Slow fashion yani yavaş moda, günümüzde baskın olan tüketim ve hız odaklı moda endüstrisine karşıt bir akım olarak ortaya çıkmıştır. Bildiğimiz üzere, son yıllarda global bir tüketim çılgınlığı söz konusu...Bu sistemi besleyen sektörlerin başında da moda endüstrisi gelmekte. Daha fazla tüketim yaklaşımı; kalite, üretim koşulları, tasarım değeri gibi bazı ana unsurların gözardı edilmesine ve buna bağlı olarak satın alım ve üretim modellerinin değişimine sebep olmuştur. Günümüzde çoğu insanın içine düştüğü bir tuzak olan, FOMO gündemi/birşeyleri kaçırma endişesi, aslında sosyal hayata dair tanımlanmış bir deyim olsa da, önemli bir pazarlama unsuru olarak da kullanılmakta...Sürekli tüketim döngüsünü destekleyen ve insanları yeni olanı kaçırmamaya teşvik eden bu algı yönetimi sonucu, değer ve ihtiyaç gözetmeksizin, sadece birşey satın almanın hazzı eyleminin kurbanları çoğalıyor. Esas mutluluk hissinin satın alınan ürünle bağ kurulduğunda, hikayesi olan ve kişinin kendisini hikayenin parçası hissettiği zamanlarda oluştuğu bir gerçek. World Resources Institute 'nün Eylül 2017 panelinde dile getirilen tanım gerçekten endişe verici boyutta; çevreye olan etki gaz emisyonu bazında değerlendirildiğinde; moda endüstrisinin global havacılık sektörü kadar karbon salınımı olduğu, ve başka bir örnekle Rusya'nın hacmi kadar etkilediği, bazı düşündürücü karşılaştırmalar... Toplam küresel karbon emisyonunun 5%'ini moda endüstrisinin oluşturduğu ise rakamsal çarpıcı bir gerçek. Bu durumun farkında olan, bilinçlenen ve hızlı modanın tam aksine yavaşlamanın değerinin farkına varan bir kitle de var. Sadece bu alanda kendilerini tanımlayan ve sezonsuz tanımını karşımıza çıkaran markaların sayısı giderek çoğalmakta. Ortaya çıkan ve sorgulanmakta olan bir diğer konu, geleneksel moda haftaları takvimi. Fazla tüketimi desteklediğinden dolayı global moda takvimine karşı duruş sergileyen ve sezonsuz koleksiyonlara geçen birçok marka mevcut. Bu alanda bir örnek, Burberry'nin geleneksel moda takviminin aksine yılda 2 sezona geçmesi olmuştu değişim hem ' see now buy now ' yani koleksiyonu direk satışa sunma, hem de tüketim ihtiyacına göre tanımlanmış bir takvim yaratma açısından bir devrim olarak kabul ediliyor. Bir başka yenilik de gardrop detox'u yani alışveriş orucu gibi bazı güncel tanımların hayatımıza girmeye başlaması. Sosyal medyanın gücü ile ilham veren kişilerin alışveriş ve modaya dair bu yaklaşımları, geniş kitleleri etkilemeye başladı. Global platformda takip edilen isimlerin bilinçli tüketim çağrıları, hedefine ulaşıyor olsa da, daha çok yolumuz olduğu ortada. Hızlı moda denince akla gelen ilk markalardan biri olan H&M grubunda ise, dikkat çeken bazı stratejik adımlar söz konusu... Son yıllarda grup bünyesinde doğan yeni markalara bakarsak; ortak özelliklerinin tasarıma, materyale ve üretim koşullarına değer vermeleri olduğunu görmekteyiz. Bu adımların, uzun vadede bakıldığında tüketici davranışlarıyla çok uyumlu bir stratejiye hizmet ettikleri ortada. Yavaş ve sürdürülebilir moda alanında, yeni ve yaratıcı iş modelleri de ortaya çıkıyor... Bahsedilmesi gereken en farklı girişimlerden biri, LENA the fashion library. Burası Amsterdam merkezli bir giyim kütüphanesi. Tıpkı bir kütüphane gibi üye olabiliyor ve arşivlerinden dilediğiniz ürünü ödünç alıp, sonrasında değiştirebiliyorsunuz. Markanın ana amacı, fazla tüketim çılgınlığına alternatif bir satış modeli yaratmak, ve oldukça başarılı olmuş görünüyor. Yavaş moda bir trend veya akım değil, kalıcı bir değer olarak yerini aldı ve moda endüstrisini oldukça değiştirecek gibi görünüyor. Sektörün tüm yorgunluğunu ve stresini düşündüğümde, biraz yavaşlamanın hepimize iyi geleceğine inanıyorum. Yorumlariniz icin cok tskler. Faydali bilgilerle bizleri beslemeye devam ediniz ltf.


Brunello Cucinelli'nin çalışma hayatına bakış açısını anlatan bir röportajını okuduğumda ne kadar ilham verici bulduğumu hatırlıyorum. Çalışanlarının zihinlerini açabilmeleri için yönetim binasının yanına kurduğu kütüphane, her gün 1.5 saat süren öğle yemeği ziyafetleri ve Herkesin dinlenmeye ihtiyacı vardır. Sizi gereğinden fazla çalıştırırsam ruhunuzu çalmış olurum. cümleleri ile bende saygı ve hayranlık uyandırmış, en çok da çalışanlarının 5.30 itibarıyla işi işte bırakmalarını ve işle ilgili e-posta yazmamalarını istemesini etkileyici bulmuştum. Günümüzde gecenin bir yarısı e-posta gönderen patronun en geç sabahın köründe geri dönüş beklediğine tanık oluyoruz. Aslında uzun vadede bu çarkın her oyuncusu ciddi anlamda yara alıyor. İhtiyacımız olan yaratıcı enerjiyi kendimizde saklı tutabilmek için bize ayrılan iş dışı saatleri ilham verici bir biçimde kullanmayı akıl etmek gayet tabii zor değil. Zor olan bunu hayata geçirebilmek. Zira, bir tanecik e-posta yazmanın veya okumanın o denli zararlı olmayacağına ya da buna mecbur olduğumuza kendimizi fena halde inandırmışız. Bu konudaki bakış açımızı değiştirmek için ise hiçbir zaman geç değil. İşiniz akşamları da takip etmeniz gereken bir şeyleri kapsıyor olabilir ancak acil kavramını doğru değerlendirin. Zira şimdilerde pekala ertesi gün de yapılabilecek bir iş için bu kelimenin kullanıldığına şahit oluyoruz. Başkalarını kandırmayın, kendinizi de kandırtmayın. Hızlının her zaman iyi olduğu fikrini aklınızdan çıkarın. Bir e-posta aldığınızda ona derhal cevap vermenizin sizi her daim başarılı öğrenci kılacağı fikrinden kendinizi kurtarın. Ertesi gün salim kafayla bilgisayarınızın başına oturup, olayı çepeçevre değerlendirip, doğru kelimeleri seçerek çok daha etkili bir cevap yazacak olabilirsiniz. Hıza yenik düşmeyin. Nasıl ki elektronik aletlerin şarj edilmeye ihtiyacı varsa bizlerin de var. İşten uzak kalmanız gereken zamanlarda onun zihninizi meşgul etmesine izin verirseniz taze bakış açıları yaratma şansınızı yok etmiş olur, kendini sürekli tekrar eden yorgun biri haline dönüşürsünüz. Akşamlarınızı ve sabahlarınızı e-posta hakimiyetinden kurtarıp kendinize zaman ayırdığınız ilham verici saatlere dönüştürün. Uyku kalitenizin dolayısıyla ertesi günkü enerjinizin- en büyük düşmanının bu elektronik iletişim biçimi olduğunu unutmayın. Şayet bir ekip yönetiyorsanız, en başta kendiniz iyi bir örnek olmaya çalışın. Ekibinizin sadakatini ve çalışma gücünü iş dışı saatlerdeki performanslarıyla değil büyük fotoğraftaki üretkenlikleriyle değerlendirin. Aklınıza düşen heyecan verici bir fikri o akşam e-postayla yazmak yerine kendinize not alın ve ertesi sabah taze bir biçimde yüzyüze paylaşın. Telefonunuzdan e-postalarınıza bakıp onun iş dışı saatlerinizi bloke etmesine izin vermeden hızlıca okuyup kenara kaldırma niyetindesiniz. Gelin görün ki, onları bir defa okumuş olmanız, cevapları aklınızda defalarca vermenize sebep olacak. Bu da sizden gereksiz yere zaman ve enerji çalacak. Bilgisayarınızın başına oturup her e-postaya tüm konsantrasyonunuzla cevap yazabileceğiniz zaman bu işi yapın ve bir defa yapın. Gerçekten hayati derecede önemli bir konu varsa sizinle telefon aracılığıyla iletişime geçilebileceğini unutmayın. Eğer ekibiniz ya da patronunuz böyle düşünmüyorsa onlara bu düşünce biçiminin faydalarını anlatın ve kalp cerrahı değilseniz 7/24 ulaşılabilir olma zorunluluğunuz olmadığını hatırlayın, hatırlatın. Cumartesi gecesi arkadaşlarınızla yediğiniz keyifli yemeğe gelecek haftanın toplantı konularını dahil etmenize hiç gerek yok. Ya da zorlu müşterinizin parktaki huzurlu yürüyüşünüzü bozmasına. Kendi alanınızı doğru belirleyin ve her nerede iseniz tüm konsantrasyonunuzla orada olun. Hayatını kazanmak fiilinin ne anlama geldiğini unutmayın. Onu kazanma uğrunda kaybetme hatasına düşmeyin.


Yeni bağımlılıklarımdan olan Younger dizisi, erkenden evlenip çocuk yaptığı için yayıncılık kariyerini çok erken sonlandıran 40 yaşında bir kadının hikayesi. Ancak bu hikaye dinamik, zıpır zıpır ve komik çünkü kadın bıraktığı yerden başlamak için artık 26 yaşında bir genç kız rolü yapmak zorunda. Ve hayatını tam bir millennial gibi hatta hipster gibi sürdürmek zorunda. Üstelik 18 yaşında da bir kızı var. Dizide yaratılan gardıroplar son derece başarılı. Farkında olmadan giysilerden ilham alındığını, farklı karakterlerin tarzlarının ne kadar tutarlı ve aynı zamanda biririnden farklılaştığını görüyoruz. Kısa bir araştırma dizide kıyafet konusuna ne kadar önem verildiğini zaten gösteriyor. Sex and the City'den deneyimli çılgın modacı ve aynı zamanda mağazacı Patricia Field her karakteri kafasında ayrı ayrı belirlemiş ve dünyayı dolaşıp pazarlardan dahi topladığı kıyafetleri bu dizi için seferber etmiş. Dizinin ana karakteri üzerine kafa yorduğumuzda feminist damarımız kabarabilir. Zira 40 yaşında yıllarca çalışmamış bir kadın, sırf vücudu düzgün ve kırışıkları az diye 26 yaşında numarasıyla hayata tutunabiliyor. Ama moda perspektifinden bakarsak, 40 yaşındaki bu sıkıcı kadının ve annenin dolabı yeni hipster rolüyle bir anda değişiyor. Bir yayıncılık şirketinde asistan olduğu için bütün dizi boyunca Amerikalıların meşhur thrift-storelarından ikinci el giysiler, tak takıştır şeklinde alakasız kombinlerle dinamik bir gardırobu oluyor. Gerçekten 40 yaşında olan diğer karakter pazarlama müdürü ise tayyörler, kürkler ve kiloluk takılarından vazgeçemeyerek genç-olgun kadın tezatını körüklüyor. Şu anda gündemde cinsiyetsiz moda olsa da, yaşsız moda kavramına da bir bakalım. Akademik ve bilimsel literatüre bakıp kadınlar, moda tercihleri ve yaşları arasında nasıl ilişkiler bulunmuş diye merak edenler varsa bazı örnekler şöyle: Kadınların hiçir moda tercihini veya modaya akış açılarını gerçek yaşları belirlemiyor. Tüm farklılık hissedilen yaş, yani psikolojik yaş sorulduğunda kendini gösteriyor. Örneğin gerçek yaşlarından bağımsız olarak hissettiği yaş 30'dan genç olan kadınlar modada yenilikçi tutumlar sergiliyor, daha genç işi zevkleri olduğunu ve yeniliklere, denemeye açık olduklarını belirtiyor. Hissedilen yaş 4 boyutta ölçülüyor: hissedilen yaş , gösterilen yaş , hareketlere bağlı yaş ve ilgi alanlarına bağlı yaş . Bunu destekler nitelikte global veriler de var. Örneğin Çinli tüketicilerin hayat tarzları kesinlikle yaşlarına göre değişmiyor, yani gençler ve yaşlılar arasında anlamlı farklılıklar bulunamıyor. Taiwanlı bilimadamları ise bu kavrama bilişsel yaş diyor. Bilişsel yaşınızı ölçmek için 30larımda olduğumu hissediyorum..., İlgi alanlarım 20 yaşlarındaki kişilerin ilgi alanları... vs gibi soruları cevaplıyorsunuz. Bu çalışmalara göre modaya olan tutumumuz bizim bilişsel yaşımızı belirliyor ve hissettiğimiz yaş da moda satınalmalarımızı ve giyinişimizi etkiliyor. Moda ve yaş ilişkisi her zaman yaşlıların genç giyinmesi anlamına da gelmiyor. En güzel tezat yepyeni bir trendde gizli: granny-chic. Türkçesine belki de çıtır nine diyebileceğimiz bu trend, ben yanlış zamanda doğmuşum, 50ler 60lar benim zamanımmış diyen genç kızları tanımlıyor. Granny-chic üzerine yapılmış çok güncel ve detaylı bilimsel araştırmalar, yazılmış makaleler var. Bu araştırmalara göre granny-chic; genç tüketicilerin gri saç, ortopedik ayakkabı, el işi ve eski giysiler gibi daha yaşlı kadınlarla özdeşleştirilen unsurlara ilgi duyması fenomeni olarak tanımlanıyor. Bu trendin iyi yaşamak hareketi çerçevesinde yaşsız bir topluma giden yolda önemli olduğu belirtiliyor. Bir nine gibi zevklere sahip olma trendi sadece moda ile sınırlı olmayıp, kendini yiyecek, beslenme alışkanlıkları, yemek yapma, dekorasyon ve hobilerde de gösteriyor. Bu eğilim genç kızlar arasında bir statü sembolü haline gelmiş durumda. Lin, Y. T., & Xia, K. N. (2012). Cognitive age and fashion consumption. International Journal of Consumer Studies, 36(1), 97-105. Mackinney-Valentin, M. (2013). age and fashion: a study of ambiguous status representation in granny chic. Critical Studies in Fashion & Beauty, 4(1-2), 125-146.


Mercedes-Benz Istanbul Fashion Week sırasında ekipçe en çok ilgimizi çeken etkinlik IHKIB'in düzenlediği ve WGSN Kıdemli Denim Editörü Samuel Trotman'ın katılımıyla gerçekleşen Youth Rising ve Trend seminerleriydi. MBFWİ'un ikinci gününde gerçekleşen Youth Rising moda sektöründe olan veya sektöre girmek isteyen herkesin bilmesi gereken kilit bilgiler içeren bir seminerdi. Yaklaşık 1.5 saat süren Youth Rising'in ana konusu Milenyum, Z ve Alpha Jenerasyonlarıydı. Günümüz tüketimine hükmeden ve gelecekte de hükmedecek bu 3 grubun tüketim tercihlerinin sosyo-ekonomik olaylarla nasıl şekilleneceğini açıklayan oldukça ilginç bir konuşmaydı. Genel olarak baktığımızda WGSN'in kıdemli editorü Samuel Trotman, günümüz tüketicilerin girdiği büyük değişime deyindi. Nicelikten çok niteliğe önem verileceği, stil sahibi olmanın trendlerden öteye geçeceği ve daha aza sahip olunan bir hayatın daha kaliteli bir hayat sunacağının farkına varılacağı belirtildi. Seminerde ele alınan bir başka konu ise belki de moda endüstrisinin en büyük sorunu haline gelen ve çılgın tüketim hızıyla artan tekstil atıkları. New York'ta bulunan Saks 5th Avenue'nun yaptığı proje ise örnek projeler arasında yer aldı. Saks vitrinlerini sürdürülebilir kumaşlarla yapılmış tasarımlara ayırmaktan, mağaza içinde geri dönüşümle ilgili bilinci arttırmaya yönelik bugüne kadar pek çok aktivite yapmış büyük bir isim. - İhtiyacımız olmayan şeyleri satın almamak - İndirimden ürün toplamayı bırakmak - High-street'ten uzak durmak - Az alıp daha kaliteli parçalara yatırım yapmak Günümüz tüketicisinin de alışıldık stratejilerin dışında şeyler istediğinden bahseden Trotman, bu konuda Supreme'i güzel bir örnek olarak gösterdi. Kıyafetler satışa çıkmadan mağazalarının önünde kuyruk oluşan Supreme'de ürünler alındıktan sonra internette iki katı fiyatına satılıyor. Genç jenerasyonun ilgisini çeken bir başka konu da fit hayat tarzı. #fitlife, #fitgirls gibi hashtaglerin sosyal medyada büyümesiyle akıllı markaların gençlerin ilgisini çekmek için bu fit yaşam trendine bir şekilde dokunabilmesi gerekiyor. Bir diğer önemli nokta da y jenerasyonunun şu ana kadarki en stresli jenerasyon olduğu gerçeği. Yani gerek fiziksel sağlık gerekse ruhsal sağlık gibi konular onlar için büyük önem taşıyor. Marka etkinliklerine meditasyon gibi aktiviteleri katabilen markalar bu piyasada öne geçiyor. Bir diğer milenyum trendi ise seyahat. Milenyumlular için hayatlarının vazgeçilmez bir parçası olan seyahat doğru bir pazar stratejisi olarak kullanıldığında büyük önem taşıyabilir. Trotman'a göre bu konuda en başarılı markalardan biri Free People. Free People sık sık surf, yoga dersleri ve sağlıklı yemek atölyelerini birleştiren etkinlikler yapıyor. Sağlık ve fit bir hayat tarzı günümüzün yeni statü sembolü. Gelelim Z jenerasyonuna. 1995 2010 arası doğanların oluşturduğu Z jenerasyonu geleceğin yeni tüketici topluluğu. Dünyayı sosyal medya üzerinden tanıyorlar ve şu zamana kadarki en uluslararası jenerasyonu oluşturuyorlar. Z Jenerasyonunun ilk öğrendiği dil dijital dünya dili ve birçokları kendilerini emojiler ile ifade ediyor. İlk duyuşta komik gelse de dünyada birçok dil kaybolma tehlikesiyle karşı karşıya. Hatta fotoğraf çekmek bile aslında bu jenerasyon için birçok yerde konuşmak yerine geçiyor. Gen Z'nin ilgisini çekmek milenyumlulardan daha zor fakat Trotman'a göre Louis Vuitton x Supreme işbirliği iyi bir Z jenerasyonu projesi olarak gösterilebilir- bu projedeki kilit nokta insanları 'şok' etme şaşırtma özelliğini barındırması. Balenciaga'nın İkea çantasını ardıran tasarımının ardından tüm dünyada Ikea torbalarını kıyafete döndürme furyası da bu jenerasyona hitap eden güzel projelerden biri. Markaların ve perakendecilerin gözünden bakarsak şimdiden sektörü zorluyan milenyumlulardan daha zor bir nesil olacağa benziyor Z jenerasyonu. Bunun en önemli sebeplerinden biri de günümüzdeki en eğitimli nesil olmaları. Doğduklarından beri teknolojiyle içiçe olan bu jenerasyonun markalardan yüksek beklentileri var ve 'dürüstlük ile orjinallik' ise en önemli kelimeler bu durumda. Bu yeni jenerasyon hakkındaki belki de en umut verici şey milenyumlulardan çok daha optimistik olmaları. Milenyumluların ve Z jenerasyonunun dünyaya hakim olmaya başlamasıyla birlikte çeşitlilik konsepti de tüm dünyada etkisini sürdürecek. Çeşitlilikten kasıt ırk, renk, din, yaş ve cinsiyet ayrımlarının kalmaması; herkesin kendini özgür ifade edebilmesi ve sınıflandırmaların kalkması. Günümüzde ve gelecekte kimlik kavramı esnek bir kavram olacak. Günlük hayatta olduğu kadar markaların da kimliklerinde esnek olması gerekiyor. Buna örnek olarak Abercrombie & Fitch'i gösterebiliriz. Belirleyici bir kimliği olan marka esneklik yapamadığı için yıllardır zor durumda. Tüm bunlarla birlikte unisex tuvaletler, erkek çocukların pembe, kız çocukların mavi giymesi gibi konularla markaların yakından ilgilenmesi gerektiği belirtilen konular arasındaydı. Bir başka nokta da artık tüm markaların bir fikre, ideolojiye ve duruşa sahip olması gerektiğiydi. Trotman'a göre artık giyim markaları sadece güzel kıyafetler demek değil. Özellikle milenyumlular alışveriş yaptıkları markaların hangi ideolojide ve görüşte olduğunu merak ediyor. Melania Trump'ı giydiren Dolce&Gabbana'ya gelen protestolar bunun en güzel örneği. Konferansın bir başka gündem konusu da hakkında çok az bilgimiz olan Alpha Jenerasyonuydu. 2010- 2024 doğumlu olan bu nesil daha tüketimde söz sahibi olmasa da geleceğin tüketicileri olacaklar o nedenle markaların uzun dönem stratejileri arasında bu neslin ihtiyaçlarını da göz önünde bulundurması gerekiyor. Milenyumlu ebeveynlere sahip bu jenerasyon uygulamalar ve akıllı telefonlarla büyüyor. Aileler, bebeklerinin vücut ısılarından, ne yediklerine, nerede olduklarından, sabah kaçta uyandıklarına kadar çocuklarını uygulamalarla takip ediyorlar. Alpha jenerasyonu okul çağına geldiğinde de arttırılmış gerçeklik ile dersleri öğrenecek bu yüzden markaların bu neslin ilgisini çekmek için arttırılmış gerçekliğe yatırım yapmaları gerektiği konferansta konuşulanlar arasındaydı. Alpha jenerasyonunun ürünün tasarım kısmından başlayarak her etabına dahil olmayı isteyeceği gerçeği markalara büyük sorumluluk yüklüyor. Ürünün yaratım sürecinden haberdar olma arzusu milenyumlularda da yavaş yavaş başladı ve Adidas'ın Adidas Knit projesini bu alanda yapılan kampanyalara örnek gösterebiliriz. Alpha Jenerasyonunun güçlü gözlem yeteneğiyle markalardan beklentisi yüksek olacak. Diğer taraftan, doğduklarından beri sosyal medyayla büyüyen bu neslin şu zamana kadarki en izole nesil olacağı söyleniyor. Hatta kendini yalnız hissetmemek adına online ve offline servislere diğer nesillere göre daha fazla para ödeyeceği beklentiler arasında. Bir diğer nokta da Alpha Jenerasyonunun çabuk büyüyüp erkenden yetişkin olacağı gerçeği, buna zemin hazırlayan sebep ise milenyumlu aileleri tarafından sürekli kayıt altında tutuluyor oluşları. Günümüz tüketim dünyasına hakim olan baby-boomer jenerasyonu ilerki yıllarda yavaş yavaş yerini milenyumlular ve Z jenerasyonuna bırakırken hangi markaların stratejilerini değiştirip bu yeni dünyaya uyum sağladığı, hangilerinin ise uyum sağlayamadığını hep birlikte göreceğiz. Bize göre, Youth Rising semineri MBFWİ kapsamında yapılan etkinliklerden en kaçırılmaması gerekeniydi. Seminer gelecekteki moda dünyasına dayalı önemli ipuçları veriyordu ve ücretsizdi. Youth Rising seminerinin ertesi günü yapılan Sonbahar trendleri seminerine katılmak için 10 modakariyeri.com üyesi de davetiye kazandı. Bu seminerde de Sonbahar/Kış trendlerini dinleme şansımız oldu. Sitemizden bunun gibi avantajlar kazanmak için üyemiz olmayı unutmayın.


Merhaba, ben Gözde. Modanın başkenti Milano'da, modayla alakası olmayan, şehir planlama yüksek lisansı yaptıktan sonra Türkiye'de kendimi perakende sektöründe, ardından da moda sektöründe buldum. Yaklaşık 3 senedir 15'ten fazla ülkede satış noktaları olan Türk markası Fonfique'te çalışıyorum. Fonfique'le birlikte yaklaşık 3 senedir yurt dışında fuarlara katılıyorum. Fuarların daha doğrusu yurt dışına açılmanın birçok Türk markası tarafından istendiğini, merak edildiğini pek çok markadan bize gelen sorular nedeniyle bildiğim için bu konudaki tecrübelerimi size aktarmak istedim. Yurt dışına açılmak pek çok markanın hayalini süslediği gibi aynı zamanda çekinilen bir konu. Bazı markalar ekonomik nedenlerden, bazıları ise nasıl yapılacağını nereden başlayacağını bilemediğinden bu hayallerini erteliyor. Benim önerim yurt içinde planladığınız kitleye ulaştığınızı düşünüyorsanız veya yurt içindeki ekonomik belirsizliklerden/istikrarsızlıklardan dolayı yurt dışı pazarının size iyi geleceğini düşünüyorsanız bu fikri artık ertelememeniz. Aslında yurt dışına açılmak göründüğü kadar zor olmayabilir. Öncelikle dilerseniz buna gerçekten hazır mısınız ona bakalım. En önemli konulardan ilki üretim. Yurt dışından sipariş aldığınız zaman siparişinizi teslim tarihinde gecikmeden teslim edebileceğinizden emin olmanız gerekiyor. Tabii ki bunun için de sizi yarı yolda bırakmayacağını bildiğiniz güvendiğiniz bir veya birkaç üreticinizin olması gerekiyor. Bu kısım yurt içindeki siparişleriniz ve marka devamlılığınız için zaten olmazsa olmazlardan biri. Siz markanızı hangi ülkelerde hayal ediyorsunuz? Nerelerde şansınızın daha yüksek olduğunu düşünüyorsunuz? Sıkı bir rakip/fiyat araştırması yaptıktan sonra açılmayı düşündüğünüz ülkelere göre fiyatlarınız pahalı mı kalıyor, ucuz mu kalıyor, kullandığınız malzemeler tercih ediliyor mu tüm bunlar hakkında biraz bilgi sahibi olmanız gerekir. Hazırlık ve araştırma süreçlerinden sonra hangi yöntemle yurtdışına açılmayı düşünüyorsunuz buna karar vermeniz gerekiyor. Tabii ki sadece bir yönteme bağlı kalmak zorunda değilsiniz ancak tek seçeneğinizin fuarlar olmadığını da bilmelisiniz. En basit ve ekonomik yöntemlerden biri bilgisayar başında pazar araştırması yaptığınız gibi satmak istediğiniz mağazaları araştırmak. Markanıza yakın bulduğunuz başka markaların satış noktalarını kontrol etmek çok yararlı olacaktır. Turistik bir tura çıkıyormuşsunuz gibi ülkeler için araştırma yaptığınızda hangi caddelerde, nerelerde alışveriş yapılması gerektiği bilgisini bulmak dijital çağda yaşadığımız için çok kolay. O ülke de yaşayan arkadaşlarınız varsa onlara da nerelerden alışveriş yaptıklarını en beğendikleri butikleri sorabilirsiniz. Googlemaps'i açıp sanki sokakta geziyormuş gibi streetview ile gezerek mağaza isimleri bile toplayabilirsiniz. Mağaza isimlerini bulduktan sonra da onları tekrar google'da arayarak veya Linkedin'de araştırarak iletişim bilgilerine ulaşmanız mümkün. Tüm bu bilgileri barındıran bazı websiteleri bulmak da mümkün www.hipshops.com bu sitelere bir örnek. Tatillerinizin bir kısmını iş seyahatine çevirebilirsiniz. Tatiliniz sırasında beğendiğiniz mağazaları birebir ziyaret ederek ürünlerinizden bahsedebilir, numune bırakabilirsiniz. Büyük mağazalarda satın almacıları bulamayacağınız için her ne kadar şansınız çok olmasa da satın alma departmanlarına posta yolu ile de numune gönderebilirsiniz. Devlet destekleri sayesinde ve fuar sırasındaki harcamalarınıza biraz da dikkat ederek tahmininizden daha ekonomik bir şekilde yurtdışına açılabilirsiniz. Tabii ki çok fazla ülkede birden çok fuar var ancak ürünlerinizin cinsine göre bilinen belli başlı fuarlarda şansınızı deneyebilirsiniz. Daha önce bu fuarlara katılmış markalara deneyimlerini sorabilirsiniz ancak her markanın da farklı olduğunu unutmamanız gerekir. Bir marka için çok kötü olan bir fuar sizin için çok iyi geçebilir. Markanızı en iyi tanıyan kişi sizsiniz. Bir tatilinizi fuar dönemine denk getirerek ziyaretçi olarak fuarı gözlemleyebilir, fuar yetkilileri ile görüşme şansı yakalayabilirsiniz. Ticaret bakanlığının internet sitesinde devlet desteği alabileceğiniz fuarların listesine kolayca erişebilirsiniz. Milli katılım ve bireysel katılım olarak 2 farklı liste olduğunu göreceksiniz. Her iki listenin de son kolonunda kiraladığınız stand için metrekare başına ne kadar devlet desteği alabileceğinizi görebilirsiniz. Bu fuarlar dışında katılmayı düşündüğünüz bir fuar var ise konu ile ilgili bağlı olduğunuz ihracatçı birliğin devlet destekleri bölümünü arayarak yardım rica edebiliyorsunuz. Genellikle fuar başvuru sözleşmeniz ile birlikte katılmak istediğiniz fuarın listeye alınmasını istediğinize dair bir dilekçe yazmanız istenir. Eğer dilekçeniz onaylanırsa katılacağınız fuar devlet desteği verilen fuarlar listesine dahil edilir. Devlet desteği alabilmeniz için fuar öncesi ve sonrası yapmanız gereken bazı şeyler var. Tüm bu süreçte bağlı olduğunuz ihracatçı birliği ile iletişim halinde olmanız gerekiyor. Devlet destekleri departmanları yeni değişen mevzuatlar ve yapmanız gerekenlerle ilgili zaten sizleri bilgilendireceklerdir. Gerekli evrak listesi zamanla değişebileceği için sadece bu listeye bağlı kalmamanızı öneririm. Ancak genel hatlarıyla hangi belgeleri hazırlamanız gerektiği konusunda kısaca bilgiler vereceğim. - Başvuru sözleşmesi: örneğini ihracatçı birliğiniz size gönderecektir veya çevrimiçi olarak hazırlanacaktır. - Şirket evraklarınız: İmza sürkileri, Ticaret sicil gazetesi, vergi levhası gibi.. - Makbuz: Üyesi olduğunuz ihracatçı birliğine aidatınızı yatırdığınıza dair makbuz fotokopisi - Marka Tescil Belgesi - Eğer bireysel katılım yapılıyorsa fuar sırasında standınızın fotoğrafları - Kapasite raporu: Gerekli evraklar arasında genelde en zorlanılan şey kapasite raporunu temin etmek oluyor. Kapasite raporu üreticinizden almanız gereken bir evraktır. Maalesef her üreticide bu evrak halihazırda olmuyor. Üreticinizden sizin için almasını rica edebilirsiniz. Alması çok zor olmayan bu evrak Sanayi veya Ticaret odasına başvurularak alınıyor. Çok pahalı bir evrak olmadığı için üreticinize siz aldırtabilirsiniz. Evrak dışında bir de üreticinizle aranızda pazarlamacı sözleşmesi imzalamanız gerekiyor. Pazarlamacı sözleşmesi de üreticinizin ürettiği ürünleri sizin pazarlamanıza izin verdiğini gösteren bir belge niteliğindedir. Ürünleriniz kendi atölyenizde üretiliyor ise atölyeniz için kapasite raporu almanız gerekiyor. Alınamaması durumunda ise çok kolay olmasa da kapasite raporu olan herhangi bir üreticiyle anlaşmaya çalışabilirsiniz. Fuar sonrasında genelde 3 ay kadar bir süre zarfında bu belgeleri hazırlayıp teslim etmeniz gerekiyor. Süre değişebileceği için başvurunuz öncesinde mutlaka kontrol etmeniz gerekir. Evraklar hazırlandıktan sonra dosyanız ihracatçı birliğiniz tarafından incelemeye alınır. İncelemeden sonra ticaret bakanlığının görüşü beklenir. Tüm bu süreç olumlu ilerlerse ticaret bakanlığı merkez bankası ödeme talimatı gönderir. Ödeme talimatı gönderildikten yaklaşık 3 ay sonra da devlet desteğiniz başvuru evraklarında paylaştığınız şirket hesabınıza yatırılacaktır. Tüm bu inceleme sürecini çevrimiçi olarak size ihracat birliğiniz tarafından verilen kullanıcı adı ve şifreniz ile takip edebileceksiniz. Fuar katılımınız ile devlet desteğinizin hesabınıza yatışı arasında yaklaşık 5-6 ay kadar fark oluyor. Fuar katılımlarınızın istikrarlı bir şekilde devam etmesi her seferinde yeni müşteriler edinmeniz ve varolan müşterilerinize kendinizi hatırlatmanız açısından çok önemli olduğunu bilmeniz gerekir. İstikrarlı ve güvenilir bir marka olduğunuzu göstermiş olursunuz. Ayrıca fuar esnasında farklı markalar ile bilgi alışverişleri yapabilir, yeni trendleri birebir gözlemleyebilirsiniz. Son olarak fuar desteği alamasanız dahi eğer katılacağınız fuar milli katılım yapılan fuarlar listesinde ise ve ihracatçı birliğinizin o fuarla anlaşması var ise kayıt ücreti (1500-2000 civarında olan registration fee) ödemeden katılacağınızı bilmenizi isterim. Şu anki döviz kuru ile düşündüğünüzde size ciddi bir avantaj sağlayacaktır. Yazım sırasında birçok kez tekrar ettim ancak yinelemek isterim ki başvuru süreçleri değişebiliyor. Mesela daha önce fuar başvuruları sadece başvuru sözleşmesini ihracatçı birliğinize göndererek yapılabiliyorken artık tüm evrakları şirketinizin KEP adresinden e-imzalı olarak mail atmanız istenmektedir. Bu nedenle fuar başvurularınız için en son ve doğru bilgiyi ihracatçı birliklerinizden alabileceğinizi hatırlatmak isterim.


Türkiye çapında 98 mağazası ve merkez ofisi ile birlikte yaklaşık 6.000 kişinin çalıştığı büyük bir aile olan Boyner Büyük Mağazacılık, kadınları istihdam etmeye yönelik Seninle Tamam projesini hayata geçirdi. Boyner, bu projesiyle çeşitli nedenlerden dolayı çalışma hayatına ara vermek durumunda kalmış kadınlara iş imkanı sunuyor. Seninle Tamam projesinde çalışma saatleri esnek tutuluyor; kadınlar işe başladıklarında çalışma saatlerini kendi programlarına göre düzenleyebiliyor. Proje tüm Boyner mağazalarının olduğu şehirler için hedefleniyor. Perakende sektöründe en çok istihdam sağlayan markaların başında gelen Boyner, 2022 yılında yeni mağazalar açmaya devam ederken insan kaynağını da güçlendirmek için yeni istihdam modelleri yaratmayı hedefliyor. Boyner yeni başlattığı bu proje ile işe alımları toplumun önemli bir ihtiyacını da çözmek üzere tasarladı. Seninle Tamam projesi, hiç çalışmamış ya da çeşitli nedenlerle çalışma hayatına ara vermiş ve sonrasında da iş hayatına dönememiş kadınları Boyner ailesinin bir parçası olmaya davet ediyor. Seninle Tamam projesi, kadınlara kendi belirleyecekleri çalışma saati opsiyonlarıyla işe başlama özgürlüğü sunuyor. Boyner mağazalarına Satış, Depo, Operasyon, Müşteri İlişkileri gibi farklı pozisyonlarda işe alınan adaylar Boyner'in sunduğu eğitim olanaklarından faydalanabiliyor. Verilen eğitimlerle mağazacılık mesleğini öğrenen adaylar, çalışmaya, kazanmaya ve fark yaratmaya hazırlanıyor. Boyner Büyük Mağazacılık Saha İnsan Kaynakları Direktörü Başak Bilgin Seninle Tamam projesi hakkında şunları söyledi: Boyner olarak, yeni mağazalar ve mevcut mağazalardaki büyümeye bağlı olarak her yıl düzenli bir şekilde yeni işe alımlar gerçekleştiriyoruz. 37 ilde yaklaşık 6.000 çalışanımızla Türkiye'nin en önemli işverenleri arasında yer alıyoruz. Bu yıl insan kaynağımızı güçlendirme hedefimizi, sosyal sorumluluk bakış açısıyla birleştirerek 'Seninle Tamam' projesini başlattık. Bu proje ile kadınlar için istihdam yaratıyoruz. Kadınlara geç kalmış hissetmeden çalışma, kazanma ve meslek sahibi olma fırsatı sunuyoruz. İşe geliş-gidiş saatlerini kendi şartlarına göre ayarlayarak 'Çocuğumu kim okula bırakacak' diye düşünmedikleri daha rahat bir çalışma hayatı yaratıyoruz. 'Deneyimim yok' diye endişe etmeden, işi öğrenebilecekleri eğitimler vererek meslek sahibi olmalarına yardımcı oluyoruz. Kısa süre önce başlattığımız projenin, hiç çalışmamış ya da çeşitli nedenlerden çalışmaya ara vermiş kadınları çok sevindirdiğini görüyoruz. Doğru bir projeyi hayata geçirdiğimizin kanıtı olan bu yoğun ilgi bizi mutlu ediyor. Boyner olarak, çalışmak isteyen tüm kadınların yanındayız. Elde edeceğimiz yeni başarılarda onların önemli katkıları olacağına inancımız tam. Bu nedenle kadınlara 'Yeter ki Sen İste. Boyner Seninle Tamam' diyoruz. Adaylar, başvurularını Kariyer.net, Secretcv.com ve LinkedIn platformları üzerinden yapabilecekler.


Paris'teki Yves Saint Laurent müzesi, Yves Saint Laurent'in ilham perisi, yakın dostu ve akıl ortağı Betty Catroux adına bir sergi açıyor. Serginin küratörlüğünü SL kreatif direktörü Anthony Vaccarello üstlenecek. O giysilerimin içinde mükemmel. Tam olmasını istediğim gibi. 1967 yılında gece klübü The New Jimmy'sde tanışan Yves Saint Laurent ve Betty Catroux, o günden itibaren birbirlerinden hiç ayrılmamışlar. YSL Betty'nin androjen tavrına hayran olup onun kendi tarzını tam olarak yansıttığına karar vermiş ve hayatı boyunca onun maskülen/feminen stilinden ilham almış. Yakın arkadaş grubuyla hem partileyip hem çalıştığını, hayatını, evlerini ve dünyasını paylaştığını iyi bildiğimiz Yves Saint Laurent ,30 yıllık ilham perisi ile Le Smoking gibi birçok önemli tasarımını tanıttı. Yves Saint Laurent'in ölümünden sonra ise Betty Catroux oldukça büyük olan YSL giysi koleksiyonunu Fondation Pierre Berge Yves Saint Laurent'e bağışladı. Koleksiyonda yaklaşık 180 haute couture parçası, 138 de hazır giyim parçası ve aksesuar var. Bu koleksiyon aynı zamanda şu ana kadar müzeye yapılan en büyük bağış olma özelliğine sahip. Sergide Vaccarello'nun bu koleksiyondan seçtiği yaklaşık 50 parça bulunacak. Belki de moda tarihinin en ünlü ilham perilerinden biri olan Catroux için Yves Saint Laurent ile yaşıyor, Yves Saint Laurent ile nefes alıyor diyen Anthony Vaccarello, 70li yaşlarında olan Catroux ile 2018 yılında bir reklam kampanyası da çekmişti. Yves Saint Laurent müzesi Paris'te 2017 yılında açıldı. Müze binası 1974-2002 yılları arasında tasarımcının atölyesi olarak faaliyet göstermişti. Şu anda amacı YSL'nin mirasını korumak olan müzede yaklaşık 34000 parça var. Sergi 3 Mart 11 Ekim 2020 tarihleri arasında gezilebilecek.


Aslında Jane Birkin için yarı İngiliz yarı Fransız demek daha doğru olur çünkü henüz 20'li yaşlarının başında oyunculuk yapmak için Fransa'ya gidiyor ve meşhur aşkı Serge Gainsbourg ile tanıştıktan sonra da bir daha oradan ayrılamıyor. Şimdilerde hala Paris'te yaşayan Jane, Bu şehir benim için Serge demek. İkisinin de ortak özelliği benzersiz olmaları. Ve son derece yanlış şeyler yaptıklarında bile sevilebilir kalmaları... diyor. Konforlu bir stil, kendi mutluluğunuzu keşfettiğinizde başlar. Bunların yanı sıra onun bu kadar göz önünde olmasının sebeplerinden biri hiç kuşkusuz şahsına münhasır stili. Derler ki, kimi insanlara giydikleri kıyafet değer katar, kimileri ise giydikleri kıyafete değer katar. Jane Birkin şüphesiz ikinci gruptan. Aksi halde onu sık sık görmeye alışkın olduğumuz bol jeanleri, basic tişörtleri ve imzası niteliğinde olan hasır sepetleri -çantası- bu denli popüler olamazdı. Konforlu bir stil, kendi mutluluğunuzu keşfettiğinizde başlar. sözü, aslında stilinin özeti. Giydiği kıyafetle rahat olması ve mutlu olması yeterli. Her kıyafetini bu doğrultuda seçiyor. İster şık bir gecede yer alsın ister günlük bir gezintiye çıksın. Denklem hep aynı. Onu dar pantolonlarla, yüksek topuklularla görmek pek mümkün değil. topuklulular olurken bu tarzını günlük stiline diz üstü çoraplar ve düz taban ayakkabılarla uyarlıyor. Şık olması gereken zamanlarda zarif ince bir kolyeyi tercih ediyor. Fazla aksesuar sevdiği söylenemez fakat kemerleri sevdiği kesin. Gömlek-pantolon, tişört-şort kombinlerinin yıldız parçası mutlaka kalın bir deri kemer oluyor. Dışarıya ya çantasız çıkıyor ya da meşhur sepetlerinden birini eline alıyor. Onu ayrıcalıklı kılan özelliklerden biri de çanta olarak kullandığı hasır sepetleri. Hatta bu sepetler aynı zamanda Hermes'in meşhur Birkin çantalarının ortaya çıkmasındaki baş aktör. Her şey 1981 yılında, Paris'ten Londra'ya uçan Jane Birkin'in çantasındakileri yanlışlıkla yere dökmesiyle başlıyor. O sırada yanında oturan kişi, Hermes'in CEO'su Jean-Louis Dumas. Fransız modaevinin CEO'su, Jane Birkin'e cepleri olan bir çanta almalısınız dediğinde, Birkin'in cevabı Neden Hermes Kelly'den daha büyük fakat Serge'nin bavulundan daha küçük bir çanta yapmıyorsunuz? oluyor ve böylece efsane çantanın ilk çizimleri o yolculukta ortaya çıkıyor. Hermes Birkin çantalar yıllarca bir statü simgesi olarak kadınların kalbinde taht kurmayı başardı. Fakat Jane Birkin yakın bir geçmişte çantaların üretim aşamasında timsahlara zarar verildiği gerekçesiyle markadan açıklama istedi ve bu modelden isminin kalkması talebinde bulundu. Hermes bu konuda Birkin'i ikna edecek bir açıklama yaparak timsahlara kötü muamele edilmediğini garantiledi. Birkin ikna olmuş olacak ki ismini geri almaktan vazgeçti fakat artık Birkin Bag kullanmadığını da duyurmaktan geri durmadı. Bu çanta çok büyük ve ağır. Ben artık bir erkek gibi herşeyi ceplerime doldurarak ellerim boş geziyorum. Jane Birkin oldukça hareketli geçen gençlik yıllarının ardından, şimdi kendisini ailesine, kızlarına ve hayır işlerine adayarak yaşıyor. Yıllardır Amnesty International ile birlikte çalışan Birkin, pek çok alanda insanlık için mücadele ediyor. Jane, özellikle anne olduktan sonra daha güçlü ve özgür bir kadına dönüştüğünü söylüyor. Geçen yıllarla birlikte daha da oturan tarzından bunu görmek mümkün. Belli ki artık ne istediğini çok iyi bilen bir kadın var karşımızda. Dağınık kakülleri, her zaman aynı boyda olan kahverengi saçları ve o makyajsız hali ile ikonlaşan fakat asla özensiz gözükmeyen Jane Birkin. Erkek kazaklarını ve gömleklerini sıkça kullanmasına rağmen fazla salaş veya maskülen durmuyor çünkü bir şekilde feminenliğini vurgulamayı başarıyor. Örneğin üstüne bol gelen bir erkek gömleği giydiğinde düğmelerini açarak derin bir dekolte oluşturuyor. Bol ve koyu tonlarda bir pantolonla ise göbeği açık bluzleri kombinliyor. Ne yoldan olursa olsun o pervasız, havalı ve feminen görüntüsünü yakalamanın bir yolunu buluyor.


Chanel tweed ceket, Hermes Birkin Bag, Armani takım elbise, Louis Vuitton Monogram valiz, Cartier Panthere yüzük... Moda dünyasının yıldızlarını oluşturan bu ürün isimlerini ilk defa duymadığınıza eminim. Öyle ki, bu ve bunlar gibi daha birçok özel parça çok uzun senelerdir markaların lokomotif ürünleri halinde satışa sunulurken milyonlarca kişinin hayallerini süslemeye de devam ediyor. Söz konusu ürünler 'moda hiyerarşi'sinin en tepesinde Zamansız Parçalar adı altında doğal bir korunmaya alınmış durumda. Her biri her daim arzulanıyor, ait olduğu markaya her daim para kazandırıyor. Zamansız ürün her şeyden önce senelerin testinden sağlam çıkmış ürün demek. Diğer bir deyişle yıpranmadan, değerinden bir nebze kaybetmeden zaman içindeki yolculuğuna devam edebilmiş ürün demek. Zamansız ürün, oluşup yıkılan trendlerden etkilenmeyen, kişide 'trend üstü' bir hissiyat yaratan ürün demek. Bunun için aranan en büyük özellikler ise şüphesiz ürünün kusursuz ve özgün tasarımı. Ancak tek başına estetik de yeterli değil... Öyle ki, zamansız ürün fonksiyonel olarak da zamanın testinden alnının akı ile çıkmış olmalı. Her dönemin ihtiyaçlarına uygun kullanım rahatlığı içermeli. Üstelik moda literatüründe bir parçanın 'zamansız' olarak ifade edilebilmesi için, seneler içerisinde bir çok kişiye ulaşmış olması da aranan bir özellik. Buna elbette ürünün ulaştığı her kişide pozitif duygular ile pozitif kullanım deneyimi bırakmış olması da dahil.


Demna Gvasalia'nın şu sıralar neden Paris'in en gözde tasarımcısı olduğunu anlamak için önce Paris'le ilgili bildiğiniz herşeyi unutmalısınız. Catherine Deneuve, Jane Birkin, Françoise Hardy; evet her şeyi unutun. Trençkotları, ipek bluzları, bale ayakkabılarını ve hasır çantaları da. Hatta Montmartre'daki Amelie'yi ve Laduree'nin önünde poz veren Carrie Bradshaw'u da unutun. Vetements ve Balenciaga'nın tasarımcısı Demna Gvasalia'nın Paris'i o alışılagelmiş Paris değil. Spiral isimli Fransız polisiye dizisini izliyorsanız Gvasalia'nın Paris'ine aşina olabilirsiniz veya Leila Slimani'nin romanı Lullaby'ı okuduysanız da Gvasalia'nın Paris'ini anlayabilirsiniz. Bu yeni Paris fast food yenen ve cazibeli giyinmenin dar kot pantolonlar ve sahte çantalar anlamına geldiği bir şehir. Bu şehirde artık Edith Piaf'ın nostaljik şarkıları yerine her köşe başında farklı diller kulağa çalınıyor. Geçtiğimiz günlerde Demna Gvasalia yeni Vetements koleksiyonunu erkek moda haftasında Les Puces de Saint- Quen adlı bit pazarında gerçekleştirdi. Modeller eski aynalar, antikalar ve ikinci el halılarla dolu tezgahların aralarını podyum olarak kullandı. Konum olarak Gvasalia'nın bu seçimi moda haftalarının gösterişli ortamlarından oldukça uzak. Modeller ise başörtüleri ve yağmur montları ile slogan tişörtler ve sweatshirtler giyiyordu. Yani herşey alışılagelmişin dışında. Vetements defilesinden bir hafta sonra stüdyosunda 4 Mart'ta gerçekleştireceği Balenciaga şovu için çalışmaya başlıyor Gvasalia. Birçok defilede parçalar son dakikaya kadar kırışmasınlar diye kılıflarında bekletilip, son dakika giyilir. Gvasalia ise stylingi kendi yaptığı defilelerinde modelleri erken giydirip kuliste defilenin başlamasına kadar sohbet ortamı oluşturuyor. Böylece defilede tüm kıyafetlerin üzerinde birazcık yaşanmışlık hissi oluyor. Demna'ya göre giyilen ister bir Vetements kapüşonlusu, ister bir Couture elbise olsun önemli olan giyen kişinin kendini o kıyafetin içinde mutlu hissetmesi. Zamanında Vogue'a verdiği röportajında da söylediği gibi Gvasalia için mütevazi olmak günümüzün yeni popüler konsepti. 2014 yılında Vetements'e dahil olan tasarımcı her zaman sıradışı konseptler ortaya çıkarmayı başarıyor. Bunlar arasında modellerin önünde DHL yazan tişörtlerle bir Çin restoranında yürüdüğü şov en unutulmazlardan. Kabul edelim Vetements artık günümüzün en etkili modern moda markası. Pahalı kapüşonlulara olan ilgi ve uzun floral elbiselerin popüler olması hep Vetements'in etkisi. Gvasalia, Balenciaga'nın kreatif direktörü olduğunda kendisinin de dünyası bir o kadar havalı oldu. Kanye West ve Kim Kardashian gibi isimler Balenciaga'nın şovlarını kaçırmaz olmuşlardı. Benim görüşümde farklı olan şey pragmatizm. Moda dünyası gerçek dünya değil ve benim estetik anlayışım ise hipergerçeklik. Ben bir çeşit rüya yaşamakla ilgilenmiyorum, bu çok sıkıcı olurdu. diyen Gvasalia geçen sene Vetements'in merkez ofisini Paris'ten Zürih'e taşıyarak radikal bir karar verdi. Aynı zamanda kardeşi Guram Gvasalia'yı da markanın CEO'su yaptı. Markanın Paris'ten Zürih'e taşınmasına birçok tepki gelse de Gvasalia 'Araştırmamın çoğunu bilgisayarımdan yapıyorum, öyleyse herhangi bir yerde de olabilirim. Ne farkeder ki?' diyerek Zürih konumunun arkasında duruyor. 1981 yılında Gürcistan'ın Sukhumi şehrinde doğan Gvasalia'nın çocukluğunun bir kısmı Sovyet yönetimi altında geçiyor. Diğer bir kısmı da 1989'da Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla hayatına giren pop müzik, Coca-Cola ve Vogue dergisi gibi yeniliklerle tanışıyor Demna. Yani tam anlamıyla farklı kültürlerin etkisi altında kalıyor. Gvasalia'ya göre son Vetements defilesi kendisinin Doğu Avrupa köklerine en yakın hissettiği şovdu. Şov %100 ben ve benim estetik anlayışım üzerineydi. Hatta modellerden biri benim Gürcistan'da doğduğum bölgedendi. Bu tesadüf eseri oldu. Biz modellerin birçoğunu Instagram üzerinden seçiyoruz. diyor Gvasalia. Ülkesinde o 10 yaşındayken çıkan sivil savaşta Caucasus dağlarına kaçan Gvasalia ve ailesi zor arazi koşulları sebebiyle yolda arabalarını bırakarak yürüyerek korunmak için dağlara kaçmak zorunda kalıyor. Daha sonraları ise Tiblis'e kaçmayı başarıyor aile. Moda dünyası için sıradışı olsa da Gvasalia'nın geçmişi özgünlüğünün başlıca sebepleri arasında. Vetements, bugüne kadar erkek moda haftalarında kadın koleksiyonları ve Haute Couture haftalarında kapüşonlu sweatshirtler çıkararak Gvasalia kardeşlerin gelişen bir projesi oldu. 4 yıllık bir markayı bu endüstrinin yüz yıllık kurallarına göre yönetemem diyen Gvasalia kardeşler satın almacılar için de sıradışı bir strateji izliyor. Birçok moda evi kendilerini korumak için satın almacılara minimum bir sipariş numarası veriyor. Vetements'da ise satın almada minimum bir rakam yok, sadece maksimum bir limit bulunuyor. Vetements'ın bu stratejisi talebi arttırıp, markanın üzerinde cool bir imaj yaratmak için. Paris moda dünyasının kuralları çerçevesinde sıra dışı olsa da Vetements'da bu taktik işe yaradı. Şu günlerde ise Gvasalia için en önemli şey 'şeffaflık'. Hollywood'un geldiği noktaya bakın ve hepimizin haline bakın. Şeffaf olmak zorundayız diyen Gvasalia'nın son defilesi birkaç yıl çalışıp çok şey öğrendiği Martin Margiela'yı anmıştı. Günümüzün trendleriyle uyum içinde olan Demna Gvasalia için teknoloji de en az şeffaflık kadar önem taşıyor. Balenciaga için yaptığı son projesini ise bir çeşit teknolojik deney olarak tanımlıyan Gvasalia, markanın tamamen dijital olması gerektiğini savunuyor. Demna'ya göre teknolojinin gittiği yerin modayı nasıl değiştireceğini tam anlamıyla bilemesek de herşeyin değişeceği kesin. - Balenciaga ve Dadcore Akımını okumak için tıklayınız. - Balenciaga ve Sıradışı Reklam Kampanyalarını okumak için tıklayınız.


1972'de Amancio Ortega yerli kadınları yüzlerce farklı kooperatifte toplayıp ürettikleri iç çamaşırlarını, ev kıyafetlerini ve sabahlıkları sattıkları Confecciones Goa adında bir şirket kurdu. Ortega'nın kardeşleri ve nişanlısı Rosalia Mera da sattıkları ilk ürünleri evde ellerinde dikiyorlardı. 3 sene sonra Amancio ve Rosalia Zara adını verdikleri ve kısa zamanda çiftin yaşadığı İspanya'daki Galicia kentinin sınırlarını aşan perakende mağazasını açtılar. Zara satışlarında çok başarılı oldu çünkü tasarım ürünleri makul fiyatlara satıyordu. 80'lerin ortalarına doğru Ortega Zara'yı İspanya'nın her yerine yaydı. Zaman içinde markayı Inditex Grup adı altında bir holdinge dönüştürdü ve hisselerin %59.29'unu satın alarak en büyük hissedar oldu. Inditex SA bugün bünyesinde; Massimo Dutti, Uterque, Zara Home, Stradivarius, Bershka, Oysho ve Pull&Bear markalarını bulunduran Avrupa'nın lider perakende firması. İspanya merkezli şirket şimdiye kadar 92.000'den fazla insana iş verdi, 7.000'den fazla mağazaya sahip ve 2016 Ocak ayında 20.9 milyar Euro gelir beyan etti. 80'lerin sonlarına doğru 3 sene içinde Ortega, Zara'yı Fransa'ya Portekiz'e ve Amerika'ya açtı. zamanda Inditex'e yatırım yaparken Louis Vuitton'un bile büyük ihtimalle dünyadaki en yaratıcı ancak en yıkıcı perakendeci diyerek kabul ettiği gibi oldukça kontrollü ve akıllı seçimler yaptı. İspanya borsası batarken Ortega'ya yaklaşık 45 milyar dolar getiren Inditex bitmek bilmez bir yükselişteydi. 10 yılın sonuna doğru Ortega İspanya'nın en büyük şehirlerinde, Avrupa'nın bazı bölgelerinde ve Amerika'da pek çok lüks ofis ve mağaza sahibi oldu. Miami'de bulunan Epic Residence&Hotel, Madrid'deki Torre Picasso gökdeleni ve yine Madrid'de bulunan ve 450 milyon dolara satın aldığı 9 katlı bina sahip olduğu emlaklardan sadece üçü. Ortega aynı zamanda İspanya'nın Larin kentinde bulunan La Coruna adlı bir atlı spor merkezinin de hisselerinin %21.6'sını elinde tutuyor. Tüm bunlarla birlikte Ortega'nın yaklaşık olarak 8 milyar dolarlık bir borsa portföyü bulunmakta. Bu da onu 2015 Forbes'un Dünyanın en zengin insanları listesinde birinci sıraya yerleştirmişti. Ancak Forbes bir sene sonra listede Ortega'yı ikinci sıraya düşürdü ve başarılı iş adamına Avrupa'nın en zengin insanı ve Dünya'daki en varlıklı perakendeci ünvanını verdi. Tutumluluk, kendini adama ve sıkı çalışma Amancio Ortega'nın başarısının nedenleri. Ortega oldukça gösterişsiz bir hayat yaşıyor. Dikkat çekmekten kaçınıyor ve 25 senedir tatil yapmadan çalışan bir işkolik. Her gün öğlen yemeğini çalışanları ile birlikte şirket yemekhanesinde yiyor ve 25 senedir köşedeki aynı kahve dükkanından kahve alıyor. Aslına bakılırsa Ortega hali hazırda bir ofis sahibi sayılmaz. 79 yaşındaki ispanyol işini farklı tasarım alanlarından veya fabrikalardan yürütmekte. İlk röportajını 2000'de Zara'nın tanıtımını yaptığı sırada vermiş ve o zaman bile röportaj sadece 3 gazeteciye verilmiş. 1999'a kadar milyarderin yayınlanan tek fotoğrafı eski bir kimlik fotoğrafıydı. Ortega servetini kurnaz yatırımlarına da bağlıyor. Zenginliğinin büyük bölümü dünyanın en büyük perakende devi olan ve ona 4 milyar eurodan fazla kar ettiren Intidex Grup'dan geliyor. Ortega bu paranın çoğunu Avrupa ve Amerika'da aldığı mülklere yatırıyor. Zamanında ayak işleri yapan küçük çocuk artık Warren Buffett'dan daha zengin bir iş adamı. Zara ise 70 ülkede 6.2000'den fazla mağazası bulunan bir perakende devi. Bu yazı bir çeviridir. Orjinal dilinde okumak için tıklayınız.


Her sene dünyanın dört bir yanında önemli müzelerde açılan moda sergilerinin haberini alır ve seyahat etme isteğiyle yanıp tutuşuruz. Pandeminin başlangıcının ardından tüm dünyada müzelerin kapılarını kapatmasıyla, bu heyecanımız kursağımızda kaldı ama imdadımıza dijitalleşme ve Google yetişti. Evlerimizde kalmaya devam ettiğimiz bu dönemde sadece tıklayarak müze gezmiş kadar olacağımız çevrim içi kaynakların sayısı oldukça fazla. İşte koltuğunuzda otururken ziyaret edebileceğiniz 7 moda sergisini sizin için listeledik. Valentino Garavani, dijital sergi düzenlemek konusunda gerçek bir öncü, nitekim ilk dijital müzesini 9 yıl önce hayata geçirmiş. Bu müze hala ziyarete açık, sitenin adresine tıkladığınızda sizden bir form doldurmanız ve bir uygulama indirmeniz bekleniyor. Ardından 60'lı yıllardan bugüne uzanan zengin bir arşivi evinizin konforunda keşfetmeniz mümkün. Ünlü İtalyan tasarımcı Gianfranco Ferre'nin markası artık moda dünyasında yer almıyor ama ismi kendi adıyla kurulan dernek tarafından yaşatılıyor. Aslen mimar olan Ferre, mimari geçmişini moda estetiğine de yansıtarak özellikle heykelsi beyaz gömlekleriyle öne çıkmıştı. Gianfranco Ferre ayrıca 1989 yılında Christian Dior'un kreatif direktörü oldu ve uzun yıllar kendi markası ve Dior'u bir arada devam ettirdi. Gianfranco Ferre'nin arşivi, ilham kaynakları ve tasarımları şimdi Google Arts & Culture'da meraklıklarına açık tutuluyor. Mobil uygulamaları kullanarak giysileri artırılmış gerçeklikle görmeniz de mümkün. Gianfranco Ferre'nin dünyasını keşfe çıkmak için buraya tıklayın. Italyan modasının 20 yıllık tarihini anlatan Bellissima: Italy and High Fashion, Roma'nın ünlü MAXXI müzesinde 2014 yılında sergilenmişti. Sergi İtalyan modasının şekillenmesinde ve Made in Italy'nin öne çıkmasında rol oynayan ünlü italyan modacılardan seçkiler sunuyor. Bu isimlerin arasında Emilio Schuberth, Sorelle Fontana, Roberto Capucci, Mila Schön, Fendi, Pucci ve Valentino da var. Sergi, sinema, günlük giyim, kokteyl, egzotizm gibi bölümlere ayrılmış. Sergiyi çevrimiçi gezmek için buraya tıklayın. İlk olarak 2017 yılında Paris'te Musee des Arts Decoratifs del Louvre'da sergilenen Christian Dior: Designer of dreams sergisi, 2019 yılında da Londra'da Victoria & Albert Müzesinde sergilendi ve ziyaret rekorları kırdı. Şimdi bu sergi Youtube'da herkese açık! Moda meraklıları, sergi küratörleri Florence Müller and Olivier Gabet eşliğinde sergiyi kahvelerini yudumlarken ziyaret edebilir. Netflix'de kostüm tasarımlarıyla öne çıkan iki dizi The Crown ve Queen's Gambit'i merakla izlediyseniz size çok iyi bir haberimiz var. Bu dizilerin kostüm tasarımcıları Amy Roberts ve Gabriele Binder'in seçtikleri giysiler ve objeler, Brooklyn Müzesi tarafından çevrimiçi ziyarete açılmış. Müzenin moda küratörü Matthew Yokobosky ise izleyicilere kendi sesiyle eşlik ediyor. Siteye girince dizi seçiminizi yapıyorsunuz ve sırasıyla seçilmiş giysilerin detaylarına tıklıyor ve üç boyutlu fotoğraflarına bakıyorsunuz. Hatta giysilere tıkladığınızda her birinin hikayesini röportaj kısmında dinlemeniz mümkün. Burdan sonrasının sürprizini bozmayalım, tıklayın ve yaşayın. 2000 yılında, küratörlüğünü ünlü moda tarihçisi Valerie Steele'in üstlendiği The Corset: Fashioning The Body sergisi Fashion Institute of Technology New York müzesinde açıldı. Korse ve büstiyerlerin önce ihtiyaç, belki sosyal dayatma, ardından da moda parçası olarak kadınların hayatındaki önemli yerini anlatan sergi, Rönesans döneminden 20. yüzyıla kadar uzanan bir dönemi yansıtan seçkisini şimdi çevrimiçi ziyarete açtı. Sergiyi Google Arts & Culture'da buraya tıklayarak gezebilirsiniz. Son olarak, Japon tasarım ekolünü sevenlerin kaçırmaması gereken bir sergiden bahsetmek istiyoruz: Rei Kawakubo: Art of the in-between. Comme des Garçons'un tasarımcısı Rei Kawakubo kendi modasını ve estetiğini yaratan, moda tasarımı okumadığı için kalıplara girmeden özgürce yaratmayı da kendi imzası haline getirmiş bir tasarımcı. Kawakubo'nun koleksiyonları standartlaşmış güzellik tanımlarına ve beklentilerine baş kaldıran, her daim mesaj taşıyan ama kendini de çok ciddiye almayan koleksiyonlar. MET müzesinde 2017 senesinde yer alan bu sergi şimdi Google Arts & Culture'da ziyarete açık. Haydi tıklayın ve keşfe başlayın.