Geçmiş, maddesel eylemini tamamladıktan sonra hatıra olarak zihnimizde depolanıyor. Bu depo yerinde bulunan veriler Salt Okunur formatta açılmıyor ve hatta Düzenle seçeneği bile var. Örnek vermek gerekirse, A kişisinin B kişisini dövdüğünü gözlemliyoruz. Bunu zihnimize ve diğer kayıt cihazlarımıza kaydediyoruz. Aradan yıllar geçiyor ve B kişisi, A tarafından hiçbir zaman dayak yemediğini söylüyor. Öncelikle emin hissediyorsunuz ve yaşanan olayı anlatıyorsunuz. A kişisi de sizin anlattığınız şeyin olmadığını dile getiriyor. Siz de kayıt cihazınıza yöneliyorsunuz. Kim bilir, belki de hafıza sorunu yaşayan kayıt cihazınızdan o verileri kendiniz sildiniz. Ancak bu durum, sizde video ya da ses olarak kayıt olmadığı gerçeğini değiştirmiyor. Hem A hem de B kişisi, sahip olduğunuz bu anının kurmaca olduğunu söylüyor ve siz de onlara inanmaya başlıyorsunuz. Aslında ilk baştan beri, bir başka kişi olarak siz bu olayın yaşandığını ve kayıt etmiş olabileceğinize ihtimal vermiyordunuz. Geçmiş bilgisi, kayıtlı olsun ya da olmasın, her zaman inanca göre değer kazanır. Geçmiş dediğimiz şey; yaşananlar değil, yaşanıldığına inandığımız şeydir. Tabii ki günün birinde bize gelip de Mandela Etkisi hakkında şeyler söylenecek ve bizler de Vay be... diyeceğiz. HUB adı verilen sistemleri bilirsiniz. Veri yığını bir noktada toplanır, işlenir, elenir ve belirli bir düzene koyularak da ilgili noktalara ulaştırılır. Veri yığınının toplandığı nokta, şimdiki zamandır. An adını verdiğimiz ve saliselerle betimlemeye çalıştığımız anlar bütününde, zihin adını verdiğimiz işletim sistemi verileri analiz etmektedir. Oturup düşünsek, taşınsak, karalara bağlasak, hoplayıp zıplasak, kendimizi aşsak ya da buna benzer eylemleri bilinçli bir şekilde yapmaya çalışsak bile; zihnimizin otonom olarak işlediği verilerin trilyonda birini işleyemeyiz. Ortamdaki gürültü seviyesi, nesnelerin şekilleri, tonlar, renkler, geçmişte deneyimlenmiş duygular, hareketler, düzensizlikler, düzenlilikler, sadelikler, karmaşıklıklar... Her şey analiz edilmeye devam ediyor. Siz bu analizi tamamen kontrol altına alamazsınız ancak en azından düzgün çalışmasını sağlayabilirsiniz. Bilgisiz kalan zihinler, yanlış analizler yapar ve yanlış kararlar verirler. Buna cahillik de diyebilirsiniz. Geçmiş, bir inanç meselesidir ve Şimdiki Zaman ise bu inancın sorgulanma işlemidir. Sorgulamadan inanmayın. Gelecek de en az geçmiş kadar hayali bir kavramdır. Zihninizde tamamlanan veri analizinden sonra bazı sonuçlara ulaşırsınız ve bu sonuçların etkenlerinin ne olduğunu tamamen anlamaya çalışırsanız, bir ömür daha boşa gitmiş olacaktır. Peki, geleceği kontrol etmek mümkün müdür? Hem mümkündür hem de en çok kontrol edilen zaman kavramı burasıdır! A kişisi ile B kişisi arasında bir anlaşmazlık var ve ikisi de birbirine katlanamadıklarını belirtiyorlar. İşin kötü yanı şu ki, A ve B birlikte size yardım etmezse yıllardır üzerine uğraştığınız plastikten bir iş yarım kalacak ve zarara siz uğrayacaksınız. Zihninizin savunma mekanizması harekete geçiyor ve A ile B'nin aralarını iyi tutmak için elinizden geleni yapmanız gerektiği sonucuna ulaşıyor . A ile B'ye bağımlı olduğunuza inandığınız için, kendinize ayırmanız gereken geleceğinizin bir kısmını onlara harcıyorsunuz. Veya da siz, A ile B kişilerinin size ihtiyacı olduklarını fark ediyor ve size bağımlı kalmaları için gelecekte onları karamsarlığa düşürecek tedbirler sunuyorsunuz, onların hayatlarının bir kısmını kendiniz için kullanıyorsunuz. Geçmişi, şimdisi ve geleceği belirli kılmaya çalışan zihinler bizleri neye inandırırsa inandırsın; yapmamız gereken şey minimum zararla hayat denilen savaştan kurtulmak değil, tüm zamanlara anlam katacak duyguları çevremizdekilerle paylaşabileceğimiz bir ortam bırakmaktır.


Zaman, ne kelime anlamıyla ne değil. En azından Stephen Hawking ve Star Trek: The Next Generation'un yazarı Leonard Mlodinow'un bu konuda bizi kapıldığımız romantizmden uzaklaştıracak bir kitabı var: Zamanın Daha Kısa Tarihi. Bilimsel bir kitap için 237 hafta boyunca Sunday Times'in çok satanlar listesinde bulunmuş olsa dahi, her 750 kişiden birine ulaşmak o kitabın yazarları için ne anlama gelir bilinmez; lakin bunun insanlık ve bilim için ne ifade ettiğini çok daha rahat görebiliriz: merak. Basılmasının ardından sayısız geri dönüş alan bu kitap tam da bu sorular üzerinden gidiyor. Fizik eğitimi alan biri ya da akademisyen değilseniz kaybettiğiniz bir şey yok, çünkü birbiri ardına kayıp giden cümleleri anlamanın tek ön şartı fiziğe ve hayata ilgi duymak yazarların meslektaşlarındansa diğer insanları düşündüğü aşikar! Zira Zamanın Kısa Tarihi çoğumuzca anlaşılır, net ve yalın bir dile sahip, bu da zaten ilginç olan içeriğini daha da sürükleyici hale getiriyor ve sayfalar hızla çevrilebiliyor. Artık kaplumbağadan kulelere pek inanmıyoruz, ama inandıklarımız/bildiklerimiz hala bilinmeyenin o koca boşluğunun yanında bir hiç kalıyor. Teoriler kanıtlanıyor ya da çürütülüyor, her şey değişiyor. Bizse anlamak için uğraşmaya devam ediyoruz. Günümüzde bir evren tanımımız var, fakat bu hiçbir şeye yetmiyor. Kitap kütleçekiminden bahsederek devam ediyor, kütleçekiminden ve tezatlardan. Gerek bilimin aldığı tepkiler, gerekse antitezler olsun; anlaşılan kesinlik henüz evrenimize uğramamış. Anlatılan Görelilik, Uzay ve Eğriliği, İzotropik Orman , Büyük Patlama ve çok daha fazlası... Hepsi gerçek hayata dayalı örnekler, alıntılar içinde süzülüyor ve sizi yeni fikirlerle baş başa bırakıyor. Görsel hafızasına muhtaç biri olarak özellikle müteşekkirim, zira her bilim kitabında burada olduğu kadar çok diyagram ve resim olmayışı bazen okul seviyesindeki fiziğe geri dönmemi ve konunun aslından uzaklaşmamı sağlıyor oysa Zamanın Kısa Tarihi'ni okumanın insanı teşvik ettiği yegane şeyler daha fazla okumak ve daha çok fikir edinmek. Nasıl algılarsak algılayalım, mutluyken nasıl hızlı ve üzgünken nasıl yavaş geçerse geçsin, dizelerde söz etmekten bıkamadığımız zamanı anlamamızı sağlıyor kitabın vurucu bir kısmı. Bir boyuta yüklediğimiz anlamlardan uzak, zamanın aslında biz akıllı varlıklar için ne anlama geldiği kitabın dayandığı temellerden başlıca olanı ve aklımda en çok yer edineni. Dahası, solucan deliklerinden bilimkurgu yazarlarının en sevdiği nokta olan zaman makinesine, tüm olasılık ve mümkünatları vermeye çalışan anlatımıyla kitap ne çok teknik ne de yetersiz içeriğe sahip. Hawking'in diğer kitaplarının yanında bile daha hafif ama en az onlar kadar dolu kalıyor kitap benim gözümde. Ve kenarını kıvırdığım sayfaları, üstüne aldığım notlar, yavaş yavaş sentezlenen kendi Evren görüşüm ile kalıyorum son bölümü bitirdiğimde. Daha çok Evren görüşüne ihtiyacımız var.


Avluya açılan demir kapıya yaslanmış oğluma: Sen git yavrum, bekleme beni, demiştim. Ayakta öylece dikilmesine içim elvermemişti. Kapı önündeydim. Soluk mavi rengiyle anılarımın bir köşesinden bakıp duruyordu bana. Titreyen parmağımı zilin yuvarlak çıkıntısına bir türlü denk getiremiyordum. Geldiğimi pencereden görmüş olacaklardı ki zili çalamadan açılmıştı kapı. Rezzan'dı kapıyı açan. Son on yıldır sadece fotoğraflardan görmüştüm onu. Çok değişmemişti. Ne diyeceğimizi bilemez halde birbirimize bakıyorduk. Birden boynuma sarıldı ve hıçkıra hıçkıra ağlamaya başladı. Tıpkı, bir barajın dizginlenemez suyunun açılan kapakla coşkuyla akmasına benziyordu bu. Göz pınarlarım kurumamış olsaydı, o an gözyaşlarımız birbirine karışacaktı; biliyordum. Bir süre sonra bulunduğumuz zamana geri dönmüş olacak ki birden koluma girdi ve evin kapısına doğru yürümeye başladık. Gözümün seçebildiği kadarıyla bahçeyi inceliyordum o sırada. Yıllardır bakım yapılmadığı gözüme çarpmıştı. Bir de yürüyüş yoluna dökülen yapraklar süpürülmüştü. Hepsi bu... Diğer her şey aynıydı. Kapının önünde birkaç tane ayakkabı vardı. Eğilemediğim için ayakkabılarımı çıkarması ve içeri girmeme yardım etmesi gerekiyordu. Ben söylemeden anladı sağ olsun. Aralık bıraktığı kapıyı sonuna kadar açtığında saman sarısı duvarlara sinmiş o tanıdık koku çarpmıştı burnuma. Hemen karşıda mutfak görünüyordu. Balkonunda oturanlar vardı ama kimlerdi hiç sormamıştım. Duvarlara tutuna tutuna yürümeye başladım. Sanki duvarlar ellerini uzatmışlar da eski dostlarını gördüklerine sevinmişler gibi hareketlenmişlerdi gözümde. Kızım, biraz yalnız bırakabilir misin beni? demiştim sonra Rezzan'a. Usulca gitmişti yanımdan ki gittiğini uzun bir süre sonra fark etmiştim. Ayaklarım beni koridorun sonuna doğru götürmeye başlamıştı. Nihayet odanın önündeydim. O çok sevdiği odasının. Hem salon hem oturma odası olan; dertleştiğimiz, dertlendiğimiz, çocuklarımızı ayağımızda sallarken hayaller kurduğumuz, mantı büküp sarma sardığımız, ilk telefonu bağlattığımız, önce siyah beyaz olan ve sonrasında renklenen televizyonun önünde çekirdek çitlediğimiz, ağladığımız, güldüğümüz, çeyiz serdiğimiz, torunlarımızı büyüttüğümüz, bayramlaştığımız, yarım asırlık kutunun... Çok benzerinden benim de vardı. Şimdi yerine dört katlı, sekiz daireli apartman dikildi. Her şey değişir, değişmez sandığımız şeyler bile. Hep aynı kalacakmış gibi dünya. Oysa öyle değil hiç. Kokular bile değişir, üzerine zamanın tozu eklenir. Hem bu tozun kokusu da vardır aslında. Saniyelerin, saatlerin... O kokuları takip ede ede döner dururuz içinde ve ne kadar gidersek gidelim geçmişe, döner dolaşır yine bugüne geliriz. İstesek de istemesek de. Rengi solmuş, tepesindeki ahşap oymaları matlaşmış koltuk takımına ilişti gözüm. Ne çok sevinmişti bunlar eve doluverdiğinde. Çocuk gibi dönmüştü kollarını açıp. Saat, içi fincan takımıyla dolu vitrin, yıpranmış halı, sütlü kahve perdeler, kapı önünde nöbet bekleyen örgü paspas, saman rengi duvarlar, hepsi aynıydı ama yok, hepsi değişmişti; çünkü sahipleri gitmişti... Ragıp Efendi'nin camdan görünen kararmış yüzü bile gitmişti. Ne çok şey değişmişti. Odadan çıktığımda Rezzan bitivermişti yanımda. Yoksa kapıda beni mi beklemişti? Kaç dakikadır buradaydım ben? Yoksa bir saat mi geçmişti; hiçbir şey bilmiyordum. Koridorda Rezzan'a tutunmuş yürürken duvarda asılı boy aynasına ilişti gözüm. Sahi kaç yıl olmuştu bu eve gelmeyeli? Bir? İki? Gördüğüm ben değil de sanki bir yabancıydı. Bükülmüş beli, platin takılmış bacağıyla, eğrilmiş duruyordu karşımda. Selam veresim gelmemişti. Hadi mutfağa girelim, dedi içtenlikle. Yemek yemeden göndermeyiz seni. Bir şey diyememiştim. Oraya giremem ben, bakamam o tencerelere, tabaklara. Dokunamam boyaları dökülmüş ahşap şekerliğe, çay içtiğimiz bardaklara. Oturamam o sandalyede, yüreğim buna dayanmaz, diyememiştim. Ama o anlamıştı yüzümden. Hep anlardı beni. Bir bakışımla çözerdi içimdeki düğümleri, çocukluğundan beri. Israr etmedi hiç. Aynı anda dış kapıya yönelmiştik az sonra. Kusuruma bakma kızım, diyebilmiştim. Boğazımda bir yumru... Belki bahçeye çıksak kendimi zorlayıp biraz konuşabilirdim. Ayakkabımı titizlikle giydirdi. Kol kola üç basamağı indik. Dilim çözülüvermişti: Seni ayrı bir severdi, dedim. Biliyorum, dedi. Gözleri doldu bu sefer, yaşları inemedi. Almanya'ya gittiğimden beri daha da kötüleşmişti. Babaannemin hastalığına hep ben sebep olmuşum gibi geliyor bazen. İçimi susturamıyorum, dedi. Hayır, kızım; sandığın gibi değil. Senin mutlu olacağını bildiği için uğurladı seni gurbete. Sakın üzülüp de kendini harap etmeyesin. demiştim. Gözleri içtenlikle gülümsemişti. Hoşça kalın, dedim içimden. Bir daha görüşemeyeceğiz, bunu hepimiz biliyoruz. O da biliyordu bunu. Birkaç ay önce hastanede söylemişti bana. Kendine dikkat et n'olur, demişti. Bir de: Seni bırakıp gideceğim, n'olur küsme bana, dememişti ama ben duymuştum.


Söze nereden ve nasıl başlamam gerektiğini bilmiyorum aslında. Şimdi size basmakalıp sözlerle, evliliğimle ilgili sorunlar yaşıyorum, desem; gerçekten evliliğin kendisinde ya da eşimle aramda problemler olduğunu düşüneceksiniz doğal olarak. Daha en başından yanlış yola sapmış olacağız ve o yoldan dönmesi de ayrıca zahmet gerektirecek. O halde şöyle başlamalıyım sanırım; evliliğimle veya eşimle ilgili bir sorunum yok ama evlendiğim andan itibaren başladığına inandığım ve bu zamana kadar geçen süreçte beni giderek içine alıp ezmeye çalışan görünmez bir gücün, kontrol edemediğim bir tesirin etkisi altında olduğumu söyleyebilirim. Yakın dostlarım her evlilikte yaşanan sancıları yaşadığım konusunda ısrar ederken, annem ise mutlu evliliğimizin kem gözlere, nazarlara geldiğini düşünüyor. Nazar! Sadece tebessüm edebiliyorum annemin saflığına. Keşke her şey bu kadar basit olabilseydi. Son dönemlerde sorun sadece benmişim gibi geliyor. Kaynak içimde doğuyor, çevreme yayılıyor ve oradan tekrar bana yansıyor. Eşimi seviyorum. Birbirimizi severek evlendik ve bu karardan bir an bile pişmanlık duymadık. Fakat evlendikten sonra taşındığımız ev -ki evim demeye dilim varmıyor, çünkü bunu hiç hissedemedim- içindeki eşyalar, o eve has koku, hatta soluduğum hava; eşikten adımımı attığım ilk andan itibaren bana oldukça yabancı geliyor. Ve bu yabancılığın üstesinden gelemiyorum. Evdeki her şeyi, yatağımı bile yadırgıyorum ve geceleri uyuyamıyorum. Yatağın içi dikenli tellerle dolu adeta; hareket ettikçe etime batıyor, ne yana dönsem canımı yakıyor. Çoğu zaman eşyalar üzerime üzerime geliyor. Oturduğum koltuk beni içine çekiyor, televizyon ani parlamalarla kör etmeye çalışıyor, müzik çalar kulak zarımı delmek istercesine yüksek perdeden ve aniden cızırdıyor, kitaplıklar ha devrildi ha devrilecek. İşten eve döndüğümde tebessümle kapıyı açan karımı bile garipsiyorum, bazen. Evet bazen, yabancı bir daireye gelmişim ve dalgınlıktan yanlış zili çalmışım gibi irkiliyorum karşısında. Öyle hissediyorum ki, sanki bana çok benzeyen birinin hayatını çalmışım ve bunu bir tek ben biliyorum. Bedenim ona çok benziyor ama ruhum o değil. Kimse de farkında değil.


Yaz sıcaklarının bastırdığı günlerde karşılaştık Rıfkı'yla. Kısa zamanda gösterdi sıkı muhabbetlerin adamı olduğunu. Lafını esirgemezdi. Acı tatlı demeden ağzına geleni söylerdi. Acaba gerçek dost muydu? Bilmiyorum. Tanışıklığımız uzun sürmedi; öldü. Aslında öldürüldü. Katil kim mi? Gerçeği saklayamayacağım; o katil benim. Kaza falan değil, düpedüz taammüden cinayet. Onu nasıl mı katlettim? Tanışmamızın üçüncü gecesi, marketten aldığım en etkili sinek ilacıyla. Hiç beklemediği anda arkasından yaklaştım. Defalarca duyulan fıssssss!! sesinin ardından neye uğradığını anlayamadı. Can havliyle havalandı. Küçük daireler çizdi havada. En fazla üç-beş tur atabildi. Yere çakıldı. Gıkını çıkartamadı. Neden onu öldürdüğümü anlatmadan önce nasıl tanıştığımızdan bahsedeyim. Uykusuzluğum yaz sıcaklarıyla iyice çekilmez hale gelmişti. Yastıkla güreşe tutuşmuştuk yine. Ne yalan söyleyeyim rakip zorlu çıkmıştı. Güreş uzadıkça uzamıştı. Fakat sonunda kaybeden bendim. Öyle yorulmuşum ki gözlerim kapanmış habersizce. Yenildiğimin bile farkına varamamıştım. Sabaha kadar derin uykuya daldığımı düşünüyorsunuz değil mi? Çok yanılıyorsunuz. On dakika bilemediniz on beş dakika sürmemişti uyku keyfim. Yerimden fırladım neler olduğunu anlayamadan. Sanki dişçinin biri gelmiş kafamın içindeki çürüklere şehvetle saldırmıştı. Beynimi oyuyordu. Ses kesiliverdi aniden. Başımı yastığa koydum. O görünmeyen dişçi vakit kaybetmemişti yeniden işbaşı yapmak için. Sinir bozucu oyun bitmek bilmiyordu. Anlaşılan uyku bana haramdı. Kalktım. Doğruca aydınlatma anahtarına uzandım. Tavandan yayılan ışık, gözlerime ok gibi saplanıyordu. Etrafa bakındım. Ortalarda görünmüyordu o alçak. Kan çanağına dönen gözlerim acıyordu. Yatakta oturdum. Özensizce duvara yasladığım yastığa verdim sırtımı. Karşımda tuvalet masasının aynası. Zavallı halimi gördüm uykuya hasret gözlerimle. Durumum hiç de iyi değildi. Gözkapaklarım iner inmez aynı ses koşuşturmaya başladı duvarların arasında. Gözlerim fal taşı gibi açıldı. Bu kez o alçağın yerini tespit etmiştim. Ampulün etrafında birkaç tur attıktan sonra süzülerek uçtu. Gidip aynaya kondu. Fakındaydım beni kestiğinin. Yerimden kalkmaya halim yoktu. Zaten yapacağım ilk hamleyle ücra köşelerin birinde mevzilenecekti. Teşekkür etti. Duygulanmıştı. Artık kimlik sahibiydi. Sohbete daldık. Ona, sevmesem de sabah işe gitmem gerektiğini, önemli işlerim olduğunu söyledim. Anlayışlı davrandı. Ses çıkarmadan bir köşede sessizce sabahı bekleyeceğine söz verdi. Minnettarlığı sinmişti sesine. Ne de olsa isim babasıydım bugüne bugün. Sözünü tutacağından emindim. Fakat köşesine çekilmeden aklından geçenleri söylemeden de edemedi. Bana söyleyecek neyi olabilirdi ki sivrisinek beyinli Rıfkı'nın! Ama rahatımı düşünerek onu ciddiye alıyormuş gibi davrandım. Yerimden fırladım. Giyinirken teşekkür ettim Rıfkı'ya. Kahvaltı için zamanım yoktu, evden fırladım. Tam zamanında işteydim. Toplantı beklenenden uzun sürdü. Çıktığımda konuşmaya dermanım yoktu. Daha kötüsü, üzgündüm. Paydosu dört gözle bekledim. Eve gitmeden bir küçük rakı şişesinin dibini buldum. Taksiye atladım. Çok geçmeden evdeydim. Doğruca yatak odasına attım kendimi. Üstümü çıkartmadan yüzükoyun uzandım. Onu unutmuştum. Beynimi oyan sesi işittiğimde Rıfkı'yı anımsadım. Her şeyi biliyordu Rıfkı. Uzun uzun konuştuk. Daha doğrusu ben anlattım Rıfkı dinledi. İyi dinleyiciydi. Gıkını çıkarmadı onca zaman. Konuştukça rahatlıyordum. Sonunda susmuştum. Odadaki sessizlik onun sırası geldiğini söylüyordu. Rıfkı üstümü çıkarmadığımı anımsattı önce. Kravatı, ceketi, pantolonu üstümden atarken zor duruyordum ayakta. Rıfkı başladı içindekileri dökmeye. Sen aslında olacakları biliyordun. Bunca yılın personel müdürüsün, en azından tahmin ediyordun yaşanacakları. Önce itiraz edecek oldum. Fakat Rıfkı öyle bastırdı ki her şeyi kabul ettim sonunda. Benim uykularımı kaçıran şeyi vurdu suratıma. Şuncacık sivrisinek aklıyla dersimi vermişti. Uyku gözlerimden akıyordu. Arkadaşım çok anlayışlıydı, beni rahatsız etmeyeceğini söyleyip köşesine çekildi. Her zamanki yerine gidip kondu. Başımı yastığa koydum. Fakat uyumak ne mümkün! Alkol de işi yaramamıştı. Çaktırmadan onu izliyordum. Aynadan beni kesiyordu. Kıvranıp duruyordu. Belli ki onu rahatsız eden bir şeyler var. Ne yaptıysam derdini söylemedi. Uykusuz geçmişti gecem. Fakat yine de her zamanki saatte ofisteydim. İşten çıkartılan arkadaşların boşluğu hemen hissediliyordu. Öğleden sonra Genel Müdürün odasına çağrıldım. Şimdi anımsamadığım tumturaklı sözlerin ardından hizmetlerim için teşekkür ederek işime son verildiği söylendi. İki gün üst üste ilk kez içiyordum. Rıfkı'nın neden kıvrandığını çözmüştüm ilk kadehten sonra. Hain Rıfkı! Demek isim babandan bildiklerini saklamak ha! Cinayet artık kaçınılmazdı. Doğruca yol üstündeki markete gittim. Bir küçük rakı, yanına birkaç parça meze aldım. En etkili sivrisinek ilacını diğerlerinin yanına değil de evrak çantama yerleştirdim. Cinayet aletini açıkta taşıyacak halim yoktu ya. Eve vardığımda soluğu yatak odasında aldım. Rıfkı tedirgindi. İşime son verileceğini dünden bildiğini itiraf etti sıkıştırdığımda. Baktı iş kötüye gidiyor, aslında işten çıkartılmakla kendimi kurtarmak için ilk kez fırsat yakaladığımı söyleyiverdi. Ona göre vicdanımla kuralların arasına sıkışmıştım. Vicdanımdan kurtulmadıkça yeni bir işe girsem de huzuru yakalayamayacağımı, uykusuzluktan kurtulamayacağımı söyledi. Birkaç saniye sesiz kaldı. Ardından devam etti. Ona göre tek kurtuluşum sivrisineği bol bir yerlere çekip gitmemdi. Tabii cesaretin varsa! demeyi de eklemeden edemedi. Yüzleşemediğim gerçekleri tokat gibi çaktığında sarsıldım. Sanki yaşananların sorumlusuymuş gibi Rıfkı'ya duyduğum öfke her geçen dakika artıyordu. Yatak odasının kapısını çarpıp çıktım. Rakı sofrasını hazırlarken şimdiye kadar hiç bu kadar özensiz davranmamıştım. Nedeni belli; katil olmak kolay mı? Kadehleri ardı ardına yuvarladım. Kalktığımda ayakta durmakta zorlanıyordum. Suç aletini çantadan çıkardım. Odaya girerken silahım arkamdaydı. Rıfkı olacakları anlamıştı sanırım. Yerinde duramıyordu. Kendini oradan oraya atıyordu. Silahımı çektim. İlk atışta tam isabet! Durmadım ardı ardına sıktım kimyasalı. Biliyorum kimyasal silah kullanmakla suçlayacaktı cümle alem beni. Fakat Rıfkı da beni fazla tahrik etmişti. En son anımsadığım Rıfkı'nın döne döne düşüp yere çakıldığıydı. Sonrası kayıtlarımda yok. Sanki hafızamın o bölümü silinmişti. Ertesi gün öğlene doğru uyandım. Rıfkı'nın cansız bedenini görünce bana bir haller oldu. Gözyaşlarımı tutamıyordum. Diz çöktüm, özür diledim defalarca. Kendimi cezalandıracaktım. Sinek ilacının dibini buldum bir sıkışta. Nefes alamıyordum. Sadece doğruyu söylediği için canına kıydığım Rıfkı'ya silahı doğrulttuğumdaki kadar cesur değildim. Koşup pencereyi açtım. Derin derin nefes aldım. Uzaklardan özgürlük şarkıları işitiliyordu. İçimdeki işgal güçleri savunma düzenine geçtiğinde pencereyi kapattım aceleyle. Kendimi yatağa attım. Kulağımı kapattım. Ne yaptıysam o başkaldıran şarkılardan kurtulamıyordum. Camlar dayanamadı, Rıfkı anısına dışarıdakilerin başlattığı büyük taarruza; kırıldılar. Tüm bedenim cenk meydanıydı. Canım yanıyordu. Kıvranıyordum. İnsanın içini kaynatan şenlikli şarkılarla saldırı sürüyordu. İçimdeki işgalciler ne yapacağını bilememenin şaşkınlığını yaşıyordu. Doğruya doğru iki taraf da dişliydi. Çarpışma her geçen dakika daha da şiddetleniyordu. Aylarca sürdü kanlı savaş. Sonrası?.. Bahar yaza dönmüştü. Rüzgar hafiften esiyor. Gökyüzü pırıl pırıl. Güneşin altında masmavi deniz miskin miskin uzanmış, kış yorgunluğunu atmak istercesine. Açıktaki balıkçı teknesinin gürültüsü belli belirsiz kıyıya ulaşıyor. Eski iskeleye bağlı üç sandalı deniz ana kucağına almış pışpışlıyor. Öndeki sandalın içinde sırtüstü yatan adam ellerini başının altında kavuşturmuş. Yüzünü örten şapkanın altında dinginliğin orta yerinde kuralsız, sınırsız, huzurlu bir uykudaydı. Yıllarca güneşten, temiz havadan uzak kalmış zindan mahkumu misali kendini bırakıvermişti sıradanlığın içine; denizdeki balık, havadaki martı, kıyıdaki köpek gibi. Az ileride otlayan ineğin bıraktığı bok gibi. Geçmişten bugüne getirmeye layık gördüğü tek şey sandalının adıydı: Rıfkı.


Ne zamandır buradayım? Bir hafta, iki ay, beş yıl? Hayır, yüzyıllardır burada olmalıyım. Yoksa nasıl açıklanır; havasına, suyuna, toprağına bu kadar çok karışmam? Nasıl açıklanır küçücük çocukların ağız kenarlarına biriken ucuz ve boyalı şeker kalıntılarında huzuru bulmam? Evet, ben yüzyıllardır burada olmalıyım. Güneş ufuktan silindi silinecekti. Göğün tamamen kararmamış olmasına karşın, yıldızlar diri ve belirginlerdi. Kar son birkaç yılın en yüksek seviyesine ulaşmıştı. Doğaya serilen bu beyazlık, çevreyi olduğundan daha aydınlık gösteriyordu. Bu yüzden daha az korkuyordu, yolun kenarında beklerken. Mütemadiyen birkaç adım öne yürüyerek yolun sol tarafına bakıyordu. O birkaç adımda dans eder gibi minik ve seri hareket ediyor, siyah yün eldivenli avuçlarını ağzına götürüp duruyordu. Dakikalar sonra baktığı yönden bir araç göründü. Donacağımı hissettiğim vakit göründü araba. Sürgülü kapının önünde durdum. Şoför ön kapıyı açtı. Üşümüşsündür hoca hanım, sen böyle gel dedi. Yanına oturdum. Eldivenlerimi çıkardım. Ellerim soğuktan yanmıştı. Dokundukça sızlıyordu. Şimdi ısınırsın hoca hanım dedi şoför, yüzüme bakar bakmaz. Gerçekten de on dakika kadar sonra ayaklarımdan yukarı doğru bir gevşeme yayıldı. Göz kapaklarım artan sıcakla birlikte gittikçe ağırlaşırken, ani bir frenle birden öne doğru savruldum. İnsanların şivelerine sıkıştırdıkları sinir sözcükleri ve şoförün şaşkınlığı içinde yolun ortasında bir kız çocuğunun durduğunu fark ettim. Hatta artık ağırlığı üzerinden alınmış gözlerimle bu kız çocuğunu tanıdım da: Zehraydı. Arabanın farları güzel yüzünü aydınlatıyor, iri gözleri korkudan çok yolumuzu kasıtlı olarak kesmiş gibi bakıyordu. Gerilmiş elini sağa doğru sallayarak çekilmesini işaret etti şoför. Öğrencim o benim, bir dakika bekler misiniz? deyip, cevap beklemeden indim araçtan. Çeyrek saat içinde hava iyice kötüleşmiş, buz kestiren bir ayaza dönmüştü. Çabucak Zehra'nın yanına yanaştım. Beni tanıyıp gülümsemesiyle göz kenarlarında iki keskin çizgi belirdi. Bu çizgiler okula ilk başladığı gün de dikkatimi çekmişti. Giderim öğretmenim. Şuradan aşağıya indim mi köye varıyorum zaten. dedi, elini yolun altında kalan kayalıklı yokuşa uzatırken. Sonra da sıradaki soruyu biliyormuşçasına fenerini çıkarıp gösterdi. Peki. Yarın işin olmadığı bir zaman okula uğra mutlaka olur mu? dedim. Onu evime davet etmişim gibi memnun bir gülümseme yayıldı yüzüne. Başını hızlıca salladı. Tekrar araca bindiğimde Zehrayı karanlık bir yokuşa teslim etmiş olmanın suçluluğunu duyuyordum. Bir şubat ayıydı. İlk dersin ortalarına gelmiştik. Kapı çalındı. Kesin Zehra geldi, öğretmenim dediler çocuklar hep bir ağızdan. Gidip yavaşça açtım kapıyı. Zehra kucağına üç paket cips bastırmış, nemli ve korku dolu iri gözleriyle bana bakıyordu. Sırasına doğru ilerlerken mırıldanmaları arasında: Ben geliyordum, köpek beni peşledi cümlesini anlayabildim sadece. Dakikalar sonra ellerindeki cipsler hala göğsüne basılı öylece hareketsiz oturduğunu fark ettim. Gözlerinden yaşlar süzülüyordu ama yüzü ifadesizdi. Donuk bakışları, kahverengi, yıllanmış, kirli masaya kitlenmişti. Yanına gittim. İyi misin Zehra? dedim. Başını salladı. Neden ağlıyorsun? dedim, cevap vermedi. Devamında sorduğum tüm sorularda sessizliğini korudu. Diz çöktüm, gözlerine baktım. Nihayet o titrek sesi aralanan dudaklarından havalanıverdi. Öğretmenim... Ellerim... O an fark ettim Zehra'nın ellerini. Yol boyunca soğuktan yanmış, kıpkırmızı olmuşlardı ve muhtemelen sızısı canını çok yakıyordu. Avuçlarımın içine aldım ufacık ellerini. Ovdum bir süre. Sonra ayakkabılarına takıldı gözüm. Kardan sırılsıklam olmuşlardı. Sobanın yanına bir sıra çekip Zehra'yı oraya oturttum. Ayakları kuruyana kadar o şekilde kaldı. Isındıkça yüzüne bir tebessüm yayılıyor, eski neşeli haline geri dönüyordu. Üçüncü dersin sonunda: Öğretmenim, sana bir hediye getirdim dedi. Cebinden bir tükenmez kalem çıkardı. Gözleri öyle mutluydu şimdi, öyle yıldızlı. Kalemi alıp çok teşekkür ettim. Öğretmenim... dedi, hemen atılarak, ...kalem yazmıyor. Ama sobanın yanında tutup biraz sallarsan, yazacaktır. Kalemi de Zehra'yı da göğsüme basmak istediğim o an sadece gülümseyerek, Öyle mi, peki öyle yaparım Zehra diyebildim. Ve şimdi, altı yıl sonra; elindeki cips paketleri yerine fener, ayağındaki soluk pembe ve yırtık ayakkabıların yerine lastik çizme ile gördüğüm Zehra, benim için hala göğsüme basmak istediğim o küçük kız çocuğu. Düşüncelerimden sıyrılınca eve yaklaştığımı fark ettim. Araçtan inip eve yürürken rüzgarın falakasına yatmış gibiydim. Gece, korkutucu bir siyahlığın içinde coğrafyayı başka bir yere savurmak istiyordu sanki. Sıcak bir duşun ardından sigaramı alıp balkon penceresinin önünde oturdum. Aynı anda telefonum çalmaya başladı. Arayan Zehra'nın babasıydı. Korkarak açtım telefonu. Neyse ki karşıdan gelen ses Zehra'nındı. Sigarasını içmeden söndürdü. Sigara içmeyecek kadar güzelleşmişti gecesi. Çok güzel yazılmış, her şeyi hayal ederek okudum.


Usulca, sesin geldiği yeri bulmaya çalışırım. Sonra bir <tak tak> daha; ama bu sefer daha güçlü bir vuruştur bu. Hemen balkona koşarım; fakat ses dışarıdan gelmiyordur. Kulağımı sakince duvarın sıvalarında gezdiririm, ama bu ses komşuların sesi de değildir. O an çaresizce başımı dizlerimin arasına alıp düşünmeye başladım. İçimde bir şeyin nefes aldığını hissettim. Benimle birlikte yaşayan başka bir şey daha vardı ve ben bunu ilk defa fark etmiştim. Belki de ilk defa bu kadar yaklaşmıştım. Hemen gizlemeye çalışıp sessiz ol diye fısıldadım; ama hiç dinlemedi beni. Herkese meydan okur gibi daha hızlı vurdu. Sussana dedim, sus... Ya biri duyarsa; ya benden başkası da duyarsa... Bu düşünce bana soğuk soğuk terler döktürmeye başlamıştı. Hemen hızlıca düşünüp bir karar verdim. Ondan kurtulmam gerekiyordu ve ellerimin arasına alıp artık atmasını durdurmalıydım. Bunu yapabilirdim. Hızlıca avucumun içinde sıkıştırmaya başladım. Onu yok etme arzusundan o kadar gözüm dönmüştü ki ellerimin arasındayken aslında onun beni ele geçirdiğini fark edememiştim. İşte o zaman onu bir yere gömüp kaçmaya karar verdim; çünkü biliyordum ki toprak aldığını asla geri vermezdi. Ben de kazdım, hiç durmadan kazdım... İşte bu sefer olmuştu ve nazikçe onu yere bıraktım. Sanki üzerine attığım her toprak benim ağzıma doluyordu. Üzerine düşen her taşta ebabil kuşları tarafından taşlanıyor ve kanıyordum. Ben seni yok ederken aslında senin can suyunu veriyordum. Son bir kez dönüp arkama baktım... Çok fazla yara bere almış, çok fazla uğraş vermiştim ama yine de başarmıştım. Bu bir zafer miydi? Bunu kutlamalı mıydım? Siz içinizdeki bir şeyi öldürdüğünüz zaman bunu kutlar mısınız? Böyle anlarda ne yapılırdı ki... Ben öylece oturdum, sadece oturdum. Biliyor musunuz önceleri hiç ağlayamadım. Gözyaşlarım artık yanağımın yolunu ezberledikleri için küsmüşlerdi bana. Evet, anladım sanırım yas tutmam gerekiyordu; ama neden? İçten içe bir parazit gibi sizi kemirmeye başlayan, duygularınızı sömüren bir şeyi o sizi yok etmeden önce yok ettiğiniz için mi? Bu hiç adil değil, hem de hiç. Gerçek hayatta bunun cezası hapis, ama bu kendi içinizde işlediğiniz bir cinayetse eğer; suçlu da sizsiniz, hakim de, avukat da anlayacağınız adaletin tokmağı sizin elinizde, isterseniz kalemi kırıp kendinizi ömür boyu tutsak edin, isterseniz bu davayı sonsuza kadar kapatıp beraat edin. Ben artık davamdan beraat ediyorum; çünkü masum bulundum. Şu andan itibaren bildiğim tek bir şey vardı; o da ruhumu boğan bu düşüncelere daha fazla katlanamadığımdı. Anksiyetem artık bu yorucu duygular içinde savaşmama izin vermiyordu ya da bilemiyorum belki de içine düştüğüm kaostan besleniyordu. Zihnimi kontrol etmekte güçlük çekiyordum. Hiçbir düşüncem yerinde oturup, sakince sırasının gelmesini beklemiyordu. Zihnim artık o kadar yorulmuştu ki ellerim titriyor, yer yer gözlerim kararıyordu. Bunu hiç bilmeyen biri için anlaması, yaşayan bir kişi içinse anlatması çok zor, düşünün ki bütün hayatınızı boğazınıza takılan bir zeytin çekirdeği yüzünden, kesik kesik nefes aldığınız sırada boğulmamaya çalışarak geçiriyorsunuz, işte öyle bir şey ama merak etmeyin kimse zeytin çekirdeğinden ölmez. En azından ben ölmedim.


Saçların simsiyah, iki yeni olgunlaşmış siyah zeytin; isten, topraktan ve pislikten kararmış yüzüne iki parlak göz misali yerleşmiş; dudağın tazeyken dalından koparılmış bir kiraz, burnun ise deniz kıyılarına vurmuş çakıl taşları kadar minik, ne tatlı bir çocuksun sen! Oysa biraz kirli, epey ürkeksin; kaldırımlarda, terk edilmiş bahçelerde, çamurlu caddelerde tek başına yürüyen yalnız bir çocuksun sen, değil mi? Halbuki yüzünün her bir kıvrımı anlamla, saf arzularla dolu; gözlerini çevirdiğin herkes senin sonsuz merhametin ve sevginle kutsanıyor, günahlarından arınıyor. Ama yalnızsın sen, yumuşak kucağına oturabileceğin bir annen, boynuna sarılabileceğin bir baban, göz kulak olabileceğin minik bir kardeşin yok senin; o yüzden gözlerini sabahları gökyüzüne, meşe ağacının dalında şakıyan bülbüle, her gün kayığıyla denize açılan bir ihtiyar balıkçıya çeviriyorsun; akşamları ise ateşin başına dizilmiş, yanık türküler tutturan birkaç evsize, baykuşların kıpırtılarına, küçük çocukların yere attığı dondurma çöplerinin etrafında birikmiş karıncalara, elinde şarap şişesiyle tek başına yürüyen bir sarhoşun sayıklamalarına... Hoş, böylesi daha iyi değil mi? İnsan kalabalıkta kaybolup durur, şimdiyse tüm kalabalık senin zeytini andıran parlak gözlerinde kayboluyor, arınıyor ve iyileşiyor; senin varlığını belli belirsiz anımsayarak, kanıksayarak. Anadolu'nun evladı, daha bir günlük bebeğim ben! Yeterli, yeterli, ben zaten hepsini biliyorum evladım; yalnız sen de duy, bil istedim! Biz çok benziyoruz, o yüzden biliyorum ki sen de anlıyorsun beni. Yorulma, koy minik başını buram buram kan kokan çimenli yaylalarımın üzerine, damarlarındaki kan heyecanla aksın şu altında yatan cansızların dualarını duyunca. Dinlendikten sonra kalkarsın aziz çocuğum, gezersin etrafımı karış karış, ben o sırada bir nöbetçi gibi bekleyeceğim yanı başında, evet, tam burada. Ben de yorulmuyor muyum, bunu mu merak ettin? Asla, asla, o kadar çok şey gördükten sonra uyku girer mi göze, yürek elverir mi öylece dinlenmeye? İzin ver, tarlalarımdan, ovalarımdan, oyuklarımdan, toprağımdan yükselen bir bahar meltemi sarsın vücudunu bir meleğin kanatları gibi; çıkarsın seni pamuktan bulutların üzerine. Gün ışığı aydınlatırken ensene yağan kar tanelerini, eğ başını aşağı, izle aşağıdakini. Şaşırdın, değil mi? Şimdi kendi kendine soruyorsun, ürperiyorsun, seviniyorsun; yeryüzünde de yıldız olur muymuş, yalnız gökyüzünde asılı değil miydi onlar? Uzun etekleri rüzgarda uçuşan, kucağında bebeğini sallandıran, tarlada koşuşan, yas tutan bir sürü yıldız. Kuzey, güney, doğu, batı; poşetinden düşüp yere sekerek saçılan boncukları andıran, etrafa yayılmış yıldızlar. Orada ışıklarıyla beraber kendilerini de tüketecek Anadolu kadınları; sönüp gidecekler bir gün ki bilirsin, gitti zaten birçoğu. Oysa bir yıldızı gönülden seven bir çocuk onun söndüğünü bilmez, bir başka yıldıza kendi yıldızıymış sanarak aşık gibi bakar gece yarıları, onunla konuşur, itiraf eder her şeyi! İşte, bu kadınlar da öyle evladım, bizzat öyleler, görüyorsun değil mi? Yalnız gözlerinle değil, ruhunla, damarlarının içinde akan kanla görmen gerekir pek tabii; çünkü bu kadınlar acıyla yoğrulup duran yaşamlarında beşeri zevkten ve sıkıntılardan uzak, kan soluyarak, kocalarını toprak altına vererek, sonsuz cefa veren bir yoksulluk içinde geçip giderler; sonunda söndüklerinde, ışıkları bu gördüğün toprağı, ağaçları, taşları ve şahit olduğun tarihi aydınlatır! Ah, o kadınlar, onlar olmasa ne sen benim yüreğimi bilirdin, ne de ben seninkini; sen, basit, sıradan ve öylesine bir çocuk olurdun; bense tarihsiz, şiirsiz, unutulmuş bir tutam toprak. İn bulutlardan yavrum, benim bağrımda büyümüş, emzirdiğim tüm o milletler gelsin şimdi; bir merdivene dönüşüvererek minik ayaklarına kadar yükselsinler. Yürürken iyi bak etrafına; o melek kadınların gözlerinde dev bir medeniyetin köklerini, bizim istikbalimizi, geçmişi gör! Ağlıyorsun şimdi, ağlıyorsun değil mi küçüğüm! Bir şey demeyeceğim sana; bırak, ağla istediğin kadar çocuğum, ağla, ben de ağlıyorum çünkü. Bizim kalbimiz de, yazgımız da aynı, evladım. Gel, yat üzerime, kapat gözlerini, senin de beşiğin olayım, uykuya dalana kadar sallayayım seni tüm gece. Sonra bir rüzgar kılığına girip tüm mezarları, dağları, taşları, anaları dolaşacağım sessizce; minnet sözleri akacak dudaklarımdan, en yüksek ve anlatılmaz duyguların tesirlerinin eşliğinde. Kulaklarına fısıldayacağım, gülümseyeceğim, ısıtacağım buğday tenlerini: Ahali, Anadolu geldi! Minnettar hepinize! Canlar feda olsun sana, bu can kaygısı değil! Ancak sonsuza kadar sayıklanacak senin kalbinde.


Tutkulu bir şekilde bağlandığımız hedeflere ulaşmamız utkuları doğurur. Zafer olarak nitelendirdiğimiz tüm kavramlar bu mekanizmaya dahil ise, öncelikle bir hedef bulmak gerekir -şayet bu hedeflerden herhangi bir tanesine sahip değilseniz, bırakın zaferlerinizi kucaklamayı, anksiyetenin en az bir iki türüne kucak açmış olursunuz. Hedefsiz kalma durumu, iyi yönlendirilmemekle yakından ilgilidir ve çevresel yönlendirmelerin yanı sıra, asıl önemli olan, bireyin kendisini yönlendirebilmesidir. Şimdi, bir bireyin hedef bulma konusunda başarısız bir dönem geçirdiğini ele alalım. Bu kişi, milyonların severek dinleyeceği eserler sunacak olan bir kişi olsun. Yazmış olduğu şarkı sözlerindeki etkiler, hedefini belirli dönemlerde bulamamış insanlarca ayrı bir sevilecekken, bu duruma hiç düşmemiş kişilerce de övgü yağmuruna tutulmuş olsun. - Queens of the Stone Age Better Living Through Chemistry: Bu parçada, antidepresan ilaçlara maruz kalacağını öğrenen kişinin yakarışını görüyoruz. Şarkı the blue pill opens your eyes/Is there a better way? sözleri ile giriş yapıyor. Hedeflerine ulaşmakta zorlanan kişi, bırakın kendi hedeflerini belirlemeyi, dışarıdan sunulmuş olan hedefleri de benimseyemeyerek boşluğa düştüğünde, bu bireylere kimyasal yardım sunuluyor. Ömür boyu tüketmesi gereken ilaçların, bedeni üzerindeki etkileri anladığında ise daha iyi bir yolu yok mu sorusunu soruyor kişi en azından kendine hedef bulmak için gerekli gayreti oluşturmaya başlıyor. - Queens of the Stone Age No One Knows: Bu parçada ise ilaçlı tedaviyi kabullenmiş, tedavi süreci içerisinde bulunan bir bireyin söylemlerini görüyoruz. Şarkının geneline baktığımızda, ilacın boğazına yapışmasından şikayet eden görüşlerden, kendisine gülümseyen cennetin altında bulunurken kimsenin tahmin edemeyeceği bir hediye aldığını iddia eden bir bireyin, ters/düz olan, kesin bir yargıya varamayan yorumlarını görüyoruz. Genel anlamda, bireyin henüz bir hedefi yok ve bu belirsizlik içerisinde bata-çıka yaşamaya devam ediyor. - Queens of the Stone Age Kalopsia: Yakın bir tarihte görüşmek üzere, o siyah balonlarla vedalaşan zihin, artık kendisini aldatmamak için kesin bir kararlılıkla ilerliyor. Burada, geceleri görmekte olduğu o kabus adasından ayrılarak sevdiğini haykıran adam, sadece bir cümle sonrasında tekrar çelişkiye düşüyor ve ben bu sevme işini dahi kontrol edebiliyorum, kontrol etmeye çalışmamışken bile bunu yapıyorum diyor. Bu farklı tarihlerde gerçekleşen parçalar arasında daha onlarca parça bulunuyor ve her birinde farklı bir serzeniş bulunuyor. Ancak, şunu da belirtmek gerekir ki Joshua, hedef olarak seçtiği şeyi, Kalopsia parçası ile aynı albümde bulunan I Appear Missing parçasında açıkça sunuyor. Senden önce hiçbir şeye aşk ile bağlanamadım söylevini, sevecek bir şey bulamadığı için değil, hissettiği bu duyguya daha önceden hiç yenik düşemediğini belirtmek için gerçekleştiriyor. Tam da bu noktada zihinsel zaferimizi gerçekleştirmiş oluyoruz. Nice karamsar ve ortak realiteden uzaklaşan söylemlerden sonra nihayet bir hedef belirleniyor, üstelik dış etkenlerin tavsiyesi üzerine değil, bireyin dış etkenleri yorumlayarak kendisini ikna etmesiyle! Artık bu zihin, tutkulu bir şekilde içinde açığa çıkan duygulara yenik düşüyor! Ve hatta duyguları ile barışarak, bu duyguları yüceltmeyi ve yaşatmayı da hedef haline getiriyor. Bazı zaferlerin hayat kurtardığı ortadadır. Bazen bir toplumun hayatını kurtarabilecekken bazen ise bireyin kendi hayatını kurtaracaktır. İşte bu zafer ve yenilgiler arasında bulunan ince ip üzerinde yürüyen zihnimiz, eğer gerekirse ilaç yardımıyla sırtımıza bir ton yük yüklenerek ve bu ince ipi asfalt yola çevirerek, yolun karşısına geçmek için uğraşıp duruyor. Zannetmeyin ki zaferimizi tam anlamıyla kutlayabiliyoruz. Zihnin yürümekte olduğu hayat yolu sayısız uçurumlar barındırıyor ve eğer zihnimizin kanatları yoksa -ki bence yok- bulunduğumuz seviyeyi korumak bizlere zafer sayılıyor!


Zümrüt Kelebeği, yazar Orhan Veli Alıcı' nın ayak sesleri olarak nitelendirebileceğimiz bir kitap. Kitap, 14 kısa öyküden oluşuyor. Her kısa öyküde, yazar bizi Anadolu'nun farklı bir köşesine, farklı olayların içerisine çekiyor. Aslında bu kitapta aradığınız her duygu bulunmakta. Sevinç, öfke, hüzün... Öykülerin dili, sizi sıkacak kadar ağır değil. Üstüne üstlük yazarın cümlelerinde bir hafiflik var. Fakat bu kötü anlamda bir hafiflik değil. Yazarın cümlelerini yutkunmakta zorlanmıyorsunuz. Damağınızda bıraktığı tat, şu ana kadar tatmış olduğunuz en güzel şeylerden biri oluveriyor. Hiçbir yazarın olamayacağı gibi, bana kalırsa kendisi de kusursuz değil. Fakat modern çağın Türk yazarlarının bir çoğundan daha başarılı, hatta ve hatta yazmaya devam ettiği, motivasyonunu kaybetmediği takdirde en iyisi olacağına dair sizlerle bahse bile girebilirim. Kendisine, nacizane birkaç okur tavsiyesinde bulunacağım elbette. Bana kalırsa, yazarın örgüsündeki en büyük eksiklik, ya da fazlalık mı demeli, öykülerindeki konudan konuya geçişlerin çok sık olması. Bilemiyorum, belki benim Sait Faik hayranlığımdan, belki de hikayelerde aradığım sadelikten, yazar sanki heyecanlıymış gibi geldi. Sanki aklından saniyede on binlerce kelime geçiyormuş gibi, hepsini yazmalıymış ve bunu bir olay örgüsü dahilinde yazmak mecburiyetindeymiş gibi. Aksine, böyle bir kaygısı olmadan çok daha başarılı yazabilir, sadece söz konusu yazarımız değil, bir çok yazar. Yazarın en güçlü yanı da, kesinlikle betimlemeleri ve cümle yapılarını çok iyi ayarlaması. Doğuştan yetenek demek lazım sanırım. Karakterler ve etrafındaki ortam, duygular, doğa, o kadar güzel betimleniyor ki, gözlerimi kapattığımda o bahsedilen tepede, güzelliğiyle hiçbir şeyin boy ölçüşemeyeceği çiçeklerin arasından çıkan kelebeğin burnuma konuşunu hissedebileceğim gibi. Öte yandan, cümleleri o kadar ustaca ayarlanmış ki. Hissediyorum, bir satır daha okusam, cümle düşecek. Fakat öyle bir şey ki, sanki bir uçuruma doğru koşuyorum, kıyısına gelince duruyorum. Biliyorum ki bir adım daha atsam düşeceğim. Bunu da kötü bir şey olarak algılamamak lazım. Bu beni heyecanlandırıyor. Cümlenin bir anda yükselip bir anda sakinleşmesi beni keyiflendiriyor. Uzun sayılabilecek cümlenin ardında bir soluklandırıyor insanı yazar, cümle sanki beni rahatlatıyor. Öyküleri genel olarak pek başarılı. 14 öykünün 14'ü de hem de. Kendisinin Türk edebiyatı arasında yer aramasına gerek olduğunu düşünmüyorum. Zira çok sağlam bir yere sahip gibi gözüküyor. Yazar Orhan Veli Alıcı, 1982 yılında Kahramanmaraş'ın Göksün ilçesinde doğdu. İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde ve İktisat Fakültesi'nde lisans, Marmara Üniversitesi Kamu Hukuku bölümünde yüksek lisans, İstanbul Üniversitesi Kamu Yönetimi bölümünde de doktora eğitimini tamamladı. Bir süre müfettişlik mesleğini icra eden yazar, bir kamu kurumunda iç denetçi olarak çalışma hayatını sürdürmektedir. Yayımlanmış mesleki nitelikte birçok kitap ve makalesi bulunun yazarın Dervişin Sırrı ve Eşkıyaşk isimli romanları yayımlanmıştır. Yazara yayın hayatında başarılar diliyorum. İçten içe de yaptığı işten bir an önce sıkılmasını ve tamamiyle yazarlığa yönelmesini diliyorum. Sözüme güvenebilirsiniz, çünkü kendisi bu işte oldukça başarılı. güzel bir değerlendirme olmuş. ama öykü kitabı oldukça derin anlamlar içeriyor. tekrar tekrar okunması gerekecek bence.