Hazırlık: İşe bir taslakla başlayın. Bu, hem düşündüklerinizi toparlamanıza hem de hangi konuların bir slayta ihtiyacı olup olmadığını belirlemenize olanak sağlayacak. Ayrıca sunumunuz boyunca, dinleyicilerinize yalnızca gerçekten gerekli bilgileri aktardığınıza emin olun. Slayt gösterisi: Bir sunum hem görsel hem de sözlü iletişim sağlamalı. Dolayısıyla slaytlar önemli. Ama bahsedeceğiniz her konu için bir tane hazırlamak yerine, gerçekten önemli noktalara odaklanın. Etkili bir sunum, aynı zamanda merak uyandırandır. Fotoğraflar: Fotoğraflar konuşmanızı daha eğlenceli bir hale getirebilir, bu nedenle sunumunuzda mümkün olduğunca bol görsel kullanmaya çalışın. Ancak yaratıcılığı da elden bırakmayın. Örneğin rakiplerinizden mi bahsedeceksiniz? O halde bir aslan fotoğrafı paylaşın. Ya da müşteri bulmaktan mı söz ediyorsunuz? Balık tutan bir adam fotoğrafına ne dersiniz? Bu tarz esprili yardımcılar, dinleyicilerinizin ilgisinin farklı yönlere dağılmasını da engeller, onları uyanık tutar. Yazılar: Sunumunuzda yer alan yazılar için mümkün olduğunca basit, anlaşılır bir font kullanın. Mesela Helvetica uygun olabilir. Ayrıca yazıların okunamayacak kadar küçük olmamasına da dikkat edin. Ses tonu: Tek düze ve sıkıcı bir ses tonuyla konuşmayın. Mümkün olduğunca neşeli ve yüksek sesle sunumuzu devam ettirmeniz lehinize. Arada sırada sesinizi alçaltıp yükselterek dikkat çekmeye ve karşınızdakilere soru sorarak onları da sunuma katmaya çalışın. Boşluklar: Slaytlarda bazı noktaları boş bırakıp sözlü olarak doldurmak da dinleyicileri etkisi altına alan yöntemlerden. Aklınızda olsun. Renkler: Biliyorsunuz, projeksiyon duvara yansıtılırken odanın ışıkları azaltılır. Bu nedenle slaytlarınızda kullandığınız renklere de dikkat edin. Fon ve metin renklerinin kontrast yapması daha net bir görünüm sağlar. Pratik yapın: Eğer sunumu nerede yapacağınız belliyse benzer bir düzen kurarak alıştırma yapın. Öncesinde bazı arkadaşlarınız ve aile üyelerinizle prova yaparak onlardan geri bildirim alıp düzenlemeler yapabilirsiniz.


Özel bir sıfat yok. Onlara da zengin diyoruz. Ama isimlerini tek tek biliyoruz. Dünyada 1826 adet dolar milyarderi mevcut. Yine de nasıl yaşadıkları, neler yaptıkları dünyanın geri kalanının ezici çoğunluğu için meçhul. Fil yüküyle parayı nasıl yaptıkları da... Neyse ki bir kılavuzumuz var. En azından bu kadar para nasıl kazanılır mevzusunu aydınlatmak için. Dünyanın önde gelen danışmanlık şirketlerinden Oxford Economics'te görev alan İngiliz ekonomist Sam Wilkin, Wealth Secrets of the 1%: How the Super Rich Made Their Way to the Top (Yüzde 1'in Servet Sırları: Süper Zenginler Zirveye Nasıl Tırmandı) isimli kitabında, bazılarına bizzat danışmanlık hizmeti de verdiği milyarderlerin sırlarını sayıp döküyor. Dünyanın gelmiş geçmiş en varlıklı adamı sayılan, emlak ve maden zengini Romalı Marcus Crassus da sırları ifşa edilen bu listede; Bill Gates, Warren Buffett, Roman Abramoviç de. Bu tavsiyeleri nasıl kullanırsınız biz karışmayız ama Wilkin, Siz de yükselebilirsiniz diyor şakayla karışık. Ben hırslıyım, yaparım diyorsanız ilk öneriden başlayalım. Paranız varsa ilaç sektörüne yatırın, Warren Buffett'ın parası orada. Nasıl yapacağınız konusundaysa sizi aşağıya alalım; işi madde madde netleştirmiş Wilkin. Yazının tamamı ve çok daha fazlası GQ Türkiye Eylül sayısında ve GQ Türkiye Dijital edisyonunda... Thurn ve Taxis ailesi, 17'nci yüzyılda Kutsal Roma Germen İmparatorluğu'nun posta işini elinde tutuyordu. Tutmak ne kelime; işin kendisini de zaten onlar icat etmişti. Avrupa'nın neredeyse tümünde kuryelik yaparak, bugüne dek gelen tarife sığmaz bir servet elde ettiler. Onlar balya balya para yaparken tekerlerine çomak sokmaya çalışan olmamış mıydı? Elbette oldu. 1659'da Antwerp şehri kendi posta servisini kurmaya çalıştı. Rekabet belki ortamı şenlendirecek, fiyatları düşürecekti ama bunu hiçbir zaman öğrenemedik. Çünkü imparatorluk orduları Antwerp'in üzerine yürüdü. Postacılığa niyetlenen beş kişi asıldı. Büyük zenginliğin birinci kuralı işte bu: Parayı kamyonla kazanmak için tekel olmak gerekiyor. Eski dönemin imparatorluk orduları emre amade olmadığı için bugünün en iyi tekelleri modern devletlerin kaba kuvvete başvurmadan, yasayla desteklediği tekeller. Bunların da en güzelleri ya yeni gelişmekte olan ülkelerde ya da Rusya'da mevcut. Meksika'da Carlos Slim böyle büyüdü mesela. Rusya'nın telefon tekeli Svyazinvest'in sahibi Vladimir Potanin bu şekilde dünyanın sayılı zenginleri arasına girdi. Yeni nesil teknoloji firmaları da farklı değil. Çünkü icatların, buluşların, inovasyonun belirlediği sektörde her bir patent mini bir tekel anlamına geliyor. İnternetin kitleselleşmesi, sosyal medyanın şahlanışı, tabletlerin ve akıllı telefonların alıp başını gitmesine, bunların hepsinde geriden gelen ya da hiç rolü olmayan Microsoft nasıl karşı koyabildi, nasıl kendini koruyabildi mesela? Çoktan sağlama aldığı patentlerinin yarattığı tekel etkisi sayesinde. Bill Gates boşuna kalmıyor dünyanın en zenginleri listesinin tepesinde. Yazının tamamı ve çok daha fazlası GQ Türkiye Eylül sayısında ve GQ Türkiye Dijital edisyonunda... Sadece o değil. Bunu yapabiliyor çünkü bunu yapacak kadar büyük. Rekabet yok denecek kadar az, herkesin eli ona mahkum. Amazon dev ölçekli bir şirket. Eskiden ölçek her şeydi. 1970'lerin sonuna doğru çıkan yönetim kitapları, trendin sonuna gelindiğini yazdılar, Artık başka değerler var dediler; yapı-beceri-stil-paylaşılan değerler-üretkenlik-müşteriye yakınlık konularında iyiysen iyisindir. Büyük olmanın tu kaka edildiği yıllardı. Bu tür görüşleri, Sam Wilkin'e göre ancak en büyük firmaların sahipleri destekler. Forbes'un en zenginler listesine baktığınızda dev ölçekli şirketler göreceksiniz. Orada mikro çalışan, müşteri odaklı, hızlı, efektif firmalara yer yok. Eski usul, bildiğin hantal şirketler kral. Çünkü yatırım yapıyorlar; bu yatırımlar öyle boyutlara geliyor ki, pazara girmek isteyenin gözü korkuyor. Kısacası, küçük güzeldir ama büyük her zaman daha güzel. Zengin insan bunu bilen insandır. Yazının tamamı ve çok daha fazlası GQ Türkiye Eylül sayısında ve GQ Türkiye Dijital edisyonunda...


Özel bir sıfat yok. Onlara da zengin diyoruz. Ama isimlerini tek tek biliyoruz. Dünyada 1826 adet dolar milyarderi mevcut. Yine de nasıl yaşadıkları, neler yaptıkları dünyanın geri kalanının ezici çoğunluğu için meçhul. Fil yüküyle parayı nasıl yaptıkları da... Neyse ki bir kılavuzumuz var. En azından bu kadar para nasıl kazanılır mevzusunu aydınlatmak için. Dünyanın önde gelen danışmanlık şirketlerinden Oxford Economics'te görev alan İngiliz ekonomist Sam Wilkin, Wealth Secrets of the 1%: How the Super Rich Made Their Way to the Top (Yüzde 1'in Servet Sırları: Süper Zenginler Zirveye Nasıl Tırmandı) isimli kitabında, bazılarına bizzat danışmanlık hizmeti de verdiği milyarderlerin sırlarını sayıp döküyor. Dünyanın gelmiş geçmiş en varlıklı adamı sayılan, emlak ve maden zengini Romalı Marcus Crassus da sırları ifşa edilen bu listede; Bill Gates, Warren Buffett, Roman Abramoviç de. Bu tavsiyeleri nasıl kullanırsınız biz karışmayız ama Wilkin, Siz de yükselebilirsiniz diyor şakayla karışık. Ben hırslıyım, yaparım diyorsanız ilk öneriden başlayalım. Paranız varsa ilaç sektörüne yatırın, Warren Buffett'ın parası orada. Nasıl yapacağınız konusundaysa sizi aşağıya alalım; işi madde madde netleştirmiş Wilkin. Thurn ve Taxis ailesi, 17'nci yüzyılda Kutsal Roma Germen İmparatorluğu'nun posta işini elinde tutuyordu. Tutmak ne kelime; işin kendisini de zaten onlar icat etmişti. Avrupa'nın neredeyse tümünde kuryelik yaparak, bugüne dek gelen tarife sığmaz bir servet elde ettiler. Onlar balya balya para yaparken tekerlerine çomak sokmaya çalışan olmamış mıydı? Elbette oldu. 1659'da Antwerp şehri kendi posta servisini kurmaya çalıştı. Rekabet belki ortamı şenlendirecek, fiyatları düşürecekti ama bunu hiçbir zaman öğrenemedik. Çünkü imparatorluk orduları Antwerp'in üzerine yürüdü. Postacılığa niyetlenen beş kişi asıldı. Büyük zenginliğin birinci kuralı işte bu: Parayı kamyonla kazanmak için tekel olmak gerekiyor. Eski dönemin imparatorluk orduları emre amade olmadığı için bugünün en iyi tekelleri modern devletlerin kaba kuvvete başvurmadan, yasayla desteklediği tekeller. Bunların da en güzelleri ya yeni gelişmekte olan ülkelerde ya da Rusya'da mevcut. Meksika'da Carlos Slim böyle büyüdü mesela. Rusya'nın telefon tekeli Svyazinvest'in sahibi Vladimir Potanin bu şekilde dünyanın sayılı zenginleri arasına girdi. Yeni nesil teknoloji firmaları da farklı değil. Çünkü icatların, buluşların, inovasyonun belirlediği sektörde her bir patent mini bir tekel anlamına geliyor. İnternetin kitleselleşmesi, sosyal medyanın şahlanışı, tabletlerin ve akıllı telefonların alıp başını gitmesine, bunların hepsinde geriden gelen ya da hiç rolü olmayan Microsoft nasıl karşı koyabildi, nasıl kendini koruyabildi mesela? Çoktan sağlama aldığı patentlerinin yarattığı tekel etkisi sayesinde. Bill Gates boşuna kalmıyor dünyanın en zenginleri listesinin tepesinde. Sadece o değil. Bunu yapabiliyor çünkü bunu yapacak kadar büyük. Rekabet yok denecek kadar az, herkesin eli ona mahkum. Amazon dev ölçekli bir şirket. Eskiden ölçek her şeydi. 1970'lerin sonuna doğru çıkan yönetim kitapları, trendin sonuna gelindiğini yazdılar, Artık başka değerler var dediler; yapı-beceri-stil-paylaşılan değerler-üretkenlik-müşteriye yakınlık konularında iyiysen iyisindir. Büyük olmanın tu kaka edildiği yıllardı. Bu tür görüşleri, Sam Wilkin'e göre ancak en büyük firmaların sahipleri destekler. Forbes'un en zenginler listesine baktığınızda dev ölçekli şirketler göreceksiniz. Orada mikro çalışan, müşteri odaklı, hızlı, efektif firmalara yer yok. Eski usul, bildiğin hantal şirketler kral. Çünkü yatırım yapıyorlar; bu yatırımlar öyle boyutlara geliyor ki, pazara girmek isteyenin gözü korkuyor. Kısacası, küçük güzeldir ama büyük her zaman daha güzel. Zengin insan bunu bilen insandır. Sovyetler Birliği çöktükten sonra Rus ekonomisi hızla küçüldü, refah seviyesi düştü, ortalama ömür bile kısaldı. Artan iki şey vardı: Mafyanın gücü, bir de milyarderlerin sayısı. Sırtlarını imtiyazlara dayayan bu milyarderler kabaca şöyle çalışıyorlardı: Devlet kontrolündeki firmalardan tonu 30 rubleden yani bir paket sigara fiyatına petrol al, yurtdışında piyasa fiyatına sat, karı cebine indir. 2000'lerin ilk yıllarına dek bu sistem tüm hızıyla devam etti, o arada atı alan Moskova'yı geçti, Kremlin'in civarı milyarderlerle doldu. Rusya'da çalışmak her zaman zordu ancak oyunun kurallarını hemen kavrayanlar ayakta kaldı. Diğer herkes yok oldu gitti. Örneğin birazcık baş kaldıran, palazlanmaya başlayan, ben de varım diyen yeni aktörlerin işyerlerini polis bastı, mühürleyip kapattı. Bir sebep her zaman bulunuyordu. Sadece petrol değil, bankacılık sektörü de böyle, kimyasal endüstri de, gübre üretimi de. Bugün Forbes 100 listesinde hangi Rus'u görürseniz, bilin ki zamanında devletten imtiyaz sağlayabilmiş olduğundan orada duruyordur. Sadece Ruslar değil. Meksika, Hindistan, Filipinler, Mısır... İş yapması zor coğrafyalar buralar ama büyük zenginler de yeni kurulmakta olan, oturmamış sistemlerin boşluklarına sığına sığına buralarda serpildi. Yanlış anlaşılmasın, öyle hevesli girişimcilerin yeri değil bu ülkeler, sadece en güçlülerin av alanı. Dünya artık küresel bir köy, İngiltere'de de iş yaparım, Hindistan'da da diyenler de avucunu yalıyor yazar Sam Wilkin'e göre. Çünkü buralarda küresel fiyatlar, arz-talep dengesi geçmiyor. Ya sadece bu tekinsiz bölgelere gidip en büyük olmaya çalışacaksın ya da uzak duracaksın. Arası yok. Wilkin, Wall Street Journal'da afili fotoğrafın çıkar ama bilanço sürekli zarar yazar diyor bu hevesli küresel operasyonlar için. Halbuki polyester kralı Dhirubhai Ambani öyle mi? Hindistan'ın en zor bölgelerinde iş yaptı, büyüdü, adapte oldu, devlet desteğini aldı, sonra kuralları kendi saptadı ve iş yapmak için Hindistan'dan çıkmadı. Sonuç: Öyle zengin oldu ki, ölümüne dek kendine ait bir gökdelende yaşadı. Bir oğlu ülkenin en ünlü aktrislerinden biriyle evli, diğerinin gökdeleniyse babasınınkinden büyük. Siz bunu evde denemeyin ama kimi zaman sistem, borçlunun lehine çalışıyor. Ne zaman? Borçlunun sistemden çıkması haddinden fazla tehlike içeriyorsa. Borçlu çökemeyecek kadar büyükse. Yani über-hiper-süper zenginse... Bu bir sır ve dünyanın en zenginleri bu sırrı biliyor. Hep de kullanıyorlar. Harı rahatça vurup harmanı daha da rahat savuruyorlar. Çünkü zararları bir anlamda devlet garantisinde. ABD'de riskleri devlet güvencesinde iki ipotek kuruluşu Fannie Mae ve Freddie Mac'i hatırlayın; 2008 krizinin ateşini onlar körüklemişti. Neden? Nasıl olsa kaybetmiyoruz, devlet eninde sonunda borcumuzu öder diye riske abandılar. Ve kaybettiler. Bu arada abandıkları ve abarttıkları bir şey daha vardı: Yönetici primleri... Ortalığı yangın yerine çeviren yöneticiler her sene katlana katlana artan primlerini kriz ortamında da almayı bildiler. Başka bir deyişle ABD devleti kriz çıkaran her yöneticiye yılda 10 milyon dolar civarı ödemiş oldu. Fena para değil... Google'ın patronları Sergey Brin ve Larry Page deli değil. Ellerinde Google gibi altın yumurtlayan bir tavuk varken gidip hala sağa sola saldırıyorlar; şirketler alıyor, Google'a bağlıyor, tek potada eritiyorlar. Kimi rakip şirket, kiminin rekabet potansiyeli var, kimi de ürettiği teknolojiyle gelecek vaat ediyor (Google bu konuda başı çekiyor ama Facebook'un kurucusu Mark Zuckerberg'ün de Instagram'ı bir çırpıda 1 milyar dolar sayarak aldığını düşünün; ayrıca buna değdiği de hemen ortaya çıktı). Çok büyük zengin, mala mülke önem verendir diyor Wilkin. Yani elinin altında bir deste tapu olacak! Bu mal mülkü sadece ev-arsa diye düşünmeyin; teknoloji sektöründe esas koşan mevzu patentler. Geniş Forbes listesine bakın; emlak sahiplerini de bol miktarda göreceksiniz, patent sahiplerini de. Tarifsizce zengin bu insanların bir numaralı ortak özelliği matematiğe düşkünlükleri. Ya da birazcık daraltalım: Rakamları deli gibi sevmeleri; hayatı rakamlar, istatistikler, veriler, grafikler üzerinden düşünmeleri. Tamam, çok zenginler, kafaları zehir gibi hepsinin ama çoğu, Sam Wilkin'in anlattığına göre iki lafı bir araya getirmekten aciz. Bakmayın siz çoğunun hayat hikayelerini kitaplaştırmasına; bu eserlerin çoğu gölge yazarların elinden çıkma. Büyük zenginler arasında Andrew Carnegie haricinde konuşmada, yazmada iddia göstermiş kimse yok. O bile Benim tüm yolumu sadece rakamlar belirledi demişti. Kısacası irsaliyeye bakıp orada şiir görüyorsanız, sadece gönül zenginliğiyle yetinmeyebilirsiniz demektir. Bir ortak özelliği kolayca tahmin edebilirsiniz: Kasalara sığdıramayacak kadar çok kazandıkları paraları epey seviyor büyük zenginler. Daha kısa pantolonla oynadıkları zamanlarda bile bunu sıklıkla ifade etmişler. Bill Gates'in çocukken kendine 1 milyon dolar kazanma hedefi koyduğu biliniyor (Zaman içinde değişmiş hedef, Bana 1.5 demişti diyen de var, Kafasında 2 milyon vardı diye tanıklık eden de). Hindistanlı polyester kralı Dhirubhai Ambani, yeniyetmeliğinde düşünde petrol rafinerisi görüyormuş. John D. Rockefeller da Bir 100 bin dolarınız varsa alırım demiş çocukken (Bugünün kuruyla 3 milyon dolar ediyor). Yine Rockefeller, ilk kazandığı büyük banknotu kasadan çıkarıp çıkarıp, öpüp kokluyormuş. Yani sevmişler adamlar parayı. Varyemez Amca'nın havuzu gibi içine atlayıp yüzmüşler mi, orası meçhul. Siz yine de bu adamların hayal gücünü hafife almayın. Bundan sonrası ya filmlerin ya da davaların konusu. Zalim bir özellik... En büyükler bir eşiği geçtikten sonra yola birlikte çıktıkları ortaklarını şutluyor. David Fincher'ın Social Network'ünde, Mark Zuckerberg'ün Facebook'la zirveye ulaştıktan sonra neler yaptığını görmüştük. Rockefeller da ortaklarını silkeledi, Ambani de. Paylarını ödediler, hisselerini aldılar, sistemler kurdular; sonunda zirvede yalnız kaldılar. Bill Gates, Microsoft'u birlikte kurdukları Paul Allen'den çok çabuk kurtuldu mesela. Kısacası, hepsi tek bir gerçeğe vakıftı: Çok çok çok çok para kazanmak istiyorsan, geliri bölmeyeceksin! Kardeşlik hukuku, iyi günde kötü günde laflarına geçiniz dediler: Zenginlik paylaşılmaz, paylaşılsa zenginlik olmaz. Şimdi sayacağımız ortak nokta pek hoş değil ama bunun geleceğini zaten tahmin ediyordunuz: Bu insanlar biraz acımasız. Dünyanın gelmiş geçmiş en zengin insanı, maden zengini Romalı general Marcus Crassus, bütün rakiplerini öldürtmüştü mesela! Tamam bu biraz uç bir örnek oldu ama medeni sınırlar içinde yapılabilecekler de var. Yazar Sam Wilkin, Hint bir sanayicinin kendisine Ambani hakkında Onun karşısına çıkmak istemezsiniz, yöntemleri çok zalim dediğini aktarıyor. Yine yazar, kimin hangi şirkette ne kadar hissesi var, virgülüne kadar bilen Gates'in bu bilgileri zihnine spor olsun diye kaydetmediğini, bunun işadamının rekabetçi içgüdüsünün her an uyanık olduğunu gösterdiğini anlatıyor. Wilkin, çok büyük zenginler içinde en merhametli olanlarının, inanması zor ama finans sektöründen geldiğini de söylüyor. Onlar işin dalgasındaymış; rakiplerini ezip geçmek gibi huyları yokmuş; en büyük insafsızlıkları kriz sırasında bile halen şatafatlı partiler organize etmeye, devlet yardımıyla kurtulduktan sonra dönüp devletle dalga geçmeye meyilli olmalarıymış . İşin özü; tepe oyuncuları, yükseklerde yeterli oksijen olmadığının farkında. O seviyedeyken, rakip ne kadar azalırsa nefes almak o kadar kolaylaşır. Nefes alamayanlar mı var? O da onların sorunu.


Hayatını spordan ibaret tutanlar, 24 saat kulaklıkla dolaşan müzik meraklıları, televizyonun karşısından ayrılmayan dizi fanları, stilini her şeyin üstünde tutan trend tutkunları, yemekten de pişirmekten de anlayan gurmeler ve elbette teknoloji guruları... Game of Thrones'tan Emilia Clarke ve Reign'den Caitlin Stasey. Kasım kasım kasılırlar. Salonun müdavimleridir. Uzun süredir emek harcadıkları her hallerinden belli olan bu adamlar, vücutlarını gururla sergiler. Salonda geçirdikleri zamanın çoğunda aynada kendilerine bakarlar. Spor ayakkabı vazgeçilmezleridir. Her şeyin, hatta bir takım elbisenin bile altına giyebilirler. Onları daha çok jean ve ne çok dar ne de çok bol tişörtlerle görürsünüz. Takım elbise ise ancak düğünlerde... Herkesin vücutlarıyla ilgili olumlu, övgü dolu yorumlarda bulunmasını beklerler. Bu nedenle de dün iki saat spor mu yapmış, ertesi gün öğrenirsiniz. O gün yediği bir parça tatlı, hafifçe incinen bileği, mesai uzadığı için spora gidememesi... İşte kadınların en beğendiği erkek tipi! Yemeklere ve aşçılığa tutkuyla bağlıdır, hayatının odak noktası pişirmektir. Mutlaka bir kitap yazmayı hayal eder. Mutfakta yaratıcı ve yenilikçi olmaya çalışır, deneysel takılmaktan hoşlanır; kuru fasulye pişirmek yerine İtalyan mutfağından bir şeyler dener. Bu konudaki yeteneğini ve azmini kadınların kalbini çalmak için de kullanabilir, kendi hayatını kolaylaştırmak için de. Sosyal medya hesaplarının tamamı yemeğe ayrılmıştır. Enginar püresi üstünde bonfile, patlıcan yatağında kuskus, fındıklı soğuk latte... Bir manzara ya da güzel bir kadın görmeyi bekliyorsanız takibi bırakabilirsiniz. Sarımsak, balzamik sirke, Ayvalık'tan gelmiş zeytinyağı, mümkün olan en büyük ve kalın ahşap kesme tahtası, mermer havan seti. Genellikle üreticisi değil tüketicisi olsa da teknolojik ürünler karşısında büyük heyecan duyar ve mümkün olduğunca bu dünyaya dahil olmaya çalışır. Yazılım ve donanımları en ince ayrıntısına kadar bilir ve gelişmeleri takip eder, yeni ürünler konusunda kendisi kadar coşmayanlara hayretle bakar. Her türlü aletin en yenisini alır veya almayı hayal eder. Bu alandaki engin bilgisi ve sahip olduğu ürünler dışında, kadınları etkileyecek pek bir kozu yoktur. Havası erkeklere geçer. Dışarıdan söylenmesi ve elbette oyun esnasında yenmesi kolay olduğu için pizza. Bir kadınla tanıştığında önce cep telefonuna bakar. Hafta sonlarını sevgilisiyle değil, erkek arkadaşlarıyla PlayStation oynayarak geçirmeyi tercih eder. Romantizm pek ona göre değildir. Yeni çıkan bir oyun, Teknosa'dan hediye çeki, hard disk, AR.Drone 2.0, kablosuz cep telefonu şarjı. Girdiği her ortamda dikkatleri üzerine çekmeyi seven adamdır. Onun için renklerde sınır yoktur; pembe de giyer, sarı da, beyaz da... Salaş giyindiği de olur ancak her zaman temizdir. Şık saatler tutkusudur ancak tek aksesuarı asla değildir, aksesuarlardan korkmaz. Parfümünü değiştirmeye pek yanaşmaz. Favori markaları vardır, hatta kimi zaman baştan aşağı onu giyer. İmzası haline gelmiş birkaç stil tüyosu vardır: Polo yakanın bütün düğmelerini kapamak, renkli çoraplar tercih etmek ya da tişörtü şortunun içine sokmak gibi... Tarzına dair detaylar, yakın plan ayakkabı görseli, erkek dergilerinin stil sayfaları, bileğindeki saat. Onu yaz-kış, güneş gözlüğü olmadan göremezsiniz. Öğle yemeklerini Kanyon'da yer, alışverişini İstinyePark'tan yapar, geceleriyse Karaköy taraflarındadır. Genelde pop müzik sevmediğini iddia eden, Spotify'da saatler geçiren, radyoda çalan şarkıları beğenmeyen ve radyo dinlemekten hoşlanmadığını söyleyen adamdır. Etrafındaki insanlara sürekli tür önerileri sunar. Çoğu popüler müziği eleştirir, yeni çıkan alternatif gruplara destek verir. Müziği kısık sesle dinlemekten hoşlanmaz, mümkünse o ses kulaklıktan dışarı taşar. Festivaller! Onu Harbiye Açıkhava konserlerinde göremezsiniz. Milyon dolarlık sanatçıların yine milyon dolarlar harcanarak düzenlenen konserlerindense kendi tabiriyle gerçek şovlar izlemek için festivallere gider. En sevdiği müzik grubu fotoğrafının basılı olduğu tişörtler, rahat kesim jean'ler ve espadriller... Görüp görebileceğiniz en büyük kulaklıkla dolaşır. Yolda, toplu taşımada, ofiste, her yerde kulaklığı ya boynunda ya da kafasındadır.


Modern yaşamda gereksiz bulduğum bir şey varsa o da kesinlikle her gün yatak toplamaktı. Yatak odamı kimse görmüyor ve her aksam bozulacağını bile bile her sabah toplamak gerçekten çok anlamsız geliyordu. Dürüst olursak, olayların yatak düzenlemeye doğru gideceğini hiç beklemiyordum, amacım sadece iyi bir sabah rutini nasıl yapılır onunla alakalı birkaç makale okumaktı. İlk olarak, uyanış anımızı düşünelim. Yaptığımız ilk aksiyon nedir? Sanırım buna ben de dahil olmak üzere %99'umuzun cevabı telefona bakmak olur. Telefona bakmak basit bir aksiyon gibi görünsede aslında beyine, daha yeni bir güne başlarken uyurken neler kaçırdım mesajını veriyor. Kısacası yeni bir sayfa açmak yerine o bir önceki derste neler kaçırmış diye bakıyoruz. Ünlü bir Google tasarımcısı bu durumu aslında söyle açıklıyor: Sabah ilk uyandığınızda telefonumuzu ters çevirdiğimiz o ilk anda bildirimlerin bir listesini görmek için, dünden beri kaçırdığımız tüm şeylerin oluşturduğu bir menü ile uyanma deneyimini çerçeveler. Bir düşünelim, sabah ilk kalktığında sosyal medyada kalp kırıcı bir yorum, kızgın bir iş maili ve beynine kan fışkırtacak kadar sinir edebilecek bir açıklama görebilirsin. Benjamin Hardy'nin ideal gelecek diye çok sevdiğim bir kitabi var ve kitapta ki en sevdiğim söz ise, Hayatta daha hızlı yol almak daha fazla iş yapmak değildir, seni geriye çeken şeyleri durdurmaktır. Güne ilk olarak pozitif momentumlardan, küçük başarılardan başla. Yani yatağını toplamaktan. Amerikalı Donanma Amirali, dünyayı değiştirmek istiyorsan, önce yatağını toplamakla başla diyor. Küçük şeyleri başarmadan büyük şeylere ulaşamayız. Ayrıca o gün başına kötü bir şey geldiğinde bile eve dönüp toplanmış yatağını gördüğünde kendi başına yaptığın bir başarıyı göreceksin ve bu seni rahatlatacak. Ertesi günün daha iyi bir gün olacağını belirten bir mesaj verecek. Yatağın öyle mükemmel olmasına da gerek yok, 6 saniye bir yatağa toplamak için yeterli. Birkaç hafta kendini denemeye al ve yatağını her sabah topla. Sonucu hızlıca fark edeceksin. Bu sabah rutinine sadece yatağı değil, gardırobunu ve kirli sepetini düzenlemeyi de dahil et. Sözün kısası, 6 saniyelik yatak toplamak aslında o günün nasıl olacağa karsı önemli sinyaller veriyor. Atalarımızın dediği gibi, bir şey nasıl baslarsa öyle devam eder.


Bisiklet: Karda kışta pedal çevirmek pek akıllıca olmasa da baharda dere tepe gezmek için, bisikletinizi kış aylarında alabilirsiniz. Yeni sezonda artacak fiyatlardan etkilenmemek için aralık ve ocak ayları doğru zaman. Tekne: Avrasya Boat Show uluslararası yat fuarının düzenlendiği şubat ayı tekne almak için iyi bir zaman. Markalar fuara özel kampanyalar düzenliyorlar ve birebir pazarlık şansınız var. şubatta sipariş verip tekneninizi yaza teslim alabilirsiniz. Fotoğraf makinesi ve kamera: Dünya çapında yeni modellerin lansmanı ocak ortasında yapılıyor. şubattan itibaren eski modellerin fiyatları düşmeye başlıyor. martta markalar stoklarını eritmeye yönelik kampanyalar yapıyorlar. Tatil: Yaz planlarınızı tatile gitmeden önceki hafta yapmaktansa şubat ve mart aylarında ön rezervasyon fırsatlarından yararlanabilirsiniz. Kış tatili içinse eylül ve ekim aylarını ajandanıza işaretlemeyi unutmayın. Otomobil: Yeni yasal düzenlemeye göre ağustos ayından sonra üretilen otomobiller bir sonrakı yılın modeli olarak kabul ediliyor. Yani yeni modeller eylülden itibaren bayilerde yerlerini alıyorlar. Bir an önce gitmesi gereken bu yılın modellerinden bir tane edinmek isterseniz eylül ayında avantajlı fiyatlardan yararlanabilirsiniz. Şarap: Bağbozumu, yani eylül ve ekim ayları senenin mahsulünü en ucuza alabileceğiniz zamanlar. Taze şişelerinizi uygun koşullarda saklayarak birkaç yıl sonra kendi yıllanmış şarabınızı yudumlayabilirsiniz. Çikolata: Yılbaşı ve ardından Sevgililer Günü de geçtikten sonra mart ayında çikolata fiyatları düşüşe geçer. Ayrıca bayramlardan sonra da çok ucuza çikolata alabilirsiniz. Giyim: Kış indirimleri hemen ocak ayı başında, yaz indirimleriyse temmuz ortasında başlar. Gardrobunuz için klasik parçaları bu zamanlarda toplayabilirsiniz. Bilgisayar ve konsol oyunları: Genel hedef kitle yarıyıl tatiline girdiğinden ocak ayı sonunda oyunlarda kampanya ve indirimler başlıyor. Aynı kural yaz tatili için de geçerli. Yazın oynayacağınız oyunları haziranda kampanyalı olarak satın alabilirsiniz. TV ve ev sineması sistemleri: En büyük teknoloji üreticisi Japonya'nın mali yılı martta sona eriyor. Yeni modeller nisanda piyasaya çıkıyor. Bu yüzden nisandan itibaren tüm dünyada mevcut stokları eritmek için kampanyalar başlıyor. Klima: Herkesin havaların asla ısınmayacağını düşündüğü kış ayları, klima almak için en uygun zamanlar. Yeni yıl fiyat artışlarından etkilenmemek için aralık ayını tercih edebilirsiniz. Mangal ve bahçe mobilyaları: İlk yağmurlar başladığında mağazalar mangalları ya depolara kaldırırlar ya da çok ucuza satarlar. Bu ucuz parçalardan birini satın almak için eylülü bekleyin. Bahçe mobilyaları için de aynı kural geçerli. Ayrıca biraz şanslıysanız, nisan ayında eski stoklardan da birkaç parçayı ucuza bulabilirsiniz. Parfüm: Yılbaşı için hazırlanan setler, eğer Sevgililer Günü'nde de satılmadılarsa çok ucuza sizin olabilirler. Mart başında fiyat etiketlerini konrtol etmeye başlayın. Spor malzemeleri: Sezon araları spor malzemelerini en ucuza alabileceğiniz zamanlar. Yaz sporları için ekim-kasım, kış sporları için mart-nisan aylarında uygun fiyatlı spor malzemeleri bulabilirsiniz.


Sorunun cevabını bulmak için önce bir dedektif gibi kendimi suçlunun yerine koymam gerektiğini fark ettim. Evet bazen beni arasın, hadi aramasa da bir Instagram paylaşımımı beğensin, ne bileyim Twitter'dan mesaj yollasın istediğim insanlar oluyor. Ama bunları benden bekleyen birileri de oluyor ve bunu bildiğim halde yapmadıklarım da var. Peki neden yapmıyorum? Neden o kadını Hakan Altun çaldığında beni düşünecek bir hale sokuyorum? Buradan sonuca ulaşabilirim. Tabii bu empati zor bir iş. İnsanların birini istememelerinin binlerce sebebi olabilir, ki en az Niye aramıyor? kadar söylenmiş bir cümledir; Ben seni yanlış tanımışım. Birini aramamak, tanışma anınızda oluşan ve bir daha bünyenizde kırk yıl sonra tekrarlanabilecek bir gerginlik, birinden çok hoşlanmanın verdiği davranış bozukluğu, eski sevgilisiyle aynı burçtan olmanız gibi psikolojik sebeplere dayanabilir. Arada bir kıvılcım varsa veya bir yemek, evlilik programı gibi gelişen arkadaş tanıştırma organizasyonu aktivitesinden sonra aramamaksa genelde fiziksel durumlara bağlıdır. Çok da dert etmemek lazım, herkes bir gün beğenilmemeyi tadacaktır. Bu olayın en gerilimli kısmı; kadının artık son çare olarak gördüğü şey, yani alacağı herhangi bir yanıtta gururunun artık daha fazla kırılamayacağını düşünerek size soruyu direkt yönlendirmesidir. Niye aramadığı sorulan erkek, mektupla iletişimi de sayarsak muhtemelen en az 2 bin yıldır bu soruya bir cevap geliştirememiştir. Ne kadar eğlenceli bir tip olursa olsun, boş gözlerle bir kül tablasına bakan nevrotik bir vaka haline gelir. Bu durum devam ederse genelde kadının uzatarak avuçlarının içine aldığı kazağıyla adama başarısız birkaç yumruk girişimi olacaktır. Erkek bu durumda da bir değişim gösteremez. Bence 2 bin yıl daha böyle gidecektir fakat çember bir yandan daralırken, bir yandan da genişliyor. Birini aramamanın sebebi olarak gösterebileceğimiz birçok yeni şey etrafımızda belirirken, birine ulaşmanın yolları da aynı hızla artıyor. Seni arayamadım ama o arada Facebook profil fotoğrafımı değiştirip eski sevgilimin Instagram fotoğrafını beğenebildim, çünkü... Cümleyi bitirebilecek kadar güçlü bir koz bulamayacaksak zamanla Aramak istemedim demeyi tercih edeceğiz gibi. Evet, hala kabullenememiş olabilirsiniz ama aramıyorsa sizi aramak istemiyordur. Yazının tamamı ve çok daha fazlası GQ Türkiye Kasım sayısında ve GQ Türkiye Dijital edisyonunda...


Bir araştırmaya göre kadınların erkekler üzerinde etkili olmasının ilk sebebi zekasıymış. Yani yine sonuca bakarsak erkekler hayran oldukları kadın. İtiraf edelim kadınların şapşallıkları hoşumuza gider bazen güleriz... E sonra? O kadar. Ama zekasına hayran olmak bambaşka bir dünya. Sevgisini her size baktığınızda hissedebiliyorsanız, bu da bulunmaz ve olmazsa olmaz bir histir. Kimileri için saygı sevgiden daha da önemlidir, bilirsiniz. Bir evde yaşayabilmek için, beraber tatile çıkmak için yani kısaca bir kahve içebilmek için size saygı duyması gerekir. Hayata bakışınızdan, inandığınız her şeye, yaptığınız işten, gelecek planlarınıza her şeye... Elbette sizin de onu her şeyiyle kabul edip saygı duymanız gerek. Erkekler ağlamaz klişesini bile yıktığımıza göre bir kadının hem deliler gibi güçlü olabildiğini hem de bazen bir kız çocuğuna dönüşerek sizden şefkat ve yardım beklediğine şahit olmuşuzdur diye düşünüyorum. Burada olay denge . Çok güçlü bir kadın zordur. Hep zayıf olan bir kadın ise bazen tahammül edilemez bile olabilir. Sürekli hayatından şikayet eden biri sizin tüm hayat enerjinizi de alır götürür. Güçlü kadının ise olmaması gereken şey erkek arkadaşınız tadında olması. İlişkinizi iki erkek karakter gibi sürdüremezsiniz değil mi? Kadınsılığını da en az ara ara görebileceğiniz bir kadınla devam edilebilir diye düşünüyoruz. Hırslı, işinde ya da hayatta bir şeyleri başarmak, gelecek planları yapmak ve bunlarda da basamak basamak bir şeyleri istediği gibi başarabilmek gibi düşünceleri varsa, hayattaki tek amacı evlenmek çocuk yapmak ilişkim olsun değilse o kadın dolu bir kadındır. Size her daim bir şeyler katabilen, birlikteyken ilişkiniz hariç bir şeylerden bahsedebilmek de yine kadın erkek ilişkilerinde olmazsa olmazdır aslında. İş hayatı, stres, trafik,toplantılar, aile ile fikir ayrılıkları yaşamak her ne yaşıyorsanız yaşayın onun yanına gittiğinizde dünyadan uzaklaşmış hissi sizi sarıyorsa evet, o kadın, doğru kadın!


Hayal aleminde yaşamayı bir kenara bırakalım. "Hayalinizdeki iş" sadece bir hayal. Bunu gerçek hayatta elde ettiğini iddia edenlerdenseniz de kesinlikle şanslı azınlıktansınız. Yılın büyük bir kısmını dört duvar arasında bir ofiste, yapmanız gereken işin peşinde koştururken geçiriyor ve yıl boyunca harcadığınız yüz binlerce saatin hiç bitmeyeceğini düşünüyorsanız yalnız değilsiniz. Özellikle mevsim yaz ve güneş dışarıda sizin omuzlarınızın üzerindeki tonlarca işe inat pırıl pırıl parlıyorsa yükünüz bir kat daha fazla... Evet, aklınızı okuyor olabiliriz ama bir de çözüm önerimiz var. Önünüzdeki bilgisayarın ekranına bakar gibi yapıp hayal kurmayı, işten kaytarmak için sigara molası vermeyi bir kenara bırakın. İçinde bulunduğunuz durumla baş etmenin basit yolları var. Belli aralıklarla düzenli spor yapmanın yararları aşikar. Bir yandan fiziğinizi korurken bir yandan da sağlıklı, stresten tamamen arınmasa da bir nebze rahatlamış bir psikolojiye sahip olmanın en kolay yolu spor. Beyinde salgılanan ve kendinizi iyi hissetmenizi sağlayan endorfin en fazla spor sonrası etkisini gösteriyor. Fakat bugünün ofis saatleri ve yoğun iş temposunu hepimiz biliyoruz. Özellikle yaz rehavetine yenik düştüğünüz bugünlerde sevdiğiniz spora bir şekilde zaman ayırmanın bir yolunu bulmalısınız. Bu salon sporlarından açık havada yapabileceğiniz sporlara kadar her tür egzersiz cinsi olabilir. Önemli olan disiplini elden bırakmadan sadık kalmanız. Kısa süre içinde kendinizi daha rahat, dinç ve en önemlisi stresle daha kolay baş edebilen bir ruh hali içinde bulacaksınız. Ofiste geçirdiğiniz saatler boyunca duvar saatinin yelkovan ve akrebini izlemek ve içinizden "hadi bitsin artık" demek zamanın sizin kontrolünüz dışında akıp gitmesine bir engel değil. Zamanı bu şekilde boş geçirmek yerine önceliklerinizi daha iyi belirler ve sorumluluklarınızı bir an önce yerine getirip kendinize zaman ayırabilirseniz ofis sizin için yarı açık cezaevi olmaktan çıkar. Ofis saatleriniz önemli işlerin halledildiği bir zaman dilimi haline gelirse kendinize ayıracak daha fazla zamanınız olur. Burada kastedilen yan ofiste sizinle benzer pozisyonda çalışan arkadaşınızın sizden önce terfi alması üzerine hissettiğiniz kıskançlıkla ofiste ne kadar iş varsa hepsini sizin üstlenmeniz değil tabii. Kastedilen bulunduğunuz durumdan şikayetçi olmayı bırakıp, onunla yaşamayı, onu kabul etmeyi öğrenmek. Başkalarının başarılarından kendinize örnekler çıkarmanız ve onları takdir etmeyi öğrenmeniz sizi de bir süre sonra kendisiyle barışık hale getirir, motivasyonunuzu yükseltir. Evet, ofis kapalı bir alan. Evet, iş hayatı çok sıkıcı. Aynı iş yerine uzunca bir süredir gidip geliyor ve halen de aynı pozisyonda aynı işi yapıyorsanız belki de kendinize yeni hedefler koymanızın zamanı gelmiştir. Örneğin kariyerinizde sizi daha ileriye götürecek bir eğitim ya da araştırma programı hem kendinizi geliştirmenizi hem de başarabildikleriniz sayesinde mutlu olmanızı sağlar. Sadece işinin başında bir çalışan olmaktan vazgeçin. İşkoliklik günümüzde yaşanan en büyük rahatsızlıklardan bir tanesi. Bunu yenin. İş dışında bir kimliğiniz olsun. Sizi temsilen yaptığınız herhangi bir şey. Örneğin bu internet üzerinde küçük ölçekli bir iş başlatmak olabilir. Bu tip yan projeler bir süre sonra ofisteki problemlerin o kadar da önemli olmadığını hatırlatır. Günlük hayatınızda sizi gülümsetecek bir şeyler bulun. Gülümsemek beyninizdeki nörotransmitörleri bir anlamda kandırarak mutlu hissetmenize neden olur. 10 saniye kadar gülümseyebilirseniz sonrasında stres seviyenizin aşağıya doğru çekildiğini hissedeceksiniz.


Meşhur genç büyücüden 50 yıl önce, başka bir Potter, kitap dünyasını sallıyordu. Stephen Potter'ın, kişisel gelişim üzerine yazılmış, ince espriler de içeren ilginç kitabı tüm dünyada yok sattı. Kitap, savaş sonrasında erkeklere hayatta başarı için bir şablon; sporda, işte ya da aşkta daha iyi olmak için bir yol sundu. O zamana geri dönersek, ofiste rakiplerinizi alt etmeye odaklı bu kitapların artık bir işe yaramayacağını söyleyebiliriz çünkü zaman değişti. İşte günümüz için hazırlanmış bir güncel ofis tüyoları rehberi... Ofiste üstünlük sağlama işi, aslında tamamen rakibinizi hazırlıksız yakalamak ve karşınızdakinin kafasını karıştırmakla ilgili. Bu noktada cep telefonu seçimi, en önemli kalemlerden biri. Çünkü genelde bu cihazlar gücünüzün bir göstergesi. Tek cep telefonuyla dolaşırsanız, Ben herhangi birinin her arzusunu yerine getirecek biri değilim imajı çizersiniz. İki telefon taşıyorsanız iş telefonunuzu çok basit tutun ki, fazla akıllı bir cihazınız olduğunu bilen müdürleriniz sizden, evden de yapabileceğiniz yüklü işler istemesinler. Ayrıca iş telefonunuzu sadece acil durumlar için yanınızda taşımayı ilke edinin. Ne işe yarar? Rakiplerinizin kendilerinden şüphe duymalarını garantiler. Hepimiz öğle saatlerine kadar e-postalarımıza bakmayı atlayabiliyoruz. Ancak çoğu insan ilk 60 dakikada ne kadar verimli olabileceği gerçeğini ıskalıyor. Oysa ofise geldiğinizde önce işe odaklanıp sonrasında kendinizi ödüllendirebilirsiniz. Ayrıca öğlene kadar tüm iş arkadaşlarınızla iletişiminizi kesin. Bu onları çılgına çevirmenin yanında etkileyecektir de. Günün geri kalanını da kendi sorumluluklarınızın kontrol altında olduğunu bilerek, onların dedikodu yapma çabalarını bozmak için kullanın. Ne işe yarar? İşleri önem sırasına sokma yeteneğinizi vurgular. Kendini geliştirmiş bir adam çok iyi bilir ki, sekiz saat hayli uzun bir süredir ve bu süre boyunca bir masada kesintisiz oturup üretken olmak imkansızdır. Bu nedenle ofis dışında 20'şer dakikalık yürüyüşler yapın. Eğer biri çıkar da sizi sorgularsa ona, bunun sizin farkındalık metodunuz olduğunu söyleyin. Farklı bir alanda zaman geçirmek kişinin zihnini temizler ve önündeki işe yeniden odaklanmasını sağlar. Farkındalık, Bill Ford Jr.'dan Rupert Murdoch'a kadar, ünlü kariyer insanlarının moda terimidir. Ne işe yarar? Bağımsız ruhunuzu öne çıkarır. Prestijinizi yükseltir. Sağlıklı düşünmeye yardım eder. Ünlü İngiliz gazeteci William Rees-Mogg, gelecekte olacak bazı olayları yanlış okuduğu hatırlatıldığında şöyle cevap vermişti: Benim işim doğru olmak değil, ilginç olmak. Herhangi bir toplantıya girerken bu cümleyi hatırlamalısınız. Toplantılarınıza renk katın, klişelerden kaçın, belli kalıplar yerine daha az kullanılan kelimeleri tercih edin. Ne işe yarar? Kararlı olduğunuzu gösterir. Bu da iyi bir yönetimin mihenk taşıdır. Çünkü kimse can çekişenleri sevmez ve kabiliyetsizliği, geç saatlere çalışmaktan daha iyi anlatan hiçbir şey yoktur. Özgüveni tam bir işadamı, ofisten vaktinde ayrılmanın ve aynı şekilde işyerine zamanında varmanın, etrafındakilere işinin öneminin farkında olduğunu hissettireceğini bilir. Unutmayın; Google'ın işe alım programlarını yürütürken Goldman Sachs da, genç adayları, hafta sonları gelip uzun saatler çalışmamaları konusunda cesaretlendiriyor. Ne işe yarar? Zamanınızı yönetebileceğinizi gösterir. Diğerleri yapamıyorsa bu, onların sorunudur.


Etkileyici bir kıyafete ya da gülüşe iltifatta bulunmanın yanlış tarafı yok. Bir kadına güzel olduğunu söylemek de hiçbir zaman hata olmadı zaten. Ancak iltifatın dozunu iyi ayarlamakta fayda var. Uzun bir ıslık çalıp Bu ne güzellik! demeyin. Yüzünüze sevimli bir gülümseme yerleştirip içten bir ses tonuyla Bugün iyi görünüyorsun diyebilirsiniz. Kadınlar ayarı iyi yapılmış ilgiden hoşlanır. Onları görmezden gelir, erkek arkadaşlarınıza olduğu gibi davranırsanız her zaman kaybedersiniz. Bağırmamalı ya da şu anda ağlamasının ne kadar saçma olduğunu belirten bir cümle kurmamalısınız. PMS döneminde olup olmadığını sormayı ise sakın denemeyin. Neden ağladığını sormayın. Bu sizi ilgilendirmez. Sizi asıl ilgilendiren şey, iyi olup olmadığı. Bir mendil uzatarak yalnızca İyi misin? diye sormanız yeterli. Gözyaşlarını tamamen görmezden gelip odanıza çekilmeyin. Bir döner kapı önündeyseniz, yanınızdaki kadını önden buyur edip hemen arkasından aynı aralığa girmeyin. Bu esnada, o daracık alanda boğazınızda gıcık varmış gibi öksürmeniz de kabul edilemez. Döner kapı aralığı yeterince genişse, aynı anda fakat yan yana girin. Ancak dar bir kapıyla karşı karşıyaysanız izin verin, o önden geçsin. Siz bir sonraki aralığı bekleyin. İster sabit, ister döner olsun, kapıdan yanınızdaki kadınla aynı anda bodoslama geçmek ve onun elindeki ağır kutuları görmezden gelmek yapacağınız en yanlış hareket. İş arkadaşınızın önündeki tabağa bakıp karbonhidrat, şeker ve alınan kalorilerle ilgili yorum yapmayın. Hiçbir şey söylemeyin, kısa bir Afiyet olsun yeterlidir. Nefsinize hakim olmanız gereken anlardan biri. Mmm, nefis görünüyor. Tadına bakabilir miyim? gibi bir cümle kurmayın. Yazının tamamı ve çok daha fazlası GQ Türkiye Mayıs sayısında ve GQ Türkiye iPhone/iPad edisyonunda...


Gezi direnişinin başında Y kuşağı ve orantısız mizah kavramından sıklıkla dem vuruldu. Sonrasında beyaz yakalılar vurgusu yapıldı. Şu sıralarda da tespitten çok küçümseme amacıyla Beyaz Türkler kavramı kullanılıyor. Son kısmı bilemeyeceğiz ama alanlarda gençlerin ve beyaz yakalıların kalabalık olarak bulundukları açık. Karşıt görüşlüler tarafından Türkiye'nin AB sürecine zarar vermek, barışı baltalamak, polise karşı şiddet uygulamak, haddi olmadığı halde taleplerde bulunmak, trafiği aksatmak gibi başlıklarla eleştirilen kitlenin baş aktörlerinden beyaz yakalılar kim? Nereden çıktılar? Neye itiraz ediyorlar? Cevabı Tanıl Bora'dan almak en mantıklısıydı. Biz de öyle yaptık. Radikal bir muhalefetin pek görülmediği, iş ve çalışma manyağı imajıyla bilinen Japonya'da, 2003'te Irak Savaşı'na karşı beklenmedik bir protesto dalgası koptu. Esas şaşırtıcı olan, protestocuların toplumsal profiliydi. Freeter denen tiplerdi bunlar. Kendilerini tanımlamak için uydurdukları bu kelime, İngilizce freelance ve Almanca arbeiter sözcüklerinden türetilmişti. 80'lerin sonlarında ortaya çıkmışlardı. Üniversite mezunu, meslek sahibi fakat tam zamanlı ve düzenli çalışmayan, kimisi zaten bunu tercih etmeyen gençlerdi freeter'lar. Kariyer hırsı taşımıyor, hayatlarının anlamını işten çok eğlencede arıyorlardı. 2003'teki Irak Savaşı protestolarını da böyle geliştirdiler zaten: Cool ve mizahi sloganlarla, medya araçlarını zekice kullanarak, müzikli/danslı/performatif gösterilerle... İdeolojik önderlik girişimlerine soğuktular. Eğlence havasında, şaka maka, polisin sıkı denetimi altında neredeyse siyaseten tabu olan Japon sokaklarında kendilerine alan açmayı başardılar. Gerçi tamamen barışçı, şiddetten uzak tavırlarına rağmen polis bir noktada bahane üretip şiddete başvurdukları iddiasıyla gözaltılara girişmekten geri kalmadı. Polisin evrensel numarası! Ne olursa olsun, freeter'lar bu eylemleriyle, iş manyağı Japon toplumunu şoke eden bir iz bıraktılar neticede. Japon freeter'lardan sekiz sene sonra ABD'de, aşağı yukarı aynı toplumsal profil sokaklara döküldü: Üniversite öğrencileri, diplomalı işsizler ve medya, finans vs. entelektüel emek sektörünün kalifiye çalışanları. Kısacası beyaz yakalılar. 2003 Japonya'sıyla arada bir fark vardı ama. Bizzat Japonya örneğinde değişim görülebilirdi: Orada 2001'de yaklaşık 4 milyon olan freeter sayısı şimdi 10 milyona yükselmişti ve bu artış içinde büyük çoğunluk, keyfinden az çalışanlarda değil, geçim güvencesi sağlayacak iş bulamayanlardaydı. ABD'de de üniversiteliler ve yeni mezunlar, işsizlik tehdidiyle karşı karşıyaydı. Beş gençten biri işsizdi. Sıkı bir CV yapmak için yıllarını vermiş, kurslarla burslarla bir yığın borca girmişlerdi ve gelecek tümüyle belirsiz görünüyordu. 2008'deki büyük krizin ardından ekonomik kaynakların büyük ölçüde finans sisteminin tamiratına yığılmasına feci öfkeliydiler. Toplumun ortak serveti üzerinde, kamu kaynakları üzerinde söz hakkı talebiyle sokağa çıktılar, Ekim 2011'de New York'un ünlü finans merkezi Wall Street'i işgal ettiler. Sosyal medya üzerinden müthiş esnek örgütlenen, merkezsiz Occupy Hareketi böyle doğdu. Hemen hemen bütün dünyada, Batı'daki '68 gençlik hareketine benzeyen alametler belirdi. Okumuş çocuklar sokaklarda, gözü kara bir şekilde polisle karşı karşıya geliyor, eğlenceli sloganlarla protesto eylemleri yapıyorlar. Bugünün '68'den farkı, politik-ideolojik rehberlere pek ilgi gösterilmemesi. Bir de, üniversite öğrencileri yanında, diplomalı işsizlerin ve aynı zamanda iş güç sahibi tahsillilerin de sokaklara dökülmesi. Bugünkü beyaz yakalılar, '68'in öğrencilerinin henüz sezmekte olduğu bir tehdidi, açık ve yakın tehlike olarak yaşıyorlar: Entelektüel emeğin proleterleşmesi. Entelektüel emeğinden başka bir varlığı olmayan yeni kuşaklar, bu emeğin sıradanlaştığını ve arzının olağanüstü çoğaldığını da görüyorlar. Emeğin ucuzlaması ve işsizlik riskinin olağanlaşması demek bu. Teknolojik gelişme ve otomatizasyon, birçok üretim alanında eskiden vasıflı olan işleri vasıfsız hale getiriyor. Kalan vasıflı işlerde de yeni teknolojilere ve bilgilere ayak uydurmak için sürekli eğitimden geçmek, yani o beyaz yakaları sürekli kolalamak, daha beyaz yapmak gerekiyor! Kendi kendinin menajeri olması bekleniyor beyaz yakalılardan; kendileriyle ilgili riskleri ve fırsatları bir girişimci gibi idare etmeleri bekleniyor. Proleterleşme ve işsizliğin yeni kavramı prekarizasyondur. Düz anlamıyla müşkülleşme, nahoşlaşmadır; aşırı esnek ve güvencesiz istihdam anlamına gelen bir kavram. 1970'lerde Batı Avrupa ülkelerinde ücretli çalışanların yaklaşık yüzde 80'i süresiz iş sözleşmesine tabi idi. Yani kural olan, kalıcı istihdamdı. Bugünse iş sözleşmelerinin üçte ikiden fazlası geçici olarak düzenleniyor. Özellikle kadınlar ve gençler, iyice kısa süreli sözleşmelerle çalıştırılıyorlar. Uzun süreli stajlar kurumlaşıyor, üç otuz paraya yıllarca denenmek, diplomalı çalışanların alıştığı bir kader oldu. Kullan-at istihdamı da deniyor buna. Bir sosyolog, bu devirde yüceltilen beyaz yakalı tipolojisini şöyle tarif ediyor: Her yerinden bükülebilecek kadar esnek, kendi kendini sömürecek kadar performans delisi... Her an işe koşulabilir, her an erişilebilir... Her an erişilebilirlik üzerinde duralım biraz: İletişim teknolojileri, özellikle medya, bilişim, finans gibi alanlarda, çalışanların 7/24 el altında olmasını sağlıyor. Statü sembolü olarak bayıldıkları teknolojik oyuncaklar, mesailerinin sonsuza uzamasını sağlıyor. Bu da prekarizasyonun gizli bir cephesidir. Beyaz yakalı çalışanların sıtkının sıyrılmasına yol açan, sadece işsizlik tehdidi ve geçim değil zaten; belki en az onlar kadar, işte bu anlamsızlık duygusu... Köpürtülen arzularla kendi günlük rutinleri arasındaki uçurum; aynı zamanda köpürtülen o arzuların ucundan tattıkça fark edilen yavanlığı... Kışkırtılan başarı hırsı ve rekabetin beraberinde getirdiği arkadaşsızlık, asosyalleşme... Bol yaratıcılık lakırdısı altında ruh ezici bir rutin... İş ortamının farfaralı manzarasının arkasında, büyük bir özsaygı kaybı... Okumuş çocukları isyan ettiren, sokaklara uğratan, işsizlik tehdidi kadar, bu tazyikler aynı zamanda. Tabii, her ne kadar ancak tahsille mümkün bir cehalet türü de varolmakla birlikte, okumuş olunca, enayi yerine konmaya, hiçe sayılmaya itiraz etme ihtimali de mevcuttur! Küçük ama kararlı bir grup: Plaza Eylem Platformu, bir zamandır işte o hoşnutsuzluğu gizlendiği yerden çıkartmaya çalışıyor. Platform 2008 sonbaharında, Çağrı Merkezi Çalışanları Derneği'nin yanı sıra bankacılık ve sigortacılık şirketleriyle telekomünikasyon, bilişim ve medya sektöründe çalışan birkaç genç tarafından oluşturuldu. Maaşlarını kredi kartına gömerek kılık kıyafetleri ve edalarıyla kendilerine işadamı süsü veren iş arkadaşlarına, işadamı falan değil neticede işçi olduklarını göstermeye çalışıyorlar. Şık büroların şık çalışanlarına sosyal haklarını hatırlatmaya, işyerlerinde gördükleri muamelenin hiç de şık olmadığını anlatmaya çalışıyorlar. "Okumuş çocuklar rahatsız" ve diğer Gezi Parkı yazıları GQ Türkiye Temmuz sayısında ve GQ Türkiye iPad edisyonunda...


Beyler haberler kötü. Hemcinslerim ipliklerini pazara çıkardığımiçin kızacak ama araştırmalar kadınların yüzde 48'inin çoğu zaman orgazm taklidi yaptığını doğruluyor. Değişik zaman ve ülkelerde yapılan araştırmalarda bu oran yüzde 78'e kadar yükseliyor. Daha vahimi ise; kadınların 80'inin seks sırasında çıkardıkları şehvetli sesleri, orgazma ulaşmak bir yana, sadece bir an önce bitsin diye çıkarıyor olmaları. Aynı araştırmada yer alan kadınların yüzde 95'i hayatlarında en az bir kere, yüzde 25'i ise her 10 sevişmeden 9'unda orgazm taklidi yaptığını belirtiyor. MSNBC'nin haberine göre, kadınlar yüzde 82 gibi büyük bir oranla klitoral uyarı olmadan, sadece vajinal sekse maruz kaldıklarında her iki seferden birinde orgazm taklidi yapmak zorunda kalıyor. Ortaya çıkan şoke edici bir sonuç ise; kadınların oral seks ve ön sevişme gibi en çok zevk aldıkları zamanlarda seslerini en az çıkarıyor olması. En fazla ses çıkarıp, rol yaptıkları zamanlar ise rahatsızlık hissettikleri veya sıkıldıkları zaman! Buraya kadar çıkan sonuç hayal kırıklığı gibi görünse de, partnerlerinin doyuma ulaşmaya yakın olduğunu hissettiklerinde onlara verdikleri zevki arttırmak için seslerini yükselttikleri de bir gerçek. Orgazm taklidi yapma konusunda sürekli kadınların üzerinde gidilse de erkekler de az numaracı değil. Yüzde 18 gibi azımsanmayacak bir kesim orgazm taklidi yaptığını belirtiyor. Tabii olmayan delili çaktırmadan yok etmek için prezervatif kullanan erkeklerin rol yapmaya daha müsait oldukları kesin. Erkekle kadının numara yapma oranları arasındaki bu açık fark erkeğin kadına göre daha kolay orgazm olabilmesinden, kadının ise orgazm taklidini daha kolay yapabilmesinden kaynaklanıyor. Her iki cins de gerektiğinde taklit yaptığına göre gelelim sebeplerine. Kadınların genelde partnerlerinin kötü hissetmesini istemedikleri veya sadece yorgun oldukları ve o sırada uyumayı tercih ettikleri için rol yapıyor. 39 yaşındaki T.Z. 20 dakikadan sonra sıkılıyorum, basıyorum çığlığı ve olayı bitiriyorum. Şimdiye kadar gerçek orgazmlarım parmakla sayılacak kadar azdır diyor. Başka bir sebep ise, kadınların ille de orgazma ihtiyaç duymamaları. Birçok kadın yakınlaşma ihtiyaçlarını gidermek için cinsel ilişkiye giriyor. Bunun karşılığını da ufak bir taklitle ödemeyi yeğliyor. Bazı kadınlar ise orgazma ulaşmalarının uzun sürmesi, çeşitli yöntemler gerektirmesi yüzünden partnerini çok zorlamamak için olmuş numarası yapmayı tercih ediyor. Böylece hem partnerinin tatmin olduğuna, hem de kendini arzulu göstererek, daha çekici olduğuna inanıyor. Erkekler seks sırasında kadınlara zevk vermeyi hedefler. Bazen ne kadar uğraşırlarsa uğraşsınlar kadın orgazm olamayacağını anlarsa, onca eforun boşa gitmemesi ve erkeğini ödüllendirmek için rol yapmaktan başka çaresi kalmaz. Çünkü kadının orgazm olamaması kimsenin suçu değildir. 33 yaşındaki B.H. erkek arkadaşının çok uzun sevişmesinden yakınarak 1 saati bulan sevişmelerin sonunda baktım canım yanıyor, tahriş oluyorum ve bizimkinin ben doyuma ulaşmadan durmaya niyeti yok mecburen orgazm taklidi yapıp bitmesini sağlıyorum diyor. Zamanla arzunun azalması, ilişkinin rutine bağlanması, sadece eşi istiyor diye seks yapılması gibi nedenler de özellikle evli veya uzun süredir ilişki yürüten kadınların, ilişkilerini sürdürmek için seçtikleri sebep. Sonuç olarak kadınların en az yüzde 50'si sık sık orgazm taklidi yapıyor. Bu oran erkeklerde yüzde 18 civarında. Her iki taraf da partneri için böylesinin daha iyi olduğunu düşünerek rol yapıyor. Sebep ne olursa olsun, orgazm taklidi genel olarak karşıdakini incitmemek ve onun kendini iyi hissetmesi için yapılan bir eylem. Niyet iyi de olsa kimse kendine rol yapılmasını istemediğine göre ne yapmak lazım? Açık olmak en iyisi ama kızmaya gerek yok. Belki sizin bilmediğiniz bir pozisyon veya bir hareket orgazma giden en kısa yoldur. Değilse de her iki taraf da her sevişmede orgazm olmak zorunda olmadığını bilmeli. Aslında gerçekler sizin zannettiğiniz gibi olmasa bile üzerinizdeki baskı azaldığı için sevinmelisiniz. Bunca iyi niyetli aldatmacadan çıkan sonuç, her sevişmenin orgazmla sonuçlanmasına gerek ve ihtiyaç olmadığı. GQ Seks Editörü'ne sorularınızı merve.baran@gq.com.tr adresine gönderebilirsiniz.


Moralinizi bozmak gibi olmasın ama hiçbir zaman yüzde 100 emin olamayacağınız bir alandasınız. Kadınların yüzde 70'i mutlaka ve çeşitli sıklıkta orgazm taklidi yapar. Ama endişeye mahal yok: Seviştiğiniz kadının taklit yapması, yatakta kötü olduğunuz anlamına gelmez. O an konsantre olmakta zorlanabilir, yorgundur veya uykusu gelmiştir. Şunu unutmayın; kadın vücudu erkeğinkinden çok daha karmaşık ve bir düğmeye basarak orgazm olamıyor. Bazen aynı formülü uygulasanız bile sonuç farklı olabiliyor. Bu denklemi daha kadın bile çözememişken siz nasıl çözeceksiniz ki... Gerçeğini sahtesinden ayırt etmek için öncelikle, orgazmın kadın için ne anlama geldiğini anlamanız gerek. Çünkü kadın orgazmını tanıdıkça gerçeğine şahit olma şansınız da artar. Orgazmın en az iki çeşidi olduğunu, bir kadının yalnız cinsel birleşme yöntemiyle yüzde 80 oranında orgazma ulaşamayacağını, belli bir süre sonunda orgazm taklidi yapma nedenlerinin kendilerinden bu beklendiği için olduğunu biliyorsunuz değil mi? Ne yazık ki pek çok kadın da porno filmlerden beslenen erkeklerle beraber olduğu için, birkaç dakikalık vajinal birleşmenin ardından orgazma ulaşması gerektiğini, eğer bunu başaramıyorsa kendisinde bir eksiklik olduğunu zannediyor. Oysa kadının orgazma ulaşması için 10'la 30 dakika arasında bir zaman gerekli. Bu yüzden yatak da kadınlar önden kuralının uygulanması gerektiği yerlerden. Eğer kendinizi tutamayıp mutlu sona ondan önce ulaşıyorsanız, kadın sizin işiniz bittiği için kendini suçlu hissediyor ve size daha fazla zahmet vermemek için de olaya dramatik bir son veriyor. Kadınlar sırlarını açığa çıkardığım için kızabilir ama bu ipuçlarından sonra eminim seks hayatınız başka bir boyuta geçecek. 1- Nefes alıp verme ve kalp atışı hızlanır: Bu mutlaka gerçekleşen bir reaksiyon ama o esnada kalp atışını kim ölçebilir ki? Hızlı nefes alıp veriyor gibi göstermekse çok kolay. 2- Gözbebekleri büyür: İşiniz gücünüz yoksa ve başlangıçtaki gözbebekleriyle orgazm öncesindekini karşılaştıracak yeteneğe sahipseniz ne ala ama bence çok göreceli bir ipucu. 3- Hafif de olsa terleme görülür: Eğer vücut ısısını ölçecek kapasiteye sahipseniz, evet, gerçek bir orgazmda vücut ısısı artar, yüz ve göğüs bölgesine kan hücum eder. Göğüs bölgesi ve sırt nemlenir. 4. Tüm vücut kasılır ve titrer: İşte en belirgin işaret. Orgazm sırasında kasıklardan başlamak üzere kadının tüm vücudu kasılır ve titrer. Hatta ayak parmaklarının bile içe döndüğünü görebilirsiniz. Kegel egzersizi yapan kadınlar bunu pelvik kaslarını sıkıp bırakarak yapabilir ama karşınızdaki kadın 20 saniye boyunca arka arkaya 10-15 tane kasılmayı diğer fiziksel belirtilerle birlikte taklit edebiliyorsa zaten Oscar'ı hak ediyor demektir. Çoğu kadın bu kadar gerçekçi bir taklide gerek duymaz çünkü pornografik çığlıklar yeterli olur. Kadın orgazmının en taklit edilemez belirtisi bu kasılmalardır. Hatta eğer orgazm sırasında içerideyseniz bu kasılmaları vajina duvarlardan kolayca hissedebilirsiniz. 5- Uçlar sertleşir: Kasılmaları takiben pek çok kadının meme uçları sertleşir. Bu da taklit edilmesi imkansız bir belirtidir. 6- İnlemeler duyulur: Gerçekten orgazm olan bir kadın, rol yapanlar kadar çok ve yüksek sesle çığlık atmaz. Normalde sessiz olan bir kadın bile orgazm sırasında inler çünkü o anda tamamen sessiz kalmak imkansızdır. Eğer karşınızda aşırı tepki veren, pornoları aratmayan bir performans varsa bilin ki rol yapıyordur. 7- Hak edilmiş başarı mı?: Son olarak, orgazm bir anda çıkıp gelmez. O daha çok uzun bir eserin sonundaki ünlem işareti gibidir. Dolayısıyla partnerinizdeki ani performans size hak edilmemiş bir başarı gibi geliyorsa, büyük ihtimalle hak edilmemiştir! Seks Editörü her ay GQ Türkiye'de ve GQ Türkiye iPad'de...


Şu an en azından bir akıllı telefonunuz varsa, herhangi bir tarihi unutmamak yolunda dev bir adım atmış sayabiliriz sizi. Zira halkımızın çoğunun bir fotoğraf, daha doğrusu selfie makinesi olarak kullandığı bu aygıtlar, aslında unutmamamız gereken bir tarihi kolayca kaydetmemizi sağladığı gibi, önümüzdeki yıllarda da olayın yıldönümünü gözümüze sokabiliyor. Daha bunun bulutu var; bilgileri oraya girerseniz cihaz değişikliğinde bile kaybetmiyorsunuz. Hadi tüm bunları geçtim, akıllı telefonunuz yoksa Facebook hesabınız da mı yok? Yukarı-aşağı yönlü kafa sallıyorsanız en azından doğum günlerini unutma olasılığınız çok az. Hediyelik eşya dükkanlarıyla ortak çalışıyormuş gibi, her sabah o gün doğan arkadaşlarınızı listeliyor Facebook. Kaçış yok. Evet, hala hediye aldıklarında gözlerinde kalpler olan o smayli gibi oluyorlar ama artık hatırlanmak istiyorlar. Unutma ve unutulma sürelerinin giderek azaldığı modern zamanlarda, bu kadar olan biten arasında kendisiyle ilgili bir ayrıntının hatırlanması yetiyor çoğu kadının mutluluğuna. Şimdi aklınıza en sert örneğin geldiğini ve bana O hiç öyle değildi birader! diye itiraz ettiğinizi biliyorum ama bu da bir arz-talep dengesinde ilerliyor. Kabul edelim ki biz de flört sırasında aşırı ilgi gösterip beklentiyi büyüttüğümüz kadınlar için ilişki sırasında aynı istikrarı sağla mıyoruz. Sonra gelsin, Sen eskiden bunları hiç unutmazdınlara karşılık, Ya ne alakası varlar. Evet, bunların hiçbiri olmadan, yapısal olarak ilgi anlamında delirmiş kadınlar da var ama onları konuşmayalım, çok konuşursak gelebilirler. Duyarlı olmamanın artık bizim tarafımızda pek de prim yapmadığını fark etmeye başladık sanırım. Zaten ilk koşulda anlattığım teknolojik gelişmeler bire bir eşleşmeyi ve sadakati epey zorluyor, bulmuşken kaybetmemek için artık daha da dikkatli davranıyoruz sanki. Gerçi bazı hemcinslerimiz bunun da suyunu çıkarıp tabiri caizse like almak için komik durumlara düşse de, etrafımdaki çoğu adam ilişkisine daha fazla özen gösteriyor ve asla unutmaması gereken şeyler konusunda daha duyarlı. Buna rağmen sanırım bir arkadaş sohbetinde bizim için bir kadının söylediği Nerede bizimkinde o incelik... serzenişine birkaç yüzyıl daha gevrek gevrek sırıtacağız. Evet, nedenini bilmiyorum ama bu gerçekten çok eğlenceli. Çünkü her yıl 14 Şubat'ta Bence Sevgililer Günü çok saçma diyen insan sayısı artıyor. Çoğu insan artık birlikte olduklarında diğerini esir almadığının veya alamadığının farkında. Sadakat en kolay kaybedilebilir kavramlardan biri olmuşken, belirli gün ve haftalar için birini yormayı veya kaybetmeyi göze almayı pek seçen yok. Kavgalar genelde sosyal medya paylaşımları ya da paslaşmaları üzerine kurulurken sizin tanışma yıldönümünü unutmanız o kadar da büyük sorun yaratmıyor aslında. Tabii karşı cinsin, sorun büyük olmasa da büyük gösterme tuzağı birkaç milyon yıl daha kurulacak, o ayrı. Bu konuda çok fazla atıp tutmaya gerek yok; tüm bu yaşananlara rağmen insanın ilişki yaşama isteği değişmiyor. İster yukarıda yoğunlukla bahsettiğim gibi iki farklı cins arasında, isterse aynı cins arasında olsun; ilişki en çok konuşulan şeyler listesinin başındaki yerini asla kaybetmeyecek. Ve sanırım erkeklerin özel günleri unutması geyiği de ilişkiler sürdükçe konuşulacak. Yani dünyanın sonuna kadar... Yazının tamamı ve çok daha fazlası GQ Türkiye Mart sayısında ve GQ Türkiye Dijital edisyonunda...


Eller dışarıda olsun: Her insan kendini gergin hissettiğinde içgüdüsel olarak ellerini saklamaya çalışır. Ellerinizin ve avuçlarınızın görünür ve rahat durmasıysa kendinize olan güveninizi yansıtır. Ellerinizi cebinize sokmayın. Kıpırdamadan durun: Olduğu yerde sürekli kıpırdayan insanlar, gergin ve kendine güvensiz bir imaj çizer. Aynı şekilde otururken de ayaklarınızı ya da bacaklarınızı sallamamaya dikkat edin. Tüm bunlar, dışarıdan sakin ve kontrollü görünmenizi sağlayacaktır. Bakışlarınız ileride olsun: Tek başınıza yürürken, doğal bir içgüdüyle başınızı hafifçe eğer, önünüze bakarsınız. Ancak bu şekilde çevrenize, kimseyle iletişime geçmek istemediğiniz mesajı verirsiniz. Bu nedenle yürürken, bakışlarınızı yukarıya ve ileriye doğru yönlendirin.Dik durmaya çalışın: Ayaktayken ya da yürürken omuzlarınızı geriye atmaya gayret edin. Unutmayın; dik bir duruş, kendine güvenin en önemli göstergelerindendir. Gülümseyin: Kendinden emin insanlar daha az somurtur, daha çok gülümser. Ancak gülümsemenizin sıcak olmasına, meydan okur bir hava taşımamasına dikkat etmelisiniz.


Muhtemelen fark etmişsinizdir; eğitim, zeka, kapasite ve yetenek konusunda sizden çok daha geride olduğunu düşündüğünüz insanlar, iş dünyasında bir adım önünüze geçebiliyor. Nedeni basit: Çünkü bu adamlar ofis politikasını kusursuz yönetiyor. Daha açık konuşalım; mesela patronunuz, gün içinde imza attığınız işlerin ne kadarını fark ediyor? Asıl önemli olan, şirkete gerçekten iş anlamında ne kadar katkıda bulunduğunuz değil, patronunuzun bu katkının ne kadarını fark ettiğidir. İşte sizden bir adım önde olanlar, bu ayrımın son derece farkında. Tüm bunlara ek olarak, aşağıdaki özelliklere de sahipler. Bizden söylemesi; ofis ortamının gerektirdiği yeteneklere sahip olmadan iş dünyası denen vahşi ormanda hayatta kalamazsınız. Ortalıkta kurnaz çok, bu güçsüz görünümünüzden derhal kurtulun ve bir an önce işe koyulun. İstediğiniz zamma ulaşmak ya da terfi almak için çok çalışmaktansa patronunuzla iyi geçinmenin bir yolunu bulun. Performans hiçbir şeydir, ilişkiler her şey! En etkili yol, patronunuz hakkında dizdiğiniz övgüleri ona yetiştirecek, ağzı pek sıkı olmayan bir iş arkadaşı bulmak ve onunla konuşmak, konuşmak, konuşmak... Kurnazlığı öğrenin ve patronunuzun gözünde daha etkili bir adam olabilmek için bu özelliği kullanın. Bu yetenek, size doğru yerde doğru cümleler kurmayı öğretecek. Patronunuz sizi herhangi bir organizasyona gönderdiğinde işinizi tamamlayıp ofise dönmek yerine, orada önemli bağlantılar kurmaya çalışın. Döndüğünüzde bu bağlantılardan ve şirketinize sağlayacağı faydalardan bahsedin. İzin verin, patronunuz fikirlerinizin aslında kendine ait olduğunu hissetsin. Bu çok ince bir çizgi. Bazen yöneticiler yaratıcı adamlara değil de yalnızca kendisinin düşündüğünü uygulayan insanlara prim verir. Elbette performansınızı adilane değerlendiren patronlar da vardır. Ancak iş dünyasında bunların izine ne yazık ki pek sık rastlanmaz. İşte karşılaşabileceğiniz üç farklı patron karakteri. Ve merak etmeyin, her biriyle nasıl başa çıkacağınızdan da bahsedeceğiz. Böylesine ağır bir ithamla yargıladığımız bu patron türü kaba ve patlamaya hazır bir bomba gibidir. Tek iyi yanı, tarafsız olmasıdır. Yani huysuzluğu herkesedir, ayrım yapmaz. Yine de bu tür, iş dünyasında hayli etkilidir çünkü neye mal olursa olsun, istediği sonucu elde eder. Eğer kendisinin ve şirketinin bir çıkarı varsa çalışanlarını kurban etmekten de çekinmez. Kalpsizdir. Çalışanlarının duygusal ihtiyaçlarını umursamaz. Bir yakınınızı kaybedip de cenaze için izin istemeye gittiğinizde alacağınız muhtemel yanıt sıradan bir tamamdır. Acınızı paylaşmaz. Ayrıca bir anı, bir anını tutmaz. Bu kadar değişken birine de kendinizi sevdirmeniz zordur. Hesap kitap yapmadan yaşar ve hayatı bir oyun olarak görürler. Çalışanlarını da piyon olarak kullanmaktan çekinmezler. Onlar için kendi çıkarları, her şey demektir. Makyavelist patronlar, eğer ilgi alanınız kendi çıkarına uyuyorsa size çok iyi davranır. Akıl oyunları oynamaya bayılırlar. Ayrıca çalışanlarının duygularıyla da oynamayı severler. Mesela bir buluşmanız olduğunu bildikleri halde, sırf nasıl tepki vereceğinizi görmek için, sizi o akşam mesaiye bırakırlar. Kibirli, yetki verme konusunda güçlü hislere sahip patronlardır. Yine de sıkı bir işbirliği ve pozitif bir çalışma ortamı yaratma konusunda uzmandırlar. Havalı kişilikleri sayesinde edindikleri sayısız bağlantı, onlara başarı yolunu açar. Patronunuzun narsisist olduğunu anlamanız çok kolay. İlginin merkezinde olmamaya asla katlanamazlar. Sizi bazen çok sever, bazense sizden fazlasıyla nefret ederler. Aşağıdaki üç hatanın üstesinden geldiğiniz takdirde ekibinizi etkili şekilde yönetebilir, aptalca durumlara düşmekten kurtulabilirsiniz. Güçlü erkekler, başkalarına iş verme konusunda zorluk çekerler. Çünkü onlar, her şeyi yalnızca kendilerinin en iyi şekilde yapabildiğini düşünür. Bu doğru olsa bile tehlikeli bir rota. Üstelik size pahalıya mal olabilir. Eğer takımınıza sorumluluk vermezseniz, yapacağınız en ufak hatada, yüzlerinde kocaman bir gülümsemeyle çöküşünüzü izleyeceklerdir. Çözüm: Küçük işlerle başlayın. Farklı insanlara, onların yetenek ve güçlerini kullanabilecekleri projeler verin ve böylece neler yapabildiklerini görme fırsatı yakalayın. Yalnız verdiğiniz işlerin ölçülebilir olmasına ve teslim tarihi için bir zaman belirlemeye dikkat edin. Bu işin sonunda, takımınızdaki bireylerin çok daha istekli çalıştıklarını göreceksiniz. Pek çok başarılı insan hatasını kabul etmekte zorlanır ve teslim bayrağı çekmenin zayıflık olduğunu düşünür. Oysa iş dünyasında en kötü kararlar, birilerinin hatasını kabul edip farklı bir yol denemek yerine kendi yanlışlıklarını örtbas etmeye çalışması sonucu alınır. Özel ilişkilerini iş hayatına karıştıran şirket liderleri eninde sonunda çöküşe mahkumdur. Hoşlandığınız insanlarla çalışmak harika bir duygu olabilir ama unutmayın, bir gün onları kovmanız gerekebilir. Sir Alex Ferguson'ın da dediği gibi; oyuncuları nasıl yönetmeniz gerektiğini öğrenmeli, onların güvenini ve saygısını kazanmalısınız. Fakat onlarla asla arkadaş olmamalısınız. Çözüm: Eğer tüm arkadaş çevreniz çalışanlarınızdan oluşuyorsa yenilerini edinme vakti gelmiş demektir. Bir spor salonuna yazılmaya, yeni birkaç etkinlik grubuna üye olmaya ne dersiniz? Ne yaparsanız yapın, kendinize ofis duvarlarınızın dışında başka bir hayat ve güzel kadınlar olduğunu hatırlatın.


Neyse ki, özellikle bu konuyu sorgulayınca altından farklı bir yorum çıktı. Tek tek girip bu sanat filmlerinin içeriklerini istatistiksel olarak inceleyemeyeceğim için bir bilene sormakta fayda vardı. Ben de konuya yorum katarken, tıbbın da ışığından faydalanmak amacıyla, CETAD kurucularından Psikiyatr Doç. Dr. Cem İncesu'dan fikir alınca içime biraz olsun su serpildi. Söz konusu porno olunca aranan anne kelimesinin hemen her zaman başkasının annesini temsil ettiğini Cem İncesu'dan öğrendim. Yani senaryoların çoğu komşunun annesi, en yakın arkadaşının annesi veya mahalledeki genç güzel anne üzerine kurulu. Söz konusu başkasının annesi olunca işin mahremliği biraz daha masumiyet kazanıyor tabii. Arama listelerinde karşımıza çıkan teyze ve kız kardeş için de benzer bir durum söz konusu. Konu porno bağımlılığı olunca esas tehlike aile fertlerinin sıkça aranmasından öte, internetin bu kadar yaygınlaşmasıyla yükselişe geçen psikolojik hastalıklar. Hiperseksüalite, cinselliği bağımlılık düzeyinde yaşamak, cinsellik yüzünden yaşamın diğer alanlarını ihmal etmek, cinselliği azaltmak istese bile bunu yapamamak anlamına geliyor ve aşırı porno izlemenin olası sonuçlarından biri olarak görülüyor. Porno filmlerin sınırsız çeşitliliği ve ulaşmanın bu kadar kolay olduğu günümüzde, erkekler kendini gittikçe gerçek dünyadan ve tek eşli ilişkilerden soyutlayarak, sanal sekse ve çok eşliliğe yöneliyor. Belki de teknolojinin getirdiği kaçınılmaz bir sonuç olarak insanlar birbirleriyle ilişki kurmak yerine gittikçe yalnızlaşıyor. İnsanın aklına ister istemez gelecek yüzyıllarda, insanlar arası cinselliğin minimuma indiği ve nüfus artışının durduğu bir dünya geliyor. Geçen ayki yazımda dikkatinizi çekti mi bilmem ama, hemen hemen her ülkede ilk on arama içinde mutlaka bir veya daha fazla gay/eşcinsel kelimesi karşımıza çıkıyor. Toplumda eşcinsel oranının azınlık olduğu düşünülürse, porno aramalarında bunca gay olması akıllara "Acaba aramızda tahmin edilenden daha mı fazla eşcinsel var?" sorusunu getiriyor. Hayır, değil. Eşcinsellik, hala çoğu toplumda gizli yaşanması gereken ve kabul edilmeyen bir durum. İnternette herkes özel hayatını gözler önüne sermeden yaşayabildiği için, eşcinseller hiç değilse burada özgürce dolaşmanın tadını çıkarıyor. Bu da doğal olarak arama sonuçlarına yansıyor. Kısacası internet onların en özgür, gizli ve kendileri gibi olabildikleri alan. Hatta dikkat edilirse toplumsal baskının daha fazla olduğu bölgelerde ilk 10'a giren gay içerikli kelimelerde bir artış oluyor. Mesela Güney Amerika ülkelerinin pek çoğunda gay kelimesi listede hatırlı sayıda yer alıyor. Sebebini sorguladığımda Katolik ülkelerin, aynı Müslüman ülkelerde olduğu gibi daha baskıcı yapısı yüzünden yasaklanan veya hoş görülmeyen konular, hemen gizli kapılar ardında açığa çıkıyor. Özgürlükler ülkesi kabul edilen Amerika Birleşik Devletleri'nde ilk 10'da bir tek gay içerikli arama dahi bulunmayışı oldukça anlamlı. Demek ki neymiş, yasaklar yasaklanan şeyi önlemek yerine, daha fazla merak edilmesinden veya yaygınlaşmasından başka bir işe yaramıyor. Fantezilerin kraliçesi tecavüz, Türk Top 10 listesinde yedinci sırada yerini alıyor. Toplumda suç sayılan bir eylemin hem kadın hem erkek fantezilerini bu kadar süslemesi de ilginçtir. Tabii sebep yine toplumsal baskı. Kadın kendi rızasıyla cinselliğe razı olup hafif görünmemeye, erkek de kadının naz yapması gerektiğine şartlandığında cinselliği meşrulaştırmanın en uygun yolu tecavüz fantezisi oluyor. Üstelik ne yazık ki, erkeklerin çoğu, tecavüz mağduru kadınların rızası olduğunu zanneder. Tabii bizim burada bahsettiğimiz işin fantezi boyutu. Tecavüz fantezisi, cinsel anlamda arzulu görünmeye çekinen kadının çıkış yollarından biridir. Tabii bu açıdan erkek üstünlüğünü belirgin bir şekilde öne çıkaran, tecavüz temalı pornoların tüm dünyada sıkaranması da şaşırtıcı bir sonuç değil. Sekse dair sorularınız için Sex Editörü sayfalarımızı okuyabilir ve sorularınızı yazabilirsiniz.


Kameranın karşısında Cio Cio San yani Madam Butterfly ve sadık hizmetkarı Suzuki var. Puccini'nin ilk kez 1904'te sahnelenen ve 20'li yıllarda hala yüz binlerce Avrupalıyı ağlatmakta olan operasından iki karakter. Çok bilinen hikaye: 15 yaşındaki geyşa Butterfly, Amerikalı deniz subayı Pinkerton'a aşık olur, hatta aşkından dinini bile değiştirip ailesi tarafından dışlanır, üstüne bir de hamile kalır. Pinkerton Amerika'ya gider, orada evlenir; Butterfly oğlunu büyütüp derin bir sadakat ve hüzünle Pinkerton'ın Japonya'ya dönmesini bekler vs. Lakin 1920'de Paris'teki kameranın görüntülediği Butterfly, operanın mazbut, masum ve hüzünlü kadınından pek beklenmeyecek hareketler yapmaktadır. Anlatması çok kolay değil. Bugünlerin magazin diliyle Sevenlerini hayal kırıklığına uğratmakta mı desek? Başka bir taraftan bakıp özgürce yaşamakta mı desek? Dümdüz söyleyelim: Sadık hizmetkarı Suzuki'yle ateşli bir şekilde sevişmektedir. İsimden anlaşılmayabilir, Suzuki kadındır... Sonraki plana geçilir. Bu kez Pinkerton'ı görürüz. Üzerinde üniforması, yanında çok genç bir Japon erkeği. Yoksa siz de mi! diyecek zaman bile yoktur, hemen sevişmeye başlarlar. Fazla ayrıntıya girmeden, Amerikalı subayın hayli aktif göründüğünü not etmek yeterli... Bunların üzerine, üçüncü plan şaşırtıcı gelmez artık. Butterfly, Pinkerton ve Suzuki aynı yataktadır. Sevişirken bol bol kahkaha attıkları görülür. Dördüncü şahıs, yani Japon erkeği ise onları uzaktan seyrederek mastürbasyon yapmaktadır. Peki o gariban niçin yatağa alınmamıştır? Belki yönetmen, bir sanatçı duyarlılığıyla, Madam Butterfly'ın masum imajını korumak istemiştir. Bilemeyiz. Yine de, 91 yıl sonra Le Songe de Butterfly'ı seyrederken, O Japon çocuğa ayıp olmuş! duygusuna kapılmamak kolay değil... İster istemez hayıflanmaya yol açan bir şey daha var: Eserin sessiz film döneminde çekilmiş olması. Bu muhteşem senaryonun olası diyaloglarını hayal etmek bile... Neyse, sessiz bile olsa, çok şey anlatan bir film gerçekten. Meçhul yönetmenin Motor! dediği an da porno tarihi açısından önemli bir an. Çünkü sinema salonlarında değil lüks randevuevlerinde gösterilmek üzere çekilen Le Songe de Butterfly, popüler filmlere, kitaplara, şarkılara gönderme yapacak yüzlerce porno filmin ilk örneklerinden birisi. Irklararası diye mi çevirsek, İngilizce mi söylesek, interracial gay pornun da ilk örneklerinden birisini içeriyor. Ayrıca, bazı cinsel pozisyonları beyazperdeye taşıyan ilk eserler arasında. Ayrıca... Bu kadarı yetsin, daha ne olsun? Yalnız o Japon çocuğa... Stuttgart'ın arka sokaklarına akşam erken inmişti. Rüzgarla savrulan yağmur damlaları, büro olarak kullanılan küçük apartman dairesinin camlarını döverken, büroda tek başına oturan genç adam, aynı soruyu kimbilir kaçıncı kez soruyordu kendisine: Niçin bizim filmlerimiz kötü, niçin erkek oyuncu bulamıyoruz? Niçin, niçin, niçin? Uzaklardan bir gökgürültüsü duyuldu, genç adam aniden ayağa kalktı ve kendisini bile şaşırtan bir kararlılıkla bağırdı: Ben oynarım, kimse oynamıyorsa ben oynarım! Sonra yürüdü, buğulu cama işaret parmağıyla altı harf yazdı: Şahin K! Tamam, fazla dramatize etmiş olabiliriz, yağmurlu gece, buğulu cam filan. Ama işin özü, yani Almanya'da Türklere porno film pazarlama işinde çalışan Şahin K'nın Kimse oynamıyorsa ben oynarım diyerek kamera karşısına geçtiği doğru. En azından, kendisi öyle anlatıyor. İşte o an, o karar anı, on yılı aşkın süredir yerli porno alemimizi besliyor. Burada aktaramayacağımız meşhur diyaloglarla ve repliklerle süslenmiş Şahin K filmleri, cinsel dürtülme talep eden klasik porno izleyicilerinden çok internet gençliğine, geyik alemlerine, renk arayan televizyonculara malzeme sağlıyor. Eğlendiriyor. Dahası, yoğun tüketime rağmen ciddi üretim sıkıntısı çeken bir ülkenin son 20 yılda çıkarabildiği tek porno fenomeni olarak... Alkışı hak ediyor demeyelim tabii... İlgiyi hak ediyor! Üstelik o karar anı, milyonlarca küçük o an üzerinden tüm dünyaya yansıyor. İnternette gördükleri Turkish porn etiketini merakla tıklayan milyonlarca dünyalının karşılarında Şahin K'yı bulma anları... Turkish porn'un altından İskandinav sarışınlığı çıkmasını beklemeyeceklerine göre çok şaşırmıyorlardır belki de. Aslında diyalogları bir anlasalar, var ya...


Adam anahtar deliğinden yatak odasını dikizlemektedir. Odadaki kadın, yatağın üzerinde mastürbasyon yapmaktadır. Sonra adam odaya girer, hızla soyunur, ikili sevişmeye başlar, aralarında doggy style ve oral seks gibi klasiklerin de bulunduğu çeşitli pozisyonlar denenir vs. İnanması hem zor, hem kolay; bir zamanlar bu senaryo da yeniydi, ilginçti. 100 yıl önce filan. Mesela, Am Abend adlı film çekildiğinde, 1910'da. Am Abend, adından da anlaşılacağı üzere, Alman filmi. Zaten lafı getirmeye çalıştığımız yer de orası. İlk Alman pornosundan bahsediyoruz. O muhteşem geleneğin başlangıcından. 80'li yıllarda milyonlarca Türk insanını da kucaklayan bir dalganın ilk kıpırtılarından. Video kasetlerle evlerimize kadar girip adeta ailemizin birer parçası olan o muhteşem insanların aleminden... Fazla ileri gitmiş olabiliriz, son cümleyi kayıtlardan çıkaralım hadi. Ama öncesi gerçek. Alman pornosunun hem dünya tarihinde hem de Türkiye'nin sosyal tarihinde yeri var. Video kaset dönemi diyorduk işte. Dublajlı Alman pornoları vardı, oyuncuların turist ağzıyla Türkçe konuştuğu filmler. Oh, ben var böylesini hiç yememek filan. Bir de orijinal seslendirmeli eserler vardı. Meşhur Oh, ja, schön, weiter,weiter! filmleri... Sessiz film döneminde, Am Abend'in ilk sahnesi için motor dendiği an, çok önemli bir andı, orası kesin. Fakat sessiz bir Alman pornosu... Bir şeyler fazlasıyla eksik kalmış olabilir mi? Sessiz Fransız ya da Amerikan pornolarından daha eksik? Rivayet edilir ki, ışıklar sönüp de 1910 model kömürlü sinema makinesi çalıştığında, makaralar weiter, ja schön, weiter diye dönermiş. Ya da biz çok duyarlı bir dönemden geçiyoruz. Ücretsiz abone olunan bir kablo-televizyon platformu düşünün. Giderlerin büyük bölümünü merkezi hükümet ve yerel yönetimler karşılasın. Başvuran kişi ve gruplara, seslerini duyurmaları için yayın saatleri verilsin. İsteyen herkes tek tuş hareketiyle bu kanalları izleyebilsin. Şahane bir kamu hizmeti. Fakat... O tek tuşa basın ve karşınıza üç lafının ikisi ağır küfür olan, şişman, sakallı bir adam çıksın; adamın yanında çoğunlukla çırılçıplak porno yıldızları bulunsun, muhabbet cinsel pozisyonlar üzerinden dönsün, skeç niyetine sevişme sahneleri yayınlansın, penetrasyon dışında her şey gösterilebilsin... Rüya gibi ya da kabus gibi gelebilir. Ama gerçek. Gerçekti daha doğrusu. Hem de gelişmiş ülkeler ligi muhafazakarlık grubu lideri Amerika Birleşik Devletleri'nde. Küfürcü şişman adam, erotik yayıncılıkta adilik-bayağılık eşiğiyle oynayarak çığır açan Screw dergisinin kurucusu Al Goldstein'dı. Derginin ticari başarısı, pornoyu televizyona taşıma fikrini doğurmuş, Midnight Blue adlı programın ilk bölümü 1974'te yayınlanmıştı. Goldstein'ın girişimi başkalarını da harekete geçirecek, özellikle New York kentindeki yayınlarda saat 22.00'den sonrası erotik-porno şovlarla dolacak, muhafazakarların isyanı sürerken muhabbet vajinaya sebze sokma sınırını bile aşacaktı.


Japon işi çizgi romanların, animasyonların yani manganın ne olduğunu bilen yok denecek kadar azdı ama Şeker Kız Candy'yi Türkiye iyi tanıyordu. Tanışıklık 1979'da, siyah-beyaz TRT ekranında başlamıştı. Yetimhaneden getirildiği evde acılar çeken, aşık olduğu Anthony ölünce yasa giren, sonra yine aşık olan temiz kalpli, masum bir kızdı Candy. Koskocaman gözleri, ince yüz hatları vardı. Görünüş itibarıyla tipik manga karakteri; çocuk desen çocuk değil, yetişkin desen yetişkin değil... Başta söylediğimiz gibi, o zamanlar biz mangayı değil, masum Candy'yi biliyorduk. Bilmediğimiz başka şeyler de vardı. Varmış, daha doğrusu. Candy ve arkadaşlarının, masum yüzlü, koca gözlü çizgi karakterlerin yıllardır Japon çizgi roman dergilerinin sayfalarında, afedersiniz takır... Hemen akla gelen deyimleri kullanmayalım, şöyle diyelim: Japon çizgi roman dergilerinin sayfalarında hayli aktif bir seks hayatı sürdürdüklerini bilmiyorduk. Manga dalgasıyla porno dalgası buluşalı yılar olmuştu. Porno-manga okurları arasında küçümsenmeyecek oranda kadın bulunması bir yana, çizerler arasında da kadınlar vardı. Sektör genişliyor ve 1984 yani asıl devrimin yılı yaklaşıyordu. Lolita Anime'nin üretilip gösterime girdiği yıl. Lolita Anime, porno-manga'nın hareket kazandığı, animasyona dönüştüğü ilk filmdi. Hentai denen akımın en önemli adımı. Artık iş çizgi romandan çıkmış çizgi filme dönmüştü. Candy, TRT ekranında masum yüzünden süzülen gözyaşlarını siliyor ama hentai'lerde grup sekse yeni boyutlar kazandırırken, sado-mazo yakınlaşmalara, bugünün deyimiyle level atlatıyordu. 1984'teki prodüksiyona başlama anı, gerçekten müthiş bir o an oldu; Lolita Anime'den bugüne, hentai üretimi hızını hiç kaybetmedi. Hentai, meraklıları için, pornodan ayrı, bağımsız, bambaşka bir dünya haline geldi. Çok farklı bir grafik dünya... İzleyen biliyordur, izlememiş olana tavsiye edilir. Hentai izlemenizi yadırgayanlar çıkacaktır. Mesele porno değil, grafik açıdan çok enteresan diyebilirsiniz. Büyük ihtimalle inanmazlar. Oysa gerçeği söylüyorsunuzdur. Daha doğrusu, söylediğinizde biraz gerçeklik payı olacaktır. Belki birazdan da fazla... Hayli entelektüel ve dil kullanımı konusunda hassas insanlardan oluşan porno alemi, yıllardır şu soruya cevap arıyor: Bitişik mi yazılır ayrı mı; gangbang mi, gang bang mi? Biz bu tartışmada taraf değiliz, ikisi de uyar, bugünlük bitişik yazalım. Bu sayfayı okuyup da bilmeyen yoktur herhalde; gangbang, bir kişinin tek bir seansta çok sayıda insanla cinsel ilişkiye girmesi hadisesi. Belli bir sayı yok ama şu kadarını söyleyebiliriz ki, öyle iki-üç kişi filan kurtarmaz. Gangbang sahneleri, porno filmlerde 70'lerin ortasından itibaren yaygınlaştı ama rekabetin sertleşmesi mi dersiniz, işin çığrından çıkması mı, işte o hadise 1995'te yönetmen John T. Bone'un motor demesiyle başlayacaktı. Bone'un yanındaki yatakta Annabel Chong yatıyordu ve erkeklerin birisi gidip birisi, üçü gidip beşi geliyordu. Sonuçta ortaya 251 kişilik dünya rekoru ve World's Biggest Ganbang filmi çıktı. İşin ucunda rekor, şöhret ve para olunca, o gün bugündür büyük gangbang prodüksiyonları birbirini izledi. Mevcut dünya rekoru 919 erkekle Lisa Sparks'ta. 1000 erkek eşiğini aşma iddiasında bulunanlar, hatta 2 bin erkeklik rekor ilan edenler çıktı ama o rekorlar, kurallara uyulmadığı gerekçesiyle iptal edildi. Eee, öyle her isteyenin istediği gibi rekor ilan ettiği işler değil bu işler. Kuralı var, raconu var. Ayrıca anal gangbang, canlı yayında ganbang gibi alt ya da yan kategoriler var, kadınlarla yatarak rekor kıran erkekler var.


Ve Olimpiyat oyunları şerefine sportif porno! Porno tarih boyunca hep sporun ve sporcunun dostu olmuştur diye başlamak var ama o kadarını yapmayalım. Her şeyin bir sınırı var neticede. Pornonun yaklaşık 100 yıldır sportif faaliyetleri hiç ihmal etmediğini söylersek, makul bir noktada kalmış oluruz herhalde. Lezbiyen sevişmesine dönüşen boks maçları, grup sekse dönüşen güreş maçları, yarış sırasında ormana kaçıp sevişen gay bisikletçiler, kadın hakemle havuzda sevişen yüzücüler, tenis kortunda seks, spor salonunda seks, tribünde seks, soyunma odasında envai çeşit seks... Mesela soyunma odasında seksin 40 yıl öncesinden kalma, İngiliz yapımı, Almanca dublajlı Fussball Porno adında bir örneği vardır ki... Vardır! Fakat sportif ya da Olimpik pornonun tarihinden bir o an arayacaksak, Porn Olympics Javelin Dildo başlıklı çalışmayla, o filmi çekme fikrinin doğduğu anla yarışacak başka bir an zor buluruz. Filmin konusu: Olimpiyat oyunlarında sıra cirit atma yarışlarına gelmiştir. Organizasyon porno olimpiyatı olduğu için, cirit yerine dev dildolar kullanılmaktadır. Yarışmacıların amacı, çırılçıplak biçimde sahaya uzanmış hedeflere isabetli atışlar yapmaktır. Ancak bu, göründüğü kadar kolay olmayacaktır... Evet, nasıl film ama? Bir Olimpiyat açılış töreninde bu filmi izleyebileceğimiz günleri görecek mi dünya? Yoksa hep pop şarkıcılarına, mecburen çok güzel dediğimiz sıkıcı dans gösterilerine mahkum mu kalacağız? Veya şöyle soralım: Pornonun Olimpiyat'a gösterdiği ilginin onda birini Olimpiyat pornoya gösterecek mi bir gün? Çok mantıklı soru oldu, tartışmaya değer bizce. Hadi Olimpiyat oyunları şerefine, sporla bağlantılı bir mevzuya daha girelim. Uyarı: Spordan gireceğiz ama çıkacağımız yer aynı güzellikte, aynı klasta olmayabilir... Binicilik camiasında olsun, at yarışları aleminde olsun, şu cümle sık sık kullanılır: İki farklı canlı türünün birlikte yaptığı tek spor. Dostluk, ulaşım, spor... İnsanla atın ilişkisi binyıllar boyunca böyle gitmişti. Arada başka şeyler yaşanmış, iki farklı canlı türünün birlikte yaptıkları işler listesine başka maddeler eklenmiş miydi? Bazı antik figürler, hatta mitoloji şüpheler uyandırmıyor değil. Tahminen, gündelik hayat efsaneleri de insan-at ilişkisine dair malzeme üretmişti. Her neyse, oyuncu kadrosunun bir at ve bir kadından, hatta bazen iki kadından oluştuğu hard porno fotoğraflar ve filmler, bilmediğimiz daha eski örnekleri yoksa, yaklaşık 50 yıldır var. Var da, Hey, iyi ki varsın at pornosu! diyor muyuz? Tercihe kalmış bir şey. Biz pek diyemiyoruz ve mevzuyu kapatmak gibi olmasın, işi yine dil tartışmasına çekiyoruz: At pornosu mu, atlı porno mu? Hadi bakalım...


Cinsellikten zevk alamayan, asla orgazm olamayan Linda'nın hayatı bir doktorun teşhisiyle değişir: Sizin klitorisiniz gırtlağınızda! Linda için çok farklı dünyalara yelken açma zamanı gelmiştir... O farklı dünyaların ayrıntılarına girmeyeceğiz elbette. Evet, toplum buna hazır değil ama biz de hazır değiliz zaten. Ayrıca daha önemli şeyler var. Gerçekten! Bu tuhaf hikaye üzerine kurulu Deep Throat filmi, 1972'nin haziran ayında New York'taki bir salonda gösterime girdi. Sonra bir salon daha, bir şehir daha, bir eyalet daha... Salonlar dolar boşalır, filmin gösterim alanı hızla genişlerken yasaklar, soruşturmalar, baskınlar da aynı hızla geldi. Devlet Deep Throat rüzgarını dindirene kadar milyonlarca Amerikalı filmi izledi ki, içlerinde porno izleyicisi olmaları hiç beklenmeyecek gruplar da vardı. Mesela, orta sınıf ev kadınları. Azınlıktaydılar ama bazı salonlarda onlar da görülüyordu. Mutfak alışverişinden önce bir salonda romantik komedi izlemeye, sonra evde yemek pişirip eşlerini beklemeye alışmış kadınların bu pek romantik sayılamayacak film için hafiften utanarak bilet aldıkları anlar, doktorun Linda'ya koyduğu teşhisi anlamaya çalıştıkları anlar, teşhis sahnesini izleyen bol efektli anlar... O anlar yalnızca porno tarihini değil çok daha fazla şeyi değiştirmiş olmalı. Pornonun yepyeni alanlara doğru akma tarihinin Deep Throat'tan öncesi de var aslında. Yine 70'lerin başında, doktorun gırtlak teşhisinden az önce. Ama hiçbirisi bu kadar büyük bir kalabalığa, kadınlı-erkekli böylesine büyük bir kitleye Deep Throat kadar bereketli o an yaşatamamıştı. Tarihin ilk web sitesi 6 Ağustos 1991'de yayına geçti. CERN'in, bildiğimiz hadron çarpıştıran CERN'in sitesiydi. Web tarihinin ilk fotoğrafını da yine CERN'ciler yükledi. Kendi çalışanları tarafından kurulmuş bir kadınlar orkestrasının, Les Horribles Cernettes'nin fotoğrafı. Lafın nereye geleceği anlaşıldı tabii: İlk porno sitesi, ilk porno fotoğraf, ilk porno video... İlk porno fotoğraf yukarıda. Yüz milyonlarca insandan oluşan bir kitleyi, milyarlarca dolara uzanan bir piyasayı taşıyacak büyük yoldaki ilk adım, 18 Haziran 1992 tarihinde, James Black isimli 19 yaşındaki bir bisiklet tamircisinin seçtiği bu fotoğrafla... Atılmadı, işin doğrusunu söylemek gerekirse. Yalanımızı sürdürsek, inanan çok olur. Yalanımız internette yayılır, bir bakarız ki tarih yazmışız. Ama bize yakışmaz! İlk porno sitesini, ilk porno fotoğrafı, videoyu merak eden çok ama cevap bulunamıyor. Web tarihinin çok erken bir noktasında olduğu kesin. Mümkün olan ilk gün, diyelim. Teknoloji izin verseydi, ilk porno sitesi de 6 Ağustos 1991'de yayına geçerdi herhalde. CERN'inki 16.23'teyse porno sitesi 16.24'te mesela. Web'deki porno aleminin açılış kurdelesini kimin kestiğini bilmesek de o anın porno tarihindeki en önemli anlardan birisi, belki en önemlisi olduğu kesin. Çünkü, 10 Amerikan belgeselinin dokuzunda kullanılan cümleyle: Nothing would ever be the same again; artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacaktı... Abi ne oldu ki, ne değişti yani? diye soran varsa... Ona söyleyecek hiçbir şeyimiz yok!


Sarışın, genç ve güzel kız, ıssız bölgedeki motelden kaçırılır, kendisini bir seks kulübünün sahnesinde bulur. İzleyiciler şık giyimli ve maskeli erkeklerdir. Sahnede siyahlara bürünmüş kadınlar vardır. Siyahlı kadınlar genç kızı sakinleştirirler, okşarlar, yavaş yavaş işi erotik oyunlara dökerler. Derken sahneye açılan yeşil kapı aralanır, iriyarı bir adam görünür. İriyarı adam, maskeli izleyicilerin tezahüratları eşliğinde genç kıza yaklaşacak ve uzun, çok uzun bir cinsel birleşme sahnesi başlayacaktır. Pornografi tarihine geçecek 45 dakika... Ama değil 45 dakika, 45 saniye bile sürse, 1972'de izleyicilerle buluşan o sahne yine tarihe geçecekti. İki nedenle: Sarışın kız, Marilyn Chambers'tı; Amerika'nın en beyaz, en saf sabunu olarak pazarlanan, en aile sabunu olarak bilinen Ivory Snow'un reklamlarındaki kız. Böylece porno alemi ilk kez saf ve temiz aile salonundan bir transfer yapmış oluyordu. Ancak malum sahneyi, dolayısıyla adını henüz söylemediğimiz filmi, yani Behind the Green Door'u tarihe geçiren ikinci nokta daha da önemliydi. İriyarı adam, Johnny Keyes'ti. Keyes, eski bir boksördü ve Afrika kökenliydi. Böylece porno tarihinde ilk kez, uzun metrajlı ve konulu bir filmde beyaz kadın, siyah adamla sevişiyordu. 1930'lardan kalma bir kısa film. Fransa yapımı. O an adayı. Genç kadın yatakta bir yandan kitap okuyor, bir yandan mastürbasyon yapıyor. Başka bir tür için absürd görünebilir, porno için sıradan sahne. Kadının yalnızlığı uzun sürmüyor, odaya bir adam giriyor. Anlıyoruz ki kadın kitap okuyup mastürbasyon yaparken tesisatçı da mutfakta veya banyoda tamiratla meşgulmüş, Abla parça tutmaz, komple değiştirmek lazım gibi bir şey söylemeye gelmiş. Bekleneceği üzere, tesisatçı yatak odasına girdikten birkaç saniye sonra sevişme sahnesi başlıyor ve olaylar gelişiyor. Bu film ve o an, belki türünün ilk örneği, belki ilk birkaç örnek arasında. Eğer ilkse, porno filmlerin tarihinde köklü bir geleneğin başlangıcı: Yalnız kadın ve tesisatçı! O günden bugüne, binlerce tesisatçı binlerce yalnız kadınla sevişti. Konu bulamayan porno yönetmenlerinin imdadına hep bu ikili yetişti. Onunki porno değil erotik filmdi diyelim hadi, Aydemir Akbaş'a bile kısmet oldu tesisatçı rolü. Tabii bunun sütçüsü, tüpçüsü filan da var. Ama 1930'lardan bu yana, porno dünyasında tesisatçıların yeri bir başka.


Porno filmlerden önce pornografik kartpostallar vardı. 19'uncu yüzyıl 20'nci yüzyıla dönerken, özellikle Avrupa'da kartpostal pazarı genişledikçe genişliyordu. Aslında açılış çıplak kadın fotoğraflarıyla yapılmıştı ama... İşin çığrından çıkması mı dersiniz ya da tam tersine işlerin rayına oturması mı; büyük değişimin yaşanması fazla zaman almadı. Birkaç yıl içinde, bugün internette bulabileceğiniz pornografik fantezilerin büyük bölümü, siyah-beyaz baskılı kartpostalların üzerini kaplamıştı. Her türlü cinsel birleşme pozisyonu, eşcinsellik deneyimi, grup seks sahneleri, üniformalılar, etnik kıyafetliler, maskeliler, kırbaçlılar... Bazıları tutuyor, bazıları tutmuyor, kartpostalcılar deneme-yanılma yöntemiyle çalışıyordu. 1910'a doğru, iki kartpostalla bir deneme daha yaptılar: Yaşlıca bir adam, genç kızı kucağına yatırmış, kıçını tokatlıyor; yarı çıplak bir kadın, bir adamı kucağına yatırmış aynı işlemden geçiriyor. Bu deneme, yanılmayla değil turnanın gözünden vurulmasıyla sonuçlandı. 100 küsur yıl önce Paris'te o iki kartpostalın piyasaya verildiği an, porno üreticileri için tam bir uyanma anı oldu. O gün bugündür kadınlar erkekleri, erkekler kadınları, kadınlar kadınları, erkekler erkekleri, yaşlılar gençleri, öğretmenler öğrencileri kucağına yatırıp, İngilizce ve pornoca dillerinde spanking denen şekilde... Meşhur seks filmleri furyamızın 1974'te başladığı kabul edilir. Porno sınıfına girmek bir yana, erotikliği bile tartışılacak komedi filmleri ağırlıktadır ilk dönemde. Tamam; Arzu Okay, Mine Mutlu, Figen Han ve arkadaşları hem seksi hem çıplaktır ama yataktaki diğer oyuncu Bülent Kayabaş, Mete İnselel, puantiye donuyla Aydemir Akbaş filan olunca... Bilinen hikayeyi uzatmayalım; sonra yerli seks filmlerinin arasına yabancı hardcore filmlerden alınmış birkaç dakikalık parçalar yerleştirilir, sinema salonlarının kapısında Devamlı ilaveli, devamlı ilaveli! diye bağırılır, salonlar bu parçalara göre dolar boşalır ve bu arada da yerli seks filmlerinde oyuncu kuşağı değişir. 70'lerin sonunda daha cesur oyuncular vardır. Artık Türkiye, yabancı porno filmlere bağımlı olmayacak, kendi pornosunu kendisi yapacaktır. 1979'da, Öyle Bir Kadın ki filminin iki başrol oyuncusu Zerrin Doğan ile Levent Gürsel, tarihi sahneyi başarıyla tamamlar. İlk kez bir Türk filminde tam ve gerçek cinsel birleşme sahnesi yer alacaktır. Zerrin Doğan kadar cesur olan bir başka isim, Dilber Ay'dır. Flash TV'de Kadere Mahkumlar programını sunan ve televizyon reklamlarına çıkan Dilber Ay değil, karışmasın. Zerrin Doğan ve Dilber Ay'ın özel katkılarıyla Yeşilçam, 1980'e kendi pornosunu üretebilmenin güveniyle girer ama 12 Eylül darbesi, pek çok şey gibi, bu üretimi de kökünden kesip kurutur. O anın devamı gelmez! Zerrin Doğan ile Levent Gürsel'in imza attığı o an, yerli porno filmlerin Amerikan pornosuna baskın çıkması, 12 Eylül darbesi ve Our boys have done it! Şimdi sormaz mıyız, bütün bunlar tesadüf müdür diye? Sormayız tabii. Türkiye'de daha saçma şeyler soruluyor olabilir ama biz yapmayalım.


John Wayne Bobbitt-Lorena Bobbitt çiftini hatırlıyor musunuz? 1990 Dünya Artistik Patinaj Şampiyonası'nda çiftlerde altın madalya... Öyle bir çift değil maalesef. Yine de hatırlayanlar çıkabilir, hafiften iç kaldırıcı bir olayın kahramanları: 1993'te ABD'de bir kadın eşinin penisini kesmiş, evden kaçarken kestiği şeyi yol kenarına atmış, polislerin bulduğu organ 10 saatlik bir ameliyatla yerine dikilmiş, vakanın duyulmasıyla birlikte dünyanın çeşitli yerlerinden benzer kesme haberleri gelmeye başlamış, hatta bunlardan bir tanesi de Antalya'da yaşanmıştı. John Wayne-Lorena davasına ilişkin haberler Amerikan kamuoyunun yüzde 60'ı tarafından izlendi ve bu çok yüksek bir orandı. Davanın sonunda Lorena beraat etti, boşanan adam ve kadın kendi yollarına gitti. Zaten bizi ilgilendiren de John Wayne Bobbitt'in gittiği yol. Çokça sözü edilen bir penis ve hayli popüler olmuş bir adam var. Üstelik olay ABD'de geçiyor. Devreye kimler girer? Evet, tabii ki onlar. John Wayne Bobbitt, gelen teklifleri kabul etti ve dava sonuçlandıktan kısa süre sonra bir porno filmde oynadı. Bobbitt'in kamera karşısında malum görüntüyü verdiği an, porno tarihi açısından önemli bir o andı kuşkusuz. Ancak medeniyet tarihi açısından çok gurur verici bir an olduğunu söylemek kolay değil. Yoruma kalmış bir şey. Yine de filmin ismini bulan şahsiyete hakkını teslim etmek lazım: John Wayne Bobbitt-Uncut! Sene 1981. Otomatik Portakal gösterime gireli 10 yıl olmuş. Metropolis 54 yaşında. Alphaville 16 yıl önce, Fahrenheit 451 filmi 15 yıl önce çekilmiş. Ama yıllar bu distopik filmlerin, yani karanlık gelecek filmlerinin saygınlığından hiçbir şey götürmüyor. Ve bir porno film yönetmeni, meşhur Deep Throat'un da yaratıcısı olan Gerard Damiano, kendi sektörünün saygınlığını kurtarmaya niyetleniyor. Kubrick yapar, Fritz Lang yapar, Damiano yapamaz mı? Herhalde Pornocuyuz ama odun değiliz! gibi bir şeyler geçiriyor kafasından ve The Satisfiers of Alfa Blue'nun çekimleri başlıyor. Distopik filmlerin tüm klasik öğeleri var. İnsanlığın ağır baskı altında olduğu bir dönem, teknoloji fazlasıyla gelişmiş. Her şey haplarla hallediliyor. Cinsellik bile. İnsanlar bir hapla bir saniyede orgazm oluyor, sonra işlerinin başına dönüyorlar. Sevişme hadisesi yeryüzünden silinmek üzere. Yalnızca bir ayrıcalıklılar grubu sevişebiliyor. Özel kartlarıyla Alfa Blue'ya giriyorlar, servis yapan kızlara seçtikleri seks mönüsünün numarasını söylüyorlar ve o büyük ayrıcalığı yaşıyorlar. Kızlar çok güzel, teknik olarak iyi hizmet veriyorlar fakat ana karakter Algon mutlu değil. Bir şeyler eksik. Ve... Olur ya, kazara seyredersiniz filmi, onun için sonunu söylemeyelim ama bilin ki, porno filmlerde pek rastlanmayacak türden dramatik bir sonu bile var. Bir yanlış anlamaya karşı da tedbir alalım: Bizim anlattığımız hikaye, filmin çok kısa bir bölümünü, mönüden seçilmiş sevişme sahneleri ise çok büyük bölümünü kaplıyor. Olsun... O kadarı bile, Damiano'nun The Satisfiers of Alfa Blue için motor! dediği anı, pornonun o anları arasına yerleştiriyor. Uzun metrajlı, distopik porno film! Ben pozisyona bakarım, bana ne mesajdan, ütopyadan, distopyadan? diyorsanız... Siz bilirsiniz.


Sinema, video kasetler, internet... İnsanlığın her teknoloji eşiğini kucağında pornografiyle atlama başarısından parça parça söz ettik daha önce. Fakat matbaa teknolojisi eşiğini bugüne kadar ıskaladık ki, onun için neredeyse 500 yıl önceye, 1524'e, İtalya'ya gitmemiz gerekiyor. İki kahramanımız var. Birisi Pietro Aretino. Yazar, şair ve mizahçı. Pornografik öyküleri, oyunları, şiirleri, taşlamalarıyla ünlü. Kendi dönemi için çok da iyi bir ün değil aslında. Oradan oraya sürülüyor, kovuluyor ama müstehcen neşriyattan vazgeçmiyor. Diğer kahramanımız ise Aretino'nun yakın arkadaşı, ressam Giuliano Romano. Daha sakin, sessiz, kendi halinde biri. Ama iş sanata gelince, Aretino'dan geri kalmıyor. Tablolarında çok gerçekçi sevişme anları çiziyor. Derken bir gün... Tahmin edileceği üzere, muzır fikir Aretino'dan çıkıyor. Romano'ya, Senin resimleri matbaada bastırıp çoğaltalım. Ben de altlarına erotik şiirler, kısa öyküler yazarım. İyi para kazanırız diyor. Romano kabul ediyor. Bir matbaa buluyorlar, tarihe geçiyorlar. Matbaanın yaygınlaşmasına İncil'i çoğaltmak kolaylaştı diye sevinen kilisede bir şok dalgası hissedilse de, Aretino-Romano ikilisinin hamlesi yeni teknolojinin kullanım alanları konusunda ufuk açıyor. Matbaadan çıkmış ilk pornografik yayın, 16 resimlik bir seri. Burada bir mürekkep kokusu romantizmine, matbaadan yeni çıkmış eser duygusallığına dalmak da vardı ama dalmayalım şimdi. Tam yeri olmayabilir. Türkiye, 90'lı yılların başında bir Kral dergisi dönemi yaşadı. Öncü ve simge dergiydi. Yeni bir yerli porno dergicilik dalgasının simgesi. Kral'ın peşinden giden çok oldu. Birkaç yıl içinde, çoğu üç-beş sayı çıkan yüzlerce, gerçekten yüzlerce dergi yayınlandı. Küçücük bürolarda bir sürü haftalık ve aylık dergi üretiliyor, her derginin her sayısı için dava açılıyor, genellikle temizlik görevlileri ya da çaycılar arasından seçilen yazıişleri müdürleri, sayı başına iki-üç yıldan, bin yılı bulabilen hapis cezaları alıyordu. Enteresan bir dönemdi. O yayın bolluğu içinde çoğu dergi unutuldu gitti, çok azı iz bırakabildi ki, bunların arasında O'nun Hikayesi bambaşka bir yere sahipti: 15 günlük erotik fotoroman dergisi O'nun Hikayesi / 18 yaşından küçüklere satılamaz... Daha önce Türkiye'de gerçek cinsel birleşme anlarını aktaran yerli fotoğraflar yayınlanmıştı, yabancı fotoromanlar da vardı ama yerli pornografik fotoroman dergisi yayınlanmamıştı. Hem de ne fotoromanlar: Aşk Labirenti, Sevgi Çemberi, Sevgili Arkadaşım, Azgın Kolejli gibi unutulmaz maceralar. Maalesef fotoğraflarını burada yayımlayamadığımız dev oyuncu kadroları. Fikir verebilmek için şöyle diyelim: Flash TV'nin kült dizisi Gerçek Kesit var ya, onun porno versiyonunu düşünün, öyle bir şey. O'nun Hikayesi her sayıda vites artırdı. İlk sayılardaki diyaloglarda sevişme, alet, orası gibi kelimeler kullanılırken zamanla yine burada aktaramayacağımız kelimelere dönüldü. Ve kaçınılmaz son geldi. Kısa ama dolu dolu yaşamıştı O'nun Hikayesi. Tayfun-Aysel çiftinin grup seks sırasında başkalarıyla sevişirken girdikleri diyaloğu unutmak mümkün mü? Ohh! Ayselcim karıcım, gel bak gel, şu muhteşem... Neyse...


Gizli arşivlerden daha eski bir film çıkmazsa eğer, 1920'lerin ortalarında Fransa'da yaşamış bir köpek kendisi. Porno tarihinin o anlarından birine, hayvanlarla seks kulvarının açılışına imza atan beyaz köpek. Rol arkadaşları, üç rahibe ve bir adam! Zor bir rol tabii. 1928'in sonu, 1929'un başı. ABD'de ve Avrupa'da animasyon teknikleri yavaş yavaş gelişiyor. Çıraklar var, ustalar var, üstatlar var. Bir grup Amerikalı usta, üstat Winsor McCay için bir sürpriz, bir hediye hazırlamaya karar veriyor. Üç ayrı stüdyoda işe koyuluyorlar, sonra parçalar birleşiyor, Amerika'daki laboratuvarlar işi reddettiği için film Küba'ya gidip geliyor ve nihayet, New York'taki bir otelde o an yaşanıyor: Tarihin ilk porno anime gösterimi. Ya da ilk porno çizgi film diyelim. Eveready Harton in Buried Treasure... Altı dakikaya neler neler sığdırmış bir film. Cinsel organı fazlasıyla büyük bir karakter, bir kadın, adamlar, ana karakterle bir çiftçi arasındaki penis düellosu, mastürbasyon çeşitleri, hayvanların seks dünyası, insanlarla hayvanların yakınlaşması, çok yakınlaşması, fazla yakınlaşması... Miki filmi deyimi, çok yıllar sonra çok uzak bir ülkeden çıkacak; bunu biliyoruz. Ama Eveready Harton da, çizgiler ve üslup itibarıyla hafiften Miki filmi. Özellikle hayvan çizimleri. Çünkü McCay'e verilen hediye, üstadın çizgileri taklit edilerek hazırlanmış ve McCay, Walt Disney'in örnek aldığı tek isim. Zaten Miki'nin doğum tarihi de 1928'in sonu. Aynı ekolden hem Miki'nin, Mini'nin, Vakvak Amca'nın çıkması, hem porno anime geleneğinin doğması... Bereketli bir dönemmiş diyelim, daha fazla uzatmayalım.