Yıllar önce izlediğim ve hatırladığımda tekrar tekrar etkisinde kaldığım bir filmdi Zamana Karşı. Mükemmel görselliği, etkileyici konusu ve aslında hayatın içinden sahneleri bulunuyordu. Her ne kadar günümüz dünyasının temelinde para yer alıyor olsa da paranın kazanılabilmesi için zamanın da feda edilmesi gerekiyor. İşte film, aslında her ikisini, zaman kavramı üzerinden anlatıyor. Öyle bir dünya düşünün ki her şey zaman, her yer zamanda var! 2169 yılında geçen filmde, 25 yaşından sonra hiç kimse yaşlanmıyor. Sadece zaman ile yaşanılabilen bir dünyanın kapıları aralanıyor. Zaman hem parayı hem de gücü sembolize ediyor. Çünkü zamanız varsa, istediğiniz her şeyi yapabilecek kadar vaktiniz de var. Paranın sürdürdüğü hükümranlığın benzeri, filmde zaman üzerinden kurgulanmış. Dolayısıyla zengin insanların yaşamak için çok daha fazla vakti oluyor. Yoksul bölgede yaşayan insanlar, daha fazla zaman kazanabilmek ve kendileriyle çevresindeki insanları yaşatabilmek için ellerinden geleni yapıyor. Başrolde yer alan Justin Timbarlake cinayetle suçlanır ki bu büyük bir yanlışlıktır. Böyle büyük bir yanlış anlamadan kurtulabilmek için zamanın egemen olduğu düzene karşı çıkması gerekir. Ve evet, zamana karşı büyük bir savaş başlar! Günümüz dünyası, paranın hüküm sürdüğü ve her maddi ögenin para ile şekil aldığı bir yaşam biçimini temsil ediyor. Paranız yoksa, muhtemelen kısa bir süre sonra yaşamanızı devam ettirme noktasında çeşitli sıkıntılarla karşı karşıya kalacaksınız. Bu noktada Zamana Karşı filminde detaylı bir şekilde işlenen zaman kavramı devreye giriyor. Para yerine zamanı koyduğunuzda değişen bir şey olmayacaktır. Filmde yer alan karakterlerin her biri, zamanı bir değiş tokuş aracı olarak kullanıyor. Elbette harcama, zamanın azalması gibi bir sonuca neden oluyor. Zamanınız azaldığında ne yaparsınız? Daha fazlasını kazanabilmek için çok daha fazla çalışırsınız. Fiziksel anlamda yaşlanmaya tabi olmamakla birlikte zamanınız dolduğunda bu dünyadan gideceğiniz gerçeği, sizin bu konuda farklı adımlar atmanıza neden olabilir. Gerçek dünyada paranın zulmünün farkına varan insanlar gibi filmde de Will Salas, zamanın egemen olduğu hükümdarlığın gerçek yüzünü görmüştür. Bu nedenle cinayetten hüküm giydiği ve cezasını çekiyor olduğu hapishaneden kurtulabilmek için bu sistemi çökertmek ister. Elbette işi zordur, her şeyin merkezinde zaman yer alır. Filmin kurgusu son derece başarılıdır. Ayrıca vasat bir sistemi bütün çıplaklığıyla gözler önüne serer. Zenginler hep genç kalır ve yaşamlarına devam eder. Fakirler zamanları az olduğu için hayata veda eder ve elenirler. Kendi yaşayamadıkları yıllar, başkalarına eklenir. Birileri zenginken daha da zengin olur, fakir olan daha da fakirleşir. İşte sistemin güzel bir özeti. Zamanın kullanıldığı bu hükümranlık çökmeli artık! Zamana Karşı büyük bir yarış içinde olan ve bu hükümranlığın çökmesi için çabalayan karakterlerin çabaları nasıl bir şekilde sonuçlanacak? Filmi izlerken bu soruyu aklınızın bir köşesinde tutmanızı istiyorum. Günümüzde zaman ve para aslında bir madalyonun iki yüzü gibi. Fakat bu madalyonun bir yüzü daha var: İstenç. Neyi ne kadar istediğimiz çok önemli. Hiç çalışmadan para kazanılan bir dünyada, acaba herkes zamanını çok daha iyi kullanmayı amaçlar mıydı? Sonuçta sonsuz olarak gördüğümüz zaman, her insan için nihai bir durak noktasına sahip. Her şeyi yapmak için bolca zamanımız var, algısı yerine kendi potansiyelimizi aşmaya ya da diğer bir tabirle Nietzsche'nin Üst İnsan'ı olmaya çalışmak çok anlamlı geliyor bana.


Sorgulamak biz insanların en sevdiğim vasıflarından biridir. Sorguluyoruz çünkü merak ediyoruz, anlamlandırmaya çalışıyoruz. Çünkü bildiğimiz şey hakkında öngörüler oluşturabilir, onu yönetebiliriz. Belki de merakımızın yegane nedenlerinden biri yanıtını aldığımızda duyduğumuz hazdır. Stephen Hawking'de Zamanın Kısa Tarihi kitabında insanlık tarihinin en büyük meraklarını sorgulayıp buna yanıtlar arıyor. Kitap yukardaki şekilde 12 bölümden oluşuyor. Nereden geldiğimiz, evrenin nasıl ve neden bu biçimde olduğu, zaman kavramı, bir son var mı varsa nasıl gibi uzun süredir var olan klasik ama popülerliğini koruyan meraklarımız kitabın temellerini oluşturuyor. Bunun yanında öncekilere göre nispeten daha yeni ama en az onlar kadar popüler kara delikler, solucan delikleri ve zamanda yolculukta yer alıyor. S. Hawking içeriğin gelişimini en başından, Aristo'dan alarak günümüze kadar getirmiş. Bu tarihsel perspektifte siz de zamanda bir yolculuk yapmış oluyorsunuz aslında! Gerçektende kitap çoğu kişinin okuyabileceği bir dilde ve düzeyde yazılmış. S. Hawking böyle anlaşılmaz kavram ve kuramları anlaşılır düzeye ustalıkla indirgemiş ama gel görelim ki olay bu kadar basit değil. Kitabın genel manada anlaşılabilmesi için muhakkak temel fizik bilgisine sahip olunması gerektiğini düşünüyorum. Buna rağmen bile bazı tartışmalar havada kalabiliyor. Zaten S. Hawking kitabın önsözünde Yine de birçok insanın kitabın bazı bölümlerini anlamakta zorluk çektiğinin farkındayım diye belirtiyor. Hatta kitabın sonlarına doğru konuyla ilgili kuramların ancak küçük bir kısmının doğru anlaşılması için uzman olmak gerektiğini söyleyerek yüreklere su serpiyor denebilir. Tamamen anlamak için Stephen Hawking olmak gerekebilir! Muhtemelen kitabı yazarken bunun öngörüsünde bulunuyor ki tartışılan çoğu şeyin altını doldurmaya çalışmış ve bilimsel olarak temellendirmiş. Tartışmalarla ilgili deyimi yerindeyse tezleri ve antitezleri ortaya koyarak mükemmel bir şekilde sentez yapmış. Daha iyi anlaşılması için görsellerde kullanılmış ve kitabın sonunda ufak bir sözlükte mevcut. Yine de bazı bölümlerde dönüp tekrar okuma isteği hissediyorsunuz ve okuyorsunuz, bu okuma hızınızda bir miktar ivme kaybettiriyor. Tavsiyem, gerekirse birkaç defa bile olsa okumanız yönünde. Çünkü içerik kitabın ilk sayfasından itibaren kümülatif bir şekilde ilerliyor. Yani anlaşılmayan bir olay kitabın ilerleyen sayfalarında size zorluk çıkarabilir. Hakkını da teslim etmek gerekirse bu geriye dönüşler sizi sıkmıyor ve kitap bir şekilde sizi kendinde tutmayı başarıyor. Bu anlatımın akıcılığından, sizi sürüklemesinden ve bence bir miktar da konunun cazibesinden kaynaklanıyor. Öyle ki makro evrenden bahsederken kendinizi bir anda mikro evrende bulabilirsiniz. Kitabı okurken kendinizi S. Hawking'in bir söyleşisinde gibi hissedebilirsiniz. Çünkü karşısında sanki bir topluluk var gibi mizah ve iğnelemeler yapmış, bazı anılarına değinmiş. Ve ayrıca Nasrettin Hoca'nın mizahı hem güldürür hem düşündürür deriz ya, S. Hawking' in mizahı tam da o türden. Kitabın çevirisini yorumlamanın, kitabı basıldığı dilde okuduktan sonra daha gerçekçi olacağını düşünüyorum. Ancak yine de çevirinin akışı neredeyse hiç bozmadığını söyleyebilirim. Sonuç olarak Stephen Hawking'in bu kitabı yazarken herkese ulaşmak istediği çok açık ve galiba bunu başarmış durumda. Zamanın Kısa Tarihi İngiltere'nin en çok satan gazetesi olan Sunday Times'ın çok satanlar listesinde 237 hafta boyunca kalarak rekor kırmış. Kitabı okurken bazı kuramları, bazı tartışmaları anlamakta zorluk çekebilirsiniz. Bence mükemmel bir şekilde anlamak zorunda da değilsiniz. Ama S. Hawking'in konuşma yetisini kaybettikten sonra yazdığı bu başyapıt sayesinde yaşadığımız evrene çok daha anlamlı bakmamız gerektiğini düşünüyorum. Oldukça merak ettiğim ve herkesin elinde gördüğüm bu kitabı ben de okumak istiyorum. Bu güzel inceleme için teşekkür ederim. Okuduktan sonra kitap hakkında daha derin konuşmak için bekliyorum. Hawking gibi bir insandan ilham alinmamasi mumkun degil.Okunacaklar listeme eklendi , tesekkurler tavsiye icin . Buna kesinlikle katılıyorum. Yorumunuz için ben teşekkür ederim.


Kitabı okumaya başladığımda kapağına şöyle bir bakmıştım. Ve evet bir adam vardı kapağında. Ama adamın siyah bir siluet şeklinde oluşuna, tünel gibi bir yerde yapayalnız duruşuna ve açıkça BEN YALNIZIM diye bağırmasına hiç dikkat etmemişim. Kitabı şimdi bitirdim ve yine şimdi daha iyi anlıyorum, hem kitabın kapağının neden böyle karamsar olduğunu hem de isminin neden Zamansız olduğunu. Kahramanımız Barbaros... Sistemin içinde, sisteme karşı ama sistemden kopamayan bir zavallı kendisi. Hem alkolik hem de sigara bağımlısı. Günümüz insanında hor görülen iki özelliğin ikisine de sahip. Sistemden, yaşadığı çevreden, insanlardan nefret ediyor kendisi ama aslında nefret ettiği kadar bu insanlara bağımlı. Eğer sigara ve alkol aldığı bakkal olmasa kim getirecek onları ayağına? En çok da Elif'e bağımlı. Boşandığı eski karısı. Ne kadar insanlardan nefret edip uzaklaşmak istese de, onu olduğu yere bağlayan Elif. Çünkü o burada, sistemin içinde ve bu yüzden Barbaros da burada olmak zorunda. Elif de sistemin içinde kaybolmuş kendine göre, aynı sistemin kölesi olan diğer insanlar gibi. Kendisinin kaybolduğunu da inkar etmiyor Barbaros, kendisinin de köle olduğunu ve bu saçmalıklara hizmet ettiğini. Sadece bu bağımlılığın farkında olmasıyla, kendini diğerlerinden ayırt ediyor. Barbaros, bazı yerlerde haklı ve bazı yerlerde de haksız. Romanın bazı yerlerinde sonuna kadar destekledim Barbaros'u ama bazı yerlerinde de tiksindim. Bazı paragrafları okurken de kitabın sonunda bu adam intihar edecek diye geçirdim içimden. Bu roman Barbaros'un bir gününü anlatıyor. Bazı yerlerde ise her birimizin bir gününü anlatıyor. Hayata karşı duruşumuzu sorgulatıyor ve ayakta durabilmek için de ciddi örnekler veriyor. Ve bazen de şaşırtıyor. Hayata gelmek başka şeydir, o hayatı atandığınız rolleri oynayarak sürdürmek bambaşka şey. Bazen hayattaki edimlerimizin değişik oyuncular tarafından canlandırıldığı sanısına kapıldığımız olmaz mı? Hatta daha da kötüsü, bizim değişik karakterleri canlandıran bir oyuncu olduğumuzun farkına varmamızdır. Öyleyse zaman kavramının arada sırada kaymalara uğramasına şaşmamak gerekir.


Zankyou No Terror, anime dünyasının belki de pek bilinmeyen animelerinden bir tanesi. Sıra dışı bir konusu bulunan ve beni derinden etkileyen anime, etkileyici müzikleriyle de dikkatleri üzerine çekiyor. İki çocuğun dramını anlatan fakat bunu bilindik bir şekilde anlatmayan anime, direkt olarak anime olarak tasarlanmış. Bu nedenle mangası bulunmadığını da söyleyeyim. Yönetmeni Shinichiro Watanabe olan anime, 2014 yılında yayımlandı. Karakter tasarımlarını Kazuto Nakazawa gerçekleştirmiş olup animenin müziklerini Yoko Kanno'nun hazırladığını belirteyim. Ana karakterleri 9 ve 12 adlı iki çocuk olan Zankyou No Terror, nükleer yakıt tesisine sızan karakterlerin eylemleri ile başlıyor. Nükleer yakıt tesisinden plütonyum çalan iki karakter, arkalarında sprey boya ile yazılmış bir yazı bırakıyorlar: VON. Animenin benzersiz bir hal almasını sağlayan temel husus, 9 ve 12'nin ortak geçmişidir. Savant Sendorumu'na sahip olan ve Athena Programı olarak bilinen bir deneye dahil edilen 9 ve 12, oldukça acımasız bir program içerisinde yer almanın acısını çeker. Çünkü bu programda sevgi ve şefkat yoktur. Savant Sendromu'na sahip olan çocukların üstün yetenekli kişiler haline gelmesini amaçlayan program, aynı zamanda çocukları kontrol etmeyi de hedefler. 9 ve 12'nin ve diğer çocukların acı çekmelerine neden olan programdan 9 ve 12, bulundukları yerde bir yangın çıkararak kaçarlar. Bu, onlar için bir dönüm noktasıdır. Bundan sonraki amaçları ise yaşadıkları acıyı diğer insanların da görmesidir. Nükleer yakıt tesisine sızan ve ilk eylemlerini gerçekleştiren her iki karakter de bundan sonra kıran kırana bir zeka çarpışmasına sahne olacak eylemlerde bulunacaktır. Başlarda 9 ve 12 ciddiye alınmaz. Ne de olsa iki lise öğrencisidir, ne yapabilirler ki? Sıkı durun, olay tam da böyle düşünüldüğünde karmaşık bir hal alıyor. Video çekerek dünyaya mesaj vermeye başlayan 9 ve 12, bir bombanın yerini, oluşturdukları bir bilmecenin cevaplarına gizliyor. Tokyo'yu karanlığa gömecek olan bu bombanın bulunması ise oldukça önemlidir. Bombayı bulmak isteyen yetkililerin, kendilerine yöneltilen bilmeceyi çözmesi gerekmektedir. Oldukça zeki bir şekilde kurgulanmış olan Zankyou No Terror, işte bu noktada büyük bir gizeme dönüşmeye başlıyor. 9 ve 12'nin çektikleri video sonrasında patlamanın gerçekleşmesi, çocukların ciddiye alınmasının da başlangıcıdır. Yaptıkları eylemler ve çektikleri video, özellikle çok önemli bir kişinin dikkatini çeker: Bir dava nedeniyle rütbesi düşen dedektif Shibazaki Kenjirou. Böylelikle adeta zekaların çarpıştığı bir maç başlamış oluyor. Muhtemelen Shibazaki'nin olaya dahil olması, 9 ve 12'nin hoşuna gitmiştir. Çünkü zekice hazırladıkları bilmeceler ve gerçekleştirdikleri eylemleri birilerinin anlayabilmesi gerekiyor. Bu kişi de biraz önce bahsettiğim dedektif Shibazaki. Olaylar geliştikçe ve eylemler devam ettikçe Shibazaki, olayların birbirine bağlı olduğunu fark etmeye başlıyor. Bombaların ardına gizlenen mesajları çözen dedektif, zanlıların amaçlarının arkada bilerek iz bırakmak olduğunu fark ediyor. Bu, kuşkusuz 9 ve 12 için oldukça önemli. Zaten eylemlerinin tamamını insanların dikkatlerini çekebilmek için yapıyorlar. Olaylar geliştikçe sahneye, 9 ve 12'nin yangın çıkarıp bulundukları ortamdan kaçtıkları sırada arkalarında bıraktıkları 5 çıkıyor. 5'in amacı ise çok daha farklı! Amerika hükümeti tarafından büyütülen 5, 9 ve 12'nin planlarını bozmak ister. Görevi gereği bir terörist sıfatıyla 9 ve 12'yi yakalamak zorunda olsa da 5, çok daha farklı bir amaca hizmet etmektedir. 5, temel olarak 9'a ulaşmak ister. Athena Programı'na dahil edilen ve hayatlarını bir birey olarak değil de 9 ve 12 gibi sayılarla geçirmiş olan iki çocuk, yaşadıkları acının intikamını almak ister. Fakat yaşadıkları onca şeye rağmen tek amaçları insanların onları duymasını sağlamaktır. Sadece kendilerinin değil, kendileriyle birlikte programa dahil olan çocukların yaşadıklarını da insanlara duyurmak isteyen 9 ve 12, suç ve ceza kavramlarının sorgulanmasını sağlar. İnsanın karmaşık bir organizma olması ve hayatı boyunca yaşadıklarından etkilenecek olduğu gerçeği, insanlarla iletişimimizde ne kadar hassas olmamız gerektiğini bir kere daha hatırlatıyor. Kısacık ömürlerinde büyük bir acı ile karşı karşıya kalan 9 ve 12'ye sadece kaos çıkaran çocuklar olarak bakarsak olaylara ve insanlara önyargı beslediğimizi de açıkça belli etmiş olacaktır. Güneş ve balıklarla beraber yıkanmak isterdim.


Paradoks, sözlük anlamıyla aykırı düşünce olarak ifade edilir. Tarih boyunca çeşitli akıl yürütmeler, felsefi uslamlamalar ve düşünce deneyleriyle oluşturulan paradokslar, insan zihnini meşgul etmeyi başarmıştır. Tarih öncesi çağlarda, felsefenin henüz yeşermeye başladığı bir ortamda, en önemli tartışma konularından biri harekettir. Hareket, Antik Yunan kültürü için canlılığın, canlı olmanın en önemli ve biricik gerekliliğidir. Hareket öylesine önemli bir edimdir ki Antik Yunan kültürü için hareket edemeyen her şey cansız, hareket eden her şey canlıdır. Tam da bu atmosfer içerisinde bir büyük filozof yeşerir. O, Parmenides'in kendisidir. Parmenides'in en önemli tezi, duyu organları yardımıyla elde edilen bilginin yanıltıcı olduğu yönündedir. Yani; ampirik, deneye tabii olan bilgi, her şart altında yanıltıcıdır. Çünkü hareket diye bir şey yoktur. Parmenides, düşüncelerini yansıtma konusunda ketum kalsa da onun öğrencisi Xenon , insan zihnini allak bullak eden muhteşem bir paradoksla hocasının temel savını kanıtlama sınırına ulaşır. Hareket gerçekten mümkün müdür? Zenon paradoksu, hareketin imkansızlığını mantıksal düzlem altında kanıtlar. Zenon'a ve hocası Parmenides'e göre hareket imkansızdır. Tüm bu hareket olarak algıladığımız şeyler, birer yanılsamadan ibarettir. İnsanlık tarihinin ilk ve en önemli tartışmalarından biri Antik Yunan dünyasının felsefi geleneğini başlatan eşsiz bir noktada cereyan etmiştir. Bu tartışmanın temelde iki kanadı vardır. Biri Zenon'un hocası Parmenides, diğeri ise Aristoteles'in her şeyini borçlu olduğu Herakleitos'tur. Herakleitos Bir nehirde iki kez yıkanılmaz. Hatta bir kez bile yıkanılmaz. derken harekete işaret eder. Hareket onunun felsefi pozisyonunun temellerini ifade eder. Herakleitos'un ifade etmek istediği, tam anlamıyla Antik Yunan kültürü ile özdeşleşir. Hareket, canlılığın en önemli referansıdır. Herakleitos'un bu muhteşem akıl yürütmesi, her ne kadar doğa ve canlılığa ilişkin son derece kreatif bir veri sağlıyor olsa da söz konusu antik dünya olduğunda Parmenides'in henüz gelişmeye açık felsefi uslamlamasıyla çatışır. Bu çatışma, felsefe tarihinin ilk tartışmasının kapılarını aralar. Çünkü Parmenides, Herakleitos'tan farklı olarak hareketin tamamen imkansız olduğu düşüncesini savunur. Hareketin imkansızlığı, deneyden ve deneyimden gelen her türden bilginin reddedilmesi anlamına gelir. Parmenides'in bu iddiası, öğrencisi Zenon tarafından tarihte eşi ve benzeri görülmemiş bir paradoksta hayat bulur. Zenon paradoksu olarak anılan bu uslamlama, hareketin gerçekte mümkün olmadığını açık biçimde kanıtlar niteliktedir. Zenon paradoksu; tamamen insani ampirik, yani deneyime bağlı algının ögeleriyle ilintilidir. Zenon'un temel hedefi; hocasının felsefi pozisyonunu, içinden çıkılamaz bir paradoksa dönüştürerek ifade etmektir. Zenon, bu doğrultuda ok gibi Antik Yunan düşüncesinin hareketle özdeşleştirdiği son derece anlamlı bir sembolü merkeze yerleştirir. Zenon'un tüm bu sorulara vereceği cevap nettir. Ok, aslında hareket etmez. Hareket olarak gözlenen tüm bu olgular, birer yanılsamadan ibarettir. Bu düşünce ile Zenon paradoksu şekillenir. Zenon, yine ok üzerinden muhteşem bir akıl yürütme, felsefi bir uslamlama gerçekleştirir. Zenon'un ortaya serdikleri, hareketin gerçekliğine ilişkin yeni bir tartışmanın muhteşem bir kanıtı niteliğindedir. Zenon, bir ok düşünmemizi ister. A noktasından herhangi bir noktaya seyreden ve hareketini tamamlayan ok... Bu ok her şeyden önce A noktasından başlayan bir hareket gerçekleştirir. A noktası, referanslar zincirinin başlangıcıdır. A noktasından harekete başlayan okun B noktasına ulaşması için bu mesafenin yarısı kadar yolu katetmesi gerekir. Bu yarı uzaklıktaki mesafeye C noktası diyelim, der Zenon. Okun katetmesi gereken mesafe artık C noktası ile B noktası arasındaki mesafedir. Her iki nokta arasındaki mesafenin de elbette bir orta noktası olmalıdır. Bu her iki noktaya eşit mesafede konumlanan yeni noktaya Zenon D noktası der. D noktası, C ve B arasında tam ortada konumlanmaktadır. Okun seyrine, yani yolculuğuna devam edebilmesi için D ve B arasındaki mesafenin de yarısını geçmesi gerekir. Hareketin tamamlanacağı nokta B'dir ve ok, yeni hareketine D noktasından başlamıştır. Dolayısıyla D ve B noktaları arasında tam merkezde her iki noktaya da eşit mesafede başka bir referansın belirlenmesi gerekir. Tahmin edileceği üzere bu referans E noktasıdır. O halde, E noktası ile B noktası arasındaki mesafe, okun tüketmesi gereken yeni yolu ifade eder. Bu yol için de yeni bir referans kabul edilmelidir. Her iki mesafenin tam orta noktası, yeni referansın kaynağıdır. Zenon, bu serüvenin sonsuza kadar devam ettiğini söyler. Mesafenin boyutu ve uzaklığı ne olursa olsun, her zaman kat edilmesi gereken bir yarım mesafe vardır. Bu yarım olarak kabul edilen mesafe, hiçbir zaman değişmez ve sonsuza dek devam eder. Dolayısıyla hareket düşünüldüğü gibi gerçek değildir. Zahiridir. Gerçekliği yansıtmaz ve bir yanılsamadan ibarettir. Zenon'un bu paradoksu, oldukça güçlü bir felsefi arka planı bünyesinde barındırır. Bu arka plan, hareketin gerçekten imkansız olduğu düşüncesidir. Zenon'un meşhur paradoksunun çözümü hakkında birçok farklı düşünce geliştirilse de bu paradoks, hala gücünü tam olarak yitirmiş değildir. Elbette insan zihni, sağduyusal ve sezgisel olarak hareketin gerçekte olmadığını idrak edemez. Böylesine keskin ve iddialı bir düşünceye sahip olmak, bu dünyanın yaşanılamaz bir yer haline dönüşmesine sebebiyet verebilir. Bununla birlikte Zenon paradoksunun, bize öğrettiği temel bazı dinamikler olduğunu söylemek mümkündür. Her şeyden önce hareket ve onunla varoluş zemini olarak ampirik dünya, yanlış anlaşılmalara ve gerçeklikten uzak görünümlere gebedir. Bu düşünceyi gündelik yaşama uyarlamak gerekirse, gündelik yaşam içerisinde pek çok; nesne, hayvan, eşya ya da benzeri her türden varlığın duyu organlarımız üzerinde illüzyon gerçekleştirdiğini gözlemleyebiliriz. Bazen bir yılanı ağaç parçasına benzetebilir, geniş yeşil düzlüklerde bir kaya parçasını koyun veya keçi olarak algılayabiliriz. İşte tüm bu örnek ve durumlar, Zenon'un hareketin gerçekliği üzerine ortaya attığı paradoksunu bir miktar daha değerli kılacaktır. İnsan zihni deneysel olarak ona gelen bilginin gerçekliğinden daima şüphe etmelidir.


İnsanın en verimli, en güzel yıllarıdır gençlik yılları. Her anlamda diri ve üretken olduğu zamanlardır. Gençlik yıllarında insanların dünya görüşü, hayata bakış açısı, hayat tarzı şekillenmeye ve olgunlaşmaya başlar. Gazi Mustafa Kemal'in de belirttiği gibi insnanların, ailelerin ve hatta ülkelerin bütün umudu gençliktedir. Gençlik hazinedir kimse elinde iken değerini bilmez, ne zaman ki elinden uçar gider gençliği işte o zaman bu hazinenin kıymetini anlar. Genç olmanın verdiği enerji, güç hiçbir şeyde yoktur. Kan bile deli akar bu yaşlarda. İlk aşklar, sevdalar bu zamanda yaşanır. Gençlik aynı zamanda kaybedişlerle, yıkılışlarla da doludur. En büyük hayal kırıklıklarını da yine insan bu yaşlarda yaşar. Birçok şeye anlam veremez. Hayat hiç de küçüklüğünde ona anlatıldığı gibi değildir. Sürekli birileri ile yarış halinde olması gerekir. Sürekli bir yerlerlere yetişme çabasıyla koşuşturur durur. Gelecek kaygısından o anını yaşayamazsın çoğu kez. Tüm bu olanların önüne geçebilecek de değildir. Tüm olanlar, yaşadıklarımız bizlere hayatın verdiği derslerden başka bir şey değildir. Güzel yurdumda genç olmak ise bambaşka, hiçbir ülkeyle kıyaslanamaz. Her fırsatta tarihinle, geçmişinle gurur duyarsın, Türk olduğun için binlerce kez şükretmişsindir. Hoşgörüsüyle, azmi ve çalışkanlığı ile temelleri gayet sağlam bir toplumun mensubu olmak size kıvanç verir. Senden öncekilerin yaptığı gibi sen de ülken için canını vermek istersin. Zamanın gerektirdiği her ne ise onla ülkene hizmet etmelisindir. Bu da ancak okuyarak, okuyarak, okuyarak olacak bir iştir. Tüm güzelliklerine rağmen ülkemde genç olmanın bir dünya zorluğu da vardır. Ancak şöyle bir durum da vardır. Olan biten senin umrunda değildir. Senin tek hedefin paranı kazanmak, aşk yaşamaktır. Tüm olaylardan soyutlarsın kendini, seni ilgilendirmediğini düşünürsün, kendi köşene çekilirsin. İşte o zaman mutlu bir yaşam seni bekliyordur. Derdin tasan olmaz. Benim anlatmak istediğim insanlar daha farklı. Tüm bu olanlar yüzünden sürekli kafası kurcalanan insandır. Düşünür düşünür düşünür... yapabileceği pek de bir şey yoktur.


Günlük okurun seçtiği onlarca tür kitap içerisinden sosyoloji metinleri pek tercih edilmiyor. Bu durum bütün dünyada böyle çünkü sosyolojinin ne demek olduğunu bilmiyoruz. Sosyoloji; okurlar için laf salatası, sıkıcı ve bilimle alakasız metinlermiş gibi algılanıyor. Aslına bakılırsa, bu alan çok büyük ve uzun bir çalışma bölümünü sırtlamıştır. Her konu hakkında binlerce kitap ve makale, yüzlerce düşünce akımı ve yöntem bulunuyor. Lakin sosyoloji ne demektir? İşte bu sorunun cevabını genellikle bilmiyoruz. Bilmememizin en büyük sebebi, yazarların bunu tanımlayamıyor olmasıdır. Çünkü tanım konusunda bir birlik yoktur. Dolayısıyla sosyoloji metinleri; günlük okur açısından çok tercih edilmeyen, kenara köşeye itilen bir türdür. Ayrıca sosyolojinin ne olduğunu bilmemekten ziyade ne işe yaradığını bilmemek, bu tür kitapları okumamamızın en büyük nedenlerinden birisidir. Zygmunt Bauman'ın kaleme aldığı Sosyolojik Düşünmek isimli kitabın, sosyolojinin ne olduğu ve ne işe yaradığı sorularına cevap verebilecek nitelikte bir eser olduğunu düşünüyorum. Sosyoloji hakkında pratik olarak bilgi edinme amacıyla yazılmış bu kitap, günlük okur için güzel bir nitelikte. Akademik ve sosyolojik bir makalenin kitap hali değil. İşte bu yüzdendir ki diğer sosyoloji kitapları gibi sıkıcı değil. Bilimsel ve akademik dille yazılmış bir sosyoloji kitabından daha çok her kesimden okurun anlayabileceği tarzda yazılmış nadide bir kaynak. Kitapta klasik sosyolojik tanımlamalar zinciri yerine günlük örnekler üzerinden gidiliyor. Mesela günlük hayatta çok olağan bir şekilde yaptığınız bir hareketi neden yaptığınızı tartışıyorsunuz. Aslında yapılan eylemler sorgulanmayacak kadar doğal eylemler oluyor. O kadar olağan ki kendiniz bile tanımlayamıyorsunuz. İşte tam olarak burada sosyoloji devreye giriyor. Sosyolojik Düşünmek, yaptığınız ve çok olağan eylemleri neden yaptığınızı yahut neden yapmadığınızı açıklıyor. Bu şekilde olaylara ve durumlara bakış açınız değişiyor. İşte bu yüzdendir ki sosyoloji bilimi değerlidir. Belli değerlerin atalarımız tarafından savunulduğu bir kere kabul edildiğinde, onlar artık çağdaş eleştirilere karşı daha dayanıklı hale gelirler; o güzel eski devirler, parlak bir başarıyla olmasa bile, tarihin sınavından geçmişken, öteki değerler hala kendilerini kanıtlamamışlardır. Gelenekçi meşruiyet huzursuzluk ve endişenden başka bir şey doğurmayan hızlı değişim dönemlerinde özellikle çekici hale gelir. Şayet köktenci ve daha önceden bilinmeyen yenilik hareketleri eski ve denenmiş tarzların onarılması olarak takdim edilirse bu tür meşruiyet işe yarar; böyle bir sunuş bazen, göründüğü kadarıyla, hızlı sosyal değişim neden olduğu belirsizliği bir dereceye kadar azaltabilir ve görece güvenli, daha az sancılı bir seçim sunabilir. Postmodernist bir yazar olan Zygmunt Bauman, toplamda 12 bölümden oluşan kitabında birçok örnek üzerinden farklı konulara değinmiş. Bu 12 bölümün başlığını buraya yazmak, kitabın genel hattını kavrayabilmek açısından anlamlı olacaktır: Özgürlük ve Bağımlılık, Biz ve Onlar, Yabancılar, Birlikte ve Ayrı, Armağan ve Mübadele, Güç ve Seçim, Kendini Koruma ve Ahlaki Görev, Doğa ve Kültür, Devlet ve Millet, Düzen ve Kaos, Hayat Uğraşına Dalmak, Sosyolojide Tarzlar ve Araçlar. Her ne kadar kitabın çevirisi iyi olmadığından dolayı bu özelliğini biraz yitirmiş olsa da samimi bir dille yazılmış. Her bölümde farklı bir örnek ve düşünce üzerinden günlük hayattan çeşitli örnekler tartışılıyor. Yani bu kitaptan bir şeyler anlayabilmek ve keyif alabilmek için sosyoloji biliyor olmanız yahut sosyolog olmanız gerekmiyor. Ayrıca kitabın en sonunda sosyolojiye ilgi duyanlar için giriş niteliğinde bir okuma listesi de var.