Sonsuzluk denen şey çok ilginç değil mi ? Çünkü zamansal bir sonsuzluğa inanmak aslında zaman kavramının varlığını yok saymak gibi. Zamanı rakamlarla ölçülen bir matematiksel kavramdan ziyade, boyutsal ölçülen bir geometrik kavram gibi düşünebiliriz. Hemen açıklıyorum efenim : Şimdi yaşadığımız 3 günü ve önümüzdeki 3 günü ele alalım; yaşadığımız 3 gün ve önümüzdeki 3 gün matematiksel olarak birer nicelik gibi görünebilir fakat onlar bizim içerisini doldurmayı beklediğimiz (tıpkı 3 boyutlu bir geometrik cisim gibi) 3 günün nitelikleri. Esas konumuza geçecek olursak değerli okur, bizler geçmişte yaşadığımız 3 günün içerisini zaten doldurmuş bulunmaktayız maalesef.. Eğer hastalıklı bir bünyeye sahip değilsek ne yapsak da o geçmişteki 3 gün değişmeyecek ve hatta zamanla kaybolacak, biliyorum çoğu zaten kayboldu ama kalanı da kaybolacak. Oysa önümüzdeki 3 gün öyle mi ? Uff ne hayaller sığar onun içine be.. Kendi yaşadığımız 72 saati doldurur bir de eşin dostun saatlerine göz dikeriz onların adına da yaşarız o sonsuz zaman diliminde. İnsan doğası gereği düşünmek zorunda, olan biten şeyler üzerine düşünmek sıkıcı çünkü eninde sonunda bir yerlere dayanmak zorunda, oysa yaşanmamış hayat tertemiz bir sayfa gibi karşımızda, istediğimiz şeyi yazıp yazıp silebiliriz hatta kendimizinkini boş verir eşin dostunkine bile göz dikeriz. Yani eşin dostun saatlerine göz dikenler topluluğu ; her ne kadar zamanın iki boyutlu bir doğru şeklinde ilerlemediği, aksine 4. Boyutun ta kendisi olduğu gerçeği canımı acıtsa, aklımı yorsa da; ben zamanın geleceğimizi, geçmişimizde elde ettiğimiz tecrübeleri geleceğimize işlememize yardımcı olan bir sihir olduğuna inanıyorum.


Geçmiş çalışmalarınız göz önüne alındığında, kıymetli devletimizin birikiminizden faydalanabileceği ortaya çıkmıştır. Dünya camiasında tanınmış bir kişilik olarak ülkemizde şüpheyle karşılanmakta olduğunuz bir sır değildir. Emperyalizm dünyayı ve ülkemizi tehdit etmekte fakat yüce devletimiz hainlere hesabını sormaktadır. Eğer devletimize çalışırsanız, bu şüpheyi ortadan kaldıracak ve vatandaşlık görevinizi yerine getireceksinizdir. Yüce Devlet Birey Araştırma, Tespit ve Teşhir Bakanlığı adına, Kabul edip etmemek konusunda pek bir fırsatı olmadığını biliyordu. Zira mektubun yollandığı Birey Araştırma, Tespit ve Teşhir Bakanlığı kötü bir şöhrete sahipti. Üniversite arkadaşının başına gelenler hakkındaki dedikodular bunu kanıtlar nitelikteydi. Fakat birkaç dakika öncesine kadar çok farklı düşüncelere sahip olan Bay Berthold'un içerisindeki o eski düşünceler birden kaybolmuştu. Bunu bir an hissetti ve sandalyesinde geriye doğru yaylanarak esnemeye başladı. Sanki yıllardır hiç esneyememiş gibiydi. Tek bir mektup ile Berthold'un beyninde artık farklı düşünceler cereyan ediyordu. Islanan kağıdı her zamanki gibi bir kitabın arasına koyacaktı ki bundan vazgeçti. Oysa buruşan kağıtları, en sevdiği yazar Emile Zola'nın kitapları arasına koyarak düzleştirmek bir başka takıntısıydı.


Hepimiz yazıyoruz; farklı şekillerle, farklı sebeplerle. Bilmiyorum kaç kişi kendini yeterli görüyor. Hep bir doyumsuzluk yaşıyorum ve bu sanki yazdıkça daha çok artıyor. İçimdekilerden taşanları kağıda geçirdiğimde eksik kalıyor. Hem ben'i tam yansıtamıyorum hem de içimdekileri açmanın rahatsızlığını yaşıyorum. Ya da bilmiyorum, tutmaya o kadar alıştığım şeyleri açmaya çalışmak zor geliyordur belki de. İçimden geçenleri geldiği gibi yazdığımda, içimdeki kadar değerli olmuyor gözümde. Yazdıkça rahatlayan insanlara hep imrendim bu yüzden. Galiba bundan dolayı okudukça rahatlayanlardan oldum ben de. Çünkü kendimi anlatmaya çalışmaktansa kendimi başkalarında bulmaya çalışmak daha çok huzur verdi. Tamamen zorunlulukla başlayan okuma macerası nasıl oldu da gerçekten sevdiğim bir şey haline geldi inanın bilmiyorum. Ya da biliyorum ama bunu sizin de bilmenize gerek yok. İçindekiler birikir birikir de artık taşmasına izin verirsin ya, işte o yazmaya başlamanın sebebi olur. Aynı sebep bazen de yazmayı bırakmana sebep olur. Çünkü taşmasına izin verdiğin şeyler, izin verdiğin kadar çoğalır. Bunu nerden mi biliyorum? Bir sene önce bulduğum bir mektupta, en yakın arkadaşını kaybeden bir kızın yazmaya başlayıp aynı yazıyla yazmayı bırakmasına şahit oldum. Yazarak anlatmaya çalışmaktansa okuduğumu paylaşarak daha mutlu olacağımı düşünüyorum. Özlemini hep hissediyordum da ilk defa bugün yokluğunu hissettim biliyor musun? Bilmiyorum hissediyor musun ama sana çok şey anlatıyorum. Beni asla yargılamadan, söylediklerimi yanlış anlamadan dinleyip dünyanın en mantıklı aklını veren senmişsin. Bir konuda fikir ayrılığına düştüm ve ne oldu biliyor musun? Sence ne yapmalıyım diyebileceğim kimseyi bulamadım yanımda. Bir kişiye soracak gibi oldum. Sonra senin hatırana düşüncelerine saygısızlık ederim diye vazgeçtim. Anlatamadığımdan mı bilmiyorum ama anlatılamayacak hale geldim artık. Bana kızma ne olur. Senin bana kızmadığın, senin beni unutmadığın umuduyla yaşıyorum ben. Yerine çok kişiyi koymaya çalıştım, itiraf ediyorum. Beni her halimle kabul edecek, bana da mantıklı gelecek şekilde insanlar aradım. Var mıydı bilmiyorum ama kimse yerini doldurmak istemedi. Bunu da içime atmamak için yazıyorum ama yazdıkça içimdekiler derinleşiyor sanki. Bitiriyorum o yüzden. Sevgili yazar,insan herzaman içinden gelenleri yazmaz bazende içinden gidenleri yazar.tesekkürler.


Bazı Yalnızlıklar İyidir kitabı, ismini son zamanlarda sık sık duyduğum, birçok yerde karşıma çıkan bir kitaptı. En sonunda merakıma yenik düşüp kitabı almaya karar verdim. Tolga Akpınar'ın okuduğum ilk eseri olması sebebiyle yazarımız hakkında da kısa bir bilgi aktararak başlamak istedim. Tolga Akpınar 1983'de Kırşehir'in Akpınar ilçesinde dünyaya gelmiştir. Soyadının doğduğu ilçenin ismiyle aynı olması rastlantı mı yoksa aralarında bir bağlantı var mı tam bir bilgi sahibi değilim bu konuda. Çeşitli gazete ve dergilerde edebi, felsefi yazılar yayınlamıştır. Aslında kendisinin ilk kitabı Aşkullah 2014 yılı temmuzunda deneme tarzında çıkmış lakin ben okuma fırsatı bulamamıştım. Yine 2015 başlarında ikinci kitabı olan Aşkpare raflardaki yerini almış. Bu kitabı da şiir, deneme tarzında bir edebi eser. 2015 Haziranında Yare isimli denemesi ve 2016 Mart ayında Aşka Deva adlı romanı yayınlanmıştır. Ayrıca Tolga Akpınar 2009 ve 2012 yılları arasında Sinestezi Dergi'nin genel yayın yönetmenliğini yaptı. Kendisi genç ve başarılı bir yazar olarak boy göstermekte. Benim de beğenerek okuduğum sıkılmadan ve heyecanla, bir oturuşta kitabını bitirdiğim bir yazardır. Yazımızın da konusunu oluşturan Bazı Yalnızlıklar İyidir adlı son eseri ise 28 Şubat 2017'de raflarda boy göstermiş olup yayınlandığı günden itibaren okurların ilgi odağı olmayı başarabilmiştir. Biraz da kitabımızın içeriğinden ve tarzından bahsetmek istiyorum. Kitap genel okuyucu kitlesine hitap edecek tarzda okuyucuyu fazla sıkmadan, yormadan vermek istediği mesajı etkili ama basit cümlelerle vermiş. Kitabın yazılış tarzı özlü sözler üzerinden ilerlemekte. Çok derin ve etkili anlamlar içeren birçok özlü söz bu kitapta yer edinmiş. Bu sözler yazarın kendisine ait sözler. Gerçekten her söz derin anlamlar yüklü ve her okuyucunun kendisine ders edinebileceği tarzda sözler. Buradan alınan birçok söz sosyal mecralarda paylaşılıp birçok beğeni de toplamış. Sözlerin altında ise açıklayıcı tarzda tavsiye ve örneklere yer verilerek sözlerin anlaşılabilirliği artırılmış. Kitaptan hoşuma giden birkaç sözü sizlerle de paylaşmak istiyorum. Bunlar gibi daha birçok güzel söz kitapta yer almakta. Bir de hoşuma giden birkaç dizeyi de aktarmak istiyorum siz değerli okurlara. Geçmiş ama rüya rüya, düş düş biriken.


Beat Pazarı romanının arka kapağındaki bu satırlar ilgimi çekince kitabı alıp hemen okumaya başladım. Kitap bittiğinde; İyi ki okumuşum, yoksa yeraltı edebiyatımıza yepyeni bir soluk getiren Yeşim Rüzgar'ı keşfetme şansını yakalayamayacaktım. diye düşünüyordum. Yazarın bu satırlarda gerçekle hayal arasındaki ince çizgiyi ustalıkla yakaladığını, sert ve aykırı cümleleriyle okuyanları önce dehşete sonra da hayranlığa sürüklediğini görüyoruz. Yeraltı edebiyatının çoğu temsilcisi gibi Yeşim Rüzgar da romanında cinselliğe, şehvet ve alkolizme; alışılmadık ve sıra dışı bir yaklaşımla yer veriyor. Genç kız okulu bitirdiğinde, babası yüksek lisans yapmasını istiyor. Biraz da babasının zoruyla içine girdiği akademik ortam, kahramanımıza sıkıcı ve bunaltıcı geliyor. Kendisini ait hissetmediği bu ortama ağır eleştiriler getirerek yüksek lisansını yarım bırakıyor. Akademik eğitim düz bir çizgi üzerinde yürümeyi başaranların köprünün karşısına geçebildiği, ama kendi köprüsünü inşa etmek isteyenlerin, nehre düşerek, en acı şekilde can verdiği bir öğrenme biçimidir. Okulu bitirip eve döndüğünde aile bireylerini de tanımaya başlıyoruz. Annesi evi terk edince babasının içine düştüğü durumu anlatırken, sanki gerçek yaşamda terk edilenlerin bir fotoğrafını çekip gözümüzün önüne koyuyor. Yaşadıklarını kaldıramayan nahif ruhu 22 yaşındaki genç kıza depresyon acısını da yaşatıyor. Bu hastalığa yakalananların tarifi imkansız bir acı diye tanımladıkları duyguları, adeta elle tutulur, gözle görülür bir şekilde okuyucuya aktarmayı başarıyor.


Finans ve eğlence merkezi olarak bilinmesinin yanı sıra tarihi yerleri, farklı kültürleri bir araya getirmesi ve eğlence hayatıyla dikkat çeken San Francisco, California eyaletinde yer almaktadır. Farklı kültürlerden pek çok insanın yaşadığı bu şehirde kültür ve eğlence anlayışına göre değerlendirilebilecek oldukça fazla seçenek bulunmakta. San Francisco gezilecek yerler listesinin başında elbette ki Golden Gate Köprüsü ve Güzel Sanatlar Sarayı yer alıyor. Şehrin tarihinde beatler ve hippilerin de etkisiyle kendine has bir kültür sanat profili yatıyor. Suç oranının çok düşük olduğu bu şehir, günümüz dünyasında da kültür sanat açısından oldukça önemli bir profil çiziyor. 1933 yılında yapımı başlayan ve 1937 yılında yapımı tamamlanan Golden Gate Köprüsü, San Francisco şehrinin en ikonik yapılarından biri konumundadır. Köprü inşa edildiği dönemde maliyeti ile kentin doğal yapısı ve iklimi gereği karşı çıkılsa da köprü kısa bir sürede tamamlanmıştır. Bunun yanında elbette köprünün isminin nereden geldiğini merak edenler olabilir. Bu konuda çeşitli iddialar olsa da ortak görüş uzun zaman şehrin altın arayıcılar tarafından tercih edilmesi diyebiliriz. Köprünün bir diğer adı da Kırmızı Köprü'dür. Ana ismi Altın Kapı yani Golden Gate olan bir köprü neden Kırmızı Köprü olarak biliniyor diye düşünebilirsiniz. ABD hükümeti ve ABD donanması köprünün yapımı sırasında renk olarak gri yerine gemiler tarafından fark edilmesi için siyah şeritler yapılmasını istese de köprünün mimarı Edwin Morrow, doğaya olan uyumunu da göz önünde bulundurarak kırmızıya çalan turuncu rengini uygun görmüştür. Tamamına yakını kırmızı olan bir köprünün Kırmızı Köprü olarak da bilinmesi gayet doğal. Bu tarihi köprünün bir ucu San Francisco diğer ucu ise Marin County'nin kuzey bölgesidir. Köprü, şehrin hemen her yerinden görebileceği bir noktada yer almaktadır. Yani şehrin büyük bölümünden köprüyü görme imkanınız vardır. Ayrıca köprüyü yürüyerek geçmeniz durumunda köprünün tarihini ve mimarisini yakından hissedebilme şansınız olduğunu söylemek de yanlış olmayacaktır. 2.73 km uzunluğuyla dünyanın en uzun asma köprüleri arasında yer alan Golden Gate, aynı zamanda da her gün yüzbinlerce aracı taşımaktadır. Gün batımını köprünün üzerinden seyrederken sosyal medya hesaplarınız içinde oldukça güzel fotoğraflar ortaya çıkarabilirsiniz. Golden Gate Köprüsü'nün devamında da Golden Gate Ulusal Dinlenme Alanı'na uğrayarak kahvenizi yudumlarken dinlenebilirsiniz. Ayrıca köprünün giriş ve çıkış noktalarında da turistik eşya dükkanları yer almaktadır. Köprünün maketlerini ve şehre ait diğer simgelerini bu noktalardan satın alarak sevdiklerinize armağan edebilirsiniz. 1915 yılında şehirde yapılan Panama-Pasifik Uluslararası Fuarı için inşa edilen The Palace of Fine Arts ya da bugünkü bilinen adıyla Güzel Sanatlar Sarayı, fuardan sonra yıkılmayarak şehre armağan edilmiştir. Bernard Ralph Maybeck tarafından Roma ve Antik Yunan mimarileri ilham alınarak yapılan bu eserin bir diğer mimari kaynağı da Arnold Böcklin'in Ölüler Adası isimli tablosu olmuş. Uzun bir süre kullanılmayan eser 1965 yılında sergi salonunun iskeleti dışında tamamen yıkılarak yeniden restore edilmiştir. Son görünümünü ise depreme dayanıklılık çalışmalarının tamamlanması ile 2010 yılında almıştır. Üzerinde Roma ve Antik Yunan'a ait onlarca figür ile desen bulunan bu muhteşem mimari yapı, günümüzde San Francisco'nun en önemli yapıtlarından biri konumunda ve turistlerin de ilgi odağına gelmiş durumda. Günümüzde sadece tarihi bir yapı olmasının yanı sıra burada sergilenen eserler ve tiyatro oyunları ile yapının ihtişamı korunuyor ve ilginin üzerinde kalması sağlanıyor. Eğer San Francisco'ya geldiyseniz bu tarihi yapıyı gezmek için mutlaka vakit ayırmalısınız. Hollywood filmlerine defalarca konu olan Alcatraz Adası'nda yer alan 1861- 1963 yılları arasında federal hapishane olarak kullanılan ve en kötü suçluların tutulduğu, kaçmanın mümkün olmadığı Alcatraz Hapishanesi, günümüzde turistik bir değer olarak kullanılmaktadır. 1963 yılında Alcatraz Hapishanesi, kapatılmış ve günümüzde müze olarak kullanılmaya başlanmış. Hapishane bir adada olmasına rağmen şehre olan uzaklığı sadece 2.5 km olmasıyla dikkat çekiyor. Müzeye ulaşım feribotlar ile sağlanıyor ve turistlerin en çok rağbet gösterdiği yerlerden biri konumunda. Alcatraz Hapishanesi, aktif olduğu dönem boyunca sadece 36 mahkum kaçma girişiminde bulunmuş ve sadece 3'ü başarabilmiştir. Nitekim 3 mahkumun kaçmasının ardından da Kaçmanın İmkansız Olduğu Hapishane özelliğini yitirerek 1963 yılında kapatılmıştır. Tüm Gerçekliğiyle Hapishanenin İzlerini Görebilir ve Hissedebilirsiniz. San Francisco'yu merak ediyorsanız ve şehri gezmek istiyorsanız Alcatraz Hapishanesi'ni mutlaka listenize eklemelisiniz. Kartpostalları süsleyen ve San Francisco şehrinin simgelerinden biri haline gelen Fisherman's Wharf, şehrin en hareketli ve işlek caddelerinden biri. Seyahat ettiğiniz her şehirde mutlaka en özel noktaları görmek istersiniz. İşte Fisherman's ve Ghirardelli San Francisco'nun en özel noktalarından biri. Biri Deniz Ürünleriyle, Diğeri Çikolatalarıyla Ünlü! Sahil boyunca çok sayıda bloktan oluşan ve şehirdeki en popüler yerlerden olan Ghirardelli Meydanı, çikolataları ile ünlü bir yer. Ayrıca tramvay seyahatinin en özel yerlerinden biri olan Ghirardelli'yi mutlaka seyahat planınıza eklemelisiniz. Fisherman's Wharf ise şehrin deniz ürünleriyle ünlü en popüler noktalarından biri. Elbette bu denli ünlü bir yere turistlerin ilgisi de azımsanmayacak kadar çok. Bu iki ünlü yerin bir diğer özelliği ise Alcatraz ve Golden Gate Köprüsü manzarasına sahip olması. Bu iki noktaya en iyi ulaşım yolu ise teleferik. Bu da size Amerika'da teleferiğe binme imkanı sağlamış oluyor. San Francisco seyahatine çıkmadan önce mutlaka bir liste oluşturmanızı ve gezinizi buna göre planlamanızı öneririz. Elbette tam anlamıyla şehri görmeden bu listeye uymanız mümkün olmayacaktır. Ancak bu liste size bir düzen sağlayacak ve beklenmedik durumlarla karşılaşmanızı önleyecektir. İnsanın içinde hemen gidip gezme hissi uyandıran ve San Francisco'yu özetleyen güzel bir gezi yazısı olmuş, elinize sağlık.


Bedri Rahmi Eyüboğlu, Türk edebiyatının en özel isimleri arasında yer alıyor. Ressam kişiliğini şair kimliğiyle bir araya getiren Eyüboğlu, her şiirinde paletinden çıkardığı kelimeleri özenli bir işçilikle yan yana sıralar. 1911-1975 yılları arasında yaşayan ünlü şair, çok yönlü bir insandır. Edebiyatı sever, şiiri sever, resmi sever, insanları sever. İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisinde ve Paris'te resim eğitimi alır. Eğitimi sonrasında Türkiye'ye dönen ünlü şair, Güzel Sanatlar Akademisinde ders vermeye başlar. Heykel, seramik, resim ve edebiyat olmak üzere pek çok sanat dalında eserler veren Bedri Rahmi Eyüboğlu, toplumsal sorunları dile getirdiği şiirleriyle de dikkatleri üzerine çeker. Hüzün Geldi şiirinde Eyüboğlu, bu gerçekliği en özel şekilde yansıtır. Yaşadığımız deprem felaketi, herkesi derinden etkileyen, tarif edilemez bir olaydır, bir afettir, bir acıdır, bir... 6 Şubat Kahramanmaraş Depremi ile hepimiz enkaz altında kaldık, acımız yükseldi göğe doğru. Nasıl olur bilinmez, büyük şairler hep; acımızı sanatı kullanarak tarif etmiştir, etmeye de devam ediyor. İşte Hüzün Geldi şiiri, tam da en acılı, en kötü, en yalnız olduğumuz zamanda imdadımıza yetişti. Bedri Rahmi Eyüboğlu, ey sevgili şairim benim türküler biter mi hiç? Ama bazen hiçbir şeyin anlamı kalmıyor. Geçmişi, şimdiyi ve geleceği yansıtan türküler; insan çaresiz kalınca bitermiş. Her bir mısrasını incelikli bir şekilde dokuyan ressam şair Eyüboğlu, nasıl da resmetmiş çaresizliği. Türk kültürü demek, bütün farklı ögelerin hoşgörüyle bir arada ve yan yana kalması demek. Bir yanda halaylar edilir, bir yanda horonlar tepilir, bir yanda Orta Asya'nın konar göçer hayatının izleri Toros dağlarının eteklerinde belirir. Bu nedenledir ki Yaşar Kemal oturur, yanında Sabahattin Ali oturur, Oğuz Atay oturur; hepsi farklı zamanlarda yan yana oturur. O zaman halayların, horonların aynı anda susmasına da şaşmamalı! Türk kültüründe her acı, sevginin ördüğü duvarlarla çevrilidir. Eyüboğlu da bunu fark etmiş olacaktır ki sevgiyi dokumuştur şiirine. Sahi özgürce uçan, kimseye de hesap vermeyen o buluta ne oldu? Yandı, bitti, kül oldu. Artık görünmüyor semalarda. Bulutun da eski neşesi yok mu dersiniz? Öyle saf beyazdı ki önceden, bulutun kar beyazına el dayanmazdı! Bakan bir kere daha bakardı da bembeyaz bir dünyanın içinde kaybolur giderdi. Gökyüzünün mavisi, içine alırdı bembeyaz bulutları. Bedri Rahmi Eyüboğlu, anlatmış da anlatmış; ne de güzel anlatmış. Tarifi olmayan acıların şiiri vardır bazen. Konuşsan ağzından cümle çıkmaz, sussan o derin sessizlik seni yok eder. Onu yapsan olmaz, bunu yapsan olmaz. Ama neyse ki Bedri Rahmi, ilmek ilmek dokuduğu mısralarla geçmişten bize seslenir. Doğru ya, bizim dünyamız biraz parça parça: paramparça. Bakıyoruz sağa, sola; bakıyoruz ağaca, kuşa, sandala. Bakıyoruz da görmüyoruz. Neden mi? Etrafımız hep karanlık, kapkaranlık. Işık yok evimizde. Bütün ışıklar sönmüş. Kafamızı pencereden çıkaralım diyoruz, olmuyor. Neden mi? Olmuyor işte; pencere yok, kapı kırık. Gökyüzü desen kaçmış gitmiş. Nefes de alamıyoruz. Kocaman bir ayna varmış. Öyle güzelmiş ve büyükmüş ki... Görenler şaşırır kalırmış. Kırılıp yere düşmüş, nasıl da birçok parçaya bölünmüş. Kainat da içine düşmüş, kocaman aynanın içine. Umutlar, sevinçler, heyecanlar, hayaller; hepsi bir yerde.


Günlerden bir gün değildi. Bir zamanlar diye de başlanacak hikayem yoktu. Çünkü sizlere anlatacaklarım bir masaldan ibaret değildi; dostlar, yalnızca benim hayatımdı. Çok şiddetli karın ağrıları çektiğim şu sıra evet, evet 23 Mart 1827 tarihinde kaleme alacağım son yazılarım benim olmadığım zamanlarda Tanrı'dan dilerim beni anlatsın dursun. -Sana çal diyorum, lanet olası çal! -Baba ellerim çok yoruldu bu kadar yetmez mi? Saat gecenin 11'i. -Ağlama velet, çalacaksın, çalacaksın ve beni bu sefillikten kurtaracaksın! Haydi şimdi devam et yoksa seni ölene kadar döverim! Bu cümleleri duyarken yaklaşık dört yaşındaydım. Kimileri bu yaştaki anılarını bile hatırlamaz. Ben ise her anımı hatırlıyorum. Babam alkoliğin tekiydi. Sarayda müzisyenlik yapıp kazandığı tek tük parayı da gider içkisine harcardı. Baktı işler istediği gibi gitmiyor, ümidini bende besledi. Bir piyanonun başında günlerin her saatince çalmaya zorladı. Temennisi ise büyük bir piyanist olmam ve daha fazla içmesi için eve para getirmem. Bu yaştaki bir çocuktan böyle bir beklentiye sahip olmak benim kaderimdi. Piyanoyu ya sevmek ya da ondan nefret etmek durumundaydım. Birisini seçeceğimi sanıyordum. Ömür gösterdi ki ikisini de yaşayacakmışım. Evet, ilk müzik öğretmenim babam olduktan sonra, babam artık iyi bir piyanist olduğumu hissetmiş olacak ki yola koyulduk. Yurdum Almanya'dan Viyana'ya. O an çabucak gelmiş, babam ve Mozart karşımda küçücük çocuğun piyanoya ilk dokunuşunu dört gözle bekler olmuştu. Heyecanlanmıştım, dünyanın en büyük müzisyeni benim için bu cümleleri sarf etmişti. Etmişti ve gitmişti. Bana vaktini ayıramamıştı. Ve o an ilk defa yaşadığım kulağımdaki çınlamanın ise bana kalırsa nedeni artık dökülemeyen göz yaşlarımdı. Geri döndük. Annem çok hastaydı. Ve az ömrünün kaldığı her halinden belliydi. Boş verdim müziği, burada annemin yanında kalmalıyım, dedim. Ne de olsa babam ona eskimiş bir eşya gibi davranacaktı. Ben ise ona gözüm gibi sahip çıkacaktım. Ölene kadar bekledim. Bu bekleyişin yüreğime getirdiği yorgunluk beni sessiz bir adam yapmıştı. Benim sessizliğe gömülen dünyam için Viyana'da çığlıklar kopuyordu. Ne kadar Mozart benimle ilgilenmemiş olsa da mi tuşuyla ona sunduğum piyano seyri ile birlikte duyduğum o sözleri başkalarının da duyduğu aşikardı! Ve bu durumun her şeyi değiştireceği de apaçık ortadaydı. Bu değişimin merkezindeki kişi ise Haydn idi. Hemen Viyana'ya gittim. Yirmi yaşındaydım ve bir şeyler yapmam gerekiyordu. Saraydaki ünlü müzisyenlerden birisi olan Haydn beni yanına almış ve orkestraya piyano çalmam için davet etmişti. Hemen kabul ettim ve çalmaya başladım. İki-üç yıl kadar burada çaldım. Besteler istedim, çaldım. Birçok besteciden ise bir temenni beklemeden yalnızca yanlarında durarak eğitim aldım. Ludwig değil; insanların da söylediği gibi Ludwig van Beethoven'dım. Artık hazırdım. En azından öyle hissediyordum. Tek sorun, ara ara kulağımda beliren şu çınlamalardı. Korkmuyordum bu durumdan, bunu düşünmüyordum bile. Ancak korkutuyordu. Birçok besteler yapmış, pek çok tanınmıştım. Ama neyi değiştirebilirdi ki bu? Yaşamımın zirvesinde bulunduğum anda bestelerimi duyamamaya başlamak. Ne kadar acı biliyor musunuz? Bir cerrahın ellerini artık kullanamayacağını fark etmesi ya da bir ressamın artık resim yapamayacağı gibi. Sahip olduğun tek şeyin, en iyi şeyin elinden alınması gibi. Yıllarca kaçmıştım, yıllarca. İlk andaki gibi. Ama şimdi insanlarla bile zor anlaşıyor, piyano tuşlarına bile rastgele basıyormuş gibi hissediyordum. Anlayacağınız dostlar, kaçtığım kader beni buluyordu. Kulağım çınlamıyordu bile. Duyduğum ses ve melodiler ise fısıltılardan ibaretti. Beynimde yankılanan fısıltılar varken yüreğimde çığlıklar kopuyordu. Artık notaları duymadan çalıyor yalnızca hislerim ve sezgilerimle hareket edip piyanoya basıyordum. Yalnızca hissederek. Ya büyük bir sanatçıydım ya da sanattan mahrum bırakılmaya mahkum bir fakirden fazlası değildim. Acizliğim notaları duymak için başımı piyanoya yaslamamdan belli. Kuvvetim ise bu halde dahi beste yazabilmekten. Aşıktım da. Bir kadını seviyordum. Yüreğimdeki fırtınanın da nedeni buydu. Ölümsüz Aşk lakabını taktığım kadın, bestelerimin de ilhamı oluvermişti. Hatta adı oluvermişti. Ama bir benim olmamıştı. Şu ölümlü dünyada bana düşen payı ölümsüzce onu yaşamaktı. Bir ay ışığı gibi girmişti dünyasına, yatağında ölümü bekleyen şu adamın. Böyle bir yaşayıştı benimkisi. Moonlight Sonatası'nı duyarak değil; yalnızca hissederek yazmak gibi. Sadece his içeren bir eserdi benimkisi. Artık tek hissettiğim çaresizlik ve ölümün yaklaştığıydı. Henüz senfoninin ortasında olmamıza rağmen tüm orkestra durdu ve aralarından birisi koştu kolumdan tutuverip sırtımı döndüğüm on bin kişilik topluluğa yüzükoyun itiverdi. Dehşet vericiydi. Herkes ayakta, sinek vızıltısı misali alkışlar ve daha fazla daha fazla alkışlar. Her şey asla unutamayacağım bu an içindi. 9. Senfoni bendim. Herkesin oturmasını bekledim. Ağlamamak için ise kendimi zor tuttum. Bekledim ve bekledim. Oturdular. Devam ettim. Senfoniyi tamamladım ve dayanamayarak ağlamaya başladım. Şimdiki gibi. Bu anın bir daha yaşanmayacağını hissederek ağladım. Ve bırakıverdim kendimi sahneye, yılların getirdiği sessizliğin yorgunluğu ile. Şimdi ise buradaydım. Yalnız başıma ve çaresizce. Kulağımda ölümü bekleyişin sessizliği ve zihnimde ölüme bestelediğim sayısız beste. Her hissi yaşadığım gibi ölümü de hissederek yaşayacaktım. Sıradaki senfoni buydu! Beethoven, 26 Mart'ta şiddetli yağmurun ve şimşeklerin olduğu bir günde Viyana' da evindeki pencerenin kenarındaki yatağında vefat etti. Çakan yıldırımların evi aydınlattığı bir esnada vücudunun yarı doğrulup kolunu yumruk edasıyla yukarıya kaldırdığı ve sonrasında hayata gözlerini yumduğu rivayet edilmektedir. Bu rivayet ise onun yaşamını pek kısa özetlemektedir. Çok teşekkür eserim ki malesef öyle. Çizimlerdeki Beethoven'ın hep bir tedirginliği ve sinirliliği yüzüne yansımış oluyor. Herhalde bunun sebebi, yaşadığı hayatın bizzat kendisi olmalı. Klasik müzik ve sanatçıları sıkılmadan öğrenebilmek için değişik bir yazı türü olmuş. Ben çok beğendim. Teşekkürler. Çok teşekkür ediyorum. Bu bakış açısıyla yazmayı ben de sevdim doğrusu. Beethoven sinirlidir ve karamsarsır demek yerine bunu cümleleri ile anlatmak zannımca çok daha hoş oldu. 9.Senfoni Beethoven'in en büyüj eseridir. Ancak kulakları sağır olduğu için konuşmaları da senfoniyi de duyamamıştır 🙂 Diyaloglardaki kesik çizgiler duyamadığı diyaloglardır. Yazılı diyalog ise anlaşılacağı gibi kendi sözleridir. Beethoven sağır olduğu için böyle bir diyalog tercih ettim.


Hayatta bazen öyle insanlarla karşılaşırsınız ki bir sözü sizi derinden etkiler. İşte ben de böyle bir durumla karşı karşıya kaldım. The Red Pill yazımızın üstüne de bu yazı iyi gidecek. Bir misafirliğe gitmiştim, evin hanımı da yengem. Kendisinin bildiğim kadarıyla sürekli bir işi yok, kısaca mesleği ev hanımı. Her ev hanımı ve her anne gibi ev işlerinin çoğunu o yapıyor. Ziyaret sebebimiz, normal bir akraba ziyareti ve yemek yeme olayı. Evlerine ulaştığımızda sofrada tabakların çoğu yerine konulmuştu. Bir süre sonra yemeğe oturduk. Çorbalar tabaklara konuldu ve yemek başladı. Yengem daha çorbasına başlamadan bazı büyüklerimiz hemencecik çorbasını bitirdi ve tabağını yengeme doğru uzattı. Böyle içimden şöyle offf dedim, yahu bırakın bari çorbasını bitirseydi, hayır, bir kaşık alabildi mi onu bile bilmiyorum. Sonra tabaklar ardı ardına gelmeye başladı. Herkes çorbasını bitirmeye ve ana yemeği istemeye başladı. Yengem her seferinde tabağı alıyor, mutfağa gidiyor, ana yemeği servis ediyor ve bir başkasının tabağını alıyordu. Herkesin ana yemeğini servis edene kadar yerine oturamadı. Sonradan fark ettim ki benim annem de öyle. Çoğumuzunkinin de böyle olduğuna eminim. Her neyse. Dedim ki bari ben tabağımla mutfağa gidiyim de yengem bir başkasının tabağını doldururken benim tabağımı da doldursun dedim. Gittim yanına, yengem bir de bir şişenin kapağını açmakla uğraşıyordu. İçeceklerden ayran bitebilirmiş, o yüzdenmiş. Sonra dedim ki yenge sen de daha çorbanı içemedin. O da elindeki şişenin kapağını açmaya çalışırken bana cevap verdi: Ben alışığım. Orada şöyle içim bi cız etti. Yani tamam evin hanımı olarak bari yengemin çorbasını bitirmesini bekleyemez miydik? Onun çorbasını bitirmesini bekleyip ondan sonra ana yemeği isteyemez miydik? Bunların hepsi yapabileceğimiz şeyler ama yapmıyoruz maalesef. Bunları sadece yengem için söylediğimi zannetmeyin, bu durum her kimin başına geliyorsa ve tüm ev hanımları ile anneler için de geçerli. Eğer ki böyle bir durumla karşı karşıya kalırsanız, aynı şeyi yapmayın. Hatta elinizden geliyorsa yardım edin ve bırakın da bu insanlar biraz rahat etsin. Gerçekten çok doğru bir tespit. Bunca yıldır aile sakinlerinin toplandığı yemek sofralarında, bu bahsettiğinin aksine bir tablo görmedim.


Ben Bir Kediyim, Japon edebiyatının en özel romanlarından bir tanesi. Meiji dönemi Japonya'sını ve toplum içindeki bireyleri ve bu bireylerin temsil ettiği Japon toplumunu mercek altına alan roman, karakterler üzerinden bir dönemin resmini çiziyor. Bu nedenle romanın çok değerli ve önemli olduğunu düşünüyorum. Bunun yanı sıra Türk edebiyatında Ahmet Hamdi Tanpınar, Rus edebiyatında Dostoyevski'nin kullandığı üsluba benzer bir dil ve anlatımın kitabın genel karakteristiğini oluşturduğunu görüyoruz. Kitap temel olarak Japon-Rus savaşının yaşanmakta olduğu dönemleri anlatıyor. Aynı zamanda Meiji döneminde yapılan reformların yaratmış olduğu bir toplum yapısını anlatan kitap, karakterler üzerinden Doğu-Batı çatışmasını da aktarıyor. Kitaptaki karakterlerin bir kısmı, geleneksel Japon kültürünün tesiri altında. Bunun yanı sıra bazıları modernleşmenin getirilerini hayatlarının merkezine koymuş durumda. Bu durum, karakterler arasında çatışmasının meydana gelmesine neden oluyor. Türk edebiyatında özellikle Tanzimat Dönemi'nde bu çatışmanın yoğunluklu bir şekilde verildiğini görüyoruz. Ahmet Mithat'ın eseri Felatun Bey ile Rakım Efendi, Doğu-Batı çatışmasının en net örneklerinden bir tanesi. Felatun Bey, giyimine önem veren ve baba parasıyla yaşayan bir karakter. Bunun yanı sıra Rakım Efendi, yoksul bir hayat sürüyor. Aynı zamanda kendisini geliştirmeye özen gösteriyor. Burada Felatun Bey Batı'yı sembolize ederken Rakım Efendi Doğu'yu temsil ediyor. Öte yandan Peyami Safa'nın Fatih Harbiye'si, Ahmet Hamdi'nin Huzuru ve daha nice roman; benzer bir konu üzerine şekillenmiş. Ben Bir Kediyim romanında da karakterler üzerinden Doğu-Batı çatışması verilmiş. Her konuya hakim bir kedinin gözünden anlatılan olaylarda temel unsur, karakterlerin gülünç denebilecek tavırları. Roman karakterlerinden biri olan Meitei, insanlarla dalga geçmeyi kendisine amaç edinmiş. Dolayısıyla insanlara bakış açısında bu husus ön planda yer alıyor. Meitei, Japon geleneklerine uzak bir karakter. Batılılığı temsil ettiğini söylemek mümkün. Elbette tam karşısında, çok daha geleneklere bağlı bir karakterin yer aldığı görülebiliyor. Bu zıt kişiliklerin bir araya gelmesi ise yer yer komik denebilecek olayların meydana gelmesine neden oluyor. Zenginliğin bir sembolü olan Kaneda karakteri, tavırları nedeniyle isimsiz kedinin gözünde gülünç duruma düşüyor. Bunun yanı sıra kedinin sahibi ise ayrı bir alay konusu. İngilizce öğretmeni olmasına rağmen doğru düzgün İngilizce bilmeyen, güncel gelişmeleri takip edemeyen ve sürekli alay konusu olan bir karakter. Kitapta Hapşuruk Efendi diye anılan bu karakterin eşi ile diyalogları da oldukça ilginç. Birbirleriyle anlaşamamalarına rağmen evli kalan çift, aslında evlilik kurumuna vurulan bir darbe niteliğinde. Ben Bir Kediyim, birbiriyle alakasız ve ortak yanları bulunmayan karakterlerin bir araya gelmesinden oluşmuş bir roman. Hem dönemin toplumsal meseleleri ön plana çıkarılmış hem de toplum içindeki karakterlerin nitelikleri ince bir işçilikle incelenmiş. Yer yer okuyucuyu sıkabilecek tasvirler bulunsa da roman, Japon edebiyatında çok özel bir yere sahip. Kitapta her karakter bir şeyler söylüyor. Ama kim ne söylüyor? İşte asıl mesele bu. Zenginliğin peşinde koşan ve paradan başka bir şeye kıymet vermeyen Kaneda, aslında gerçek hayatın temsillerinden bir tanesi. Günümüz dünyasında da paranın bu kadar kıymetli olduğu bir dönemde, paradan başka bir şeyle mutlu olmayan insanların olduğunu görüyoruz. Daha fazla kazanabilmek için daha fazla çalışan ama bir o kadar zamanını para karşılığında vermek zorunda kalan insanların bulunduğunu söylemek mümkün. Fakat buradaki eleştiri doğru anlaşılmalı. Şimdi, kitap özelinde gelelim farklı bir konuya. Tamamen geleneğin çemberi içinde kalmak ve bütün yenilikleri göz ardı etmek ne kadar doğru? Kitaptaki Hapşuruk Efendi, bu konunun en dikkat çeken örneği. Kendisini hep gelenekle sınırlayan Hapşuruk Efendi, ne yazık ki yeninin farkında değil. Bu nedenle zamanının hep gerisinde kalıyor. Tamamen geleneği yok saymak ya da tamamen yeniliğin hapishanesinde kalmanın yaşanılabilir bir dünyanı mümkün kılmadığına inanıyorum. Her zaman altın bir oran olmalı. Orta gelirli bir ailenin merkezde olduğu romanda, olayları anlatan kedi, orta sınıf ailenin bir parçası. Bu nedenle bu tip bir ailenin dinamikleri çok daha rahat anlaşılabiliyor. Hapşuruk Efendi'nin kedisi, aile içinde gördüğü absürtlükleri detaylı bir şekilde anlatıyor. Bazı olaylara anlam veremiyor ki bu tür olayların da anlamlı bir yanının olmadığını belirtiyor. Yoğun tasvirlerin bulunduğu Ben Bir Kediyim, bazı okurlar tarafından sıkıcı tasvirlerin bulunduğu bir roman olarak nitelenmiş. Fakat durum tam olarak bu şekilde değil. Ne yazık ki bazı tasvirler gerçekten de sıkıcı olabiliyor. Ama romanın genel perspektifi çok daha önemli. Kitap üzerinden bir dönemin Japon toplumunu detaylı bir şekilde analiz etmek mümkün. Elbette kitabı okumadan önce Meiji dönemini araştırmak ve dönemin getirilerini incelemek yerinde olabilir. Bunun yanı sıra özellikle karakterlere yoğunlaşmanın ve karakterler üzerinden çeşitli analizlerin yapılması gerektiğinin önemli olduğunu düşünüyorum.


Yabancısısın her daim yeni taşındığın şehrin. Yabancısı olduğum sadece şehir olsa ne ala. Ülkenin de yabancısıyım. Ülkenin yabancısı olmakla kurtulsan durumdan ne ala! Doğrudan dilin, kültürün, adreslerin, insanların, sokakların, aynı yoldan her gün geçen ihtiyarın elindeki tasmaya bağlı peluş tüylü köpeğin bile düşmanısın sanki! Havlasa karşı kaldırımdan bir fino, üzerine alınacaksın. İş desen daha birkaç aydır buradasın diye kimse vermez; zaten sen de yeni doğmuş bebek gibisindir, emeklemeden yürümeye korkarsın. İki oda evde bir ileri bir geri. İki ay olmuş Almanya' ya geleli. Sebebi belli. Sebebinde haklı olsan da bir seferin, sonucuna katlanmak bazen koyuyor adama. Kimin kimsen de yoksa gündüzleri işe giden eşinden başka, halin yaman. Dört duvar arasında iki ileri bir geri. Bir market var, evin yüz metre ilerisinde, ezberledim kasiyerlerle konuşulan klasik cümleleri, banda diziyorum alışverişleri, tutarını söylüyor, söylüyor ama ben onun ne dediğini anlamadığım için gözüm ekranda, parayı uzatıyorum, o ederini söylerken alışverişin, alışverişleri hızla poşete doldururken bu kez fiş ister misiniz diye soruyor. Nein, danke, yardır babam koşarak gerisin geriye eve. İnşallah kimse yanıma yanaşıp da benimle konuşmak istemez deyi en az iki metre mesafeli duruyorum insanlarla. Dili öğrenene kadar yaklaşık altı ay geçti. Bu altı ay içinde iki kez sağlamından rezil oldum markette. Birincisinde cebimdeki paradan fazla tuttu alışverişler; halbuki önceden hesap ederek giderdim kasaya. Sekiz sent eksik var cebimde. El kol hareketleriyle Bundan başka param yok! deyip uzatmak istedim yirmiliği, uzattım ama cebimde başka param olmadığı için değil, bunu anlatamadığım için kızardı yüzüm. Hıh, hıh diyerek elimde sallayınca parayı kadın uyandı ve aldıklarımdan birkaçını bırakarak evin yolunu boyladım. O gün kasada sıra bekleyen insanların bakışları içime işledi. Bir süre markete bile gidemedim utancımdan, on dört gün kadar. İkinci rezilliğim ise daha da fena. Sıram bitti parayı ödedim, fiş ister misiniz, yok sağ ol, kadın ısrarla tekrar tekrar soruyor fiş ister miyim diye, yani onu sorması lazım geldiğinden ben ha bire Yok, sağ ol deyip duruyorum. En son dikkatle bakınca alışveriş sepetini ortalık yerde bıraktığımı ve kasiyer kadınla beraber herkesin bana Onu al da yerine bırak demek istediğini, benim de ha bire Yok, yok sağ olun diye salak salak cevap verdiğimi anladım. Yine bir utanma, içine kapanma, bir on dört gün evden çıkamama durumu. İçime kapandığım o günlerde, markete gidip geldiğim zamanlar haricinde, bürodan bozma bir bilgisayar başında sabahlara kadar oturup saçma sapan yazılar kaleme aldım. Akşamları dertlenince çıkarıp eski fotoğraflara bakardım. Telefonumdaki rehberi bir gece tamamen sıfırladım. Yeni bir hayata başlamıştım. Utansam da, sıkılsam da, yorulsam da, yalnız kalsam da bu kuyudan sağ salim ve daha da güçlenmiş çıkacaktım. Akşamları açar, Pinhani grubunun Dön bak dünyaya isimli şarkısını tekrar tekrar dinler, şarkının bir bölümünde geçen Asla vazgeçme! bölümünde gözyaşlarımı silerdim. Gündüzleri kitaplarıma, geceleri hatıralarıma sarılırdım. Efenim siz ne kadardır evdesiniz bilmiyorum ama ben sekiz sene önce yaklaşık altı ay eve kapanıp insanlardan bugün sizin kaçtığınız gibi kaçtım. Her ne kadar rezil oldum gibi anlatsam da bana o günler çok, çok iyi geldi. Dünyaya baktım ve benim kıçı kırık dertlerimin dert falan olmadığını anladım. Altlarına iki gram sıvı kaçırdığı için Huzur evlerine kapatılıp özel günler dışında yüzüne bakılmayan yaşlıları anladım. Henüz daha küçücükken anaokulunun dört duvarı arasına dilini bilmediği çocuklar arasına bırakılan yavruları anladım. Annesi babası savaşta ölmüş Suriyeli bir çocuğun güç bela göç ettiği ülkede okula giderken ne duygular yaşadığını anladım. İki bacağını savaşta kaybetmiş bir gazinin camdan bakarak iç geçirmelerini anladım. Aşk isimli bir sahiplenme ile dört duvar arasına kapatılan genç kızların, kadınların, çocukları ile tehdit edilen anaların gözyaşlarını anladım. Daracık ahırlara hapsedilmiş süt ineklerinin neden öyle donuk donuk baktıklarını, aç kapa yumurtlatılan tavukların etinin neden saman koktuğunu anladım. Haksız yere hapsedilen milyonlarca insanın pencereden sızan gün ışığına bakarak ne hayaller kurduğunu anladım. Ayak bileğinden bağlanarak iki metre mesafeden fazla ileriye gitmesi engellenmiş, yürümeyi yeni öğrenmiş bir bebenin viyaklamalarını anladım, ve çaresizce pis bir halının üzerinde uyuyakalmasını. Kafese kapatılmış bir güvercini, akvaryuma bırakılmış bir balığı, hayvanat bahçesine doldurulmuş canlıları anladım. Kurban bayramında satılmak için pazara götürülen, birbirlerinin üzerine istif edilmiş koçların toynak acısını anladım. Elleri olmayıp da iki bacağına hapsolanları, gözü olmayıp da kulağına mecbur kalanları, bitkisel hayatta olup da bir çaresi bulunamayanları anladım. O güne kadar kirlettiğim havayı ciğerleri kabul etmediği için nefesi daralarak can veren bir insanın son isteğini anladım. Daha temiz, daha insana yakışır bir dünya, zor değil. Tüm dünya biraz içine kapanıp düşünse yeter. Ben o kadar eve kapanmakla bu kadar anladım. Bir de siz düşünün artık, bu kadar insan eve kapanınca neler anlarlar. Bu yazı, Evde Kal Türkiye Parlak Jurnal Yazı Yarışmasında ikincilik ödülünü kazanmıştır. Çok güzel bir yazı, hüzünle okudum. Tebrik ederim. katılımınız için teşekkürler. elinize sağlık ve tebrikler. Acınızı yaşayarak okuduğum bir yazı oldu. Hikayenizin farklı boyutlarını farklı yazılar şeklinde okumayı isterdim. Kaleminize sağlık.


Bu kadar adından bahsedilen bu kitabı ben nasıl mı keşfettim? Takip ettiğim edebiyat sayfalarında kesitlerine rastladığım, okuduğum dergilerin reklam yüzü olmayı başaran ve Dost Kitabevinin camında asılı kalmış bir afişten. Kitapçıya gidip kitabı sorduğunuzda onu alma, bunu al. diye elinize Stephen King'in Yabancı kitabını tutuşturabilir. Ve siz bu hikayeyi herhangi birinden dinleyebilirsiniz. Kitapla tanışmam bu kadar tesadüfü bir arada bulundursa da kitabın elime geçme olayı da bir o kadar tesadüf. Dikkat çekici bir kapak tasarımına sahip olan Kirke'nin, yazarı da çıtı pıtı bir hanımefendi. Hadi başlayalım o zaman. 1978 Boston doğumlu yazar, Brown Üniversitesi klasik eserler üzerine lisans ve lisansüstü eğitimini tamamladı. Miller, lisede Yunanca ve Latince öğretmenliği yaparak, eserleri ile pek çok ödüle sahip bir eğitimci yazardır. Akhilleus'un Şarkısı, yazarın ilk kitabı olsa da 2012 yılında kurgu dalında Orange Ödülüne layık görüldü. New York Times'ta çoksatanlar listesine girdi. Makaleleri ve araştırmaları, aralarında The Guardian, Wall Street Journal gibi çeşitli yayınlarda yer almıştır. Ben, Kirke ise yazarın ikinci kitabıdır. Yazar bu kitabında; Odysseus, İkaros, Prometheus ve Zeus gibi mitolojik karakterlerin binlerce yıldır anlatılagelen hikayesini kendi bakış acısıyla aktarmakla kalmayıp Olymposlu tanrıları Homerus'un destansılığında sunmayı başarıyor. Ozanlar benden, -erkek- kahramanın karşısında diz çöküp merhamet etmiş bir kadın olarak bahsetti hep; ilaç katarmışım tatlı şaraplarına, büyüleyip domuza çevirirmişim hızlı giden gemilerin tayfasını, baba evini unutturur, sılaya kavuşmalarına müsaade etmezmişim. Ne demeli, kadınlara haddini bildirmek ozanların en sevdiği vakit geçirme biçimidir; yerlerde sürünüp ağlamazsak gerçek bir hikaye olmazmış gibi. Ama yanılıyorlar, yanılıyorsunuz: Cadılık illa nefret, kıskançlık ya da başka türlü bir kötülükten doğmaz; ben ilk büyümü aşkımdan yaptım. Ben, Helios'un kızı, Aiae Cadısı Kirke. Hayatım boyunca trajedinin beni bulmasını bekledim. Bulacağından hiç kuşkum yoktu çünkü başkalarının hak ettiğimi düşündüğünden daha fazla arzum, isyanım ve gücüm vardı, yıldırımları üstüne çekecek şeylerdi bunlar. Ve bir gün, artık bu dünyaya dayanamayacağım, diye düşündüm. Öyleyse çocuğum, başka bir dünya yap. Kirke, annesi pınarların ve akarsuların koruyucusu bir naiad olan Perseis, babası ise bir titan olan bir Helios'tur. Kirke ise tanrıların en güçsüzleri anlamına gelen nypmha idi. Bu güç, ölümsüzlüklerine bile zor bela yetiyordu. Haliyle annesi, kocasına böyle bir evlat verdiğinden onu çok sevmezdi. Kirke doğduğundan itibaren yalnızdı. Her zaman tanrıların şehvetli davetlerinden, doyumsuz yemeklerinden, bitmeyen dedikodularından kendini uzak tuttu. Uzun sürmeden annesi bir erkek evlat verdi Helios'a. Kirke artık hiç sevilmeyeceğini anladı. Ama en yakın arkadaşı, kardeşi Aietes oldu. Aietes de çok farklıydı. Ondan daha güçlü ve akıllıydı ve onu çok seviyordu. Bir gün kardeşi de gitti, babasının ona verdiği krallığı yönetmeye. Kirke yine yalnız kaldı. Ta ki her gün yürüdüğü rıhtıma bir balıkçı yaklaşana dek. Bulmuştu aradığı aşkı, sevgiyi. Yalnız olmayacaktı artık. Ama tek sıkıntısı vardı. Aşık olduğu adam bir insandı. Aslında ilk zamanlar sıkıntı olabilirdi. Kirke gücünü keşfedene dek. Sevdiği adamı bir tanrıya dönüştürecek bir güç. Bu yazı, Bir İnceleme Yazısı = Bir Kitap Hediyesi etkinliği dahilinde yayımlanmıştır. Popüler bir romanın Yunan mitolojisiyle ilgili ögelere yer veriyor olması, kitabın benim için ilgi çekici noktalarından birisi oldu. Daha önce ne kitabı ne de yazarın ismini duymamıştım. Teşekkürler.


Toprak ihtiyaçlarımız için her zaman önemli olacak. Ama insanlar zamanla toprağın önemli olduğunu unutuyor. Herkes demiyorum ama çoğu insan günlük yaşamında toprağı hiç düşünmüyor. Etin sütün ana kaynağının toprak olduğunu, meyvenin, sebzenin ve havuç ile domatesin topraktan yetişip de tabağımıza geldiğini unutuyoruz. Vaktiyle televizyonda bir kamu spotu oynatılıyordu. Belki hala oynatılıyordur. Toprağın önemini anlatan, düz araziye ev-fabrika yapmayın diyen bir kamu spotu. Şimdi önemini daha iyi anlıyorum. Zamanında dedelerimiz evlerini hep tepelere, eğimli araziye yapmışlar. Düz arazi boş kalsın da oraları ekelim, biçelim diye. Ne de doğru yapmışlar. Günümüzde de artık düz alanda şehirleşme diye bir şey var. Yanlış, çok yanlış. Yapacak bir şey var mı? Planlar çoktan yapılmış, krokisi çizilmiş, imar izni alınmış. Mimarlar projeleri çizme yolunda. Yahu resmen düz alanı kapatıyoruz, ekilip biçilmesi gereken yeri. Kim izin verdi ki bu duruma? Ben izin vermiyorum kardeşim. Gün gelip de içinde kıyamete kadar uyuyacağım toprağı böyle heba etmelerini istemiyorum. Bu yazıyı okuduktan sonra bir de aşağıdaki linklerden bahsettiğim kamu spotunu izlemenizi tavsiye ederim. Toprağım deriz ya hani hemşehrilerimize kimi zaman da şehir ayırmadan sevdiklerimize. Böyle daha da biz oluruz ya hani. Ve işte vatan toprak, geçmiş toprak, gelecek toprak, bir bedeninin sonsuz uykuda olduğu yer toprak, bir filizin yeşerdiği yer toprak.


Dünya'yı bizimle paylaşan milyonlarca canlı türlerinden biri de hepimizin yakından tanıdığı karıncalardır. Küçüklüğümüzde oyun oynarken sıklıkla karşılaşmışızdır karıncalarla. Hatta bazılarımız oyununu bu hayvanlar üzerinden kurar. Peki bizim minik dostlarımız, bizim bile keşfetmek için o kadar zaman harcayıp çalışma yaptığımız bu büyük dünyada birbirlerinden nasıl haberdar oluyorlar? Dilerseniz bugün biraz bu konu üzerine kafa yoralım. Aslında minik arkadaşlarımız iletişim konusundaki teknolojileriyle bizim çok ilerimizde. Karıncalar iletişim kurmak için önkollarını, ağızlarını ve antenlerini kendilerine özel bir şekilde bir araya getirirler. Tabi ki iletişimleri dokunma ile sınırlı değil bu arkadaşlarımızın. Karıncalar ayrıca sinyalizasyon yöntemi ile de birbirleriyle haberleşirler. Karıncalar bu iletişim sistemleri sayesinde kışın gerekli yiyecekler için diğer karıncalara gerek sinyallerle gerekse kimyasallar salgılayarak haber verirler. Karıncaların yaydığı kimyasal maddelere feromon adı verilir. Feromonlar karıncaların anüslerindeki, göğüslerindeki ve çenelerindeki salgı bezlerinden üretilir. Bu feromonlari karıncaların iletişimleri sırasında belli bir miktar havaya salgılaması gerekir. Bu sayede diğer karıncalar hangi bölgede yiyecek bulunduğunu öğrenmiş olur. Karıncalar yiyecek olmadığı durumlarda feromen salgılamayı keserek diğer karıncaların yiyecek olmayan bölgeye gitmemesine de yardım ederler. Peki saldırı durumunda minik dostlarımız ne yapar ? Dilerseniz şimdi de bu soru üzerine yoğunlaşalım. Karıncalar etraflarında yabancı bir canlı olduğunda dört bacaklarının üzerinde durup karınlarının alt kısımlarını yükseltirler. Bu duruşları karıncaların heyecan sinyali olarak tanımlanır. Saldırı durumu algıladıklarında o canlıya karşı koyacak salgıları bu durumda hazırdır. Bu karıncalar kendilerini savunmak için doğru zamanı beklerler ve zamanı gelince o canlıya salgıları ile saldırırlar. Bunun yanında bazı karıncalar da burun deliklerine karşı formik asit adlı kimyasalı salgılarlar. Aynı zamanda karınlarının arka bölümlerinden diğer karıncaları olay olan bölgeye çağıracak feromen salgılarlar. Bu sayede binlerce karınca olay yerine gelir. Bu minik dostlarımızın yuvalarını nasıl yaptıklarına da bir göz atmak gerekirse karıncalar inşaat malzemelerini ayakları ve çeneleriyle taşırlar. Bunun için bazen bir karınca yeterken bazense bir kaç karınca gerekebilir. Bu malzemeleri karıncalar, yüzlerce yuvadan oluşan büyük bir yuva yapmak için kullanırlar. Bu yuvalar arasında yollar yapmayı da ihmal etmezler. Halen daha yeni türleri keşfedilen karıncalar hakkında daha fazla çalışma gerekiyor. Bakalım zaman bize karıncalar ile ilgili daha ne gibi bilgiler gösterecek. Unutmayın bu dünyada yalnız değiliz. Bu dünyayı paylaştığımız arkadaşlarımızdan çok şey öğrendik ve daha öğrenecek çok şeyimiz var. Bu yüzden etrafımıza daha anlamlı bakmaya çalışmalıyız.


Senin dedi; şair olmanı ne kadar isterdim! Harbiye yıllarım zordu doğrusu. Yaşım bu kadar küçükken bunca zoraki disiplin! Ben bunun için yaşayamazdım. Okulumu sevecek pek sebebim yoktu ancak size sevmediğime kanıt milyonlarca fikir uydurabilirdim zihnimden. Bugün üçüncü sınıftaydım, yarın ise bir an önce buradan kaçmalıyım! 21'de babamı kaybetmiştim. 1921. İstanbul işgali olmuş ve annem ile Erzurum'a giderken bir de bu haberin ağrısı. Durumumuzdan ötürü iş de bulmak için Darülfünun'un Edebiyat Medresesi Felsefe Şubesine girdim. Bir çok önemli şairlerle tanıştım: Ahmet Haşim, Ahmet Nafiz, Yakup Kadri. Ha Yakup Kadri. Canım dostum, Allah mekanını cennet etsin. Onun ve arkadaşlarının bir dergisi vardı. Adııı, adı..Yeni Mecmua. İlk şiirimi de bu dergide yayınlamıştım. Zor hatırlarım belki ama hiç unutmam. Daha sonra Maarif Vekaleti'nin sınavlarına girmiş ve başarılı bir sonuç almıştım. Yolculuk Paris'e idi. Of! Bütün paramı kumarda kaybetmişken üzerimdeki bu puslu havanın ızdırabı! Paris'e beklemesini söylediğim ki duygularımın boğukluğu var şimdi içimde. Felsefe bölümünü sevmiştim. Okulum, Sorbonne'yi, Henri Bergson ve fikirleri... Ama yok! Artık dayanamıyorum Paris'e ve vücuduma delik deşik eden beton yığınları binalarına. Yağız atlı süvari, koştur, atını, koştur! Sonunda kabre çıkar bu yolun kıvrımları. İstanbul'a dönmüş ve biraz daha rahatlamıştım. Devletin verdiği burs kesilmiş olsa da. Ancak şimdi bir yerlerde iş bulmalıydım. 1925'de Necip, ikinci şiir kitabını Kaldırımlar adıyla yayımladı. Kaldırımlar'la Necip Fazıl daha da büyümüş ve büyük bir kitlenin ilgisini çekmişti. Banka işini artık sonlandırmak istiyordum. Bir 29 sabahı geldiğim İş Bankası'dan 9 yıl sonra aradan ayrılmam gerektiğini hissediyordum. Tam otuz yıl saatim işlemiş ben durmuşum, Nedir içimdeki bu ikilem? Bir yanda küçüklüğümden kalan masumiyet; diğerinde Paris'ten gelen kumar sevdası, bağımlılık. Haftalar geçmiş ama o camiyi aklımdan atamamıştım. Beyoğlu gibi günahın hüküm sürdüğü, fuhşun eksilmediği bir semtte her cuma vaaz veren bir camii. -Haydi Abidin, davran gidiyoruz. Sana üstün haberciyi göstereceğim. Abidin Dino'yla camiye kadar gittik. Camideki konuşmasının bitimini beklemeye başladık. Derken konuşma bitmiş ve çevresindeki gençlerin de desteğe ile kürsüden iniyordu. Sonra etrafı şöyle bir süzdü. Göz göze geldik. Ama nasıl bakış o... Sanki içlerinde kayboluyor, baktıkça içim alevleniyor, adeta ruhuma saplanıyordu! O güzel, şefkatli, yumuşak ellerine uzanıp derin derin öptüm. -Biz Eyüp Sultan'da oturuyoruz, Gümüşsuyunda. Ne zaman isterseniz buyurun. Evlerine çağırılıyorduk! Nasıl, nasıl olur? Olur işte! Bu cevabımın ardından hemen Nakşi Divanı'nın yazarını sordu. Bilemedim, hatırlayamadım. Sonra zihnimi darmadağın edecek, fikirlerimin temeline balyoz ile vurulmuş hissedecektim. -Bizdensin!.. Seni mensup ve mahzunların arasına alıyoruz! Yola kabul edildin! Abdülhakim Arvasi ile tanıştıktan sonra duygu ve düşüncelerim, dünyaya karşı algım, şiir anlayışım dahi değişmişti. Her şeyim değişmişti, kendimi eskiye nazaran daha temiz hissediyordum. Sanki ölüler yıkanır da öyle başka bir dünyaya gider gibi! Benim için hayat, bu yaşadıklarımdan sonra keskin bir bıçakla ikiye ayrılmıştı. Şiirlerimde artık tasavvufi bir tavır sergilemiş ve bundan sonraki yaşantımda da bunu sürdürecektim. Arvasi Efendi ile tanışmamdan sonra tasavvufi anlayışla yazdığım ilk eserim olan 'Tohum' da benim ilk adımım olmuştu bu uğurda. Sonrasında 'Bir Adam Yaratmak'. 38'lerde yeni bir milli marş yazılması için Ulus gazetesinde bir ilan verilmişti. Bana da şahsi olarak teklifte bulundular. Hoşuma gitmişti bu teklif ancak bu teklifi yarışmadan vazgeçilmesi şartı ile kabul etmeye karar verdim. Onlar da kabul ettiler. Büyük Doğu Marşı. Bu şiirin adının ileride kuracağım derginin adı, benim idealim, yaşam felsefem, nurum, DAVA'm olacağını eski Necip ile asla bilemezdim, hayal dahi edemezdim! Çileyi de yine hemen bir yıl sonra kitap halinde yayımladım. Çile benim için bambaşka bir eserdir. Çile, dertlidir. Yarası yüzünde olanın değil; gönlünde bitenin hitabesidir Çilem! Neslihan Kısakürek. Benim narin sevgilim, eşim. 1941'de evlendik ve beş tane birbirinden güzel evladımız oldu. Mehmet'i, Zeynep'i, Ömer'i, Osman'ı, Ayşe'si. Hepsi birbirinden güzel yavrularım. Ancak evlatlarıma doyamadan tekrar askerlik yapmaya çağrıldım. Yazı yazmak benim hürriyetimdi ancak belli ki siyasi yazı yazmak değildi bu zamanda. İlk hapis cezamı almış ve Sultanahmet Cezaevi'ne gönderilmiştim. Ben dayanamıyorum insanların aldanmasına ve aldatılmasına. Bana bir gelene ben bin giderim! İnsanlara fikirlerimi, onlara yapılanları, görünenleri ve görünmeyenlerini, nasıl bir uğurda olduğumuzu ve bu uğurda gösterdiğimiz delice cesareti, şehitliği, ŞEHADETi anlatmalıyım! 1943'te Büyük Doğu Dergisi ile topluma siyasi fikrimi ve benliğimi gösterdim. Eleştirdim tüm modernizmin geri kalınmışlığını hem de her şeyi göze alırcasına. Bu yıllarda kurulan tek İslamcı dergi nasıl bendiysem göstermeliydim Avrupa'nın yaptığı hainliği, lanet politikayı. Tek başıma. Anlaşılmadım. Onca yapılan haksızlığa karşı böyle oturamazdım. Ben, Necip Fazıl'ım. Necip Fazıl yerimde olsa böyle yapmazdı, yapmayacak! Gözüm, aklım, fikrim var deme hepsini öldür, Büyük Doğu 2 Kasım 45'te tekrar açıldı. O aynı geldi ancak ben bir kat daha katlanmıştım içimde. Daha çok yazdım. Daha sert, daha fazla dini, çok fazlası. Tabi bir karşılığı olmalıydı fikirlerimin. Bir tutsaklığı. Tekrar tekrar dergimiz kapatıldı, açıldı ben de buna mukabil tabi mahkemelerde gezdim durdum. Sinirleniyordum. Sinirleniyordum çünkü böyle yapılmamalıydı. Bana vatan haini diyorlar, insanları isyana teşvik ediyorsun diyorlar. Hakkımı savunmak istiyorum, hakim bey! Demokratik Parti döneminde Adnan Bey, cezaevindeki insanlar için Af Kanunu çıkartmıştı. Ben de serbest bırakılmıştım. Daha sonrasında kendisine şahsi olarak ona mektuplar yollamış ve Büyük Doğu Cemiyeti'nin diğer bazı illerde de şubelerinin açılmasını sağlamıştı. Nur içinde yatsın. Haberlere manşet olmuşum. Güldüm tabii. İnsanların Büyük Doğu gençliğinin inancını kırmak uğruna yapılan bu hamlesine bakıp da acıyorum doğrusu. Size orada neden olduğumu şimdi söylesem kaçınız inanır? Yazacağım bir eser için oradaydım. Bir zamanlar evim olan kumarhaneleri şimdi anlayamıyor, o ruh halini benimseyemiyordum. Anlayamadıktan sonra nasıl yerilebilir ki yaşanılırlığı kumarın! Celal Bayar'ı görüyorum. Hala aynı doğrusu. Bir zamanlar bana burs verdiği parayı kumara yatıran ben şimdi onun komplolarından kaçmaya çalışıyorum! 1 yıl kadar darbe süresince cezaevinde kaldım. Serbest kalınca bazı gazetelerde konferanslar verdim. Hatta bunlardan bazıları yayımlandı da. 1973'de kendime bir çizgi çektim. 1904'ten 73'e... 69 yaşındayım. Hacca gittim ve geldim. Bu sıra canım oğlum, biriciğim Mehmet'im 'Büyük Doğu Yayınevi'ni kurmuş beni çok sevindirmişti. İlk baskımız: Esselam. Ön ve ard, ve sol, Bin yolda yol boyu bu yol. İman ve İslam Atlası benim için çok önemli bir çalışmaydı. Şu sıralar yazmak için Erenköy'deki evime kapanmıştım. Turgut Özal kardeşim sık sık yanıma uğrar benden fikir isterdi. Konuşur, fikir alışverişi yapardık. Demek ki artık anlaşılıyorduk değil mi? Her şeye rağmen, her neyseye. Bugün garip bir gün. Zannediyorlar ki biz yalancıyız. -Zanlar göz boyar hakim bey, ben suçsuzum! Başlıktaki isim adlı eserimin içeriğinden ötürü yargılanıyordum. Heyet bana katılıp herhangi bir suç içeriği bulamasa da Atatürk'e hakaret etmeye meyilli olmak gerekçesiyle beni suçlu bulmuş ve mahkum etmişlerdi. Beni anlamayan birileri hala var belli ki. Kaçanı yoktur ölümünden. Kaçsa da nefesi kadar uzundur meleğinin tırpanı. Unutur belki, anımsanmak, hatırlanmak istenilmez ancak kimine geç kimini erken herkese gelir ölüm o kurmaya vakti bulamadığı hayalinden daha gerçek. Ölümü de öldüren Rabbe secdeler olsun! Necip Fazıl Kısakürek 25 Mayıs 1982'de hayata gözlerini yumdu. Geride bıraktığı eserler ile pek çok insanı derinden etkilemeyi başardı. Öyle ki diğer bir adına Üstad denildi. Üstad'ım nur içinde yat, mekanın cennet olsun. Her kapıda ağlayıp o kapıda gülümse! O demde ki, perdeler kalkar, perdeler iner, Şu an bilmediğim ama anladığım kadarıyla baya uğraşmışsınız emeğinize sağlık. Bu derli toplu bilgiler için teşekkür ederiz. Estağfurullah,rica ederim.Benim için de güzel bir yazı oldu.


Yaşamını Almanya'da sürdüren yazar Sırrı Ayhan'ın Berberin Dansı adlı kitabını yeni okudum. Sürükleyicilik açısından mükemmel bir kitap olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim. Ülkemizdeki bir akıl hastanesinde, hastaların ve görevli personelin birbirleriyle olan ilişkileri ancak bu kadar doğru ve gerçekçi bir şekilde kaleme alınabilirdi. İnanın okurken kendimi o hastanenin içinde hissettim. Bu durum yazarın müthiş bir gözlem ve öyküleme gücüne sahip olduğu anlamına geliyor. Yazarın insanlığın en doğal hallerini dini ve kültürel baskı altında kalmadan serbestçe dile getirmesi insana dair ne varsa aynen aktarması; ilk anda okuyucuyu şaşırtsa da sonradan öykünün gerçekliğini ve inandırıcılığını arttırıyor. Tabi bu durum yazarın insanları ve insan ilişkilerini çok iyi tanımasının sonucu olarak karşımıza çıkıyor. Sade ve akıcı bir dile sahip yazar Berberin Dansı adlı bu eserde cinselliği de dozunda kullanıyor. Can'ın hastanedeki kaos ortamında Sevim hemşireyle yaşadığı ilişki öyküye bambaşka bir lezzet katıyor. Öykünün kahramanı Can'ın öykünün sonunda Bedran kimliğiyle karşımıza çıkması ve geçmişiyle ilgili bağlantılarının bu kimlik altında okuyucuya aktarılmasını ise 'başarılı bir kurgu çalışması örneği' olarak değerlendirmek gerek. Yazarın 12 Eylül öncesi ve sonrası ülkemizde yaşanan çalkantılı dönemi devrimci bir örgüt içerisindeki ilişkiler ve bakış açısıyla vermesi o karanlık döneme ait olaylara da ışık tutuyor. Dönemin faşist cuntasının emri altındaki emniyet ve istihbarat güçlerinin acımasızlığını okurken; aynı acımasızlığın örgüt içinde de yaşandığını, örgütten kopmanın ve yeni bir hayata başlamanın ne kadar zor olduğu da gözler önüne seriliyor. 3.Baskıya hazırlanan Berberin Dansı adlı kitabın Klaros Yayınları'ndan çıktığını hatırlatıyor ve yazarı Sırrı Ayhan'ı kutluyorum.


Avrupadaki gururumuz olan Beşiktaş, Almanya'da Leipzig'i 2-1 yenerek gruptan lider çıktı ve son 16 turunu kaldı. Şampiyonlar ligi kurasına sayılı saatler kala Beşiktaş'ın rakipleri kim olabilir sorusuna cevap aramak amacıyla Beşiktaş'ın rakiplerini inceledik. Beşiktaş gruptan lider olarak çıktığı için diğer lider takımlarla beraber 1. torbada yer alıyor. Gruplarından 2. olarak çıkan takımlar ise 2. Torbada yer alıyor ve kura ile her iki torbadan karşılıklı olarak takımlar seçiliyor. Bu durumda Beşiktaşın muhtemel rakipleri 2. Torbadaki takımlardır. Fakat bu takımların Beşiktaşa kurada denk gelme ihtimali birbirinden farklı. 1-Aynı ülkeden olan takımlar son 16 turunda birbirleriyle eşleşmemektedir. Bu durumda son 16'daki Liverpool, Tottenham, Manchester City, Manchester United ve Chelsea, birbiri ile Roma ve Juventus, Sevilla, Barcelona ve Real Madrid birbirleri ile eşleşemez. Toplamda 5 İngiliz takımı, 2 İtalyan takımı ve 3 ispanyol takımı birbirleri ile eşleşemezler. 2-Aynı gruptan çıkan iki takım son 16 turunda birbirleri ile eşleşemez. Bu durumda Tottenham-Real Madrid, Manchester United-Basel, Liverpool-Sevilla, Manchester City-Shakhtar Donetsk, Roma-Chelsea, Paris Saint Germain-Bayern Munich, Barcelona-Juventus ve Beşiktaş-Porto eşleşmeleri olamaz. -Son 16 turunda Beşiktaşa çıkma olasılığı en muhtemel olan takım: Chelsea. -Chelseadan sonra gelebilecek en muhtemel 2. rakip ise: Juventus, Sevilla, Real Madrid. 14.00'da başlayan Şampiyonlar Ligi kurasında Beşiktaş FC Bayern Munich ile eşleşti. Şampiyonlar ligi son 16 turundaki takımlara baktığımızda son 32 turunda bulunan 5 İngiliz takımının 5'i de bir üst tura yükseldi. Üstelik 4'ü grubunu lider olarak bitirdi. Almanya'dan sadece 1 takım üst tura 2.torbada Bayern Munich katılabildi. İspanya'dan ise 3 takım üst tura çıkmakla beraber sadece Barcelona lider çıkabildi. Fransa'dan 1 takım üst tura lider olarak çıktı. İtalya'dan ise 2 takım üst tura çıkmakla beraber Roma grubunu lider tamamladı. Beşiktaş ise tek Türk takımı olarak grubundan lider çıktı. Beşiktaşın RB Leipzigi 2-1 yenmesi üzerine twitter hesabı üzerinden yaptığı Sıradaki kim? paylaşımına Bayern Munich, James Rodriguesin el sallama fotoğrafını paylaşarak yanıt verdi. Bu iki paylaşım oldukça beğeni topladı. Beşiktaş'ın sosyal medya üzerinden yaptığı bu göndermeler, bir çok güzel şeye sahne oluyor. En son bunu Come to Beşiktaş şeklinde görmüştük. Chelsea ile eşleşme ihtimalinin %30 olduğu bir kurada Chelsea'li oyuncuların çoğu Beşiktaşın çıkmasını isterken takımın kaptanı Gary Cahill, Beşiktaş'ın kurada çıkmasını istemediğini söyledi. Açıklamasında: Ya Beşiktaş, ya Barcelona ya da PSG ile eşleşeceğiz. Açıkçası takım arkadaşlarım ve hocam Beşiktaş'ın çıkmasını istiyor. Ben ise böyle düşünmüyorum. Barcelona veya PSG'yi tercih ederim. Çünkü ilerlemek istiyorsak bir ara bu takımlarla oynayacağız. Şimdi veya sonra fark etmez. Beşiktaş da son derece tehlikeli bir rakip. Zaten lider çıktılar. dedi. Ryan Babel özellikle PSG'nin gelmesini isterken Cenk Tosun, Hangi takımın kurada gelmesini istersin? sorusuna Rakip ayırmıyorum, bu turda her takım güçlü, kim gelirse gelsin fark etmez. dedi. Aynı soruyu tecrübeli oyuncu Tolgay Arslan'a soran Real Madrid'i isterim. yanıtını aldı. Atiba ise Herkese karşı oynarız. Hepiniz gelin. diyerek takım arkadaşlarını güldürdü. Açıklamalardan anlaşılıyor ki Beşiktaş'ın rakibi kim olursa olsun onlar kendilerine inanmışlar. Şampiyonlar Ligi Kura Çekimi Hangi Kanalda ve Ne Zaman? Beşiktaş'ın rakibi belli oluyor! Son 16 turu kura çekimi Bugün(11.12.17) saat 14:00'da İsviçre'nin Nyon semtinde gerçekleştirilecek. Gerçekleştirilen bu kura canlı yayın olarak TRT Spor'dan naklen verilecek. Ayrıca UEFA'nın resmi sitesinden de eş zamanlı olarak açıklanacak. Eserinizin muhteviyatının mükellef ve muhtelif icra edildiği aleni. Binaenaleyh tahakkuku da mahiyetli olmuş. İntibanız temayül veçhetse de Beşiktaş taraftarlarının Şampiyonlar Ligi sergüzeştine intibak etmesi zaman alması revadır. Bunun amilinin cüdanız ve seneler evvel vuku bulan menfur mahluklar tarafından tekvin edilen müfrit ve mazbut skor tabelasıdır. Bu yolda vakar ve metanet ile davranmanızı, inkisar-ı hayal peydah olmamasını muzaffer olmanızı murat ediyorum. Değerli okur filhakika telaffuzda bulunmak gerekirse Beşiktaş gibi bir gücü mutlak takımın Şampiyonlar Ligi'nde gösterdiği başarının yeterince delili olduğu olduğunu binaenaleyh son 16 turunda isabet edecek takımın evvela bize kıyas ile güçlü ya da zayıf olduğunu değil mühim olanın o seviyedeki bir maçın vereceği haz olacağını bilmenizi istirham ederim. Zaten Beşiktaş öyle bir takımdır ki karşısına kim gelecek olursa olsun bizatihi elinden geleni yapacaktır. Beşiktaşın kudreti mutlaktır diye telakki eylemişsiniz. Şahsi fikritatım da hakeza. Amma velakin ahar kulüplerin kuvveti de muayyen. Gayem zillet veyahut şecaallendirmektem ziyade muteyakkız eylemektir. Tedbire riayet etmek elzemdir. Tahayyül lezizdir sukutu hayal ise ağı tesiri gösterir.Müşehedat tecrübem böyledir.Fikriyatımca Beşiktaşın da ahval-i mazisi bedbahtır. Yoksa ümidim kati olaruak muzaffer olmanızdır. Arz muhakkaktır ki zafer ala çalışanların ve evvela bizim olacaktır inşallah.


Beyaz zambaklar ülkesi derken Finlandiya'dan bahseden ve okurken böyle bir şey gerçekten olabilir mi dedirten bir Grigoriy Petrov kitabı. Açıkçası okurken kitapta tam bir gerçeklik ararsanız aradığınızı bulamazsınız. Çünkü bir yeniden doğuşun sadece düşünsel boyutu anlatılmış olsa da uygulama süreci hakkında çok bir bilgi alamıyorsunuz. Ünlü filozoflardan yapılan alıntılarla düşüncenin ispatlandığı ve bu düşünceyle yükselebilineceğini kanıtlayan bir kitap. Başlarda Finlandiya'nın aslında ne kadar şanssız olduğunu, şimdi ne kadar güzel bir ülke olduğunu ve bunu yaparken insanların bilinçlendirildiğini anlatıyor. Çünkü bu gelişim tamamen insanı geliştirmekle oluyor. Benim bu kitapta en çok hoşuma giden şey ülkenin aydınlarına düşen görevi çok net açıklaması oldu diyebilirim. Önderliğini Snelman adında bir Fin aydınının yaptığı bu değişimde, ülkenin aydınlarına düşen görevin ne kadar büyük olduğunu gerçekten hissediyorsunuz. Snelman öncelikle aydınlardan başlıyor ve onlara acımazsızca diyebileceğimiz kadar büyük bir sorumluluk yüklüyor. Sizin göreviniz onları yetiştirmek, uygar ve gelişmiş halklar arasında yer almalarını sağlamaktır. Halkımızın cehaleti, kabalığı, ayyaş ve ahlaksız yaşam tarzı, hastalıkları ve fakirliği sizin utancınızdır, bu durumun suçlusu sizsiniz. Aydınlara yaptığı konuşmalarla ve teşviklerle onları bir araya topluyor, öncelikle onların gelişmelerini ve gittikleri yerde halkı eğitmelerini sağlıyor. Yani işe eğitimle başlıyor diyebiliriz. Düşünce anlamında halkın her kesiminin her yönden incelenip yazıldığını görüyorsunuz ve bu, değişimin her yönde olması gerektiğini gösteriyor. Halkın bir kesimi aynı kalırken diğer kesimin bilinçlenmesinin bir işe yaramayacağını, zaten bu kıvılcımların giderek alevlendiğini ve bu alevlerin başkalarını yakmasının aslında ne kadar kolay olabileceğini görüyorsunuz. Kitabın sonunda anlatılan hikayede iyi ruh ve kötü ruh arasındaki tartışmada kötülüğün kısa süreli kazanmasının iyiliğin ışığını asla bastıramayacağını ve umudu anlatıyor bu kitap aslında. En kötü durumda bile, her şeyin en yıkık olduğu anda bile, insanların en bencil olduğu anda bile umut vardır. Kitapta sadece Snelman değil halkın bilinçlenmesi için çabalamış önemli diğer kişiler de anlatılıyor. Bu şekilde görülen halk, sadece Snelman değil, halk üzerinde etkisi olmuş başka önemli isimlerle birlikte nasıl bilinçlendirmenin yapıldığı ve el birliğiyle her şeyin çok güzel olabileceği anlatılıyor. Yıllar yıllar evvel keyif alarak okumuştum. Yazınızı okuyunca, bende kitabı tekrar okuma isteği uyandı. Elinize sağlık.


Beyin göçü ülkemize ihanettir gibi bir laf, önyargıdan öteye gidememiş bir söylevdir. Çevremdeki birçok kişi yurt dışına gitmeyi, orada eğitim almayı, bir süre orada çalışmayı hedefliyor. Gitmek isteyen bu kişilerin gitmek için birçok sebebi var. Kimi imkanların yetersizliğinden dolayı; kimisi ilgisini çeken bölümün ülkemizde yeterince önemsenmemesi, değer görmemesi nedeniyle gitmek istiyor. Sadece bu da değil, sürekli değişen sistemler arasında kaybolup gitmek yerine geleceğini sağlam temeller üzerinde kurmak istiyor. Çocuğu iyi bir eğitim alsın istiyor. Bu bahsettiğim kişilerin bu vatana olan sevgilerinden zerrece şüphem yok. Hatta dilerseniz gelin sizinle biraz empati yapalım. Günün birinde hayli prestijli bir ödül olan Nobel Ödülü'nü almak istiyorsunuz. Bunun için çok çalışıyorsunuz. Gecenizi gündüzünüze katıyorsunuz. Hayatınızdan ödün veriyorsunuz. Zaman geçtikçe yapmanız gereken çalışmalar için bir şeylere gereksinim duyuyorsunuz . Ancak dünyada çığır açacak derecede mühim olan çalışmalarınız birileri tarafından değersiz diye yaftalanıyor. Ve siz elinizden geleni yaptığınız halde hayallerinizi gerçekleştiremiyor, çalışmalarınızın mutlak meyvesi olacak başarıları elde edemiyorsunuz. Şimdi size soruyorum. Siz gitmez miydiniz? Evet o ödülü sayılı birkaç bilim insanı da alıyor olsa, değmez miydi? Başaramasak bile denemeye değmez miydi?! Bakınız güzel kardeşlerim, işte biz imkansızlıkla mücadele ederek, yurt dışına çıkmayı başarmış ve oradaki tüm kültürel baskılara -yeni bir hayata başlamanın verdiği zorluklara- katlanıp hayallerinin peşinden koşan birisini ihanetle suçluyoruz? Ama gelin görün ki dünya çapında bir başarı elde ettiğinde de bağrımıza basıp baş tacı ediyoruz. İşte bu kabul edilemez. Zaten birilerini ihanetle suçlamak öyle basitleşti ki: Vatan haini diye yaftalanmamak için insanlar bir şey demeye çekinir oldu. Düşüncelerini özgürce ifade edemez oldu. Bazı insanlar ülkemizden zorla bıktırılıyor. Bunlara örnek vermek gerekirse siyasi-politik baskılara maruz kalanlar, mobing yapılanlar, elde olduğu halde yeterli çalışma ortamı tahsis edilmeyenler ve hakettiği halde yeterli desteği göremeyenler. Peki bu onları suçu mu, değil. O yüzden bu açıdan ihanet değil. Peki kendini bu ülkenin değil de dünya vatandaşı olarak görenler? Bunlar hain değil. Hain? Gülüyorum. Bu insanlar da insanlığa ha Türkiye'den faydalı olmuşum, ha dünyadan diye düşünüyor. Zaten bunlar birşey bulduğunda ülkemizde sevinçle karşılanıyor. Bir de kötü insanlar var. Bu ülkede doğmuş ve bu ülkenin kötülüğünü isteyip o yüzden beyin göçü gerçekleştirenler. Ben tüm icatlarımı yurtdışında yapayım da Türkiye'ye hiç faydam olmasın, zararım olsun diyenler. İşte bu ihanet! Peki var mı böyle insanlar? Bilmem. Niye böyle düşünürler? Bilmem. Görüyorsunuz, her türlüsünden var. Anlatmaya gerek yok. Beyin göçü tabiri çoğu zaman olumsuz bir manada kullanılagelmiştir. Halbuki 21. yüzyılın küreselleşen dünyasında beyin göçünün gerçekte ne anlamlara geldiği de büyük ölçüde değişti. Bu konuya beyin göçünün tanımıyla başlamak gerekiyor. TDK sözlüğüne göre beyin göçü ileri düzeydeki meslek ve bilim adamları ile uzmanların bir başka gelişmiş ülkede yerleşip çalışmak amacı ile kendi ülkelerinden ayrılması olarak tanımlanıyor. Peki bir insan neden ülkesinden ayrılmak ister? Beyin göçü gerçekleştiren kişiler çoğu zaman rasyonel sebeplere sahiptir. Çünkü insanlar doğduğu, büyüdüğü topraklardan veya ailesinden uzaklara gitmek istemez. Sosyoekonomik eşitsizlikler, eğitim yetersizliği, siyasi istikrarsızlıklar, insan hakları ve hukukun yetersizliği, güvensizlik ve belirsizlik gibi birçok sebep bir insanın beyin göçü gerçekleştirmesine yol açabilir. Bu yüzden, beyin göçü gerçekleştiren bir insanı kınamak ne kadar doğru? Kınanacak tek şey bu olumsuz şartların düzeltilememesidir. Hiç ABD'de yaşayan bir hekimin başka bir ülkeye beyin göçü gerçekleştirdiğini duydunuz mu? Duymamanızın sebebi ABD'deki insanların bizden veya başka ülkelerden daha az vatan haini olmasında değil ülkelerindeki mevcut şartlarda yatıyor. O yüzden bu yazıda irdelediğimiz soru bence hatalı bir sorudur. Zaten günümüz lügatına iyice yerleşmiş ihanet veya hain tabirleri artık pek anlam ifade etmeyen bir turnusol kağıdına dönüşmüştür. Fakat hatalı soruları düzelterek doğru cevaplar aramaya çalışmak çok önemlidir. Tabi diğer açıdan bakarsak, kaybettiğimiz değerli beyinlerin ülkemize sosyoekonomik veya teknoloji gibi konularda birçok olumsuz etkileri oluyor. Ülkelerin gelişmişlik düzeyini ölçen yegane ölçütlerden birisi bu yüzden beyin göçü oranlarıdır. Fakat bunu çözmenin yolu, damlaların sürekli bardağı taşırırken insanlardan sonsuza dek sabretmelerini beklemek değildir. Sebeplere odaklanmak gerekiyor: Ülkemizde üniversitelerin hali neden perişan? İnsanların anayasal haklarını nasıl güvence altına alabiliriz? Ekonomik istikrarsızlığı nasıl çözebiliriz?.. Kısacası, beyin göçü Türkiye'nin kesinlikle çözmesi gereken siyasi kökenli bir sorundur. Bence bu sorunun cevabı direkt evet ihanettir veya değildir diyecek kadar basit değil, farklı koşullarda değerlendirmek gerektiğini düşünüyorum. Öncelikle bu bilim insanı, doktor, okumuş bir kişi neden gitmiş? Gitmesine ne sebep olmuş? Bunu sorgulamak gerekiyor. Eğer ki bilimsel açıdan kendini geliştirip, dünyaya ve ülkesine daha yararlı olmak için yurtdışına gitti ise bence bu ihanet değil aksine vatanperverliktir. Çünkü bir ülkede bilimsel gelişme olması için adalet, ifade özgürlüğü, bireye saygı ve liyakat olması gerekiyor. Bunların olmadığı bir toplumda bilimsel gelişme ve bilim adamının ülkede kalması beklenemez. Öncelikle bu şartlar sağlanmalı. Bir bilim adamı düşünün; fikirlerini ifade edemiyor, araştırma yapmak için yeterli ödenek alamıyor ve siyasi bağlantısı olamadığı için destek göremiyor. Soruyorum size: bu bilim adamının yurtdışına gidip daha uygun şartlarda araştırmalarını yapması daha mantıklı olmaz mı? Aksi halde ülkede kalsa ya siyasi destek arayacak ya da pes edip 'atom fiziğine de profesörlüğe de lanet olsun' diyecek. Bana kalırsa para için yurtdışına giden insan Türkiye'de kalsa da para için değerlerine ihanet edeceği için ülkenin kaybedecek bir şeyi olmadığını; dolayısıyla da ülkeye ihanet etmediğini düşünüyorum. Açıkçası ailesel ve çocuğuna daha iyi gelecek sağlamak için yurtdışına giden kişiye henüz bir ailemin ve çocuğumun olmamasından dolayı objektif yorum yapamayacağımı düşünüyorum ve bunu sizin yorumlarınıza bırakıyorum. Beyin göçü ile gönül göçü bir değildir. Tarihte beyin göçünün kelime anlamıyla kullanılamadığı zamanlarda bunun pek çok örneği olmuştur. Misaldir ki benim aklıma Özbek asıllı astronom olan Ali Kuşçu'nun bizzat III. Mehmet tarafından kendi ülkesine çağırtılıp Osmanlı adına hizmet etmesini istemesi gelmiştir. Beyin göçünün en açık nedenleri arasında bilim insanlarının ülkelerinde hak ettiği değeri elde edememesi, çalışmalarına destek görememesi ve bir nevi bilime hizmet etme arzusuyla yanıp tutuşmalarıdır. Basit bir örnek vermek istersek: Bir düzine aynı işi gören fabrika arasından birinde çalıştığımızı hayal edelim. Siz işinizi hakkıyla yaparken fabrikanızın size hak ettiğiniz maaşı vermiyor oluşu, fazla çalışma saatleri ve benzeri sorunlar oluşturuyor olsun. Bir dostunuz ise başka bir fabrikada sizinle aynı faaliyet ile emek gösterirken fabrikanın ona değer vermesi ve hatta dinlenme günleri sunuyor iken siz kendi fabrikanızda pek duramaz olur, orayı terk edersiniz. Şayet ayıplayacak olsaydık Aziz Sancar'ı ayıplardık. Peki, biz ne yapıyoruz? Aksine onu örnek alıyoruz. Peki, ne diye? 'Ben Türk'üm!' dedi diye. Asıl olan budur can dostlar. Beyin göçü makuldür. Bir gün göç eder, diğer gün gelir. Lakin gönül göçü bakidir. Vatanınla kalır daima ona hizmet eder.


Yazımızda önce kısaca kafa travmasından bahsedip daha sonra FDA tarafından onaylanan ilk kan testi olan Beyin Travması Göstergesi testinden bahsedeceğiz. Sakın ola pes etmeyin, hazine az ötede ! Kafa travması herhangi bir sebeple bu bölgenin darbeye maruz kalmasıdır. Bu durumda herhangi bir hasar meydana gelmeyeceği gibi; kafatası kemikleri, beyin veya kafatasındaki damarlarda hasara neden olabilir. Ülkelerin yöneticileri nasıl korunuyorsa vücudumuzun patronu olan beynimiz de ciddi bir şekilde korunur ki bu nedenle kafa travmalarının çoğu beynimizde hasar bırakacak düzeyde değildir. Ancak burada yer alan yapıların öneminden dolayı her travma ciddiye alınmalıdır. Son yıllarda ağır kafa travmalarına bağlı ölüm oranları azalsa da yinede ciddi derecede fazladır. (yaklaşık %20-30) Bunun yanında sakatlığa yol açabileceğinden ve uzun süre bakım gerektiren bir durum olduğunu da göz önünde bulundurursak mutlaka gerekli önlemler alınmalıdır. İnşaatta çalışan bir işçinin baret takması ; motosiklet, at, bisiklet süren birinin basitçe bir kask takması hayat kurtarıcı olabilir. Bunun için onlarca belirti sayılabilir ama özellikle ciddiye alınması gerekenler; Kaza anını, öncesini ve sonrasını hatırlamakta zorluk, bilinç kaybı-bilinç bulanıklığı, uyku hali, uyandırılamama, bulanık görme, bebekler için etrafa ilginin azalması, kulak veya burundan berrak sıvı gelmesi, kulak kanamasıdır. Kısaca kafa travmasından ve ciddiyetinden bahsettikten sonra FDA 'nin onayladığı, tomografinin pabucunu dama attırabilecek olan kan testine gelelim. Günümüzde kafa travmasında beyin hasarından şüphelenilen kişiler klasik olarak nörolojik muayene ve ardından BT ile değerlendirilir. FDA 'nin sitesinde onaylayarak 14 Şubat 2018'de açıkladığı Banyan Beyin Travması Göstergesi olarak adlandırılan testte, hafif kafa travmasından sonraki ilk 12 saatte UCH-L1 ve GFAP 1 düzeyine bakılıyor.2 Beyinde travmadan sonra bir hasar meydana geldiğinde bu proteinler kana geçip, 15 -20 dakika içinde kanda düzeyleri artışa geçiyor. Bu testin sonuçlanması yaklaşık 3-4 saati buluyor. Beyin Travması Göstergesi testi, beyin sarsıntısı şüphesi olan 1947 yetişkinde çalışılmış ve tomografide kafa içi lezyon varlığını %97.5; tomografide kafa içi lezyon olmayan durumları %99.6 oranında doğrulukla tespit etmiştir. Bu oranlar, testin ne kadar işe yarayabileceğinin açık bir göstergesi gibi duruyor. Beyin Travması Göstergesi testi ön bir tarama ile tomografi gerekip gerekmediğini bize gösterebilir. Bu sayede neredeyse akciğer röntgeninden yaklaşık 200 doz daha fazla radyasyona sahip tomografiden korunma sağlanıp, maddi yük açısından da ciddi tasarruflar yapılabilir. 1 UCH-L1(ubiquitin C-terminal hidrolaz L1) proteini beyindeki sinir hücrelerinde bulunur. Hücre içinde yanlış katlanan proteinlerin parçalanmasında görev alan ubikutin proteini üzerinde etkileri vardır. GFAP ise hücre iskeleti ile ilişkilidir ve beynimizdeki nöronları destekleyen hücrelerde üretilir. Bunlar beyin spesifik belirteçlerdir.


Günümüz dünyasında, kalifiyeli ve değerli beyinler kendi memleketlerinde çalışmak yerine başka ülkelere göç ediyorlar. Bu insanların öz yurtlarını terk etmesinin ise aşağıda değineceğim birçok nedeni var. Ve tabii biz de bu duruma bir tanım getirmişiz; beyin göçü. Klasik bir hikayedir bu: Gazi Yaşargil yurt dışında artık tanınan ve işinin ehli bir beyin cerrahı olduğunda Türkiye'den kendisine teklif gelir. İşte Gel ve artık ülkende çalış diye. O da Tamam ama bana uygun bir yer vereceksiniz ve iyi ekipmanlar tahsis edeceksiniz der. Ama Gazi Yaşargil'e ne uygun bir yer verilir ne de iyi ekipmanlar tahsis edilir. Bunun üzerine de Yaşargil geldiği yere dönüp mesleğini icra etmeye devam eder. İsterseniz olaya bir de Gazi Yaşargil'in gözünden bakalım. Yurt dışına gitmişsin, kendini geliştirmişsin. Alanında tanınır ve işini gayet iyi yapan biri haline gelmişsin. Ee öğrendiklerini kendi ülkenle paylaşmak istemez misin? Tabii ki istersin. Ama ne ile? Nasıl? Nerede? Bence bunlar öncelikle bu konuda cevaplanması gereken sorulardı. Ama ne yazık ki bu soruların hiçbiri cevaplandırılmadı... Yeterli imkanların birçoğu sunulmadı. Çoğu yalnızca sözde kaldı. Lafla peynir gemisi yürümez atasözünün en güzel örneklerinden biridir bu olay. Ülkemizde aynı Yaşargil gibi yurt dışına giden ve gitmek isteyen binlerce öğrenci var. Bunların çoğu ise kendi imkanlarıyla gitmek istiyor. Neden peki, bir düşünelim. Çünkü kendilerine yeterli imkanın verilmediğini ya da verilmeyeceğini düşünüyorlar. Ya mobbinge maruz kalırsam ya istediğim çalışmalara, daha da önemlisi istediğim çalışma ortamına sahip olamazsam? diye düşünüyorlar. Ben kimsenin beyin göçüne kurban gitmesini istemem. Çünkü beyin göçü demek, başka bir ülkede kalmak, orada çalışmak demek. Ve bu nedenle ülkene hizmet edememiş olacaksın. Başka bir ülkenin menfaati için, başka insanlar için çalışmış olacaksın. Peki başka ülkede çalışmayı istemek de mevzubahis kişinin özgür iradesi ile ilgili değil midir? İstediği yerde çalışmak -çalışmayı istemek- bence her insanın hakkı. Başka bir ülkede çalışmak isteyen kişi, orada da tüm dünyaya faydalı olabilir. Tüm insanlığın iyiliği için çalışabilir. Hem oradayken, kendi ülkesine ışık tutmak için yanına gelenlere yol gösterebilir, onlara önderlik edebilir. Bu ve birçok nedenden ötürü bu insanlara da asla ama asla kötü gözle bakılmamalı. Sözün özü, beyin göçü çokça üzerinde konuşmamız gereken bir konu. Eğer bir insan imkan bulamadığından dolayı başka bir yere gidiyorsa bu gerçekten içimi acıtır. Ama bu durumda ne yapsın başka bir çaresi yoksa? Gördüğünüz gibi uzadıkça uzuyor konu. Anlatmak istediğimi umarım doğru anlatabilmişimdir, sağlıcakla kalın.


Uzmanlık alanlarından sadece biri öğrenme. Hani şu tepemizde inanılmaz bir şekilde korunan, çoğu insanın cevize benzettiği şeyden bahsediyorum. Evet, beynimiz! Nasıl olur da bazı şeyleri hatırlıyoruz da bazılarını unutuyoruz veya bir bilgiyi doğru yerde kullanacağımızı nasıl biliyoruz? Ve bunun gibi yüzlerce insanın ilgisini alamadığı ama bir o kadar da açıklaması zor sorular. Hiç dikkat ettiniz mi işten, okuldan eve dönerken etrafınızdaki çoğu tabela, ses, kokudan geriye ne kadar az şey kaldığını ya da işiniz ile ilgili bir şeyin aklınızda ne kadar çok yer ettiğini. Belki biz bunun pek farkında olamasakta beynimiz bizim için kullanılacak/kullanılmayacak bilginin ayrımını yapıp bir köşede lazım olanları saklar. Ve bunun ayrımında gelen girdinin anlam, önem ve sürekliliğinden faydalanır. Bizim için pek anlam ifade etmeyen bilgiyi beynimiz kanıksar. Ancak bizim için önemi fazla olan bilgi hele de bu bilginin sonucunun ödül veya cezaya dayanması durumunda beynimizde gerçekten de güçlü bir şekilde yer edinir. Basitçe önemi az olan bilgiyi öğrenmede beynimiz vurdumduymazken, önemli bir bilgiyi öğrenmek için can atar. Ödül ve ceza demişken hadi hep birlikte düşünelim anılarımızı. En iyi hatırladığımız şeyler yoksa ödevimizi yapmadığımız için hocadan sınıf önünde yediğimiz azar veya karne hediyesi olarak mükemmel bir yaz tatili yahut bunun gibi şeyler mi? Kuvvetle muhtemel bunun gibi şeylerdir. Ne yazık ki beynimiz işin sonunda ödül veya ceza ya da ağrı veya haz yoksa, hatırlamakta biraz güçlük çekiyor. Öğrenme ve hafıza nöronlar arasındaki sinaps denilen bağlantılar sayesinde sağlanır. Bu bağlantılar ne kadar güçlü ve çok olursa öğrenme süreci o kadar sağlam olur. Betimlemek gerekirse bilgiyi beynimizdeki yollar gibi düşünebiliriz. Yollar ne kadar çok ve iyi yapılmışsa o bilgi daha iyi öğrenilmiş demektir. Yani öğrenmek bilgiyi kaydetme, anlama, hatırlama ve kullanmayı içeren çok kapsamlı ve aktif bir süreçtir. Örneğin güzel bir dağ eviniz olduğunu düşünün. Sabah uyandınız, kahvaltınızı yaptınız ve etrafı keşfe çıkıyorsunuz. Çalı çırpıların arasından geçtiniz ve o da ne! Kelimelere sığamayacak güzellikte bir şelale. Harika! İzlemeye doyamıyorsunuz ama hava kararacak ve evinize gelmek zorunda kalıyorsunuz. Hadi şimdi geriye dönelim bu şelaleye gelmek için çalı çırpıları aştınız ve bir patika oluştu. Evinize geldikten sonra bu şelaleyi tekrar görmeye gelmezseniz birkaç gün içinde geçtiğiniz yeri tekrar çalı çırpı kaplayacak. Belki de şelaleyi görmek istediğinizde onu bulamayacaksınız. Yukarıdaki hikayenin mutlu sonla bitmesi için patikayı defalarca kat ediyoruz. Bu sayede yolumuz iyice sağlamlaşmış olacak ve bir dahaki sefere şelaleye ulaşmak bizim için çok daha basit bir hal alacak. Hatta yolu süslediğinizi falan düşünün, bu yoldan geçmek için zevk alırsınız. Beynimizde de işler aynen bu şekilde. Bir bilgiyi aldığımızda bunu sürekli tekrarla pekiştirerek, hatta çağrışımlar yaparak bilgiyi çok kolay hatırlamayı bu sayede gerekli yerde, zamanında kullanmamızı sağlarız. Öğrenme ve tekrar süreciyle o bilgiyi edinmiş oluruz. Beynimiz ödülle de iyi öğrenir cezayla da, mesele sizin hangi yolu seçtiğiniz!


Prof. Dr. Aziz Sancar ismini birçoklarımız 2015'te almış olduğu Nobel Kimya Ödülü ile duyduk. En azından ben kendi adıma konuşursam ben o şekilde duymuştum. Kısa bir araştırmadan sonra ise hayatının başarılar ile dolu olduğunu gördüm ve bugün bizlere örnek teşkil etmesi için onu anlatmaya karar verdim. Hayatı bizlerden çok da uzak olmaması kendisine olan sevgimi, saygımı daha da artırmıştı. Kısaca hayatından bahsetmek istiyorum. Aziz Sancar 8 Eylül 1946'da Mardin'in Savur ilçesinde 8 çocuklu bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Kendi ifadeleri ile; Abdülgani ve Meryem Sancar'ın sekiz çocuğunun yedincisi olarak, Mardin'in Savur denilen küçük ilçesinde 8 Eylül 1946'da dünyaya geldim. Ayrıca iki üvey erkek kardeşim vardı. Babam çiftçi iken, annem, ev ve çocuklarla ilgileniyordu. O günün standartlarına göre orta sınıf bir aile idik. Her zaman yeterli yiyeceğimiz vardı ama ayakkabı bizim için bir lükstü ve 7.sınıfa kadar tek bir ayakkabıyı sadece okula giderken giyerdik. İlk ve orta öğrenimini Savur ve Mardin'de tamamladı. Sonrasında İstanbul Üniversite Tıp Fakültesi'nde eğitim gördü. İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden birincilikle mezun oldu. Başarılarının ardı arkası kesilmeden devam etti. TÜBİTAK bursuyla gittiği ABD'de birkaç yıl biyokimya eğitimi aldı, fakat bazı sosyal uyum sorunları nedeniyle yurda döndü ve memleketi olan Savur'da bir süre hekimlik yaptı. Ancak gönlü hala bilimsel çalışmalardaydı. Bu sebeple tekrar Amerika'ya dönmeyi istiyordu. Sonrasında Dallas'a giderek Teksas Üniversitesinde Moleküler Biyoloji dalında doktora yaptı. Yale Üniversitesi'nde DNA onarımı dalında doçentlik tezini tamamladı. DNA onarımı, hücre dizilimi, kanser tedavisi ve biyolojik saat üzerinde çalışmalarına devam etti. bu çalışmayı rafa kaldırmak zorunda kaldı. Yıllar sonra bu enzime geri döndü ve bakterideki fotoliyazın DNA'yı onarma mekanizmasını açıklığa kavuşturdu. Ayrıca fotoliyazın insanda bulunan bir karşılığının, kirkadyan saati adı verilen biyolojik vücut saatinin işlemesinde rol oynadığının gösterilmesine yardım etti. Bu, Aziz Sancar'a kendi deyişiyle en büyük memnuniyeti ve nadiren bulduğu sükuneti hissettiren buluşlarından biri. Bu onarım mekanizması 1964 yılında tespit edilmesine rağmen detayları bir türlü çözülememişti. Çalışmasına önce bakterilerle başlayan Sancar bu enzimin, bakteri DNA'sındaki hasarlı nükleotidleri çıkarırken bu nükleotidlerin çevresindeki 12 nükleotidi de kesip attığını keşfetti. Sancar bu onarımın insanlarda gerçekleşen versiyonunu da araştırdı. İnsanlarda durum biraz daha karışıktı. Aziz Sancar geliştirdiği bir testle, insanlarda DNA'daki hasarlı nükleotidlerin çevresindeki 27 nükleotidin nasıl kesilip atıldığını ve doğru nükleotidlerin bu boşluğa nasıl yerleştirildiğini buldu. Bu mekanizmanın 16 gen tarafından sentezlenen 16 protein ile işlediğini keşfetti. Aziz Sancar Nobel Ödülü'ne özellikle bu konudaki başarılarından dolayı layık görüldü. Sancar ayrıca 2015 Mayıs ayında ekibiyle birlikte insan genomundaki DNA onarım genlerinin bütün bir haritasını yayımladı. Bakteriler kromozomlarından ayrı olarak plazmid denen daha küçük halkasal DNA molekülleri içerebilir. Plazmidler moleküler biyolojide önemli bir araç olarak kullanılagelmiştir. Aziz Sancar bakteri hücresi içindeki kromozomun UV ışınlarının etkisiyle yok edilip plazmidin sağlam ve tek başına hücre içinde bırakıldığı Maxicell yöntemini geliştirdi. Böylece, örneğin plazmide aktarılan genler ve bunların protein ürünleri bakterinin kendi genleri ve proteinleri araya karışmadan incelenebiliyor. Aziz Sancar bu yöntemi aslında DNA onarımında görevli enzimleri saflaştırmak için geliştirmiş ancak yöntem literatüre geçmiş ve Aziz Sancar'ın ilgili makalesi 1000'in üzerinde atıf almış. Ayrıca Maxicell terimi Oxford Biyokimya ve Moleküler Biyoloji Sözlüğü'ne de girmiş. 1996 yılının Mayıs ayında Sancar Türkiye'den ABD'ye giderken uçaktaki bir dergide jet lag hakkında bir makale okudu. Bu makale bilime yapacağı önemli altıncı katkının habercisiydi. Pek çok canlıda bulunan 24 saatlik bir iç saat olan biyolojik saat, insan vücudundaki çeşitli metabolik olayların düzenlenmesinde rol oynuyor. Sancar makaleyi okuduğunda insanda DNA onarımı etkinliği göstermeyen fotoliyaz benzeri genleri düşündü. Bakterideki fotoliyaz enzimi ışıktan etkilenen özellikte olduğu için aklına insanda fotoliyaz benzeri genlerle kodlanan proteinlerin, günışığı döngüsüyle uyumlu biyolojik saatimiz ile ilişkisi olabileceği fikri geldi. O sıralarda sadece tek bir biyolojik saat geninin varlığı biliniyordu. Sancar fotoliyaz benzeri bu gene kriptokrom adını verdi. Bu konudaki ilk makalesi sadece hipotez olarak yayımlandı. Sıra bu hipotezi ispatlamaktaydı. CRY1 ve CRY2 genlerinde mutasyon oluşturduğunda biyolojik saatin bozulduğunu gözlemledi. Ardından bu konuda çalışan başka araştırmacılar da başka biyolojik saat genleri keşfetti. Biyolojik saatle ilgili bu keşfi Aziz Sancar'a 1998 yılında Science dergisinin yılın molekülü yarışmasında ikincilik kazandırdı. Sancar'ın biyografisinde, çocukluk ve gençlik dönemlerine ilişkin dikkat çeken, Bir Türk vatanseveri olarak büyüdüm ve hala daha öyleyim ayrıca bilim adamı olmayı amaçlayan ve sonrasında bunu icra eden biriyim. Babam çiftçi iken, annem, ev ve çocuklarla ilgileniyordu. O günün standartlarına göre orta sınıf bir aile idik. Her zaman yeterli yiyeceğimiz vardı ama ayakkabı bizim için bir lükstü ve 7.sınıfa kadar tek bir ayakkabıyı sadece okula giderken giyerdik. Annem, Savur'un yanındaki küçük bir köyün imamının okuma yazması olmayan bir kızıydı. Okuma yazması olmamasına rağmen annem, tanıdığım en zeki kadın idi. Annem ileri düşünceliydi ve neredeyse Atatürk'e tapıyordu iadeleri kullanıyor. Kendisi idolü olarak Gazi Mustafa Kemal'i örnek aldığını belirtiyor. Almış olduğu ödülü de anıtkabir müzesine bağışlamıştır. Bugün Anıtkabir'de kendisine ayrılan bölümde sergilenmekte. Bizlere örnek olması gereken yakın tarih kahramanlarından birisi olarak görüyorum kendisini. Her Türk gencinin de kendisini örnek alması gerektiğini düşünüyorum. Aziz Sancar gerçekten gururumuz oldu. Belki ileride daha fazla ödül gelir ülkemize. Elinize sağlık.


Bilim, genel anlamıyla nedensellik ilişkileri, deney veya gözlem yardımıyla bilgi üretmeyi hedefleyen bir üst insani uğraşıdır. Bilimin asıl amacı; olgu, varsayım, iddia ya da tez gibi bileşenler üzerinden gerçek bilginin sistematik, olabildiğince basit ve pekin biçimde ifade edilmesidir. Bununla birlikte günümüzde bilimle ilgili birçok spekülasyon vardır. Bunlardan ilki bilimin ürettiği bilgiye olan güvenle ilgilidir. Bilimle ilgili en önemli ikinci spekülasyon ise teknoloji ile sıklıkla karıştırılıyor olmasıdır. Her iki tartışma kanadında gerçek bir cevap bulabilmek için bilimin, bilimsel ilerlemenin, bilimsel metodolojinin ve bilim tarihinin doğru şekilde öğrenilmesi gerekir. Bilim sözlük anlamı olarak; evrenin tüm bileşenlerini ya da evren içerisinde gerçekleşen tikel olayları sistematik olarak inceleyen, deneyle gözlemleyen, çeşitli metotlarla gerçek bilgiye ulaşmayı hedefleyen sistematik bilgi üretme aracıdır. Bilimin tarihi ise bundan çok daha fazlasını ifade eder ve birçok kez farklı şekillerde tanımlanmıştır. Bilimin babası ve ilk kez bilimlerin sınıflandırılmasını sağlayan kişi olarak Aristoteles; bilimi, herhangi bir somut varlığın var olmasındaki nedenselliği bilme olarak tanımlar. Felsefi düzlemde gerçekleşen bu tanım, modern bilim kavrayışından kısmen uzak gibi görünse de temel anlamda benzerlik gösterir. Keza aradan geçen 20 asırdan sonra modern bilimin en önemli figürlerinden biri olan Russel; bilimi, deney ya da deneyden elde edilen verilerle uslamlama gerçekleştirerek dünyaya ilişkin bilgi bulma çabası olarak tanımlar. Einstein içinse bilim, kaotik nitelikteki tüm ampirik verilerin mantıksal düşünme ile uygunluğunu test etme biçimidir. Günümüzde birçok insani uğraşıyla karıştırılan bilim, diğer üst uğraşılardan ve inanç temelli varsayımlardan oldukça farklıdır. Bilim bir sanat değildir. Sanat duygulara ve sembollere odaklanarak yaratıcılık ortaya koyar. Bilimin ise böyle bir hedefi yoktur ve çoğunlukla deneye tabii olarak ilerler. Bilim; felsefe, inanç sistemi, ideoloji ya da teknoloji de değildir. Son dönemde bilim ve teknolojinin sıklıkla birlikte anılıyor olması, bu iki uğraşının birbirleri arasında kurduğu sebep-sonuç ilişkisinden kaynaklanır. Teknoloji, var olan bilimsel ilerleme doğrultusunda elde edilen sonuçların insan yaşamına fayda sağlaması amacıyla gerçekleştirilen çalışmalar bütününü ifade eder. Bilim ise tamamen deneyler ve gözlemler üzerinden bilgi üretmeyi hedefler. Örneklendirmek gerekirse yapay zeka üzerinde yapılan çalışmalar bilimsel niteliktedir. Yapay zekanın akıllı telefonlarda ya da diğer akıllı cihazlarda kullanılması ise teknoloji olarak tanımlanabilir. Aynı durum otomobiller için de geçerlidir. Otomobilin çalışmasını sağlayan motoru geliştirmek, bilimin işidir. Bunun bir araca dönüşmesi ise teknolojik ilerleme ile ilintilidir. Bilimle ilgili ortaya atılan en önemli spekülasyonlardan biri de kime bilim insanı denilmesi gerektiğine yöneliktir. Genel anlamıyla bilim insanı, bilimin etik prensiplerini gözeterek gerçek ve deneye tabii olan bilgiyi üretmeyi hedefleyen kişilerdir. Bilim insanları, objektif ve her türden gelişmeye karşı açık fikirli olmalıdır. Bununla birlikte bilimin ne olduğu konusu da yine bilim insanının kimliğiyle ilgilidir. Astroloji bir bilim değildir. Dolayısıyla astrolojiyle ilgilenenlerin bilim insanı olduğunu varsaymak, doğru bir hipotez olmayacaktır. Aynı durum, diğer sahte bilim olarak adlandırılan ve bilim gibi görünmesine karşın bilimsel bilgi üretmeyen uğraşılar için de geçerlidir. Bilimsel bilgi; deneye, gözleme ya da mantıksal uslamlamalarla gerçekleştirilen akıl yürütmelere dayanmalıdır. Aksi durumda üretilen bilgi, gerçeklikten uzak veya deneyle örtüşmeyen türden veri olarak kabul edilir. İnançtan farklı olarak bilim, kesin ve deneyle test edilebilen bilginin peşinden koşar. Burada inanç, sadece dini ya da yaratılışla ilgili varsayımları içermez. Bir bilgi spekülasyonu olarak inanç, bilimsel bilginin elde edilme yöntemlerinden farklı olarak ortaya konulan her türden veriyi ifade eder. Bilimsel bilginin üretimi sürecinde teorik ya da deneye tabii veriler kullanılabilir. Dolayısıyla bilim yapma edimini genel anlamıyla teorik bilim ve pratik bilim olarak iki farklı şemsiye altında ifade etmek mümkündür. Teorik bilim; teoriler, varsayımlar, iddialara ya da paradigma üzerinden gerçek ve deneysel olarak test edilebilir bilgiye ulaşma biçimidir. Pratik bilim ise temel olarak deneyden yola çıkarak gerçekliğe ulaşmayı hedefler. Teorik ya da pratik fark etmeksizin bilim, daima gerçek olan ve fiziksel dünyada test edilerek onaylanabilen bilgileri üretmeyi merkeze alır. Modern insanın en temel problemi, şüphesiz ki güvendir. Teknoloji ve bilimsel ilerlemeyle birlikte yaşamı şekillenen modern insanın neye ve nasıl güveneceği daima merak konusu olmuştur. Bununla birlikte bilim, her zaman doğru ve gerçek olanı hedefler. Bu hedef, farklı yöntemler ya da metodolojiler kullanılarak desteklenir. Aynı zamanda bilimler, çeşitli amaçlar doğrultusunda binlerce sınıfa ayrılarak ilerler. Aradığımız bir çeşit güven ilişkisiyse, neye güveneceğimizi bilmek için alternatifler arasından tercihte bulunmamız gerekir. Bilim, bugün ürettiği bilgiyle insan yaşamına değer katan ve dünyayı anlama konusunda en önemli verileri sunan bir çeşit bilgi kaynağıdır. Dolayısıyla bilimsel bilgiye güvenmek, yaşama ve dünyaya ilişkin birçok sorumuzun cevabına ulaşma konusunda tetikleyici olacaktır. Tüm bunlara karşı bilimsel bilginin gerçekliği, tam olarak kesinlik içermez. Yani bilimsel bilgi, gerçek anlamıyla kesin ya da pekin bilgi olarak tanımlanamaz. Pratik yaşamda bilimsel bilginin ürettiği paradigmaların karşılık buluyor olması, bu verilerin her zaman ve aynı şart altında aynı sonuçla vuku bulacağını göstermez. Yerçekimi kuvveti, bir kağıdın yanması gibi her türden pratik bilimsel bilgi insan yaşamı için her gün yeniden ortaya atılan bir varsayımdan ibarettir. Çoğunlukla ateşe temas eden kağıdın yanmadığı bir durumu gözlemleyemeyiz. Bununla birlikte oksijenin bulunmadığı bir ortamda kağıt, ateşle temas kurmasına karşın yanmayacaktır. Biz insan olarak bilimsel bilginin gerçekliği kavrayışıyla her günü, tüm deneyimlerden elde ettiğimiz bilgiler aynı şekilde sonuç verecekmiş gibi yaşarız. Oysa bilimsel bilgi, belli şartlar ve kanunlarla ifade edilen varsayımları da içerir. Bu durum, bilimsel bilgiye güvenilmemesi gerektiği sonucunu çıkarmaz. Her şart altında insani ilerlemenin anahtarı, bilimin işaret ettikleriyle ilişkilidir.