title stringlengths 1 135 | text stringlengths 200 213k |
|---|---|
Жансейіт Қансейітұлы Түймебаев | Жансейіт Қансейітұлы Түймебаев (8 шілде 1958 жыл, Алғабас ауданы, Оңтүстік Қазақстан облысы) — қазақстандық мемлекет қайраткері, дипломат, ғалым, филология ғылымдарының докторы, профессор, бұрынғы Төтенше және Өкілетті Елші, Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ ректоры. Жансейіт Қансейітұлы Түймебаев 1958 жылғы 8 шілдеде сол кезде... |
Темірхан Мыңайдарұлы Досмұханбетов | {{Мемлекеттік қайраткер } { style="background:transparent" } { style="background:transparent" } { style="background:transparent" } }} Темірхан Мыңайдарұлы Досмұханбетов (8 наурыз, 1949 жыл, Қостанай облысы Денисов ауданы, Мениславка ауылы – 1 қараша 2021 жыл) — қазақстандық саясаткер. Бұрынғы Астана қаласы әкімдігінің,... |
Ахметжан Смағұлұлы Есімов | Ахметжан Смағұлұлы Есімов (15 желтоқсан 1950 жыл, Қаскелең ауданы, Алматы облысы) — белгілі қазақстандық саясаткер, Алматы облысы мен Алматы қаласының бұрынғы әкімі. Өңірлерден бөлек Президент Әкімшілігін, Ауыл шаруашылығы министрлігін, «Астана ЭКСПО-2017» Ұлттық компаниясын, «Самұрық-Қазына» Ұлттық әл-ауқат қорын басқ... |
Наталья Артёмовна Коржова | Наталья Артемовна Коржова (тумысында — Полийчук; 8 сәуір 1958, Талдықорған облысы) — қазақстандық ірі мемлекеттік қайраткер және экономист. 2006—2007 жылдары аралығында Қаржы министрі. 1996—1999 жылдары аралығында Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі. Экономика ғылымдарының докторы. Өмірбаяны 1958 жылы 4 сәуір... |
Мұхаммед | Мұхаммед ( ; шамамен 570, Мекке, Хиджаз — , Медине) — араб діни, саяси, әскери және қоғам қайраткері, ислам дінінің негізін салушысы және орталық фигурасы. Ислам ілімі бойынша ол Адам, Нұх, Ибраһим, Мұса, Иса және басқа да пайғамбарлардың монотеистік ілімдерін уағыздап, растау үшін жіберілген Құдайдың соңғы пайғамбары ... |
Анатолий Григорьевич Дерновой | Дерновой, Анатолий Григорьевич — Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрi. Қысқаша өмірбаяны 1951 ж. тамыздың 21-інде Қарағанды қаласында туған. 1974 ж. Қарағанды медицина институтын бітірген. Медицина ғылымдарының кандидаты. Еңбек жолын Талдықорған облысы Киров ауданының санитарлық-эпидемиологиялық стансасыны... |
Ғалым Ізбасарұлы Оразбақов | Ғалым Ізбасарұлы Оразбақов (1 қыркүйек 1964 жыл, Алматы) — қазақстандық саясаткер және дипломат, 2012 жылдан 2014 жылға дейін Қазақстанның Ресейдегі Елшісі. Өмірбаяны Оразбақов 1964 жылғы 1 қыркүйекте Ізбасар Оразбақұлы мен Райхан Төленқызының отбасында, Алматы қаласында дүниеге келген. Еңбек жолы және білімі 1986 жылы... |
Марат Мұханбетқазыұлы Тәжин | Марат Мұхамбетқазыұлы Тәжин (8 сәуір 1960, Ақтөбе) — қазақстандық ірі саясаткер, дипломат. 2001 жылғы мамыр-желтоқсан аралығында Ұлттық қауіпсіздік комитетінің төрағасы. 2007—2009 жылдары Сыртқы істер министрі. 4 рет Қауіпсіздік кеңесінің хатшысы, 2 рет Мемлекеттік хатшы лауазымына ие болған. Әлеуметтану ғылымдарының д... |
Гүлжан Жанпейісқызы Қарақұсова | Гүлжан Жанпейісқызы Қарақұсова (9 қыркүйек 1950, Алматы) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер, еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі (2001-2007), экономика ғылымдарының докторы және профессор. Қысқаша өмірбаяны С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің саяси экономия факультетін бітірген (1972), эко... |
Нұрлан Әбділдаұлы Ысқақов | Ысқақов, Нұрлан Әбділдаұлы — Қоршаған ортаны қорғау министрі. Қысқаша өмірбаяны 1963 ж. туған. Қазақ политехникалық институтын бітірген. Экономика ғылымдарының докторы. Институтты бітіргеннен кейін ғылыми қызметпен айналысты, коммерциялық құрылымдарда басшы лауазымдарда жұмыс істеді. Алматы қаласының Калинин ауданы әкі... |
Виктор Вячеславович Храпунов | Виктор Вячеславович Храпунов (24 қазан 1948 жыл, Предгорное ауылы, Глубокое ауданы, Шығыс Қазақстан облысы) — белгілі қазақстандық саясаткер. Алматы қаласы мен Шығыс Қазақстан облысының бұрынғы әкімі. Қысқаша өмірбаяны 1948 жылы 24 қазанда Шығыс Қазақстан облысы, Глубокое ауданының Предгорное ауылында туған. 1970 ж. — ... |
Зағипа Яхияқызы Балиева | Зағипа Яхияқызы Балиева (3 қазан 1958, Кеген ауданы, Алматы облысы) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер, экономист, Әділет министрі (2005—2009),Орталық сайлау комиссиясының төрағасы (1996—2005). Экономика ғылымдарының кандидаты. Қысқаша өмірбаяны 1958 жылы 3 қазанда Алматы облысы, Кеген ауданы, Жалағаш ауылында дүниег... |
Берік Мәжитұлы Имашев | Берік Мәжитұлы Имашев (7 маусым 1960, Алматы) — қазақстандық ірі мемлекеттік қайраткер, әділет министрі (2012—2016), орталық сайлау комиссиясының төрағасы (2016—2022). Дариға Назарбаеваның құдасы. Қысқаша өмірбаяны * 1982 ж. Михайло Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген. * Униве... |
Ахметов | Ахметов — қазақша, башқұртша, ұйғырша және татарша әулет есімі. Атақты тектің иелері: * Ақылбек Қабиұлы Ахметов — физик-ғалым, физика ғылымының докторы (1997). * Арыстан Ахметов — Ұлы Отан соғысының қаһарманы. * Әбдікәрім Ахметов — ақын. * Әбдірәшит Рахымұлы Ахметов — ғалым, тарих ғылым докторы (1970), профессор. * Ахм... |
Мусин | Мусин сөйлемі мынадай мағыналарға жатуға мүмкін: * Аслан Есболайұлы Мусин – Қазақстан Республикасының мемлекеттік және саяси қайраткері. * Әлихан Шөжебайұлы Мусин – кенші ғалым, техникалық ғылымдар докторы, профессор, Қазақстан Ұлттық ғылым академиясының корреспондент мүшесі, Қазақстанның еңбек сіңірген ғылыми қайратке... |
Мұхаметжанов | Мұхаметжанов сөзі мынадай мағыналарды білдіруі мүмкін: * Бауыржан Әлімұлы Мұхаметжанов - — Қазақстан Республикасының мемлекеттік және саяси қайраткері, Маңғыстау облысының әкімі, Ішкі істер министрі, заң ғылымдарының докторы. * Марат Нығметжанұлы Мұхаметжанов - биоорганикалық химия, табиғи қосылыстар химиясы саласындағ... |
Ысқақов | Ысқақов — қазақ фамилиясы. Белгілі тұлғалар * Айып Рәшитұлы Ысқақов * Ахмеди Ысқақұлы Ысқақов * Бақыткерей Ысқақов * Балташ Ысқақов * Бисембай Мамайұлы Ысқақов * Болат Ғазизұлы Ысқақов * Бүркіт Ибрагимұлы Ысқақов * Даниял Ысқақов * Инем Ысқақов * Көшербай Ысқақов * Қалихан Ысқақов * Қапай Ысқақов * Нұрлан Әбділдаұлы Ыс... |
Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев | Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев (17 мамыр 1953 жыл, Алматы) — кеңестік және қазақстандық саясаткер, дипломат, 2019 жылғы маусымнан бері қызметтегі Қазақстанның екінші Президенті. Оған қоса, Тоқаев — Қазақстан Қарулы Күштерінің Жоғарғы Бас Қолбасшысы, 2022 жылдан бастап Қауіпсіздік кеңесінің төрағасы және 2021 жылғы сәуірд... |
Мұхтар Қапашұлы Алтынбаев | {{Мемлекеттік қайраткер { style="background:transparent" } { style="background:transparent" } { style="background:transparent" - - - - - } { - } }} Мұхтар Қапашұлы Алтынбаев (10 желтоқсан, 1945, Қарағанды) — Қазақстан Республикасы Парламенті Сенатының депутаты, армия генералы. Қысқаша өмірбаяны * 1945 ж. 10 желтоқсанда... |
Қалақай | Қалақай — қалақайлар тұқымдасынан бір туысы. Бір жылдық не көп жылдық, қос үйлі және сирек те болса бір үйлі шөптесін өсімдік. Сабағы мен жапырағы түкті. Жапырақтары қарама-қарсы орналасқан. Ұсақ гүлдері масақ тәрізді гүл шоғын құрайды. Қоныржай және тропик аймақта 40-тан астам, Қазақстанда 3 түрі бар. Көлеңкелі,... |
Орал Байғонысұлы Мұхамеджанов | Орал Байғонысұлы Мұхамеджанов(11 қараша 1948, Қостанай - 15 қазан 2013, Астана) — мемлекет және қоғам қайраткері. Қысқаша өмірбаяны * 1971 жылы - Новосібірдегі кооперативтік сауда институтын бухгалтер-экономист мамандығы бойынша тәмамдаған. Алматы жоғарғы партия мектебін бітірген, саясаттанушы. * 13-і шақырыл... |
Қуандық Тұрғанқұлұлы Тұрғанқұлов | Тұрғанқұлов, Қуандық Тұрғанқұлұлы — Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының төрағасы Қысқаша өмірбаяны 1949 ж. тамыздың 1-інде Алматы облысы Жамбыл ауданының Көкөзек ауылында туған. В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын бітірген, мамандығы — инженер-экономист. 1971—79 жж. — Баянкөл геологиялық... |
Біріккен Ұлттар Ұйымы | Біріккен Ұлттар Ұйымы (БҰҰ) — халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікті сақтауға, халықтар арасындағы достық қатынастарды дамытуға, халықаралық ынтымақтастыққа қол жеткізуге және мемлекеттердің іс-әрекеттерін үйлестіру орталығы болуға бағытталған үкіметаралық ұйым. Ол – әлемдегі ең ірі, халықаралық деңгейде ұсынылған ж... |
Нью-Йорк | Нью-Йорк Сити — Америка Құрама Штаттарындағы ең тығыз мекенделген, ең ірі қаласы, әлемдегі ең урбандалған қала. Нью-Йорк 1970 жылдан бері АҚШ-тың ең ірі қаласы әрі АҚШ-тың алғашқы астанасы болған, мұнда Джордж Вашингтонның алғашқы ел президенті ретіндегі инаугурациясы өтті. Бір ғасырдан аса уақыт бойы әлемнің ең негізг... |
Амангелді Смағұлұлы Шабдарбаев | {{Мемлекеттік қайраткер { } }} Амангелді Смағұлұлы Шабдарбаев (1 тамыз 1950, Қаскелең ауданы, Алматы облысы, Қазақ КСР) — Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің төрағасы. Қысқаша өмірбаяны 1950 ж. тамыздың 1-і Алматы облысының Қаскелең ауданында дүниеге келген. Ысты руынан шыққан. Қазақ дене шынықтыру ин... |
Әділбек Рыскелдіұлы Жақсыбеков | {{Мемлекеттік қайраткер } { - - - } }} Әділбек Рыскелдіұлы Жақсыбеков (26 шілде 1954, Бөрлі, Қарабалық ауданы, Қостанай облысы) — қазақстандық кәсіпкер, мемлекет қайраткері, сценарийші, экономика ғылымдарының кандидаты. 2004—2008, 2016–2018 жылдары Қазақстан Президенті Әкімшілігінің басшысы, 1997—2003 және 2014–2016 жы... |
Оралбай Әбдікәрімов | {{Мемлекеттік қайраткер Жастық шағы және білімі Арғын тайпасы Қуандық руының Тоқа бөлімінен шыққан. Ұлты — қазақ. Мансабын 1963 жылы совхоз шопаны, тәрбиеші, кәсіптік-техникалық училищенің бригадирі болып бастады. КСРО Әскери теңіз флотында қызмет еткен. 1999 жылдың қарашасында Президент жарлығымен 2-сайланым сенаторы ... |
Мақсұт Сұлтанұлы Нәрікбаев | Мақсұт Сұлтанұлы Нәрікбаев — Қазақ гуманитарлық заң университетінің ректоры, Халықаралық жоғары мектеп академиясының академигі. Қысқаша өмірбаяны 1940 ж. наурыздың 30-ында Алматы облысы, Талдықорған ауданы, Еркін аулында дүниеге келді. Уақ тайпасынан шыққан. 1958—59 жж. Украин КСР Днепродзержинск қаласының № 8 техникал... |
Бергей Сәулебайұлы Рысқалиев | Бергей Сәулебайұлы Рысқалиев (21 қаңтар 1967, Атырау облысы, Мақат ауданы) — Қазақстанның мемлекет қайраткері, Атырау облысының (2006 - 15.08.2012) және Атырау қаласының бұрынғы әкімі. Техника ғылымдарының кандидаты (2008). Білімі * Алматы сәулет-құрылыс институтын (1991) инженер-құрылысшы мамандығы бойынша; * Қазақ ме... |
Сәлімжан Жұмашұлы Нақпаев | Сәлімжан Жұмашұлы Нақпаев (3 наурыз, 1966 жыл, Атырау облысы, Қызылқоға ауданы, Миялы ауылы) — Атырау қаласы әкімі (2006-2009). Өмірбаяны * 1991 жылы Алматы Халық шаруашылағы институтын оқып бітірген, мамандығы — экономист. * 1983 ж. Атырау облысы Мақат ауданында линиялық жолаушылар басқарамасында компрессорлық техноло... |
Абай Бөлекбайұлы Тасболатов | Абай Бөлекбайұлы Тасболатов (21 қыркүйек 1951, Солтүстік Қазақстан облысы) — қазақстандық мемлекеттік және әскери қайраткер, генерал-лейтенант, тарих ғылымдарының докторы. 2012–2021 жылдары Парламент Мәжілісінің депутаты. Өмірбаяны 1951 жылы 21 қыркүйекте Солтүстік Қазақстан облысы, Ленин ауданы, Николаевка ауылында дү... |
Сана | Сана – өзіне қатысты кез келген нәрсеге бағытталып, оны қайта бейнелей алатын, өз-өзіне айқын менталды феномендерді (mental phenomena) әйгілейтін түрлі қабілеттер кешені. Бұл қабілеттерге ойлау, қиял, жады, ерік және сезім қатарлылар жатады. Олар түйсіну, ауырсыну тәжірибесі, сенім, аңсар, ниет және эмоция секілді түрл... |
Махмұд Базарқұлұлы Қасымбеков | Махмұд Базарқұлұлы Қасымбеков (2 тамыз 1952, Шу) — Қазақстан Республикасының мемлекет және қоғам қайраткері, саясаттанушы, саясаттану ғылымдарының докторы, профессор. 1996—2019 жылдары Президент Кеңсесінің бастығы және 2019—2023 жылдары Тұңғыш Президент кеңсесінің басшысы. Өмірбаяны Арғын тайпасының Қаракесек руының Шұ... |
Қазақстан президентінің байрағы | Қазақстан Республикасы Президентінің байрағы — мемлекет басшысының жоғары лауазымдық белгілерінің бірі. ҚР Президентінің 1995 ж. 29 желтоқсандағы «Қазақстан Республикасы Президентінің байрағы және оның айырым белгілерінің ресми пайдаланылуы тәртібі туралы» Жарлығына сәйкес ресми айырым белгілері мен орналасатын жерлері... |
Қазақстан аудандары | Қазақстанда барлығы 195 аудан бар, оның ішінде: * 17 облыста 170 аудан; * 6 қалада 25 аудан. Қазақстандағы аумағы жағынан ең үлкен аудан — Ұлытау облысындағы Ұлытау ауданы (122,9 мың км²), ал ең кіші аудан — Түркістан облысындағы Мақтаарал ауданы (0,8 мың км²); халық ең көп қоныстанған аудан — Алматы облысындағы Қараса... |
Мезозой | Мезозой — Жер тарихының, палеозой мен кайнозой арасындағы эрасы және соған сәйкес келетін тау жыныстарының қабаты. Мезозой эрасын 1841 жылы ағылшын геологі Джордж Филлипс бөліп көрсеткен. Мезозой эрасы төменнен жоғары қарай триас, юра және бор кезеңдеріне бөлінеді. Жаратылыстану ғылымдарының әдістері бойынша бұдан бұры... |
Чуваш тілі | Чуваш тілі (өз атауы — чӑваш чӗлхи, чӑвашла) — түркі тілдерінің оғыр тобына кіреді. Көбінесе Чувашияны мекендейтін чуваштармен сөйленетін тіл. Əліпби Жіктеу есімдіктері Тағы қараңыз * Чувашша Уикипедия Дереккөздер Сыртқы сілтемелер * [http://cvlat.blogspot.com/2010/11/blog-post.html Эктор Алос-и-Фонт. Оценка языковой п... |
Палеозой | "Палеозой тобы "және "палеозой эрасы "терминдерінін қысқаша атауы. Палеозой тобы (эратемасы). Жер қыртысына тиесілі тау жынысы қабаттарының фанерозой эонотемасына қарасты, яғни протерозой эонотемасынан(кембрийге дейінгі эонотемадан) есептегендегі алғашқы тобы; алты жүйеге жіктеледі, олар (төменнен жоғары қарай): *кембр... |
Сәуір | Сәуір немесе көкек (лат. Aprilis) — қазіргі Григориан күнтізбесіндегі 4-ші келетін апрел айына сай қазақша атауы. Бұл арабшадан кірген атау, халқымыз бұл айды көбінесе көкек деп атаған. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 2-ші айы. Қазіргі санмен сәуірдің 21 — мамырдың 20. Түсініктемелер Тағы қараңыз * Қазақ күнтізбес... |
Маусым | Маусым — 1) қазіргі григориан күнтізбесіндегі 6-ші келетін июнь (30 тәулік), жаздың 1-айы. Айына сай қазақша атауы. Маусым — күнтізбелік жылдың 6-айы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 4-ші айы. Қазіргі санмен маусымның 20 — шілденің 19. Маусым — жылдың бірнеше айдан тұратын бөлігі астрономиялық, синоптикалық немесе фенология... |
Шілде | Шілде (лат. Julius) — қазіргі Григориан күнтізбесіндегі 7-ші келетін июль айына сай қазақша атауы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 5-ші айы. Қазіргі санмен шілденің 20 — тамыздың 18. Тағы қараңыз * Қазақ күнтізбесі * Григориан күнтізбесі Дереккөздер |
Тамыз | Тамыз — қазіргі Григориан күнтізбесіндегі 8-ші келетін аугуст айына сай қазақша атауы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 6-шы айы. Қазіргі санмен тамыздың 19 — қыркүйектің 18. Түсініктемелер Тағы қараңыз * Қазақ күнтізбесі * Григориан күнтізбесі |
Қыркүйек | Қыркүйек (лат. September) — қазіргі Григориан күнтізбесінің 9-шы айы. 30 күннен тұрады. Қыркүйек – Жердің солтүстік жарты шарында күздің бірінші айы, ал оңтүстік жарты шарда көктемнің басы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 7-ші айы. Қазіргі санмен қыркүйектің 19 — қазанның 18. Дереккөздер Тағы қараңыз * Қазақ күнтізбесі * Гр... |
Қазан | Қазан — қазіргі григориан күнтізбесіндегі 10-ші келетін октябрь айына сай қазақша атауы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 8-ші айы. Қазіргі санмен қазанның 19 — қарашаның 17. Түсініктемелер Тағы қараңыз * Қазақ күнтізбесі * Григориан күнтізбесі |
Қараша | Қараша — қазіргі григориан күнтізбесіндегі 11-ші келетін ноябрь айына сай қазақша атауы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 9-ші айы. Қазіргі санмен қарашаның 18 — желтоқсанның 17. 2019 жылдың қараша айындағы мерекелерге 119 іс-шара кіреді, олардың арасында ресми және ұлттық ғана емес, сонымен қатар халықаралық, кәсіби мерекел... |
Желтоқсан | Желтоқсан (лат. "December","decem"- он) — қазіргі Григориан күнтізбесіндегі 12-ші келетін декабрь айына сай қазақша атауы. Бұл термин «жел» және «тоқсан» сөздерінен құралған. Желтоқсан кейде тоқсан деп те аталады. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 10-ші айы. Қазіргі санмен желтоқсанның 18 — қаңтардың 16. Негізгі оқиғалар 1986... |
Ербол Тұрмаханұлы Орынбаев | {{Мемлекеттік қайраткер } }} Ербол Тұрмаханұлы Орынбаев (29 маусым 1971 жыл, Шымкент) — қазақстандық саясаткер, мемлекет қайраткері, кәсіпкер. Қоңырат тайпасының Құлшығаш руынан шыққан. Мансабы 1992 жылдан - «Ақ Бастау банкі» ААҚ коммерциялық бөлімінің маманы (Шымкент қаласы). 1993 жылдан - Мәскеулік «Фьючер» акционерл... |
Рахат Мұхтарұлы Әлиев | Рахат Мұхтарұлы Әлиев (екінші некесінде Шораз; 10 желтоқсан 1962 жыл, Алматы — 24 ақпан 2015 жыл, Вена) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер, дипломат, кәсіпкер, заңгер, медицина және экономика ғылымдарының докторы. 2005–2007 жылдары Сыртқы істер министрінің бірінші орынбасары, 1997–1999 жылдары Салық полициясы комитет... |
Әнуар Ғалимоллаұлы Сәйденов | Әнуар Ғалимоллаұлы Сәйденов (19 қыркүйек 1960, Мәскеу) — БТА банк директорлар кеңесінің төрағасы. Өмірбаяны * Білімі — жоғары, экономика ғылымдарының кандидаты. Ағылшын тілін еркін меңгерген. * 1982 ж. М. Ломоносов атындағы Мәскеу Мемлекеттік Университетін бітірген, «экономист, саяси экономия оқытушысы» мамандығын алға... |
Рашид Төлеутайұлы Түсіпбеков | Рашид Төлеутайұлы Түсіпбеков (28 қаңтар 1955, Шымкент) — қазақстандық мемлекеттік қайракткер, бас прокурор (2000—2009), әділет министрі (2009—2012), қаржы полициясы (2012—2014), 2-сыныпты мемлекеттік әділет кеңесшісі. Қысқаша өмірбаяны Арғын тайпасының Қуандық руының Мұрат бөлімінен шыққан. * 1962 жылы Қарағанды қаласы... |
Кайнозой | Кайнозой эрасы – жер дамуының соңғы 60-70 млн. жылын қамтитын ең жаңа (кембрийге дейінгі дәуірден есептегенде үшінші) эрасы; үш кезеңге — палеоген неоген кезеңдеріне және төрттік кезеңге — жіктеледі . Кайнозой Кайнозой, кайнозой эрасы, кайнозой эратемасы (грек. kaіnos – жаңа, zoе – өмір) – Жердің геологиялық дамуының с... |
Дариға Нұрсұлтанқызы Назарбаева | Дариға Нұрсұлтанқызы Назарбаева (7 мамыр 1963 жыл, Теміртау) — қазақстандық саясаткер және қоғам қайраткері, саясаттану және экономика ғылымдарының докторы, тарихтану кандидаты. 2004–2007, 2012–2015 және 2021–2022 жылдары Мәжіліс депутаты, Сенаттың бұрынғы төрайымы (2019–2020). Қазақстанның экс-президенті Нұрсұлтан Наз... |
Алтын Қыран ордені | «Алтын Қыран» — Қазақстан Республикасының жоғары дәрежелі ерекшелік белгісі. Осы орденмен азаматтар Қазақстан Республикасына ерекше мемлекеттік қызметі үшін марапатталады. «Алтын Қыран» орденімен марапаттауға үміткерлерді Қазақстан Президенті айқындайды. Қазақстан Республикасының Президенті лауазымы бойынша ерекше үлгі... |
Халық қаһарманы | «Халық қаһарманы» атағы – Қазақстан Республикасындағы «Алтын Қыран» ордені және «Қазақстанның Еңбек Ері» атағымен бірге жоғары дәрежелі ерекшелік белгісі. «Халық қаһарманы» атағы Қазақстан Республикасына сiңiрген аса үздiк еңбегi, оның бостандығы мен тәуелсiздiгi жолындағы жауынгерлiк ерлiктерi үшiн берiледi. «Халық қа... |
Отан ордені | «Отан» ордені — Қазақстан Республикасының марапаты. 1993 ж. белгіленді. Толығырақ 1993 жылы Қазақстан Республикасы Президентінің жарлығымен белгіленді. Бұл орденмен азаматтардың экономиканы, әлеуметтік саланы, ғылым мен мәдениетті дамытудағы; мемлекеттік, құқық қорғау және әскери қызметтегі, демократия мен әлеуметтік п... |
Барыс ордені | «Барыс» ордені — Қазақстан Республикасының 1999 жылғы 26 шілдедегі № 462-1 Заңымен белгіленген ордені. Бұл орден ерекше еңбегі үшін: * Қазақстан Республикасының мемлекеттілігі мен егемендігін нығайтқаны; * бейбітшілікті, қоғамның топтасуы мен Қазақстан халқының бірлігін қамтамасыз еткені; * мемлекеттік, өндірістік, ғыл... |
Даңқ ордені | «Даңқ» ордені — 1993 жылы құрылған Қазақстан Республикасының ордені. «Даңқ» орденімен Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің, басқа да әскерлері мен әскери құралымдарының жоғарғы офицер құрамының тұлғалары, сондай-ақ прокуратура, ұлттық қауіпсіздік, ішкі істер органдарының басшы қызметкерлері және басқалары: * әскерл... |
Айбын ордені | «Айбын» ордені — 1995 ж. белгіленді. Орденмен Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің, басқа да әскерлері мен әскери құрамаларының әскери қызметшілері, сондай-ақ прокуратура, ұлттық қayincіздік, ішкі істер органдарының және басқаларының қызметкерлері жауынгерлік даярлықта, әскерлердің жоғары жауынгерлік дайындық деңге... |
Парасат ордені | «Парасат» ордені – Қазақстан Республикасының ордені. Қазақстан Республикасының Президентінің Жарлығымен 1993 жылы белгіленді. “Парасат” орденімен ғылым мен мәдениет, әдебиет пен өнер қайраткерлері, сондай-ақ республиканың рухани және интелектуалдық әлуетін дамыту мен молайтуға зор үлес қосқан немесе адам құқықтарын жән... |
Достық ордені | «Достық» орденi — 1995 жылы белгіленген Қазақстан Республикасының лауазымды марапаты. Орденмен азаматтар қоғамдағы ұлтаралық және азаматтық татулықты сақтау жөніндегі жемісті жұмысы үшін халықтар арасындағы бeйбiтшiлiктi, достық пен ынтымақтастықты нығайтуға ciңipreн еңбегі үшін марапатталады. «Достық» ордені eкi айыры... |
Құрмет ордені | «Құрмет» орденi — Қазақстан Республикасының мемлекеттік наградасы. Тарихы «Құрмет» ордені 1993 жылы Қазақстан тәуелсіздігін алғаннан кейінгі мемлекеттік наградалар жүйесінің бір бөлігі ретінде құрылды. Нақты құрылған күні — 1993 жылдың 1-сәуірі. Бұл орден КСРО кезіндегі «Құрмет белгісі» орденінен (1935 жылы құрылған жә... |
Алтын алқа | «Алтын алқа» – көпбалалы аналарға берілетін марапат, 7 не одан да көп баласы бар аналарға беріледі. 1993 жылы Қазақстан Республиканың Президентінің жарлығымен бекітілді. 1995 жылы заңмен бекітілді. 2010 жылдан 7 не одан да көп баласы бар аналарға беріледі. “Алтын алқа” жеті және одан көп бала туған және тәрбиелеп ... |
Күміс алқа | «Kүмic алқа» — көп балалы аналарға арналған сыйақы. Қазақстан Республикасының Президентінің 1996 ж. 1 қаңтардан бастап күшіне енген жарлығымен бекітілген. Алқамен 6 балалы аналарды, бірақ алтыншы баласы бір жасқа жеткен және басқа балалары тірі болған ретте марапатталады. Қазақстан Республикасының мүдделерін қорғау кез... |
Алтын жұлдыз | «Халық қаһарманы» Алтын жұлдызы — Қазақстан Республикасы жоғары дәрежелік ерекше белгісі. «Халық қаһарманы» aтағы 1993 ж. белгіленген. Атақ Қазақстан Республикасына ciңірген аса көрнекті қызметі үшін оның бостандығы мен тәуелсіздігі жолындағы азаматтық және жауынгерлік ерліктері үшін беріледі. «Халық қаһарманы» атағына... |
Назарбаев ордені | «Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Нұрсұлтан Назарбаев» ордені — «Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті» туралы Қазақстан Республикасының Конституциялық Заңымен 2001 жылғы 1 қаңтарда белгіленген. «Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Нұрсұлтан Назарбаев» орденімен марапаттау Қазақстан Республикас... |
Қазақстанның мемлекеттік наградалары | Қазақстан Республикасының мемлекеттік наградалары — Қазақстан Республикасы азаматтарын, сондай-ақ Қазақстан Республикасына еңбек сіңірген шет мемлекет азаматтарын және азаматтығы жоқ адамдарды жемісті мемлекеттік, қоғамдық, шығармашылық қызметі, еңбектегі және жауынгерлік ерліктері үшін марапаттау нысандары. Мемлекетті... |
Жандарбек Мәлібеков | Жандарбек Мәлібекұлы (24 наурыз 1942 жыл, Қызылорда облысы, Екпінді ауылы) — сәулетші, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік елтаңбасының авторы, Еуразия ұлттық университетінің профессоры, Барыс орденінің иегері. Өмірбаяны 1942 жылы Қызылорда облысындағы Жаңақорған ауданының Екпінді ауылында теміржолшылар отбасында дүниег... |
Шәкен Оңласынұлы Ниязбеков | {{Суретші } { } }} Шәкен Оңласынұлы Ниязбеков — суретші, Қазақстанның Мемлекеттік туының авторы. Өмірбаяны Ежелгі Тараз жерінде дүниеге келген, шеше жағынан полковник, Кеңестер Одағының Батыры Бауыржан Момышұлының туысы болып келеді. Бабасы — дана Төле би. Он жасқа келген кезде, бір жыл ішінде әке-шешесі өліп, кенеттен... |
Жұмекен Сабырұлы Нәжімеденов | Жұмекен Сабырұлы Нәжімеденов (28 қараша, 1935 жыл, Атырау облысы, Құрманғазы ауданы Қошалақ - 22 қараша, 1983 жыл, Алматы) — Қазақстан Республикасы Мемлекеттік әнұранының (мәтіні) авторы, көрнекті ақын, Қазақстан Жастар одағы сыйлығының иегері. Өмірбаяны * Жұмекен атасы Нәжімеден Стамғазиевтің бауырында өсіп, тәрбие ал... |
Қазақстанның ғарышкер-ұшқышы | «Қазақстанның ғарышкер-ұшқышы» құрметті атағы — 1993 ж. белгіленді. Атақ ғарышқа ұшудың тапсырылған бағдарламасын ойдағыдай жүзеге асырған, алдарына қойылған ғылыми-техникалық, зерттеушілік және практикалық міндеттерді үлгілі орындаған азаматтарға беріледі. Марапатталғандар Ағымда 4 адам марапатталған, соның ішінд... |
Ерлігі үшін медалі | «Ерлігі үшін» медалі — «Қазақстан Республикасының Мемлекеттік марапаттары туралы» Қазақстан Республикасының 1995 жылғы 12 желтоқсандағы № 2676 Заңының негізінде белгіленген Қазақстан Республикасының мемлекеттік марапаты. Медаль туралы ереже Медаль азаматтарға адам өмірін сақтауға байланысты төтенше жағдайларда (суда, ө... |
Жауынгерлік epлiгi үшін медалі | «Жауынгерлік epлiгi үшін» медалі — «Қазақстан Республикасының Мемлекеттік марапаттары туралы» Қазақстан Республикасының 1995 жылғы 12 желтоқсандағы № 2676 Заңының негізінде белгіленген Қазақстан Республикасының мемлекеттік марапаты. Медаль туралы ереже Медальмен Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің, басқа да әскерл... |
Ерен еңбегі үшін медалі | «Ерен енбегі үшін» медалі — «Қазақстан Республикасының Мемлекеттік марапаттары туралы» Қазақстан Республикасының 1995 жылғы 12 желтоқсандағы № 2676 Заңының негізінде белгіленген Қазақстан Республикасының мемлекеттік марапаты. Медаль туралы ереже Медаль азаматтарға экономикадағы, әлеуметтік саладағы, ғылымдағы, мәдениет... |
Шапағат медалі | «Шапағат» медалі — «Қазақстан Республикасының Мемлекеттік марапаттары туралы» Қазақстан Республикасының 1995 жылғы 12 желтоқсандағы № 2676 Заңының негізінде белгіленген Қазақстан Республикасының мемлекеттік марапаты. Медаль туралы ереже Медаль азаматтарға белсенді және жемісті қайырымдылық қызметі мен мейірімділігі үші... |
Шыңғыс хан | Шыңғыс хан , шын аты – Темүжін — Азияда біртұтас империя құрушы, өз заманының аса ірі әскери және мемлекет қайраткері, Есугей баһадүрдің отбасында туған ежелгі ру басшысы. Мемлекет құруы Монғол империясының шаңырағын алғаш көтерген Шыңғыс хан ( бала кезіндегі аты Темүжін) 1155 жылы (кейбір деректерде 1162 жыл) Моңғолия... |
Кенесары хан | Кенесары хан немесе Кенесары Қасымұлы (1802, Көкшетау өңірі — 1847, Қырғызстан, Кекілік-Сеңгір аңғары) — мемлекет қайраткері, әскери қолбасшы, қазақ халқының 1837–1847 жылдардағы ұлт-азаттық қозғалысының көсемі, Қазақ хандығының соңғы ханы (1841–1847). Кенесары Шыңғыс ханның 27-ші ұрпағы, Абылай ханның немересі. Балалы... |
Тәуекел хан | Тәуекел хан (толық есімі Әбілғазы Мұхаммед Тәуекел Баһадүр хан, жазба деректерде Тукай, Таваккул, Тевеккел, орыс елшілік құжаттарында Тевкель царь, Тефкель царь, 1562 - 1598) — 1582-1598 жылдары билік құрған Қазақ хандығының билеушісі. Шығай ханның ұлы. 1582-1594 жылдар аралығында ол өзге сұлтандармен хан тағына таласы... |
Жәнібек хан | Жәнібек хан (шын есімі: جاٴنيٴبەك حان, Әбу Саид; 1428 жыл – 1480 жыл) — Қазақ хандығы мен қазақ хандары әулетінің негізін қалаушы, Алтын Орда хандары Барақ ханның ұлы, Қойыршақ ханның немересі, Ұрыс ханның шөбересі. XV ғасырда өмір сүрген. 1450 жылға дейінгі өмірі мен қызметі туралы нақты деректер жоқ. Ең алғашқы ескер... |
Керей хан | Керей хан (Кирай, Гирай; 1424 жыл – 1473 жыл) — Қазақ хандығының негізін қалаушылардың бірі, алғашқы қазақ ханы. Шежіресі Керей хан — Ақ Орданың ханы Ұрыстың ұрпағы. Ұрыс ханнан Тоқтақия, Тоқтақиядан Керей ханның әкесі Болат сұлтан тараған. Тауарих-и Гузида-йи Нусратнаме дерегі бойынша, Керей хан — Болат сұлтаның жалғы... |
Есім хан | Есім хан (1565 – 1628) — 1598–1628 жылдары аралығында Қазақ хандығында билік еткен хан. Есім хан қазақ тарихында «Еңсегей бойлы ер Есім» деген атпен әйгілі болды, оған бұл атақ 1598 жылы ағасы Тәуекел ханмен бірге Мәуереннаһрға жасаған жорықта ерекше көзге түскені үшін берілген екен. Есім хан — Шығай ханның баласы, бұр... |
Бұрындық хан | Бұрындық хан — 1480–1511 жылдары аралығында Қазақ хандығында билік құрған хан, Керей хан үш ұлының бірі. Бұрындықтың қашан дүниеге келгені белгісіз. Орта ғасырлардағы жазба деректердің үзік-үзік мәліметтеріне сүйене отырып, оның өмірінің 40–50 жылдық кезеңін қалпына келтіруге болады. Бұрындық ханның өмірі Қазақ хандығы... |
Әбілқайыр хан (Кіші жүз) | Әбілқайыр хан (толық есімі Әбілқайыр-Мұхаммед Баһадүр Қазы хан, жазба деректерде Абалгаир, Абдулхаир, Абуэр-хайли, Балгаир, Оболгаир, Abul-Geir, Abulkair, 1693 – 15 тамыз, 1748) — Кіші жүздің сұлтаны, 1710 жылдан бастап Кіші жүз ханы. XVII ғасырдың аяғында Сауран қаласын билеген Қажы сұлтанның ортаншы ұлы, Өсек сұлтан ... |
Абылай хан | Абылай хан (шын есімі Әбілмансұр) — 1771 – 1781 жылдар аралығында билік құрған Қазақ хандығының 18-ші ханы. Қазақ Ордасының тарихындағы ең ұлы хандардың бірі. Арғы тегі Ақ Орданың негізін қалаған Орда Ежен ханнан бастау алады. Абылай онымен қоса Ұрыс хан, Барақ хан, Жәнібек хан сияқты билеушілердің тікелей ұрпағы. Абыл... |
Бейбарыс сұлтан мешіті | Сұлтан Бейбарыс мешіті — Сұлтан Бейбарыс 1266—68 жж. салдырған. Ол — қазіргі кезде Мысырдағы ең танымал мешіттердің бірі. Әл-Кәһира қаласының солтүстігіндегі ескі қорғанынан тыс жерде ең алғашқы болып бой көтерген бұл ғимаратты салуда сол заманның озық құрылыс тәсілдері мен құралдары қолданылған. Көрші көшеде ибн-Тұлун... |
Сұлтан Бейбарыс | Сұлтан Байбарыс (Бейбарыс, — әл-Мәлік әз-Заһир Рукн-әд-дин Бейбарыс I әл-Бұндуқтари әс-Салих) — 1223—77 жылдары Мысырда билік құрған сұлтан. 1223 жылы дүниеге келген, қыпшақ руының бұрджоғлы тармағынан тарайды. Мәмлүк мемлекетінің төртінші сұлтаны Рукн ад-дин Байбарыс-Әл-Мансури Әл-Мысридің тағдыры өте қызықты және қар... |
Ұлы жасақ | Яса – әскери - құқықтық заңдар жинағы. 1206 жылы Шыңғысханның басқаруымен өткен түркі - моңғол ақсүйектерінің құрылтайында құрастырылған; Яса — Шыңғысхан тұсында қабылданған моңғолдардың әдет-ғұрып зандарының жинағы. 13 ғасырдың басында моңғол мемлекетінің құрылуы мемлекетті баскару үшін ортақ, жазбаша баянды етілген қ... |
Шығай хан | Шығай хан — қазақ хандығының 9-шы ханы (1580—1582 жж.) билік құрған. Хақназар хан қаза болған соң оның орнына Жәдік сұлтанның баласы, Жәнібек ханның немересі Шығай 1580-1582 жылдары хан болды. Ол бұл кезде сексен жаста болғанымен, қазақтардың ішінде беделді хан болды. Оның өміріне қатысты мәліметтер тарихта аз сақталға... |
Тәуке хан | Тәуке хан, кейде Әз-Тәуке (толық есімі Тәуекел-Мұхаммед Баһадүр Қазы хан, жазба деректерде Тевеккуль-Магаметь-Багатур хан, Баатыр Теука-хан, Тевкей, Тявка-хан, Тевкихан, Девак хан, 1635 жылға дейін - 1715 жылдың жазы/күзі) – 1652 жылдан бастап Кіші жүздің ханы, ал, шамамен, 1672 жылдан кейін Қазақ Ордасының билеушісі. ... |
Дінмұхамед Ахметұлы Қонаев | Дінмұхамед (Димаш) Ахметұлы Қонаев (12 қаңтар 1912 жыл, Верный – 22 тамыз 1993 жыл, Алматы) — кеңестік мемлекет және қоғам қайраткері, үш мәрте Социалистік еңбек ері, Қазақ КСР Ғылым академиясының академигі, техника ғылымдарының докторы. Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінің бірінші хатшысы (1960–1962 және 1964–198... |
Геннадий Васильевич Колбин | Геннадий Васильевич Колбин (7 мамыр 1927, Свердлов облысы – 19 қаңтар 1998, Мәскеу) – саяси қайраткер. Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінің Бірінші хатшысы (1986 – 1989). Өмірбаяны Нижний Тагил Тау металлургия техникумын (1947), Урал политехникалық институтын (1955) бітірген. * 1947 – 54 ж. және 1957 – 58 ж. Нижни... |
Моңғол шапқыншылығы | Татар-моңғол тайпаларының саяси жағынан басын біріктіріп, моңғол феодалдық мемлекетінің негізін салушы Темужін болды. Ол 1155 ж. ірі ноян Есугей батыр отбасында туған. Темужін ер жете келе қол астына моңғолдардың барлық тайпаларын біріктіреді. 1206 ж. көктемде Онан өзені жағасында Темужінді жақтаушы моңғол ақсүйектерін... |
Мұқағали Сүлейменұлы Мақатаев | Мұқағали Сүлейменұлы Мақатаев (9 ақпан 1931, Алматы облысы, Райымбек ауданы Қарасаз – 27 наурыз 1976, Алматы, шын аты Мұхаммедқали) — қазақтың көрнекті ақыны, мұзбалақ ақын, аудармашы, Қазақстан мемлекеттік сыйлығының лауреаты (2000). Өмірбаяны Мұқағали 1931 жылы 9 ақпанда Алматы облысы, қазіргі Райымбек (бұрынғы Нарын... |
Нұрғиса Атабайұлы Тілендиев | Нұрғиса Атабайұлы Тілендиев (1 сәуір, 1925, Алматы облысы, Іле ауданы, Шилікемер (қазіргі Нұрғиса Тілендиев ауылы) - 15 қазан, 1998, Алматы) – қазақтың әйгілі күйші композиторы, дирижер, дәулескер домбырашы. Қазақ КСР халық әртісі (1975), КСРО халық әртісі (1984), Халық Қаһарманы (1998). Өмірбаяны * Шапырашты тайпасыны... |
Шәкен Кенжетайұлы Айманов | {{Кинематограф - } { } }} Шәкен Кенжетайұлы Айманов (15 ақпан 1914 жыл – 23 желтоқсан 1970 жыл) — қазақтың әйгілі актері, режиссер. 1964 жылдан КСРО халық әртісі. Туып өскен жері Павлодар облысының Баянауыл ауданы. Топырақ бұйырған жері Алматы қаласы. Өмірбаяны Шәкен (Шаһкерім) Айманов — актер, режиссер. Болашақ актер ... |
Күләш Жасынқызы Бәйсейітова | {{Музыкант } { } }} Күләш Жасынқызы Бәйсейітова (1912-1957) — қазақтың әйгілі әншісі (лирика-колоратуралық сопрано), қазақ опера өнерінің негізін салушылардың бірі, қоғам қайраткері. КСРО халық әртісі (1936). КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1948-1949). Өмірбаяны Арғын тайпасы Тобықты руының Дадан бұтағынан шыққан... |
Мұқан Төлебаев | Мұқан Төлебаев (, Қарашыған шатқалы, Сарқан ауданы, Жетісу облысы — , Алматы) — қазақтың аса көрнекті композиторы, қоғам қайраткері, КСРО халық артисі (1959), КСРО мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1949), бұрынғы ҚР әнұраны авторларының бірі. Өмірбаяны *Мұқан Төлебаев 1913 жылы 13 наурызда бұрынғы Талдықорған облысы, Бө... |
Сәбит Мұқанұлы Мұқанов | Сәбит Мұқанұлы Мұқанов (1901 жылы 13 сәуірде туған, Ақмола губерниясы, Қызылжар уезі - 1973 жылы 18 сәуірде қайтыс болған, Алматы) — қазақтың әйгілі жазушысы, ақыны, қоғам қайраткері, Қазақ КСР Ғылым академиясының академигі (1954), 1936-1937 және 1943-1952 жылдары Қазақстан Жазушылар Одағының төрағасы. Өмірі мен шығарм... |
Қаныш Имантайұлы Сәтбаев | {{Ғалым - } { style="background: transparent" } }} Қаныш Имантайұлы Сәтбаев, шын есімі – Ғабдулғани (12 сәуір 1899 жылы, Баянауыл ауданы, Павлодар облысы – 31 қаңтар, 1964 жылы, Мәскеу) — геолог-ғалым, минералогия ғылымдарының докторы, профессор, академик. Қаныш Имантайұлы Сәтбаев – Қазақ КСР Ғылым Академиясын ұйымдаст... |
Тұрар Рысқұлов | Тұрар Рысқұлов (26 желтоқсан 1894 жыл, Жетісу облысы, Верный уезі, Шығыс Талғар болысы – 10 ақпан 1938 жыл, Мәскеу) — Түркістандағы түркі халықтары ұлт-азаттық қозғалысының көсемі, аса көрнекті қоғам және Түркістан Кеңестік Федеративтік Республикасының мемлекет қайраткері, ірі ғалым, публицист, тарихшы, дипломат. Түркі... |
Ілияс Жансүгіров | Ілияс Жансүгіров (5 мамыр 1894, Ақсу ауданы, Алматы облысы – 26 ақпан 1938, Алматы) — қоғам және мемлекет қайраткері, қазақ ақыны, драматург, прозаик, фельетоншы, сатирик, журналист, аудармашы және педагог. Қазақстан жазушылар одағының тұңғыш төрағасы (1934–1936). Қысқаша өмірбаяны * Алғашында өз әкесінен, ауыл молдала... |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.