Sevgi, Prut Savaşı ve ardından imzalanan antlaşmada Baltacı Mehmet Paşa ve Rus Çariçesi I. Katerina'nın etkisi üzerine yazmayı planladığı doktora tezini araştırmak üzere sık sık Topkapı Sarayı Müzesi Yazma Eserler Kütüphanesine gitmektedir. Cuma namazı çıkışında bu konuda ona yardım etmeyi üstüne alan babasının arkadaşı İbnülhasip Mehmet Nesip Bey'i beklerken müzede, kendini Katerina'nın ruhu sanan geçkin bir Amerikalı, emekli bahriye subayı olan bir Fransız, genç bir İtalyan kızı ve bir Alman gencinden oluşan kafileyi gezdiren turist rehberi Oktay'la sohbete başlar. O esnada müzenin müdürü olan arkadaşını ziyarete gelmiş olan eski eniştesi emekli hariciyeci Ekmel Bey de oradadır. Nesip Bey dönüşte, gözünün hiç tutmadığı ve biraz da kıskandığı Oktay'la konuştuğunu gördüğü Sevgi'yi sürüklercesine kütüphaneye götürür. Ona, büyük atası Tarihçi Halepli Mustafa Naima Efendi başta olmak üzere Ahmet Cevdet Paşa'nın, Mehmet Raşid Efendi'nin, Yeniçeri Katibi Hasan'ın yazdıklarından hareketle görüşlerini aktarır. Nesip Bey'e göre Baltacı, aklı fikri parada olan, şehvet düşkünü bir uğursuzdur. Osmanlı Devleti'nin üstünlüğünde ilerleyen savaşın aniden bir antlaşmayla sonuçlanmasına neden olan da bu karakteridir. Baltacı'nın, barış karşılığında, Büyük Pedro'nun sevgilisi Katerina'yla bir gece geçirmesi ve bütün Rus ordugahından toplanan para ve mücevherleri alması fikri Sevgi'ye inandırıcı gelmeyince Nesip Bey olayı canlandırmaya başlar. Nesip Bey'in son sözlerine yetişen Ekmel Bey, bu bilgilerin eksik ve yanlış olduğunu ona sürer. Dimitri Kandemir'i referans alarak tedbirli ve mantıksal bir asker olan Baltacı'nın, uzun bir savaş neticesinde yorgun düşen orduyu tekrar savaşa sokmanın ülke açısından iyi sonuçlar doğurmayacağını görerek önerilen barış şartlarının Osmanlı açısından yararlı olacağını düşünüp barış yaptığını söyler. Ekmel Bey ve antitezini kendisine bir hakaret olarak gören Nesip Bey arasındaki tartışmayla birinci perde sona erer. Bir başka gün Sevgi yine çalışmak için aynı kütüphaneye gelmiştir. Oktay da izinli olduğu halde genç kadını tavlamak için oradadır. Ona göre Nesip Bey'in de Ekmel Bey'in de savundukları yanlıştır. Dünya tarihinin en esrarlı olaylarından biri olarak görülen Prut Antlaşması'nın arka yüzünü anlamak için Baltacı'nın, III. Ahmed'in annesi Gülnuş Sultan'a ve Midilli'de sürgündeyken çocuklarına yazdığı mektuplarını okumak gereklidir. Oktay'a göre Baltacı, yumuşak huylu, veziriazamlık mührünü sırf imparatorluğun çıkarı için üzerine alan barışçıl bir adamdır. Babasını bilmemesi sebebiyle kaderdaşı olarak gördüğü Katerina'nın ziyaretiyle bitmek bilmeyen horoz dövüşünü sonlandırmanın uygun olduğuna karar vermiş ve antlaşmayı imzalamıştır. Oktay'ın bu bakış açısı Sevgi'yi kendine çeker. Bu arada Nesip Bey ve Ekmel Bey içeri girerler ve iki genci birbirine sarılmış şekilde bulunca bozulurlar. Ama en büyük bozgunu Sevgi'nin tezini Baltacı'nın kendisi açısından anlatacağını öğrenince yaşarlar. Oktay'ın sözünü ettiği Midilli mektupları belki gerçek değildir ama zaten tarihte tek gerçek yoktur. Tarihçiler olayları kendi şartları altında bir prizmadan geçirerek yorumlar. Baltacı da mezarından kalkıp gelse üç farklı Baltacı yorumundan sonra kendi gerçekliğini sorgulayacaktır. Taner, üç farklı kuşağın bakış açısıyla üç farklı kaynak göstererek anlattığı iki perdeden oluşan Lütfen Dokunmayın'da oyun içinde oyun tekniğini ve tarihselleştirmeyi oldukça başarılı bir şekilde uygulanmıştır. Bu sayede de tekil ve anlık bir tarihsel gerçeğin birden fazla söylemle kurgulanabilmesinin tarih biliminin ve tarihsel algının kaçınılmaz bir cilvesi olduğunu gözler önüne sermiştir.


Pakize Sultan ve eşi Doktor Nuri Çin de olan veba salgınında Müslümanlar ile konuşmak ve onları karantinaya ikna etmek için Çin'e doğru yola çıkmışlardır. Aziziye gemisinde mutlu mesut ilerlemektedirler. Pakize Sultan, padişah 5. Murat'ın en küçük kızıdır. Babası tahttan indirildikten sonra bir saraya evlatlarıyla birlikte Abdülhamid Han tarafından kapatılmışlar ve evlilik çağına kadar o sarayda yaşamışlardır. Evlilik çağlarına gelince ablaları ve kendisine kendi yanına gelmeyi teklif eder Abdülhamid han. Ablaları kabul etse de Pakize Sultan anne ve babasından ayrılmak istemeyerek bu teklifi reddetmiştir. Ancak amcası Abdülhamid Han kendisiyle Doktor Nuri'yi tanıştırmış ve evliliklerine vesile olmuştur. Şimdi de Çin'e doğru yol almaktadırlar. Gemi de eczacı ve aynı zamanda karantinadan iyi anlayan Bonkowski Paşa ve onun yardımcısı Doktor İlias'ı görürler. Bonkowski Paşa ile konuştuklarında Minger adasında veba salgınından şüphelendiğildiği bilgisini alırlar. Bonkowski Paşa ve yardımcısı Doktor İlias'ı Minger adasına bıraktıktan sonra gemi Çin yolculuğuna devam etmiştir. Kendilerinin yanına koruma amaçlı bir Osmanlı askeri olan Kamil, Pakize Sultan ve eşi Doktor Nuri'nin yanındadır. Sabah uyandıklarında Bonkowski Paşa'nın öldürüldüğünü ve veba salgını olduğunun kanıtlandığına dair Abdülhamid Han dan bir mektup alırlar. Abdülhamid Han onların derhal Minger adasına gitmelerini istemektedir. Ada'nın valisi olan Sami Paşa, Bonkowski Paşa'nın katili olarak bir tekke şeyhi olan Şeyh Hamdullahın üvey kardeşi olan Ramiz'i tutuklamıştır. Ancak Osmanlı'dan gelen bir telgrafla Ramiz'in idam kararı ertelenmiştir. Salgın gittikçe daha çok yayılmakta, halk karantina kurallarına uymamaktadır. Minger halkının çoğu yurt dışına kaçmak için gemilere binmeye çalışır. Salgının kendi ülkelerine yayılmasını engellemek için Osmanlı'nın Mahmudiye isimli savaş gemisiyle birlikte iki ülkenin daha gemisi adayı abluka altına almış ada'ya giriş çıkışlar böylece yasaklanmıştır. Vali Sami Paşa, Osmanlı'dan gelen telgraflar yüzünden karantina'yı tam olarak yönetemediğini düşünmektedir. Karantina Neferlerinin başına getirilen komutan Kamil, Ramiz'in eski sevgilisi olan Zeynep ile aşık olarak evlenmiş ve görevini yerine getirmeye çalışmaktadır. Kamil, bir sabah uyandığında vali daha rahat yürütebilsin diye postaneyi basarak, telgraf geliş gidişlerini durdurmuştur. Böylece artık Osmanlı onlara emir veremez bir hale gelmiştir. Ancak yine de karantina kurallarına uymayan halk yüzünden salgın hızı durdurulamamıyordur. Bunlara sinirlenen Osmanlı hükümeti Vali Sami Paşa'yı başka bir vilayete vali olarak atamış, yerine de başka bir vali atamıştır. Ancak Sami Paşa'nın buradan gitmeye niyeti yoktur. Bir umut belki Abdülhamid Han kararında döner diye beklerken yeni Vali'nin adaya geldiği haberi duyulur. Sami Paşa onları karantinaya alıp bekletirken hem Şeyh Hamdullah hem de papaz efendiden birlikte karantina vaazı vermeleri için toplattırır. Bu sırada Ramiz, yeni valiyi kaçırır ve vilayet binasını basar. Vali'nin adamları ile Ramiz ve adamları arasında çatışma çıkar. Ramiz ve adamları orada tutuklanarak idama mahkum edilir. Komutan Kamil, yeni bir bayrak alarak eline bağımsızlıklarını ilan eder. Ve artık Osmanlıya bağlı bir ada olmadıklarını söyler. Çatışma sırasında gönderilen yeni vali öldürülmüştür. Kamil, Cumhurreisi olmuştur ve yeni bir devlet gibi hareket etmeye başlamışlardır. Bir zaman sonra eşi Zeynep hamile haliyle veba'ya tutulur. Veba Zeynep'ten de Cumhurreisi Kamil'e geçmiş bir hafta arayla ikisi de vefat etmiştir. Onlar vefat ettikten sonra hapishane de isyan çıkmış ve Şeyh Hamdullah ve adamları yönetimi ele geçirmiştir. Karantinayı tamamen kaldırmışlar, 2 ay boyunca hüküm sürmüşlerdir. 2 ay da her gün 50'yi aşkın ölü vermişler ve veba gittikçe daha hızlı yayılmaya başlamıştır. Doktor Nuri ve Pakize Sultan odalarında hapsolarak kalmıştır. Vali Sami Paşa idam edilmiştir. Şeyh Hamdullah vebaya tutulunca 2 gün içerisinde ölür ve şeyh Hamdullah'ın adamları yönetimi Pakize Sultan ve Doktor Nuri'ye bırakırlar. Tamamen sokağa çıkma yasağı ilan eden Doktor Nuri, birkaç doktor ve Mazhar Efendi ile birlikte sokağa çıkma yasağını çok iyi uygulamış bu yasak etkisini gösterdikten bir süre sonra salgın durmuş, her şey eskiye dönmeye başlamıştır. O zamanlar kraliçe ilan edilen Pakize Sultan ve eşi Doktor Nuri, Mazhar Efendi tarafından bir zaman sonra adadan Çin'e gönderilirler. Bu bir tür hem Osmanlı hem de Minger adası tarafından verilen bir sürgün durumudur. Çin de tam 25 yıl kalan çift ardından Londra gibi Ülkelere gitmişlerdir. Kitabın sonunda ise şimdiki Minger adasını Pakize Sultan'ın torununun gözüyle anlatılmaktadır. Değerlendirme: Kitabımız bir veba salgınını, uygulanamayan karantinayı, bir adanın hürriyetine kavuşmasını anlatmaktadır. Çok sürükleyici ve etkileyici bir romandır. Şu an yaşadığımız karantina şartlarını düşündüğümüz de o zaman olan insanları çok daha iyi anlayabiliyoruz. Minger adası hayali bir şehir de olsa okurken oraları gidip gezme isteği uyandırıyor insan da. Ne kadar kurgu da olsa benim için gitmeyi çok istediğim bir Minger adası var. yine bir orhan pamuk harikası. özetiniz de yine çok güzel olmuş. emeğinize sağlık 05-06-2021 19:50 okumak için tam zamanı diyebileceğimiz bir roman hazır pandemi de var osmanlıda pandemiyi anlatmış konuyu da harika ele almış insan okurken ister istemez günümüz için karşılaştırıyor orhan pamukun okuması en keyifli romanlarından bir tanesi tavsiye ederim 01-04-2022 19:11 pdf ya da epub ekleseniz tam olacak 06-05-2022 18:07 bir orhan pamuk eserini beğeneceğim pek aklıma gelmezdi ama bana göre harika bir roman olmuş çok beğendim 04-08-2022 17:28 çok güzel bir roman orhan pamuk çok eleştiriliyor ama adam iyi yazar bunu kabullenin artık önce bir kitaplarını okumayı deneyin 14-10-2022 00:11 sıkıcı bir roman yarıda bıraktım okumadım 14-12-2022 20:26 orhan pamukun en güzel eserlerinden bir tanesi mutlaka okuyun


Antonia, Venedikli bir tüccardır. Bütün gemileri açık denizde dolaşmakta ve nakit sıkıntısı yaşamaktadır. Antonia'nın çok yakın arkadaşı Bassonio'nun da parayı ihtiyacı olur ve Antonia'dan borç ister. Hem nakit sıkıntısı olan hem de arkadaşını geri çevirmek istemeyen Antonia, Shylock'tan borç ister. Shylock, sözleşmenin sonuna bir şart koydurur, eğer borç zamanında ödenmezse Antonia'nın kalbine yakın bir kısmında et parçası koparılacaktır. Portia, zengin bir varistir ve babasının nasihati üzerine doğru kutuyu bulan adam ile evlenecektir. Bassonio, doğru kutu olan kurşun kutuyu bulur ve Portia ile evlenmeye hak kazanır. Antonia'nın borcunu ödeyemediği ve yargılanmak üzere olduğu haberi Bassonio'ya ulaşır. Bassonio, karısının da iznini alarak arkadaşının borcunu ödemek için yola koyulur. Yahudi tüccar Shylock, kızını kaçıran Hristiyan'a olan nefretini adeta Hristiyan olan Antonia'dan çıkarmak ister. Teklif edilen üç katı parayı kabul etmez ve etinden bir parça istediğini söyler. Davaya bakan hakim bir damla Hristiyan kanı yere akamaması koşuluyla istediğini alabileceğini söyler. Shylock, üç katı paraya razı olduğunu söylese de hakim, bir Hristiyan'ın canına kast ettiği için öldükten sonra mal varlığına el konulacağını söyler. Kaderi ise Antonia'nın eline bırakılır. Antonia ise Hristiyan olması koşuluyla onu bağışlayabileceğini söyler. Hakim oyununu oynayan genç kadın Portia'dan başkası değildir. Portia, hem Antonia'nın hayatını kurtarmış hem kötü tüccara bir ders vermiş hem de tüccarın zavallı kızı ve sevgilisine tüccar öldükten sonra mallarını alabileceklerini garantilemiştir. Theseus ve Hippolyta'nın düğün töreni hazırlıkları ülkeyi adeta ayağa kaldırmıştır. Hermia, güzeller güzeli bir genç kızdır ve Lysander'e aşıktır. Demetrius da Hermia'ya aşıktır üstelik Hermia'nın babası Egeus, damat olarak Demetrius'u istemektedir. Hermia ve Lysander çareyi kaçmakta bulurlar. Helena ise Demetrius'a deliler gibi aşıktır. Hermia ve Helena yakın arkadaş olduklarından Hermia planlarını Helena'ya anlatır. Helena, Demetrius'tan gelen bir teşekküre muhtaç olduğundan kaçma planlarını Demetrius'a anlatır. Hermia ve Lysander, ormanın derinliklerinde kaybolurken Demetrius onların peşine Helena da Demetrius'un peşine düşer. Peri Puck, yeni bir iksir üzerinde çalışmaktadır ve ormanda Hermia ve Lysander uyurken onlara rastlar. Lysander, Hermia'ya sırtını dönmüştür. Peri Puck, bu durumu kızı reddettiği şeklinde yorumlar ve Lysander'in gözlerine iksiri sürer. İksir sürülen kişi gözünü açtığında ilk gördüğü kişiye aşık olacaktır. Şansa bak ki ikiliyi ormanda bulan Helena olur. Gözlerini açan Lysander, Helena'ya aşkını itiraf eder. Zavallı Hermia olanlara bir türlü anlam veremez. Periler kralı Oberon, Puck'a her şeyi düzeltmesini söyler. Puck, Demetrius'un gözlerine de iksiri sürer ve Demetrius da Helena'ya aşık uyanır. Helena ise bu olanlara inanmaz ve kendisiyle alay edildiğini düşünür. Demetrius ve Lysander, dövüşmeye karar verir. Oberon, Puck'a ormana bir sis perdesi indirmesini söyler. Hepsi uyandığında her şey eskiye dönmüştür. Tek farklı olan Demetrius'un Hermia'ya değil Helena'ya aşık olmasıdır. Milano dükü Prospero ve kızı Miranda sihirli bir adada yaşamaktadır. Adada bir de Ariel adlı bir peri ve onun oğlu Kaliban ile paylaşmaktadır. Prospero'nun kardeşi Antonia ve Alonso, Prospero'nun tahtını elinden almıştır. Ariel, havayı da kontrol edebilmektedir. Prospero, Alonso ve kardeşi Sebastian'ın deniz yolculuğuna çıkacağını duyurur. Ariel'den bir hava olayı yaratmasını kimsenin canına kastetmeden herkesi korkutmasını emreder. Ariel hem kendisi hem de oğlu için özgürlük istemektedir. Prospero ise bu intikamı almadan onu azletmeyeceğini söyler. Alonso'nun oğlu Ferdinand fırtına sırasında denize düşer ve Prospero ve Miranda'nın yaşadığı adaya sığınır. Sonunda Prospero, Napoli Kralı ve kardeşi Antonio ile uzlaşır. Ferdinand ve Miranda evlenir. Ariel ve oğlu Kaliban ise özgürlüğüne kavuşur. Değerlendirme İnsan doğasındaki her türlü duygu ve çatışmayı eserlerinde yansıtmayı başarmış, sözcükler ve imgelerle işlemiştir. Bu kitapta yer alan üç eser komedi, intikam ve romantik trajedi türündedir. Eserlerinde bol bol ironi mevcuttur ve insan ilişkilerinden doğan çatışmalar eserlere konu olmuştur. Mitolojiden de oldukça fazla esinlenen hatta mitolojinin sahneye uyarlamasını yapmıştır, Shakespeare. Üç eser de evlilikle son bulmaktadır. Bu da bize yazarın dönemin beklentilerini karşılamayı amaçladığını işaret etmektedir. Yarattığı eserler ile hala tartışılan Shakespeare'n eserleri incelenmeye değer olarak görülmekte ve popülerliğini günümüzde de korumaktadır. Sade ve akıcı bir çeviriye sahip olan bu kitap da yazarın üç eserini içermektedir. Venedikli bir tacir olan Antonio, en yakın arkadaşı Bassanio'yu sevgilisi Portia ile buluşturabilmek için Yahudi bir tüccar olan Shylock'tan üç bin duka borç alır. Bu durum Bassanio'nun Antonio için ne kadar değerli olduğunu kanıtlamaktadır, zira Antonio Shylock'tan hiç hoşlanmaz. Hatta geçmişte ona hakaretler yağdırmıştır. Ancak en yakın arkadaşı Bassanio için yapamayacağı şey yoktur. Bu durumu fırsat bilen Shylock borç vermeyi kabul eder ancak bir şartı vardır. İmzalanacak olan senedin sonuna bir madde ekleyecektir. Eğer alınan borç zamanında geri ödenmezse, Shylock Antonio'nun vücudundan yarım kilo et alacaktır. Bütün gemileri açık denizlerde dolaşmakta olan Venedikli tüccar Antonio, gemilerinden gelecek olan paraya güvendiği için şartı kabul eder ve senedi imzalar. Günler hızla geçmekte ve paranın ödeneceği gün gittikçe yaklaşmaktadır. Ancak Antonio gemilerinden güzel haberler beklerken, gemilerinin hepsi tek tek batar. Bu sırada da Shylock'un kızı Jessica, Lorenzo'ya aşık olur ve onunla kaçarak Hristiyan olur. Kızının kaçmasının da gerginliğini yaşamakta olan Shylock, Antonio'ya sarmaya başlar ve onu mahkemeye verir. Ödeme günü gelmesine rağmen ödeme yapılmadığını belirten Shylock, hakkı olanı istediğini ve senetteki son maddenin uygulanması gerektiğini söyler durur. Shylock haklı olduğunu ve Antonio'nun etinden yarım kilo alacağını düşünür ancak hesaba katamayacağı bir şey vardır. Avukat, kılık değiştirerek mahkemeye gelen Bassanio'nun sevgilisi Portia'dır. Portia Shylock'a haklı olduğunu ve eti alabileceğini söyler. Ancak senette yazan maddede Antonio'nun yarım kilo etinin alınacağı yazmaktadır, kanının akıtılacağı değil. Bu durumda Shylock'un Antonio'nun kanını akıtmadan etini alması gerekmektedir. Kan aktığı takdirde, bir Hristiyanın canına kastetmesinden dolayı Shylock'un bütün mal varlığına el koyulacaktır. Kan akıtmadan et alamayacağının farkında olan Shylock, isteğinden vazgeçmek zorunda kalır. Ancak bu sefer de dolaylı olarak bir Hristiyan'ın canına kastetmiş olmaktan ceza alır ve bütün mal varlığına el koyulur. Canını bağışlayıp bağışlamama kararı ise Antonio'ya bırakılır. Antonio Shylock'un canını Hristiyan olması şartıyla bağışlar.


Veronika ölmek istiyor, Brezilyalı ünlü yazar Paulo Coelho tarafından 1998 yılında kaleme alınmıştır. Yazarın diğer bir kitabı Simyacı kadar bilinmese de en az onun kadar okunması gereken bir eserdir. Yazar Paulo Coelho bu eserini yazarken kendi hayatından ve deneyimlerinden esinlenmiştir. Paulo Coelho gençken anne ve babası tarafından üç kez akıl hastanesine gönderilmiştir. Aylarca hastanede kalmış, sakinleştiriciler ve elektroşok verilerek tedavi edilmeye çalışılmıştır. Veronika görünüşte mutlu bir hayata sahiptir. Gençtir ve güzeldir. İstediği her şeye sahiptir. Ama ne kadar denerse denesin mutlu değildir. Hayatının maratonluğundan bıkar. Bu yüzden intihar etmeye karar verir. Sabırla biriktirdiği uyku haplarını içer ve sonsuza dek uyumayı bekler. Ne yazık ki bu o kadar kolay olmaz. Gözlerini akıl hastanesinde açar. Ölmediği yetmezmiş gibi bir de deli damgası yiyerek akıl hastanesin yatmıştır. Hastanede ona istemediği bir hayatı yeniden vermeleri onu deli gibi öfkelendirir ve kendini yeniden öldürme planları kurmaya başlar. Ama doktorunun ona verdiği haberle buna gerek kalmaz. İçtiği haplar kalbine onarılması imkansız hasarlar vermiş ve bunun sonucunda 5 gün eğer birazcık şansı varsa da 1 hafta ömrü kalmış olduğunu öğrenir. Veronika bunu öğrendiğinde kalan ömrünü olabildiğince kısaltmak ister ve intihar etmek için planlar kurar. İlk etapta yeniden ilaç içecek eğer ilaç bulamazsa da hastanenin çatı katından aşağı atlayacaktır. Hastanedeki ilk gecesinde Zedka adında bir depresyon hastasıyla tanışır. Zedka her ne kadar akıl hastanesinde yatan bir deli olsada ona akıl hocalığı yapar ve yaşamla ilgili ona öğütlerde bulunur. Zedka'dan ona ilaç bulmasını ister. Zedka bunu yapamayacağını ama kardeşlik çemberi adlı grubun ona bu konuda yardım edebileceğini söyler. Her ne kadar Veronika böyle bir grubun var olmadığını Zedka'nın uydurduğunu düşünse de şansını denemek ister. Onlarla konuşmak için yanlarına gittiğinde alaylara maruz kalır ve oradan uzaklaşır. Ama daha sonrasında deli olduğu ve kimsenin onu yargılamayacağı aklına gelince hızla geri dönerek Mari isimli liderlerine tokat atar. Ama daha sonrasında bu yaptığına pişman olur. İçindeki yaşama arzusunu uyandırmaya korkar ve kendisine kızar. Bu yüzden herkesten uzak durmaya kimseyle iletişim kurmamaya dikkat eder. Günlerini olabildiğince tek düze yaşar, öleceği güne hazırlanır. Bu sırada Zedka'yla oyunlar oynamaya, yürüyüşler yapmaya devam eder. Bir gün Zedka'yla yürüyüş yaparken hemşire gelerek Zedka'nın tedavi zamanının geldiğini söyler. Veronika hemşirenin karşı çıkmasına rağmen onlarla gitmekte direnir ve sonunda hemşire pes eder. Zedka'nın altmışlı yıllardan kalma bu tedavi sonrası yapay bi komaya girmesi Veronikayi korkutur ve endişelendirir. Zedka'nın sağlam bir şekilde uyandığını görünce rahatlar. Gece Veronika piyano çalmak ister ve hiç bir şekilde uyuyamaz. Çoktan intihar ettiği için pişman olmuştur. Yeniden yaşama arzusuyla dolmuştur ama ne yazık ki zamanı az kalmıştır. Bu yüzden kendine delice nefret besler. Salonda bulunan piyanonun yanına gider ve çalmaya başlar. Kısa bir süre sonra Eduard isimli şizofren hastası genç salona girerek onu dinlemeye başlar. Veronika bu gençten korkmaz aksine ona gülümser ve gençte aynı şekilde ona karşılık verir. Ertesi gün Eduard'e yeniden piyano çalar. Veronika Mari ile konuşur ve Mari asıl benliğini bulmasını, utanmasına gerek olmadığını ona söyler. O gece Eduard'e piyano çalarken engellenemez bir çoşkuyla kendinden geçer ve o andan sonra yaşamı ne kadar sevdiğini fark eder. O geceden sonra Eduard'in kıza dair fikirleri değişir. Ona bağlanmaya başlar. Ertesi gün Eduard'in hastaneden gitmek istemesi üzerine ona elektroşok verilir. Veronika yanında bulunur ve bütün gece yanından ayrılmaz. Gece yarısı Zedka yanına gelerek artık iyileştiğini, buradan çıkıp kocasının yanına döneceğini söyler. Veronika'nın hikayesinden etkilenen Mari'de Vilette'n çıkmaya karar verir. Hayatın güzelliklerinin ve Eduard duyduğu aşkın farkına varan Veronika da hastaneden çıkmak ister. Ne yazık ki Dr. İgor buna izin vermez. O da son çaren olarak Eduard ile kaçar ve ömrünün son gününü doyasıya yaşamaya çalışır. Gittikleri pahalı restorandan kovulduktan sonra sokakta gezerler ve sonunda uykuya dalarlar. Sabah uyandıklarında Veronika hala hayattadır ve bu mucizenin tadını çıkartırlar. Veronika Ölmek İstiyor, okurken gerçekten etkilendiğim bir romandı. İnsanın yaşadığı toplumu, seçimlerini, asıl benliklerini sorgulamasını sağlıyor. Üstelik kısa olması ve sıkmaması okunmasını kolaylaştırıyor. Bence en kısa sürede okumanız gereken bir kitap. Yazan: Zerda Nur Zeybek Veronika Ölmek İstiyor Konusu Veronika Ölmek İstiyor, Paulo Coelho'nun diğer romanlarından farklı bir tarzda yazdığı romanıdır. Veronika adlı genç bir bayanın yaşam isteğini elde edişini anlatır. Veronika genç, güzel, sağlıklı, ailesi tarafından sevilen ve gittiği yerlerde ilgi gören bir bayandır. Fakat gelgelelim hayatından memnun değildir ve bir gün bunu kendisine de itiraf etmek zorunda kalır. Çevresini saran kendisine hayran kalabalığın içinde bile kendisini yalnız hisseden Veronika, bir akşam Slovenya'nın Ljubljana kentindeki evinde intihar etmeye karar verir. Banyo yapar, dişlerini fırçalar, en güzel geceliğini giyer ve yatağına uzanır. Beş kutu uyku ilacını -belki kendine karar vermek için biraz zaman tanımak amacıyla- tek tek yutar. Ölümünü beklerken eline geçirdiği bir derginin ilk sayfasını okumaya başlar. Yazının ilk cümlesi "Slovenya nerededir?" dir. Veronika buna çok sinirlenmiştir. Bir kağıt ve bir kalem alarak intihar sebebinin dergideki yazının ilk cümlesi olduğunu not etmiştir. İntiharına ufak bir gizem katmak istemiştir belki de. Uzun bir süre bilincinin kapanmasını bekler fakat ölüm bir türlü gelememiştir. Sonunda yavaş yavaş bilincini yitirmeye başlar. Ölüm kesinlikle böyle bir şey olmalıdır. Veronika gözlerini açtığında kendini bir hastanede bulur. Kendisini yatağa bağlamışlardır. Ne olduğunu anlayamadan tekrar kendini kaybeder. Böylece uzun bir süre komada kalır. Uyandığında yine bir hastanededir, fakat bu kez Vilette Akıl Hastalıkları Hastanesi'ne kaldırılmıştır. Hastane başhekimi Dr. İgor Veronika'ya aldığı yüksek dozdaki uyku ilaçlarının kalbine büyük zarar verdiğini, en çok bir hafta içinde öleceğini söyler. Kötüsü, son bir haftasını hastanede deliler arasında geçirmek zorunda oluşudur. Bir gece Veronika kendisiyle aynı yatakhanede kalan Zedka adında bir kadınla tanışır. Başta deli olduğunu düşünür, fakat sonra anlar ki Zedka ve buradaki diğer birçok insan kendini akıllı sayan diğer birçok insandan daha akıllıdır. Zedka Veronika'ya son haftasını burada değil, dışarıda dilediğince geçirmesini söyler. Dışarıya çıkabilmek için de Vilette' te kendilerine Kardeşlik Çemberi diyen bir grup insandan birisinden yardım istemesini önerir. Ertesi gün, hastaların bahçede zorunlu hava almaları sırasında Zedka Veronika'ya Kardeşlik Çemberi'nin bir üyesi olan Mari'yi gösterir. Veronika düşünmeden kadının yanına gider ve onunla konuşmak ister. Fakat onlar Veronika ile dalga geçerler. Kız da oradan uzaklaşır. Veronika'nın gururu kırılmıştır. Fakat sonra deli olduğu aklına gelir. Utanmak, aşağılanmak gibi şeyleri hissetmek zorunda değildir; o delidir ve sonucunu düşünmeden ne isterse yapabilmelidir. Hem ne de olsa bir haftadan az bir ömrü kalmıştır, kaybedecek hiçbir şeyi yoktur. Veronika bu düşünceyle bahçeye geri döner ve kendisiyle dalga geçip gülen yaşlı adama sağlam bir tokat savurur. Herkes donup kalmıştır. Vilette' te yaşamının son günlerini Zedka ile beraber geçiren Veronika, yavaş yavaş yaşama isteği duymaya başlasa da kendini tutmaya çalışmaktadır. Bir gece ayın yeni ay evresinde gökyüzünde belirdiğini gören Veronika çok keyiflenir ve çocukluğunda çalmayı çok sevdiği piyanonun başına geçer. Gecenin bu saatinde piyano çalmak uygunsuzdur belki ama istediği şeyleri anında yapmak için çok az vakti vardır. Piyano çalarken Eduardo adında kronik şizofreni hastası bir gencin kendisini izlediğini farkeder. Genç adam oldukça yakışıklıdır, aynı zamanda kıza duyduğu derin ilgi ve sevgi gözlerinden okunmaktadır. Veronika yeniden yaşam isteğiyle dolduğunu hissetmektedir. O gece Eduardo'nun karşısında kendini kısıtlamadan zevkin doruklarına ulaşır. Eduardo ile aralarındaki her neyse çok kuvvetlidir. Birbirlerine çoktan aşık olmuşlardır. Yaşamının son günü gelen Veronika, sabah uyandığında son gününü akıl hastanesinde geçirmek istememektedir ve dışarı çıkabilmek için Dr. İgor'dan izin ister lakin gerekli izni alamaz. Bunun üzerine Eduardo onu Vilette' ten kaçırır. Beraber kentin en pahalı restoranında yemek yerler, fakat delice davranışlarından dolayı para ödemeden oradan kovulurlar. Sonra da kentteki eski bir şatoya giden dik yokuşu tırmanmaya başlarlar. Yokuşu tırmanırken ise uykuları gelir ve beraber toprağın üzerinde uyuya kalırlar. Sabah uyandıklarında Veronika'nın ölmemiş olduğu gerçeği ile karşılaşırlar, aslında zaten ölmeyecektir de. Dr. İgor yeni keşfettiği vitriol zehrinin etkilerini Veronika üzerinde denediğinden Veronika'ya yalan söylemiştir. Bu yalan, başta Veronika ve Eduardo'ya, Mari'ye ve Zedka'ya yaşamlarını geri vermiştir.


Veysel Çavuş, Memduh Şevket Esendal'ın ilk hikayesidir. Bu hikaye kitabında da Veysel Çavuş ilk sırada yer almaktadır. Kitaba adını veren bu hikaye ana hatlarıyla şöyledir: Veysel Çavuş, hikaye anlatıcısının Trablus'tan tanıdığı bir askerdir. Savaştan döndüğünde ninesini ölmüş bulan Veysel Çavuş, çalışıp didinerek kendine bir iş kurar. Bir de tarla kiralar. Ardından komşu köylerden bir kızla evlenir. Ne yazık ki temmuzun sonlarında bir hasat zamanında asker silah altına çağırılır. Veysel Çavuş ise daha hasadını tamamlamamıştır bile. Hikaye anlatıcısı, bu az konuşan, çok iş yapan, mert, cesur, devletin kendisine ihtiyacı olduğu anda hiçbir hizmetten kaçınmayan bu fedakar askerle bir akşamüstü yolda karşılaşır. Ona orduya katılıp katılmayacağını sorar. Veysel Çavuş ise katılacağını söyler. Hikaye anlatıcısı, Veysel Çavuş'un çok zengin olmadığını, askere giderken geride bıraktığı genç hanımına pek de fazla bir miktarda para veremeyeceğini bildiği için, ona bir ihtiyacı olup olmadığını sorar. Veysel Çavuş, komşu namusunu korumak gerektiğini, genç hanımını hikaye anlatıcına emanet etmek istediğini söyler. Hikaye anlatıcısı da bunu kabul eder. Ertesi gün Veysel Çavuş askere uğurlanır. Neden sonra savaş Osmanlı Devleti lehine ilerlemeye başlar. Ne yazık ki hikaye anlatıcısı ile Veysel Çavuş'un eşi bu habere sevinemez; çünkü Veysel Çavuş'un şehit olduğu haberi gelmiştir. Günlerden bir gün hikaye anlatıcısı Edirne'de iken Veysel Çavuş'la aynı birlikte vazife yapan bir askerle karşılaşır ve onun şehadetini bu askerden dinler. Veysel Çavuş, bir orman içerisinde Bulgar çetelerini kovaladıkları bir sırada emrindeki adamlarla devriye gezerken yanağından vurulup oracıkta şehit düşmüştür. Onunla beraber şehit olan bir kişi daha vardır. Bu iki şehit, oraya gömülür. Kivi hikayesinde anlatıcının kardeşi şehirden bir at alır. Köy çocuğudur, ata ve eşeğe meraklıdır. Satın aldığı atı gelip heyecanla abisine ve arkadaşlarına gösterir. Bu ata bir isim düşünürler ve ona Kivi adını koymaya karar verirler. Ne var ki ertesi günü Kivi'nin, at arabasında iki kişiden fazla olması halinde yerinden kıpırdamadığını fark ederler. Hatta Kivi, yokuş çıkarken arabada hiç kimseyi istemez. Üstelik hızlı hızlı koşmaz da. O, sakin sakin yürüyen bir attır. Anlatıcının kardeşi Kivi'yi eğitmek için epey uğraşır. Bir gün gelir, anlatıcının kardeşi Selime ile evlenir. Gelin alayında Kivi de araba çeker. Tabi ki yine ağır ağır ilerlemektedir bu emektar at. Düğünden sonra anlatıcının kardeşi, Kivi'nin satılma zamanı geldiğini, zaten bu hayvanın pek bir işe yaramadığını, hazır alıcısı varken atın satılmasının gerektiğini söyler. Anlatıcı ise, bu emektar atın satılmasına karşı çıkar. Bir Genç Efendinin Defterinden adlı hikayede, uzun süren savaşlardan dolayı dört beş ev ile ilgilenmek zorunda kalan bir adamın, Güzide adındaki evli akrabasına ilgi duyması, bu ilgisinin de karşılıksız kalmaması anlatılmaktadır. Oldukça güzel ve akıcı bir üslupla yazılmış bu hikayede genç efendi ve Güzide, hiçbir zaman buluşamamışlardır. Her ne kadar Güzide genç efendiye gece yatak odasına gelmesi için fırsat sunmuşsa da genç efendi, gerek çekingenliğinden, gerekse komşuların dedikodusundan çekinerek bu fırsatı değerlendirememiştir. Bir Cinayet adlı hikaye, Kafkas cephesinde çarpışan bir askerin kıskançlıktan dolayı işlediği bir cinayeti konu almaktadır. Katil, bir doktordur ve cephede hummaya yakalandığı için iyileşmek üzere evine dönmüştür. Karısının bir avukatla ilişkisi olduğu düşüncesine kapılarak avukatı öldürür. Neden sonra mahkemede ortaya çıkan bir mektup, katilin pişmanlık duymasına neden olur. Sayı mı, Yazı mı? adlı hikayede genç ve güzel bir hukuk öğrencisi, mesleğini yapmak istememekte, koca parası yemeyi arzulamaktadır. Gözüne bir doktor kestirmiştir ve onun ilgisini çekebilmek için hasta rolü yapıp kendisini ona muayene ettirmek istemiştir. Doktorun meseleyi anlamaması üzerine de kız, derdini açık açık anlatma yoluna gitmiştir. Doktor, ilk olarak kıza uzak durup ona bir koca bulmak istese de, daha sonra muaheyenaheye gelen bir başka doktorun kızla ilgilenmesi üzerine o da bu kıza ilgi duymaya başlamıştır. Ne var ki ikinci doktor, kız için mücadele etmeye hazırdır. En sonunda, kavga etmeden, meseleyi halletmek için bir çözüm bulmuşlardır ki bu da yazı tura atmaktır. Onlar yazı tura atadursun, kız, bahsi birinci doktorun kazanmasını istemektedir; çünkü gözü ondadır ve başka kimseyi görmez. Hamid İçin Bir Yazı, Abdülhak Hamid Tarhan gibi büyük yazar ve şairleri, onları çok iyi bilmeyen, haklarında okumamış kişilerin yazıp halka anlatması eleştirilir. Bunun yapılmasını teşvik eden ya da bu sorumsuzluğa göz yumanlar da gazete yönetimlerinden başkaları değildir. Komiser, bir akşam sokakta birbirlerini öpen eşlerin, bir polis memuru tarafından karakola getirilmesini anlatır. komiser, eşlerin birbirlerini öpmeye hakkı olduğunu düşünse de eşinden uzun yıllar önce boşanmış olan polis memuru komiserle aynı fikirde değildir. Kitabın en uzun kikayesi olan Muzaffer, öksüz kalmış Muslih ile Adviye'nin kızı Muzaffer'in evlenme hikayelerini anlatmaktadır. Adviye, bir komşusunun düğünü için evini düğün misafirlerine açar. Bu misafirlerden biri de Muslih'tir. Muhlis, bir yastıkta Muzaffer adının işlendiğini görmüş ve düğün sahibine bu kızı sormuştur. Her ne kadar kızı görmemiş olsa da onunla evlenmek istemiştir. Kız, babasızdır. Ayrıca Adviye ve Muzaffer'in maddi durumu pek parlak değildir. Bu nedenle kızın Muhlis ile evleneceği öngörülür. İlk başlarda Adviye ve Muzaffer Muhlis'i beğenmeseler de sonunda Muzaffer, onunla evlenmeye razı olur. Hikayede, Muhlis'in geçmişi ve onu evlenmeye sevk eden sebepler uzun uzun anlatılır. Veysel Çavuş hikayesi 1908'de yazılmış. Kitaptaki hikayelerin bir kısmı da 1949 yılına ait. Memduh Şevket Esendal'ın 1952 yılında aramızdan ayrıldığını düşünürsek, Veysel Çavuş adlı hikaye kitabında yazarın acemilik döneminden ustalık dönemine uzanan çeşitli hikayeler olduğunu söyleyebiliriz. Bu hikayelerin tümünün de güzel olduğunu söylemek imkansızdır. Kitabı bitirip iki elimiz arasına aldığımızda, aklımızda kalan ve bizde iz bırakan hikayelerin adedi, bir elin parmaklarını geçmez. Kitaptaki bazı hikayeler tekrar tekrar okunmayı hak eder. Bunların bazıları birkaç sayfadan oluşurken bazıları onlarca sayfayı bulabilir. Hatta Muzaffer adlı hikaye, elli sayfadan fazladır. Memduh Şevket Esendal bize neyi anlatır? Vatanı uğrunda ailesinden geçip ölümü göze alan bir vatansever, bir garip atın hikayesi, taşrada çalışan ve taşra tembelliğine alışmış bir memur, evli bir kadına aşık olan bir beyefendi, hastalık bahanesiyle hastaneye gelen ve doktorlarla ilgilendiğini belli eden genç ve güzel bir kız için yazı tura atan iki doktor, sokakta birbirini öpen eşleri karakola götüren bir polis memuru, yeni atandığı vilayette okulları teftişe çıkan bir vali, filmlerle yaşayan bir kadının evlendiği adama karşı anlamsızca davranışları, şarkıcı bir Yahudinin fakir hayatı, kocasını aldatmış bir kadının intikam anlayışı... Sıradan insanlar, küçük hesaplar, gündelik yaşam... Yazar, hayatın tam ortasından konuşur bize. İnsanoğlunun en genel arzularını, korkularını ve sıkıntılarını anlatır. hikayelerde dedikodu ve çekememezlik boldur. İşte bu özellik, Memduh Şevket Esendal'ın hemen hemen tüm hikayeleri için geçerlidir.


Şüphesiz ki insan doğasını temelinde toplum içinde eriyip gitmek gibi gizli bir özlem yatar; Dostoyevski'nin 'Büyük Engizisyon Yargıcı', acımasız bir diyalektik içinde aslında çoğu insanın kendi özgürlüklerinden ürktüğünü kanıtlamıştır. (s. 16) O vahşice ve barbarca gaddarlıkları yapma hırsı buradan doğar; bu tür kışkırtıcı iftiralardan dolayı bazı insanlar öylesine galeyana geliyor ki infaz ettikleri biri işkenceler içinde ağır ateşte yakılmadan önce suda boğularak öldürülmüşse eğer, hiddete kapıldıklarını bile görüyoruz. (s. 154) Neden kitap okuruz, kitap okumak hayatımızdaki neyi değiştirir gibi soruları duyarız, bazen kendimize de sorarız. Stefan Zweig'in Vicdan Zorbalığa Karşı Ya Da Castellio Calvin'e eseri bu sorunun adeta cevabıdır. Yapılan gözlem, analiz ve tespitler oldukça etkileyicidir, öyle ki Neden kitap okuyoruz? sorusunun yerini Neden daha önce bu kitabı okumadım? sorusu alır. Monografi türündeki Vicdan Zorbalığa Karşı eseri Kalvenizm öğretisinin kurucusu Jean Calvin'in Kalvenizm öğretisini kurması, geliştirmesi, insanlara zorla kabul ettirmesi, kendisinden farklı düşünenlere karşı tavizsiz müdahaleleri ve otoritesinin zirvesindeyken Sebastian Castellio adındaki bir teolog ve vaizin, yapılan her şeyin yanlış olduğunu savunmasını ve Castellio ile Calvin arasındaki mücadeleyi anlatmaktadır. Vicdan Zorbalığa Karşı Kitabının Özeti Katolik inancına karşı tepkilerin arttığı, dinde reform hareketinin başladığı ve Protestanlığın ortaya çıktığı yıllardır. Cenevre'de vaiz Farel Katolikliğin temelini sarsmak için insanları örgütler, vaazlarıyla belli bir taraftar kitlesi oluşturur ve sonuçta başarılı olur. Katolik papazlarının otoritesi dağılmaktadır; ancak Farel'in hesaplamadığı bir şey vardır: bundan sonra ne olacaktır... Zira Katolikliğin dağılmasının ardından büyük bir inanç boşluğunun doğması kaçınılmazdır. İyi bir eğitim almış ve disiplin kelimesinin içini tek başına doldurabilecek bir genç, Jean Calvin, yeni bir mezhebin sistematiğinin belirlenmesi ihtiyacını ilk fark edenlerdendir ve Institutio Christianae Religionis adlı çalışmasıyla ortaya çıkar. Farel, Calvin'i Tanrı'nın bir lütfu olarak benimser ve Cenevre'yi Institutio'ya göre yönetmesi için Calvin'in en sadık destekleyicilerinden olur. Cenevre meclisi, Protestanlığı desteklediği için Fransa'dan göç etmek zorunda kalan bu adamın Cenevre'ye gelmesinden hoşnut olur ve onu vaiz olarak atamaktan çekinmezler; çünkü Institutio'yu hiç okumamışlardır ve dolayısıyla her türlü günahtan kaçınmayanların ve Calvin'in diğer kurallarına bağlılık yemini etmeyenlerin şehri terk etmek zorunda kalacaklarından habersizdirler. Institutio, kendine her türlü zevki ve lüksü yasaklamış Calvin'in sert mizacı kadar tavizsizdir. Calvin'in kuralları ortaya çıktığında insanlar yavaş yavaş şikayet etmeye başlar, bir Fransız göçmeninin Cenevre asillerine uyguladığı tavrı kabul etmezler ve Calvin'i ülkeden gönderme kararı alırlar. Calvin Cenevre'yi terk eder. Fakat, Farel'in korktuğu şey kendini gösterir. Reformla Katoliklik yıkılmış; ancak, yerine başka bir şey konmamıştır. Toplumda kaos çıkmak üzeredir. Önce Farel Calvin'i yeniden çağırır. Calvin ise bunu kabul etmeyeceğini kesinkes bildirir. Sonrasında Cenevre meclisi ve sonunda da tüm Cenevre halkı Institutio yazarının yeniden ülkeye gelmesi için adeta yalvarır. Calvin ikinci gelişinde, tüm Cenevre halkı sevinç içinde, fakat Calvin'in tüm katı uygulamasına boyun eğmiş şekilde Cenevre'yi teslim alır. Calvin işe koyulur ve otoritesini derinleştirir. Kendisinden habersiz kuş uçurtmamayı talep edebilecek biri, onayı olmadan kitap basılmasını da yasaklamıştır. elbette ki sansür her zaman, her diktatörlüğün doğuştan kardeşidir. Bu sırada genç bir teolog Castellio, Kitab-ı Mukaddes'in Fransızca tercümesini hazırlamıştır ve Calvin'den kitabın basımı için izin vermesini rica eder. Castellio'nun umduğunun aksine Calvin'in tepkisi sert ve aşağılayıcı olur, çünkü halihazırda bir akrabası Fransızca tercümeyi yayımlamış ve Calvin de bu kitaba bir önsöz yazmıştır. Castellio ne cüretle, Calvin'in önsöz yazarak onaylamış olduğu bir eserin üzerine yeni bir çalışma ortaya koyar! Yine de kitabı yayımlayabilir; ancak önce tercümeyi Calvin'e sunacak ve Calvin'in uygun gördüğü düzeltmeleri yapacaktır. Castellio bunu kabul etmez ve şehirden ayrılmak zorunda kalır, hayatının bundan sonrası altı nüfuslu ailesinin geçimini sağlamaya çalışmakla ve yoksullukla geçecektir. Castellio'nun yeniden ortaya çıkması Protestanlığın ilk din cinayetinin gerçekleşmesiyle olacaktır. Protestanlığa göre Hristiyanlık için tek kaynak Kitab-ı Mukaddes olmalıdır; bu şekilde Kitab-ı Mukaddes'e ilaveten kilise geleneklerini de kaynak olarak gören Katoliklerden ayrılır. Fakat Kitab-ı Mukaddes'in de farklı yorumları bulunmaktadır ve Michael Serveto, teslis inancının Hristiyanlıkta olmadığı savıyla yeni bir düşünceyle ortaya çıkar. Michael Serveto, koyu bir Hristiyandır; fakat araştırmaları onu Hristiyanlığın temel inanışlarını değiştirecek bir sonuca ulaştırır. Teslis'in Yanlışlıkları Üzerine adlı kitabın yayımlanmasının ardından kimliğini değiştirmek zorunda kalır ve Villeneuve ismini alarak Fransa'nın Vienne bölgesine yerleşir. Serveto, eğitim ve öğrenme açısından büyük bir yeteneğe sahiptir. Vienne'e geldiğinde daha önce tıp alanında yaptığı çalışmalara yeniden yoğunlaşır ve vali vekilinin doktoru olarak görev yapmaya başlar. Ancak Serveto hayatını doktor olarak tamamlama niyetinde değildir, çünkü bildiklerini paylaşmak, insanları bilgilendirmek zorundadır. Bu amaçla düşüncelerini, bunların kıymetini bilecek açık fikirli bir teolog bilim adamına göndermek ister. Serveto'ya göre bunun için en uygun kişi Jean Calvin'dir. Serveto'nun ilk mektubuyla çılgına dönen Calvin sert bir cevap yazar. İkili arasındaki yazışmalar çok geçmeden hakarete varır. Hatta Calvin, arkadaşı Farel'e Serveto olur da Cenevre'ye gelecek olursa onu sağ çıkarmayacağını söyler. Serveto'nun cevabı ise Calvin'in Institutio'suna karşılık verircesine isim kullanmadan Restitutio'yu yayımlamak şeklinde olur. Calvin, arkadaşları üzerinden kendini gizleyerek Seveto'nun kafir olarak yargılanmasını talep ettirir. Öncelikle delil yetersizliğinden serbest bırakılan Serveto, Calvin'in davaya doğrudan müdahil olması ve türlü hileleriyle mahkum edilir. Serveto ise özellikle doktorluk kariyeri sonrası çok sevilmektedir ve geniş bir çevre edinmiştir. Arkadaşları vasıtasıyla hapisten kaçırılır. Fakat Vienne'den kaçan Serveto şaşırtıcı biçimde ve canavarın mağarasına girercesine Cenevre'ye gelir. Bir vaaza katılan Serveto burada tanınınca hapsedilir. Serveto hakkında hüküm henüz o yakalanmadan verilmiştir; teslisi inkar eden bu kafir, kitaplarıyla birlikte yakılacaktır. Serveto ise en temel ihtiyaçlarının bile karşılanmadığı bir hücrede tutulurken son ana kadar suçsuzluğunun ortaya çıkmasını, hatta tazminat olarak Calvin'in tüm malvarlığının kendisine verilmesini bekler. Ancak karşısına çıkan, teslis inancını kabul ederse yakılmak yerine hemen öldürülme teklifidir. Serveto yıkılmış ve her şeyin sona erdiğini anlamıştır; fakat, inandığı şeyi inkar edemeyecek bir dindardır. Düşüncesini ifade etmesinden dolayı, değil yanacak olmak ölmek bile ona göre büyük bir haksızlıktır. Fakat, tüm Cenevre halkı -Calvin dışında- bu sapkının diri diri yakılmasını seyretmek üzere meydana toplanmıştır. Calvin ise Serveto İsa'ya yakarışlar içinde yanarken çalışma odasına gizlenmiştir. Serveto'nun ölümü bazı vicdanları oldukça rahatsız eder. Serveto en nihayetinde kendince bir gerçeği savunmuştur. Bu hoşnutsuzluğu açık açık dile getirme cesaretini ise sadece Sebastian Castellio gösterir. Castellio başlangıçta kimliğini gizler, çünkü; Öyle bir zaman gelir ki insanlığın en basit en açık hakikatleri insanlara ulaşabilmek için sisler arkasına saklanmaya, kılık değiştirmeye gereksinin duyar; açık duran büyük ön kapı iktidar sahibinin zabıtaları ve gümrük memurlarının gözetiminde olduğundan en insanca ve kutsal düşünceler hırsızlar gibi gizli saklı, arka kapılardan içeri sızmak zorunda kalır. Castellio oldukça yalın şu cümleyle Serveto'nun idamının bir cinayet olduğunu vurgular: Bir insanı öldürmek asla bir öğretiyi savunmak değildir; bir insanı öldürmek demektir. Castellio, Serveto cinayetinin ardından dinsel hoşgörü manifestosunu yayımlar. Bu manifestoya göre insanları sapkın, kafir olarak etiketlemenin yanlışlığı, farklı düşüncelere saygı duymak gerektiği şu şekilde anlatılır: Sapkın diye nitelenen herkesin sapkın olduğuna inanmıyorum... Bu niteleme günümüzde o kadar hakaret içerir niteliktedir ki, birileri şahsi düşmanını ortadan kaldırmak isteyecek olsa bunun en kolay yolu onu sapkınlıkla suçlamak oluyor. Çünkü insanlar bu 'sapkın' kelimesinden, sadece adından bile öylesine büyük bir korkuya kapılıyor ki, işitir işitmez kulaklarını tıkıyor; sadece ona değil, lehine bir söz söylemeye cesaret eden biri olsa ona da gözü kapalı zulmediyorlar. Bütün hakikatler, özellikle de dini olanlar tartışılır niteliktedir ve birden çok anlamları vardır. Bu nedenle, sadece Tanrı'ya ait olan sırları, onun gizli planlarına katılmışız gibi böyle bilgiççe tartışmak haddi aşmak demektir ve aslında bir şey bilmediğimizi konular hakkında, kesin kanaatlere sahipmişiz gibi insanları kandırmak, öyle görünmek; kibirdir. Bütün bu tepkilerin ardından Castellio kendini açığa çıkarır ve Calvin'in iftira ve oyunlarıyla mahkum edilir. Başlangıçta mahkumiyetin hızlıca sona ereceği düşünülse de Castellio'nun sonu yavaş yavaş Serveto'ya benzeyecek olur. Castellio belki idamdan ya da diri diri yakılmaktan 48 yaşında eceliyle ölerek kurtulur. Calvin Castellio'nun da ortadan kalkmasıyla artık tüm düşmanlarını yenmiştir. Gözlerini Calvin'le açan yeni jenerasyon Calvin'i benimsemiş mutsuz ihtiyarlar ise dünyadan göç etmiştir. Calvin ideal dünyasını kurmayı başarır. Sıkı disiplin ve çalışmanın kutsanması ile bilime geniş bir alan doğar; fakat Kalvenist düşüncenin girdiği yerlerde hoşgörü de hızla yayılır. Öyle ki nerede Calvin'in dini kanun olmuşsa, özellikle orada Castellio'nun fikirleri hayata geçer. Calvin'in bir zorba olduğu ise ölümünden 400 yıl sonra Stefan Zweig ile iyice gün yüzüne çıkar. Kitaba İlişkin Değerlendirmeler Stefan Zweig tarihin derinliklerinde kalmış, belgelerin büyük kısmının o dönemde uygulanan etkin bir sansür ile yok olduğu önemli bir olayı ortaya çıkarıp, konu özelinde neredeyse tüm bilinenleri yıkıp tüm ezberleri bozarken; o ana kadar hümanist ve hoşgörülü olduğu bilinen Calvin'in tam tersi biri olduğunu savunurken, bunu tarafsız ve önyargısız bir şekilde yapabilmeye özen gösterdiğini Yayımcının Son Notu bölümünde özellikle vurgulamaktadır. Yazarın Calvin'e karşı tarafsız kalabilmeyi başardığı söylenebilir; ancak, Michael Serveto hakkında aynı özeni gösterdiğini söylemek güçtür. Yazara göre, Serveto birçok erdeme sahiptir; ancak, hiçbirine tam olarak sahip değildir. Ortalama üstü cesaret, bilgelik... kendisinde mevcut olsa da hiçbirinde en iyi değildir. Ancak, Serveto Calvin'e karşı fikrini savunmuş, arkasındaki güce rağmen Calvin'e karşı Vienne'deki ilk hukuk mücadelesini kazanmıştır. Dahası haksız yere mahkum edildiği Vienne hapishanesinden kaçırıldıktan sonra açıklanamaz şekilde Calvin'in hüküm sürdüğü Cenevre'ye gelmekten ve burada faaliyetlerini sürdürmekten çekinmemiştir. Cenevre'de yakalanıp hukuksuz bir şekilde ışıksız bir zindana atılıp sefalet içinde idamını beklerken inancından bir an olsun vazgeçmemiş, diri diri yakılırken bile doğru bildiklerini haykırmıştır. Bu durum, Serveto'nun kahramanlığının Castellio'dan eksik kalmadığını düşündürmektedir. Zweig ise Castellio'yu kahramanlaştırırken Serveto'yu neredeyse sıradanlaştırır. Bununla birlikte yazar bu eserinde, bir tarihi olayı anlatmakla yetinmez, çokça analiz yapar, görüşlerini ifade eder. Dünya düzeninin ve insan tabiatının değişmeyen prensipleri çerçevesinde etkileyici bir neden sonuç ilişkisini kurar. Sorgulatır, düşündürür. Bir söz de çevirmen Zehra Kurttekin hakkında söylemek gerek. Zehra Kurttekin bu kitabı sadece çevirmemiş, adeta yeni baştan yazmış. Öyle ki Almanca orijinalinin birebir çevirisi Castellio Calvin'e Karşı Ya Da Vicdan Zorbalığa olan kitabı Vicdan Zorbalığa Karşı Ya da Castellio Calvin'e şekilde sunmuş. Okurken kitabın orijinal dilinin Türkçe olduğunu sanıyorsunuz, akıp gidiyor, zorlamıyor. Son zamanlarda okuduğum en iyi çeviri kitaplardan olduğunu söyleyebilirim. Zweig'in bu eseri, ciddi kitap okumak isteyen okuyuculara özellikle önerilir.


Romantizmin en büyük ismi olan Victor Hugo 1802 yılında Basançon'da dünyaya gelmiştir. Eğitiminin ilk yıllarını İspanya'da tamamlayan Hugo, Paris Hukuk Fakültesi'ne kaydolur. Fakat ailesinin maddi durumu sebebi ile okulu bırakır ve edebiyata olan ilk adımını atarak şiirler yazmaya başlar. Şiirleri, kraliyet tarafından beğenilmesi sonucu usta şair aylığa bağlanarak rahat bir yaşama kavuşur. Artık tamamı ile kendisini edebiyata adayarak Romantik yazarlarında bulunduğu La Muse Française adlı dergiyi kurar. Ülke ve edebiyat dünyasının en çok ses getiren Hernani adlı oyununu bu dergide yayınlar. Şiirleri, romanları ve tiyatro yapıtları ile başarılarla dolu bir hayat süren Fransız yazar, Cumhuriyetçi saflarda da yer alarak, cumhurbaşkanlığı için adaylığını koymuştur. Seçilememiştir fakat bir süre sonra Millet meclisine seçilmesine rağmen ünlü yazar, edebiyatı tercih ederek sayısız eserleriyle ününü yükseltmeye devam etmiştir.


Çehov, modern klasikler açısından önemli bir yazardır ve gerekçilik akımının öncüsüdür. Gerçekçilik akımının etkisiyle oluşturulmuş eserlerde betimlemeler oldukça önemlidir ve yüzeysel geçilmez. Bu eserde de Çehov'u Rusya'dan dünyaya bakan bir gözlemci olarak görüyoruz. Eserimiz derebeyliklerin yıkılıp kölelerin özgür kalmasıyla değişen sosyal yapının ardından toplumun üst sınıfı olan ailelerin fakirleşip orta sınıfın zenginleşme dönemini anlatan bir içerikte ele alınmıştır. Bu değişime ayak uyduramayan bireyler ise ayak uydurmak için çabalamaz, birbirini anlamak için iletişim kurmaz ve geçmiş günlere özlem duyar. Eserimizde ele alınan Ranevaskaya ailesi de bu durumun etkisiyle türlü felaketlerle karşılaşmıştır. Ailemiz Rusya'nın eski zenginlerinden olsa da devir artık değişmiştir fakat onlar uyum sağlamak yerine eski şaşalı günlerin özlemiyle yaşamlarını sürdürmeye çalışmış ve başlarına türlü felaketler gelmiştir. Çiftlik sahibi Lubov Andreyevne Ranevskaya, beş yıllık gezenti hayatından sonra sevdiği adamın onu terk edip parasını da bir güzel yemesiyle beş parasız ve borç içinde ülkesine geri döner. Servetlerini son damlasına kadar tüketirler fakat evlerindeki çalışanlardan da lüksten eğlenceden de vazgeçmezler. Gezip tozar yiyip içerler fakat ellerinde tek kalan vişne bahçesini de satışa çıkarmak zorunda kalırlar. Ellerinde tek kalan yer olan bu çiftlik evinin de içinde bulunduğu vişne bahçesine çok kıymet verirler ve satılmaması için çareler ararlar. Bu çare arama şekli de pek akıllıca değildir aslına bakarsanız. Kahramanlar akıl ve mantık çerçevesinde değil yüzeysel çözümler bulmaya çalışırlar. Gerçeklikten uzaktırlar. Hatta evin kızı Anya ise vişne bahçesinin satılacak olmasından büyük bir keyif duymaktadır çünkü bunun yeni hayatın bir başlangıcı olacağına inanmaktadır. Bütün felaketler sanki onları bulmamış gibi Trofimov ile aşk yaşamanın peşindedir bu durum da o dönemin eski zenginlerinin yeni düşünüş biçimini benimsemeden düşünce tembelliği içinde oluşunun bir göstergesidir. Trofimov ise yüksekokul öğrencisi olarak resmedilmektedir. Düşünüş biçimi olarak Çehov aydınların toplumun sorunlarına yeterince değinemediğini, gerçek üstü bir pencereden baktığını Trofimov ile vurgulamaktadır. Kitapta ise uşak olarak betimlenen kişilerden Firs köleliğin kalkmasına rağmen aileye hizmet etmeye devam eden çok yaşlı bir hizmetkardır. Yaşa ise yeni dönemin hizmetçisi olarak betimlenmiştir. Firs, aile için her fedakarlığı yapmaya hazır, hiçbir saçmalığa ses etmeden hizmet eden bir uşakken; Yaşa, ailenin durumu umurunda olmayıp yalnız kendini düşünen birisi olarak resmedilmiştir. Zaten eserin sonunda da eskiyi temsil eden eski uşak Firs'in devri de vişne ağaçlarının kesilmesiyle aynı anda kapanacak. Lopahin, çiftliğin yeni sahibi olacak olan tüccardır. Ülkedeki toplumsal değişim ile birlikte eskiden fakir olan ve çiftlikte işçi olarak çalışan Lopahin zenginleşmiş ve çiftliğin yeni sahibi olmuştur. Vişne ağaçlarını kestirerek yerine kiralık yazlık yaptırma konusunda aileye sürekli akıl verse de kimse onu dinlemez. Lopahin ise eserin sonunda çiftliği alarak bu fikri hayata geçirir. Bu haber Andreyevne Ranevskaya için büyük bir yıkım olmuştur çünkü o kardeşi Gayev'in bir çözüm bulacağından emindir. Burada vişne bahçesini artık işlemeyen ve değişime ayak uydurması için sürdürülmesinde ısrarcı olunmaması gereken feodal düzeni anlatmak için kullanılmış bir metafor olarak düşünebiliriz. O gün geldiğinde büyük bir üzüntüyle çiftlikten toplanırlar. Eşyalarını çantalara doldurup yıllarının geçtiği ve son olarak ellerinde kalan bu çiftliğe de veda ederler. Lubov Andreyevne Ranevskaya, Paris'e kendisini aldatan sevgilisinin yanına geri döner, kardeşi ise bankacı olur. Veda zamanı herkes ayrı telden çalmaktadır. Zaten kitabın genelinde karakterler arasındaki iletişim eksikliği birbirini anlamamaktan doğan mesafe de göze çarpmaktadır. Kısa bir eser olmasından dolayı okuması oldukça kolay ve hızlı olacaktır. Bazı karakterlerin üzerinde yeterince durulmaması bir eksi olarak değerlendirilebilir.


Vladimir Tumanov, matruşkaları ve Tverskaya caddesi ile ünlü Rusya'nın Moskova kentinde 1961 yılında hayata gözlerini açmıştır. Haritada Kaybolmak ve Kraliçeyi Kurtarmak isimli kitapların yazarıdır. Genel olarak doğa bilimleri felsefesinin matematik yansımalarını ve yaşadığımız Dünya'yı çocuklara daha iyi anlatabilmenin mücadelesini eserleriyle ortaya koymaktadır. İlk eserlerini çocuklara matematik dersini öğretmek için verdiği bilinmektedir. Kraliçe'yi Kurtarmak kitabı yazdığı ilk eserdir. Bu kitabın yoğun ilgi görmesinden sonra Dünya'da ilk kez yayınlanan Haritada Kaybolmak adlı eseri Türkçe çıkarak okurla buluşmuştur. Türkiye'de ve Dünya'da büyük bir okur kitlesi bulunan Vladimir Tumanov çocukların ve ailelerin büyük beğenisini kazanmıştır. Vladimir Tumanov Kanada'da Ontario Üniversite'sinde öğretim görevlisi olarak çalışmaktadır. Dil bilimi ve edebiyat alanında çalışmalar yapmaktadır. Ülkemizde en fazla okunan eserleri: Kraliçeyi Kurtarmak, Haritada Kaybolmak ve Böcek Çocuk kitaplarıdır. Kraliçeyi Kurtarmak adlı kitabın konusu matematikle arasında mesafe olan Aleks'in Zümrüt Kraliçe'yi ve ülkesini kurtarmak için problemlerle uğraşmak zorunda kaldığı fantastik bir yolculuktur. Vladimir Tumanov'un Küçük Böcek adlı kitabı bir çocuğun uçabilen bir böceğe dönüşmesinin ardından yaptığı yaramazlıklarla dolu maceraların anlatıldığı serüven dolu bir okur deneyimi. Haritada Kaybolmak kitabı Vladimir Tumanov'un ülkemizde çok fazla kişinin beklediği Dünya'da ilk kez Türkçe olmasından dolayı büyük heyecan duyulan değerli bir kitaptır. Coğrafya ve çocukların zor ve neşeli dünyasını başarılı şekilde aktarılan bir başka başyapıttır. Vladimir Tumanov Kitapları: Kraliçeyi Kurtarmak, Haritada Kaybolmak, Böcek Çocuk


1884 yılında İstanbul'da doğan Halide Edib Adıvar, Vurun Kahpeye adlı ederini 1926 yılında yazmıştır. Milli mücadele yıllarına denk gelen bu tarih, kitapta da benzer konuları yansıtmaktadır. Babası şehit, annesi hasta olan bir Aliye vardır. Öğretmen okulundan mezun olup mesleğini yapmak için yaşadığı yer olan İstanbul'dan Anadolu'nun bir kasabasındaki okula gider. O zamanlarda mesleğini İstanbul'da yapmak için, varını yoğunu ortaya koyan insanlara nefretle bakmaktadır. Bir gün, tek bavulla İstanbul'dan yola çıkıp milli mücadelenin hissedildiği fakir bir kasabaya gider. Kendisine ve öğrencilerinin ailesine verdiği tek bir sözü vardır: Toprağınız toprağım, eviniz evim; burası için, bu diyarın çocukları için bir ana, bir ışık olacağım ve hiçbir şeyden korkmayacağım; vallahi ve billahi!. Kasabaya ulaştığında kalacağı yeri ve gerekli şeyleri öğrenmek için görev yapacağı okula gider fakat okulda kimse yoktur. Bir müddet bekledikten sonra iki adamın merdivenlerden konuşarak çıktığını duyar. Bunlardan biri okul müdürü diğeri ise Ömer Efendidir. Okul müdürü kadınlara karşı zaaf besleyen bir adamdır ve hemen Aliye'ye kendi evinde kalabileceğini söylemekten çekinmez. Müdürün aklından geçenleri anlayan Ömer Efendi ise kendi evlerinde kalabileceği teklifinde bulunur. Müdürdeki kötü havayı hemen sezen Aliye, Ömer Efendi'nin evinde kalmayı kabul eder. Ömer Efendi'nin bir de karısı vardır: Gülsüm Hala. Ömer Efendi ve Gülsüm Hala'nın kızları Emine öldüğü için Aliye'yi onun yerine koyup bağırlarına basarlar. Aliye'de onları çok sevmiştir. Aliye sınıfta ders vermeye başladığında sınıftaki ayrımcılığı fark eder; zenginin çocuğu fakirin çocuğunu her zaman ezmektedir. Bir gün böyle bir kavgaya denk gelen Aliye öğretmen, olaydaki haksız öğrenciyi sınıftan atar. Sınıftan attığı öğrenci ise zengin bir adam olan Hüseyin Efendi'nin oğludur. Bu olaydan sonra sınıfta Aliye'ye karşı olan saygı daha da artmıştır. Durumu öğrenen Hüseyin Efendi her ne kadar Aliye ile kavgaya geldiyse de ağzının payını alarak okuldan ayrılmak durumunda kalmıştır. Halkın alışkın olmadığı türden otoriter bir öğretmen olan Aliye, herkes tarafından Aliye hakkında gerek aleyhinde gerekse lehinde dedikodular yapmaktadır. Bunun yanında Aliye'nin güzelliğine hayran kalan birçok erkek de onunla evlenmek istediğini sık sık dile getirir. Tam bir vatan aşığı olan Aliye, öğrencileri de öyle yetiştirmek ister ve elinden geleni yapar. Sık sık öğrencileri de yanına alarak bayraklarla kasabanın meydanına gelir ve bu da Kuvayi Milliye taraftarı olduğunu açıkça belli eder. Yine böyle bir Cuma günü meydana geldiklerinde Fettah Efendi'nin konuşma yaptığı bir kalabalıkla karşılaşırlar. Bu kalabalık Kuvayi Milliye'ye karşı olan bir kalabalıktır. Ne yapacağını bilemeyen Aliye'nin kanı donar ama yine de oradan uzaklaşıp gitmeye gönlü razı değildir. Tam o sırada bir grup kuvayi milliye askeri meydana gelirler ve Aliye'nin orada oluşu halk tarafından unutulur gider. Kuvayi Milliye ordusunun komutanı Tosun Bey, birkaç gün sonra kasaba ahalisini toplar ve ordu için herkesten para ister. Halk içten içe para vermek istemese de bunu kimse dile getiremez, Fettah Efendi haricinde... Tosun Bey, bu durumu terbiyesizlik olarak nitelendirir ve Fettah'a ağır bir ceza vereceğini söyler. Bu durumu duyan kasaba halkının kadınları, başta Fattah Efendi'nin karısı olmak üzere bir sürü kadın Aliye öğretmenin kapısına dayanır ve Tosun Beyi vazgeçirmesini ister. Bu kadınlar karşısında dayanamayan Aliye elinden geleceğini yapacağına dair söz verir ve Tosun Bey ile konuşur. Tosun Bey de birçok erkek gibi Aliye'den çok etkilenir ve kararını geri alır. Aralarında bir gönül ilişkisi başlar. Fakat Tosun Bey'in gitmesi gerekiyordur. Tekrar geri gelmek üzere Aliye'yi Ömer Efendi'ye emanet eder. Aliye'de gönlü olan Fettah Bey ile Hüseyin Efendi Tosun'un kasabaya dönmesini istemezler ve kasabadaki düşman birliğinin komutanı Domyanos'a gidip durumu anlatırlar. Damyanos, tüm kasabayı kendine hayran bırakan bu kızı çok merak eder ve Tosun'un ona ulaşamaması için Aliye'nin evinin etrafına askerlerini dizer. Bu durumdan haberi olan halk, Aliye'nin düşmanla bir iş birliği içinde olduğunu düşünerek onu taşlarlar ve hep bir ağızdan VURUN KAHPEYE! VURUN KAHPEYE! diye bağırırlar. Aliye bu işkenceye daha fazla dayanamaz ve ölür. Vurun Kahpeye Konusu Vurun Kahpeye Halide Edib Adıvar'ın en fazla tartışılan kitaplarından bir tanesidir. İstanbul'da çalışma fırsatı varken Anadolu'nun ücra bir köşesine gidip öğretmenlik yapmayı tercih eden Aliye öğretmenin hikayesini anlatmaktadır. Aliye yeni tayin olduğu kasabada zengin çocuk fakir çocuk ayrımı yapmadan tüm öğrencilerine adaletli olur ve bu yüzden zengin kesimin tepkisini çeker. Fakat Aliye öğretmen buna aldırmaz ve görevini yapmaya devam eder. Aliye öğretmen aynı zamanda Kuvayi Milliyecidir ve bunu her seferinde göstermek çekinmez. Kuvayi Milliye ordusu komutanı Tosun Bey odu için herkesten para toplamaya çalışır. Fakat buna karşı çıkanlar olunca Tosun Bey bu kişilere ceza vereceğini bildirir. Bunun üzerine köylü Aliye öğretmenden yardım ister. Aliye öğretmen Tosun Bey'i ikna eder fakat Tosun Bey gönlünü Aliye öğretmene kaptırmıştır. İkili arasında bir aşk başlar fakat Tosun Beyin kasabadan ayrılması gerekir. Aliye öğretmen onu bekleyeceğini bildirir.


Roman, sağ kolunu kaybetmiş olan Ahmet Celal'in hayatını anlatır. Ahmet Celal Cihan Harbinde kolunu kaybetmiştir. O halinde yanında sadece Mehmet Ali denen arkadaşı olmuştur. Mehmet Ali, Ahmet Celal'e kendi köylerine gelmesini söylemiştir. Ahmet Celal bu olayları unutup, kafasını dinlemek için arkadaşının teklifini kabul etmiştir. Köye gittiklerinde Mehmet Ali'nin annesi Zeynep Kadın ve kardeşi olan küçük İsmail Ahmet Celal'e pekiyi davranmamıştır. Küçük İsmail daha on dört yaşlarındadır. Fakat yüzü aynen bir yaşlı suratı gibidir, boyu da cücedir. Ara sıra Ahmet Celal'in yanına gelip sigara istiyordu. Ahmet Celal'e köyde "Yaban" adını takmışlardı. Çünkü köye yabancı yerden gelmişti, yabancıydı diye ona bu adla sesleniyorlardı. O diğer köylüler gibi değildi. Sürekli okuyan, kendine bakan, aydın bir insandı. Bir gün kahveye gidip köylüyü savaş hakkında uyarmak istedi. Mustafa Kemal'in başarılarını anlattı. Fakat köylüler onu ciddiye bile almadılar. Bunun üzerine Yaban morali bozuk şekilde, köyün kıyısına gidip, kafasını dinlemek istedi. Orda yeşil gözlü, genç ve güzel bir kız gördü. İlk görüşte aşık oldu kıza. Konuşmak istedi; ama kız ondan kaçtı da kızın peşinden gidip, kızı takip etti. Köyde Cennet adında bir kadın vardır. Bu kadın Süleyman denen adamla evliydi. Fakat başka kişilerle gezip tozuyordu. Köylü artık bu durumdan rahatsız olmuştu. Kadın Süleyman'ı kandırıyor ve Süleyman da eşine hak veriyordu. Köydekiler boşanmalarını isterler. Kadın da buna olumlu yanıt verir. Kadın gidip başkasıyla evlenir ve ondan da boşanır sonunda kötü yola düşer. Bunu duyan Süleyman çok sevinir. Şeyh Yusuf denen bir şeyh köye gelir. Adamın hastalara okuyunca iyileştirdiğini söyleyenler vardır. Köylüler bu adama çok hürmet eder severlerdi. Yaban bu adama inanmadı ve adamla kavga etti bunun üzerine köylüler, Yaban'ın çarpılacağını söylüyorlardı. Günler geçti ve Mehmet Ali tekrardan askere çağrıldı. İsmail abisinin evden gitmesiyle daha da hırçınlaşmıştı. Zeynep Kadın'ı da dinlemiyordu. Zeynep Kadın ise bu durumdan Yaban'ı sorumlu tutuyordu. Çünkü Yaban evlerine geldiğinden beri sorunlar çoğalmıştı. Kadın da Yaban'a incitici sözler savuruyordu. Yaban ise bunu pek de takmıyordu. Yaban yine köylü kızını takip ederken, İsmail'le karşılaşır. İsmail'e nedenini sorduğundaysa Emine denen kız için geldiğini söyler. Bu kız Yaban'ın dere kenarında gördüğü kızdır. Ve İsmail o kızla görüştüğünü söyler. İsmail gün geçtikçe daha da huysuzlaşır evlenmek istediğini dile getirir. Ve aynı evde yaşamayacağını annesine söyler. Depo olarak kullanılan bir ev bulurlar. Ahmet Celal sonunda bu kızı halasından istemeye karar verir. Bunun için Bekir Çavuş'u gönderir. Bekie Çavuş haber alınca kendisine bildireceğini söyler. Ve Emine cevap olarak '' ben elin yabanına varmam '' diye cevap verir. Bu sırada Yaban Bekir Çavuş'a bu işten vazgeçtiğini, Emine konusunun kapanmasını ister ama adam artık Emine'ye dediğini açıklar. Emine'nin cevabının duyunca adam şok olur. Ahmet Celal gün geçtikçe daha da sessizleşir. İçine kapanır. Yanında Süleyman'la yaşamaya başlar. Süleyman ise halen karısını affedebileceğini söylemektedir. Cennet'ten başka hiçbir şey konuşmaz. Yaban ona kötü davranmaya başlayınca evden ayrılır. İsmail, annesi karşı çıktığı halde Emine ile evlenir. Yaban bunu duyunca daha kötü olur. Başka evde yaşamaya başlayan Yaban'ın işlerini Emeti Kadın diye biri yapmaya başlar. Bu kadının bir de küçük yeğeni Hasan vardır. Hasan çoban ve çok saf bir çocuktur. Bir gün köyde Bekir Çavuş Emine'nin şehit olduğunu sandığı babasını görür. Adamın adı Şerif Çavuştur. Yaban da adamla tanışır. Adam hemen ailesini görmek istediğini bugüne kadar esir hayatı sürdüğünü anlatır. Bir gün Hasan'ı işkence edilmiş halde bulurlar. Emeti Kadın çığlık çığlığadır. Yaban çocuğu alıp yatağa yatırır ve ölmediğini söyler. Hasan yatakta uyurken düşman askerleri gelir ve Emeti kadından para isterler. Emeti Kadın onlara parasını verir. Adamlar o sıra Hasan'ı yatağından düşürürler ve Hasan ölür.


Varoluşçuluk ve absürdizm akımının öncülerinden sayılan Albert Camus Cezayir'de dünyaya gelmiştir. "Tersi ve Yüzü" ve "Düğün" adlı eserlerinden sonra edebiyat dünyasında asıl çıkışını yapan Yabancı adlı romanı olmuştur. Topluma yabancılaşan bir bireyin, toplum normlarını hiçe saydığı ve umursamadığı için ölüme giden yolculuğunu anlatır kitap. Asıl adını hiçbir şekilde öğrenemediğimiz karakterin sadece soyadı yer alıyor kitapta. "Bugün annem öldü. Belki de dün, bilmiyorum" diye başlıyor kitap. Annesinin kaldığı bakımevi Cezayir'den seksen kilometre uzakta Marengo'dadır. Genç kahramanımız Meursault saat 2'de otobüse biner ve annesinin cenazesini almaya gider. Çok büyük bir kayıtsızlıkla görevlilerle konuşur. Göstermiş olduğu soğukkanlılık bakımevindeki insanları şaşkına uğratır. Hiçbir şekilde annesini görmek istemez. Hatta tabutun başında sigara ve kapıcının ikramıyla sütlü kahve içer. Bu olaylar ileride mahkemede aleyhine delil olarak da kullanılacaktır. Asıl şaşırtıcı olay ise hiçbir şekilde bir damla dahi gözyaşı dökmemesidir. İlerleyen sayfalarda bu konu hakkında şunu söyleyecektir: "Annemi elbette çok severdim; ama bu bir şey ifade etmezdi ki. Sağlıklı bütün insanlar, sevdiklerinin ölümünü az çok arzu etmiştir." Bu sözlerden de anlaşıldığı gibi kahramanımızın sıradışı bir yaradılışı olduğunu anlıyoruz. Annesinin cenazesinden sadece bir gün sonra Marie adında bir sevgili bulur ve her fırsatta buluşmaya denize gitmeye başlarlar. Marie neşeli ve çok sabırlı bir kadındır. Günler geçer. Meursault'un Raymond adlı çapkın ve belalı bir komşusu vardır. Bir gün sevgilisi Meursault ve Raymond sahilde gezerken komşusunun belalısı araplarla karşılaşırlar. Meursault çıkan hengamede yanlışlıkla bir arabı öldürür. Yanlışlıkla demek doğrudur çünkü ilerleyen sayfalarda savunmasında bu cinayete güneşin sebep olduğunu söyler. Bundan sonra mahkeme süreci ve iç hesaplaşmalar başlar. Kahramanımızın duruşması herkesin özellikle de basının ilgisini çeker. İlgi çekenler arasında Meursault'tan sonra bir de babasını öldüren birinin duruşması vardır. Bu yüzden savcı şöyle bir savunma yapar: "Annesini manen öldüren biri, tıpkı kendisinin dünyaya gelmesine sebep olan insanın, yani babasının hayatına kasteden kimse gibi, insan topluluğundan kendi kendini kovmuş olurdu. Her halükarda birincisi ikincisinin eylemlerini hazırlar... Onun için beyler, şu sandalyede oturmakta olan adamın, bu mahkemenin yarın yargılayacağı cinayetten de suçlu olduğunu söylersem düşüncemi fazla aşırı bulmayacağınıza eminim. Kendisinin cezası ona göre verilmelidir." Görüldüğü gibi Meursault sadece cinayetten değil, toplum normlarını hiçe sayarak annesinin ölümünü kayıtsızca kabullenmesinden dolayı da yargılanır. Mahkemenin sonucu hiç de istediği gibi olmayacaktır. Kısa bir roman olmasına rağmen (110 sayfa) çok fazla derin anlamları olan bir eser olduğunu görüyoruz. Kısaca romanın temasına değinirsek bir bireyin kendisine, topluma yabancılaşmasıdır. Kahramanımız için hiçbir şeyin önemi yoktur. Ona göre hayat kocaman bir "saçmadır". Bu "saçma" kavramı zaten varoluşçuluk akımının önemli bir tezidir.


Dizi olarak da uyarlanan Yabancı, anlatımı ve olay örgüsüyle okuyucuyu bambaşka bir boyuta götürüyor. Hem geçmişte hem de gelecekte kendisine bağlılık yemini etmiş olan iki adam arasında kalan Claire'in kaçma çabalarına ve mücadelesine ortak olacaksınız. Fantastik, tarih, dram ve aşk ögelerini barındıran romanı okurken adeta hayattan kopuyorsunuz. Yıl 1945. Claire ve Frank Kuzey İskoçya'da yaşayan evli bir çifttir. Frank tarihçidir. Yıllarca farklı ülkelere gitmiş ve araştırmalar yapmıştır. Claire ise savaş hemşiredir. Savaş yıllarında hastanede görev yapmıştır. Kuzey İskoçya'da olmalarının en büyük sebebi Frank'in atalarını araştırma arzusudur. Kökenlerine ve soy ağacına derin bir bağ ile bağlıdır. Claire bunu sıkıcı bulsa da kocasına ayak uydurur. Kitapta 6 yıllık evliliklerinde toplamda 6 ay birliktelikleri olduğu belirtilmiştir. Kocası atalarını araştırırken Claire de ilgi duyduğu bitkilere araştırmaya koyulur. Bay Crook'un yardımıyla taş yapıtı keşfeder. Frank'e bundan bahseder ve gün doğmadan oraya giderler. Frank, papazın anlattığına göre Craigh na Dun tepesinde yer alan taş yapıtta cadılar toplantısı olacağından bahseder ve bu anı kaçırmak istemez. Gün doğmadan oraya giderler ve yerel halkın güneş doğarken gerçekleştirdiği seremoniyi dikkatle kimseye görünmeden izlerler. Ertesi gün Claire tekrar bitkileri daha yakından incelemek için tek başına taş yapıta gitmeye karar verir. Frank'in de ricasıyla ayinde ateş yakılıp yakılmadığını anlamak için yerde iz olup olmadığına bakar ve bitkileri inceler. O sırada bir dikitin ortadan yarıldığını ve arasının 70-80 cm açık olduğunu görür. Burada böyle bir şey olduğunu hatırlamamaktadır. Dikite doğru ilerleyerek elini uzattığı anda taştan çığlık sesleri gelmeye başlar. Claire, bu çığlık karşısında kulaklarını kapatır ve güçlü durmaya çalışır. Adeta bir kasırganın ortasındadır. Daha fazla direnemez ve baygınlık geçirir. Kendine geldiğinde ormandadır. Üstü hırpalanmış gibidir. Ormanın içinde yolunu bulmaya çalışır. Askerler ve atlar gördüğünde orada bir film çekilmekte olduğunu düşünür. Sessizce yoluna devam ederken birden arkadan biri onu kendine doğru çeker. Claire bu kişiyi ona tıpa tıp benzeyen kocası zanneder. Fakat adamın giyim tarzı ve davranışları Frank'ten oldukça farklıdır. Adam kendini İngiliz Komutan Randall olarak tanıtır. Claire'e fahişe gözüyle bakar ve dudaklarına yapışır. Claire'i bu adamdan kurtaran atlı bir asker onu atının önüne atıp başka askerlerin olduğu ir kulübeye götürür. Claire bu yaşananların bir kabus olduğunu düşünmeye başlar. Kulübedeki adamlar da ona fahişe gözüyle bakmakta elbisenin yırtık kısımlarından görünen vücudunu incelemektedirler. Claire oradakilere kendini tanıtır. Kocasından fidye istenmemesi için kızlık soyadını verir. İngiliz olması nedeniyle hepsi ona ajan gözüyle bakar. Onu bu kulübede tek başına bırakmak gibi fikirler dönmeye başlar. O sırada içeri yaralı biri gelir. Kolu çıkmıştır. Oradakilerin hepsi onarmak yerine daha çok hasar verecek bir yöntem uygulamaya başlarlar. Claire, hemşire olarak bu görüntüye dayanamaz ve herkesi uzaklaştırıp adamın kolunun yerine oturmasını sağlar. Acıyla inleyen genç, artık acımadığını söyler. Claire, dikkatle kolunu sararak sabitler. Bu olay adamların ona saygı duymasını sağlar ve yanlarında götürmeye karar verirler. MacKanzie kalesine doğru ilerlemeye başlarlar. Claire, kolunu sardığı genç olan Jamie'nin atında yolculuk eder. O sırada gittikleri yer hakkında konuşurlarken Claire Frank'in ona anlattığı tarihi bir olaydan bahseder ve İngilizlerin pusu kurduğunu ağzından kaçırır. Onun sayesinde adamların hayatlarını kurtarır. Claire bu karmaşada kaçmaya çalışsa da uzaklaşamamıştır. Her yer zifiri karanlıktır. Şehrin ışıklarının yanmadığını söylediğinde hepsi anlamsız bir ifadeyle ona bakmıştır. Bu yolculuğun ardından MacKanzie kalesine ulaşırlar. Claire buranın dokunulmaz bölge olduğunu öğrenir. Burası onun için daha yaşanılası bir yerdir. Güzel bir şekilde ağırlanır. Temiz kıyafetler verilir. Bayan Fitz onunla yakından ilgilenmiştir. Çok geçmeden kalenin efendisi olan Colum MacKanzie ile de tanışır. Colum MacKanzie adil ve kibar biridir. Ancak bacakları bir rahatsızlık sebebiyle aşağı doğru büküktür. İnsanların bakışlarını yadırgamayacak kadar anlayışlı biridir. Claire, Colum'un sorgusunda dul olduğunu, Fransa'ya akrabalarını ziyaret yolculuğu sırasında saldırıya uğradıklarını anlatır. Taş yapıtta yaşananlara kimsenin inanmayacağını bilmektedir. Colum ona şüpheyle yaklaşsa da anlattıklarını tutarlı bulur. Yine de akrabaları bulunana kadar kalede misafir olacağını söyler. Oradaki bir mektupta yılın 1741 olarak görünce neye uğradığını şaşırır. Buradan kurtulmasının tek yolu o taş yapıta geri dönmektir. Kaçmak için an kollamaya başlar. Claire arada Jamie'nin yaralarıyla ilgilenmektedir. Tıpa olan ilgisi doğal iyileştirme yöntemlerinde bilgi sahibi olan Bayan Fitz ve Colum'un dikkatini çeker ve ölmüş olan bir şifacının yerini ona verirler. Gün geçtikçe oraya daha çok alışmıştır. Düzenlenen bir törende gaydacıların zaman arası yolculuk yapan kadınların öyküsünü anlatır. Geldiği zamanla arasında 200 yıl bulunması bunun gerçek olabileceği inancını attırır. Kasabalıların ve şehirlilerin toplanıp çeşitli etkinliklerin ve avların düzenlendiği büyük yemin töreninde Claire kaçmak için en uygun zaman olduğuna karar verir. O sırada Jamie'ye yakalanır. O da MacKanzie olmayı reddedip törene katılmamaktadır. Ancak Claire onun yakalanmasına sebep olur ve birlikte törene götürülürler. Jamie kendi tarzıyla Colum'a olan sadakatini belirtir ve Colum tarafından kabul görülür. Claire ise bu durumdan kendisini sorumlu hisseder. Ertesi gün Colum'un kardeşi Komutan Dougal MacKanzie Claire'e Jamie kendisi Ned Rupert ve Murtagh ile William Kalesi'ne doğru yola çıkacaklarını bildirir. Orada Claire'in tanıyabileceği birileri olduğunu söyler. Claire bu haberi sevinçle karşılar. Çünkü kale taş yapıta oldukça yakındır. Orada onlardan kaçarak oraya ulaşır ve evine dönebilirdi. Yolculukları boyunca çeşitli yerlerde durup konaklarlar. Yanlarında götürdükleri ürünleri satıp kayıtlarını tutarlar. Dougal ayrıca savaşlar için ek gelir olarak kullanılması amacıyla destek konuşmaları yapar. Bununla yetinmeyerek Jamie'nin İngiliz komutan Randall tarafından yüzlerce kez kırbaçlanan sırtını gösterir. Jamie bu duruma çok bozulur. Başka bir yerde dayanamayarak insanlarla kavgaya tutuşur. William Kalesi'ne varmalarına az bir zaman kala Dougal Claire'e İngiliz askerlerinin onunla konuşmak üzere geldiklerini söyler. Claire askerlerin olduğu odaya gittiğinde Komutan Randall'la karşılaşır. Herkese verdiği cevapların aynısını yineler. Komutan Randall'ın Frank'e olan benzerliğiyle kendini kaybedip haddinin aşan cevaplar vermesi üzerine komutan Randall askere emir vererek Claire'i kollarının arkasından tutarak sabitletir ve genç kadının göğüs boşluğuna yumruğunu geçirir. Claire neye uğradığını şaşırır. Onu tutan askerin de insafıyla odadan dışarı çıkar. Dougal onun bu halini görür görmez odadan içeri girer ve daha sonra askerler orayı terk eder. Dougal gayet sıcakkanlı bir tavırla Claire'i dışarı çıkarır. Onu tepenin ardında bulunan bir göl kenarına götürür. Claire oradan su içerek kendine gelmeye çalışır. Dougal burada Claire'e Jamie'nin yaşadıklarını anlatır. Kaleden kaçarken yakalanması sonucu Komutan Randall tarafından defalarca öldürene kadar kırbaçlanması ve Jamie'nin gıkını çıkarmadan katlanmasından bahseder. Claire bundan çok etkilenir. Dougal Jamie'nin dayısı olmasına rağmen hiçbir müdahele de bulunamamıştır. BU yaşananları Jamie'nin babası da görmüş ve çok geçmeden kahrından ölmüştür. Dougal artık Claire'in bir casus olmadığına inandığını -Aziz Ninian kaynağından su içenlerin yalan söylediğinde midesinde yanmalar olması ve bunun Claire'de gerçekleşmemesi- ve bu İngilizlerin baskısından kurtulması için İskoç biriyle evlenmesi gerektiğini söyler. Claire bunu kesin bir dille reddeder. O zaten evlidir. Evleneceği kişinin Jaime olması bunu daha da imkansız hale getirmiştir. Ancak Dougal onu dinlemez. Jaime de bu evliliğe sıcak bakmaktadır. Claire bu evliliğin kaçışı daha da kolaylaştracağını düşünür. Apar topar evlilik töreni gerçekleştirilir. Claire'e konakladıkları yerdeki kadın tarafından gerekli bakım yapılır. Claire bu görüntüsünden memnun kalmıştır. Törenin yapılacağı yere geldiğinde şok olur. Burası Frank'le evlendikleri eski binanın yüzyıllar önceki halidir. Şimdi ise yanında başka bir adam vardır. Claire güçlü durmaya çalışarak evlilik törenini atlatır. Artık Jamie ile karı kocadırlar. Geleneksel bir yeminlilik bağı olarak birbirine kenetlenmiş elleri havaya doğru kaldırıp hafifçe kılıç darbesinin ardından beyaz bir bezle sarılır. Artık yasal bir birleşme de gerekmektedir. Claire bu durumdan fazlasıyla utanç duyar. Kocası Frank'i düşünür. Bunu ona yapmayı göze alamaz. Üstelik kendisinden yaşça küçük ve bakir olan biri için bunun haksızlık olduğunu düşünür. Jaime odadan içeri girdiğinde ikisinin de yüzü kızarır. Birbirleri hakkında bilmedikleri şeyleri öğrenmeye başlarlar. Jaime ona ailesinden ve Randall tarafından gördüğü işkencelerden bahseder. Claire de uçak ve arabalardan bahsetmeden ailesini kaybetiğini ve ona bakan amcasından bahseder. Sohbet bittiğinde ikisi de birbirinin olur. Claire, Jaime'nin gözlerindeki bitmek bilmeyen şehveti görmekte ve buna kayıtsız kalamamaktadır. Jaime, "Sana olan arzum ne zaman biter?" diye sorar her seferinde. Claire artık gruptan biri gibi olmuştur. Jaime de katil olmadığını ispatlamak için Horrocks'ta şahit olacak bir İngiliz askeri bulmuştur. Dilsiz arkadaşı Munro aracılığıyla onunla görüşecektir. Tekrar yola çıktıklarında gece kamp kurmak için bir yerde dururlar. Ned onlara hikayeler anlatırken bir anda herkes irkilir ve aralarında yabancıların olduğunu fark ederler. Claire şaşkın bir şekilde onları takip eder. Ned bir şey yokmuş gibi hikayesini anlatmaya devam ederken hepsi çatışmaya hazırlıklı hale gelir. Jaime işaret verdiğinde Claire'i çalılıkların oraya doğru koşup gizlenmesini ister. Atlarını yağmaladıkları halktan bir grup onlara baskın yapmış ve onların elindeki tüm malları yağmalamaya başlamıştır. Claire çalılıkların arkasından olanları izler. Kargaşanın sonunda grubu dağıtmışlardı. Dougal bileğinde küçük bir çizikle atlatmıştı. Bu yaşananlardan sonra hepsi Clarie'in de kendini savunması için kama kullanmaya başlamasını önerirler. Claire Ned'den dersler almaya başlar. Bu oldukça keyif vericidir. Hepsi onunla ilgilenir ve akıl hocalığı yapar. Claire kendini savunabilecek düzeye geldiğinde yola devam ederler. Yolda atlarıyla ilerlerken Jaime atlarıyla ilerlerken Claire'i durdurur ve şişelere su doldurmak üzere göle gitmelerini söyler. Hepsi Jaime'nin asıl niyetini anlar ve ses etmezler. Claire de ulu orta yaptıkları şeyi ne kadar doğru bulmasa da Jaime'ye karşı koyamaz. Göl kenarındaki çimenlerin üzerinde birbirlerinin olurken iki İngiliz askeri ellerinde silahla ikisini sıkıştırır. Adı Harry olan asker Claire'in üzerine yapışır. Kafasına silah dayanmış olan Jaime hiçbir şey yapamamaktadır. Claire, aldığı saldırı eğitimler sayesinde üzerine çullanan askeri kamasıyla oracıkta öldürür. Jaime de şoka giren askeri oracıkta alt eder. Jaime ve Claire büyük bir utanç duyarlar. Yaşananlarla ilgili tek kelime etmezler. Tekrar yola koyulduklarında Jaime Horrocks'la buluşmak için diğerlerinden ayrılır. Tüm ısrarlarına rağmen Claire de onunla gelir. Her ihtimale karşı Claire'i civarda bir yere gizleyip oradan kıpırdamamasını aksi takdirde cezasına katlanması gerektiğini söyler. Claire gelmekte ısrar etse bile Jaime'nin onu ağaca bağlayacağı gerçeğini fark edince geri çekilir. Jaime ayrılınca etrafını gözlemler. Yanıbaşında bir göl vardır. Buranın Craigh na Dun'a oldukça yakın olduğunun farkındadır. Göle girer ve taşlara basarak ilerlemeye başlar. Bi ara ayağı kayıp tamamıyla suya gömülür. Sırılsıklam olmuştur. Birden arkasında birinin varlığını hisseder. Arkasını döndüğünde İngiliz askeriyle burun buruna gelir ve kendini William Kalesi'nde Komutan Jack Randall'ın ofisinde bulur. Ona ayak diretir ve sinirlerini bozar. Randall nöbetçi askerlerden birini çağırır ve Claire'in ellerini bağlamasını emreder. Asker denileni yapar ve odadan çıkar. Randall kıyafetlerini çıkarırken Claire çığlık atmaya başlar. Ancak bu Randall'ın hoşuna gitmesinden başka bir işe yaramamıştır. Randall genç kadının kalçalarını ayırır. O sırada pencereden elinde silah olan Jaime görünür. Randall'da silahını Claire'e doğrultur ve Jaime çaresizce teslim olur. İkisini yanına gider. Ani bir hamleyle Randall'a darbe indirir. Getirdiği silah boş olduğu için zarar görmemişlerdir. Hemen yüksek duvarlardan atlayarak kaleden kaçarlar. Jaime ve diğerleri Claire'e çok öfkelidir. Onları ele vermiş, askerleri peşine takmıştır. Jaime Claire'i uyardığı üzere onu cezalandırmaya kararlıdır. Claire direnir Jaime ile boğuşur ancak bu onun daha fazla dayak yemesine neden olur. Kaba etine yediği kırbaçlar yüzünden birkaç gün oturamaz. Jaime'den nefret eder. Atla seyahat ettikleri bir gün Claire daha fazla dayanamayarak attan iner. Grup yolculuğa devam ederken Claire'e Jaime eşlik eder. Ona küçüklüğünden beri yaptığı yaramazlıklıkların sonucu olarak yediği dayakların hepsini anlatır. Claire ona karşı yumuşar. İlişkileri normale döner. Gruptakiler de aldığı cezanın da etkisiyle ona daha şefkatli davranmaya başlar. Konaklamak için grubun gittiği yere giderler. Daha sonra Dougal onlara MacKanzie kalesine geri dönmeleri gerektiğini söyler. Kaleye Sandringham Dük'ü gelecektir ve onun gelişi Jaime'ye yarayacaktır. Eğer Jaime onu ikna edebilirse kaçak olarak yargılanmaktan ve idam edilmekten kurtulacaktır. Claire , Jamie ve diğerleri bir umut kaleye geri dönerler. Kalede Claire ve Jaime'nin evlendiğini gören tüm genç kızlar hayal kırıklığına uğrar ve Claire'e karşı nefret beslemeye başlarlar. Hatta Claire kendileri için hazırlanan odadaki yastığın altında çeşitli otların bulunduğu bir büyü bile bulur. Dük'ün gelmesine yakın herkes Jaime ile dalga geçmeye başlar. Dük Jaime'ye farklı hisler beslemektedir ve beraber ava çıkıp kamp yapacaklardır. Jaime affedilebilmek için bazı şeyleri görmezden gelecektir. Claire canı sıkıldığı bir gün Colum'un kütüphanesine gider. Kapı açıktır ve konuşan iki kişiyi dinlemeye başlar. Bunlar Dougal ve Colum'dur. Jaime'ye dükle birlikte gönderip kurtulacaklarını ve Claire'in de halledileceğini söyler. Claire yakalanmamak için oraya sonradan gelmiş gibi davranır. Dük'ün geldiği akşam yemek düzenlenir. Geile, Claire'i bir odaya çeker. Claire odalarına büyüyü koyan kişiyi söyleyeceğini umarken Geile yere örtü serer ve tavanın içine koyduğu otlarla bir şeyler yapmaya başlar. Üzerindeki kıyafetleri çıkarır. Claire ne olduğuna anlam veremez. Geile'nin açık göbeğine baktığında yaklaşık 6 aylık hamile olduğunu görür. Zihni bulanmıştır. Bir büyünün etkisine girmiştir. Geile ona kim olduğunu sorup araştırırken bir anda içeri Geile'nin kocası içeri girer ve yüzü bembeyaz bir şekilde odayı terk eder. İkisi de peşinden aşağı iner. Yemek keyifli giderken rengi değişen Geile'nin kocası salonun orta yerinde yere yığılıverir. Claire zavallı adama ulaşarak yardm etmeye ve hayata döndürmeye çalışır. Ancak elinden hiçbir şey gelmez. Geile'den uzak durur ve onunla görüşmez. Jaime'ye de ava çıkmadan önce bunun sözünü verir. Ancak kaledeki kızladan biri Geilie'in onun yardımına ihtiyacı olduğunu söylemesi üzerine yola koyulur. Geile'nin yanına gittiğinde kadın sarhoş ve yapayalnızdır. Konuşurlarken insanlar eve baskın yaparlar ve son anda saklanacak bir kuytu bulup gitmelerini beklerler. Orada Geile çocuğun Dougal'dan olduğunu ve kocasını kendisinin zehirlediğini itiraf eder. Ertesi gün güneşin doğmasıyla bulunurlar ve meydanda müfettişler tarafından yargılanırlar. Geile hakkında insanlar yaşadıklarını anlatırlar. Ancak Claire hakkında kimse konuşmaz. Sadece Rahip onun büyücü olduğunu bir gün düşmesine neden olduğunu ve iyileştirmek için büyü yaptığını söyler. Claire'in 'Ölecektin be adam!' diye kendini savunması herkeste rahibin haklı olabileceği düşüncesini uyardı. O sırada kaleden biri gelir. Claire gelenin Jaime olmasını çok ister ancak bu kişi bağımsız avukattır. Claire için elinden geleni yapar. Müfettişler bir sonraki gün devam etmeye karar verilir. Ertesi gün Claire'in cadı olup olmadığını görmek için elleri bağlı suya bırakılacaktır. Claire bu soğukta bunu yapmamak için direnir ve sonunda cezalandırılır. Meydanda çıplak vücuduna kırbaç atılır. Claire'in dayanacak gücü kalmadığı sırada Jaime çıkagelir. Kalabalığı yararak Claire'e ulaşır ve onu oradan çıkarır. O karmaşada Geile kendini ortaya atar ve cadı olduğunu itiraf eder. Bu karışıklıktan faydalanarak Jaime ve Claire kaçar. Jaime Claire'dan gerçekleri itiraf etmediğini cadı olup olmadığını söylemesini ister. Claire gözyaşları içerisinde ona her şeyi anlatır. Jaime şok olmuştur. Bir durgunluk olur ve yolda ilerlemeye devam ederler. Tekrar durduklarında Claire gözlerine inanmaz. Craigh na Dun'a gelmişlerdir. Jaime onu tarif ettiği kayalığa götürür ve Claire taşa dokunur. Tekrar aynı şeyleri yaşarken Jaime onu çekip kurtarır. Claire orada onu bekleyen Frank'i görmüştür. Jaime'ye sarılır. Jaime artık ona inanmaktadır. Ancak Claire'in gitmek isteyeceğini düşünerek oradaki bir kulübeye gider ve genç kadını tek başına bırakır. Claire Jaime'yi bırakamaz ve beraber Jaime'nin doğduğu yer olan Lallybroch'a, kız kardeşinin evine giderler. Jaime kız kardeşinin Randall'ın tecavüzüne uğradığını zannetmektedir. Durum farklıdır. JennyRandall'ın kadınlardan hoşlanmadığını ve ona dokunmadığını ama boğuştuklarını ifade eder. Ayrıca kocası vardır ve ikinci çocuğuna hamiledir. Jaime rahatlar. Orada birlikte keyifli zaman geçirirler. Halktan arazi kirası toplarlar. Jaime toprakların sahibi olarak görüldüğünden herkes saygı gösterir. Claire burada son derece mutludur. Ancak kırmızı urbalılara yakalanma riskleri vardır. Jenny bir kız çocuğu dünyaya getirir. Annesine ait olan Ellen adını koyarlar. Claire asla bir çocuk sahip olamayacağının hüznünü yaşamaktadır. Jenny bebekle ilgilenirken kocası Ian ve Jamie değirmene giderler. Akşam Ian tek başına eve döner. Atını ve tahta bacağını askerler almış ve Jaime'yi de yanlarında götürmüşlerdir. Claire Jenny'den güç alarak birlikte yollara koyulurlar. Jenny çok iyi bir iz sürücüdür. Bir gecelik kampın ardından tekrar yollara düşerler ve askerleri orada yakalarlar. Askerlerin arasında Jamie yoktur. Bir tanesi onun suya atladığını ateş ettiklerini ve yüzeye çıkmayıp öldüğünü söyler. Claire ve Jenny,Jamie'nin iyi bir yüzücü olduğunu bilmektedir. Yola koyulup aramaya devam etmeleri gerekmektedir. Murtagh'ın gelip onları bulmasıyla Jenny evine geri döner ve ikisi Jamie'yi arama çalışmalarına devam eder. Konaklama ve yemek için birlikte şarkı söyleyip falcılık yaparlar. Aynı zamanda Jaime'yi görüp görmedikleri konusunda ağız ararlar. Misafir oldukları çingene bir grup bilgi alırlarsa haber vereceklerini söyler. Çok geçmeden yolladıkları bir kişi Jaime'den haber verir. Claire'i beklemekte olduğunu ve yalnız gitmeleri gittiğini söyler. Murtagh'ı geride bırakıp bir mağaraya girerler. Orada onu bekleyen Jaime değil, Dougal'dır. Dougal ona Jaime'nin Wentworth Hapishanesinde olduğunu ve hakkında idam kararı verildiğini söyler. Claire oraya gitmek için ısrar eder ancak Dougal kararın çoktan verildiğini idamın gerçekleşmiş olabileceğini söyler. Claire deliye döner ve Dougal'a bütün nefretini kusar. Yüzleşme gerçekleşir. Dougal ona şaşırtan bir itirafta bulunur. Colum'un oğlu Hamish Dougal'ın oğludur. Colum'un rızasıyla bir varisi olması için böyle bir şeye karar vermişlerdir. Dougal şu an sadece Claire'i arzuladığını belirtir. Genç kadın ona tiksintiyle bakar. Dougal adamarını da alarak yola koyulur. Oraya ulaştıklarında Claire aile sözcüsü gibi kendini tanıtır. Çok iyi ağırlanır ancak Jaime'yi göremez. Hapishaneden çıkıp arkadaşlarının yanına döner. Plan yaparak oradan Jaime'yi kurtarmanın yolunu aralar. Askerlerin birinden anahtarı çalarak ertesi gün tekrar hapishaneye gider. Bir askeri bayıltırlar ve Jaime'nin bulunduğu koğuşlara yönelirler. Kapıların açılmasıyla mahkumlar arasında da kargaşa yaşanmıştır. Claire bu karışıklıkta Jaime'yi bulamaz. Sonunda onun Randall tarafından götürüldüğünü öğrenir. Claire bodrum katına iner. Randall'ın yapacakları şeyler için sessiz bir yere ihtiyacı olduğunu bilmektedir. Işık sızan kapıdan içeri girer ve Jamie'yi görür. Sol eli paramparça olmuştur. Claire'i karşısında görünce çok şaşırır. Oradan kaçamadan içeri yanında bir adamla Randall gelir. Jaime bir anlık boşlukta faydalanarak adamla boğuşur ve alt eder. Ancak Randall Claire'in boğazına bıçak dayayınca teslim olur. Claire serbest kalması karşılığında Randall'ın ona ne isterse yapabileceğini söyler. Jaime ertesi sabah asılacağı için hiçbir şeyi umursamamaktadır. Claire ve Jaime vedalaşır. Randall genç kadını hapishanenin arka tarafında leşlerin olduğu yerden dışarı atar. Claire burada bir kurtla karşı karşıya kalır ve bu boğuşmadan galip gelir. Ardından gelen iki kurt ise onlara saplanan bir ok tarafından öldürülür. Claire ne olduğunu anlayamadan bayılır. Gözlerini açtığında kendini MacRannoch'un kulübesinde bulur. Ona her şeyi anlatır ve yardım ister.Adam yardım etmek istemez. O sırada içeri Murtagh girer. Ardından ManRannoch'un sürüsünün Wentworth civarında kaybolduğunu öğrenir. Claire bunu Murtagh'ın planladığını anlar. Döndüklerinde yanlarında baygın halde yatan Jaime'de vardır. Her tarafı yara bere içindedir. ManRannoch onları evine alır ve Jaime'yi iyileştirmeye çalışır. Claire Jaime'nin kırık parmaklarını tek tek yerine oturtur. Jaime ise son derece iştahsızdır. Acılara dayanabilmek için alkol kullanır ve istifra eder. Wentworth'a yakın oldukları için askerlerin onları bulması için fırtınanın dinmesi yeterlidir. Orada daha fazla kalamazlar ve Murtagh'la birlikte kendileri için ayarlanan tekneyle Fransa'daki manastıra giderler. Orada Amseln ve diğerleri onu sıcak bir şekilde karşılar. Gereken bütün yardımları yaparlar. Claire burada ibadet etme fırsatı da bulur. Hiçbir şey yemeyen ve sadece istifra eden Jaime onu ümitsizliğe götürmüştür. Geceleri ne Jaime ne de Claire uyuyabilir. Bir gece Jaime'nin sayıklamalarını duyar. Yaralı eli iltihaplanmıştır. Jaime kendinde değildir. Claire onu kaybetmemek için elinden geleni yapar. Jaime için ümitler giderek tükenmektedir. Rahipler onu kutsal yağ ile yıkarlar. Claire bunu kabullenemez. Kimsenin olmadığı bir gece tıpkı Geile'nin yaptığı gibi Jaime'nin odasını kehribar ve çeşitli baharat kokularıyla dolar. Jaime'yi Randall ona davrandığı gibi davranarak kışkırtmaya başlar. Jaime uyanır. Claire'e saldırır. Karanlık odada boğuşurlar. Sabah uyandıklarında yan yanadırlar. Jaime artık daha iyidir. Yemek yemeye başlar ve Claire nereye isterlerse oraya gideceklerini söyler.


Hissedemeyen insanlar yaşar aslında bu hayatta. Herkesi incelerken, bir sürü hayat yaşarlar... Hissedenler ise boş bir çukurdur. Anın eğlencesine kapılıp; geçmiş ve geleceğini yok sayanlar... Yabancının ikinci kitabı da oldukça fazla sayfa, küçük yazı ve sonsuz betimlemeler içeriyordu. Yaklaşık 600 sayfa olan bu kitap da yaşanan olayların, en azından elle tutulanların sayısı çok azdı. Başlangıçta. Levent Çağıran ve eşi arasında ki diyaloğu yansıtan yazarımız, ilk bölümde Ediz Çağıran'ın dünyaya gelmeden son saatlerinde neler yaşandığını anlatıyordu. Daha sonra tekrar Ediz Ve Doğa'ya dönerek, ilişkilerinin ilk kitap da ki gibi gitmediğini; karakterlerin kişiliklerini değiştiğinin farkına varıyorsunuz. Olayı şöyle özetlemek gerekirse eğer; Ediz, Doğa'ya gireceği üniversitesi için özel ders verip onu çalıştırıyordu. Kitabımıza dahil olan ve taht kurabilen herhangi bir karakterimiz yoktu. Kötü polis, iyi polis oyunlarına kaldıklarını yerden devam ederken bu sefer birden fazla kişi ölmüştü. İlk kitapta karşılaştığımız Gökhan daha fazla aktif olup Ediz'in yolluna taş koymaktan vaz geçmezken, Gökhan'ın sahip olduğu ortakları öğrendiğinizde şaşırmayacağınıza eminim. İhanetin ve yalanın kol gezdiği bu oyunda; Doğa'nın ayakta kalabilmesi çok zordu. Her şeyin yanı sıra Levent Çağıran'ın eski arkadaşı olan Uğur ilk olarak Levent Çağıran'ın bürosunu kiralamış ardından onun gibi davranmaya kalkışmıştı. Bu kitabımızda ki kurbanımız Uğur olurken, kendisi aynı zamanda Doğa'ya acıda çektirmiştir. Acılar birbirini takip ederken, Ediz; Doğa'nın kendi zaafı olduğunu kabul etmişti. Ve tüm akbabalar Doğa'nın üzerine çullanırken, yaptıklarından hiç pişman değildi. Uğur'dan sonra araya karışan Kemal Çağıran yani Ediz'in dedesi, torununa söz verdiği için Doğa'yı öldürmek yerine polislere teslim etmişti. Ediz ise her zaman ki önyargısıyla yaklaşıp Atalay'ı vurmak için harekete geçtiğinde asıl hedefi doğa olmuştu. Kendi katilinin elinde büyümeye çalışan bu kız çocuğu, Ediz tarafından morfinsiz bir şekilde dikiş atılıp, tokat yese ve aşağılansa da dönüp dolaşıp Ediz'in kollarına gitmesine anlam verememekteyim. Zaman aktı, ve yapılanlar toprağın altına gömüldü. Kemal Çağıran birileri tarafından öldürüldü ve Ediz Çağıran buna bile aldırış etmedi. Uygar ve Gece kitap da ki rollerini koruyup, Ediz'e destek çıksalar da artık onlarda sıkılmaya başlamıştı. Doğa, Ediz'in yaptıklarından dolayı hassas bir döneme girmişken, ziyaretine gelen Egemen ve arkadaşları Doğa'nın yüzünü güldürebilmişti. Bir anda değişen duygu ve olaylar zihinlerinizi gerçekten allak bullak edebiliyor. Ve kitabın sonralarında kurgu canlanması yaşıyoruz. Olaya dahil olan isimsiz bir karakterimiz var ve bir gün Ediz ile Doğa'nın karşısına çıkıp arada asılı kalan sis perdelerini ortadan kaldırırken, yine birileri başka birileri tarafından sınanıyordu. Doğa ve Ediz'i arama çalışmalarının kapsamı artıp, nefes alamayacak hale geldiklerinde bile Ediz umursamaz yanını koruyabiliyordu. O kadar sayfa arasından yaşanan olaylardan en çarpıcısı herhalde Doğa'nın kendi evinde Ediz ile beraber gidip, orada abisiyle kalma şansı varken, tekrardan Ediz'i seçmesiydi. Bu iki yabancının arasında ki ilişki cinsel sınırları da aşmaya başlamıştı ufaktan. Bu hale nasıl geldiklerini bile bilemiyorum ama Doğa'nın doğum günü, sırların ortadan kalktığı o gece de sizi bozguna uğratan aşağılık bir sır öğreniyorsunuz. Zaten kitabın son 80 100 sayfası kadar yeni yazılıp hiçbir yerde yayımlanmadığı için o sır bana da sürpriz olmuştu. Her şeye savaş açabilen Ediz, silahının namlusunu bir türlü Doğa'dan tarafa çeviremiyordu. Alkolle dans kalkan damarlarında ki akan kanlar, o gece onların akıtamadıkları gözyaşlarıydılar. Anlamsız olarak belledikleri küvet olan mabetleri, ikisinden birinin son nefes aldığı yer oluyordu. Yukarıda ki paragraflarda sadece kitap da gecen sayılı olayın birkaç tanesini anlattım. 600 sayfadan oluşan bu kitabın 450 sayfası için rahatlıkla betimleme ile süslenen cümleler olduğunu söyleyebilirim. Ve o kadar çok aynı betimlemeler birbirini takip etmişti ki bir yerden sonra tüm o paragrafları atlayıp sadece diyalogları okur bir hale gelmiştim. Yazarın kalemine laf edemem ve çok satan listesinin başını çektiği için gerçekleri inkar edemem. Herkes tarafından bu kadar çok ilgi gören kitaptan benim bu kadar haz alamam biraz düşündürücü oluyordu. Kitaba kesinlikle hakaret etmiyorum. Sadece Doğa'nın kitabın başında ve son sayfasında bu kadar değişikliğe uğramasını kaldıramıyorum. Her seferinde kendini mahveden bu adama koşmasını da... Güçlüyüm ve duvarlarım yıkılmaz diyen Doğa, artık dokunsanız ağlayacak bir moda girmiş ve katilini birçok kişiden kıskanıp sadece ona dokunmasını ister olmuştu. Babasından dolayı erkeklere karşı bir antipati besleyen bu genç kızın, narsist bir katile bu karşı bu kadar alttan alıp, namlunu ucuna sürekli kendisini atmasını da anlayamıyorum. Anlayamadığım birçok nokta var. Ediz karakterini gerçekten bende çok seviyorum ama Doğa'nın bir anda Veyl vadisiyle yaraşır bir büyüklükte ki değişimi gerçekten anlamsız. Genellikle kişilik çatışmaları ve kavgalarla sonuçlanan bu kitabın kurgusu gerçekten merak ettirici... Sadece karakterlerin bir anda bu kadar değişmesi bu kadar can sıkıcıydı. Zaman kaybı diyemem ama ilk kitap gibi muhteşemde diyemem. Yabancı- Veyl'den beklentimi karşılayamadı açıkçası. Yazan: Selin Gürcüoğlu Yabancı - Veyl Konusu Yabancı Şahmeran romanı ile bir anda tüm dikkatleri üzerine çeken ve geniş bir hayran kitlesine sahip olan Öznur Yıldırım yeni romanı Yabancı Veyh ile yeniden okurların karşısına çıkıyor.


Türk edebiyatının saygın yazarlarından bir tanesi olan Tarık Buğra'nın ilk olarak 1981 yılında yayınlanan ve büyük ses getiren romanı olan Yağmur Beklerken, aynı zamanda 1992 yılında televizyon dizisi olarak da yayınlanmıştır. Yağmur Beklerken kitabı yeni kurulan Türkiye'nin Anadolu'daki insanları nasıl etkilediğini ele almaktadır. Toplam 10 bölümden oluşan kitap 1930lu yıllarda bir Anadolu kasabasına geçer. Romanın ilk bölümü olan Bir Açılış Töreni, kasabada açılan bir parkın açılış törenini ele alır ve törene katılanlar okuyucuya tanıtılır. İkinci bölüm olan Bir Başka Açılış'ta ise kitaptaki hikayenin de temelini oluşturan Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın şube açılışı ele alınır. Aynı dönemde kasabada derin bir kuraklık vardır ve kuraklığın devam etmesi halk arasında da sinirlerin gerilmesine neden olur. Kasabanın su kaynakları kasabaya hakim siyasiler tarafından yandaşlara verilir ve bu da tepkilere neden olur. Yeni bir Fırkanın kurulması da bu gerilimi daha da gün yüzüne vurur. Kitabın ana karakteri olan Rahmi aynı zamanda kasabada yaşayan bir avukattır. Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kurucusu olan Kenan Bey, Rahmi'nin de partisine katılmasını ister fakat Rahmi'nin bu konuda tereddütleri vardır. Fakat Kenan Bey'in rahatsızlanmasından sonra kendisi üzerindeki emeğin hatırı olarak partiye katılmaya karar verir ve partinin belde başkanı olur. Kasabada iki partinin olması ile birlikte ikiye bölünmeler de başlar. İki tarafta her konuda birbirlerini suçlar, yandaş olanlar diğerlerini kötülemek için elinden geleni yapar. Zaten kuraklık ile başlayan gerginlik iki partinin varlığı ile daha da artar. Gerginlik o kadar artar ki taraflar kuraklıktan birbirlerini suçlamaya başlar. Yaklaşan seçim ile birlikte seçim çalışmaları da ayrışmayı iyice göz önüne sürer. Belediye seçimleri çıka gelir ve seçimlerde oy sayımı sırasında usulsüzlük nedeni ile olaylar çıkar. Oy sayımının tamamlanmasından sonra seçimi yine Cumhuriyet Halk Fırkası kazanır. Rahmi Bey seçimi kaybetmiştir ve bir anda kurtarıcı olarak görünürken suçlu haline getirilir. Bunun üzerine Rahmi Bey siyasetten çekilir ve partisinden ayrılır. Seçimden sonra kuraklık da sona erer ve her şey yatışmaya başlar. Tam bunun siyaset malzemesi olarak kullanılmaya başlaması sırasında bu kez de dolu yağar ve tarlalar zarar görür.


Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının önemli şair ve yazarlarından olan Atiila İlhan'ın Yağmur Kaçağı adlı şiir kitabı oldukça dokunaklı şiirlerin yer aldığı bir eser olup fabrika durağı, bulvardia ve acı ninni adlı üç bölümden meydana gelmektedir. meraklısı için notlar kısmında ise şairin, yazdığı şiirlerinin hikayelerini paylaştığı kısa notlar yer almaktadır. Kitabın ilk şiiri olan Yağmur Kaçağı, yağmurdan korkan bir aşığın sevgilisinden yardım istemesi hakkındadır. Burada yağmur tabii ki bir imgedir. Eğer sevgili aşığının elini bırakırsa yağmur onu alıp götürecektir. Yağmur aşk acısı, hatıralar, geleceğe dair ümitler ya da yalnızlık olarak yorumlanabilir. Sevgilinin yokluğunda aşığı bela girdabına sokacak her ne varsa o şiirde yağmur imgesiyle anlatılmak istenmiştir. Yağmur suları önüne gelen çerçöpü nasıl alıp götürürse sevgilisinden ayrı kalan aşık da bu şekilde ayrılık acısıyla, sevgiliden ayrı olmanın vereceği umutsuzluk, özlem ya da yaşanmışlıkların etkisiyle öylece hayattan geçip gidecektir. büyük istifham üzerine adlı beş bölümlük uzun şiir divan edebiyatından apaçık izler taşıyan bir aşk şiiridir. Sevgilisini kendisine dönmeye ikna etmeye çabalayan bir aşığın sözlerinden oluşur. İstifham bilindiği üzere soru anlamına gelir. Şiirde asıl soru ise son mısralarda açıkça ifade edilir: değil mi ki o büyük istifhamın üzerindeyiz / birbirimizi seviyoruz / ve sevgimizden şüphe ediyoruz. üçüncü şahsın şiiri Attila İlhan'ın gelmiş geçmiş en ünlü şiirlerinden biri olup pek çok kişi tarafından ezbere bilinmektedir. Şiirle hiç ilgili olmayanlar bile bir yerlerde mutlaka üçüncü şahsın şiirini dinlemişlerdir. Şiirin konusu aşık, sevgili ve rakip üçlüsü etrafında döner. Aşık, sevgilisini deli gibi sevmektedir ama bu sevgi karşılıksızdır. Üstelik sevgilinin sevdiği başka bir adam vardır. Aşık ise sevgilisi ile rakibinin beraberliğine, üstelik geceyi beraber geçirmelerine şahit olmaktadır. Bu durum ise onu tarifsiz bir biçimde üzmektedir. Aşığın psikolojisi, rakibi kötü görme eğilimindedir. Çöp gibi ipince bir oğlan olan rakip, aşığa göre, hayırsızın biridir. Güldüğü zaman ise adeta cenazeye benzer. Yine de o sevgili ile birlikte olup mutluluğu tadar. Aşığa düşen ise ağlamaktır. zehra kardelin şiiri hem müzikalite hem de geleneksel öğelere yapılan atıflar açısından son derece dikkat çekicidir. Kitabın bulvaria başlığı altında yer alan şiirler şairin Paris hatıralarından izler taşır. Paris'in gece hayatı, hayat kadınları, Fransız edebiyatı bu şiirlerde önemli rol oynar. acı ninni bölümündeki şiirler ise genellikle taşra insanlarını konu alması bakımından öne çıkar. ibrahim'in yıldızı şiiri bir taşralının cinsel arzularına dair imgelerle doludur. şaşı rıdvan ise eğlenceli bir üslupla yazılmıştır ve fakir bir taşralı şaşı tipini tasvir eder. tartımaklı adam yerel ağızla yazılmış bir şiir olup içerdiği kelimelerle kitapta farklı bir yerde durur. müçteba kulunuz şiiri hapse düşen bir memuru anlatır. eyi muz eyi şiiri de tıpkı tartımaklı adam gibi yerel ağızla yazılmış bir şiir olup İstanbul'a göç etmiş taşralı bir seyyar satıcıyı anlatır. berber salih hikayesi ise son derece eğlenceli hatta yer yer komik öğelerle örülü bir şiirdir. Berber Salih'in kaymakam eskisi biri olan Ercüment Bey'in kızına olan aşkını konu alır. Ne çare ki Berber Salih'in o kızı alma imkanı yoktur çünkü berber fakir bir insandır. Eserde yer alan şiirler Attila İlhan'ın bireysel ve toplumsal konularla alakalı şiirlerini içerdiği gibi şairin Paris izlenimlerine dair şiirlerini de barındırır. Attila İlhan bazı şiirlerini yerel ağızlarla dile getirmiştir. Şiirlerde yoğun bir duygu hissedilmekle birlikte müzikalite de önemlidir. Dolayısıyla Attila İlhan'ın şiirleri yüksek ve duygulu bir sesle okunmaya son derece uygundur. Şair aşk acısı, sevgiliye duyulan özlem, Paris'in gece kültürü, cinsellik, taşradan merkeze göç, toplumsal sorunlar ve sınıf çatışması gibi konulara eğilmiştir. Böylece hem toplumcu gerçekçi şair olmanın gereğini yerine getirmiş hem de iyi bir sanatçının göz ardı edemeyeceği genel geçer konulara parmak basmıştır.