Enerjinin korunumu Yasası, kapalı bir sistemdeki toplam enerjinin değişmeyeceğini ifade eder. Sürtünme gibi dış kuvvetlerin etkisi olmayan bir sistemde bulunan enerji, farklı enerji türlerine dönüşür ve korunur. Yani sistemdeki enerji hiçbir şekilde sistemden dışarı çıkmaz. Enerji yoktan var edilemediği ve yok edilmediği için sistem içinde enerji her zaman dönüşerek kalır. Peki sistem derken neyi kast ediyoruz, bir sistemdeki enerji nasıl korunur, devridaim makineleri mümkün müdür; şimdi bu soruların cevaplarına bakalım. Enerjinin korunumu yasası; sürtünme başta olmak üzere dış kuvvetlerin etkide bulunmadığı kapalı bir sistemdeki enerjide kayıp olmayacağını, enerjinin farklı türdeki enerjilere dönüşerek korunacağını ifade eden bir kavramdır. Şimdi enerji kavramına bir bakalım. Bir sistemin iş yapma kapasitesi enerjidir. Farklı biçimlere girebildiği ve kapalı bir sistemde korunabildiği için enerji son derece önemlidir. İzole sistemde enerji miktarı aynı kalır. Yani enerji kayıpları yaşanmaz. Ama enerjinin korunumu yasası kapsamında önemli olan, sistemin dış etkilerden korunuyor olmasıdır. Örneğin sürtünme kuvvetini dahil edersek sistemdeki enerjinin bir kısmı sürtünme kuvveti nedeniyle gidecektir. Enerji korunumunu çok daha iyi anlayabilmeniz bir örnek üzerinden açıklama yapalım. 4 odalı bir ev ve evde yaşayan insanları düşünün. Ev, dış etkenlerden korunan izole bir sistem olsun. Evin içinde de toplamda 10 kişi bulunsun. Evin izole olma durumunu, kapı ve pencere gibi dışarı ile temasa neden olabilecek her faktörden yoksunluğu şeklinde düşünebilirsiniz. Evde yaşayan kişiler, odalar arasında gezinebilir. Mutfağa gidebilir, oturma odasında kalabilir. Odaların her birini farklı bir enerji türü olarak düşünürseniz, insanların odalar arasındaki gezintisinin enerji dönüşümlerini ifade ettiğini anlayabilirsiniz. Bu arada fizikte sistem, denklemlerin modellenmesini sağlayan nesneler topluluğudur. Örneğimizde ev, kapalı bir sistemdir. Enerjinin korunumu yasası, sistemdeki enerjinin dış kuvvetler etkide bulunmadığı sürece farklı enerji türlerine dönüşse de asla artmayacağını ya da azalmayacağını ifade eder. Yani evdeki insan sayısı ne artacak ne de azalacaktır. İlk baştaki insan sayısı ile son durumdaki sayı birbirine eşit olacaktır. Fakat dış kuvvetler etki etmeye başlarsa, yani kapı ve pencereler açılırsa evdeki kişi sayısı azalabilir. Ya da dışarından başka birilerinin gelmesi, toplam sayının artmasına neden olabilir. Şimdi gelelim bir sistemdeki enerjinin nasıl korunacağına. Daha önce de ifade ettiğimiz üzere sistemin kapalı olması, enerjinin dışarı kaçmamasını sağlar. Bu durum, enerjinin toplam miktarında değişme olmaması yani enerjinin korunması anlamına gelir. Enerjinin korunumu yasası kapsamında, kapalı sistemde bulunan enerji farklı türdeki enerjilere dönüşebilir. Yani potansiyel enerji kinetik enerjiye dönüşebilir, bunun tam tersi de mümkündür. Bir sistemdeki enerji işe dönüştürülebilir. Fakat burada önemli olan husus, bir sistemdeki enerjinin tamamının işe dönüştürülemeyeceğidir. Sistemde bulunan enerjinin yalnızca kullanılabilir kısmı enerjiye dönüşme potansiyeline sahiptir. Yapılan iş sırasında bir kısım enerji gidecektir. - Kinetik Enerji: Cismin hareket etmesini sağlayan enerjidir. Hareketsiz bir durumda bulunan cismin hareket edebilmesi için bir enerjiye ihtiyaç vardır. Cisme bir kuvvet uyguladığınızda, enerji nesneye aktarılmış olur. Bu sayede cisim hareket eder. - Potansiyel Enerji: İlk kez İskoç mühendis ve fizikçi William Rankine tarafından ortaya atılan potansiyel enerji kavramı, cisimlerin bir alanda bulunmalarından ötürü elde ettikleri enerji olarak tanımlanabilir. Cisim düşük potansiyelden yüksek potansiyele geçtiğinde potansiyel enerji biriktirir. Bu durumu bir örnekle açıklamak mümkün. Bir cisim düşünün. Yüksek bir noktaya çıkarılan cisim, bu noktada potansiyel enerji biriktirir. Çünkü yüksekteki potansiyel enerji aşağı bölgedekinden daha fazladır. Yukarıdaki iki enerji, temel enerji türlerini ifade eder. Bir cismin kinetik enerjiden potansiyel enerjiye geçmesi mümkün. Tam tersi de olanaklı. Sabit duran bir topa kuvvet uygular ve havaya atarsak ilk olarak cisimde kinetik enerji oluşur. Çünkü verilen kuvvet sayesinde top hareket eder. Bununla birlikte top yukarıdayken potansiyel enerjiye sahiptir. Potansiyel ve kinetik enerji dışında da enerji türleri bulunuyor. Enerjinin korunumu yasası kapsamında dikkate alınması gereken enerji türlerinden bir diğeri esneklik enerjisidir. Bu enerji çeşidini çok daha iyi anlayabilmeniz için bir yay düşünebilirsiniz. Bir yay aşağı doğru çekildiğinde bir iş yapılmış olur Çünkü yayın aşağıda olduğu pozisyon, bir ağırlık kaldırılabilmesine olanak tanır. Yay çekildiğinde esneklik enerjisi kinetik enerjiye dönüşür. Yayın gerilmesi ve kinetik enerjiye geçmesi arasında sürekli bir enerji dönüşümü meydana gelir. Hareket sona erdiğindeyse ısı enerjisi ortaya çıkar. İki madde arasında alışveriş yapılabilen bir enerji türü olan ısı enerjisi, maddenin ısısını düşürür ya da yükseltir. Şimdi gelelim en önemli soruya: Bir sistemi tam anlamıyla izole etmek mümkün mü? Çünkü yazının başlarında, kapalı sistemde enerjinin korunduğunu ve sistemdeki enerjinin değişmediğini belirttik. Burada aklımıza, devridaim makineleri geliyor. Yazının bu kısmına kadar geldiyseniz, bir sistemi tam olarak izole edip dışarıdan hiç enerji almayan ve sürekli çalışabilen makinelerin yapılıp yapılmayacağını düşünmüş olmalısınız. Enerjinin korunumu yasası ile ilişkili olan bu konu, son derece önemli. Bu makinelerin temel mantığı, sisteme alınan enerjiden çok daha fazlasının dışarı aktarılmasıdır. Öncelikle devridaim makinelerinin mümkün olmadığını belirtmek gerekiyor. Devridaim makinelerinin her bir çeşidi, termodinamik yasalarını ihlal eder. Çalışması gerekenden daha fazla enerji üretmek istiyorsanız, bu durum enerjinin yoktan var edilemeyeceği yasasını ihlal edecektir. Ayrıca termodinamik yasaları, iş yapmak için kullanılamayan enerjinin sürekli artma eğiliminde olduğunu söyler. Fakat devridaim makineleri, termodinamik yasasına karşı çıkar. Çünkü bu tür makineler, teoride entropiyi azaltır. Bu ise mümkün değildir.


Tabiki, ben Veysel Celiloğlu; 35 yaşında, evli, iki kız çocuk babasıyım. Ben %94 bedensel engelliyim, belden aşağı protez kullanıyorum, tek kol ve tek bacağım var. Ama ben kendimi engelli bir birey olarak görmüyorum asla. Hayata pozitif bakıyorum. Benim hayat felsefeme göre hayatta karşılaştığımız sıkıntılar başlı başına engel olarak değerlendirilmelidir. Engel fizikte değil yürektedir. Önemli olansa zihinlerdeki engelleri kaldırabilmektir. Benim eğitim hayatım zor geçti. Ben engelli bir zihin sebebi ile lisede büyük zorluklarla karşılaştım. Ticaret meslek lisesi müfredatında olan on parmak daktilo dersini iki elim olmadığı için veremeyeceğimi söyleyerek Sen bu okulda okuyamazsın kendine göre bir özürlü okuluna git dediler. O dönemlerde bizleri özürlü olarak nitelendiriyorlardı. Bu çok onur kırıcı bir durumdur. Özürlü kelimesinin anlamı ayıplı, kusurludur. Son dönemlerde bu yanlış fark edilerek engelli denilmeye başlandı. Bir nevi kötünün iyisi oldu diyebiliriz. Beni okula almadıklarında yılmadım. Çünkü benim karşıma çıkan her engel ve zorluk beni daha iyiye götüren bir araçtır, kapıları açan bir anahtardır benim hayat felsefeme göre. Basın ve medyayı kullanarak girebilirim belki ama bu şekilde baskı altında öğrenim görmek istemedim. Bu yüzden evimize yaklaşık 20 km mesafede olan ticaret meslek lisesine başladım. Bulunduğum şartlarda üç dört yıl boyunca kar demeden, çamur demeden o yolu gidip gelmek zorunda kaldım. Bahsettiğimiz on parmak daktilo dersini ise sınavda ek olarak verilen birkaç dakika neticesinde başarı ile geçtim. Bu engeli bu şekilde aşmış oldum. Ama bu senelerde okula gidiş geliş zorlukları sebebi ile tahribata uğramış oldum. Nihayetinde mezun oldum ve son sınıfta stajyer olarak başladığımız işletmede çalışmaya devam ettim. 15 sene değişik pozisyonlarda çalıştım. Daha sonra devletimizin vermiş olduğu haktan faydalanarak 3600 gün esasına dayanarak emekli oldum. Emekli olduktan sonra kenara çekilmek yerine Üreten Türkiye Güçlü Türkiye olmak için, engelli bireylerimizin önündeki engelleri aşmak için, diğer yandan da kızlarıma iyi bir gelecek sunmak ve iyi şartlarda okutabilmek için Türkiye'de yapılmayanı yaptım. Sosyal sorumluluk projesi kapsamında Ankara Emek'te Engelsiz Dünya Cafe yi açtım. Bu kafeyi diğer engelsiz kafelerden ayıran en önemli özelliği, işletmecisinin engelli olması ve bireysel girişimcilik neticesinde açılmış olması. Engelsiz kafeler her yerde var ama Engelsiz Dünya sadece Ankara Emek'te var. Bizim arkamızda, belediye, bakanlık, dernek, vakıf vb. hiçbir kurum ya da kuruluş yok. Yalnız sizler varsınız, gençlerimiz var. Toplumumuz, milletimiz var. Ben milletimin gücü üstüne bir güç asla tanımıyorum. Biz sizlere güvenerek bu kafeyi açtım. Atatürk'ün dediği gibi Bir gün her şeyi gençlerimize bırakacağız, gençlerimiz geleceğe umut saçıyor. Ben sizlerin desteği ile zihinlerdeki ve yüreklerdeki engelleri aşacağımıza inanıyorum. En temel amacımız engelli bireylerimize ulaşmak ve onların önündeki engelleri aşmak. Ben tembel biri olmuş olsaydım, birikimimi kafeye yatırmak yerine dövize yatırır ve yattığım yerden para kazanırdım. Ama o zaman üretmiş olmuyorum ki ben üretmek için yola çıktım, benim ideallerim ve hedeflerim var. Bu kafe yaşarsa ve ayakta kalırsa, kazandıkça engelli bireylerimiz kazanacak, kazanan Türkiye olacak. Unutmayalım ki tohum toprağa, engelli topluma emanettir. Nasıl aşılacak bu engeller diyebilirsiniz. Burada da sosyal sorumluluk projemizin amacı yatıyor. Bu kafe kazanmaya başladıktan sonra aylık karın yüzde üç miktarı kadar engelli bireylerimiz için açılan fona aktarılacak. Tekerlekli sandalye, ortez, protez masrafları ve benzer ihtiyaçları karşılama suretiyle onların gözündeki ışığı, yüzündeki tebessümü gördüğümde tüm yorgunluklarımı unutacağım. Hayatı paylaşmak için engel yoktur. Bu bağlamda Koç Holding'in sahiplerinden rahmetli Mustafa Koç'un şu veciz sözü geliyor aklımıza Herkes zengin olabilir ama herkes varlıklı olamaz. Varlıklı insan, olmayanla paylaşandır. Hayatın paylaştıkça güzelleşmesi boşuna değildir ve hayatı paylaşmak için engel yoktur. Benim de hedefim, tek kolum tek bacağımla engellilerle bu hayatı paylaşmak için koşturmak. Bu mücadelede toplumumuzun ve gençlerimizin desteğini bekliyoruz. Kimseden maddi bir beklentimiz yok. Bize acıyan gözlerle bakmasınlar, biz de sizler gibiyiz. Bizim sadece desteğe ihtiyacımız var. Buradan devletimizden de engelli girişimlere verdikleri destekleri arttırmalarını rica ediyorum, bu tür girişimlerin artması için. Bizler Türkiye'de azımsanmayacak bir kitleyiz. 12 milyon engelli vatandaşımız var. Aileleri ile beraber, 20 milyona yakın insan etkilenmiş oluyor. Hep birlikte yaşıyoruz bu hayatta. Bugün sağlıklısın ama yarının garantisi yok. Bugün engelli bireyler için yaptığınızı kendiniz için de yaptığınızı unutmayın. Ve Engelsiz Dünya Cafe'de yediğiniz içtiğiniz her şeyden engellilerimiz için açtığımız fona destek olmuş olacaksınız. Bunun da bilinmesini istiyorum. İnsanın hayatı da böyledir. Karşılaştığımız engeller ya da zorluklar, sıkıntılar motivasyonumuzu bozabilir ama önemli olan pes etmemektir. Her inişin bir çıkışı vardır. Ve her batan gün elbette yeniden doğacaktır. Umutla bakın geleceğe. Zaten inanç ve cesaret başarının yarısı. Bende bunlar olmasa idi bu işletmeyi açamazdım. Merhabalar. Çok güzel bir röportaj olmuş. Elinize emeğinize sağlık. Güzel düşünmek, ve bunun sonucunda ortaya çıkmış bir güzellik abidesi 'Engel Bedende Değil Yürektedir' sözüne somut bir örnek. Teşekkürler. Elinize kaleminize sağlık. Bizlere bir kez daha farkındalık kazandırdınız. Sizlere yapmış olduğunuz farkındalık nedeniyle teşekkür ediyorum.


Lisede ya da ilkokul döneminde sakalı çıkıyor diye dalga geçtiğiniz, yüzüne karşı olamasa da arkasından 'Bıyıklarını kes!' demeyi eksik etmediğiniz Ayşe, Fatma ya da Kübra'ya dikkat edin! Çünkü onların hayatı sizlere göre çok daha çarpıcı geçiyor olabilir. Polikistik over sendromunda birçok yumurta aynı anda östrojenin etkisiyle gelişmeye çalışır ancak elde var olan östrojen yalnızca birisi için yeterli olacağından hiçbiri gelişemez. Haliyle kalıverirler yumurtalıklarda. Ultrasonda ise bu yumurtalar saydam, yarı sıvı-katı veya tamamen sıvı halde görülür. Yani overlerde birçok kist halinde tespit edilir. Aşırı şekilde androjen üretimi sonucu kadınlarda kandaki östrojen seviyesi artarken; progesteron azalır. Östrojenin yüksek olması gelişen yumurtaların yumurtalıklardan atılmasına engel olur. Çünkü yumurtaların atılabilmesi için bir kural vardır: Progesteron artmalı, östrojen ise azalmalıdır. Androjen hipersentezinin patogenezinde ise yapım aşamasında kullanılan 17-a hidroksilaz enziminin anormal çalışmasının temel aldığı düşünülmektedir. İnsülin direnci gelişmesi sonucu vücut kan şekerini yükseltmek ve dokulara insülin uyarımını daha fazla yapmak için insülin üretimini artırır. İnsülinin sürekli artması androjen sistemini uyaran nedenlerden biridir. Ayrıca aşırı salgılanan insülin şeker hastalığının da habercisidir. Yapılan araştırmalarla PKOS' un genetik yönünün de olduğu ortaya koyulmuştur. Özellikle 20-30'lu yaşlarla görülmekle beraber ergenliğe giriş döneminde de ortaya çıkabilir. Kısırlık yani amenore ya da infertilite, polikistik over sendromunun ilk bulgusudur. Hiç yumurtlama olmadığı gibi düzensiz adet görülmesi de bu kategoride değerlendirilebilir. Eğer 6 aydan uzun süredir adet görmüyor iseniz mutlaka doktorunuza görünün! Şişmanlık yani obezite polikistik over sendromunun ikinci vazgeçilmez bulgusudur. Çünkü aşırı insülin salgılanması tip 2 şeker hastalığına neden olur ve bu kişilerde obez görünümü vardır. İşte geldik aradığımız cevaba! Hirşutizm yani kıllanma ya da tüylenmedeki artış kadınları oldukça rahatsız edici bir bulgudur. Aşırı androjen salgılanması sonucu androjene duyarlı olan bölgelerde olması gerektiğinden fazla kıllanma görülür. Tıpkı erkekteki gibi! Yine androjen fazlalığından dolayı erkek tipi akne oluşumunun da görülmesi sıktır. Yani belirtilerin oluşmasındaki asıl olay: Artmış insülinin androjen sentezini tetiklemesi, artmış androjenin ise kısırlık, kilo artışı, tüylenmede artış ve akne oluşumuna neden olmasıdır. 'Tamam, anladık polikistik over sendromu böyle bir şey. İyi de ben bu durumun önüne nasıl geçebilirim?' diye soruyorsanız buyurun okumaya devam edin! Son başlık ise: Riskler. Yani bu hastalığın belirtileri ile önüne geçmek kolay olduğu gibi ilerleyici durumlarında işin ciddiyetini sizlere belirtmek istiyorum değerleri okurlar. Polikistik over sendromunda aşırı östrojen sentezinin olduğunu hatta bunun kısırlığa neden olduğunu söylemiştik. İşte o östrojen, her adet döneminde rahimin kalınlaşmasını ve döllenme zamanında yumurtalıkların kolayca oraya tutulmasını sağlar. Ancak aşırı salgılandığında ne olur? Yumurtalıklar rahime atılamadığı gibi rahim duvarı her adet döneminde normalden fazla kalınlaşır ve bu da ileri dönemlerde rahim kanserine neden olur. Salgılanan aşırı insülinin kişide obeziteye neden olması ateroskleroz riskini artırır. Bu durumda damarlarda hasar gelişir ve yırtılmalar oluşur. Bu da kalp hastalıklarını beraberinde getirir. Diye gider durur bu maddeler. Siz konuyu dikkatlice anlayın ve bu konuda bilinç sahibi olup duyarlı olun yeter.


Ermişler Ya Da Günahkarlar, yazarın aklına düştüğü günden beri binlerce kez düşünüldü. Yüzlerce kez oynandı ve sorgulandı. Ülkemizde bile, farklı temsillerle yıllarca oynandı. İlk başta anlamadık gibi geldi. Ama sonra, anlaşılmaz olanın gerçeklerle kurgular arasındaki ayrım olduğunu fark ettik. Ve işte bunu fark ettiğimize sevindik. Sevindik ama hiçbir vakit neyin gerçek, neyin aklımızın bir oyunu olduğunu bilemedik. İşte bu yazı, bu bilinmezlik üzerine, bilinmez ama meraklı duygularla yazıldı. Kim bilir okuduğunuz bu yazı da belki bizim kurgumuzdur. Ermişler Ya Da Günahkarlar; 1 perde ve 1 saat 5 dakika uzunluğunda. Oyunumuz çok kısa olduğu için seyirciye verilmesi gereken ön bilgi hızlıca veriliyor. Seyircinin de en çok oyuna giriş kısımlarında sıkıldığını düşünerek söylemek gerekirse: Bu oyunda sıkılma olasılığınız çok düşük. Zaten olayları çözmeye başladıktan sonra zaman nasıl geçiyor hiç fark edilmiyor. Ufak ayrıntılar bile ilerde oyuna renk katıyor. Ben şahsen gözlerimi mümkün olduğunca az kırparak izledim. Dekor ışık ve kostüm tasarımı: Kostümler gayet güzeldi. Yerinde ve samimi bir dekor düşünülmüş. Işıksa, seyirciyi kurguya daha çok dahil etmek amacıyla sade bir şekilde tasarlanmış.


Bu sitede ilk yazım ve ayrıca ilk yazarlık deneyimim, bu sebeple bazı hatalar yapabilirim. En baştan siz değerli okuyucularımızın affına sığınıyorum. Bu yazımda tarihimizin önemli karakterlerinden olan Ertuğrul Gazi hakkında bilgi vereceğim ve Diriliş Ertuğrul dizisi hakkında fikirlerimi yazıya dökeceğim. Umarım beğenirsiniz. 13. yüzyılın ortalarında Oğuzların Kayı boyunun lideridir. Süleyman Şah'ın oğludur. Eşinin ismi Halime Hatun'dur. Annesi Hayme Ana, bir dönem obaya liderlik etmiştir. Kabri ve türbesi Kütahya'nın Domaniç ilçesine bağlı Çarşamba köyündedir. Saru-Yatı Gündüz ve Osman adlarında 3 oğlu olmuştur. Osman, Osmanlı Beyliği'nin kurucusu olacaktır. Ruhi Tarihi 'ne göre, Anadolu Selçuklu Devleti'nin Bizans İmparatorluğu sınırında bulunan uç emirliklerindeki Türk sayısı, 1243 yılında gerçekleşen Kösedağ Muharebesi sonrasında Anadolu'da başlayan Moğol baskısı sebebiyle artış göstermişti. Sultan Öyüğü bölgesinde, ucun en ileri hattı olan Söğüt'te yerleşen Türk boyunun başında Ertuğrul Gazi bulunmaktaydı. Ertuğrul Gazi'ye bağlı boyun bu bölgeye ne zaman ve nasıl geldiği kesin olarak bilinmemekle birlikte, konu hakkında farklı görüşler mevcut. Ertuğrul Gazi'nin siyasi ve askeri dehası, cesareti, yiğitliği, zekası ve aksiyonunun bir sonucu olarak, 13. asrın ortalarında Karacahisar ve Söğüt fethedildi. Selçuklu Sultanı I.Alaeddin Keykubat, bu fetihlerin sonucunda mükafat olarak Domaniç, Söğüt ve çevresini kendisine yurt olarak verdi. Yazları Domaniç yaylalarında, kışları Söğüt'te geçiren Ertuğrul Gazi, Selçuklu Devleti'nin kuzey-batı uç sınırlarını en iyi şekilde koruyup, asayişi temin etti. Domaniç-Söğüt ve çevresine hakim olduktan sonra, Bizans sınır boylarında bulunan diğer uç beyleriyle birlikte cihat ve gaza ile meşgul olmaya devam etti. Ertuğrul Gazi, komşu Bizans tekfurlarına karşı kazandığı parlak başarılarından dolayı gazi unvanı aldı. Ertuğrul Gazi, yöneticiliği döneminde aşiretinin nüfusunun az olmasından dolayı barış merkezli, tedbirli ve ihtiyatlı bir siyaset izledi. Çevresinde bulunan Türkmen beylikleri ve Bizans tekfurlarıyla daima iyi geçinip onların durumlarını ve siyasi şartları gayet iyi değerlendirerek başında bulunduğu aşiretini ve idaresi altında yaşayanları sulh ve sükun içinde yaşattı. Ertuğrul Gazi, emri altındaki topraklarda yaşayan halk tarafından çok sevilen ve sayılan bir kişiydi. Söğüt'teki Hıristiyan tebaası da Ertuğrul Gazi'yi yürekten seviyor ve sayıyordu. Yurt tuttuğu bölgede huzur ve güveni sağladı. Ertuğrul Gazi, oğlu Osman Gazi'ye küçük bir beylik, tecrübeli kumandanlar, iyi bir nam ve fethe müsait bir zemin bırakmıştır. Ertuğrul Gazi, 1281 senesinde 93 yaşlarında iken Söğüt'te vefat etti. Ertuğrul Gazi'nin Söğüt'te, oğlu Osman Gazi tarafından yaptırılan bir türbesi bulunmaktadır. Her yıl eylül ayının 2.haftası pazar günü anma törenleri yapılmaktadır. Diriliş Ertuğrul dizisi yayınlanmaya başladığı günden itibaren izlenme listelerinin başında yer almıştır. Dizi, şanlı tarihimizdeki önemli kahramanlardan birisi olan Ertuğrul Gazi'yi konu almaktadır. 2014'ten beri yayınlanan dizide Ertuğrul karakterini başarılı oyuncu Engin Altan Düzyatan canlandırmaktadır. Bence dizideki kıyafetler ve eşyalar oldukça başarılı seçilmiş. Buna karşın dizinin bazı eleştirilen yönleri de yok değil. Örneğin dizide çok sık güncel siyasete yönelik verilen mesajlar dizinin kalitesini düşürmekte. Bunun yanında bazı ufak hatalar da var lakin bunların diziyi çok olumsuz yönde etkileyecek hatalar olmadığını düşünüyorum. Ayrıca dizideki asıl amacın da tamamen gerçek tarihi anlatmaktan çok Osmanlı Beyliği kurulana kadarki zorlu mücadeleyi anlatmak olduğunu düşünüyorum. Dizi işlediği konu gereği milli duygularımıza hitap etmekte ve bu da birçok izleyiciyi etkiliyor. Diziye karşı ön yargısı bulunanlara tavsiyem en azından bir bölümünü izledikten sonra karar vermeleridir. Umarım dizinin kalan bölümleri de kaliteli şekilde devam eder. Umarım yazımı beğenmişsinizdir. Yorum yapmayı unutmayın ve mutlaka diğer yazılarımıza da göz gezdirin.


Kendi halinde bir kış mevsimi geçiriyor Erzincan. Yakmış sobasını belki anneler kestane pişirmiş evlatlarına, belki sıcak bir çorba içmişler akşam. Çocuklar yarın ya okula gidecek ya tarlaya. Uykularının en derin saatinde gece 2 sularında bir gürültü, bir afet, bu bir felaket... Erzincan'ı haritadan silen, 59 saniye süren 7,9 şiddetinde bir zelzele. Akıllara sığmaz bir yıkım. Devrilen mangallardan çıkan yangınlar, yerle bir olan evler, haykıran anneler, ağlayan bebekler ve kurtarılmayı bekleyen binlerce can. Aynı günde 80-90 sarsıntı yaşanmış. Şehir yerle bir olmuş, hava -10 derece, bu felaketten kurtulanların sığınacağı bir yer, yiyeceği ekmeği yok. İnsanlar hasta, yaralı. Yaralarını saracak bir tabip. O da yok. Açta açıkta bekliyorlar sadece. Telgraf hatları çökmüş, telefon zaten ne arar. Yardım isteyemiyor halk, kimseye haber gönderemiyor. Bu acıyı tarif edemem, hatta hissedemem bu kadar büyüğünü fakat şöyle ifade edebilirim belki; ölülerini gömecek yer bulamayıp çareyi cesetlerden tepeler yapmakta buluyorlar. Böylesi zor bir sınavı belki en son Kurtuluş Savaşı zamanlarında vermişti bu halk. İmtihan bu ya.. Duvarları yıkılan hapishaneden mahkumlar çıkarıldı, depremzedelere yardım etmeleri söylendi de bir tanesi bile firar etmedi, mahpusuna geri döndü. Öyle bir can pazarı işte. Mahkumları merak edenler için daha sonra çıkarılan bir kanunla cezaları affedildi. Sağ olsunlar. Tüm gazeteler Erzincan'ı yazarken yüce vatanımın insanı da desteğini eksik etmedi, elinde avcunda ne varsa yolladı. Yollayacak bir şeyi olmayanlar acısını paylaştılar memleketlimin. Var olsunlar. Erzincan belki bir daha eskisi gibi olmadı, bir daha eskisi gibi gülmedi ama bırakmadı da memleketinin elini. Benim yerim yurdum burası anam babam dedi, yapamam gurbet ellerde dedi. İşte bu yüzden kış ayları geldi mi bir hüzün çöker Erzincan insanına. Ama üşümez kolay kolay. Deyim yerindeyse, ciğeri yanar çünkü. 79. yılında yine bir depremle kendini hatırlatınca ben burdayım diyor galiba dedim. Bu yüzden kaleme almak istedim bu yazıyı. Evet burada, hala bir damla yaşımızdasın.. Bir gecede 100.000'den fazla yaralı verdi Erzincan. Enkaz altında kalarak, yangında yanarak, soğukta donarak.. 32.962 can verdi Erzincan. Otuz iki bin dokuz yüz altmış iki can. Allah mekanlarını cennet etsin.. Böyle acı yaşanmışlıklar da hayatın içerisinde unutulup gidiyor. Aslında bu gibi toplumsal tecrübeleri sürekli olarak hafızlara hatırlatmak ve insanlara anlatmak gerekiyor. Çok güzel bir yazıydı. Teşekkürler. Bu acı olayı yaşayanların hayatlarını deprem öncesi ve sonrası diye ikiye ayırdığını duymuştum.O günlere şahit olmuşçasına bir üslupla anlattığınız yüreğimize dokunan bu yazıyı kaleme aldığınız için teşekkür ederiz. Tüylerimizi diken diken eden ve bu gerçeği bir kez daha hatırlatan güzel bir yazı olmuş. Elinize sağlık. Deprem her zaman karşımızda yüzleşmek zorunda olduğumuz bir gerçek. Bu yüzden tedbiri hiçbir zaman elden bırakmamak lazım. Güzel yazınız için teşekkür ederim.


Türkiye'de her yıl 50.000 kadar estetik ameliyat yapılıyor. Bu da demektir ki her 1600 kişiden biri estetik operasyon geçiriyor. İstatistiklere göre ülkemizde en çok yağ aldırma, rinoplasti ve saç ekimi operasyonu yapılıyormuş. Dünya genelinde de durum farklı değil. İnsanların estetik operasyon geçirme sebepleri genel olarak iki başlık altında toplanıyor: sağlık veya daha iyi bir görünüm. Sağlık için yapılan estetik uygulamalar arasında burunda yapılan ameliyatları örnek verebiliriz. Soluk alıp vermede sıkıntı çeken, burnu doğuştan düzgün bir şekilde gelişmemiş olan ve kaza sonrası burunda sorun oluşan hastalar için bu zorunlu bir uygulama olur tabi ki. Peki daha iyi bir görünüm için estetik ameliyat geçirmek ne kadar doğru? Sosyal alanlarda daha iyi görünmek, çekilen fotoğraflarda daha iyi çıkmak için ve karşı cinsi etkilemek için insanların operasyon geçirdiğini biliyoruz. Ama son dönemde, bana göre tamamen bir saçmalık olan ünlülere benzemek için yapılan ameliyatlar var. Örneğin tam da bu aralar bir sosyal medya fenomenine benzemek için Türkiye'ye ameliyat olmaya gelen bir kadından bahsediliyordu. Haberlerde görebilirsiniz. Maalesef ki, haberlerde görüyoruz, bu estetik operasyon mağdurları çok fazla. Ve bu mağdur olma durumu ölüme kadar gidiyor. Kendileri zarar görüyor, aileleri zarar görüyor. Birkaç ay önce midesine balon taktıran bir kadının vefat haberini izledim haberde. Bu durumu görüp düşünen insanlar neden böyle yapmış ki, spor yapıp zayıflasaymış ya diyor. Hekimler de buna müsaade ediyor, hepsi için demiyorum ama bu olaylardaki gibi bazıları parayı düşünüp direk ameliyata alıyor. Nasıl ergenliğe girme yaşı düşmüşse, estetik ameliyat isteme yaşı da düştü. Bu durum özellikle kızlarda çok görülüyor. Güzel görünmek için zayıflamanın kısa yolu olarak bu tarz estetik operasyonlar yapılıyor. Daha gelişimini tamamlamamış çocuklar, bu ameliyatları istiyorlar. Aileleri bilinçsiz, bu çocuklara operasyon yapan hekimler bilinçsiz. Oysaki bu durumun etik olması için, ameliyat yaşına gelmeleri için daha çok yıl var önlerinde. Daha iyi bir görüntü adına, araştırıp görüşmeden estetik operasyon geçirdiği için çok kötü durumlara düşen insanlar var. Bir yerde şöyle bir tabir kullanmışlar Rezil olmak da var, vezir olmak da. Gerçekten doğru demişler. Sonuçta bıçak altına yatmak öyle kolay bir iş değil ve yoldan geçen birinin yapabileceği bir iş değil. İyice araştırıp soruşturmadan bu tür işleri yapmak doğru değil. Bu yüzden etik olan ile mantıklı olanın sentezini yapmalıyız. Bu iki olgunun sentezi bizi doğru sonuca götürecektir. Kesinlikle yazdıklarınıza katılıyorum. Hatta daha da abartıp diyorum ki, tıp sağlık dışındaki konulara alet edilmemelidir. Yanlış anlamışsınız bence sayın yazarı kastı estetiğin yanlış olduğu değil başkalarına benzeme amaçlı yapılan ve bilinçsizce yapılan estetiğin yanlış olduğudur. Güzel görünmeyi istemenin günah olduğunu da söylemiyor. Sayın yazar size gelince:Estetiğin bu kadar önemli olduğu bir çağda düzgün hatlara sahip olma duygusu da bence çok normal karşılanmalı tabi herhangi bir sağlık sorunu yaratmayacaksa. Bence yazarın burada kastettiği şey daha iyi bir görüntü için ameliyat olmak değil. Hani bir ünlüye benzemek için 20 küsur tane ameliyat olan insanlar vardır ya işte onlardan bahsediyor. Yazar Bey bu konuda örmek de vermiş zaten. Zaten çağ olarak değişim çağındayız. Böyle şeyler artık normalleşti. Ama iyice araştırıp soruşturmadan girişilen işler mağdur olmayla sonuçlanıyor. Bir de daha reşit olmamış ve ameliyat sonucu gelişimi sekteye uğrayacak çocukların operasyon istemesi, ailelerin de bilinçsiz bir şekilde izin vermesi hiç etik değil. Yorumunuz için teşekkür ederim. Öncelikle bu bir eleştiri yazısı, eleştirmek benim işim. Güzel görünmeyi istemek de günah değil ama başkalarına benzeyerek güzel görünmeye çalışmak bir saçmalık. Ayrıca lafım başkalarına benzemek için yapılan ameliyatları yapan hekimleredir. Lütfen dikkatli okuyalım.


Euroleague Basketbol'un Avrupa kıtasındaki en büyük organizasyonudur. Tarihçesinde Avrupa Şampiyonlar kupası vs. isimler alsada 2001 yılından itibaren Euroleague adını almıştır. 2010 yılından itibaren Turkish Airlines ile yapılan anlaşmayla organizsyonun adı Turkish Airlines Euroleague, son 4 takımın şampiyonluk mücadelesi verdiği 4'lü finalin adı da Turkish Airlines Final Four olmuştur. Euroleague ismiyle düzenlenmeden önce (1999-2000, 2000-2001) Anadolu Efes'in 2 adet 3.lüğü bulunsada son 2 yıla kadar malesef takımlarımız bu dev organizasyonda pekte varlık gösterememişlerdir. Fakat 2014-2015 sezonunda Final Four a kalan Fenerbahçe Türk Basketbol'u adına gelecek sezonlara umut ışığı olmuştur. Ertesi yıl finale kalmış hatta kupaya bir basket uzaktayken uzatmalara giden maç sonucunda kupayı kaybetmiştir. Ayrıca Fenerbahçe bu yıl ülkemizde düzenlenecek Final Four'a da kalma başarısı göstermiştir. Eski statüye göre (2015 e kadar) 24 takımın katılımyla 6'lı 4 grup oluşturur ve grubu ilk 4 sırada bitiren takımlar üst tura çıkar, üst turda 8 erli 2 grupta mücade ederler ve yine ilk 4'ee giren takımlar 1. 4. ile 2. 3. ile 5 maçlık bir seri oynar ve kazananlar Final Four'a kalırdı fakat 2015'ten itibaren takım sayısı 16'ya düştü ve bütün takımların ev sahibi deplesman şeklinde birbirleriyle maç yapmaları sağlandı böylece ligin izlenilebiliriliği arttırılmak istendi ve başarılıda olundu. Diğer statüde birçok takım birbirleriyle maç yapmadan sezonu tamamlayabilirlerken artık bütün takımlar birbiriyle maç yapmaktadırlar. Yeni statüde normal sezonu ilk 4 sırada tamamlayan takımlar 5 maçlık seride ev sahibi aventajını yakalarlar ve ilk 2 maçı evlerinde oynama hakkı kazanırlar. 5-8 takımlarsa ilk 2 maçı deplasmanda oynayayrak Final Four mücadelesi verirler. 11'i A lisans 3'ü B lisans 1'i Eurocup'ı kazanan takım, 1'i de özel davetle olmak üzere 16 takım Turkish Airlines Euroleague 2017'ye katılmıştır. Türkiyede 2 takım A lisans sahibi takımlardır ayrıca Galatasaray 2. büyük kupa 'ı kazandığı için katılma hakkı kazanmıştır ve Darüşşafakda özel davetle turnuvaya katılmıştır. Normal sezonda yani 16 takımın birbiriyle oynadığı 2'şer maç sonucunda Fenerbahçe 5, Anadolu Efes 6, Darüşşafaka da 8. olmuş ve Play-off'a kalarak ülkemizde düzenlenecek Final Four'a katılabilme şansı yakalasalarda bu şansı sadece Fenerbahçe değerlendirmiştir. Temsilcimiz Fenrebahçe 19 Mayıs Cuma günü saat 21.30 da Real Madrid ile karşılacak ve kazanması halinde CSKA Moskova Olympiakos maçının galibiyle kupa için mücadele edecektir. maçlar 19-21 Mayıs ta Sinan Erdem Arena'da oynanacaktır. Biz bu yazıyı yazdıktan sonra 2 maçınıda zorlanmadan kazanıp basketbolda Avrupa'nın en büyük kupasını ülkemize getiren Fenerbahçe'yi tebrik eder, bu başarının Fenerbahçe ve Türk Basketbol'u adına bir başlangıç olmasını dileriz ....


Tüm dünyada olduğu gibi ülkemiz de yeni bir salgına karşı mücadele veriyor. Çoğumuz bu süreçte hem kendini hem de sevdiklerini korumak için evinde kalıyor. Biz de Parlak Jurnal olarak, evde kalan değerli okurlarımıza yönelik bir ödüllü yazı yarışması düzenlemeye karar verdik. Bu yarışmada başarılı olan yazarlara birbirinden güzel kitaplar vermeyi planlıyoruz. Evinizde ve masanızda kalın; araştırın, inceleyin, derleyin, hayal edin ve bir yazı kaleme alın. Evde, kitaplarda, sayfalarda hayat var! Düzenlediğimiz yazı yarışmasına son katılım ve yazı gönderme tarihi 14 Nisan 2020'dir. Yarışmaya katılmanız için öncelikle katılım formunu doldurmalı ve daha sonra 7 Nisan'a kadar yazınızı göndermelisiniz. Yarışmayla ilgili tüm ayrıntıları bu sayfadan öğrenebilirsiniz. Yazı yarışmasının sonuçları açıklandı. Yazı değerlendirme ekibimizle birlikte somut ve soyut parametreler içeren bir puanlama tablosuna göre yazılarınızı değerlendirdik. Bu süreçte tüm değerlendirmeler kör olarak yapıldı. Puanlamayı yapanlar yazarlara ait kişisel bilgileri bilmiyordu. Puanlamaları toplayan arkadaşımız hangi yazı numaralarının hangi isme ait olduğunu bilmez iken isimleri bilen arkadaşımız da puanlamaları bilmiyordu. Yarışmamızdaki yazıların puanlamaları arasında oldukça ufak farklılıklar olduğunu belirtmek istiyoruz. Ayrıca intihal tespit ettiğimiz yazıları da bu süreç içerisinde diskalifiye ettik. Yazılar toplamda 1050 puan üzerinden değerlendirilmiştir. Ayrıca, yarışmamıza katılanlardan ilk 10 sıralamayı da sizlere duyurmak isteriz: Zeynep Bilge BUDAK (935,5 puan), Ekrem KANDUR (931,5 puan), Serkan TAŞAN (930,5 puan), Ahmet EROĞLU (923,5 puan), Seda ÖZTÜRK (918,5 puan), Gülperi Ece BULUT (917,5 puan), Süeda LAÇİN (916, 5 puan). Tüm katılımcıları tebrik ediyoruz. Ayrıca bu zorlu günlerde böyle bir yarışmaya katılarak bir fark oluşturduğunuz için hepinize teşekkür ediyoruz. Kazanan yazılar ve uygun görülen yazılar ilerleyen süreçte sitemizde isminizle yayımlanacaktır. İlk üç yazarımızın bizimle e-posta üzerinden iletişim kurmasını bekliyoruz. Yarışmaya katılım süresi bitmiştir. Güncellemeler için bu sayfayı ve e-posta adresinizi takip edin. Yarışma sonuçlarını ve kazanan yazarlarımızı 24 Nisan Cuma günü açıklayacağız! - Bilim kategorisindeki yetersiz katılımdan ötürü yarışmamızı yalnızca düzyazı ve edebiyat kategorisine sınırlıyoruz. - Fakat o kategorideki ödülleri diğer ödüllerin içerisine dağıttık. Bu sayede kazananlara daha fazla kitap hediye etmiş olacağız. - Yarışmamızdaki son katılım ve yazı gönderme tarihini tek seferliğe mahsus 14 Nisan 2020 tarihine kadar erteliyoruz. Yazınızı göndermeden evvel ön katılım yapmanız gerekiyor. Ön katılım yaptıktan sonra 14 Nisan 2020 tarihine kadar yazınızı gönderebilirsiniz. Ön katılım yapmak için buraya tıklayabilir yahut sitemiz üzerinden aşağıdaki formu doldurabilirsiniz. Yazı yarışmasına evde kalan, kalemine güvenen, yazmaya istekli ve gönüllü olan herkes katılabilir. Herkesin tek bir yazıyla katılım hakkı vardır. Yazı yarışmamızda herhangi bir konu kısıtlaması ise yoktur. Tüm kategorilerdeki yazılarda kelime sayısının alt sınırı 300 kelimedir. Şiirler için ise bu alt sınır 20 satır (ör. 4x5) olarak belirlenmiştir. Fakat üst sınır bulunmamaktadır. Bu alt sınıra uyduğunuz sürece istediğiniz uzunlukta yazabilirsiniz. Bu sınırları daha adil bir puanlama ve değerlendirme yapabilmek için mecburen koyuyoruz. Herhangi bir konu kısıtlaması olmamasının yanında etnik, dini ve siyasi konularda ayrıştırıcı, hedef gösterici ve hakaret edici söylemler kullanmamalısınız. - Gerektiği yerlerde italik ve gerektiği yerlerde kalın yazı kullanabilir. - Eğer bir alıntı var ise tırnak işareti kullanmalısınız. - Eğer var ise ek başlıkları 14 punto büyüklüğünde ve kalın olarak yazmalısınız. - Eğer var ise kaynakçanızı ve atıflarınızı yazınızın sonunda belirtmelisiniz. Her yazının bir adet kapak görseli olmak zorunda. Bu görselin yüksek çözünürlükte ve göze hitap eden bir şekilde olmasını tavsiye ediyoruz. Bunun yanında, yazınıza istediğiniz kadar yazıyla alakalı ek görsel ekleyebilirsiniz. Gönderdiğiniz yazının tamamen size ait olması ve başka bir ortamda yayımlanmamış olması gerekiyor. Yarışmamıza katılan her yazı intihal açısından değerlendirilecektir. Yolladığınız her eseri çeşitli kriterler açısından titizce inceleyeceğiz. Bu değerlendirmeyi bir kurul ile birlikte şeffaf olarak gerçekleştireceğiz. Tüm değerlendirmeleri ve puanlamaları yazarlarımızla ve okurlarımızla bizzat paylaşacağız. Yarışma kurulunun değerlendirip belirlediği ilk 3 sıralamaya giren yazılar sitemizde yayımlanacak ve okurların beğenisine sunulacak. Dereceye giremeyen ancak yayımlanabilir yazılar da Parlak Jurnal'in inisiyatifi doğrultusunda yayımlanabilecektir. Önceden form ile birlikte isminizi kaydettikten sonra yazılarınızı en geç 7 Nisan 2020 tarihine kadar internet aracılığıyla parlakjurnal@gmail.com e-posta adresimize gönderebilirsiniz. Eserinizi yollarken adınızı, soyadınızı ve iletişim bilgilerinizi göndermeyi de lütfen unutmayın. Not: Parlak Jurnal ekibi, katılım oranları gibi durumları gözeterek yazı yarışmasında her türlü değişiklik yapma hakkına sahiptir. Ayrıca şiir yazıları da edebiyat kategorinde değerlendirilecektir. Geçmişte yaptığımız yazı yarışmasına buradan ulaşabilirsiniz. Son yazı kabul ettiğimiz tarih bugün (14 Nisan) sona eriyor. Kazananları değerlendirme sürecimiz bir aksilik çıkmadığı taktirde 20 Nisan günü tamamlanacak. Sizlere 20 Nisan günü internet sitemizden ilk 3 yazarımızı duyuracağız.


Kendisini Doktor olarak tanıtan ve zamanda yolculuk yapma yeteneği bulunan Zaman Lordu, Dünya'yı kurtarmak için türlü maceralara atılmakta ve her zaman kazanan Dünya olmaktadır. Çoğunlukla her bölümde farklı bir maceranın konu edinildiği bu dizi, evren üzerine ve türler arası iletişim özelinde derin bir sorgulama gerçekleştirmemizi sağlıyor. Fantastik bir yönü de bulunan dizi, 1963 yılından beri yayımlanıyor. Bu nedenle çok ama çok uzun soluklu bir dizi olduğunu söyleyebilirim. Doctor Who büyülü evrenine hoş geldiniz! Kendisini her ortamda Doktor olarak tanıtan, ezeli düşmanlarının da onu bu şekilde bildiği bu kişi, aslında insanvari bir dünya dışı yaratıktır. Kendisini Dünya'yı ve insanları korumaya adayan Doktor, 1950'lerden kalma bir polis kulübesi gibi görünen TARDİS ile tam anlamıyla evren içinde benzersiz maceralara atılır. Bir maceradan diğerine giderken asla yalnız değildir! Genellikle her sezon ya da iki sezonda bir farklı bir yol arkadaşı/arkadaşları olur. Her şey oradan çok sıradan ve basit görünüyor değil mi? Aslında bu basitlik, karmaşıklığın ta kendisidir. Doctor Who, her ne kadar birçok kişi tarafından fazlaca fantastik sayılsa ve bu nedenle pek sevilmese de Doctor Who'nun felsefi zeminini fark eden insanların sayısı da az değildir. Her bölümde farklı insan dışı varlıklara ve bunların Dünya/Evreni ele geçirmelerine tanık olsak da aslında birçok varlık ve birçok durum, derin anlamlara sahiptir. Her şeyden önce uzak bir gelecekte Evren'in nasıl bir yer olacağına dair çeşitli fikirleri vardır dizinin. Bilinçli canlıların olduğu bir Evren'de canlı formları arasında büyük bir mücadele ortaya çıkacağını, çeşitli olaylar üzerinden açıklayan dizi; bu kısımda fantastik ögeleri sıkça kullanır. Ama bir saniyeliğine durup düşünelim. Şu anda kendimizden başka bilinçli canlılar olduğuna dair bir fikrimiz olmasa da insan türü arasında bile yüzyıllardır süren büyük bir savaş var. Bencillik, kıskançlık, zengin olma isteği, bir topluluk olarak sınırları belirli bir alanda yaşama arzusu ve daha pek çok unsur; bu savaşların her dönem yenilenmesine neden oluyor. Bizler şu anda belirli alanlarda yaşıyor, bu alanların dışına yabancılaşmak zorunda kalıyor olsak da bütünüyle düşündüğümüzde Dünya bizim evimiz. Bunu da sanırım farklı formlarla karşılaştığımızda anlayabileceğiz. İşte Doctor Who evreninde bu savaşlara tanık oluyoruz. Fakat insanlar arasındaki savaşlara pek denk gelmiyoruz çünkü genellikle dünya dışı varlıklar her zaman istilacı konumunda. Bu nedenle insanlar olarak tek bir düşmana karşı birlik halindeyiz. Doktor, insanları bu tehditlerden korumak için bitmez tükenmez bir mücadele içinde. Hem kendi geçmişiyle hem de gelecekle sıkı bir hesaplaşma halinde olması, aslında çoğu zaman kendini yorgun hissetmesine neden oluyor. Fakat bu, dışarıdan pek de anlaşılmıyor. Çünkü Doktor, her zaman sorunları çözen ve umutsuzluğu bertaraf eden bir karaktere sahip. Bu ise büyük sorumlulukları göğüslemesine neden oluyor. Asla zalim ya da korkak olma. Asla vazgeçme, asla pes etme. sözü geçiyor dizinin bir bölümünde. Doktor, yol arkadaşlarına aslında bunu sürekli öğütlüyor. Zalim olanların en büyük düşmanı olan Doktor, en zor durumda bile pes etmez, vazgeçmez ve bir şekilde umudun söndüğü bir ortamda umudun yeşermesini sağlar. Bu, yaşamın en temel yapı taşıdır. Yanındakilerin hep yeni şeyler keşfetmesini sağlar, çünkü o, Gözlerini açık tutarsan daima bakmaya değer bir şeyler göreceksin. sözüne inanmaktadır. Doktor, TARDİS ile büyülü yolculuklara çıkar. Gezgin olmasının birçok nedeni bulunan bu geçmişi kayıp ruhun TARDİS'i, onun en büyük yoldaşı olmuştur. Normalde TARDİS, bulunduğu yere göre şekil alabilen bir tür zaman makinesidir. Fakat Doktor'un TARDİS'i bu özelliğini yitirdiği için içi dışından büyük TARDİS'i polis kulübesi görünümündedir. Nadir olarak yalnız seyahat eden Doktor, çoğunlukla bir ya da birkaç yol arkadaşıyla farklı maceralara atılır. Masum ve tehdit altındaki insanların yardımına koşan Doktor'u birden 1800'lerde görebilirsiniz. Fakat bir de bakmışsınız 2020'lerden çıkmış. Yani ne zaman nerede olduğunu asla bilemezsiniz. İşte, bu, Doktor'un büyülü evrenidir.


Ex Machina filminin klasikleşmiş bilimkurgu filmlerinden farklı bir yapıt olduğunu en başta belirtmekte fayda var. Filmimiz bir yazılımcının çekilişi kazanması ve bunun devamında şirket sahibinin yanına tatile gitmeye hak kazanması ile başlıyor. Şirket sahibinin herkesten uzak yaşadığı evinde kendisini bekleyen sürprizden habersiz karakterimiz yola koyuluyor ve filmin ağırlıklı olarak geçtiği eve varıyor. Sürprizimiz ise kendi bilinci olup olmadığını sorgulayıp cevabını filmde bulacağımız robot. Ex Machina genel olarak durağan geçiyor ama bu eksikliğini izleyicide merak ve gerilim duygularını uyandırıp canlı tutarak kapatıyor. Film boyunca acaba ne olacaklar insanın kafasında dönüyor. Bize bazı şeyleri sorgulatıyor. IMDB'den 7,7'lik iyi bir puan alan film bence izlenebilir.


28 Kasım 2017'de prömiyerini yapan Eyvah Nadir; 1 perde ve 1 saat 10 dakika uzunluğunda. Tek kişilik oyunlarda, şimdiye kadar izlediğim en iyi oyunlardan birisiydi. Bu tür tek kişilik oyunlarda, yönetmen ve oyuncu arasındaki uyum son derece önemli olduğu için böyle uyumlu bir oyun temsili için Koray Karaca'yı ve Ali Meriç'i ayrı ayrı tebrik ederim. Günümüz sanatında bir köşeye itilmiş meddahlık bakın işte ben de buradayım dedi tabiri caizse. Genellikle, oyuncu kadrosu geniş ve dram türündeki oyunları seven birisi olarak Eyvah Nadir'i çok beğendim. Meğer bizden büyüklerin anlata anlata bitiremediği meddah oyununu izlemeden büyümüşüz. O yanımız eksik kalmış. Modern meddahlık havasında geçen oyun, temsiline başlar başlamaz zaman nasıl geçiyor hiç fark edilmiyor. Kostüm dekor ve ışık: Oda tiyatrosunu bilen bilir, küçüktür ve küçük olduğu kadar da samimidir. Dekor sade ve güzeldi. Kostümlerse bir ayrı hoşuma gitti. Işık tasarımı da iyiydi. Koray Karaca: Televizyon dizilerini çok takip edemeyen ve önceden oynadığı oyunlarını izleyemeyen birisi olarak, Koray Karaca'yı pek tanıdığım söylenemez. Eyvah Nadir'i izleyince oyunculuğunu çok beğendim. Çoğu, televizyon dizisinde oynayan, kendini geliştirmek adına çok bir şey yapmamış dizi oyuncularının aksine , Karaca'nın tiyatro temelli olduğunu öğrendim. Özellikle hızlı rol geçişleri olsun, karakter geçişleri olsun, oyun içindeki hiç bitmeyen enerjisi olsun, beni çok etkiledi. En yakın zamanda bir daha gitmek istiyorum diyerek ne derece beğendiğimi ifade edebilirim sanırım. Tekrar ve tekrar emeğine sağlık. Nadir evvela doğar, büyür, serpilir. Birçok okul bitirir. Eli ekmek tutsun ister. Birçok işe girer lakin herkes gibi gözlerini kapatıp vazifesini yapamaz Nadir. Doğruluktan vazgeçip de herkes gibi olamaz. Durum ne olursa olsun eyvah demez Nadir. Ama gel gör ki okullar bitirmek, iyi adam olmak yetmez. Kötülük yapmak gerekir. Kötü adam olmak gerekir. İşte böylece başlar Nadir'in o trajikomik hikayesi. Daha da anlatmak düşmez bize efenim. Bir bilet alın, izleyin Eyvah Nadir'i ve bir parça da olsa Nadir'de bulun kendinizi. Meddah veya kıssahan, bir topluluk önünde çeşitli hikayeler anlatan ve taklit sanatı yapan kişiye denir. Bu oyuna ise meddah oyunu denir. Bir tek oyuncunun çeşitli kılıklara girerek bir oyunu canlandırmasıdır. Meddah genellikle bir konu içinde geçen farklı karakterlerin seslerini, mimiklerini ve hareketlerini canlandırır. Genelde kahvehane gibi halkın topluca bulunduğu alanlarda, küçük bir sahne üzerinde taklit ve güldürmek amaçlı oyunlar yapar. Kahvehane kelimesini görmezden gelirsek, bu oyun hakkında yukarıdaki tanım cümlesi yeterince açıklayıcı olur diyebilirim.


İngilizlerle işbirliği yapan Araplar Osmanlı'yı sırtından vurmuştu. Şerif Hüseyin ve isyancıları bağımsızlık vaatleriyle bütün bir Arap Yarımadası'nı ele geçirmişlerdi fakat tek bir yer hariç: Medine. Ömer Fahreddin Türkkan yani Fahreddin Paşa 1868, Rusçuk doğumludur ve 22 Kasım 1948'de Eskişehir yakınlarında vefat etmiştir. Tam bir Kurmay Türk askeri ve diplomattır. Harbiye Mektebi'ni birincilikle bitirmiştir ve Balkan Savaşı'nda, Çatalca'da, Edirne'nin geri alınmasında rol oynamıştır. Birçok Ermeni isyanını bastırmıştır. Asıl namının duyulması 1916 yılında Hicaz Kuvve-i Seferiyesi Komutanlığına atanmasıyla olmuştur. Medine'deki Osmanlı Garnizonunda bağlantı ve lojistik 2. Abdülhamid'in yaptırdığı Hicaz Demiryollarıyla sağlanıyordu. İleri görüşlü bir Kurmay olan Fahreddin Paşa, bedevilerin etraftaki işgalleri dolayısıyla durumun farkındaydı. Bunun üzerine Osmanlı padişahlarının her sene hac kafileleriyle gönderdikleri hediyelerle birlikte türbedeki kutsal emanetleri 2000 kişilik bir orduyla İstanbul'a göndermiştir . 1916'dan sonra Şerif Hüseyin ve isyancıların demir yollarını bilerek tahrip etmeleriyle merkeze uzak olan Medine'nin hiçbir ikmal yolu kalmamıştı. Bunun sonrasında İngiliz destekli isyancılar Medine'yi kuşattılar. Fakat Osmanlı Ordusu tarafından yenilgiye uğradılar. Şerif Hüseyin ve yardımcıları bu yenilgi üzerine bir daha toplanamasalar da şehrin merkezle bütün bağlantılarını koparmışlardı. Medine'deki Osmanlı Ordusu'nu zor günler bekliyordu. Osmanlı Devleti ise Medine'ye yardım gönderemiyordu çünkü Filistin Cephesi çöküyordu. Önce Gazze ve daha sonra Kudüs düştü, ardından Sina ve Filistin cephesi ordularının dağılmasıyla Filistin Cephesi tamamen kaybedilmiş oldu ve Medine'ye yardım gönderme imkanı tamamen ortadan kalktı. Çekirgenin serçe kuşundan ne farkı var? Yalnız tüyü yok. O da serçe gibi kanatlı ve uçuyor. Bitkilerle besleniyor, temiz ve taze şeyler yiyor. Hem de tiryaki ve keyif sahibi, tütün ve limondan zevk alıyor. Ayrıca Hicaz, Asir, Yemen ve Afrika bedevilerinin başlıca gıdası çekirgedir. Bedeviler sağlamlıklarını ve zindeliklerini yedikleri çekirgeye borçludurlar. Çekirgeyi develer de büyük zevkle yiyorlar. Dizlerinin bağı çözülenlere, basurlulara ve romatizmalılara şifadır. Dün karargah sofrasında çekirge tavası vardı. Arkadaşlarımla beraber yedim ve bunu dil konservesinden daha lezzetli buldum. Hele zeytinyağı ile ve limon suyu ile salatası pek nefis oluyor. Elhasıl, dün çekirgeyi bahçelerden def ve tenkil tedarikini düşünürken, bugün çekirge geliyor mu diye yollarını gözlüyorum. Hangi mıntıkaya çekirge düşerse tarifim veçhile istifade edilmesini ve bana da hediye olarak çekirge gönderilmesini arkadaşlarımdan rica ederim. Günler geçmiştir ve Osmanlı Devleti 1. Dünya Savaşı'ndan mağlup çıkmıştır. Sonucunda da Mondros Ateşkes Antlaşması ile bütün ordu terhis edilmeye başlanmıştır. Bütün ordulara olduğu gibi Medine'ye de ordunun dağıtılmasıyla ilgili emir gitsmiş fakat Fahrettin Paşa emri kabul etmeyip bir kez daha direnmeye devam etmiştir. Mondros Ateşkes'inden sonra bütün baskılara rağmen ve o yokluk içerisinde tam 72 gün daha Medine'yi müdafaa etmiştir. İngilizler burayı da ele geçirmek için İstanbul Hükümeti'ni bile değiştirmiş fakat başarılı olamamıştır. En sonunda bir nota ile İngilizler savaşa tekrar başlayacağını bildirmişlerdir. Bunun üzerine VI. Mehmet ve kurmayların ricalarıyla Fahrettin Paşa Medine'yi teslim etmek zorunda kalmıştır. Fahreddin Paşa Savaş esiri olarak birçok yere sürgün edildi ve idama mahkum edildi. Fakat Atatürk önderliğindeki Ankara hükümetinin gayretleriyle Malta'dan kurtularak Ankara'ya geldi ve Milli Mücadeleye katıldı. 1936'da Ferik Korgeneral rütbesiyle emekli oldu. 22 Kasım 1948'de bir tren yolculuğu sırasında kalp krizi geçirerek vefat etti. Evet, I. Dünya Savaşı sırasında çıkan Şerif Hüseyin İsyanı'nda 2 yıl 7 ay boyunca bütün yokluklara rağmen Medine'yi savundu. Bu arada orduların sayılarını da bilmek durumun anlaşılmasına katkı sağlayacaktır. 1916 yılında Fahreddin Paşa'nın ordusu 3000 kişi iken aynı yılda İsyancıların 30.000 kişi , 1918'e geldiğimizde Medine'deki Osmanlı Ordusu 11.000 kişi iken isyancıların ise 50.000 kişidir . Ayrıca İngiliz Kraliyet Hava Kuvvetleri'nin desteğini de almışlardır. İsyancılara destek veren İngiliz Ajanı T. E. Lawrence'ın bile Çöl Kaplanı lakabını verdiği Fahreddin Paşa'ya Mustafa Kemal Atatürk: Fahrettin Paşa, daha sağlığında adını tarihe altın harflerle yazdıran kumandandır... diyecektir. İşte Bu yüzden Fahreddin Paşa Medine Müdafii, Türk Kaplanı, Çöl Kaplanı, Medine Kahramanı lakaplarıyla anılır. = Spencer C. Tucker, Arab Revolt (1916-1918), The Encyclopedia of World War I, ABC-CLIO, 2005, ISBN 1851094202, sayfa 117.


Kitap ayracınız kalem olsun. Bu kitap bana bunu öğretti. Şimdiye kadar çok kitap okumuşumdur ama Tüfek, Mikrop ve Çelik dışında öyle pek not aldığım veya altını çizdiğim kitap falan olmadı. Ama Fahrenheit 451'de bunun öneminin farkına vardım. O zaman yazarlar birer yalancıdır. Ama insanlığın seçmesini umdukları doğru yolu veya seçmesinden korktukları yanlış yolu aydınlatma ihtiyacı duyan bir yalancı. Çok felsefi oldu. Neyse, kitaba geçelim. Böylece Fahrenheit 451 kitabı ortaya çıkmış. Bu kitapta görevi söndürmek değil, yakmak olan bir itfaiyecinin hayatına bakacaksınız. Ama onun görevi en önemli görev: kitapları yakmak. Ve onun adı Montag. Birçok diğer kişinin yanında bir de kız göreceksiniz. Onun adı da Clarisse. Montag'ın bu kız ile tanışmasından sonra hayatının tam tersi yöne akmasını bir seyirci edasıyla izleyecekseniz ve sonra empati kuracaksınız. Bir şey daha, insanların yalanla dolu olan kitapları korumak için nasıl canlarını feda ettiklerine şahit olacaksınız. Evet, kitap bunlarla ilgili. Ama sadece bunlarla ilgili dersem yanılırım. Bu kitap daha birçok şeyle ilgili. Kitabın isminin nereden geldiğini sorarsanız, Ray Bradbury kitabı yazarken bir itfaiyeyi aramış ve kağıdın kaç derecede yandığını sormuş. Onlar da Fahrenheit 451 demiş.


Doğu ya da batı fark etmeksizin tüm dünyada felsefe alanında kabul gören düşüncelerden biri İlk Öğretmen tabiri üzerinedir. Avrupa ve doğu felsefeleri açık biçimde Aristoteles'i İlk Öğretmen olarak tanımlar. Dünyanın ve özel olarak da Avrupa'nın İkinci Öğretmeni ise Farabi'dir. Farabi'nin hangi etnisiteye ve millete ait olduğuna dair birçok tartışma vardır. Bununla birlikte bu büyük filozofun 872 yılında bugün Kazakistan olarak adlandırılan bölgede doğduğu düşünülmektedir. Bununla birlikte Farabi, Suriye'nin Şam eyaletinde yaşamını yitirmiştir. Tüm bu etnisite temelli tartışmalardan bağımsız olarak Farabi, İslam'ın Altın Çağı olarak adlandırılan yüzyılda yaşamış ve İslam felsefesi açısından oldukça iz bırakan bir felsefe geliştirmiştir. Onun hakkındaki bir diğer spekülasyon ise doğrudan felsefesine yöneliktir. Gazali, Farabi ve İbni Sina'yı dinden çıkmakla suçlamıştır. Felsefesi uzun yıllar İslam dünyasında yankılanmış ve onun Aristotelesçi tutumla gerçekleştirdiği İslam perspektifi, önemli tartışmaların konusu olmuştur. Diğer birçok konuda olduğu gibi Farabi'nin eserleri kapsamında da bazı spekülasyonlar mevcuttur. Günümüzde Farabi'ye atfedilen 160'a yakın kitap olduğu düşünülmektedir. Bu eserlerin bir bölümünün doğrudan ona ait olduğu kanıtlanmıştır. Bir bölümü ise spekülatif olarak ortadadır. Tüm bunlardan bağımsız olarak Farabi'nin eserleri, büyük filozofların kitaplarının açıklaması şeklindedir. Özel olarak Farabi, Aristoteles ve onun felsefesiyle ilgilenmiştir. Bununla birlikte Farabi'nin felsefesi çoğunlukla uzlaştırıcı bir mistisizmle özdeşleştirilir. Bu düşüncenin antik Yunan dünyasındaki en önemli temsilcileri ise Pisagor'dur. Bir çeşit tarikatın kurucusu olan Pisagor, evrenin tamamını anlamada matematiği kullanmıştır. Farabi'nin eserleri; siyaset ve ahlak felsefesine yönelik eserler, din bilimlerine ilişkin eserler, bilimle ilişkilendirilen eserler, mantık ve dil felsefesi üzerine eserler olmak üzere dört farklı kategoride incelenir. Farabi'ye atfedilen diğer kitaplar ise bunlara ek olarak farklı bir kategori içerisinde incelenmektedir. Farabi'nin bu eserlerinin büyük bir bölümü antik Yunan felsefesinde karşılığı olan çeşitli eserlerin açıklaması şeklindedir. Farabi, Aristoteles'in yanı sıra Platon felsefesinden ve özel olarak ise Yeni Platonculuk akımından etkilenmiştir. Farabi hakkındaki bazı spekülasyonlar ise doğrudan efsanelere dayanır. Özelikle İslam dünyasında Farabi'nin hikmetlerinin aktarıldığı bazı anlatılar efsane olmaktan da öteye geçmiştir. Bir iddiaya göre Farabi, 70 dil bilmektedir. Bu konuyla ilgili farklı anlatıcılar ve yazarlar çeşitli türlerde hikayelere eserlerinde yer vermiştir. Farabi'nin felsefesi de tıpkı yaşamı gibi ciddi düzeyde spekülasyonlara sebebiyet vermiştir. Geleneksel İslam felsefesi bakış açısından farklı bir perspektifi olan Farabi, İbni Sina ile birlikte İslam düşüncesinde önemli bir rol oynamıştır. Farabi'nin felsefesi, tıpkı Aristoteles ve Platon gibi sistematik bir arka plana sahiptir. Sistematik felsefeler, felsefenin alt disiplinlerinin tamamının birbirine paralel örgülü düşüncelerle bezenmiş olması şeklinde ortaya konulur. Farabi'nin doğa, siyaset, ahlak, bilim, varlık, din, bilgi felsefeleri tek bir düşünceden gelişir. Bu düşünce, Sudur felsefesidir. Sudur düşüncesi, aklın Tanrı'dan sudur ederek geliştiğini ifade eder. Yeni Platoncu anlayışta da aynı şekilde karşılık bulan sudur teorisi, temel olarak bir varoluş felsefesidir. Ontolojik olarak insanın, canlılığın ve en önemlisi de aklın açıklanmasına yöneliktir. Varoluş, doğrudan Tanrıdan herhangi bir edim ya da eyleme bağlı kalmaksızın sudur etmiştir. Varoluşun birçok basamağı vardır. Tanrı ve akıl düzleminde gelişen varoluş, maddede sonuçlanır. Farabi'ye göre varoluşun son basamağı maddenin kendisidir. Bu düşünce biçimi, aynı zamanda Tanrının varlığının kanıtlanmasına ilişkin de tutarlı bir akli prensibe dayanır. Farabi'de aynı düşünceden hareketli çeşitli biçimlerde Tanrıyı kanıtlamayı amaçlamıştır. Farabi, birçok farklı metot kullanarak Tanrıyı akli düzlemde kanıtlamış olmayı hedeflese de bu noktada başvurduğu üç temel yöntem dikkat çekicidir. Farabi, Pisagor'un felsefesine de uygun olarak evrende muhteşem bir harmoni olduğunu söyler. Varlıkların tekliği çiftliği, gündüz ve gece, dört element başta olmak üzere birçok detay, Farabi'ye göre evrendeki düzenin delilidir. Evrende böylesine bir düzeni keşfetmiş olması, Farabi'yi uyumluluk üzerinden Tanrının varlığını kanıtlama götürmüştür. Farabi'nin Tanrı kanıtlamalarındaki bir diğer kullandığı metot ise nedensellik ilkesidir. Bu metot, bir yapının var olması, ancak onu yapan bir mimar olması ile mümkündür. Dolayısıyla bu evren varsa, onu yapan da olmalıdır şeklinde bir akıl yürütmeye dayanır. Farabi'nin Tanrı kanıtlamasına yönelik kullandığı bir diğer metot ise antik Yunan dünyasında da yaygın olarak kabul gören hareket görüşü üzerinedir. Antik Yunan dünyasında hareket, canlılığın ve temel olarak bir başlatıcının delili olarak kabul edilir. Farabi'de bu düşünceyi kaynak olarak kabul edip hareketi, bir hareket ettirici ile bağdaştırmıştır. Dolayısıyla evrende bir hareket varsa, bunun bir de hareket ettiricisi, yani Tanrı olmalıdır. Farabi ya da dünyada daha çok anılan adıyla Alpharabius, tüm dünyada Magister Secundus olarak bilinir. Onun bu unvanı elde etmesi, yine tüm dünyada Magister Primus olarak adlandırılan Aristoteles'in felsefesini eksiksiz ve kusursuz olarak anlatmasıyla ilişkilidir. Aynı zamanda Farabi düşünceleriyle İslam dünyasını da derinden etkilemiştir. Aristoteles'in tüm felsefesini oldukça doğru ve sistemli bir şekilde analiz etmiş ve daha sonra Rönesans döneminde Avrupa'nın bu eserlerle tanışmasını sağlamıştır. Rönesans döneminde tercüme edilen birçok kitabın kaynağı ve karşılıklı okumaları Farabi'nin eserleri üzerinedir. İbni Haldun'a göre ise Farabi'nin ikinci öğretmen olarak kabul edilmesi mantık üzerinde yapmış olduğu çalışmalarla ilişkilidir. Bu yazı, Farabi ve İslam felsefesi hakkında bilgi edinmek isteyenler için oldukça faydalı bir kaynak. Kısa ve öz anlatımıyla konuyu kolayca anlaşılır hale getiriyor. Teşekkürler Parlak Jurnal!


Sonunda John Steinbeck'in Fareler ve İnsanlar kitabını okuyabildim. Yıllardır duyduğum bu romanı okuma fırsatını yeni bulmuş olmanın üzüntüsü içerisindeyim. Filmlere, tiyatrolara konu olmuş bu kısa ama büyük eser, her kesimden ve yaştan insanın okuması gereken kitaplardan bir tanesi. Milli Eğitim Bakanlığı'nın 100 Temel Eser'den bir tanesi kabul ettiği Fareler ve İnsanlar, akıcı ve basit üslubuyla çok şey anlatıyor. Birbirine yakın fakat bir o kadar da zıt dostlar olan George Mill ve Lennie Small, bu eserdeki iki temel karakteri oluşturuyor. İnsan ilişkilerine, farklı tiplere, ümide ve ümitsizliğe, işçilerin çektiği zorluklara ve hatta ırkçılığa bile çeşitli noktalarda değinen John Steinbeck, büyük umutları olan iki küçük insanı anlatmış. Hafıza sorunları olan Lennie oldukça masum, iyi niyetli ve kol kuvvetini ayarlayamayacak kadar güçlü birisi. Sahip olduğu bu kuvvet, zekası kıt olduğundan dolayı başına hep kötü işler açıyor. George ise bu ikiliden zeki olanı. Lennie George'u o kadar çok seviyor ve benimsemiş ki o ne derse sözünden çıkmıyor. Aslına bakacak olursak Lennie ile birlikte hayatı bir kabuslar zincirine dönen George, bu durumun farkında ama onsuz yapmak istemiyor çünkü onun niyetinin iyi olduğunu biliyor. Her yoksul işçinin sahip olduğu gibi bu ikilinin de büyük bir hayali var. Çalışarak, emek vererek para biriktirmek ve huzurlu bir şekilde kendi işine sahip olmak. Fakat kitabın isminin de anlatmaya çalıştığı şekilde, açlık ve yoksullukla birlikte büyük zorluklara göğüs gererek fare gibi çalışan bu insanların hayalleri genelde gerçek olamamaktadır. Fakat onlar bu ümide sımsıkı sarılırlar. Ve bu hayali duyan herkes, o hayale sımsıkı bağlanır, hayalin bir parçası olmak ister. İnsanın yüreğinin iyi olması için akla ihtiyacı yoktur. Bana zaten bu ikisi pek olmuyor gibi geliyor. Gerçekten akıllı bir adama bakıyorsun, hiç de iyi biri olmadığını görüyorsun. George ve Lennie'nin dışında Slim, Curley, Carlson, Candy, Crooks, Whit gibi farklı karakterler de dönemin işçilerini ve çevrede gerçekleşen olayları farklı biçimlerde anlatıyor. Dolu fakat kısa ve bir o kadar da akıcı olan tiplemeler sizi hiç sıkmıyorlar. İnsan ilişkilerinin farklı bir zamandan gelen boyutunu çok güzel bir şekilde açıklayan John Steinbeck; yarattığı bu iki karakter ile işçilerin neler yaptığını ve günlerini nasıl geçirdiğini, hatta dönemin zencilerine ne muamele yapıldığını gözler önüne seriyor. Tüm roman boyunca gözünüzde canlanacak olan sahneler içerisinde en çok tavşanlar sayfalarınızda dolaşacak. Kurulan hayallerin sıcaklığı, bu kısa romana sizi sıkıca bağlayacak. Tavşanlar ve fareleri bu kadar çok sevebileceğimi hiç düşünmemiştim, tabi bir de ketçapı. Fareler ve Fizyologlar'a da bir göz atmanı tavsiye ederim.


İnsanı diğer canlılardan, cansızlardan, varlıklardan ayıran en önemli özelliği nedir? Sorusuna birçok cevap verilmiş şimdiye kadar. Kimisi aklı demiş, kimisi iradesi demiş, kimisi konuşması demiş, kimisi ise diğer canlılardan bir farkının olmadığını söylemiş. Açıkçası ben de yakın bir zamana kadar bu sorunun cevabının akıl olduğunu düşünüyordum. Ama okuduğum bir yazıyla bu konuda çok farklı düşünmenin de mümkün olduğunu gördüm. Ve bu yazıyı paylaşmak istedim, umarım bu ve bunun gibi birçok konuya farklı bakabilmemiz adına yardımı olur. Evet, başparmak. İnsan gibi çok üstün gördüğümüz varlığın diğer canlılardan en önemli farkının başparmağı olduğunu söylüyor Ahmet Haşim. İlk insan, zekasıyla değil, sırf elinin taazzuvu sayesinde taştan bir balta imal etmeye muvaffak olarak ağaç dallarını kesmiş ve mağara haricinde, güneş ve sema altında, ilk mimari eseri vücuda getirebilmiştir. İnsan medeniyetine başlayan, çekici ve testereyi tutan ilk eldir. Dağda, çölde ve ormanda hayvan olarak kalan mahlukatın cümlesi başparmaklarını kullanamadıkları için şehirler kuramamış, evler inşa edememiş ve neticede bir medeniyet kurmağa muvaffak olamamıştır. Başparmak, insan medeniyetinin yarısını vücuda getirdikten sonradır ki, dimağ, kemik mahfazasında fıtri uykusundan silkinerek konuşmaya başlamış ve belki insan işlerine müdahalesi, faydadan ziyade mazarrat ika etmiştir. Bu yazıyı ilk okuduğumda aklıma emek gelmişti. Emeğin; akıldan, zekadan çok çok daha üstün olduğunu, aklın yanılabileceğini ama emeğin asla yanılmayacağını düşünmüştüm. İnsanın hayvanlardan daha akıllı olup olmadığını bilemeyiz, ama görüyoruz ki insanın düşündüklerini hayata geçirmesiyle diğer canlılara üstünlük kurduğu da bir gerçek. Başparmak olmadan aklın, akıl olmadan başparmağın ne derece anlamı olduğu da tartışılır bir konu. Aslında baştanbaşa kinayelerle dolu olan bu yazıyı açıklamaya çalışmak değil niyetim. Bu yazının benim düşündüklerimi anlatmadığına da eminim. Ama üzerinde düşünülse bunlar gibi belki onlarca, yüzlerce anlam çıkarılabilir. Amacım çok küçük gibi görünen şeylere bile ne kadar değer verilebileceğini, ne kadar farklı görülebileceğini göstermekti. Farklı düşünmek her zaman güzeldir. Umarım faydalı olmuştur.


Sizi bilmem ama ben konusu ilginç olan filmleri seviyorum. Ayrıca bu filmi izlerken hem farklı duyguları yaşıyor hem de zamanın nasıl geçtiğini anlamıyorsunuz. York Dükü Kral VI. George'nin hikayesini anlatan filmde beklenmedik şekilde tahta geçen kralımız kekemedir. Otoritesini ve prestijini korumak için bu sorunla baş etmesi gerektiğini anlayan kral bir akıl hocası bulur ve eğitimlere başlar. Ancak işler hayal ettiği gibi gitmez. Akademi ödüllü bu filmi izlemenizi şiddetle öneriyorum. Bir antika eserin gerçek mi yoksa taklit mi olduğunu profesyonel şekilde anlayabilen Virgil Oldman, ilerlemiş yaşına ve eksik tecrübesine rağmen karşısına çıkan aşkın da gerçek mi yoksa sahte mi olduğunu anlayabilecek mi? Ters köşe yapan filmler listesinde de sıkça gördüğümüz En İyi Teklif, harika bir senaryoya sahip. Üzerine sayfalarca inceleme bile yazılabilir. Öğretmenlik zor ve kutsal bir meslek şüphesiz. Ancak bazı öğretmenler hayatımızın akışını değiştirip bizi biz yapmayı başarırlar. İşte bu öğretmenlerden birinin hikayesinin anlatıldığı Bollywood yapımı bu filmde öğretmenimiz Tourette Sendromu denilen bir hastalığa sahiptir. Bu hastalık yüzünden hayatı boyunca dışlanmış ve hor görülmüştür. Ancak kendiyle barışmayı öğrenen ve hastalığını öğretmeyi hedefleyen başarılı, azimli, güleryüzlü bu öğretmeni ve değiştirdiği hayatları izleyeceğiz. Mutlaka seyretmenizi tavsiye ettiğim güzel bir aile filmi. Korku ve gizem filmlerinin meşhur yönetmeni M. Night Shyamalan'ın kaleminden çıkan bu şaheser, eski tarihine rağmen beni hala etkilemektedir. Ünlü psikiyatristin ölüleri gördüğünü söyleyen bir çocuğu anlamaya çalışması ve işin arka planında yatan korkunç gerçeği fark etmesini anlatan bu filmi hala izlemediyseniz çok şey kaçırdınız demektir. Daha sonra dizisi de çekilen kısa ama öz bir film Limit Yok. Girdiği her işte başarısız olan bir adamın NZT-48 isimli beynin performansını arttıran ve nadir bulunan uyuşturucuyu kullanması, böylece çetelerin ve polisin peşine düşmesini anlatıyor. Bradley Cooper'i bu filmle tanımıştım. Cooper ekseninde dönen bu filmde, yalnızca kendisinin performansı da izlemeye değer. 'Bugün aslında dündü' ekolünün çok farklı bir açıdan ele alındığı bu film temelde bir trende geçiyor. Trende uyanan ve burada neden bulunduğuna dair hiçbir fikri olmayan Yüzbaşı, ne olup bittiğini anlamaya çalışırken tuvaletteki aynada kendi yerine başkasının yüzünü görmesiyle şok olur. Böylece bir başkasının zihninde olduğunu anlar ve trenin akışını değiştirmeye çalışır. Favori oyuncularımdan Jake Gylenhaal'ın performansıyla daha da bir sürükleyici olan bu filmi mutlaka izlemelisiniz. İnsanların duygularını kontrol altında tutmaya çalışan bir dikta rejimine karşı koymaya çalışan ve kimliğini arayan Rahip Preston'un öyküsünü izliyoruz. Matrix ve Fahrenheit 451 havasında geçen bu filme, görece eski tarihli de olsa bir şans vermenizi öneririm. Geçtiğimiz yılın en çok konuşulan Netflix yapımı Platform benim de izleyip beğendiğim ve bahsetmeden geçemeyeceğim bir film oldu. İspanyollar zengin-fakir çatışmasını ilginç bir distopyayla anlatmayı tercih etmişler. Kaç katlı olduğu belli olmayan bir hapishanede her katta iki kişi kalmaktadır ve katlar her ay değişmektedir. Birinci kattan aşağıya doğru inmeye başlayan platformda herkese yetecek kadar yemek vardır ancak açgözlüler yüzünden en alt kata kadar yemek ulaşamaz. Buraya yeni düşen Goreng ise bu kaderi değiştirmek ister. Başarabilecek midir? İzleyin bakalım. Robot polislerin asayişi sağladığı gelecekte korsan bir yazılımcı kaçırılan robotlardan birini yeniden programlar. Böylece Chappie adı verilen düşünebilen ve hissedebilen bir robot ortaya çıkar. Yapay zekaya farklı bir açıdan bakmanızı sağlayacak 'Hugh Jackman, Dev Patel, Sharlto Copley' gibi ünlü oyuncuların yer aldığı bu filmi boş vaktiniz varsa izleyebilirsiniz. 4, 5, 6, 8 ve 11. filmleri ben de izledim, güzel filmlerdi. Elinize sağlık.


Geçmişimizde o kadar çok usta yazarımız, şairimiz var ki yazmakla bitiremiyoruz. İlhan Berk de bu ustalarımızdan sadece bir tanesi. Farklılıklar yazarımız dedim çünkü kendisi dur durak bilmemiş, daima yeni şeyler denemiş bir yazarımız. Aynı zamanda kendisi ikinci yeni akımının öncüsü ve savunucularındandır. -Sesin, bir gülü bırakmak gibi bir şeydi. Öncelikle yazarımızn hayatından ve kişiliğinden biraz bahsedelim. 1918'de Manisa'da doğdu. İlk ve orta okulu doğduğu kentte tamamladı. Balıkesir Necatibey İlköğretmen Okulu'nu ve Ankara Gazi Eğitim Enstitüsü Fransızca Bölümü'nü bitirdi. Zonguldak, Samsun ve Kırşehir'deki liselerde Fransızca öğretmenliği yaptı. Ankara'da Ziraat Bankası Yayın Bürosu'nda çevirmen olarak çalıştı. Emekliliği 1969 yılındadır. İlk şiiri Manisa Halkevi Dergisi'nde yayımlanan şair, emekliliğinden sonra şiir ve yazı yazmaya yönelmiştir. 28 Ağustos 2008 yılında 90 yaşındayken Bodrum'da yaşamını yitirmiştir. Kendini şiir ve yazılarına verdi. Manisa Halkevi Dergisi'nde yayınlanan ilk şiirleriyle bu şiirlerden oluşan Güneşi Yakanların Selamında (1935) görülen Nazım Hikmet etkisi sonraki şiirlerinde kayboldu. İstanbul, Günaydın Yeryüzü, Türkiye Şarkısı kitaplarındaki şiirlerinde geleceğe dönük toplumsal özlemleri dile getirdi. 1950'lerin ortalarında beliren genç şairleri etkiledi, onların bazı özelliklerinde de etkilendi. İkinci Yeni akımına katıldı. Köroğlu, Galile Denizi, Çivi Yazısı, Mısırkalyoniğne kitaplarında bu dönemin şiirleri yer alır. Bu dönemde şiirde anlam yaratmak için anlamsızlıklara yöneldi. Yalnızca anlamsızlığı savunduğu gerekçesiyle eleştirildi.Ardından şiirde konuyu tümüyle yoketme deneyine girişti. Aşıkanede nesneleri aşırı biçimde vurguladı. Ama bu vurgu giderek kendi benliğine yöneldi. Şenliknamede şiiri iyice düzyazıya yöneldi. Doğu şiirinin klasik kalıplarını denedi, beyit ve türkü biçimlerinden yararlandı. Araştırmacı kişiliği, özgün duyarlılıkları ve buluşlarıyla 20. Yüzyıl Türk şiirinin en önemli isimleri arasında olmayı sonuna kadar haketmiştir. İlhan Berk ilk defa 1935 yılında kitaplaştırdığı ilk şiirlerinde hece veznini ve kafiyeyi kullanmış, yıllar geçtikçe serbest şiire yönelerek nesre yaklaşan, çağrışımların bol olduğu, anlamsız, kapalı bir şiir anlayışı oluşturmuştur. Bunları düzyazıda bol bol bulabiliriz. Bir şiirde bizi alıp götüren yapının büyük uyumudur. diyerek düşünce ve konunun sadece düzyazıda bulunabileceğini söylemiş ve şiirde konuyu önemsememiştir. Şiirlerinde maddecilik ve erotizm vazgeçilmez iki öğedir. Şiiri düzyazıya yakınlaştıran örneklerin yanında, Doğu şiirinin klasik kalıplarını da denemiş, beyit ve türkü biçimlerinden de yararlanmıştır. Gazel İlhan Berk'e göre modern bir türdür. Ankara'da apartmanların zilini çalıp karşısına güzel bir bayan çıktığında Ünlü şair İlhan Berk burada mı oturuyor? diye sorarak kendisinin reklamının yaptığı söylenmektedir. Şiiri değişik evrelerden geçmiştir. Çeşitli ödüller almıştır. Onun şiirlerinde İkinci Yeni'nin anlayışına rağmen folklora ait unsurlar vardır. Şiirlerinde geçmiş, mitoloji, zengin çağrışım vardır. Her şeyi kendine göre yorumlar. Sanatında, dilinde, anlayışında hep değişim içindedir. Şiir anlam için yazılmaz görüşünü ısrarla savunmuştur. Soyut şiiri uç noktalara taşımıştır. Gündelik yaşayış sahnelerinin tasvirinden, zamanla nesre yaklaşan bir üslubu vardır. Zengin çağrışımlara, anlamsız ifadelere, yoğun telmihlere yer verir. Kendisinin çok sayıda şiir ve düz yazı eseri mevcuttur. Tahmin edersiniz ki eserleri de ödülsüz kalmamıştır.


Dünyaya uzaydan gelen bir yabancının gözünden aslında bizim sıradan bulduğumuz pek çok durumun ne kadar ilginç göründüğünü izliyoruz. Peekay'ın ayrıca Tanrı adına konuşanlara da bir çift lafı var. Ünlü Bollywood aktörü Aamir Khan'ın oyunculuğu sayesinde iki buçuk saatin nasıl geçtiğini anlamayacaksınız. Film hakkında yazarımız 'Onur' tarafından yazılmış inceleme yazısı için tıklayabilirsiniz! Basit bir filmden daha fazlası, felsefi altyapıya sahip olan bu filmi izlemediyseniz çok şey kaçırdığınızı söylemek zorundayım. Truman, kendisinden habersizce hayatı kameralar altına alınmış ve diziye dönüştürülmüş masum bir adamdır. Bir yandan kendisiyle ve çevresiyle ilgili sorgulamalar yaparken bir yandan da yaşam amacını öğrenmeye çalışacaktır. Ayrıca dijitalleşen dünyada insanların birbirinin özel hayatına duyduğu merakı da gözler önüne seriyor. Zamanının çok ötesinde enfes bir film. Daha önce de Miyazaki'nin 'Yürüyen Şato' filmini önermiştim. Kendisinin Akademi ödüllü harika bir filmi daha var. Ruhların Kaçışı şu ana kadar izlediğim en farklı filmlerden biri. Ayrıca film simgeler ve mitolojik karakterlere de göndermeler içeriyor. Miyazaki özgün film nedir, nasıl yapılır dersi vermiş adeta. Ünlü yönetmen Quentin Tarantino'nun western, intikam, ırkçılık temalı komik ögeler de barındıran harika filmi. Django adlı özgür bırakılmış bir kölenin karısını sadist çiftlik sahibinden kurtarma girişimi anlatılıyor. Görsel açıdan da son derece tatmin edici sekanslara sahip bu filmi izlemenizi öneririm. İskenderiyeli Hypatia en eski kadın matematikçi ve filozoflardan biridir. Tarihi dram türünde izlenebilecek en kaliteli filmlerden biri olan Agora'da gerçek bir yaşam öyküsü anlatılıyor. Hypatia'nın bilim ve felsefe için verdiği savaş son derece başarılı şekilde yansıtılmış. Din 'adına' yapılan zulümlerin, baskıların fikirleri nasıl yok ettiğini görüyoruz. İran sinemasının başarılı yönetmeni Asghar Ferhadi'nin Akademi ödüllü bu filminde boşanmak isteyen bir çiftin başından geçen ilginç bir olay anlatılıyor. İran hayatına dair bilgiler de edindiğimiz filmde sanki sahneler bizim yanı başımızda yaşanıyormuş gibi hissediyoruz. Yalnızca sanatsal bir biçimde işlenen konunun çerçevesinde verilen mesajlar için bile izlenir. Yine annesi ve babası boşanan bir çocuğun hangisini seçeceği konusunda yaşadığı kararsızlık ve bu durumun hayatına nasıl sirayet ettiğini görüyoruz. 2092 yılında dünyada kalmış son ölümlü olan 117 yaşındaki Nemo'yu anlatan film müzikleriyle ve oyunculuklarıyla göz dolduruyor. İzlemenizi tavsiye ederim. Dram sevenlere uzun ama yormayan bu filmi tavsiye ederim. Nostaljik Western filmlerinni vazgeçilmez oyuncusu büyük üstad Clint Eastwood'un hem yönettiği hem de başrolünü oynadığı bu film ayrıca Akademi ödülü de almıştı. Listede 3. kez Akademi almış bir film tavsiye ediyorum. Ayn Rand'ın aynı isimli kitabından beyazperdeye aktarılan filmde Howard Roark isimli bir mimarın öyküsü üzerinden 'objektivizm' felsefesi anlatılmaktadır. Kolektif hareketi ve gelenekselciliği eleştiren, bireysel çabanın takdir edilmesi gerektiğini anlatan bu filmi felsefe severler mutlaka izlemelidir. Fantastik karakterleri canlandırmasıyla tanıdığımız usta aktör Johnny Depp bu kez Stephen King'in aynı isimli romanından uyarlanan Gizli Pencere isimli tuhaf bir filmde tuhaf bir yazarı oynuyor. Ters köşe yapan ve çok da abartılacak kadar iyi senaryoya sahip olmayan filmi Depp'in oyunculuğu taşımış diyebiliriz. Boş vaktiniz varsa izlenmelidir diyorum. Bilim Kurgu filmleri insana farklı pencerelerden geleceğe bakabilme fırsatı tanıyor. Bu filmde de 6. His'ten tanıdığımız çocuk oyuncunun yapay zekalı bir çocuk robotu canlandırdığını görüyoruz. Robot zamanla kendi doğasını ve gerçekliğini sorgulayarak kim olduğunu bulmaya çalışır. Bu arayışta biz de ona eşlik ederiz. Son zamanların en sağlam yapımlarından biri olan Westworld'e ilgi duyanların bu filmi de mutlaka izlemesi gerektiğini düşünüyorum. Güzel bir liste hazırlamışsınız, elinize sağlık. Ben de özellikle, Peekay, Zincirsiz ve Truman Show' u çok beğendim. Ben de ısrarla tavsiye ederim.


Finlandiya, kendi eğitim sistemi üzerinde reformlar yapmaya 40 yıl önce başladı. Bugün Finlandiya'nın okul sistemi; dil, matematik ve bilim üzerine 15 yaşındaki çocuklara uygulanan Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı testine göre en gelişmiş ülkeler arasında birinci sırada yer alıyor. En ilgi çekici olan şey ise Finlandiya'nın bu başarısını eğitimin alışılmış ve kabul edilen kurallarını yıkarak yapmış olmasıdır. Lakin Finlerin %93'ü akademik veya mesleki liselerden mezun ki bu ABD'ye göre %17 daha fazla. Öğrenciler yüzde altmış altı oranında yüksek öğretime gidiyorlar ve bu Avrupa Birliğinde en yüksek oranı teşkil ediyor. Ayrıca Finlandiya her öğrencisine ABD'ye oranla %30 daha az para harcıyor. Finlandiya'daki öğrencilerin günde sadece üç ya da dört dersleri bulunuyor. Buna rağmen havanın nasıl olduğu umursanmaksızın genellikle dışarıda geçen birkaç teneffüsleri de var. Bu 15-20 dakikalık aralar çocukların öğrendiklerini sindirebilmelerini, oynamalarını ve temiz havada egzersiz yapmalarını sağlıyor. Yapılan araştırmalar çocukların hareketli olmaları ve fiziksel olarak öğrenmeye karşı aktif olmaları gerektiğini gösteriyor. Çok fazla oturan çocuklar konsantrasyonunu kaybediyor. Öğrencilerin sınıfta az zaman geçirmeleri öğretmenlerin de işine yarıyor çünkü bunu düşünme, plan kurma ve dersleri ayarlama amacıyla kullanabiliyorlar. İlkokul öğretmenliği Finlandiya'da en çok istenilen mesleklerden birisi ve kazanabilmek için yüksek notlar gerektiriyor. Öğretmenlik programlarına başvuranların yalnızca %10'unu kabul ediliyor ve her yıl binlerce kişi geri çevriliyor. En iyi ve parlak adaylar, bir seri mülakattan ve kişisel analizlerden geçiriliyor ki bu, kişinin öğretme becerilerini ve doğal yeteneklerini ölçmek için tasarlanmış. En yüksek notlara ve öğretmenliğe karşı doğal bir yeteneğe ek olarak ayrıca tüm öğretmenler yüksek lisans derecesine sahip olmak zorundalar. Fin öğretmenlerin bu ileri lisans gerekliliği onları bir doktor veya avukatla aynı statüye taşımaktadır. Bu üniversite programlarına sadece öğretmenliğe yetenekli kişilerin kabul edilmesinin yanı sıra öğretmenler çok donanımlı ve eğitimliler. Ayrıca ebeveynler öğretmenlere karşı derin bir saygı ve güven içerisindeler. Çocukların ilgilerine karşı öğretmenlerin en iyisini yapacağına dair ebeveynlerin güveni ve inancı var. Öğretmenler yenilikler yapmakta serbest ve bürokrasi ya da aşırı yönetmeliklere karşı da özgürler. Finlandiya'daki sınıflar oldukça küçüktür. İlkokulda öğrenciler genellikle altı yıllık eğitimlerinde hep aynı öğretmenle devam ederler. Öğretmenler öğrencilerinin bireysel ihtiyaçlarını ve öğrenme tarzlarını yakından bilir. Zayıf öğrenciler erkenden tespit edilip fazladan destek verilir. Fin eğitim sistemi genel olarak samimiyeti, işbirliğini, teşvik ve değerlendirmeyi uygular. Öğretmenler baskı ve kontrol yerine öğrencilerin neye ihtiyacı varsa o şekilde davranırlar. Özellikle oyun kısmı çok önemli. Derslerin içinde boğuşan çocuklarımız yeterince oyun oynayamıyor maalesef.


Pek çok kişi fırın ile hava fritözü yani airfryer arasındaki farkları merak eder. Bu iki mutfak aleti de yemeklerinizi eşit şekilde pişirmek için ısıtılmış hava ya da konveksiyonlu pişirme kullanır. İkisi arasındaki fark boyut, kızartma kapasitesi ve görünüm olarak ortaya çıkar. Fritöz modelleri klasik fırınlara kıyasla daha küçük ve taşınabilir ebatlardadır. Böylece mutfaklarda tezgah üstlerinde bir köşede rahatça kullanılabilir. Benzer durum airfryer çeşitleri için de geçerlidir. Mutfak hayatınızı daha keyifli hale getiren bu ürünler atıştırmalık yiyecekler hazırlamak ya da yemeklerinizi ısıtmak için idealdir. Hassas ayarlara sahip olan mini fırın modelleri dikdörtgen boyutlarda olup mutfakta az yer kaplar. Kek, börek, pasta, hamur işi gibi tarifleri mini fırınınızla yapabilirsiniz. Daha gelişmiş özelliklerde ve pratik bir ürün arıyorsanız airfryer çeşitleri de sizin için uygun olacaktır. En yeni mutfak aletlerinden biri olan hava fritözleri şık tasarımı ve estetik görünümü ile mutfağınıza ayrı bir hava katacaktır. Fırın ve hava fritözü arasındaki en önemli farkların başında boyut gelir. Birden fazla yemeği ve fazla porsiyonları tek seferde pişirebilen fırınlar ebat olarak büyüktür. Hava fritözleri ise daha küçük ebatlarda olup az porsiyonlar için uygundur. Airfryer çeşitleri yemeği pişirmek için ısınan havayı içerisinde dolaştırır. Standart fırınlarda ise yemeklerin pişmesi için hareketsiz hava kullanılır. Tezgah üstü hava fritözleri konveksiyonlu pişirme ve havada kızartma gibi özelliklere sahiptir. İç kısmının küçük olması sayesinde tek porsiyonluk tavuk kızartması, sebze kızartması gibi yemekleri hızlıca hazırlayabilirsiniz. Ancak mutfağınızda sürekli büyük miktarlarda yemekler hazırlıyorsanız hava fritözüne ek olarak geleneksel tipte bir fırına ihtiyacınız olacaktır. Yüksek miktardaki ısıyı küçük bir pişirme alanına yayarak daha iyi pişme sağlayan airfryer modelleri yemeklerinizi kısa sürede hazır hale getirir. İç kısmında sepet bulunan hava fritözleri kızartma yapmaz, sıcak havayı yiyeceklerin etrafında dolaştırarak pişirir. Pişme için çok az yağa ihtiyaç duyar ve bu yönüyle sağlıklı yiyecekler hazırlamanızı sağlar. Seçtiğiniz hava fritözünden maksimum faydayı elde edebilmeniz için seçimlerinizi Arzum airfryer modellerinden yana yapabilirsiniz. Bakır ve gümüş gibi farklı renklere sahip olan bu ürünler 4 litrelik çıkarılabilir kapasiteye sahiptir. Hazırlayacağınız tarife göre ısı ve hız ayarı mevcuttur. İçerisinde sebze, balık, tavuk ve hamur işi dahil birçok malzemeyi pişirebilirsiniz.


Her derde deva başlığı ile birçok internet sitesinde, videolarda ve televizyon programlarında karşılaşıyoruz çeşitli yanlış bilgilerle. Maalesef bu bilgilerin doğruluğunu sorgulamayı tercih etmiyoruz. Aldığımız o yanlış bilgiler doğrultusunda hareket ediyoruz. Çoğu zaman aktarlarda bulunabilecek otlar, bitkiler yer alıyor bu listelerde. Ve insanımıza, bu bitkilerle kendi kafasına göre doktora gitmekten daha kolay geliyor. Fitoterapi burada devreye giriyor. 2) Eski zamanlarda böyle kapsüller mi vardı insanlar bu şekilde tedavi ediliyordu. 3) İlaçların bir sürü yan etkisi var. Peki gerçekten bu bahanelerin ışığında hareket edebilir miyiz? Şimdi tek tek bu bahanelere cevap verelim. Evet ilaçların birçoğu bitkilerden elde ediliyor ama bu sırada en az 4 fazdan oluşan araştırmalar ve çalışmalar yapılıyor. Milimetrik hesaplamalarla bitkisel ürünlerden hazırlanan ilaçlar, önce hayvanlarda deneniyor; bir sorun çıkmaz ise sağlıklı insanlarda deneniyor ve etkileri gözlemleniyor. Ardından yine bir sorun çıkmaz ise küçük bir hasta grubuna verilerek hastanede gözlemleniyor ve yine bir sorun çıkmaz ise daha büyük hasta gruplarına verilmeye başlanıyor. En sonunda onay alarak piyasaya çıkıyor. Bu süreç yıllar sürüyor ve onay aldığı halde hala denetimli bir biçimde kullandırılıyor. Evet ancak bu ilaç ve merhemleri hazırlayan hastayı muayene eden, gözlemleyen hekimin ta kendisi idi. Günümüzdeki gibi olmasa da yine belli bir bilimsel çerçeve gözetilerek hazırlanıyordu. Biri çıkıp tüm şeker hastalarına, tüm karnı ağrıyan hastalara aynı bitkiyi aynı miktarda önermiyordu. Evet ilaçların yan etkileri var, prospektüslerde milyarda bir görülen bir yan etkiye bile yer verilmek zorunda. Ama atladığımız bir nokta var. O da şu ki belli bir dozu aştığında su bile vücudumuz için bir zehir olabiliyor. Hal böyle iken rastgele miktarlarla bilinçsizce kullandığımız bitkilerin vücudumuza açtığı ve açabileceği zararları öngöremeyiz. Evet modern tıp yeterli değil. Bir çok hastalığın etiyolojisi bilinemiyor. Bu yüzden de hastalıklara semptomatik ya da hastalığın ilerleyişini yavaşlatan, durduran tedaviler veriliyor. Ama bu durumda bilinçsiz bitki materyali tüketmek oldukça yanlış bir durum. İnsanların çare arayışları bu bilgi kirlilikleri nedeni ile çok kötü sonuçlar ortaya çıkarabiliyor. Bu soruya cevap olması için sizlere biraz Fitoterapi teriminden söz etmek istiyorum. Bitkilerin zengin kimyasal içeriğinden sağlığı koruyucu ve tedavi amaçlı yararlanılması. AYNI FAMİLYA ve CİNSE AİT BİTKİLERİN İÇERİKLERİ VE ETKİLERİ AYNI DEĞİLDİR. Bir bitki ekstresi içerisindeki bir veya bir kaç bileşenin birim ürün formülasyonu içinde belirlenen miktar ının garanti edildiği ekstrelerdir. Örneğin Akgünlük reçinesi ve etkili bileşenleri Boswellik asit türevlerinin son yıllarda eklem hastalıklarında klinik olarak etkinliğini ortaya koyan bilimsel araştırmalar sonucu büyük bir talep patlaması görülmektedir. Artan talebi B. serrata reçinesi karşılayamıyor. Etkinliği bilinmeyen diğer Boswellia türlerinin reçineleri orijinal tür yerine satıldığı bildirilmektedir. Kök, çiçek, yaprak, kabuk, vd. farklı kimyasal bileşimlere ve etkilere sahiptir. Toz edilmiş kuru bitki organı ile bitki özütünün dozu ve etkisi farklıdır. HMP formülasyonunun farmasötik parametrelerinin eşdeğer olması durumudur. İki ham drog/ekstresi veya HMP'nın kantitatif analizinde kimyasal içeriğinin benzer olması durumu. -Etken madde nin yapısal transformasyona uğrayarak inaktif metabolitine dönüşmesini önler . Prosiyanidinler/flavonoitler etkili bileşen HİPERİSİN'in biyoyararlanımını sağlar. HİPERFORİN saf halde havanın oksijeni ile hızla dekompoze olur, Bitkide bulunan antioksidan etkili prosiyanidinler dekompozisyonu önler. Tedavide St.John's wort ekstre halinde uygulanır. Formülasyonlara askorbik asit ilave edilir.


Fıtrat... Nedir bu fıtrat cidden? Peki, özüne dönmek? Zor bir yolculuk bu. Her babayiğidin çıkamadığı bir yolculuk, cesaret isteyen bir yolculuk. Biraz fantastiğe dayatırsak bu yolculuğu büyülü iksirin tadına varmadan, o müstesna noktaya ulaşmadan yapamaz insan bunu. Şimdi gelelim sihirli cümlemize, herkesin ağzına pelesenk olmuş, yılın trendlerinde gibi, özüne dön, aslına dön, fıtratına dön...! Fıtrat, kelime anlamı insanın mizacı, yaratılışı... Öz ise bir maddenin temeli içindeki en elzem şey zaman cümleye yerleştirirsek anlama biraz daha yaklaşıyoruz. Yani bize kendin ol, kendin gibi davran denilmek isteniyor bu sihirli sözde. Böyle söyleyince ne kadar kolay gözüküyor değil mi? Ama aslında hiç de öyle değil. Şimdi ise bir başka soruya geçelim. Koskocaman bir dağı bir anda yıkabilir misin? Maddesel hayata baktığımızda böyle bir olay pek mümkün gibi gözükmese de aslında mümkün. Biz aslında kendimizi hiç tanımıyoruz. Bir insanın ne kadar güçlü olduğunu dahi bilmiyoruz. Yazık! Gücü sadece kas gücü olarak algılıyoruz. Fakat gözden kaçırdığımız bir olgu var, biz insanız ve biyolojik olarak ta diğer canlılardan farklıyız. Manevi dünyada da insanı diğer canlılardan ayıran en büyük olgu düşünmek ve duygular... Evet, düşünmek. Aslında bunu çoğu insan biliyor ama yapmıyor. Saçma değil mi? İnsan sonucunda tam olarak avantaj veya dezavantaj etmeyeceği bir işi neden yapmasın. Tuhaf... Bunu hep düşünürüm ve sonra da mutlak bir sonuca ulaşamadığımı anlayıp vazgeçerim. Neyse konudan arada sapıyorum. Kusuruma bakmayınız. Ne diyorduk? Büyük bir yolculuktan bahsediyorduk, büyük bir dağı yıkmaktan. Ama insanoğlu bunu isterse yapabilir. Ne yazık ki, dünyada bunu başaramayan yüzlerce insan var. Nedeni sorulduğunda ise hiç kimse durumu kabullenemiyor. Çünkü hayat onu o kadar değiştirmiş ki, kimini kötü olmaya, kötü şeyler yapmaya mecbur etmiş, kimini iyi şeyler yapmaya... Lakin, etrafımızda genelde bu sözü kötü şeyler yapanlara söyleriz. Bu sözün üzerine, insanlar durumu kabullense bile bunu uygulamazlar genellikle ya da uygulayamazlar işte. İnsanoğlu işte, beşer şaşar demişler. Tabii ki bu hayatta değişimlerimiz olacak, yanlış yaptığımız şeyler olacak, ama Mevlana da demiş ya hani Ne olursan ol yine gel. Belki pek anlam veremediniz bu söze daha doğrusu sözle alakasını çıkartamadınız. Gayet normal. Yani diyorum ki herkes yanlış yapar ama yeter ki bu yanlışın farkına varsın. Her zaman geri dönüş yolu var. Bir inzivaya çeksin kendini, bir içine dönsün. Görün bakın o zaman ne kadar da kolay oluyor her şey... Hem bunun örneklerini dinlerde görüyoruz aslında. Müslümanlık'ta, Budizm'de... Hem sonuçlarına da bakacak olursak, Nirvana da herkes ne kadar mutlu. Yanlış anlamayın ben size hiç olun demiyorum, hiçlik mertebesine bir nebze de olsun yaklaşalım diyorum. Şuraya bir bilgi de ekleyeyim bari. Hani insan bir şey yaparken sallanır ya da milenyumun içe dönüş yolunun hazırlığı yoga da söylenilen 'ohm' sesi var ya işte bunlar da hep atalarımızın inzivaya rahat çekilmesinin miras kırıntıları. Tarihte de öyle. Osmanlı'nın önemli sultanları çekiliyormuş zamanında. Ve gerçekten şu ana kadar kötü bir sonuca varmış bir büyüğümüz yok. Hem zaten derler ya, büyükler ne yaparsa bir bildikleri vardır diye. Evet öyle. Şu zamanda eski zamandaki gibi sessiz yerlerde inzivaya çekilmek pek mümkün gibi durmasa da biz bunu yaşantımıza devam ederken de yapabiliriz. Nasıl mı? Çok kolay. Mümkün mertebe dış dünyadan soyutlanıp kendimizi, amacımızı, nasıl birisi olduğumuzu, yaptıklarımızı sorgulayarak. Yine konudan saptım, farkındayım. Hemen toparlıyorum. Dizilerde, filmlerde hep görüyoruz aslında. Karakter hayat furyasında bir şekilde yönünü bulamıyor, saçmalıyor. Sonra birisi onu o bulunduğu çukurdan bizim sihirli sözcükle kurtarıyor. Bu sahneleri hep izliyoruz aslında ama hiçbirimiz tam olarak uygulamıyoruz bu sözü. Benliğimizi o kadar kaybettik ki. Yaptıklarımızın ne kadar kötü olduğunu, sonuçlarını o kadar düşünemiyoruz ki... Çünkü hayatımız ölmeden önce gösterilen film şeridi gibi daha evvelden göremiyoruz. Gidişatımızı bilmiyoruz. Yanlış yaptığımızı bilmiyoruz. Benliğimizi kaybettik adeta. Sorumlusu kim? Hayat mı biz mi? İkisi de değil. Yaşamımız, yaşadıklarımız. Önemli değil. Bu durumda suçlu arayacak değiliz. Önemli olan farkındalık. Bu yazımda biraz olsun anlatabilmişsem düşüncelerimi, fıtrat ve önemini, özüne dönmenin insana ne kadar yarar sağlayacağını ne mutlu bana. O zaman size sihirli cümlemle veda ediyorum. Herkesin özüne dönmesi dileğiyle... Öz'ünüzde kalın.


Fransız Devrimi ya da bir diğer adıyla Fransız İhtilali, mutlak monarşilerin yıkılarak cumhuriyet temelli yönetim anlayışlarının Avrupa'da egemen olmasını sağlayan bir halk hareketidir. Avrupa tarihi açısından bir kırılma noktası olan Fransız Devrimi, sonuçları bakımından sadece Fransa ve Avrupa ile sınırlı kalmamış, dünyanın hemen her noktasında önemli dönüşümlere sebep olmuştur. Fransız Devrimi'ni tetikleyen unsurlar ise genel olarak Avrupa'da, özel olarak ise Fransa'da yaşanan halk dramlarıdır. Peki ama Fransız Devrimi neden önemlidir, Avrupa ve dünyada nelere sebebiyet vermiştir? İşte tüm detaylarıyla Fransız Devrimi! Fransız Devrimi'nin nedenleri büyük oranda ekonomik etkenlerden kaynaklanıyor gibi görünse de ihtilalin arka planında önemli bir düşünsel hareketlilik vardır. Avrupa toplumunun etkileyici bir dönüşüme uğraması ve bu dönüşüm sürecinde filozofların, bilim insanlarının ve edebiyatçıların önemli düzeyde rol oynaması, Fransız Devrimi'nin fikri zeminini oluşturmuştur. Fransız Devrimi'nin düşünsel arka planı incelendiğinde karşılaşılacak ilk isim ünlü Fransız Filozof Rene Descartes'tir. Descartes her ne kadar 1650 yılında ölmüş olsa da onun ardılı olan düşünürler Aydınlanma Çağı'nın sürdürülmesinde büyük rol oynamıştır. Descartes'in Fransız İhtilali üzerindeki en temel etkisi akıl ve eleştiri üzerine yaptığı son derece detaylı ve komplike etkidir. Onun felsefe yapma biçimi bütünüyle aklın merkeze alındığı ve septisizmin doruklarda hissedildiği oldukça etkileyici bir uslamlama üzerine bina edilmiştir. Descartes felsefeyle Fransız İhtilali'ni çağırırken aklı ön plana çıkarmış ve Montesquieu ise daha da ileri giderek güçler ayrılığı ilkesinin toplum yönetiminde devletin en önemli bileşeni olduğunu belirtmiştir. İhtilalin arkasında düşünceleri gizlenmiş bir başka düşünür ise tahmin edileceği üzere Rousseau'dur. Fransız düşünür, siyasi fikirleriyle Fransız Devrimi'ni diğerlerinde olduğu gibi dolaylı yoldan değil doğrudan etkilemiştir. Dolayısıyla Fransız Devrimi'nin arkasında bir düşünsel sıçrayış aranacaksa ilk olarak Rousseau'nun hakkı verilmelidir. Toplum Sözleşmesi ile bireylerin ortak bir uzlaşı etrafında yaşayabileceğini ifade eden Fransız düşünür, çok daha etkili bir söylemi dillendirme cesareti göstermiştir. Tüm Avrupa'nın feodalite ile çalkalandığı bir yüzyılda Rousseau, İnsanlar doğuştan eşittir. görüşüyle feodaliteye ilk düşünsel darbeyi vurmayı başarmış ve çok daha önemlisi bu düşünce toplumda egemen olarak ihtilalin arka planını oluşturmuştur. Fransız Devrimi'nin ortaya çıkmasındaki bir diğer önemli neden ise tahmin edileceği üzere ekonomidir. Avrupa, kendi içinde yaptığı savaşlarla büyük bir dramın merkezi haline dönüşmüş, Fransa başta olmak üzere birçok devlet maddi yokluk içerisine girmiştir. Devletler böylesine zorlanırken toplum ise çok daha fena bir durumdadır. Özellikle Fransa'da, 18. yüzyıl boyunca yapılan savaşlar ekonomiyi iyice yıpratmış, devlet halkına yetemez noktaya ulaşmıştır. Bir de bunun üzerine Avrupa genelinde ortaya çıkan kıtlık ve çiftçilerin mahsullerinin istenilen verimlilikte olmaması eklenince ihtilalin ayak sesleri çok daha ciddi boyutlara ulaşmaya başlamıştır. Sefaletten yorgun düşen halkın tepkisi, feodalitenin yüzüne çarpmak üzeredir. Fransız Devrimi, birçok ikonik olayı beraberinde getirmiştir. İhtilalin başladığı ilk dönemde yaklaşık olarak 7 bin Fransız kadın, feodalitenin başkenti Versay Sarayı'na yürümüş ve kraliçelerinden ekmek talep etmiştir. Halk her ne kadar sadece ekmek talebinde bulunsa da içinde yer aldıkları durum, tahmin edildiğinden daha vahimdir. İnsanlık tarihinin en ikonik ve dramatik sahnelerinden biri, halk ve yöneticiler arasındaki iletişimin ne denli sorunlu olduğunu açık biçimde gözler önüne sermiştir. Yaklaşık 7.000 kadın kraliçesinden ekmek isterken daha sonra Vatan Hainliği suçundan giyotinle idam edilecek olan Fransa Kraliçesi Marie Antoniette, Ekmek bulamıyorlarsa pasta yesinler. demiştir. Fransız İhtilali özel olarak Avrupa, genel olarak ise insanlık tarihi açısından benzeri olmayan bir dönüm noktası olarak görülebilir. İhtilali bu denli değerli kılan iki temel odak noktası olduğunu söylemek mümkündür. Bunlardan ilki milliyetçilik akımının etkileridir. İkinci odak noktası ise Fransız İhtilali'nin Yakın Çağ'ın başlangıcı olarak kabul edilmesidir. İhtilal sonrasında gerçekten de insanlık, başka bir çağın kapılarını aralamıştır. Fransız Devrimi'nin sonuçları belirtildiği gibi milliyetçilik akımının tüm dünyada genişleyerek kendine yer bulması ve yeni bir çağın başlaması üzerinedir. Milliyetçilik akımının tüm dünyada ve özel olarak Avrupa'da yayılması, sonuçları itibariyle zaten başka bir devrin açılmasına neden olmuştur. Bu devir, feodalitenin ortadan kalktığı, merkezi yönetimlerin zayıfladığı ve halkın egemen olduğu cumhuriyet temelli yeni yönetim biçimlerinin hükmettiği bir dönemdir. Fransız Devrimi ile başlayan milliyetçilik furyası, büyük imparatorlukların bir parçası olan ulusların bağımsızlıklarını bir bir ilan etmesiyle devam etmiştir. Uluslar, kuracakları devletleri milli bilinç ve birliktelik üzerine inşa etmeyi planlamış ve bu plan, imparatorlukların çökerek yeni bir dünya düzeninin cumhuriyet fikri üzerinden gelişmesine sebep olmuştur. Tüm bu durum genel anlamıyla feodalitenin de yıkılması demektir. Avrupa ve dünyada kurulan tüm feodal rejimler için Fransız Devrimi bir son olmuştur. Feodalite toprak altına gömülürken Fransız İhtilali sonuçları bakımından kilise üzerinde de önemli düzeyde bir etki göstermiştir. Katolik Kilisesi, birçok reform ve yenilik yaparak halkın meşru isteklerini tanımak zorunda kalmış ve ihtilal amaçlarına ulaşmayı başarmıştır. Fransız Devrimi'nin sonuçları, insanlık tarihi ve insan hakları için de bazı önemli gelişmeler içermiştir. Adalet, özgürlük, eşitlik ve insan hakları gibi kavramlar devrim sonrasında insanlığın ortak değeri olarak kabul edilmiştir. İhtilal her türden egemenliğin kayıtsız ve şartsız bir şekilde topluma verilmesi gerektiği fikriyle tamamlanmış ve devrim sonrasında ise Avrupa'da Napolyon Savaşları başlamıştır.