Vecdi: Umutsuz bir aşktan muzdarip bir doktor. Romanın kahramanıdır. Küçükken annesini kaybetmiş ve çocukluğundan getirdiği depresyonla büyümüştür. Hüsam: Vecdi'nin okuldan yakın arkadaşıdır. Bir gazetecidir. Neşeli bir mizacı olan bir karakterdir. Nigar ile ilişkisi vardır. Nigar: Olayların merkezindeki kadın karakterdir. Vecdi'nin aşık olduğu kadındır ama bu aşk karşılıksızdır. Nigar, Husam'ı seviyor. Nigar, Vecdi için karmaşık bir duygu ağıdır. Hala: kocasını kaybettikten sonra kızının ve kardeşinin yadigarı olan yeğeninin mutluluğuna kendini adayan temiz kalpli bir kişidir. Ölüm döşeğindeki bir adamın ölmeden önce en yakın arkadaşına bıraktığı defter ve arkadaşının bu defteri okuduğunda hissettiği hisler ele alınmıştır. Hüsamettin Bey, eşi, çocukları ve kayınvalidesi ile evde otururken, bir haber gelir; Vecdi'nin ölmek üzere olduğu haberi üzerine Hüsamettin acilen Vecdi'nin yanına gelir. Konuşamaz halde olan Vecdi Husam'a o güne kadar söyleyemeyeceği ve duygularını yazdığı bir defter bırakır. Husam; Vecdi'nin ölümünden sonra defteri okumaya başlar. Vecdi, çocukken annesini kaybeder. O ve babası, o zamanlar üç yaşındaki kızı Nigar ile birlikte yaşayan Hala'sının yanına yerleşir. Birkaç yıl sonra babası Vecdi'yi yatılı okula gönderir. Vecdi o günden sonra babasını bir daha görmez. Teyzesi ona babasının yurt dışına gideceğini söyler. Bir gün Vecdi, ailesinden yeni ayrılmış olan Hüsam'ı okul bahçesinde görür ve aralarında büyük bir dostluk başlar. Hafta sonları Hüsam ile teyzesinin evine giderler. Onlara Nigar'da katıldı. Yıllar sonra Vecdi doktor olarak mezun olur. Hüsam da ailesini ziyarete gitti. Bir akşam halası Vecdi'ye Nigar'ın kocası olmasını istediğini söyler. Vecdi o güne kadar böyle bir şeyi hiç düşünmemiştir. Bu sırada Vecdi'de Nigar'a aşık oluyor ama ona bunu söylemiyor. Bir gece Nigar gelir ve her şeyi bildiğini söyler ama aralarında böyle bir durumun olması imkansızdır. Vecdi o günden sonra Hala'sının evinden ayrılır ve annesinin öldüğü eve taşınır. Hüsam'ı da davet eder. Birlikte yaşamaya başlarlar. Zamanla Nigar'ın Hüsam'ı sevdiğini ve hüsamın karşılıksız olmadığını anlar. Hala'sı ile konuşur ve Hüsam ile Nigar'ın evlenmesine arabuluculuk yapar. Ancak evlilikleri bile Vecdi'nin aşkını gideremez ve mutluluğu bulabileceği bir yer aramaya başlar. Bir gün Çanakkale Savaşına giden doktorları görür ve kendi isteğiyle gitmeye karar verir. Savaşta sol kolundan yaralanır ve bir süre sonra kolu kesilir. Bir gün çatışmanın ortasına düşer ve yine sol omzundan yaralanarak İstanbul'a gönderilir. Bir süre sonra çalıştığı yerde Hüsam'ı ziyaret eder. Şal takıyor ve Hüsam Vecdi'nin kolunun olmadığını anlamıyor. Sonra eve giderler. Hala'sı Nigar ve çocuklar onun da kolu olmadığının farkında değiller. Bir süre sonra Vecdi'nin kolunun kesildiği anlaşılıyor. Vecdi de onlarla aynı evde yaşamaya başlar. Ancak çocukların kendisinden nefret edeceğini düşünerek annesinin konağına taşınır ve kendisini yalnızlığa ve ölüme mahkum eder. - Halit Ziya Uşaklıgil'in İzmir devresinde yazdığı ve yazarlık kariyerinin üçüncü romanıdır. - Bir Ölünün Defteri, Halit Ziya'nın roman tarzı ve üslubunun istikrara kavuştuğu bir eseridir. - Yazarın aile hayatındaki ölüm acılarının ve çocukluğuna ait 93 Harbi izlerini taşıyan bu roman, ilk iki romanı Sefile ve Nemide'ye nazaran daha güçlü bir metindir. Halid Ziya Uşaklıgil'in İzmir dönemi romanlarından olan Bir Ölünün Defteri, aynı zamanda Servet-i Fünun dönemi romanını müjdeleyen bir örnek olması bakımından önem taşımaktadır. Romanda iki erkek ve bir genç kız arasındaki aşk ilişkisi ve bu durumun yarattığı trajik durum söz konusu edilmiştir.


Doktor Hikmet: Okumayı seven kültürlü bir insandır. Kendini her zaman geliştirmeye adamıştır. İzmir'e sürgün edilmiş bir kişidir. Vapurdaki Ermeni: İnsanları dış görünüşüne göre yargılayan, ne yaptığını bilmeyen kültürsüz biridir. Kafe'deki Bayan: Doktor Hikmet ile ilgilenen saygılı, nezih bir hanımefendidir. Son derece canlı, diri ve dinamiktir. Hikmet, Abdülhamid dönemi aydınlarını ve zihniyetlerini temsil eden bir karakterdir. 29 bölümden oluşan eserde, İzmir'deki sürgün hayatından sıkılıp Paris'e kaçan Doktor Hikmet'in bu şehirdeki huzursuz hayatı anlatılıyor. Doktor Hikmet, İstanbul'da yaşayan varlıklı bir ailenin oğludur. Babası Sultan Murat'ın taraftarı olduğu için yıllarca denetim altında tutulmuş; Tıp eğitimini tamamladıktan sonra İzmir'e sürgüne gönderilir. İzmir'de Gureba Hastanesi'nde görev yapan Doktor Hikmet, özgür bir yaşam için Paris'e gitmek istemektedir. 1904 yılında İzmir'den kalkan bir vapurda kaçak yolcu olarak ani bir karar vererek Paris'e giden Doktor Hikmet, kaldığı yıl boyunca kitap ve dergilerden tanıdığı ve hayran olduğu Fransız kültürünü gerçek yüzüyle yaşamaya çalışır. Orada; bu arada şehirde bazı Jön Türklerle tanışır. Paris günlerinde maddi sıkıntılar, vefasız aşk, hastalık ve yalnızlık çekiyor. Paris'te geçirdiği bir yılın sonunda tüberküloza yakalandı ve ölür. Hikmet'in cenazesi arazinin parası bulunamadığı için Paris'in halka açık mahzenlerinden birine defnedilecektir. - Yazarın yedinci romanı olan eser, Ulus Gazetesi'nde tefrika edilmiş ve aynı yıl kitap olarak yayınlanmıştır. - Bu romanın yazar tarafından 1927'de yayımlanan Hüküm Gecesi romanına temel oluşturmak üzere yazıldığı düşünülür. - Romanın kahramanı Dr. Hikmet, Abdülhamit devri aydınlarını ve onların zihniyetlerini temsil eden bir karakterdir. Yirminci yüzyılın ilkyarısında büyük bir üretkenlikle dergilere yazdığı şiir, öykü, makale ve eleştiri türü yazılarla Türk edebiyatı sahnesine adımını atan Yakup Kadri Karaosmanoğlu, romanları, hikayeleri, denemeleri, oyunları ve anılarıyla, en önemli edebiyatçılarımız arasında yer alır. Üslup özellikleri bakımından Yakup Kadri'nin 1910'dan 1974'e dek verdiği eserler Türkçe'nin geçirdiği bütün evreleri yansıtır. Eserlerinin konu ve fikir zenginliği de dil özelliklerinin çeşitliliğinden aşağı kalmaz. Yakup Kadri'nin Fransız edebiyatı etkisinde başlayan yazarlığı, 1920'lerden sonra özgün bir sese kavuşarak siyasi ve sosyolojik konulara, tarihe, dönem çatışmalarına ve birey psikolojisi irdelemelerine yönelir. Fecr-i Ati'den yetişmiş ama bunu izleyen elli yıl boyunca toplumsal koşullar, tarihi süreçler ve bireysel portreleri romanın dokusuna işlemek için roman tekniğiyle de boğuşmuş bir yazar olan Karaosmanoğlu'nun eserleri, hala tüketilememiş ayrıntılarının tartışılıp incelenmesi gereken zengin bir panorama dır.


Mualla: okumayı seven dürüst, saf ve temiz bir aile kızıdır. Vildan: Yazarı elde etmeye çalışan kıskanç bir kadın, bu nedenle kocasını İtalya'dan terk ediyor. Yazarın tereddütleri karşısında tarihe karışır. Yazar: Her şeye tereddütle yaklaşan kararsızlığı nedeniyle karar vermede güçlük çeken ve kalıcı ilişkiler kuramayan duygusal bir kişiliğe sahiptir. Güzel eserleri sayesinde pek çok kadınla tanışan ancak tereddütlerinin kurbanı olan yazar, kararsızlığı nedeniyle hiçbir ilişkisinde kesin bir sonuç alamaz. Yazarın olaylara ilgisizliği sadece kendisini değil, tanıştığı insanların hayatlarını da karartır. Mualla, bir arkadaşının önerisiyle kitap okumaya başlar, ancak kitabı okumakta tereddüt eder. Kitap Mualla'da farklı etkiler yaratmıştır. Daha sonraları kitabı Mualla'ya öneren arkadaşı Mualla'yı yazar ile tanıştırır. Bir süre sonra yazar Mualla'ya evlenme teklif eder ama cevap vermek için acele etmemesini söyler. Mualla, yazarın kitabını okumaya devam ediyor. Yazar bir gece otelde kalırken, biri odanın kapısını çalar ve ona arabada bir kadının kendisini beklediğini söyler. Yazar alçalır ve arabaya doğru gider. Arabadaki kadın Vildan. Yazarın evlenmek üzere olduğunu zaten duymuş. Bu noktadan sonra kitaptaki olaylar yazar ile Vildan arasında geçer. Vildan bir gün yazarı evine davet eder, ancak yazar bu ısrarlı davetten şüphelendiği için Vildan'ın evine gitmez. Vildan belli bir süre sonra yazarın çalıştığı yere gider ve bir süre konuştuktan sonra onu evine davet eder. Yazar bu kez bu daveti talep ediyor. Vildan, yazardan evine bir şeyler getirmesini ister. Yazar Vildan'ın evine gider ve sabaha kadar alkol ve uyuşturucuyu birlikte alırlar. Yazar eve gittikten sonra kitap sohbet ve itiraflar şeklinde geçer. Vildan bu toplantıda yazara Suriyeli olduğunu söyler. Ancak yazar buna inanmaz ve Vildan'ın bir casus olabileceğini düşünmeye başlar. Yazarın Vildan'a karşı tereddütleri devam eder. Vildan'ın evindeki bu toplantıda Vildan çok içtiği için rahatsız oluyor, yazar onu yatağa yatırıyor ve evden çıkıp çıkmamak konusunda ikilemler yaşıyor. Onu bir süre Vildan'ın odasında izledikten sonra evden çıkmaya karar verir. Kapıdan çıkarken ev hizmetçisiyle tanışır ve Vildan'ın anlık durumu hakkında konuşarak evden ayrılır. Ertesi gün, yazar Vildan'ı merak ettiği için eve gelir, ancak kapıcı ona Vildan'ın evden taşındığını söyler. - Romanın diğer dikkat çeken yönlerinden biri ise Pirandello'ya ait Çıplakları Giydirmek adlı piyestir. - Peyami Safa bu romanında septisizm gibi bazı felsefi konulara da değinmiştir. - Romanın ilk kısmı kitap alıntıları şeklindedir. Bu alıntılar genellikle Mualla'nın okuduğu yazara ait olan kitaptandır. Peyami Safa'nın romancılığının zirvesine çıktığı eserlerinden biri olan Bir Tereddüdün Romanı, I. Dünya Savaşı'ndan sonra inanmakla inkar, bireysel ve toplumsal temayüller, kendi kendini tahrip aşkı ile yaratıcı hırslar ve sevdalar arasında kalan insanoğlunun tereddüt ve bocalamalarını konu edinmiştir. Roman içinde yazılan roman kurmacası ve Peyami Safa'nın kendi hayatından derin izler taşıyan yapısıyla Bir Tereddüdün Romanı, mütareke yıllarında ve savaş sonrasında doğan yaşamak yorgunluğu, toplumsal değerlerin alt üst oluşu, geçmişle olan bağların kopuşu, ahlak bunalımı, maddi ve ruhi sefalet, hiçbir şeye tam olarak bağlanamamak acısı, insanların inanmakla inkar etmek, yapmakla yıkmak, sevmekle nefret etmek, iyilikle kötülük, isyan etmekle boyun eğmek, ölmekle yaşamak arasında geçirilen tereddütleri üzerine kurulmuştur. okuduğum her kitabında ayrı bir hayat hikayesine değindiğine şahit olduğum başarılı kalemlerden biridir Peyami safa. ve çok açıklayıcı bir özet ile karşılaştım tebrik ederim.


Bastian Balthasar Bux: Okulda zorbalığa uğrayan tombul on yaşında bir çocuktur. Acılarından kaçmaya çalışır. Annesini kaybetmiştir ve babasıyla ilişkisi kötüdür. O yalnız ve çaresizdir ve huzuru kitaplarda bulmaya çalışan bir karakterdir. Atreju: Çocuk İmparatoriçe tarafından Fantasia'yı kurtarmak için buraya gönderilmiştir. Görevini tamamlamak için cesur maceralara atılır. Cesur bir çocuktur ve Bastian'un arkadaşıdır. Advertisement: Bastian onu reddettiğinde bile, onun için, hatırası ve eve dönüşü için savaşmaya devam eder. Sonunda kavgası başarılı olur ve arkadaşının eve dönüş yolunu bulmasına yardım eder. Roman, Bastian Balthazar Bux, zorbaların kurbanı olan bir çocuktur ve bir romanın fantastik dünyasına girmesini ile önce okuyarak, ardından tam anlamıyla romanın dünyasına girerek yaşamaya başlayışını konu edinir. Bastian Balthasar Bux, okul arkadaşları tarafından alay edilen ve zorbalığa uğrayan, şişman, gözlüklü on yaşında bir çocuktur. Buna rağmen Bux, okumayı seven hayalperest annesini kaybetmiş, babası ise kendi dünyasına kapalı bir çocuktur. Bu nedenle, Bastian Bux, sürekli dayak yiyen, kendine güveni olmayan sınıf arkadaşlarından biridir. Bastian Bux yağmurlu bir günde tekrar dövülür ve bir kitapçıya kaçar. Bu kitapçıya girdiğinde bazı sesler duyar. Bastian Bux bu sert sesin nereden geldiğini araştırır ve kitapçının sahibi Bay Korander'ın elindeki kitabı okuduğunu görür. Korander çocukları hiç sevmediğini söylerken kitabı eline bırakır ve çalan telefona cevap vermeye başlar. Korander'ın bıraktığı The Never Ending Story adlı bu kitap, Bastian Bux'u garip bir şekilde kendine çekiyor. Bu kitap Bastian Bux'a sen benim sahibimsin gibi fısıldar. Bunun üzerine Bastian Bux bu kitabı alır ve dükkandan kaçar. Kitabı çalıp kaçan Bastian tavan arasına gider, kapıyı arkasından kapatır ve orada kitabı okumaya başlar. Kitap, herkesin barış içinde yaşadığı ancak zıtlıklar ve farklılıklarla dolu Fantastik Diyarı'nı anlatıyor. Ancak bu ülke, onu yöneten çocuk imparatoriçenin hastalığı nedeniyle büyük tehlike altındadır. Fantezi Ülkesi halkı, hem imparatoriçenin hem de kendi malvarlıklarının kaybedileceği korkusuyla endişe ve çaresizlik içindedir. İmparatoriçe ise halkına çözümün kendilerinde olmadığını, ancak Fantasia dışından bir çocuk kendisine yeni bir isim verirse iyileşeceğini söyler. Bu kurtarıcıyı bulma görevi, cesur ve yeşil tenli bir çocuk olan Atreju'ya verilir. Atreju ve yoldaşı Uğur Dragon Fuchur da imparatoriçeden Auryn adında bir kolye aldı. Bu kolye onlara güç ve cesaret verir. Kolyenin bir tarafında birbirinin kuyruklarını ısıran iki yılan figürü, arka yüzünde ise Ne İstiyorsan Yap ibaresi yer almaktadır. Bastian sayfaları okurken korkuyla, açlıkla ve susuzlukla savaşmayı öğrenirken kitabı zevkle okuyor. Atreju ve Uğur Ejderhası bir maceradan diğerine atılırlar. Bu olaylar o kadar heyecan verici ve ilginç ki kitabı okuyan Bastian heyecanla çığlıklar atıyor. Kitaptaki yeşil tenli Atreju ve Uğur Ejderha da onun çığlıklarını duymuş. Bunun üzerine Atreju ve Uğur Dragon, aradıkları kahramanı Fantasy sınırlarının dışında da bulabileceklerini anladılar. Ama nasıl yapacaklarını bilmiyorlar. Bunu nasıl yapacaklarını öğrenmek için fildişi kuleye giderler ve hasta imparatoriçeye sorarlar. Ama imparatoriçe çok hasta ve yorgun. Bir kızla tanışırlar. Kendi aralarında konuşurken İmparatoriçe, kitabı okuyan Bastian ile göz göze gelir. Bunun üzerine imparatoriçe, tavan arasında bu romanı okuyan Bastian'ı Fantazia'ya getirmek için bir yöntem aramaya başlar. İmparatoriçe Gezer Dağı'nın büyüğüne gider ve ondan Fantasia'nın hikayesini okumasını ister. Ancak bu, yaşlı küçük Bastian'ın hayatının son saatleridir. Sonunda Bastian, Fantasia'ya ulaşır. - Bitmeyecek Öykü , Michael Ende'nin bir romanıdır. 1979'da yayımlanan bu roman, içerdiği fantastik öğelerle çocuklar kadar büyüklerinden de ilgi görmüştür. - Dünyada en çok baskı gören ve best seller olan romanlarından biridir. - Kitap yayınlandığı 1979 yılından 1995 yılına kadar yaklaşık olarak 40 dile çevrildiği gibi yazarın bu eseri toplamda 16 Milyon kopya satarak tüm zamanların en çok satış rakamlarına ulaşmıştır. - 1984 senesinde Wolfgang Petersen yönetmenliğinde filme de uyarlanmıştır. Fantazya'nın sınırsız güç simgesinin üzerinde bu yazı vardı. Ama Bastian bu tümcenin gerçek anlamını ancak uzun, güçlüklerle dolu aramalardan sonra öğrendi.


Bitmeyen Kavga kitabının temel karakterlerini, her biri aynı zamanda parti üyesi olan; Jim, Mac, Harry, Dick ve işçi lideri olan London oluşturmaktadır. Bitmeyen Kavga kitabında yazar, meyve toplayıcılığı yaparak hayatını kazanmaya çalışan mevsimlik işçilerin yaşadıkları sorunları ele almaktadır. İşçi destekçisi olarak örgütlenen birine mensup olan iki genç, Torgas vadisinde bulunan elma toplayıcısı işçilerin bulundukları kampa gitmeye karar verirler. İşçileri kendilerini ağır koşullar altında çalışmaya mahkum eden mülk sahiplerine karşı kendi haklarını aramaları konusunda örgütlerler. Bundan sonra sorunlar büyümeye başlar. Son derece kararlı ve idelist bir genç adam olan Jim Nolan, işçi sınıfının hakkını savunmak ve işçiler için kalıcı, aynı zamanda ileriye dönük eylemler yapabilmek için sosyalist partiye üye olmaya karar verir. Partide kendisi gibi idealist bir genç olan Mac ile tanışmıştır. Mac ile birlikte ilk eylem planlarını oluşturmaya karar verirler. Parti adına Jim'in yapacağı il iş Mac ile birlikte Torgas Vadisi'ne giderek mevsimlik olarak çalışmakta olan ve mülk sahiplerinin elmalarını toplayan işçilerin haklarını kazanmak içim örgütlenmelerini sağlamaktadır. Planlarına göre işçileri mülk sahiplerine karşı harekete geçireceklerdir. Jim ve Mac, işçi kılığına girerek vadiye giderler. Bu sayede elma toplayıcılarının arasına karışarak eylemlerini gerçekleştirmek üzere bir fırsat aramaya başlar. Böyle bir arayış içerisindeyken, işçilerin sözüne itibar ettikleri ve lider olarak gördükleri London ile tanışırlar. Lodon'un geni ise hamiledir. Bir gün doğum sancıları başlar. Bu sırada Mac yardımlarına yetişerek bir doktor gibi Lisa'nın sağlıklı doğum yapmasına imkan tanır. Bu olaydan sonra Mac, London'un dostluğunu kazanmayı başarır. Aralarındaki samimiyet giderek ilerler. Bir gün Mac London'a çalışma şartlarından memnun olup olmadığını sorar. London ise ne kadar memnun olmadığını açıkça dile getirir. Böylece Mac ve Jim çalışmalarından London'a bahsetme fırsatı elde ederler. Planlarına onu da dahil etmeyi başarırlar. İşçiler ücretlerinin düşürülmüş olması sebebi ile zaten durumdan mutsuzdurlar. Birkaç gün sonra yaşlı bir işçi kendisine verilen dayanıksız merdivenden düşer ve yaralanır. Bu düşme sırasında kalça kemiği kırılmıştır. Yaşanan bu olay işçilerin daha da huzursuz olmasına sebebiyet verir. Mac ve Jim harekete geçerek London'un da desteğini alırlar ve işçileri grev yapmaya çağırırlar. İşçiler grev yapmayı kabul ederler. Mülk sahipleri işçileri grevden geri döndürmeye çalışsa da her zaman başarısız olurlar. Bunun üzerine mülk sahipleri işçilerin topraklarını terk etmelerini isterler. Mac bölgede bulunan parti destekçilerinden biri olan seyyar lokantadı Al ile konuşur. Al'ın babası Anderson'un arazisinde konaklamak için çalışmalara başar. Arazi sahibi Anderson elmaların ücretsiz toplanması karşılığında pek gönüllü olmasa da bu teklifi kabul eder. Böylece işçiler yeni kamplarını bu alanda kurarlar. Mülk sahipleri işçilerin grevlerinden dönmeyeceklerini anladıklarında grev kırıcları devreye sokarlar. Bu durumu öğrenen Mac ve Jim grev kırıcıların bölgede çalışmasını engellemek için bir hareket başlatırlar. Polisin de dahil olduğu birçok farklı çatışma ortaya çıkmaktadır. Bu çatışmalarda can kayıpları da yaşanmaktadır. Yine bir çatışma sırasında Jim omzundan vurulur. Grev kırıcıların arasına gizlice karşılan ve onları kendi tarafına çekmeye çalışan Joy'da vurularak öldürülür. - Amerikalı Nobel ödüllü yazar tarafından ele alınan kitap insan ilişkilerini derinden incelemektedir. - Kitap ilk olarak 1936 yılında yayınlanmıştır. Birçok okuyucu tarafından beğenilmiş ve sıklıkla tercih edilmiştir. - Günümüzde de okunması gereken eseler arasında yer almaktadır. - İşçi sınıfı ile diğerleri arasında yaşanan tüm problemler kitapta olabilecek en detaylı şekilde ele alınmaktadır. Eserlerinde işçi sınıfının gündelik ilişkilerini, yaşam koşulları ve mücadelelerini, çağımızın toplumsal meselelerini tüm insani ayrıntılarıyla resmederek haklı ününe kavuşmuş olan John Steinbeck, büyük romanı Bitmeyen Kavga'da destansı bir direnişi konu alıyor. Son derece zor koşullarda yaşayan ve aldıkları ücretle karınlarını bile doyuramayan meyve toplayıcıları örgütlenerek ellerindeki yegane silah olan greve başvururlar. Kapitalist toprak sahipleri ise mücadelenin yayılmasını engellemekte kararlıdır. Çok güçlü ve kendilerinden emindirler, işçilerin örgütlenmesini yeri gelirse kanla, yeri gelirse grev liderlerini satın alarak yıkmaya hazırdırlar, fakat hesaba katmadıkları bir unsur vardır. İnsanlığın bitmeyen kavgasını tüm gerçekliğiyle resmederek bir destana dönüştüren Steinbeck, kapitalist düzenin dayanaklarını derinden sarsan, kuşaklar boyunca başkaldıranlara esin kaynağı olan bir roman yaratırken mücadelenin açmazlarını da sergilemekten geri durmuyor. 30 yıl once okumuştum.etkileyici bir kitap. Teşekkür ederim .İyi geldi..


Cumali: Romanın ana karakteridir. Askerden gelmesiyle durgunlaşan kasabaya renk katan karakterdir. Berber Ziya: Cumali'nin bıyığını ısrarla kesmeyen berber. Bir taşra kasabasında geçen bir bıyık efsanesini ve bıyıklı adam olmak uğruna ailesinden canından vazgeçen Cumali'nin trajik öyküsünü konu alıyor. Askerliğini bitirdikten sonra kasabaya dönen Cumali, babasının işi nedeniyle tıraş olmaya fırsat bulamamıştı. Berber Ziya'ya gider. Artık saçları ve sakalı birbirine karışan Cumali; Askerde traş olmaya alıştığı için berberden bıyığını kesmesini ister. Berber Ziya bu bıyığın umut verici olduğunu ve kesmeyeceğini ısrarla söyler. Tuzsuz Vaysal da bu fikre katılır ve Cumali de kabul eder, bıyığını kesmez. Her gün bıyıklarıyla ilgilenen berber Ziya kasabada bıyıktan söz etmeye başladığı için bu işten gurur duymaya başlar. Bıyıkları bıraktığında ilk olarak nişanlısı Bedriye'den korkan Cumali ile karşılaşır. Bedriye de beğenir ve onayını alır. Berber Ziya'nın özeniyle kısa sürede gelişen bıyık, artık erkekliğin gururu olur. Cumali'nin bıyıklarına herkes imrenir ve hatta kasabada bir bıyık efsanesi dolaşmaya başlar. Genç kızlar geceleri uçtuklarına inanırlar. Bıyık Cumali'nin karakterini bile geçer. İnsanlar artık Cumali'yi değil, sadece bıyığını düşünmeye başlar. Cumali kendine bile yabancılaşmaya başlar. Hatta bu durum neticesinde Kara pala demeye başlarlar. Bıyık Söylencesinin en önemli kişisi, yıllar boyu bir kasabanın durgun yaşamını renklendiren, olağanüstü bir bıyık. Kasabalılar geçmişlerinin ve geleceklerinin parlak simgesi olarak görürler onu; her gün bakımını yapan berber kendi yapıtı olarak değerlendirir; genç kızlar geceleri uçarak dolaştığına, bu arada sık sık kendi yataklarına uğradığına inanırlar; türküsünü çıkarmaya çalışan ozan sürekli elinden kaçırır onu. Bıyığı taşıyan kişiye gelince, yavaş yavaş onun bir uzantısı durumuna gelir, altında silinir, onun göstergelik ettiği şeyi, erkekliği bile yitirir neredeyse, gene de her şeyden üstün tutar onu. Tek bir kişi direnir bu zorlu bıyık karşısında: bıyığı taşıyan kişinin karısı. Onun da bıyık yolundan döndürmeye gücü yetmez. İşte Bıyık Söylencesinin öyküsü, ama okudukça göreceksiniz, Peygamberin Son Beş Günü gibi Bıyık Söylencesi de öyküsüne indirgenebilecek romanlardan değil.


Vedia: Samiye'nin kızıdır. Batı kültürüyle yetişmiş varlıklı bir ailenin kızıdır. Duygularında çatışmalar yaşar ve bu duygular onu seçeneklerden birini seçmeye zorlar. Vedia, Rüştü ile Orhan arasında seçim yapmakta zorlanır. Orhan: Doğu kültürü ve gelenekleri ile yetiştirilmiştir. Orhan duygusal, yakışıklı ve sözlü bir karakterdir. Samiye: Vedia'nın annesidir. Kocasının ölümünden sonra hayatına devam eder. Fakirlerden hoşlanmaz ve hizmetçilerini hor görür. Fransız hayranıdır ve hatta kendi milleti olan Türklere hakaret eder. Peyami Safa bu çalışmasıyla Türk toplumundaki doğu-batı çatışmalarını Mütareke döneminde İstanbul'da geçen aşk temasını ele almaktadır. Romanda ele alınan diğer konular, halkın hissettiği öfke ve İstanbul'u işgal eden güçlere yardım eden kişilerdir. Kurtuluş Savaşı sırasında bazı zenginler kendi çıkarları için işgalci devletlerle temasa geçmişlerdir. Orhan o zamanlar yatılı okulda öğretmenlik yapıyor. Öğrencilerinden Tahsin, sınıf arkadaşı Cemil'in kaşına taş atar. Orhan, Cemil'in tedavisini üstlenir ve onu annesine götürür. Tahsin'in Cemil'e taş atmasının nedeni, ona eşek Türk diye hitap etmesidir. Orhan, Cemil'in ablası Vedia'yı köşkte görür. İlk bakışta hiçbir şey olmadığını düşünüyor ama aşık olur. Orhan, Tahsin olayından sonra okuldan istifa eder. Çünkü Orhan'a göre Cemil'in bilmeden tüm Türk halkına hakaret ettiğini düşünüyor. Artık Orhan'ı açlık ve sefalet günleri beklemektedir. Kar fırtınası olan bir akşam Orhan soğuktan yatağında uyuyamaz. Son parasıyla en yakın sokağa gidip sıcak bir çay içmek istiyor. O gidince kahve dükkanı kapanır ve yerine oturur. Kahve dükkanının erken gelmesiyle hayatı kurtulur ve öğretmenlik yıllarında en iyi anlaştığı Necati'nin evine gider. Necati, Orhan'a bir arkadaşının tercüman aradığını söyler. Artık Orhan'ın parası var. Eski anılar canlanıyor ve tekrar vedia akla geliyor. Onu unutamıyor ama Vedia ile evlenmek isteyen çok insan var. Subay olan Ahmet'i gördüğünde başına gelecekleri anlar ama aşkı galip gelir ve ne olacağı umurunda olmaz. Bu sırada Tahsin'in babası hapisten çıkar. Vedia'nın hapse girmesinin sebebi annesidir. Vedia'nın herkese aşık olması Orhan'ı korkutur. Bir an önce Vedia ile evlenmek istiyor. Vedia buna katılmıyor. Vedia'nın annesi, evinde Fransız bayrağı astığı için köylüler tarafından sevilmez. Ahmet, Vedia'dan uzaklaşmak için cepheye gider ve orada ölür. Bir gün Orhan, Vedia ile tanıştığında Vedia'nın hastanede olduğunu öğrenir ve koşarak hastaneye gider. Vedia bilinçsizce yatıyor. Orhan hasta hanede günlerce onunla kalır. Çok yorgun. Doktorların tüm ısrarlarına rağmen dinlenmeyi reddediyor. Vedia eskisinden daha iyi, ama yine de bilinci yerine gelmemiştir. İçerideki havadan sıkılan Orhan dışarı çıkmak için ayağa kalkar ama tökezler. Çok sıkılıyor. Ayağa kalkmak için tekrar hareket eder. Duvarlara tutunarak koridordan çıkar ama gözleri hiçbir şey görmez, merdivenlerden inerken dengesini kaybeder ve düşer. Vedia ertesi sabah sağlığına kavuşur. - İlk olarak 1937 yılında Cumhuriyet'te tefrika edilmeye başlanmışsa da kitap olarak basımı ancak 1959 yılında gerçekleşmiştir. - Kitap olarak basımı geç bir tarihte olduğu için yazarın son romanı olarak kabul edilmektedir. Boğaziçi'ndeki okullardan birinde yatılı okumakta olan Tahsin, kendisine eşek Türk diyen Cemil'e taş atar ve onu yaralar. Okulun öğretmenlerinden Orhan ilk müdahaleden sonra yaralanan çocuğu evlerine götürür. İdealizmle materyalizm arasında bocalayan, milliyetçi bir öğretmen olan Orhan, Mütareke sonrası İstanbul'unun zengin ve yozlaşmış kesimiyle bu olaydan sonra ilişki kurar ve o evdeki Batılı tarzda eğitim almış, kozmopolit düşüncelere sahip Vedia'ya aşık olur. Peyami Safa, yazarlığının zirvesinde olduğu dönemde kaleme aldığı Biz İnsanlar romanında can alıcı bir soru sorar: Türkiye'nin yaşayacağına inanmayan bir Türk'ün kaç türlü ahlakı olabilir? Mütareke döneminde aydınların gündemini işgal eden materyalizm, sosyalizm, mandacılık, milliyetçilik gibi fikirleri karakterleri üzerinden tartışarak ideal buhranı yaşayan insanların dengelerini yitireceğine işaret eden Peyami Safa, insanın maddi bir varlıktan çok manevi bir varlık olduğunu, insanda ruhun maddeden önce geldiğini gösterir.


D-503: Romanın kahramanı ve anlatıcısı olan D-503 bir matematikçi ve Tek Devlet'in diğer gezegenleri fethetmek için kullanmayı planladığı bir uzay gemisi olan Integral'in baş yapımcısıdır. I-330 ile tanışıp duygularını ve bireysel düşüncelerini deneyimlemeye başlayana kadar Tek Devlet'in sadık bir vatandaşıdır. Sadık bir vatandaştan isyancıya uzanan yolculuğu romanın ana konusunu oluşturur. I-330: D-503'ü isyan ve duygularla tanıştıran gizemli bir kadın. Tek Devlet'i devirmeyi amaçlayan gizli bir topluluğun parçasıdır. I-330, bağımsızlığı ve Tek Devlet'in kurallarına meydan okuması ile karakterize edilir. D-503 ile olan ilişkisini isyan davasını ilerletmek için kullanır. O-90: O-90, Tek Devlet kuralları uyarınca D-503'ün atanmış ortağıdır. D-503'e aşıktır ve ondan bir çocuk sahibi olmayı arzulamaktadır ki bu Tek Devlet'in kurallarına aykırıdır. O-90'ın karakteri, Tek Devlet'te bastırılan kişisel bağlantılar ve aile için insan arzusunu temsil eder. R-13: Tek Devleti yücelten dizeler yazan bir şair olan R-13, D-503'ün arkadaşıdır ve O-90 ile de bir ilişkisi vardır. Karakteri, sanat ve yaratıcılığın devlete hizmet etmek için kullanılmasını temsil eder. Hayırsever: Tek Devlet'in lideri olan Hayırsever, romanda tasvir edilen toplumda hayatın her yönünü kontrol eden totaliter rejimi temsil eder. Mutlak güce sahip olan uzak ve uğursuz bir figürdür. S-4711: Tek Devlet'in gizli polisinin bir üyesi olan S-4711'in isyan için çalışan bir çifte ajan olduğu ortaya çıkar. Onun karakteri romana bir entrika ve gerilim unsuru katar. Bu karakterler, etkileşimleri ve çatışmaları aracılığıyla, romanın merkezinde yer alan bireysellik, özgürlük ve devlet kontrolü temalarını keşfederler. Yevgeni Zamyatin'in Biz adlı romanının ana konusu totalitarizmin ve bireysel özgürlüklerin bastırılmasının eleştirisidir. Roman, devletin düşünce, yaratıcılık ve duygular da dahil olmak üzere hayatın her yönünü kontrol ettiği bir toplumun tehlikelerini araştırıyor. Romanda tasvir edilen Tek Devlet'te vatandaşlar sayılara indirgenir, sürekli gözetim altında camdan evlerde yaşar ve günlerinin her dakikasını kontrol eden düzenli bir programı takip ederler. Hayırsever tarafından yönetilen hükümet, tedavi edilmesi gereken hastalıklar olarak gördüğü bireysel düşünce ve duyguları bastırır. Başkahraman D-503, kendisini isyan, duygu ve bireysel düşünceyle tanıştıran bir kadın olan I-330 ile karşılaştığında kişisel bir dönüşüm yaşar. Bu durum onun Tek Devlet ilkelerini sorgulamasına ve nihayetinde rejime karşı başarısız bir isyanın parçası olmasına yol açar. Dolayısıyla roman, mutlak devlet kontrolünün tehlikeleri, bireyselliğin bastırılması ve insan hayatında özgürlüğün, yaratıcılığın ve duyguların önemi üzerine bir yorumdur. Roman, totaliter bir rejim karşısında bireyselliğin ve kişisel özgürlüğün kaybedilmesine karşı uyarıda bulunur. Biz, Rus yazar Yevgeni Zamyatin'in 1921 yılında tamamladığı distopik bir romandır. Roman, toplumun Tek Devlet olarak bilinen ve Hayırsever olarak bilinen bir figür tarafından yönetilen totaliter bir hükümet tarafından kontrol edildiği bir gelecekte geçmektedir. Hikaye, Tek Devlet'in diğer gezegenleri fethetmek ve akıl ve mantık felsefesini yaymak için kullanmayı planladığı bir uzay gemisi olan Integral'in baş yapımcısı ve bir matematikçi olan başkahraman D-503'ün günlük kayıtları aracılığıyla anlatılmaktadır. Tek Devlet'te insanlar isimlerinden ziyade sayılarla tanınır ve yaşamları Saatler Tablosu tarafından dakikası dakikasına kontrol edilir. Sürekli gözetim altında tutuldukları camdan evlerde yaşarlar ve eylemlerine akıl ve mantık rehberlik eder, duygulara ya da bireysel düşüncelere yer yoktur. Ben kavramının yerini Biz almıştır ve bireyden ziyade kolektif olan vurgulanmaktadır. D-503'ün hayatı, Tek Devlet'in kurallarını çiğneyen bir kadın olan I-330 ile tanışana kadar düzenli ve öngörülebilirdir. Kadın onu duyguların, isyanın ve Hayırsever'i devirmeye çalışan gizli bir topluluğun dünyasıyla tanıştırır. D-503, bu yeni deneyimlerin getirdiği suçluluk ve kafa karışıklığıyla mücadele ederken bile kendini I-330'a ve onun temsil ettiği özgürlüğe çekilmiş bulur. D-503, I-330 ve isyancılarla daha fazla içli dışlı oldukça Tek Devlet'in ilkelerini sorgulamaya başlar. Toplumunda bir hastalığın belirtileri olarak görülen rüyaları ve hayal gücünü ilk kez tecrübe eder. Sonunda, Tek Devlet'te tehlikeli ve mantıksız olduğu düşünülen bir ruh geliştirme hastalığı teşhisi konur. Roman, Tek Devlet'e karşı başarısız bir isyanla sonuçlanır. D-503, isyanın amacını ilerletmek için onu kullanan I-330 tarafından ihanete uğrar. Yakalanır ve beyninin hayal gücü ve tutkudan sorumlu bölümünü ortadan kaldırarak hastalığını etkili bir şekilde iyileştiren bir prosedür olan Büyük Operasyon'a tabi tutulur. Roman, artık iyileşmiş olan D-503'ün isyanın acımasızca bastırılmasına ve I-330 da dahil olmak üzere isyancıların infazına tanık olmasıyla sona erer. Biz totalitarizmin bir eleştirisi ve bireysel özgürlük ve hayal gücünün bir savunusudur. Kolektif ile birey, akıl ile duygu ve özgürlük ile güvenlik arasındaki gerilimi irdeler. En etkili distopik romanlardan biri olarak kabul edilir ve George Orwell'in 1984 ve Aldous Huxley'in Cesur Yeni Dünya gibi diğer eserlerine ilham vermiştir. Bütün yerkürenin Tek Devlet'in egemenliği altına alınmasından bin yıl sonra uzay gemisi İntegral, başka gezegenlerdeki yabani varlıkları aklın boyunduruğu altına almak amacıyla kalkışa hazırlanmaktadır. Projenin mühendisi, tam da bu günlerde uygarlık merdiveninin alt basamaklarındaki potansiyel okurlar için yazmaya koyulduğu günlükte, Tek Devlet'teki yaşamı anlatır. Modern sanayi toplumu öyle bir noktaya varmıştır ki özgür irade artık mutsuzluk sebebidir ve yurttaşların yaşamları F. W. Taylor'ın geliştirdiği verimlilik sistemine dayanan matematiksel bir kesinlikle denetlenebilmektedir. Devasa Yeşil Duvar tarafından ilkel yabani dünyadan koparılan Tek Devlet'in yurttaşları sürekli yeniden seçilen Velinimet tarafından yönetilir. İsim yerine numaralarla çağrılır, birörnek giysiler giyip yapay yiyeceklerle beslenirler. Özel yaşamları ise yoktur. Aldous Huxley'nin Muhteşem Yeni Dünya ve George Orwell'in 1984 romanlarına esin kaynağı olan Biz, Zamyatin'e karşı ütopyacı romanın babası unvanını kazandırmıştır. İngilizce çevirisi 1924'te New York'ta yayımlanan roman, Sovyetler Birliği'nde ise ancak 1988 yılında okurla buluşabilmiştir.


Distopik bir geleceği konu alan romanda hikaye, kahramanı D-503 tarafından bir tür günlük gibi anlatılıyor. Romanda 'günlük' formatındaki anlatım, kahramanların isim yerine ürün koduna benzer kodlarla adlandırılması ve genel anti-ütopik tavır daha sonra birçok romanda kullanılacak ve roman, romanın ana karakteri olacaktır. Birçok distopik romanın öncüsüdür. Distopik bir hiciv olan romanda birçok özel ve farklı detay göze çarpmaktadır. Örnek olarak romanda saydam malzemeden yapılmış evleri verebiliriz. Buna göre, herkes herhangi bir zamanda gözlemlenebilir. Romanın kurgusu bir devrimden sonra 26. yüzyılda gerçekleşir ve onu örnek alan diğer romanlar gibi eserde distopik bir atmosfer vardır. Romanda insan doğadan ve kendi benliğinden koparılmış, bize dönüşerek toplumun sıradan bir parçası haline gelmiştir. Artık isimler kullanılmamakta, en üstün bilim olan matematikten yararlanılarak her vatandaş bir numara ile anılmaktadır. Şeffaf cam duvarlar arasında yaşayan vatandaşların her anı sistem tarafından kontrol edilmekte, erkek ve kadın sayıları sadece sistemin izin verdiği çiftleşme saatlerinde perdelerini indirebilmekte, dış dünyadan ve gözlerden uzak durabilmektedir. Toplum gelişti, bilim ilerledi, hatta dünyanın dışına seyahat etmek bile mümkün olur. Ancak tanımlanan dünya bir ütopya değil, karanlık, karanlık bir distopyadır. Kitabın başında bir gazete yazısı var. Bu haberde İntegral isimli bir geminin mutluluk getireceği ve insanların bu mutluluğu kabul etmesi, gemiyi, geminin amacını ve bileşenlerini övmesi gerektiği yazılıdır. Haberin ardından kitapta Integral'in başmühendisi D-503'ün bu konudaki duygu ve düşüncelerine yer veriliyor. Aslında kitap, günlüğüne dayanarak D-503'e ne olduğunu anlatıyor. Bu toplumda her şey matematikten oluşur. İnsanlar farklı düşünemezler çünkü tek bir gerçek vardır. Bütün evler camdan yapılmıştır. Böylece herkes herkesi görebilir. Herkes aynı kıyafetleri giyiyor, aynı saatte kalkıyor ve aynı anda çalışıyor. Kadınlar doğurunca çocuklarını devlete veriyorlar. Yani çocukların ebeveynleri yoktur. Aslında, her kadının doğum yapmasına izin verilmez ve sadece belirli standartları karşılayanların çocuk sahibi olmasına izin verilir. Makineler her şeyi yaparken, insanlar makineler gibidir. Kısacası bu durumda sadece biz varız. Benim için yer yok. Hiç kimse dinlenme saatlerinde hayal kuramaz, düşünemez, hatta dinlenemez, mesai saatleri dışında kendine zaman ayıramaz. Devlet tek bir kişinin öldürülmesini yasaklar ama her gün milyonlarca insanın yavaş yavaş öldürülmesine karşı çıkmaz. Bir insanı öldürmek, diğer bir deyişle, insanların toplam hayatından elli milyon yıl azaltmak suç değildir. Bugün on yaşındaki herhangi bir çocuk bu matematiksel ahlak problemini yarım dakikada çözebilir; ama bütün Kant'larına rağmen çözemezler. Kantların hiçbiri bilimsel bir ahlaki sistem kurmayı düşünmez. Çıkarma, toplama, bölme ve çarpmaya dayalı bir ahlaki sistem. olarak açıklar. Ancak D-503'ün hissettiği benlik ve sevgi duygusuyla var olan bu bize karşı verilen mücadele anlatılmaktadır. İşte burada I-330 devreye giriyor. Ben D'nin tam tersiyim . Tek devlet yap dediğini yapmaz, yapma dediğini yapar. D, I ile karşı karşıya, Bilgi, yanılmazlığından kesinlikle emin olduğumuzda inançtır. Geçmişte, kendimle ilgili her şeyi bildiğime dair çok güçlü bir inancım vardır. Ancak şimdi... diye açıklıyor. Kendiyle ilk çatışması benim yüzünden eve geç gittiği gecedir. Orada da bu durum ...Benim sonum geldi. Tek Devlete karşı yükümlülüklerimi yerine getirecek durumda değilim... Ben... Ancak D'nin kurallara sıkı sıkıya bağlı isyanının nedeni sadece aşk değil, aynı zamanda hayal gücüdür. Tek bir devlet bu durumu önlemek için ameliyat geliştirir. Böylece sayılar hayal gücünden kurtulacak ve isyan edemeyecektir. Tüm bu engellere rağmen bir isyan başlar. Kitap, belki de hayal gücümüze ve bilinçaltımıza bırakılmış, belirsiz bir son veya başlangıçla bitiyor. - Yazarın en bilinen eseri ve tek roman çalışmasıdır. - 1920 yılında kaleme alınan eser yazarın ülkesinde ancak 1988 yılında yayımlanmıştır. - Biz, distopik geleceği konu alan, çoğunlukla özgür istemi kısıtlayan, yok eden totaliter iktidarları anlatan romanların ilk örneğidir. - Roman, en gelişmiş sistemin bile daha iyi bir alternatifi olduğu iddiasını kendisine temel almıştır. - Sovyetler Birliği'nde 1921 yılında yasaklanmış olan romanın İngilizce tercümesi 1924 yılında Birleşik Krallık'ta yayımlanmıştır. - Bu eser ilk anti-ütopyacı roman olarak Aldous Huxley'in Cesur Yeni Dünya ile George Orwell'ın 1984 isimli romanlarına esin kaynağı olmuştur. Yevgeni Zamyatin ütopyaların nasıl tepetaklak olabileceğini fark eden belki de ilk yazar. Orwell, Huxley, Le Guin ve daha birçoğuna ütopyaya farklı, ters bir açıdan bakma ilhamını veren Biz ise distopya kelimesinin altını dolduran ve onca yıl sonra bile hakkını vermeye devam eden bir şaheser. Yaşamın bitmez tükenmez kaosunun dizginlendiği bir gelecek... Bu gelecekte ne özgürlük ne demokrasi ne de birey; sadece matematik ve mantığın hükümranlığı geçerli. Mahremiyetlerini ve cezalandırılma hakkı dışındaki bütün haklarını Tek Devlet ve onun sureti Velinimet'in demir eline teslim eden insanlar ise sadece birer Numara'dan ibaret. Hem numaraların kutsal kitap yerine koydukları Saat Tableti'ne göre yaşadığı bu mutlak iktidarın hem de son devrimin diğer gezegenlere müjdelenmesi için camdan bir uzay aracı inşa edilir. İntegral adındaki bu aracın başmühendisi D-503, öteki gezegenlerdeki ilkel okurlarına Tek Devlet'i anlatmak üzere bir günlük tutmaya başlar. Hayal gücü denen bir hastalıktan mustarip olduğunu düşünen D-503, kusursuz bildiği denklemde bazı hatalar, mutlak devrimde bazı eksiklikler fark eder. Bu hastalıktan kurtulmaya çalıştıkça inancını da kaybetmeye başlar.


Rabia: Genç bir kızdır. Rabia'nın annesi, babasını aldatır ve ardından akıl sağlığını yitirir. Bu şekilde akıl hastanesinde zor koşullar altında bir süre yaşadıktan sonra hayata veda eder. Hüseyin: Rabia'nın fabrikada tanıdığı kendisine dini önerilerde bulunan abi gibi gördüğü ancak daha sonra evlendiği kişidir. Roman, Rabia'nın ailesinin parçalanması ve kendisinin ilk gençlik yılları anlatılır. Rabia, annesi öldükten sonra bile babasını aldattığını asla unutmaz ve ondan nefret eder. Çok sevdiği babasıyla yaşam mücadelesi vermektedir. Bu sırada bir fabrikada çalışmaya başlar. Fabrikada tanıştığı Hüseyin Abisi, Rabia'ya bazı dini önerilerde bulunur. Rabia zaman zaman bu önerilerden etkilenir ve zaman zaman umursamaz. Çünkü çevresinde Hüseyin Abi'den başka ona dini rehberlik edecek kimse yoktur. Rabia bu gelgitleri yaşarken, ailesiyle ilgili korkunç gerçeği öğrenir. Annesinin babasını aldatmadığı ortaya çıkar. Babası annesini aldatmıştır kardeşinin eşiyle. Annesi kocasını suçüstü yakalar ve adam karısına iftira atar. Rabia, bunu öğrendiğinde elbette yıkılır. Sonra babası hapse girer. Öte yandan herkes Rabia'yı okurken benim de sevdiğim Hüseyin Abi'ye benzetirken, Rabia hayır o benim kardeşim, Hüseyin ise hayır o benim kardeşim dediği için aralarında hiçbir şey olmayacaktır. Hüseyin'in zaten bir nişanlısı vardır. Ancak Hüseyin dini propaganda yapmak suçundan hapse girince nişanlısı daha fazla bekleyemeyeceğini söyleyerek onu terk eder. Hüseyin hapisten çıkınca Rabia'ya gider ama ne var ki Rabia evlenir.


George Bowling: Orta yaşlı, sigorta pazarlamacılığı yapan bir adamdır. Sistem çarkının kütlesinin orta sınıfını temsil eder. Yaşadığı hayatı ileriye taşıyabilmesinin mümkün olmadığını bilen modern bir köledir. Hilda: George'nin eşidir. Tutumlu olmayı abarttığı için yaşamın keyiflerini israf olarak gören biridir. George Orwell en çok 1984 ve Hayvanlar Çiftliği adlı eserleriyle bilinse de yazarın bu eseri de diğer eserleri gibi sistemi ve dönemi eleştiren bir yapıya sahip. Orwel, İki dünya savaşını da yaşamış birisi olarak savaşın kazananının yine emperyalist güçlerin olduğunu, savaşı legal hale getirenlerin yine cephelerin arkalarına kurdukları savaş sanayisiyle ceplerini doldurduklarına dikkat çeker. Romanında işlemek istediği asıl konuyu, kurguladığı hayatların içine öyle güzel entegre eder ki okuyan kişinin gözüne sokmadan hayatın içinden bir konu olarak anlatır. Eleştirilerinden kendi ülkesi olan İngiltere'de nasibini alır. Gittikleri yerlere demokrasi adı altında götürdükleri şeyin aslında modern kölelik ve istiladan başka bir şey olmadığını açık yüreklilikle okuruyla paylaşır. Orta sınıfa mensup olan romanın karakterlerinin yaşantıları üzerinden dönem Londra'sını görmek mümkün. İnsanlar mülk sahibi olabilmek için yıllarca köle gibi yaşayıp, bir nevi sistemin çarklarının dişlilerini oluştururlar. Sıkıştırılmış düzenin içinde sorgulamaktan uzak, kabullenmiş kalabalıkların varlığını kara mizahla işleyen roman güldürürken aynı zamanda düşündürüyor. Yazar, değişen dünya düzeniyle modernleşen hayatların ödediği bedelin, sentetik bir maddenin ağızda bıraktığı tatla özleştiriyor. George Bowling, 45 yaşında evli ve iki çocuklu, sigorta pazarlamacılığı yapan bir adamdır. Kasvetli bir hayatı olan George hayat şartlarını istediği gibi değiştiremediğini gördükçe umutsuzluğa yenik düşer ve durumu kabullenir. Yaşadığı evin taksitlerine bir de eşinin negatif tutumları eklendikçe yaşamı iyice renksiz ve tek düze bir hale gelir. İkinci Dünya Savaşının başlamasından hemen önce hayatını sorgulamaya başlayan kahramanımız, çocukluğundan itibaren yaşadığı anıları tekrar gözünün önüne getirir çünkü mutluluğu hatırlayabildiği tek yer orasıdır. Çocukluğunda, küçük bir kasabada mutlu bir ailesi olan George sıklıkla o yıllarda yaşadığı anılara dalar, O günlerle, son yılların mukayesesini yapar. Çocukluk yıllarında henüz dünya savaşları başlamamış, hayatındaki ilkler yani; ilk kez balık tutması, küçük yaşına rağmen bunu başarmış oluşu, ilk bisiklete binişi, şartlar gereği okulu bırakmak zorunda kalışı, ilk sevgilisi ve savaşın başlamasıyla yaşadığı bölgeden ve ailesinden ayrılıp orduya katılıp yaralanması zihninde tazeliğini korur. Eski güzel anıları mutluluk yüklüdür ve sanki o yıllara dönerse yarım bıraktığı hayatı bu defa eksik kalan yerden tamamlayacağını düşünür. Bu hayallere gölge düşüren bir diğer gerçek de yaklaşan İkinci Dünya Savaşının ayak sesleridir. Kendini bomba yüklü uçaklarla ve insanların huzursuz bakışları arasında hissettiren savaş, sanayiyi bu yönde etkilemiş ve fabrikalar bu sektörü besleyerek savaş eforuna destek vermektedir. George kendi oğlunu bu savaşın içinde hissettikçe bunun anlamsızlığını yeniden sorgular. Bütün dünyayı etkisi altına alacak bu mücadelenin anlamını tam olarak kavrayamamış bir toplumun içinde olmanın sıkıntısı zaten zor olan hayatını iyice zora sokar. Kısa bir nefes alıp, eski güzel anılara dönmek için ailesine ve çalıştığı iş yerine yalan söyleyerek bir haftalık bir süre için Aşağı Binfeld yani çocukluğunun geçtiği kasabaya gider. Yirmi yılı aşkın bir süredir gitmediği kasabada yolunu kaybetmesi uzun sürmez. Her şey değişmiş, yeni yüzlere yeni binalar eklenmiş, fabrikaların sayısı artmış, göç eden insanlarla tamamen yabancı bir yere dönüşmüştür. Eskiden tanıdığı birkaç kişiyle karşılaşsa da aradan geçen yıllar her birini fazlasıyla değiştirmiştir. Şehirdeki modern hayatın sentetik ruhunu bu küçük kasabada da hissetmesi uzun sürmez. Savaş bütün ülkede hissedildiği gibi burada da kendini hissettirmiştir. Sükutu hayale uğrayan kahramanımız, kaderine teslim olur. -The Observer- Göbeğinin çapı giderek genişleyen ve evinin taksitlerini ödemekle uğraşan George Bowling kırk beş yaşında, evli ve çocuklu ve yeni aldığı takma dişleriyle kasvetli hayatından çaresizce kurtulmak isteyen bir sigorta pazarlamacısıdır.1939'da patlak verecek olan savaşın gelişini; yemek kuyruklarını, askerleri, gizli polisi ve zorbalığı görerek modern zamanlardan korkmaktadır. Böylece çocukluğunun dünyasına, huzur ve sükun dolu bir yer olarak hatırladığı köyüne sığınmaya karar verir.Fakat köyünde aradığını bulabilecek mi, orası şüphelidir. -John Carey, The Sunday Times-


Pertev: Sevdiği kızla beraber olmak ve onunla evlenmek için birçok yola başvuran romanın ana karakteridir. Müjgan: Üç kız kardeşinin aksine ahlaklı, çekingen ve ürkek bir kızdır. Roman, Büyükada'da tanıştığı Böğürtlen adını verdiği Müjgan'a, ilk görüşte vurulan Pertev arasında geçen gururlu bir aşk hikayesini konu ediniyor. Pertev ve Nihat iki samimi arkadaştır. İstanbul'u dolaşırken Graslar adında üç kız kardeşe rastlarlar. İstanbul eğlence hayatının vazgeçilmezlerinden olan bu kızların en büyüğü Şekure, ortancası Mahmure, küçüğü ise Nigar'dır. Para avcısı olan üç kadın evde kumar oynar ve zengin erkeklerle eğlenmeye giderler. Nihat ve Pertev'in de zengin olduklarını öğrenince onları evlerine davet ederler. Evlerine gittiklerinde kızların bu evde mecburen kalan Müjgan adında bir akrabaları olduğunu görürler. Pertev bu kızı beğenir. Müjgan çekingen ve soğuk bir kızdır. Pertev onu böğürtlene benzetir. Akraba olan üç kız kardeşin hayatından uzak durur. Müjgan'a evlenme teklif eder ama kabul ettiremez. Ne yaparsa yapsın Müjgan'ı ikna edemeyen Pertev, Müjgan'ın köpeği Silki'nin hayatını kurtarınca işler değişir. Bu olay yüzünden samimiyetine inanarak Pertev ile evlenir. İstanbul'da doğmuş ve küçük yaşta edebiyatla ilgilenmeye başlamıştır. Bahriye Okulu'na gitmiş, İngilizce ve Fransızca öğrenmiştir. Yakından takip ettiği Halit Ziya'nın eserlerine ve realizm akımına ilgi duymuştur. Roman, hikaye ve tiyatro türünde eserleri vardır. Psikolojik tahlillere büyük önem vermiştir. Bu yüzden eserlerinde kahraman sayısı azdır. Romanlarında genelde İstanbul ve çevresinde yaşayan seçkin ailelerin arasında geçen aşk ilişkilerini konu almıştır. Zaman zaman şiirler de yazmıştır.


Mazlum Sami: Osmanlı Devleti'nin son günlerinde Mısır kapı kethüdası olan şair Hayret Efendi'nin torunudur. Uzun yıllar eşi Şehriyar Hanım ile beraber Avrupa'da yaşamışlardır. Şehriyar Hanım: Mazlum Sami'nin eşidir. Evlilikleri bir anlaşma gibidir, birbirlerine aşık değillerdir. Türk kültürünün izlerini taşımayan, İstanbul'a gelen yabancılara ve elçilik mensuplarına gösterişli bir hayat sürmektedir. Hüsniye: Mazlum Sami Bey'in gençlik yıllarında ilişki yaşadığı ve o zamanlar hizmetçisi olarak çalışan kadındır. Mazlum Sami Bey yıllar sonra onu arayarak bulur. Yıllar sonra köşkte genç hizmetçi Hüsniye ile yaşadığı aşkı hatırlayan Mazlum Sami, yıllar sonra onu bulmak için vermiş olduğu çabayı ve bu eksende geçen olayları konu edinir. Mazlum Sami bir konakta büyümüştür. Mazlum Sami dedesinden kalan mirasla uzun süre Avrupa'da yaşar. Miras nedeniyle herhangi bir gelire ihtiyacı yoktur ve bu yüzden çalışmaz. Avrupa'da bohem bir hayatı vardır. İstanbul'a döner ve eşi Şehriyar Hanım ile dedesinden kalan bir konakta yaşar. Karısıyla arasında samimiyetsiz bir bağ vardır. Şehriyar Hanım, Türk kültürünün izlerini taşımayan, İstanbul'a gelen yabancılara ve elçilik mensuplarına gösterişli bir hayat sürmektedir. Mazlum Sami elli sekiz yıllık boş hayatını düşünür. Bir zamanlar bir göçmen kızıyla birbirini sevmiş, daha sonra hamile kalınca yalıyı sessizce terk eden kızın bir arabacıyla evlenip bir erkek çocuk doğurduğunu öğrenir. Aralarındaki aşk, onunla kız arasında bir sır olarak kalmıştır. Bu kız küçük yaşta köşkte işini yapan Hüsniye'dir. Hüsniye'yi bulmak için bir dedektif tutar ve tuttuğu dedektif Şems Bey, Mazlum Bey'in arzusunu yerine getirir. Hüsniye'yi bulur. Hüsniye, yetişkin ve evli iki gencin annesidir ve rahat bir hayat kurmuştur. Dedektif bu aileyle arkadaş olur, bir konserde Hüsniye'yi Mazlum Sami ile tanıştırır. Hüsniye yıllar sonra hala güzeldir ve Mazlum Sami'nin yıllar önce Hüsniye ile evlenmeyi düşündüğü gururunu hiçe sayarak artık daha şefkatli, daha anlayışlı bir eşi vardır ömrünün sonunda olabilir, ancak Hüsniye, çocuğunun küçük yaşta öldüğünü ve iki oğlunun da arabacı kocasından olduğunu söyler. Ancak Hüsniye bu yalanı evini korumak ve çocuklarının rahatını bozmamak için uydurduysa Mazlum Sami bu şüpheyle hayatına devam eder. Bu, Bizim Hayatımız, Osmanlı Devleti'nin son zamanlarında, Mısır kapı kethüdası şair Hayret Efendi'nin torunu olan Mazlum Sami'nin gençlik yıllarında, konak hizmetlilerinden Hüsniye ile yaşadığı aşkı ve yıllar sonra tekrar bu aşkın peşine düşmesini konu alıyor. Refik Halid Karay, okuyucuyu romana dahil etmedeki ustalığı ile İstanbul'un günümüzde kaybolmuş konak hayatını, aşkı, pişmanlığı, yalnızlığı ve özlemi en yoğun biçimde yaşatıyor.


Prens Mişkin: Kendi iç dünyasında yaşayan, herkese güler yüzle davranan, budalalık derecesinde saf, bir o kadar da iyi olması ve de insanları sevmekten başka hiçbir şey yapmayan bir prenstir. Şnayder: Prens Mişkin'in hastalığı nedeniyle yardım istediği, prensi kurtarmak için tüm gücünü kullanarak kendini kanıtlamış iyi bir doktordur. Aglea : Prensi deliler gibi seven, onu kaybetmemek için her şeyi göze alabilen, güzel ahlaklı ve gayet şık ve alımlı bir bayandır. Tedavi gördüğü İsviçre'den döndüğünde elinde giysiden başka bir şey kalmaz. Hayatı, iç dünyasını izleyerek geçer ve insanlarla her türlü ilişkiden uzak yaşar. Budalalık düzeyinde iyi olan Prens, aşktan başka bir şey yapamaz. Harika bir zekaya sahiptir. Çevresindeki insanlar onu her zaman tuhaf bulur, ancak onsuz yaşayamazlar. Kendisi de bir destan olan Dostoyevski, kişiliğinden birçok şeyi romanının kahramanına koymuştur. Prens Mishkin'in anıları aslında Dostoyevski'nin anılarıdır. Prens Myskin'in romanında bir noktada anlattığı siyasi görüşleri nedeniyle vurulmaya mahkum bir adamın hikayesi, aslında başına gelen tam kurşuna dizilirken arkadaşları ile affedilen Dostoyevski'nin olaydır. Bir tutku romanı olan Budala, Dostoyevski'nin ilk büyük aşk romanıdır. Prens Lev Nikolayeviç Mişkin 19. yüzyılın ortalarında geçen romanın kahramanıdır. Tedavi gördüğü İsviçre'den döndüğünde, elbiselerinden başka bir şeyi yok. Lizaveta, St.Petersburg'da uzaktan akraba olan Prokovyevna'yı ve general olan kocasını görmek için Yepançin'e gider. Burada generalin üç kızı Aglaya, Adelaida ve Aleksandra ile de tanışır. Prens, ilginç kişiliğiyle Petersburg'da tanıştığı aileyi ve diğer insanları etkiliyor. Ayrıca köydeki fakir bir kıza baktığı için çevresi tarafından kınanır. Nedeni, kızın annesinin ölümünden sonra lanetlenmiş olmasıdır. Üç yıl İsviçre'de kaldıktan sonra, birçok üzüntüyle Rusya'ya dönen prens, soyunun son kişisiyle tanışmak için adımlar atar. Onunla tanışması da aynı evde yaşayan Ganya ile tanışmasına neden olur. Ganya, prense Nastasya'nın bir portresini gösterir ve prens zaten Nastasya tarafından vurulmuştur. Ne pahasına olursa olsun onu aramaya başlar ve sonunda bulur ve ona evlenmeyi teklif eder. Depresif bir dönemde Nastasya bu teklifi kabul ediyormuş gibi yapar ve Rogo Jin adında bir adamla evlenmeye karar verir. Bu evlilikten sonra tekrar Mişkin'e kaçan Nastasya, dayanamayarak tekrar geri döner. Hala Moskova'da olan Mashkin Nastasya'yı aramak için Petersburg'a gelir. Prens Mişkin, Nastasya'yı aradığını gizli tutmaktadır. Prens Mişkin bu günlerde bazı özel günlerde evinde partiler veriyor ve kitabındaki tüm kahramanları bu partilere davet ediyor. Bu kişilerden Aglea adlı bir kadın Prensi deli gibi sever ve ona Zavallı Şövalye gibi ipuçları verir. Mektuplarında sık sık bunlardan bahseder. Sonunda Aglea ve Prens Mash nişanlanmaya karar verir. Böylece Prens, Ganya'nın sevdiği kadını ikinci kez elinden alır. Ancak bu nişandan da vazgeçen Mişkin Nastasya ile evlenmeye karar verir. Ancak Aglea'yı çok sevdiğini de biliyor. Nastasya ile evlenecekleri sırada Rogo Jin gelir ve sessizce Nastasya'yı alır. Adam bunu sakince karşılar ve hiçbir şey söyleyemez. Rogo, St. Petersburg'da Jin Nastasya'yı öldürür ve Prens geldiğinde bunu öğrenir ve tekrar krize girerek budalaşır. Son olarak Şnayder'in kliniğine gönderilir. Aglea, Polonyalı bir Cout ile evlenir. Rogo Jin, 15 yıllığına İsviçre'ye sürgün edilir. Sara hastası bir genç adamın merkezine yerleştirdiği bir dünyada dürüst ve açık bir insan olarak yaşamanın zorluklarına değinmekte ve toplumun ne kadar da iki yüzlü bir sistem üzerine dayanarak ayakta durduğunu gözler önüne sermektedir. Böyle bir dünyada dürüst olmak budala olmaktır. Büyük yazarın ilk büyük romanı sayılan Budala, Dostoyevski'nin, kişinin içsel sorunları ve toplumdaki varoluşunu en çıplak biçimde ele aldığı yapıtlarından biridir. 1868 yılında tamamlanan Budala'nın kahramanı Prens Mışkin, tıpkı Dostoyevski gibi saralıdır. Tedavi için gittiği İsviçre'den bitkin halde döner. İnsanlardan iyice uzaklaşmış, kendi iç dünyasına kapanmıştır. Mışkin, dış dünyadan kopukluğu ve budalalık derecesinde iyi yürekliliği temsil eder. Dostoyevski'nin ruhsal bir arınmayı işlediği bu büyük eser, hem bir tragedya hem de bir aşk romanıdır. Okurken kendimizden de bir parça bulacağımız güzel bir eser.


İstanbul'da yaşayan orta gelirli bir aileye, sonradan görme zengin bir akrabanın kızı olarak gelen bir kız çocuğu ve bu ailenin yargı değerlerini nasıl alt üst ettiğini konu alıyor. Postacının evine bıraktığı, postacının bile nadiren ziyaret ettiği mektup evde şaşkınlık yaratır. Mektupta Ata Efendi'nin halasının oğlu Yaşar'ın kızını İstanbul'a göndereceği yazılıdır. Yanında üç yüz lira da gönderir. Böyle bir şeyi istemeyen Ata Efendi, evde oluşabilecek sorunlardan endişe etmektedir. Ancak zengin teyzenin oğlunun göndereceği para hiç de göz ardı edilecek bir meblağ değildir. Ayrıca kız güzelse evdeki huzurun kaçabileceğini düşünür. Ama kız oldubitti olarak gönderilir. Ve evde beklenenden çok farklı bir kız belirir. Oldukça güzel olan kız, evdekiler dahil birçok kişinin dikkatini çeker. Eve yeni bir gelir kaynağı da açılacaktır. Kızın geçimi için Yaşar'ın İstanbul'daki iş ortaklarından da para veriyorlar. Bu sırada Ata Efendi kıza aşık olur. Ata Efendi çalıştığı yerde güvenilir bir kişidir. Bir gün patronun oğlu Ayşen ile tanışır. Bu, Ata Efendi'ye iş başında bir büyüleyici özellik kazandırmıştır. Ata Efendi, patronu ve patronun oğluyla daha sık bir araya gelir ve patronun oğlu Rüştü kıza talip olur. Rüştü Ata Efendi ile yakın arkadaş olurlar. Ata Efendi terfi ettirilir. Rüştü onu bir yerde görürse Ata Efendi ve ailesi kimseye ödeme yapmazlar ve zenginler gibi yaşamaya başlarlar. Daha sonra büyükelçi Sait Reşit ile ilişkisi olan Ayşen yanlış bir karar verir ve büyükelçi ile evlenerek yurt dışına gider. Ayşen bu ilişkiden memnun değildir ve Rüştü ve Ata Efendi onu geri almaya çalışır. Ayrıca kız evden çıkınca eski haline döner ve bozulur. Kız da geri dönmek ister. Evdekiler onu özlemişti. Ayşen döner. Patronun oğlu Rüştü ile evlenir. Böylece herkesin istediği son ortaya çıkar. Bugünün Saraylısı, kendi halinde ve orta yaşını geçmiş olan Ata Efendi'nin Gedikpaşa'daki mütevazı evine, ilk defa göreceği yeğeninin gelmesiyle başlayan, saklı bir aşkın hikayesini anlatıyor. Refik Halid Karay, karakterlerin iç çatışmalarını, gizli kalan duygularını, çıkar hesaplarını ve tutkularını titizlikle kaleme alarak, dönemden portreler ve mekanlarla bizleri 1940'lı yılların İstanbul'unda yaşanan bir aşkın derinliklerine taşıyor. 1888 yılında Beylerbeyi'nde Serveznedar Mehmed Halid'in oğlu olarak doğan Refik Halid'in anne tarafı Kırım Giraylarına dayanmaktadır; baba tarafı ise 18. yüzyıl sonlarında bir kolu Mudurnu'dan İstanbul'a göçen Karakayış ailesindendir. Galatasaray Sultanisi ve Mekteb-i Hukukta okuyan yazar, Meşrutiyet sıralarında gazeteciliğe başlamıştır. Kısa sürede hiciv yazılarıyla üne kavuşmuş, Fecri Ati edebiyat topluluğunun kurucularından olmuştur. Kirpi adıyla yazdığı taşlamaları ve siyasal yazıları sonucu İttihat Terakki hükümetince Anadolu'nun çeşitli illerinde beş yıl sürgüne gönderilmiş, ancak I. Dünya Savaşı'nın son yılı İstanbul'a dönebilmiştir. Dönüşünde Robert Kolej'de öğretmenlik, Sabah gazetesi başyazarlığı, iki kez Posta-Telgraf Genel Müdürlüğü yapan Refik Halid, bu süreçte Aydede mizah dergisini çıkarmıştır. Siyasal yazıları ve görüşleri nedeniyle memleketten ayrılmak zorunda kalan yazar, Halep'e yerleşerek yayımladığı Vahdet gazetesindeki yazıları ve çalışmalarıyla Hatay'ın Türkiye'ye bağlanmasına katkıda bulunmuştur. 1938'de yurda dönen Refik Halid, dergi ve gazetelerde günlük yazılar yazmış ve 20 kadar roman kaleme almıştır. Meşrutiyet'ten Cumhuriyet'e uzanan zaman dilimini, güçlü gözlem yeteneği ve dilinin zenginliğiyle farklı türlerdeki eserlerine taşıyan Refik Halid, Memleket Hikayeleri'nde Anadolu gerçeğini; Gurbet Hikayeleri ve Sürgün gibi eserlerinde, derin memleket hasretini edebiyatla buluşturmuştur. Yazarın, Ago Paşa'nın Hatıratı, Kirpinin Dedikleri gibi mizah eserlerinde; Bir Avuç Saçma, Makyajlı Kadın gibi kroniklerinde; Minelbab İlelmihrab ve Bir Ömür Boyunca adlı hatıratlarında, çok yönlü ve renkli anlatımı, sosyal-siyasal ortamın resimlendirilmesini sağlar. Anahtar, Nilgün, İki Cisimli Kadın, 2000 Yılın Sevgilisi, Bugünün Saraylısı gibi romanlarında ise sürükleyici kurgular içinde tasvir yeteneğiyle yaratıcılığını birleştirerek, genel olarak bireysel ilişkileri ve özel olarak da kadın-erkek ilişkilerini mekan-zaman boyutlarında derinlemesine ele alır, romanların geçtiği dönem ve mekanlara ait ince detaylara yer vererek anlatımını zenginleştirir. 18.7.1965 tarihinde İstanbul'da ölen yazar Refik Halid, muhalif kaleminin keskinliği, temiz İstanbul Türkçesi, renkli anlatımı, tasvir gücü ve yaratıcılığıyla, Türk edebiyatının en güçlü isimlerinden biridir. Yazar bütün eserleriyle yayınevimizdedir.


Bukre: Romanın ana karakteridir. En iyi arkadaşı Selim'dir. Selim sayesinde Cem ile tanışır kötü bir aşk ve ardından ayrılık ile son bulurken bile Selim hep yanında olur. Selim: Bukre ile çok yakın arkadaştırlar. Bukre'nin kafasını dağıtması için götürdüğü kampta Cem ile tanıştırır. Daha sonraları Selim Bukre'ye olan aşkını itiraf eder. Cem: Şöhret olmak, herkesler tarafından bilinmek ve sevilmek isteyen bir karakterdir. Selim sayesinde Bukre ile tanışırlar. Daha sonra Bukre ve Cem arasında bir aşk ve ardından kötü alışkanlık ve ayrılıkla sonuçlanır. Romanda sitem, tutku, arzu, aşk, sevk, hayal kırıklığı vb. her türlü duyguya yer verilir. Platonik aşk ve ardından gelen Bukre'nin acı dolu yaşamı konu edinir. Bazı aşklar aşka ihanettir. Gizli aldatma, sevdiğin kişiyi üstüne basmadan çiğnemektir. Bukre kaç kez çiğnendiğini asla bilmiyordu. Erkek arkadaşının kendisini aldattığını öğrendiğinde dünyası karardı. İstanbul'un dar sokaklarında dolaştı. Sonunda yorgun ve bitkin bir halde Selim'in yanına koştu. Selim, Bükre'nin okuldan arkadaşıydı, hatta şu anki en iyi arkadaşıydı. Öyle ki Selim, Bükre'ye Yavru Kuş, Bükre ise Selim'e Kuzu derdi ve ne zaman bir dertleri olsa birbirlerine koşarlardı. Her zaman olduğu gibi Bukre, Selim'e terk edilmenin ve aldatılmanın acısını anlatacaktı. Selim de Bukre'ye platonik aşkını anlatırdı ama platonik aşkının kim olduğunu asla söylemezdi. Selim bunalımdan kurtulmak için Bükre'yi kampa götürür. Bükre kampta Cem ile tanışır. Cem kamp ateşinin yanında gitar çalıp Bükre'nin kalbini çalar. Sonunda bir araya gelirler ve Bukre tekrar mutlu hayatına geri döner. Cem'in en büyük hayali bir albüm çıkarmaktır ancak bunun için yeterli parası yoktur. Bukre imdadına yetişir ve bir şekilde gerekli parayı bulur. Ancak bu sefer albümü yapacak bir şirket bulamıyor. Bukre elindeki her şeyi vererek albüm çıkaracak bir şirket bulur. Cem Bükre sayesinde ünlü olur ve ünlü olur. İçki şöhretle gelir ve bir gün sarhoşken Bükre'yi döver ve onu hastaneye yatırır. Bunun üzerine Bükre İzmir'e gider ve Cem'den uzaklaşır. Cem, ayrılık acısı ile Bükre'yi en yakın arkadaşıyla aldatır. Bunun üzerine Bükre yeniden depresyona girer ve en yakın arkadaşı Selim yine imdadına yetişir. Selim, Bükre'ye yardım etmek için İzmir'e gelir. Bu sırada Cem, Bükre'den özür diler ve barıştırmak için elinden geleni yapar. Bukre özrü kabul eder ve Cem'e döner ama bu dönüş Selim'i yaralar. Daha sonra ona platonik aşkının Bukre olduğunu itiraf eder. İtiraf karşısında şaşıran Bukre de kendi platonik aşkını itiraf eder ve iki aşık bir araya gelerek evlenip mutlu bir aile kurarlar. Güzellik, bakmayı bilen gözdedir sevgilim. Artık kendime layık olanı seçebiliyorum sayende. Bir insanın gözlerine bakıp, kalbini görebiliyorum her seferinde. Eskisi gibi değilim. Neden mi senden çok daha öndeyim? Herkesin dünyası kendi gördüğü kadardır sevgilim. Sen önüne bakarken, ben uzakları ezberledim. Sen olup bitenlerle ilgilenirken, ben olmayanın izindeydim. Çivi çiviyi sökermiş, yalnızlığı kanatan hüzünlü şarkılar, yalnızlığa iyi gelirmiş. İşte ben bu şekilde hayata karşı direndim. Keşke bana akıl vereceğine, aklımı alacak kadar beni sevseydin. Ben, bir çocukluk edip büyüdüm işte! Sen büyümüşsün ama doğmamışsın bile. Ben, senin doğrundum sevgili. Ötekiler gelip geçerdi. Sen doğru olanı değil, geçerli olanı seçtin. Terk etmek kazanan olmaya yeter zannettin. Bana, bir veba busesi bırakıp gittin; bak şimdi yerini başkaları aldı. Bu aşkın vebası sende, busesi bende kaldı. Seçtiğin yolda sana mutluluklar diliyorum. Unutmak alışmaktır. Unutursun demiyorum... Ama alışacaksın biliyorum.


Atticus Finch: idealist, özgürlük ve eşitliği savunan bir avukattır. Suçsuz yere yargılanan, zenci olduğu için iftiraya uğrayan, ırkçı bir halk karşısında direnip mücadele veren kişidir. Scout Finch: Altı yaşında bir kız çocuğu olan Scout, romanın kahramanı ve onun gözü ile anlatılan bir romandır. Jem Finch: Atticus Finch oğlu, Scout'un abisi olan 13 yaşındaki Jem Finch, Yaşanan olaylar Scout ve Jem'in etrafında yaşanır. Charles Baker Harris: Yazları teyzesinin yanında kalacak olan 7 yaşlarında çelimsiz bir oğlan çocuğudur. Babası sorulduğunda cevap veremeyen ve yüzü kızaran bir çocuktur. Ailesi tarafından fazla ilgi görmeyen biridir. ve Scout ve Jem ile arkadaş olurlar. Mayella Violet Ewell: Saldıraya uğradığını söyleyen kadındır. Bob Ewel: Karısı ölmüş ve kızı Mayella Violet Ewell ile yaşamaktadır. Tom Robinson: Suçsuz yere suçlanıp, idama mahkum edilmesi istenen siyah genç adamdır. Avukat bir babanın kendi değer ve doğrularında yaşadığı ve çocuklarını da bu doğrultuda yetiştirdiğini, iftiraya uğrayan zenci olduğu için suçlanan adamın, suçsuz olduğunu gösterme çabası ve bu çabaların ırkçılık yüzünden bir nihayete ulaşamadığını gösteren bir romandır. Atticus Finch idealist, özgürlük ve eşitliği bir avukattır. Çocukları Scout ve Jem'i de bu şekilde yetiştirmektedir. Çocuklar okul dışında diğer normal çocuklar gibi dışarıda oynarlar. Çocukların korktukları bir ev vardır ve o evin sahibi hiç dışarı çıkmayan Boo Radley'dir. Bir gün Scout ve Jem arkadaşlarıyla bu eve girme cesareti gösterirler ama bir patlama sesiyle kaçışırlar. Babası da suçsuz, tecavüz suçuyla iftira atılmış bir zencinin avukatlığını üstlenmek zorunda kalır. Bütün kasaba halkının tepki gösterdiği ve bu yüzden bazılarının da düşmanlığını kazanmasına sebep olur. Atticus doğru yolundan sapmadan devam eder ve kitapdiyari.com.tr bunları önemsemeden İdeallerinden vazgeçmemeye çalışır. Ev işleri ve çocuklara bakımında yardımcıları olan Calpurnia çocukları bir zenci kilisesine götürür. Çocuklar burada zencilerin hiç de söylendiği kadar kötü olmadıklarını ve onlarında kendileri gibi insanlar olduklarını görür. Babalarında bu durumdan memnun kalmıştır. Herkesin eşit haklara sahip olduğunu düşünmektedir. Bir gece çocukları evlerine dönüş yolunda saldırıya uğrarlar. Saldırıyı gerçekleştirenin sonradan zenciye de iftira atan adam olduğu anlaşılır. Bu adam önce avukat Atticus'a sonra da çocuklarına saldırmış ve cocukları bu saldırıdan da çok korktukları evden dışarı hiç çıkmayan Boo Radley kurtarmıştır. Avukatın bütün savunmasına rağmen ve çelişki ifadeleri gözler önüne sermesine bile, suçu destekleyen hiçbir kanıt olmamasına rağmen sadece zenci olduğu için adam suçlu bulunmuştur ve cezası idamdır. Fakat zenci hapishaneden kaçmaya çalışırken muhafızlar tarafından vurulur ve ölür. Bu adamın suçsuzluğuna çocuklar da inanmaktadır ve bu ölüm ve infaz onları çok üzer ancak bu duruma kasaba halkı sevinir. Yanlışları gözler önüne serilmesine rağmen, eşitlik, özgürlük ve bireylerin ırk, ayrımı yapmadan yaşanabileceğini göstermeye çalışan kitap zamanın en dikkat çeken eseri olmuştur. - Bülbülü Öldürmek, 1960 yılında yayımlanan Harper Lee'nin Pulitzer ödüllü romanıdır. - Yayınlandığı dönemde büyük bir başarıydı ve modern Amerikan Edebiyatının klasiklerinden biri haline gelmiştir. - Lee'nin yazdığı tek romanı 1960 yılında yayınlanan ilk romanı Bülbülü Öldürmek ile dünya çapında ün kazanmayı başarmıştır. - Roman, yazarın 1936'da on yaşındayken yaşadığı bir olaya dayanıyor. Lee, işini, kasabasının çevresindeki bu olayın ailesi ve komşuları üzerindeki etkilerini gözlemleyerek yaratmıştır. - Bugüne kadar dünyanın en çok satan romanlarından biri oldu ve aynı zamanda Gregory Peck'in başrolünü oynadığı klasik bir film de vardır. Tüm zamanların en sevilen hikayelerinden biri olan, kırktan fazla dile çevrilen, Oscar ödüllü bir sinema filmi için temel oluşturan ve yirminci yüzyılın en iyi romanlardan biri seçilen Pulitzer ödüllü Bülbülü Öldürmek, Amerika'nın acımasız bir önyargı ile zehirlenmiş güneyinde geçen, sürükleyici, yürek burkan ve dikkat çekici bir büyüme hikayesi. Büyüleyici güzellikler ve vahşi eşitsizlikler dünyasında haksız yere korkunç bir suçla suçlanan bir zenciyi savunmak için her şeyi riske atan bir adamın hikayesi çocuk kahramanın gözünden anlatılıyor. Şefkat dolu, dramatik ve düşündürücü Bülbülü Öldürmek okurları insan doğasının köklerine; masumiyet ve deneyime, nezaket ve zulme, sevgi ve nefrete, mizah ve pathosa götürüyor. Harper Lee'nin her zaman basit bir aşk hikayesi olarak gördüğü romanı bugün Amerikan edebiyatının bir şaheseri olarak kabul ediliyor.


Flory: Burma'da, İngilizlere ait bir odun şirketinde çalışan bir İngiliz'dir. On yılı aşkın süredir çalıştığı bölgenin insanlarına ve doğasına alışan hümanist bir adamdır. Yüzündeki doğum lekesi onun çekingen birisi olmasının nedenlerinden birisidir. Elizabeth'e olan karşılıksız aşkı onu hayattan koparır. Elizabeth: Anne ve babası öldükten sonra, yaşadığı şehir Paris'ten, Burma'ya amcasının yanına gider. Amacı zengin birisiyle evlenmektir. Flory'nin aşkına karşılık vermez çünkü ikisinin karakterleri taban tabana zıttır. Elizabeth ırkçı bir kadındır. Dr. Veraseami: Burma halkından olan Dr. Flory'nin en iyi arkadaşıdır. Doktor kültürlü birisi olmasına rağmen Avrupalıların, bölgeye medeniyet getirdiklerini hatta onların üstünlüğünü kabul eden birisidir. U Po Kyin: Burma, Kyauktada bölgesi sulh yargıcıdır. İtibar ve paraya tapar. Yazar bu karakter üzerinden, halkını arkadan vuran ve tabiri caizse; Sömürülen toplumlarda saygınlığı en az olan kraldan çok kralcı insan tiplemesini okuyucuya yansıtmıştır. George Orwell'ın Burma Günleri romanı 1934 yılında ilk olarak Amerika'da basıldı. Ana vatanı olan İngiltere'de basılmamasının nedeni ise kitabın İngiliz sömürgesini konu almasıydı. Hindistan ve Burma'da İngiliz sömürgesi devam ettiği sürece kitap yasaklı eserler arasında kaldı. Romanın yazarın ilk eseri olmasının yanı sıra onun Hindistan'da bulunduğu dönemi yaşayarak anlatması da romanın modern dönem edebiyatında ününü arttırmıştır. George Orwell, diğer eserlerinde olduğu gibi bu eserinde de sistemi yoğunca eleştirirken, İngiliz sömürgeciliğine de farklı bir bakış açısı getiriyor. Tarihi satırlardan okumaktan çok hayatın içinden anlatarak yaşananların derinliğini de okuyucusuna iletebilmiş oluyor. İnsanların renklerinden dolayı aşağılandığı, küçük görüldüğü Burma'da bölge halkı emperyalist güçlerin gövde gösterileri baskılanan halkın bir süre sonra işgalciyi kanıksaması da eleştiriliyor. Kendi ülkelerinde köle hayatı yaşayan bu insanların, kendilerine zulmeden beyaz adamı sahip olarak kanıksayacak sefil bir hale düştüğünü görüyoruz. Avrupa ülkelerinin sözde kalkındırmak için yerleştiği ülkelerde kurdukları hakimiyet ile bölge insanını ne denli soyduklarını ve faydalandıkları dile getiriliyor. Avrupalı, kendisini yerli halkın efendisi olarak görüyor ve her türlü sömürüye ve şiddeti de kendine hak görebiliyor. Her yıl alınan vergilerden çıkan dolayı ufak çapta isyanlar, kaba kuvvetle bastırılıyor. Hayatını kaybeden yüzlerce Burmalının hiçbir önemi olmazken, bir beyaz adamın öldürülmesi tahammül sınırlarının ötesinde kalıyor. Bir İngiliz'e yapılan en küçük bir müdahale bile büyük bir suç olarak kabul edilirken ekstrem durumlarda beyaz adam kutsallaştırılarak suç, günah ile eş değerleniyor. Roman konu aldığı coğrafyadaki ırkçılığın boyutlarını gözler önüne sererken, sömürülen halkın sessizliğiyle beraber baskının ve mandanın ne boyutlara ulaşabileceğini yaşanmışlıklarla anlatması bakımından daha da değer kazanıyor. Seçilen karakterler le de roman örgüsü, okuyucuyu içine çekiyor. Burma, Kyauktada bölgesi sulh yargıcı U Po Kyin, çocukluğundan beri İngiliz güçlerinin karşısında kendi halkının düştüğü durumu görerek dünya görüşünü şekillendirmiş bir adamdır. Yıllarca İngilizlere yaranmanın türlü yollarını arar. Yaşa dışı işleri yasal hale getirerek mesleğinde yükselir. Sulh hakimi olması işlerini daha da kolaylaştırmıştır. İngiliz sömürgesindeki halkını o da kendi gücünü kullanarak sömürür. Zenginliğiyle birlikte saldığı korku da artar. Satın alamayacağı kimse yoktur. Hayatında her istediğini yapan adamın, bir tek isteği kalmıştır. İngilizlerin kurduğu kulüp onun itibarını yükselteceği son noktadır. Kulübün üyelerinin tamamı İngiliz olmasına rağmen, yerli halktan bir kişinin üyelik talebi değerlendirilecektir. Burmada en kıdemli memur önerileceği için onun önündeki tek rakip Dr. Veraseami'dir. Doktorun seçilmemesi için elinden gelen her türlü karalamayı yapar. Ancak Doktorun en yakın arkadaşı olan Bay Flory bir İngiliz'dir ve aynı zamanda kulübün üyesidir. Flory'nin doktoru kulübe önerme olasılığına karşı onu da mercek altına alır. Flory, yirmi yaşından beri Burma'da yaşayan, diğer Avrupalılardan farklı olarak yerel halkı köle gibi görmeyen hümanist bir tiplemedir. Yüzündeki doğum lekesinden dolayı içine kapanıktır ve kendini ezik hisseder. Yıllardır yaşadığı bölgenin, sıcak iklim şartlarına ve yerel halkın geleneklerine alışır. Onu tek rahatsız eden şey, konuşabileceği, onu anlayan birisinin eksikliğidir. Doktor Veraseami, bu çevrede tek arkadaşıdır. Doktor, Avrupalıların bölgeye medeniyet getirdiğini savunsa da Flory, kullanıldıklarını, özgürlüklerinin ellerinden alındığını anlatmaya çalışır. Kulüpte de bu tür hümanist söylemleri tepki çeker. Kulübün diğer mensupları kendilerini efendi kabul etmekle zaten halkı köle saymaktadırlar. Flory'nin yalnızlığı Elizabeth'in gelmesiyle bir süreliğine biter. Elizabeth, anne ve babası öldükten sonra yalnız ve parasız kalmıştır ve yaşadığı şehir Paris'ten, amcasının yanına Burmaya gelir. Genç kız ve Flory birlikte uzun zaman geçirirler. Elizabeth'in ırkçı tavırlarıyla Flory'nin yerel halka yakınlığı ikili arasında sorunların yaşanmasına neden olur. Genç kız bir süre sonra Flory'den uzaklaşıp başka birisiyle görüşmeye başlar. Fakat Flory, Elizabeth' e aşıktır. Kendince ona ulaşmanın yollarını arar. U Po Kyin, Doktorla olan tek taraflı mücadelesi için türlü kumpaslar kursa da istediği etkiyi yaratamaz. Doktorun halkı ayaklandırdığı söylentisini yaydıktan sonra, insanları galeyana getirip İngilizlerin üzerine saldırtır. Bu ayaklanmayı, Flory ve Doktor Veraseami'nin yerel halkın üzerindeki olumlu etkileri sayesinde bastırılır. Fakat yargıcın durmaya niyeti yoktur. Taktik değiştirip önce Flory'yi İngilizlerin ve sevdiği kadının önünde küçük düşürüp doktoru saf dışı bırakmayı başarır. Flory, üzerine kurulan kumpastan habersiz sevdiği kadından olumsuz yanıt alır ve hayatına son verir. Doktor Veraseami, şehir dışına sürgüne gönderilir. U Po Kyin, yıllardır hayalini kurduğu kulüp üyesi olmayı başarsa da kısa süre sonra felç geçirip hayatını kaybeder. - Kitap ilk kez ABD'de 1934 yılında basıldı. - Britanya İmparatorluğu'nun Burma'daki sömürgeciliğini eleştiren kitap ertesi yıl İngiltere'de de basıldı, ama Hindistan ve Burma'da yasaklandı. Bu sözler, George Orwell'in Burma'daki İngiliz sömürgeciliğine bakış açısını yansıtıyor. Kendisi de Burma'da görev yapmış olan Orwell, en başarılı yapıtı olarak tanımlanan Burma Günleri'nde, İngilizlerin bu sömürgedeki yaşamını ve yaptıklarını, yerli işbirlikçileri ve fırsatçıları, yerli halka insanca yaklaşarak İmparatorluğun tutumuna karşı çıkanları, aşk, nefret, tutku çemberinde destansı bir anlatımla ele alıyor. Burma Günleri, ilk kez 1934 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde yayınlandı. Kitap ve yazarı hakkında herhangi bir dava açılmayınca, ertesi yıl İngiltere'de de basıldı. Ama sömürgecilik dönemi sona erinceye kadar kitabın Hindistan ve Burma'da satılması yasaklandı ve okuyanlar hakkında yasal işlemler yapıldı. Burma Günleri, İngiltere'nin, üzerinde güneş batmayan bir imparatorluk olduğu dönemdeki politik ve sosyal yaklaşımını göz önüne sererken, romandaki karakterlerin işlenmesindeki ayrıntılı ustalıkla da Orwell'in başarısını pekiştirdi.


Senhor Jose; Elli yaşlarında ve yirmi beş yılla yakın belediye arşivinde çalışmakta olan memurdur. Ayrıca romanın tek karakterdir. Roman, Senhor Jose adında 25 yıldır Nüfus Kayıt Merkez Arşivi'nde çalışan bir karakterin, Doğum ve ölüm kayıtlarının tutulduğu belediye arşivinde, ölüm düzenleme tarihi doğum, evlilik, ölüm kayıtları ile işlenmiştir. Romanın geçtiği yer, belirsiz ve isimsiz bir şehirde bulunan Doğumlar, Evlilikler ve Ölümler Merkezi Kayıt Defteri'dir. Bu belediye arşivi, şehrin tüm sakinlerinin sonsuz geçmişe uzanan kayıt kartlarını içerir. Senhor Jose; romanda özel bir isim verilen tek karakterdir. Senhor Jose yaklaşık elli yaşında ve yirmi yılı aşkın bir süredir Merkezi Kayıt Dairesi'nde alt düzey bir memur olarak çalışıyor. Senhor Jose'nin tek konutu belediye binasının bitişiğindedir ve tek bir yan girişe sahiptir. Bürokratik bir işin sıkıcılığına yenik düşerek çeşitli ünlüler hakkında bilgi toplamaya başlar ve bir akşam yan girişi kullanarak gizlice içeri girip kayıt kartlarını çalmaya karar verir. Bir gecelik bir girişimde, Senhor Jose yanlışlıkla bilinmeyen bir kadının kayıt kartını alır ve onu bulma konusunda hızla takıntılı hale gelir. Senhor Jose, eski komşularından bilinmeyen kadın hakkında bilgi toplamak için bir kayıt memuru olarak gücünü kullanır ve bir telefon rehberine bakması önerildiğinde, tavsiyeyi görmezden gelir, bunun yerine mesafesini korumayı seçer. Bu kadını aramak onu tüketmeye başlar ve işini yeterince etkiler, böylece Senhor Jose'ye garip bir şekilde sempati duymaya başlayan Kayıt Memurunun Merkezi Kayıt Dairesi başkanının dikkatini çeker. Yazı İşleri Müdürü tarafından bir memura gösterilen bu özel ilgi, Merkezi Kayıt'ın bilinen tarihinde emsalsizdir ve diğer çalışanları endişelendirmeye başlar. Senhor Jose, bir devlet memuru olarak görevlerini daha da ihmal eder ve hakkında neredeyse hiçbir şey bilmediği bu bilinmeyen kadının peşinden gitmek için kariyerini riske atar. - Portekizli yazar Jose Saramago , 1998 alıcısı Nobel Edebiyat Ödülü kitabıdır. - Roman 1997'de yazıldı ve 1999'da İngilizce 'ye çevrildi ve Oxford-Weidenfeld Çeviri Ödülü'nü kazandı. Don Jose, yirmi beş yıldır Nüfus Kayıt Merkez Arşivi'nde çalışmaktadır. Sağların ve ölenlerin kayıtlarının tutulduğu, hiyerarşik bir düzenin uygulandığı Arşiv'de, günlerini doğum, evlilik, boşanma ve ölüm belgeleriyle geçirir. Ancak Don Jose'nin herkesten sakladığı bir tutkusu vardır: Gazete ve dergilerden kestiği, ünlü kişilerle ilgili kupürleri biriktirmek. Koleksiyonuna eklemek için Arşiv'den gizlice aldığı dosyaların arasına meçhul bir kadının fişinin karışmasıyla Don Jose'nin sıradan hayatı yön değiştirir. Don Jose, bu kadının hayatıyla ilgili her şeyi öğrenme isteğiyle yanıp tutuşur. Neredeyse saplantıya dönüşen bu tutkudan çılgına dönen Don Jose, bilinmezlerle dolu, karanlık bir yola sapar. Araştırmaya devam ettikçe meçhul kadınla ve kendisiyle ilgili sarsıcı şeyler öğrenir. Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Jose Saramago, bu absürd, ürpertici, gerçeküstü ve büyüleyici metinle, okurlarına, insanların yalnızlığını, tesadüflerin gücü ve etkisini, yaşayanlarla ölüler arasındaki o ince çizgiyi özgün bir anlatımla aktarıyor.


Pip: Romanın ana karakteri olan bir gençtir. Köyde ablası ile beraber fakir bir hayat yaşamaktadır. Ablasının kocası Joe Gargery onun en büyük destekçisidir. Zenginlik hayalleri kuran hırslı bir adamdır. Joe Gargery: Pip'in ablasının eşi, köyün demircisi ve Pip'e her konuda destek çıkan arkadaşıdır. Abel Magwitch: Hapishaneden kaçan ve bir gün ormandan Pip'ten yiyecek isteyip yardım alan ve bu yardımı unutmayan öldüğünde ise tüm mirasını Pip'e bırakan mahkumdur. Charles Dickens bu adamı korkunç heybetli ve çirkin bir adam olarak tasvir etmiştir. Bayan Havisham: Evlatlığı Estella ile yaşayan yalnız bir kadındır. Pip ile kızının yakın olmasını isteyen ve onları her fırsatta bir araya gelmesini isteyen karakterdir. Estella: Bayan Havisham'ın evlatlığı genç kızdır. Annesinin Pip ile yakınlaşmasını ister ancak Estella soğuk ve kibirli tavırları olan bir karakterdir. Pip'in sürükleyici hayatını anlatan bu roman, 19. yüzyılda İngiltere'deki maden köylerindeki yaşamı yansıtıyor. Köyün madencisi Joe Gargery'nin çok zor koşullarda çalıştığı, ancak yine de çok fakir olduğu romanda yansıtılıyor. Romanda köylü ile şehir sakini arasındaki uçurum da fark ediliyor. Çünkü Bayan Havisham'ın kibirli tavrı; Estella'nın yüksek sosyete ile evlenme tercihi, zamanın sosyal yapısını açıklamaya yeterlidir. Ayrıca yazar, açgözlülük ve ayrımcılık temelinde sosyal düzene atıfta bulunur. Hikayenin kahramanı, Philip adında genç bir adam. Kız kardeşi ile fakir bir köyde yaşıyor. En çok sevdiği arkadaşı ablasının kocası ve köyün demircisi Joe Gargery'dir. Pip'in hayatı bir gece ailesinin mezarını ziyaret ettiğinde değişmeye başlar. Bir adam ormanda onunla yüzleşir ve ona yiyecek getirmesini ister. Charles Dickens bu adamı korkunç derecede görkemli ve çirkin bir adam olarak tasvir etmiştir. Bu adam bir süre sonra romanda yeniden ortaya çıkacak ve bu sefer Pip'in hayatını değiştirecektir. Görünüşe göre bu adam hapisten kaçmış biri. Adam Pip'ten yiyecek bir şeyler ister; Pip adamdan o kadar korkar ki, talebini reddedemez. Ama döndüğünde orada başka bir yabancı görür. İlk adamla kavga ederler. Diğer adam kavgadan sonra ortadan kaybolur. Abel Magwitch; yani hapisten kaçan tutuklu kısa sürede yakalanır. Pip bu olayı çabucak unutur. Bayan Havisham, evlatlık kızı Estella ile yaşayan yalnız bir kadındır. Pip'in kız kardeşinden Pip'i eve göndermesini ister. Bayan Havisham, evlilik sırasında kocası olacak olan adam tarafından reddedildi. Düğün gecesi sabahları yenilecek kahvaltı yıllardır sofrada pasta ile durmaktadır. Pip, Bayan Havisham'ı ziyaret ettiğinde tuhaf davranışını anlayamaz. Bayan Havisham, Pip'ten üvey kızıyla sık sık zaman geçirmesini ister. Estella'nın soğuk ve kibirli tavrı Pip'i rahatsız eder; Ama Estella'ya kızmış olmasına rağmen, Pip ona aşık olur. Pip çok hırslı biri olduğu için bir gün bu zavallı hayattan kaçacağını düşünür. Bu arada Pip'e gizemli bir kişiye miras kalır. Pip, bu mirasın kendisine Bayan Havisham tarafından verildiğini düşünür. Pip, Londra'da Herber Pocket adında bir adamla aynı odada yaşıyor. Avukatı Bay Jaggers, ona kimin yardım ettiğini söylemez. Pip artık Londra'da yaşayan bir beyfendidir. Bu hayata o kadar kapılmıştı ki, onu ziyarete gelen kız kardeşinin iyi kalpli kocasını küçük düşürmüştür. Ama Joe gittikten sonra pişman olur. Ancak Joe, yoksul hayatındaki en büyük destekçisidir. Londra'da Pip, varisinin bir zamanlar yardım ettiği kaçan mahkum olduğunu öğrenir. Hayatının düğümleri çözülmeye başlıyor. Çocukluk aşkı Estella da evlendi ve hatta kocasını kaybetmiştir. Ancak bu olaylardan kaçıp köyü ziyarete geldiğinde Estella ile karşılaşır. Artık ayrılmaları için hiçbir sebep kalmamıştır. - Roman BBC tarafından sinema ve dizi film olarak da uyarlanmıştır. - Köylü ile kentli arasındaki ekonomik düzey ve yaşam koşulları arasındaki uçurumu dile getiren yazar, bu romanı ile o devrin İngiltere'sindeki toplum yapısını da başarı ile aktarmış oluyordu. - Dıckens bu romanı ile Jack London, Richard Llewellyn gibi yazarları da etkilemiş, Dünya edebiyatında köy ile kentli arasındaki uçurumları anlatmaktan hoşlanan romanların ve romancıların da öncüsü olmuş oldu. - Dickens, bu romanı yazdığı yıllarda karısından ayrılmış 1858 sık sık seyahate çıkıp konferanslar vermeye başlamış ama artık çok yaşlanmış ve yorulmuştu. Bu romanını Gadshill'deki evinde istirahate çekilmek zorunda kalacağı yıllar içinde yazmıştır. Büyük Umutlar, XIX. yüzyıl İngiltere'sinde taşra ortamından büyük kente uzanan tam bir Victoria dönemi romanıdır. Charles Dickens, bu olgunluk dönemi eserinde köyünde zor bir çocukluk geçirdikten sonra esrarengiz bir mirasa konan Pip'in maceralarını anlatır. Gönlü karasevdayla, gözü yükselme hırsıyla perdelenmiş genç Pip'in serüvenleri, sanayileşen toplumdaki sevgisizliği, ikiyüzlülüğü ve para hırsını gözler önüne serer. Büyük Umutlar, Londra'da beyefendi konumuna yükselen Pip'in başından geçenleri anlatmakla kalmaz, birbirinden ilginç karakterlerle tanıştırır okuru. Dickens, romanın kahramanı Pip'in düşünce yapısını büyük bir incelikle ele alır. Bir yandan bireylerin düşkünlüklerini, başarısızlıklarını anlatırken diğer yandan da çağın gerçeklerine ve değerlerine ayna tutar.


Naşit Nefi Efendi: Kalem müdürü olarak hali vakti yerinde bir İstanbul beyefendisi. Binnaz Hanım: Naşit Nefi Efendinin eceliyle ölen ilk eşidir. Şükriye Hanım: Bir kaza sonucu yalının bahçesinde ölen Naşit Nefi Efendi'nin ikinci eşinden sonraki eşidir. Nesip İle Ragibe: Naşit Efendi'nin ilk eşinden çocukları. Fikriye Hanım: Naşit Efendini dördüncü eş adayı. Emine Hanım: Eşi öldükten sonra evine gelen dayısının eşi. Kadir Bey: Aramdil Hanım'ın büyük oğlu. Binnaz Hanım, ölümünden sonra dirildi ve ölümünden hemen sonra evlenen kocası Naşit Nefi Efendi'nin hayatını zehirledi. Hüseyin Rahmi'nin metafizik bir dedektif olarak başlayıp sonunda olayı akılcı bir çözüme bağlayan Cadı romanında evlilik kurumunun yanı sıra metafizik dünya görüşü de eleştiriliyor. Fikriye Hanım, kocası öldükten sonra küçük kızıyla birlikte amcasının evine taşındı. Bu durumdan pek de memnun olmayan Emine Hanım, toprağı daha kurumadan kocasını başka biriyle evlendirmek için planlar yapmaya başlar. Bunun için çöpçatan kadınlara büyük meblağlar adadı. Bir gün Fikriye için iyi bir servet bulunur. Görünüşte varlıklı ve varlıklı olan Naşit Nefi Efendi'nin iki çocuğundan sonra başka bir sorun kalmamıştır. Ancak Fikriye'nin küçük bir kızı olduğu için bu sorun o kadar önemli değildi. Aslında daha büyük sorunlar ve pürüzler vardı. Naşit Efendi'nin ilk eşi Binnaz'ın vefatından sonra ruhlar aleminden köşkü ziyaret etmeye başladığı rivayet edilir. Bunun için çok güçlü kanıtlar vardı. Naşit Efendi'nin ikinci eşinin köşkün bahçesinde esrarengiz ölümü ve üçüncü eşinin evi terk etmesi cadı dedikodularını güçlendirir. Bu söylentilere rağmen Emine Hanım, Fikriye'yi Naşit Efendi ile evlendirmeye karar verir. Hiçbir şeyden haberi olmayan Fikriye, amcası ve yengesinin isteklerine boyun eğer. Ancak sözün kesilmesinin ardından dedikodular yoğunlaştı ve Fikriye cadı olayını duyunca sözünden vazgeçer. Ancak teyzesi ve çöpçatan, bunların Naşit Efendi'ye iftira olduğunu söyleyerek Fikriye'yi aldattır. Bir gün eski arkadaşlarından Habibe Hanım adında eski bir misafir elinde sopayla eve gelir. Fikriye Hanım'a yapılan bu kötülüğe susamayacağını belirten Habibe Hanım, Naşit Efendi'nin üçüncü eşine gitmeyi teklif eder. Öneri Emine Hanım ve çöpçatan tarafından onaylandı ve ertesi gün hazırlanarak Şükriye Hanım'ın evine gider. Şükriye Hanım iyi bir eğitim almıştır. Nazik, güzel ve iyi okunan bir bayandır. Naşit Efendi'nin konağında geçirdiği günleri kaleme almış ve bu konuda bir kitap yazmıştır. Şükriye Hanım, babasının hurafelerin saçmalığı konusundaki konuşmalarından sonra Naşit Efendi ile evlenmeye karar verir. Ancak cadıyla ilgili söylentiler ve ikinci karısının başına gelen gizemli ölüm, onu korkusunu yenemez hale getirir. Naşit Efendi, kibar bir İstanbul beyefendisidir. Üstelik Şükriye'yi de sever. Konak, Rumeli'nin arka tarafındadır. Konaktaki erkek hizmetçiler dışında. Kıdemli hizmetçi İrfan kadın, Naşit Efendini' nin çocukları Nesip ve Ragibe çocuklarının bakıcısı Gülendam ve Şükriye Hanım'ın yatalak bir kayınvalidesi vardır. Nesip ve Ragibe çok şımarık çocuklardı, üstelik konakta kimse onları duymuyordu. Şükriye, çocuklarla birlikte her zaman her çeşit kuruyemiş ve en pahalı şekerler olduğunu fark eder. Bunları çocuklara kimin getirdiğini sorunca cadı annemiz cevap verir ve bir araştırma başlattır. Şekerleri kimin aldığını kimse bilmez. Sağlıklı bir sonuca ulaşamayan Şükriye, cadı hakkında biraz daha şüphelenir. Önce Gülendam'ın ağzını aradı ama bir sonuç alamaz. Daha sonra İrfan Kadın'dan birkaç şey öğrenebilir. Cadıyı bir kez görmüştür. Dahası, cadının ikinci karısının ölümüyle bir ilgisi vardır. İkinci eş, çocuklara iyi davranmadığı için cadı tarafından cezalandırılır. İrfan Kadın, Şükriye Hanım'a çocuklara iyi davranmasını tavsiye eder. Artık Şükriye'nin cadının varlığına dair şüpheleri artar. Bu konuyu kocası Naşit Efendi ile konuşmuşlar. Naşit Efendi, olaylara mantıklı bir şekilde baktı ve bunların tanımadıkları görünmez bir düşman tarafından yapıldığını savunur. Ancak cadının varlığına dair kanıtlar gün geçtikçe artmaktadır. Naşit Efendi cadıyı inkar etse de Şükriye Hanım'ın şüpheleri her geçen gün artar. Naşit Efendi'den başka kimsenin açmasının mümkün olmadığı kasadan Binnaz Hanım'ın mücevherleri alındıktan ve Binnaz Hanım'ın yazısının olduğu bir not bırakıldıktan sonra Şükriye cadının varlığına artık tamamen inanmıştır. Artık cadı hakkında ileri geri konuşmak yok, ona kutsal ruh deniyor. Yasin, Binnaz Hanım'ın adını saygıyla söylerdi. Rezidans halkı saygılarını göstermek için Binnaz Hanım'ın mezarını ziyaret etmeye karar verir. Hisar mezarlığındaki türbenin çevresi kalın parmaklıklı bir kafesin içindedir. Türbenin tek anahtarı Naşit Efendi'deydi ve türbeye hiçbir yabancı giremez. Türbeye girdiklerinde türbenin üzerinde kalemle yazılmış bir tasavvuf şiiri onları bekler. Bu şiirin bir yabancı tarafından yazılması çok zordur. Onlar bu şiire yorum yaparken. Okul yapımında çalıştığını öğrendikleri bir ırgat başı ile karşılaştılar, mezar başında duvar okurlar. Binnaz Hanım'ın ruhunu gördüğü gerçeğine ırgat başı bağlanınca cadının varlığından şüphe kalmaz. Ancak Naşit Efendi neye inanacağını şaşırır. Sonraki günlerde Naşit Efendi ceketinin cebinde bir not bulur. Not, Binnaz Hanım'ın el yazısıyla yazılmıştır. Notun içeriği, Binnaz Hanım'ın neden geri geldiğine dair sırlara cevap verir. Daha sonra bir medyumla görüşmeye karar verirler, ancak medyum cadının varlığını kabul etse de cadı çok güçlüdür. Eğer ruhlarını seviyorlarsa cadının dileklerini yerine getirmelerini söyler. Kocasından ayrılıp babasının evine gitmek isteyen Şükriye, babası tarafından caydırılır. Konağa silahıyla gelen babası korkmaması gerektiğini, bugün çocuklardan birini dövmesi gerektiğini, cadı gelirse onu vuracağını böylece cadının yalanına son vermesi gerektiğini söyler. Şükriye babasının dediğini yaptı ve çocukları tokatlar. Şükriye ve babası cadıyı beklemeye başlarlar. Kahvelerini içtikten sonra uykuya dalan baba kız, cadının sesiyle uyanır. Binnaz Hanım'ın ruhu önlerindedir. Babası vurur ama ruha bir şey olmaz. Cadının varlığını kabul eden baba ve Naşit Efendi, Şükriye'nin ayrılma kararına karşı çıkamaz. Şükriye kitabını kapattır ve anlatacaklarını bitirir. Fikriye evlenmeyi reddeder. Emine Hanım ise bu kararla ilgili fazla bir şey söylemez. Cadı söylentileri İstanbul'un her tarafına yayıldığında Naşit Efendi evlenecek bir eş bulamaz. Çocuklarını büyüttü ve evlenir. O da daha küçük bir eve yerleşir. Harfler ve cadı artık görünmez. Daha sonra eve bir zarf gelir. Mektup, eski yalı komşusu merhum Aramdil Hanım'ın en büyük oğlu Kadir Bey'dendi. Mektup her şeyin içini ortaya çıkarır. Cadı diye bir şey yoktur. Aramdil Hanım ve Binnaz Hanım çok iyi arkadaşlardı, hangisi önce ölürse çocuklarını birbirlerine emanet ederler. Aramdil Hanım, Binnaz Hanım'a verdiği söz doğrultusunda Naşit Efendi'nin evlenmesini engelleyerek çocukları üvey annelerinin şerrinden korumak istemiştir. Bu sebeple köşkün üzerine bir kapı, altına da bir tünel yaptırmıştır. Avrupa'da heykel eğitimi alan küçük oğluna Binnaz Hanım'a benzeyen bir kostüm yaptırır. Kadir Bey'in yalıyı yıktırmasından sonra ortaya çıkan pasajlar, Binnaz Hanım'ın annesinin göğsündeki elbisesi ve Aramdil Hanım'ın notlarıyla her şey netleşir. Artık cadı olmadığı kanıtlandı ve tüm gerçekler ortaya çıkar. Naşit Efendi, gazetelere gerçeklerle ilgili ilanlar verse de Cadı dedikodularının önüne geçememiştir. Kendine asla bir eş bulamayan Naşit Efendi, ömrünün sonuna kadar yalnız yaşar. - Cadılara, hortlaklara, ruh çağırmaya ve büyücülere inanan halkın boş inançlarını eleştiren Garaip Faturası adlı dizi içinde yayınlandı. - Gürpınar'ın bu türe benzer öteki yapıtları olan Kuyruklu Yıldız Altında Bir İzdivaç ve Gulyabani'de cadılar ve büyücüler ortaya çıkar; tüm bunlar çevresinde güldürücü olaylar ve durumların hepsi bir arada verilir. - Olayların iç yüzü verilerek: cadılara, hortlaklara, ruh çağırmaya ve büyücülere inanan kişilerin gereksiz uğraşlar peşinde oldukları sonucuna varılır. - Romanın dili oldukça sadedir. Ayrıca Gürpınar'ın bu romanını yalın ve basit bulan Şehabettin Süleyman, Rubap dergisinde bu romanı sert bir şekilde eleştirmiştir. Binnaz Hanım, öldükten sonra dirilerek, ölümünden sonra hemen evlenen kocası Naşit Nefi Efendi'ye yaşamı zehir eder. Hüseyin Rahmi'nin, metafizik bir polisiye biçiminde başlayan, sonunda olayı akılcı bir çözüme bağlayan Cadı romanında, evlilik kurumu kadar, metafizik dünya görüşü de eleştirilmektedir.


Akhbar: Ülkesinden çalışmak için ayrılmış, fakat geri döndüğünde arkasında bıraktıklarını bulamamış genç bir adamdır. Ailesini, kişiliğini, özgürlüğünü, yaşanmışlıklarını kaybeder. Salah: Akbar'ın çocukluk arkadaşıdır. Savaş başladıktan sonra ailesiyle birlikte güneye göç eder ve bu sayede ailesini de savaştan kurtarır. Yazarın bu eserinde Ortadoğu coğrafyasının bugününe ve geçmişine ait savaşların yarattığı kaos ortamını konu edinilmiş. Baskıcı rejimlerin kişiler üzerinde kurduğu otoriteyle onları sindirip, kişiliksiz müritlere dönüştürdüğünü savunur. Bireyler hakları ellerinden alındıkça her şeyi itirazsız kabul eden edilgen bir toplum haline dönüşüyorlardır. İnsanları saran korku onların bir süre sonra etkisiz olmalarını sağlamıştır. Yazar, romanın ana karakteri Akhbar' ın ailesini arayışının arkasında kendi kimliğini, insan olarak var olma çabasının verdiği varoluşsal kavgayı anlatmaktadır. Akhbar savaş sonrası döndüğü ülkesinde çocukluğunu, ailesiyle olan anılarını, sevgilisiyle kurduğu hayallerini arayacak fakat savaşın yok ettiği kuru ve ölü bir toprak dışında bir şey bulamayacaktır. Ülkesinde kadının varlığı, bir örtünün altına saklanarak yok sayılmış, sevdiklerini hatırlatacak imgelerde beraberinde yok olmuştur. Distopik gibi nitelendirilebilecek bu roman hayatın gerçekleriyle örülmüş etkili bir eserdir. Yazarın 2004'te yayımladığı roman Ortadoğu coğrafyasını çok iyi analiz eder ve dili ile akıcı bir tempoya sahip bir eserdir. Romanın ana karakteri Akhbar, çalışmak için ülkesinden ayrılmış bir genç. Çalışmaya başladıktan sonra kendisine tek kişilik bir hayat kurar ve başlarda ailesi ve sevgilisiyle iletişim halindeyken daha sonraları bu giderek azalır ve tamamen kesilir. Ülkesinde çıkan savaş ve rejim değişikliğinden korkarak geri dönmeyi erteler. O dışarıdayken ülkesinde olup bitenleri öğrendikçe endişeleri de artar. Zamanla rejimin yumuşadığı, baskının hafiflediği haberleri cesaretlendirir ve ülkesine geri döner. Savaşa bizzat şahit olmamasına rağmen sınır kapısında gördüğü manzara ile dehşete kapılır. Eskiden güvenle yürüdüğü yollar, elektrikli tel örgülerle, hendeklerle, mayınlarla, gözetleme kuleleriyle dolmuştur. Kolluk kuvvetleri rüşveti, adam kayırmayı, kendilerine hak gördükleri her ne varsa bunu devletin adına yapmaktadırlar. Akhbar yaşadığı şehre geldiğinde içini tanıdık bir huzur kaplasa da ailesini aradığı yerde bulamaz. Onları tanıyabilecek hemen herkese sorar fakat aradan uzun yıllar geçmiş, savaş çıkmış, can kayıpları ve göçler olmuştur. Değişen rejimle suret yasağı katı kurallarla genişletilmiş, tek gösterenin tanrı olduğu düşüncesiyle, insanın gösterdikleri görmek istemeyen bir yönetim oluşmuştur. Kadınlara zorla burka giydirilmiş, görüntüleri ve sesleri yasaklanmıştır. Akhbar tanıdık bir yüz aradıkça sadece bir örtüyle karşılaşır ki buna bakması bile yasaktır. Haftalar süren araştırmalarından sonra kardeşinin şehit olduğunu, ablasının ise oğlunun İslam'ın Askerleri tarafından öldürüldükten sonra göç ettiğini, annesinin ise kendi isteği dışında evlendirildiğini öğrenir. Öğrendikleri bir duyumun ötesine gitmez, onların gittikleri yerler ile ilgili en ufakbir bilgiye ulaşamaz. Sokak sokak, ailesini ve geçmişinden küçük bir hatırayı arayan Akhbar, çocukluk arkadaşı Selah'la karşılaşır. Selah, ona ailesinin başına gelenleri anlatır. Hayatta olduğunu öğrendiği annesini ve kız kardeşini aramadık yer bırakmaz. Tıpkı çador giyen kadınlar gibi görünmez olmuşlardır. Akhbar'ın ailesini bulma çabası, yerini dağılmış hayatları gözlemlemeye bırakır. Artık onunda var oluşunun bir anlamı kalmamıştır. O da burka giyerek, görünmez olmak ister. Ülkesine gelirken sınır kapısında ailesini kaybeden bir meczup gibi dolaşmaktadır artık.


Çakırcalı Mehmet Efe: On beş yıldan fazla bir süredir Osmanlılara karşı hayduttu. Kısa sürede itibarını yaydı. Aslında birçok insanı öldürdü ama aynı zamanda onu zenginlerden alıp fakirlere dağıttığı için de destekleniyor ve seviliyor. Ayrıca eski haydutlardan biri olan babasının intikamını almak istiyor. Çakırcalı Ahmet Efe: Çakırcalı Mehmet Efe'nin babasıdır. Eskiden eşkiya olan, sonra eşkiya olmayı bırakıp karısı ve oğluyla kendi halinde bir hayat yaşayan adamdır. Bir haber üzerine zaptiye çavuşu Bosnalı Hasan tarafından öldürülür. Bosnalı Hasan: Devletin zaptiye çavuşudur. Gelen bir ihbar üzerine Ahmet Efe'yi tedbir amaçlı öldürür. Mehmet Efe'nin de dağa çıkacağını fark eder ve yakından takip ederek, zaman zaman çeşitli suçlar işlediğini söyleyerek onu hapse atmaya çalışır. Çakırcalı Mehmet Efe ve onu doğru bulanlar dağda eşkıya olurlar. Pek çok insanı öldürmelerine rağmen, şöhretleri ve efsaneleri zenginlerden fakirlere dağıtmak ve yoksulların koruyucusu olmak için yayılmıştır. Çakırcalı Ahmet Efe eşkıyalığını bırakıp kendi halinde bir yaşam sürdürmektedir. Ancak daha sonra çıkan bir haber üzerine haydutların tekrar dağa tırmanmalarını önlemek için ölüm emri çıkarılır ve zaptiye çavuşu Bosnalı Hasan, emri yerine getirir ve Çakırcalı Ahmet Efe'yi öldürür. Çakırcalı Ahmet Efe öldüğünde oğlu Mehmet henüz on bir yaşındadır. Mehmet, bu sırada babasına da yardım eden Haydut Mustafa'nın desteğiyle yasadışı tütün satışına başlamıştır. Bu sırada bu işi yaparken birlikte çalıştığı haydutlardan birinin karısı onu terk eder ve başka bir gençle kaçar. Mehmet onların peşinden koşar ve onları öldürür. Bosnalı Hasan olayların farkında olup Mehmet'i hapse atar ancak delil yetersizliğinden serbest bırakılır. Bosnalı Hasan, özellikle bu krizden sonra Çakırcalı Mehmet Efe'nin başına bela olacağının farkındadır. Zamanla onu hapse attırmak için her türlü iftira ve suçlamalarda bulunur. Mehmet ise bu suçlamalar karşısında çok açgözlü ve öfkeli olur. Hem de babasının intikamı için genç kahramanlarla dağa çıkarmaya başlar. Osmanlı'nın onları yakalaması için haberler de gönderiyorlar ve zaten zenginlerden alıp fakirlere dağıtmaya başladıkları için haber onlara kısa sürede ulaşıyor. Mehmet, sonunda onu kovalayan Bosnalı Hasan'ı öldürür. Osmanlılar ise artık Çakırcalı Mehmet Efe ile baş edemeyeceğini anlar ve dağdan inmek için ona defalarca af çıkararak dağdan indirmeye çalışırlar. - İzmir'in Ödemiş ilçesine bağlı Türkönü köyünde doğmuş Ege efelik kültürünün en ünlü simalarından biridir. - Çakırcalı Mehmet Efe'nin hayatı pek çok araştırmacı ve romancı tarafından da ele alınmıştır. - Bu konuda ilk yayınlanan roman Zeynel Besim Sun'un Çakıcı Mehmet adlı eseridir. Yazarın köy köy dolaşarak efeyi tanıyan ve onun yanında bulunmuş kişilerin anılarından yararlanarak ele aldığı romanı bir belgesel niteliği de taşır. - Çakırcalı Mehmet Efe'nin tarihi kişiliğinden yola çıkılarak yeniden kurgulanmıştır. - Yaşar Kemal, romanın ön sözünde, Çakırcalı Efe'nin yaşamını ilk defa 1956 yılında Cumhuriyet gazetesinde yayımladığını, Çakırcalı Efe romanına kadar kitap olarak bastırmadığını ve Çakırcalı'nın öldürülmesi bölümünü gazetedeki şekliyle düzenlediğini belirtmiştir. - Eser, Ankara Devlet Opera ve Balesi Birim Dans Tiyatrosu tarafından baleye uyarlandı. Çakırcalı Memed Efe, on beş yıldan fazla bir zaman boyunca eşkıya olarak Osmanlıya başkaldırmış, binden fazla insanı öldürmüş, öte yandan fakir fukaranın koruyucusu olmuştur. Yaşar Kemal, Çakırcalı'yı öldüren müfrezenin kumandanı Albay Rüştü Kobaş'ın verdiği bilgiler ışığında eşkıyanın hayat hikayesini, tanıklarının yorumlarına da yer vererek anlatır. -New Statesman, - -Norrtelje Tidning, - -Le Figaro, -


Feride: Kendisi ile barışık bir karaktere sahiptir. Her zaman hayat dolu ve zeki bir yapısı vardır. Kendisini Anadolu'da öğretmenlik yapmaya adamıştır. Yıllarda ülkenin farklı köşelerinde, farklı zorluklar ile çalışmaktadır. Kamran: Feride'nin teyzesinin oğludur. Yakışıklı ve kibar bir kişiliğe sahiptir. Feride'nin ise aşık olduğu adamdır. Munise: Feride'nin görev yaptığı köylerin birinde onun öğrencisidir. Hasta ve yoksul bir çocuk olmasına rağmen son derece düzgün biridir. Feride'nin evlatlığı olarak onunla hayatını paylaşmaktadır. Müjgan: Feride ve Kamuran'ın arkadaşı, aynı zamanda da akrabasıdır. Onların kavuşması için en çok çaba gösteren bireydir. Hatice Hanım: Feride'nin görev yaptığı bir köyde, ondan önce öğretmenlik yapmış kadındır. Eğitimsiz ve bağnaz bir karaktere sahiptir. Çalıkuşu Kitabı Konusu genel olarak, Feride ve Kamran arasında yaşanan aşk Konusu değinmektedir. Kısaca Çalıkuşu Kitabı Feride, Kamran karşısında hırçınlaşmış ve ondan nefret ettiğini dile getirmiş olsa da yaşadığı ömrü boyunca onu hep sevdiği Konusu vurgulanmıştır. Çalıkuşu Kitabı ihanet, gurur ve kıskançlık temaları romanda derinlemesine işlenmektedir. Çalıkuşu Kitabı, bu noktadan sonra Anadolu'nun çeşitli yerlerinde öğretmenlik yapmaya başlaması ile devam eder. Feride son derece idealist bir kızdır. Ancak güzelliği her zaman onun başına bela olmaktadır. Hakkında birçok farklı dedikodu çıkmaktadır. Zeyniler Köyü içerisinde yaşarken tanıştığı Doktor Hayrullah Bey ile Kuşadası'nda ikinci defa karşılaşır. Hayrullah Bey son derece babacan bir yapıya sahiptir. Feride'yi de kızı gibi korumaktadır. Ancak halkın çıkarttığı dedikodular ve ortaya attıkları onun Çalıkuşu Feride ile kağıt üzerinde evlenmesine sebep olur. Fakat aralarında her zaman bir baba ve kızı ilişkisi bulunmaktadır. Bu durumda hiçbir zaman bozulmamaktadır. - Nuri Gültekin, Çalıkuşu adlı Romanı öncelikle İstanbul Kızı adı ile dört perdelik bir oyun olarak yazmıştır. Daha sonrasında Vakit Gazetesi'nde Çalıkuşu adı ile Kitabı olarak yayınlandığında kitap büyük bir ilgi görmüştür. - Duygusal bir olayı ele almakla birlikte roman dönemin toplumsal sorunlarını da ortaya koymaktadır. - Roman Türkiye'de yeni, eskiyi unutturan ve modern bir dönemin başlamasını destekleyen bir roman olarak da kabul edilmektedir. Dördüncü sınıftayım. Yaşım on iki kadar olmalıydı. Fransızca muallimimiz Sör Aleksi bir gün bize yazı vazifesi vermişti. Hayattaki ilk hatıralarınızı yazmaya çalışın. Bakalım neler bulacaksınız? Sizin için güzel bir hayat temrini olur demişti. Hiç unutmam; yaramazlığımdan, gevezeliğimden bıkan sörler o sınıfta beni arkadaşlarımdan ayırmışlar, bir köşede tek kişilik bir küçük sıraya oturtmuşlardı.