NASA JPL'den bilim insanları Mars'ta akan su bulunduğuna dair en güçlü belirtilerin fotoğraflarını çekti. Kırmızı gezegende daha önce de ırmakların aktığı söylense de yeni çekilen fotoğrafların şimdiye kadar tespit edilen en güçlü kanıt olduğu belirtiliyor. Fotoğrafta görülen siyah çizgilerin, kaynak sularını ya da yazın akan tuzlu suları temsil edebileceği düşünülüyor. Mars'ın yörüngesinde bulunan uydu tarafından alınan resimlerde su akıntısına benzer bir akışın olduğu gözleniyor. Araştırmacılar halen Mars'ta halen bir yerlerde akan bir su olduğunu ve bunun da muhtemelen donmuş sudan kaynaklanabileceğini düşünüyorlar. Fakat aşağı doğru hareket eden koyulaşan çizgilerin farklığı ılık aylarda sıcaklık artışı nedeniyle halen burada suyun akıyor olabileceğini akla getiriyor. Peki Mars'ın yazlarda bile dondurucu ikliminde su nasıl akıyor? Araştırmacılar bu bölgede doğal olarak bulunan yüksek demir içeriğinin aynen bir antifriz gibi davranarak suyun donmasına engel olabileceğini düşünüyorlar. Çünkü yapılan gözlemlerde tuza rastlanmadı. Aşağıdaki resimde Mars'taki mineral-haritalama spektrometresiyle gözlenen demir yoğunluğu gözleniyor. Burdaki demir , demir sülfat bileşiği halinde bulunuyor. Araştırmacılar suyun gerçekten nasıl aktığından emin olamasa da bu sefer Mars'ta akan bir suya gerçekten yaklaştılar. Biz halen RSL'de kesin bir delile sahip değiliz. Emin olmasak da bu prosesin su olmadan nasıl gerçekleşeceğini bilmiyoruz diyor Georgia Teknoloji Enstitüsü'nden Lujendra Ojha. Mars'ta halen akan bulunması ise Mars ikliminde halen hayat olabileceğini akla getiriyor. Belki de Mars'ta halen basit yaşam formları yaşıyor olabilir. - Lujendra Ojha, James J. Wray, Scott L. Murchie, Alfred S. McEwen, Michael J. Wolff, Suniti Karunatillake. Spectral constraints on the formation mechanism of recurring slope lineae. Geophysical Research Letters, 2013; 40 (21): 5621 DOI: 10.1002/2013GL057893 - Lujendra Ojha, Alfred McEwen, Colin Dundas, Shane Byrne, Sarah Mattson, James Wray, Marion Masse, Ethan Schaefer. HiRISE observations of Recurring Slope Lineae during southern summer on Mars. Icarus, 2014; 231: 365 DOI:10.1016/j.icarus.2013.12.021


Bilim insanları uzun zamandır Mars'ta buz halinde su bulunduğunu düşünüyor. NASA'nın Mars Curiosity gezgininden gelen son veriler Mars'a yüzeyine yakın sıvı halde su olabileceğini gösteriyor. Bunun açıklaması ise, toprakta bulunan perklorat maddesi nedeniyle, suyun donma noktasının düşerek, çok tuzlu su halinde sıvı olarak bulunabileceği. Sonuçlar Nature dergisinde yayınlandı . Uygun koşullar altında kalsiyum perkloratın, atmosferden su buharını absorblayabildiğini gördük. Curiosity gezgininin hava görüntüleme istasyonundan alınan ölçümler, bu koşulların geceleri ve kışın güneş doğduktan hemen sonra oluştuğunu gösterdi. Nem ve sıcaklık ölçümlerinde dayanarak, yüzeyden sadece 1,6 metre yüksekte ,absorblanan su miktarını tahmin edebiliyoruz. Gece olduğunda, atmosferdeki bir miktar su buharının gezegen yüzeyinde yoğunlaşarak donduğunu, fakat donma noktası çok düşük olduğundan, bu buzul sıvı halde kalabiliyor. Bu toprak gözenekli olduğunda, suyun toprağa damladığını görebiliriz. Zamanla diğer tuzlar da toprakta çözülebilir, aynı zamanda sıvı halde yüzeyin altına doğru çökerek işleyebilir, olarak açıklıyor Kopenhag Üniversitesi Mars grubu şefi Yrd. Doç. Dr. Morten Bo Madsen. Mars gezgininin stereo kamerasından yapılan önceki gözlemlerde, eski nehir yatağında yuvarlak taşların bulunduğu ve 1 metre derinlikte suyun aktığını gösteriyordu. Yani daha öncesinde bu bölgede bir nehir vardı. Yeni alınan yakın çekimler ise, Sharp Dağı rotasında bulunan sediment yataklarının Sharp dağına doğru tabaka tabaka yaslandığını gösteriyor. Morten Mars'ta 4,5 milyar yıl önce 6,5 kat daha fazla su olduğunu ve daha kalın bir atmosfere sahip olduğunu belirtiyor. Fakat bu suyun büyük kısmı zamanla uzaya uçarak buharlaştı. Mars'ın Dünya'nınkine benzer manyetik alanı olduğu fakat bu alanı nasıl kaybettiği bilinmiyor. Dünya'nın merkezindeki eriyik demir manyetik alan yaratarak Dünya'nın atmosferini kozmik radyasyondan koruyan bir kalkan gibi çalışıyor. Fakat Mars'ta bu manyetik alan olmadığından, Güneş radyasyonuna karşı korunaklı değil. Mars'ta sıvı halde su bulunsa bile, soğuk,kuraklık ve kozmik radyasyon yüzeyin 1 metre altına kadar yaşamın oluşmasını engeller. En azından dünyadaki yaşam formları bu şekilde yaşayamaz.


NASA'nın 2012' d Mars' a yolladığı mars gezgini Curiosity ya da Türkçesiyle' Merak' Navcam ile aldığı görüntülerden birinde parlak bir nokta gözlendi. Merak'ın çektiği fotoğraflarda nerdeyse her hafta parlak bir nokta gözlemleniyor. Güneş'in geldiği doğrultuda gelen ve ekranın batı-kuzeybatı doğrultusunda görülen bu parlak noktaların ışık detektörüne denk gelen kozmik ışınlar veya güneş ışığının kayalardan yansıması olabileceği belirtiliyor. Mars' taki 589. Mars gününde Navcam'in sağ kamerasıyla kaydedilen (3 Nisan 2014) Merak'ın çalışması esnasında kaydedilen bu fotoğraf aynı anda sol kamerayla da kaydedildi. Buna rağmen sol kamerada bir ışık görünmüyor. Sağ kameranın çektiği fotoğrafta aynı doğrultuda parlak bir bölge gözüküyor sadece. Bunun muhtemel açıklamasının taşlardan yansıyan güneş ışığı olduğu belirtiliyor. CCD detektöre kozmik bir ışının denk gelmesi de aynı şeye yol açabilir. Bunun detektöre düşen ışının açısına bağlı olduğu da belirtiliyor. Nasa Jet İtki Laboratuvarları bu görece Curiosity gezgini ve gezginin Navcam kamerasını tasarladı ve yaptı. Mars' ta tuhaflıklar devam etse de bunların şimdiye kadar çoğunun bilimsel açıklaması yapıldı. Bakalım Mars' ta daha sıradışı neler göreceğiz.


Mars atmosferinde yüzeyden çok yüksekte gaz kütlelerinin görülmesi bilim insanlarının kafasını karıştırdı. Mart ve Nisan 2012'de amatör astronomların raporladığı ve gezegen yüzeyindeki belirgin gaz buharları 250 km (250,000 mt) yükseğe kadar çıkabiliyor. Bugüne kadar Mars yüzeyinde görülen gaz benzeri yapılar ancak 100 km kadar yüksekte gözlenmişti. 250 km yukarıda atmosfer ve dış uzay oldukça inceldiğinden, bu gaz kütleleri oldukça umulmadık, diyor araştırmanın başyazarlarından İspanya Pais Vasco Üniversitesi Agustin Sanchez-Lavega . Bu özellikler 10 saatten kısa sürede oluşarak, 1000500 km'lik bir alanı kapladı ve 10 gün boyunca yapısı değişerek sürdü. Her şeye karşın, Mars etrafındaki hiçbir uzay aracı o zamandaki görüş açıları ve aydınlatma nedeniyle bu özellikleri göremedi. Buna rağmen, Hubble Uzay Teleskopu'ndan 1995 ila 1999 yılları arasında aldığı imajları ve 2001 ila 2014 arasındaki amatör resim tabanları tarayarak Mars bulutlarında görülen olayları kontrol etti. Bu bulutlar ancak 100 km yüksekliğe kadar çıkıyordu. Fakat 17 Mayıs 1997'de alınan bir Hubble fotoğrafının 2012'de alınana benzer şekilde yüksek olduğu görüldü. Bilim insanları Hubble verileri ve amatör gözlemleri kullanarak bu gaz kütlelerinin nedenini ve doğasını belirlemeye çalışıyorlar. Su-buzu,karbodioksit buzu veya toz parçacıklarından kaynaklanan bir yansıma bulutu olabileceğine dair bir fikir üzerinde tartışsak da, bu denli yükseklikte, standart atmosferik dolaşımdan istisnai bir sapmalar olması gerekir ,diyor Agustin. Diğer fikir de auroral emisyonlardan kaynaklanan görüntüler olabilir ki, bu bölgede mantosal manyetik alanlarda büyük miktarda anomaliler olduğu biliniyor. Yine de bilim insanları henüz bu konuyu açıklayamıyor. 2016'da ESA'nın Mars'a yollayacağı Trace Gas Orbiter 'in bu sıradışı olaya açıklama getirebileceği düşünülüyor. - Sanchez-Lavega, A. Garcia Munoz, E. Garcia-Melendo, S. Perez-Hoyos, J. M. Gomez-Forrellad, C. Pellier, M. Delcroix, M. A. Lopez-Valverde, F. Gonzalez-Galindo, W. Jaeschke, D. Parker, J. Phillips, D. Peach. An extremely high-altitude plume seen at Mars' morning terminator. Nature, 2015; DOI:10.1038/nature14162


Chicago Üniversitesi' nde yeni yapılan araştırmaya göre, matematik korkusunun beynimize bazı sinyaller göndererek, fiziksel ağrılar hissettiğimize benzer ağrılar yarattığı anlaşıldı. Yani matematik korkusu kafanızı gerçekten ağrıtabilir. Bilim adamları beyin taraması kullanarak, matematikten yüksek derecede korkan insanlar matematik problemlerini çözerken, beyinlerinin aktif bölgelerini inceledi. Şaşkınlık veren sonuç ise beyinde uyarılan bu bölgeler bir yerimiz yaralandığında, beynimizin uyarılan bölgeleriyle neredeyse aynı. Biri matematikten korkuyorsa, beyin matematiğin yarattığı endişeyle bağ kurarak ağrı duyuyormuş gibi algılıyor. Ya da başka bir deyimle elimizi sobanın üstüne koyduğumuzda beynimizde yaşadığımız ağrıya benziyor diyebiliriz, diyor Chicago Üniversitesi' nden psikoloji profesörü ve matematik anksiyetisinde uzman, Sian Beilock . Araştırmacılar şaşırtıcı bir biçimde matematik yapmak zorunluluğunun sezinlemenin, gerçekten matematikle uğraşmanın aksine beyinde ağrı yaratabileceğini buldu. Matematik performansı sergilerken beyinde bir acı hissedilmemesine rağmen, matematik önsezisinin acı verici olduğu söylenebilir, diyor Doç. Dr. Ian Lyons Chicago Üniversitesi' nden. Araştırmada 14 yetişkine bir dizi matematik soruları sorularak, matematik korkusundan kaynaklanan reaksiyonları incelendi. Sorular birine matematik kitabı verildiğinde, geçmişe dönerek matematik yeterliliğini ölçtüğünüzde yaşadığı matematik korkusu ölçüldü. Ek testler bu bireylerin genelde pek endişe duymadıkları fakat, matematiğe özel bir duyarlık göstererek endişelerinin arttığı gözlendi. Araştırmadaki gönüllülerin fMRI ' ı çekilerek , matematik esnasında beyin aktivitesi ölçüldü. Gönüllülere bazı matematik denklemleri gösterilerek bu denklemleri doğrulamaları istendi. Örneğin ; (12 x 4) 19 = 29. Ayrıca sübjelere harflerin yerinin değiştirildiği kısa kelime oyunları da verildi. fMRI sonuçları incelendiğinde, matematik beklentisinin beyinde fiziksel ağrının yarattığına benzer ağrı yarattığı anlaşıldı. Eğer bir kişi matematikten yüksek derecede endişe duyuyorsa, insulanın arkasında matematikten dolayı daha fazla etkileşim oluyor. Bu doku beyin kökünde yer alıyor ve beyinde doğrudan tehditlerde ya da acı hissiyle ilişkilendiriliyor. Ayrıca enteresan biçimde, gönüller matematik problemlerini çözdüklerinde insulada veya herhangi bir sinir ağında değişim olmadı. Ayrıca daha önce Lyons ve Beilock tarafından yapılan araştırma, bayan ilkokul öğretmenlerin kendi matematik anksiyeteleri kız öğrencilere daha birinci sınıftan sık sık ilettiğini gösterdi. Ayrıca bu araştırmadan matematikten aşırı korkan bireylerin matematikle ilgili durumlardan ve hatta matematiğe ilişkin kariyer imkanlarından kaçındığını göstermişti. Bu araştırmada ise matematik testi çözmeden çok öncesinde korkudan doğan bir ağrının gerçekleştiği gözlenmiş oldu. Sian L. Beilock' un ayrıca yurt dışında bu konuda çok satan bir kitabı var. Kitabın orijinal ismi; Choke: What The Secrets Of The Brain Reveal About Getting It Right When You Have To. Kitap Türkiye' de piyasaya sürülmedi. - Ian M. Lyons, Sian L. Beilock. When Math Hurts: Math Anxiety Predicts Pain Network Activation in Anticipation of Doing Math. PLoS ONE, 2012; 7 (10): e48076 DOI: 10.1371/journal.pone.0048076


Yeni yapılan bilimsel bir araştırma mavi gözlü insanların tek ve ortak bir atadan geldiğini gösterdi. Kopenhag Üniversitesi'nden bilim insanları 6000 ila 10000 yıllık öncesine kadar genetik mutasyonları takip ederek, mavi gözün sebebini buldu. Kökende herkes kahverengi göze sahiptir. Fakat kromozomlarımızdaki OCA2 genini etkileyen bu mutasyon kahverengi gözün oluşmasını engeller, diyor Hücre Moleküler Tıp Bölümü'nden Prof. Hans Eiberg. OCA-2 gen kodlarına P proteini denir ve melanin pigmentinin üretiminde yer alır. Melanin pigmenti ise saçımıza,gözümüze ve cildimize renk veren bir pigmenttir. OCA2 genine bitişik olarak duran bu anahtar tümüyle kapanırsa, iristeki melanin pigmenti azalarak, kahverengi gözlerin açılarak maviye dönmesine neden oluyor. İşte OCA2 pigmentindeki bu etki çok spesifik. OCA2 geni tümüyle parçalanırsa veya kapanırsa, melanin pigmenti üretilmediğinden, saç, göz ve cilt rengi kalmaz ve albinizm oluşur. Gözlerde kahverengiden yeşile doğru olan renk değişimi ,iristeki melanin miktarıyla açıklanabilir, fakat mavi gözlere sahip bireylerde, melanin miktarı değişimi çok küçük derece gerçekleşiyor. Buradan yola çıkarak, tüm mavi gözlü bireylerin aynı atadan geldiğini belirtebiliriz. Mavi gözlülerin hepsinde DNA'nın aynı bölümü değişerek miras kalmış, diyor Prof. Eiberg. Fakat kahverengi gözlü bireylere DNA'nın melanin pigmentini yönettiği farklı bölgeler varyasyona uğradığından aynı atadan gelmiş olamazlar. Prof. Eiberg ve ekibi mitokondriyal DNA'yı inceleyerek Ürdün, Danimarka ve Türkiye'de mavi gözlü bireylerdeki çeşitliliği inceledi. 1996'da başlayarak son dokuz yılda elde edilen bulgular OCA2 geninin göz renginden sorumlu olduğunu gösterdi. - Hans Eiberg, Jesper Troelsen, Mette Nielsen, Annemette Mikkelsen, Jonas Mengel-From, Klaus W. Kjaer, Lars Hansen. Blue eye color in humans may be caused by a perfectly associated founder mutation in a regulatory element located within the HERC2 gene inhibiting OCA2 expression. Human Genetics, 2008; 123 (2): 177 DOI:10.1007/s00439-007-0460-x


Duke Üniversitesi ve Arizona Üniversitesi'ndeki elektrik mühendisleri 98 mini kamerayı tek bir cihazda birleştirerek şimdiye kadar eşi benzeri görülmemiş bir fotoğraf makinesi prototipi ürettiler. Fotoğraf makinesi, 20/20 ve 120 derecelik bakış açısına sahip insan gözüne göre 5 kat daha iyi bir çözünürlük sağlıyor. Yeni fotoğraf makinesinin çözünürlüğü 50 gigapiksel yani 50.000 megapiksel. Normalde piksel demek veri noktaları demek ve ne kadar fazla piksel, o kadar yüksek çözünürlük demek. Araştırmacılar inanıyor ki; önümüzdeki 5 yıl içinde gigapiksel kameralar genel kullanıma uygun hale gelecek. Fotoğraf makinesi David Brady liderliğindeki ekip tarafından, Duke Üniversitesi Pratt Mühendislik Fakültesi Elektrik Mühendisliği Bölümü Profesörü Michael J. Fitzpatrick Arizona ve California Üniversitesi ve Distant Focus tarafından geliştirildi. Makinedeki her mikro kamera ayrı bir bölgenin fotoğrafını çekerek, bilgisayar işlemcisi tarafından tek bir yüksek detaylı fotoğrafa dönüştürür. Fotoğraf o kadar yüksek detay içeriyor ki, fotoğrafçı ancak fotoğrafı çektikten sonra onca detayı fark edebiliyor. Yüksek performanslı ve düşük fiyatlı mikro kamera optiklerinin ve bileşenlerinin gelişimiyle gigapiksel kamerayı yapmak temel mücadelemiz halini almıştı, Halbuki çok ölçekli değişik lensler kullanılması gerekirken, biz daha az güç tüketen ve daha fonksiyonel devrelerle yüksek çözünürlüklü görüntüleme imkanı bulduk, optikle değil yanidiyor Brady. Arizona Üniversitesi Elektrik ve Bilgisayar Mühendisliği Bölümü'nden Asistan Profesör Michael Gehm, mikro kameralardan gelen görüntüyü yazılımla konfigüre ederek geliştirdi. Geleneksel açıdan daha iyi optiklerle daha fazla cam kullanılırdı. Bu, kompleksliği arttırıyordu. Görüntüleme uzmanları için bu problem değil. Süper bilgisayarlarda aynı problemle karşılaşıyor hatta daha zor problemlerle bile bir noktada komplekslik bitiyor ve fiyat dezavantajı yapıyor. diyor Gehm. Prototipin büyüklüğü 76 cm'lik bir kare şeklinde ve derinliği de 50 cm civarında. Daha da ilginci, makinenin sadece %3'ü optik parçalar, geri kalanı da elektronik parçalar ve işlemcilerden oluşuyor. Araştırmacıların söylediğine göre bu yeni gelişmeyle daha küçük ve günlük fotoğrafçıların kullanabileceği daha pratik makineler yapılabilir.


Dünyanın önde gelen ilaç ve kimya şirketlerinden Merck'in geliştirdiği aşı ilk kez Ebola virüsünün insandan insana bulaşmasını önlemede başarılı oldu.Gine'de 2015'te rVSV-ZEBOV aşısı yapılan 5 bin 837 kişide, aşının yapıldıktan 10 gün ve daha uzun süre sonra hastalığa rastlanmadı. Dünya Sağlık Örgütü , aşının yüzde 100 koruma sağladığını duyurdu. Bu, hastalığın ilk kez rastlandığı 1976'dan bu yana Ebola ile mücadele önemli bir adım niteliği taşıyor. DSÖ Başkan Yardımcısı Marie-Paule Kieny, yeni bir Ebola vakası ve salgınıyla mücadele konusunda artık hazırlıklı olduklarını belirtti. Kieny, aşının yapılmasından sonra korumanın çok erken sağlandığını ancak bunun 6 ay sonra da sürüp sürmeyeceğinin henüz bilinmediğini vurguladı. DSÖ yetkilisi, aşının ateş ve alerjik reaksiyon olmak üzere iki ciddi yan etkisinin bulunduğu ayrıca 3 vakada kısa süreli grip tespit edildiği açıklandı. Halen deney aşamasındaki aşıdan 6 yaşın üzerindeki çocukların da yararlandığını belirten Kieny, aşının hamileler ve daha küçük çocuklar için güvenli olup olmadığını daha sonra test edileceğini söyledi. Deneyin, çiçek hastalığının yok edilmesi için kullanılan yöntemle yapıldığını belirten Kieny, aşının önce hastayla temas eden hasta yakınları, daha sonra da onlarla temas eden kişiler üzerinde denendiğini açıkladı. Deneyin sona ermesinden sonra Gine'de birkaç vaka tespit edildi. Bilim adamları aynı stratejiyi ABD Gıda ve İlaç Dairesi'nin aşının klinik deney dışında kullanılması izniyle Sierra Leone'de de uygulandı. Aşıyı pazarlama hakları Amerikan şirketi Merck'e ait. Amerikan ve Avrupa ilaç dairelerinin standart onay süreci yaklaşık 10 yıl. Bununla beraber aşının pazarlanmasından önce 300 bin-1 milyon acil doz verilebilecek. Tıp dergisi The Lancet de yayımlanan sonuçlar aşının ''Zaire'' suşuna karşı etkili olduğunu ancak Sudan suşu için başka bir aşının geliştirilmesi gerektiğini gösteriyor. Başta doktor ve hasta bakıcılar için olmak üzere uzun süreli koruma sağlayan başka aşıların da geliştirilmesi gerekiyor. Bu yöndeki çalışmalar sürüyor. İshal, kanama, döküntü ve yüksek ateşe neden olan virüs Batı Afrika'daki 2013-2016 salgınında 11 bin 300'den fazla can aldı.


Bu akşam işten eve giderken dikkatli olun. İspanyol araştırmacılar otoban rotalarını inceleyerek akşam 6 ila 8 arasının araba sürmek için en tehlikeli iki saat olduğunu belirledi. Madrid Şehir Konseyi'nden teknisyenler, Polonyalı ve İspanyol araştırmacılar her 500 metrede bir sensör kullanarak, trafik yoğunluğu, hız ve bir bölgede bekleyen arabaların ne kadar beklediğini ölçerek veri topladılar. Sonrasında ise bu şablonları analiz etmek için özel bir algoritma kullandılar. Trafikte üç faz olduğu bulundu. Bunlar; serbest akış, her saat olan araba sayısı ve kuyruktaki artış, sıkışıklık ve molaların senkronizasyonu. Yolun farklı noktalarındaki araçların hızlarının özellikle senkronize fazda birbiriyle ilişkili olduğu belirtiliyor. Genelde araçlar birbirlerine uzak olsalar bile birbirlerine yakın hızlarda ilerliyorlar. İşte en yoğun saatler olan akşam 6-8 arasında bu ilişki bozuluyor. Trafikte dur-kalk çok olduğunda arabaların hızlanmalarında veya durmalarında büyük farklar gözlendi. Sürüş durumları değiştiğinde ise sürücüler için zorluk artıyor. Araştırmada kaza istatistikleri araçların hızlarının azaldığı zamanlarla karşılaştırıldı. Trafiğin en yoğun saatlerinde yollarda daha fazla araç olduğundan ve etrafta çok sayıda farklı hızlarda araç olduğundan tepki vermek için süre daha az, bu nedenle de kaza olasılığının arttığı belirtiliyor.


Bugün kullandığımız metal paratonerlerin modası geçiyor olabilir. Kudüs Hebrew Üniversitesi'nden bilim insanları son teknolojiyi kullanarak daha etkili ve verimli lazer paratonerler geliştirdiler. Yüksek güçlü bir lazer gökyüzüne doğrultuğunda hava moleküllerini iyonlaştırır. Sonuç olarak, bir lazer kendi kendine ateşlendiğinde, iyonlaşan partiküller ardında bir plazma kanalı bırakır. Plazma kanalları ise eski çelik çubuklar gibi olmasa da, elektriği iletir. Kudüs'teki Jenya Papeer liderliğindeki bilim insanları 100 femtosaniyelik lazerler atımları yaparak, 100 mic yarıçapında plazma kanalları oluşturmayı başardılar. Bun rağmen, bu plazma kanalları sadece 3 nanosaniye için soğuyarak sonlanıyor. İşte bu süreyi 10 derece arttırmak için için, araştırmacılar 10 nanosaniyelik ikinci bir lazeri ilk lazerle birleştirdiler. Genişleyen lazer plazması kanalı sıcak ve iletken tuttu. İkinci lazerin gücünü arttırarak ya da ilave ışınlar ekleyerek, plazma kanallarının uzatılarak ömürlerinin arttırılabileceği düşünülüyor. İlk plazma kanalı 1 metre uzunluğunda üretildi. Sonrasında araştırmacılar bu limitin lazerin odaklandığı lenslerde kaynaklandığını anladı. Sonu olarak 3 adet 1 metrelik plazma birbirine ilave edilerek 3 metrelik bir plazma oluşturuldu. Bu sayede odak ayarlaması ve yeterli güce sahip lazerler sayesinde, plazma kanallarının birleştirilerek, istenilen uzunlukta bir paratoner oluşturmanın mümkün olduğu düşünülüyor. Araştırma 22 Ekim 2015'de Frontiers in Optics Konferası'nda sunulacak.


Dünyadaki petrol rezervleri gün geçtikçe azalırken, doğal gaz gittikçe önem kazanan bir enerji kaynağı olmaya başladı. Doğal gazın en büyük bileşeni metan, diğer hidrokarbon yakıtlara göre daha az karbondioksit salımıyla çevresel açıdan önem kazanıyor. Metan molekülün kararlı yapısı nedeniyle depolanan enerjiye ulaşmak oldukça zor. Ayrıca eğer metan atmosfere yanmadan karışırsa, karbondioksite göre 20 kat daha etkili bir sera gazı haline geliyor. Pensilvanya Üniversitesi' ndeki araştırmacılar İtalya ve İspanya' daki araştırmacılarla işbirliği yaparak, metanı mevcut katalizörlere göre 30 kat daha etkili yakan bir katalizör yarattılar. Katalizörler kimyasal reaksiyonların daha çabuk, daha etkili ve daha kolay gerçekleşmesini sağlıyor. Örneğin, arabalardaki katalitik konverterler, eksoz gazlarını zararsız gazlara dönüştürüyor. Normalde doğalgaz katalizörleri 600-700 derece sıcaklıkta reaksiyona giriyorlar. Ayrıca bu katalizörler zamanlar genelde etkilerini kaybediyorlar. Normalde metanın yanma reaksiyonu 800 C derece gibi yüksek bir sıcaklıklarda gerçekleşiyor. Reaksiyonda sıcaklık zaman zaman 1300 C dereceye kadar yüksebiliyor ve zararlı yan ürünler çıkabiliyor. Azot oksitler,sülfür oksitler ve karbondioksit gibi.. Sıradan katalizörlerde metal nano parçacıklar kullanılıyor.Genelde paladyum seryum oksite (CeO2)' e bağlanıyor. Bu yaklaşıma yapılan ince ayarla, araştırmacılar kendi kendine birleşen nano parçacıklar kullandılar. Araştırmacılar paladyum parçacıkların 1.8 nm çapına çekerek, etrafına koruyucu bir gözenekli bir seryum oksit kabuk yaptılar.Böylece metalik çekirdeklere sahip küresel yapılar yapıldı. Küresel yapılar ise moleküllerin ısındığında kümeleşmesini engelleyerek verimin düşmesine engel oluyor. Ayrıca araştırmacılar bu molekülü alüminyum oksit yüzeye yerleştirerek molekül dağılımını düzenledi. Malzeme aktivitesi incelendiğinde, araştırmacıların bulduğu çekirdek-kabuklu nano yapıda metanı 30 kez daha verimli yandığı gözlendi. Metan 400 C derecede tümüyle yandı. Bu şekilde gaz türbinlerinde ve otomobil egzoslarında da çevre kirliğinin de azalabileceği belirtiliyor. - M. Cargnello, J. J. Delgado Jaen, J. C. Hernandez Garrido, K. Bakhmutsky, T. Montini, J. J. Calvino Gamez, R. J. Gorte, and P. Fornasiero. Exceptional Activity for Methane Combustion over Modular Pd@CeO2 Subunits on Functionalized Al2O3. Science, August 2012: 713-717 DOI: 10.1126/science.1222887


Tek oral dozda metilen mavisi verilen hayvanlarda, yapılan MRI tabanlı beyin taramalarında kısa süreli hafıza ve dikkat kontrolünün arttığını gösterildi. Araştırma , Radiology dergisinde yayınlandı. Metilen mavisi methemoglobinemi adı verilen kan hastalığının tedavisinde kullanılıyor. Bu hastalıkta oksijen vücut dokularına etkili bir şekilde yayılmadığından, dokularda cerrahi lekeler oluşuyor. Yapılan hayvan çalışmalarından tek doz metilen mavisi verilen hayvanlarda uzun süreli içeriksel hafıza ve sönümleme hafızası yani, uyarana verilen tepkinin zamanla giderek azalmasını sağlayan proseste gelişim kaydedildiği gösterildi. Yaşları 22 ila 62 arasında değişen, 26 sağlıklı katılımcı çift kör ,karışık, plasebo kontrollü klinik denemeye tabi tutularak, metilen mavisinin beynin, çalışan hafıza ve sürekli konsantrasyon görevlerindeki etkileri ölçüldü. Bu çalışma yerel etik komite tarafından da onaylandı. Katılımcılar metilen mavisi ve plasebo denetiminin , öncesi ve sonrasında fonksiyonel MRI 'a tabi tutuldu. Böylece metilen mavisinin serebral kan akışına etkisi ölçülebildi. Sonuçlar gösterdi ki, metilen mavisi bilateral insular korteks bölgesinde görsel uyarana karşı reaksiyon süresinde artış gözlendi. Ayrıca fMRI sonuçları beynin prefrontal korteksinde gerçekleşen kısa süreli hafıza görevlerinde gelişme görüldü. Bu bölge anıların oluşumunu kontrol ederek parietal lopla birincil olarak ilişkilendirilerek beynin görsel işlem merkezi oksipital korteksle ilişkilendiriliyor. Bununla beraber, metilen mavisiyle ilişkilendirilerek hafıza geri alımında doğru tepkilerde % 7 artış gözlendi. Araştırma bulguları düşük dozda metilen mavisinin dikkat ve kısa süreli hafıza ile ilişkili önemli beyin ağlarını regüle ettiğini öneriyor. Bu çalışma metilen mavisinin gelecek denemelerine önemli bir kaynak sağlıyor. Sağlıklı yaşlanma, bilişsel bozulma, bunama ve diğer durumlarda ilaç indükte hafıza gelişimine katkıda bulunabilir, diyor Dr. Duong. Araştırma Radiological Society of North America ve Radiology dergisinde yayınlandı.


Yeni yapılan bir araştırmada, piyasada mevcut birkaç antiviral ilacın yeni koronavirüsü tedavi etme amacıyla kullanılabileceği gösterildi. Bu ilaçlar ise teicoplanin, oritavancin, dalbavancin, monensin ve emetine olarak belirlendi. 3 Mart 2020 itibariyle, SARS-CoV-2 virüsünden ölen sayısı 3,117, enfeksiyon sayısı 90,937 olarak tespit edildi. İyileşen kişi sayısı ise 48,017 ile 50 bine yaklaşmış durumda. Bu enfeksiyonun henüz bilinen bir tedavisi olmamakla beraber, doktorlar ve sağlık personelleri enfeksiyonun etkilerini hafifletecek ilaçlar kullanarak, insanları iyileştirmeye çalışıyor. Sağlıklı insanlarda bağışıklık sistemi, tüm gücüyle virüslerle savaşırken, özellikle yaşlılar,kalp,hipertansiyon, diyabet,solunum sistemi hastalıkları virüs daha fazla can alıyor. Özellikle bu gibi durumlarda erken teşhis, büyük önem arz ediyor. Avrupa'dan bilim insanları geniş spektrumlu antiviral ilaçları yeniden gözden geçirerek, coronavirüsü tedavi etmeyi umut ediyor. Trondheim, Norveç Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nde Doç. Dr. Denis Kainov, yeni araştırmanın kıdemli yazarıdır. Sonuçlar Uluslararası Enfeksiyon Hastalıkları Dergisi'nde yayınlandı. Kainov ve arkadaşları insanlarda kullanımı onaylı 119 geniş spektrumlu antiviral ajanı yeniden gözden geçirdi. Geniş spektrumlu antiviral ajanlar birden çok virüs ailesini hedef alan ilaçlardır. Bilim insanlarının geniş spektrumlu antiviral ilaçlar kullanmasının nedeni, farklı virüslerin aynı yolları ve konak faktörlerini kullanarak çoğalmaları ve yayılmaları prensibine dayanıyor. İşte bu nedenle aynı ilacın farklı virüslere de etki etmesi olasılık dahilinde görünüyor. Araştırmada Kainov ve ekibi mevcut ilaçların, yeni virüslere karşı savaşta kullanılmasının avantajlarına da değiniyor. Kimyasal sentez basamakları, üretim prosesleri, güvenirlikleri ve hayvan modellerinde farmakokinetik özelliklerinin bilinmesi ve klinik fazda denenmeleri nedeniyle, mevcut ilaçların işe yararsa pek çok avantaj sağlayacaktır. Araştırmacılar bu sayede daha kısa zamanda ve daha ucuza mevcut ilaçlarla COVID-19'u tedavi etme fırsatı olacağını düşünüyorlar. Araştırmacılar 119 antiviral ilacı tedavi etme ve enfeksiyonu engelleme açısından birkaç ilaca kadar düşürdü. Örneğin, chloroquine ve remdesivir in vitroda ,2019-nCOV virüs enfeksiyonunu etkili bir şekilde inhibe ediyor, diyor araştırmacılar. Bilim insanları ayrıca aşağıdaki ilaçların COVID-19 tedavisinde, yardımcı olabileceğini ortaya koyuyor. - teicoplanin - oritavancin - dalbavancin - monensin - emetine eicoplanin, oritavancin, dalbavancin, ve monensinin testlerden geçmiş ve onaylanmış antibiyotiklerdir. Corona ve diğer virüsleri engellediğini ise laboratuvar ortamında gösterildi, diyor Denis Kainov Araştırmacılar, Emetine'in antiprotozal bir ilaç olduğunun da altını belirtiyor. Normalde doktorlar virüslerin tedavisinde antibiyotik kullanımını tavsiye etmez. Buna rağmen araştırmacılar, bu antibiyotiklerin antiviral ajan gibi kullanılıp,kullanılamayacağını araştırdılar. En önemlisi de, lopinavir, ritonavir ve remdesivir'in coronavirüs üzerinde klinik etkinliği üzerine çalışmaların başlamış olmasıdır, diye ekliyor araştırmacılar. Bilim insanları bulgularını açık erişim veri tabanında yayınladı. - Hasta olan insanlarla yakın temastan kaçının. - Gözlerinize, burnunuza ve ağzınıza dokunmaktan kaçının. - Hasta olduğunuzda evde kalın. - Öksürdüğünüzde ağzını dirseğinizle kapatın veya bir kağıt mendile hapşırın, ardından mendili çöp kutusuna atın. - Sık sık dokunduğunuz nesneleri ve yüzeyleri normal bir ev temizleme spreyi veya silerek temizleyin ve dezenfekte edin. - Bir yüz maskesi kullanmak için CDC'nin önerilerini izleyin. - CDC, COVID-19 dahil olmak üzere solunum hastalıklarından korunmak için iyi bir yüz maskesi takmalarını önermez. - Yüz maskeleri, hastalığın başkalarına yayılmasını önlemek için COVID-19 semptomları gösteren kişiler tarafından kullanılmalıdır. Yüz maskelerinin kullanımı, sağlık çalışanları ve hasta bakanlar için daha çok önemlidir . - Özellikle tuvalete gittikten sonra ellerinizi en az 20 saniye boyunca sabun ve suyla yıkayın; yemeden önce ve burnunuzu temizledikten, öksürdükten veya hapşırdıktan sonra. - Sabun ve su hazır bulunmuyorsa, en az% 60 alkol içeren alkol bazlı el dezenfektanı kullanın. Eller gözle görülür derecede kirliyse ellerinizi daima sabun ve suyla yıkayın.


Avustralya'da, Adelaide Üniversitesi'nde yapılan bir araştırmada mide kanserinin erken tanısını koymayı sağlayabilecek dört yeni biyomarker kanser hastalarının kanında tespit edildi. Mide kanseri diğer kanserler arasında görülme sıklığı bakımından 4. sırada. Ölümle sonuçlanmada ise 2. sırada bulunuyor. Biochimica et Biophysica Acta adlı dergide yayımlanan araştırmada, bilim insanları mide kanserli hastaların kanında konsantrasyonu farklılık gösteren 4 yeni protein tanımladı. Bu son araştırmada, Dr.Julia Humphries ve Dr.Megan Penno; 11 tanesi erken evrede olan 37 mide kanseri hastası ile, içerisinde sağlıklı ve kanser dışında mide hastalığı olan bir kontrol grubundan aldıkları örnekler sonucu, serumlarındaki 4 protein düzeylerinde farklılıklar olduğunu gösterdi. Afamin, clusterin, haptoglobin ve vitamin-D bağlayıcı protein , bu dört proteinin her birinin, kanserli ve sağlıklı insanları ayırt etmede şu an kullanılan klinik gösterge olan CA72-4'ten daha iyi olduğu tespit edildi. 'Bu dört göstergeyi birlikte kullanmak, mide kanserini saptamada yüksek düzeyde seçicilik ve duyarlılık sağlayacaktır.' diyor Dr. Hoffmann. Kanserle ilgili son gelişmelerle birlikte, en kısa zamanda bu hastalığın kolaylıkla tespit ve tedavi edilebilir hale gelmesini ve artık korkulu bir rüya olmaktan çıkmasını insanlık adına diliyoruz. - Julia M. Humphries, Megan A.S. Penno, Florian Weiland, Manuela Klingler-Hoffmann, Agnieszka Zuber, Alex Boussioutas, Matthias Ernst, Peter Hoffmann.Identification and validation of novel candidate protein biomarkers for the detection of human gastric cancer. Biochimica et Biophysica Acta Proteins and Proteomics, 2014; DOI: 10.1016/j.bbapap.2014.01.018


Bu yılda geçen yıllarda olduğu gibi Nikon Mikro Dünya Yarışması sonuçları açıklandı. Bizi gözümüzle göremediğimiz oldukça küçücük bir dünyanın kapılarını aralayan bu fotoğraflar oldukça inanılmaz ama tümüyle gerçek. İşte kazananlar fotoğrafları görüyorsunuz. Her yıl düzenlenen yarışmaya pek çok sanatçı ve bilim adamı katılıyor. Bu fotoğraflarla sistemin mükemmelliği ve yaratılış sırrı gözler önüne seriliyor. Fotoğraflar o kadar ilginç ve mükemmel ki, insan hayrete düşünüyor. En küçük canlılarda bile benzer mekanizmalar ve doğal olaylar eğilim gösteriyor. Böylece doğanın karmaşıklığı ve kaotik kısır döngüsü gözler önüne seriliyor. Her canlı doğuyor, yaşıyor ve ölüyor ama bu bile mükemmel bir senaryoya hizmet ediyor. Ayrıca video 2011 ' deki yarışmanın üçüncüsünün çektiği video.


Parçacık hızlandırıcılar tıp bilimi için çok faydalı olabilir, fakat devasa boyutlara sahipler. Örneği; SLAC hızlandırıcı 3.2 km uzunluğundayken, CERN Büyük Hadron Çarpıştırıcısı 27 km uzunluğundadır. Stanford Üniversitesi ve SLAC Ulusal Hızlandırıcı Laboratuvarı'ndan bilim insanları teknolojinin son nimetlerini kullanarak, bilgisayar çipine sığabilecek bir parçacık hızlandırıcı yaptılar. Bu sayede daha hassas bir şekilde kanser radyoterapileri verilebilecek. Genelde parçacık hızlandırıcılarda, parçacıklar vakum tüplere ışınlanarak, ışık hızına yakın hızlara çıkarılabilirler. SLAC parçacıkları hızlandırmak için mikrodalga radyasyon kullanırken, LHC helyumla -271 0C derecelere kadar soğutulabilen süper iletken elektro mıknatıslar kullanırlar. Hastaneler ve küçük bilim tesisleri için bu makineler çok hantal ve büyüktür. Geçtiğimiz yıllarda CERN, 2 metrelik bir prototip yapmıştı. İşte Stanford ve SLAC araştırmacılarından oluşan ekip, silikon çipe sığabilen bir parçacık hızlandırıcı üretti. Bu yeni tasarımla elektronlar 30 mikrometrelik vakumlu kanala giderek kızılötesi ışınla hızlandırılarak, kanalın duvarındaki silikon kablolara yöneltiliyor. Kızılötesi lazer saniyede 100,000 kez titreşerek, her seferinde foton demetlerini elektronlarla vurarak doğru açıyla ileri doğru hızlandırıyor. Üretilen prototip henüz pratik kullanım için uygun olmasa da, konseptin çalıştığını gösteriyor. Şimdilik, 0,915 keV ile elektronlara enerji çıkışı verilebiliyor. Bu tıbbi uygulamalar veya araştırmalar için gerekenden binlerce kat daha küçük. Bu yılın sonuna doğru araştırmacılar , 1 mega elektronvolt ateşleyecekler ya da diğer bir tabirle mevcut elde edilen enerjinin 1000 katı fazla. Bu sistemde araştırmacılar elektronları, ışık hızının % 94'ü kadar hıza çıkarmayı böylece medikal amaçlar veya araştırma amacıyla kullanım için uygun hale getirecekler.Araştırmacılar bunu gerçekleştirmek için aynı kanalı kopyalayacak ve böylece hızlandırıcı çip 2,5 cm'e sığacak. Araştırmacılar parçacık hızlandırıcı çipin ilk uygulama alanının kanser tedavileri olacağını söylüyor. Normalde çok yüksek enerjili elektronlar hastanın cildini yakabilir. Bu nedenle katater misali bir vakum tüpün bir ucu hastanın tümörüne yerleştirilebilir. Elektronlar hızlandırıldığında; doğrudan kanserli hücreler vurulacak ve etrafındaki sağlıklı hücreler zarar görmeyecek.


TradingView, grafik ve teknik analiz araçları arayışı içinde olan tüccar ve yatırımcılar için biçilmiş bir kaftandır. Sunduğu gerçek zamanlı piyasa verileri, gelişmiş teknik analiz ve grafikler ile diğer yatırımcılarla veya ticari gruplarla ticaret stratejilerinin, içgörülerin ve fikirlerin paylaşımını sağlayarak topluluk odaklı bir platform olduğunu kullanıcılara kanıtlamıştır. İnternet bağlantısı olan bir bilgisayarınız varsa, TradingView'a ulaşmanız çok kolaydır çünkü bu platform web tabanlı bir platformdur. Güvenilir ve kapsamlı olan bu platforma hangi tüccar ya da yatırımcı erişim sağlamak istemez ki! O halde, TradingView ile ilgilenenlere müjdeyi verelim çünkü birçok broker size ücretsiz olarak TradingView sunacaktır; bu sayede temel piyasaya erişim şansınız artacaktır. Gelin TradingView tarafından desteklenen bazı aracılara bakalım: Binance, BlackBull Markets, Forex, Capital, FXCM, Osmanlı Yatırım, Webull ve Pepperstone listelenen brokerların sadece bazılarıdır. Bu aracı kurumlarla iş birliği yaparak, kurumların politikasına uygun şekilde TradingView'un sağladığı avantajlara ücretsiz ulaşabilirsiniz. TradingView bağımsız bir platform olmasına rağmen diğer yatırım uygulamaları ve finans web siteleri ile etkileşime girebilmek için bir Uygulama Programlama Arayüzü de sunar. TradingView uluslararası yatırımcılar için de büyük ticaret ve yatırım fırsatları sağlar. - 50'ye yakın önceden oluşturulmuş çizim aracıyla karmaşık teknik analizler gerçekleştirmek üzere sunulan geniş grafik yelpazesi - Canlı piyasa hareketlerini izleme fırsatı - Broker platformları ile entegrasyon - Rutin olarak günlük takip yapan tüccarlar için ideal olması - 100.000'den fazla gösterge, mum çubuğu grafikleri - En popüler ekonomik göstergeler arasında sivil işsizlik oranlarını kurumsal karlardaki büyümeyle eşleştirme ve karşılaştırma seçeneğinin olması - Forex ve kripto para birimi tarayıcıları mevcut - Güvenilir - Kullanıcı dostu arayüze sahip - Çoklu zaman dilimlerine erişim mümkün - Gerçek zamanlı on ikiden fazla uyarı koşulu mevcut - Sunucu uyarı sistemi mevcut - Ticaret stratejileri geçmişe dönük test edilebilir - Ticaret grafikleri özelleştirilebilir - Hem ileri düzeydeki yatırımcılar hem de yeni başlayanlar için uygun olmakla beraber uluslararası yatırımcılar için de iyi ve doğru bir seçim olarak nitelendirilebilir. - Ticarete yeni başlayanlar ve yeni yatırımcılar için biraz teknik olabilir. - Temel analize odaklanmaz. - Müşteri desteği biraz daha iyileştirilebilir. TradingView'un Pro, Pro Plus ve Premium seçenekleri mevcuttur. Bu üç seçeneğin bazı özellikleri benzerlik göstermekle beraber, bazı özellikleri de farklıdır. Her üçünün de içeriklerini aşağıda ayrı ayrı inceleyeceğiz. - Tüccar ve yatırımcılar için tek sunumda iki adet grafik vardır. - Tüccar ve yatırımcılar için fiyat uyarıları mevcuttur. - Yirmi adet aktif sunucu uyarısı vardır. - Farklı grafik çeşitleri mevcuttur. - Özel zaman aralıkları kullanılabilir. - Çoklu izleme listeleri mevcuttur. - Grafik başına beş adet gösterge mevcuttur. - Reklam yoktur. - Masaüstü uygulamada çoklu monitör desteği vardır. - Tüccar ve yatırımcılar aynı anda birden fazla ticaret çizelgesi açabilirler. - Tüccar ve yatırımcılar için tek sunumda dört adet grafik vardır. - Tüccar ve yatırımcılar yirmi tane teknik gösterge elde edebilirler. - Bu seçenek ile tüccar ve yatırımcıların piyasaya erişimi artacaktır. - Grafik verilerini dışa aktarmak mümkündür. - Özel formüllere dayalı grafikler mevcuttur. - Tüccar ve yatırımcılar için aynı anda açılabilen sekiz adet grafik vardır. Bunlar aracılığı ile teknik analizler yapılabilir. - Tüccar ve yatırımcılar yirmi taneden fazla teknik gösterge elde edebilirler. - Tüccar ve yatırımcılar için fiyat uyarıları mevcuttur. - Dört yüz adet aktif sunucu uyarısı vardır. - Saniye tabanlı aralıklar mevcuttur. - Grafiklerde dört kat daha fazla veri mevcuttur. - Uyarıların süresi geçmez. Unutmamak gerekir ki, her broker bütün TradingView hesap türlerini ücretsiz olarak sunmayabilir. Genel olarak bakıldığında, ücretsiz olarak sunulan seçenek çoğunlukla en temel olan sürümdür. TradingView ile isabetli kararlara doğru yol alın! İster yeni ister tecrübeli isterse uluslararası bir tüccar veya yatırımcı olun, elli milyondan fazla tüccar ve yatırımcının kullandığı bu platformu mutlaka denemelisiniz. Buraya tıklayarak TradingView tarafından desteklenen aracı kurumları görebilirsiniz. Güvenilir bulduğunuz bir aracı kurumu seçtikten sonra, brokerın hangi TradingView seçeneklerini ücretsiz sunduğunu öğrenmeyi de ihmal etmeyin. Bu gelişmiş, güvenilir, kullanıcı dostu bir arayüze sahip olan platformun sağladığı analiz araçları ve farklı grafikler ticari ve yatırım kararlarınıza ışık tutacak, sizin için en uygun olanı bulmanıza yardımcı olacaktır. Ayrıca, milyonlarca yatırımcı ve tüccardan oluşan gruplarla stratejilerinizi ve fikirlerinizi paylaşmanın ve içgörülerinizi geliştirmenin avantajını da yaşayacaksınız. Gerçek zamanlı piyasa verileri, çok sayıdaki analiz araçları, özelleştirilebilir grafikler, uyarılar, dışarı aktarılabilir grafik verileri, göstergeler, izleme listeleri, özel zaman aralıkları ve topluluk desteği işinizi kolaylaştıracak, zamandan tasarruf etmenizi sağlayacak ve isabetli kararlar almanız için size destek olacaktır.


Mısır'ın Büyük Giza Piramiti'nde yüksek teknolojilerle taramalar yapan bilim insanları gizli bir oda buldu. 19 yy.dan beri yapılan en büyük keşif olduğu söylenen oda sayesinde firavunların yaşamına dair yeni bulgular elde edilebilir. Nature dergisinde yayınlanan bir makalede bilim insanlarından oluşan uluslar arası bir ekip, piramitlerin içinde Büyük Galeri'nin hemen üstünde 30 metre derinliğinde bir boşluk keşfettiler. Bu boşluğun amacı halen bilinmese de, piramitlerin mimarisinde böyle boşluklar nadiren bulunuyor. Bazı uzmanlara bu gibi boşluklar yıllardır bilindiğini belirtiyor. Bilim insanları müon adı verilen atomaltı parçacıkları kullanarak kozmik ışın görüntülemeyle daha derinleri görüntülediler. Aynı röntgen görüntüleme gibi daha derinlere bakarak, piramitlerin içini görüntüleyebildiler. Nature dergisinde yayınlanan araştırmaya göre, disiplinler arası bilimsel bir çalışma yapıldı ve diğer bilim insanları tarafından da onaylandı . Bu boşlukta hazineler ya da büyük bir boşluğa sahip mezar odaları olma olasılığı olduğunu belirtiyor, Bristol Üniversitesi'nden Mısır Bilimci Aidan Dodson. Bu keşif sayesinde piramitlerin nasıl inşa edildiğine dair bilgiler edinilebilir. Piramitin mezar odası ve sarcophagusu keşfedilse de, bu yeni alan Büyük Galeri'nin üstünde taş ağırlığını azaltmak için boş tutulmuş olabilir, diyor Aidan. Aynı zamanda bu piramit M.Ö. 2509 ila 2483 arasında 4 . hanedanlık firavunu Khufu nedeniyle Khufu piramidi olarak da biliyor. Tarama sayesinde bulunan bu boşluğa giden herhangi bir geçit bilinmiyor. Araştırmacılar parçacık fiziği teknolojileri kullanarak boşluğu keşfedebildi.


MIT yeni kompakt bir füzyon reaktörü üzerinde çalışıyor. The ARC adı verilen reaktör daha küçük, ucuz reaktörler sayesinde 10 yıla kadar pratik enerji elde edinimini vadediyor.Mühendisliğin kutsal kasesi olarak gösterilen, çalışabilir bir füzyon reaktörü 1950'lerden beri gerçekleştirilmeye çalışılan hayal. Pratiğe geçirilebilirse hayatın her alanına etkisi olacak bu buluş gerçekten, giderek artan enerji açığını kapayabilir. Füzyon basitçe anlatılırsa, hidrojen atomlarının çok yüksek sıcaklık ve basınç altında helyum atomlarına dönüştürülmesi yoluyla büyük bir enerji elde edilmesine dayanıyor. Aslında Güneş enerjisini bundan alıyor. Fakat dünyada bunu bugüne kadar ancak hidrojen bombasıyla gerçekleştirebildik, bu iyi bir sonuç değil. Füzyon teknolojisi için bugüne kadar yapılan en büyük proje ITER adı verilen tokamaktır. Tokamak teknolojisine dayanan bu proje Hindistan,Japonya, Güney Kore ve ABD'nin de içinde bulunduğu dünyanın en güçlü füzyon reaktörü adayı. Termonükleer Deneysel Reaktör 1985'de başladı ve yaklaşık 40 milyar dolara mal olacak. Halen finansman konusunda problemler yaşayan reaktörün 2027'de devreye alınması bekleniyor. ARC reaktörü ise sistemin tasarımında yapılacak küçük bir değişimin nasıl tüm sistemi değiştereceğine iyi bir örnek olarak verilebilir. Sistem ticari olarak uygun nadir toprak metali baryum-bakır oksit süper iletken şeritler kullanıyor. Bu sayede güçlü manyetik alan yaratan bobinlere sahip oluyor. Daha güçlü bir manyetik alan yaratmak, süper sıcak plazma için daha iyi bir kondisyon sağlayarak, daha küçük ucuz ve daha kısa sürede kurulabilen santrallere imkan veriyor. ITER'le aynı fizik prensiplerini kullanan reaktör prototipinin büyük miktarda enerji üretmesi planlanıyor. MIT'ye göre üretilecek alınacak güç çıkışı manyetik alanın gücünü üstel olarak 4 kez arttıracak. Yani alanın şiddeti iki katına çıktığında, güç 16 kez katlanır. Dış çapı 3,3 metre iç çapı 1,1 metre olan ARC ,ITER'in yarısı kadar olsa da, 500 MW olarak aynı gücü üretecek. Yeni süper iletken mıknatıslar sayesinde düzenli enerji çıkış alınabildi. Günümüzde deneysel reaktörler sadece birkaç saniyede aşırı ısınmadan dolayı kapanıyor. MIT ARC reaktöründen füzyon güç çekirdeğini reaktör ayrılmadan çıkarılabilecek şekilde tasarladı. Bu araştırma reaktörü için büyük bir avantaj oldu. Ayrıca normalde füzyon odasının etrafını saran katı zarf varken, bu sirkülasyon sıvısıyla değiştirildi. Bu sayede zamanla aşınan koruyucu kılıfı değiştirmek yerine sadece suyu değiştirmek yetiyor. Araştırmacılar mevcut tasarımın çalışması için gerekenden 3 kat daha fazla enerji üretebileceğini öngörüyor . Ayrıca araştırmacılar gücün 5-6 kat artabileceği konusunda umutlular. Ekip ARC reaktörünün 5 yıla kadar devreye alınabileceğini ve 100,000 kişiye elektrik sağlayabileceğini düşünüyorlar.


MIT'den bilim insanları organlardaki iç kanamayı durdurabilecek sentetik bir kan pıhtılaştırıcı üretti. Yeni geliştirilen sistem sayesinde kazalar sonrası travmalardan kaynaklanan iç kanama durdurularak, yaralılar için ekstra süre kazanılabilir. Yeni geliştirilen sistem nanoparçacıklar ve polimerler kullanarak doğal kan pıhtısı oluşumunu hızlandırıyor. Normalde yara bölgesine tutunan trombositler, pıhtılaşma prosesinin tetikleyerek, yapışkan pıhtı formunu oluşturur. Yeni sistem iki ana bileşenden oluşuyor; trombositleri toplayan nanoparçacıklar ve fibrinojenleri taklit eden polimer. Nanoparçacıklar PEG-PLGA adı verilen biyo-uyumlu bir peptitten oluşuyor ve trombositleri etkinleştiriyor. Bu sayede trombositler yaralar gibi spesifik bölgelerde birikerek, konsantrasyonu arttırıyor. Nanoparçacıkların boyutları 140 ve 220 nm arasında değiştiğinden, akciğerlerde tehlikeli pıhtı oluşumunu engelliyor. En önemlisi de ekip aynı zamanda, fibrinojeni taklit eden protein etiketiyle nano-parçacıkların üzerindeki bir kimyasal grupla çapraz bağlanma yapan bir sistem tasarladı. Böylece yara bölgesine nüfuz eden sentetik pıhtılaşma sistemindeki bileşenler birbirini bularak, yarayı daha verimli bir şekilde kapatılabiliyor. Çalışmanın başyazarı Celestine Hong, Buradaki ana fikir, bu bileşenlerin her ikisi de kan dolaşımındayken, bir yara bölgesi varsa, hedefleme bileşeni yara bölgesinde birikmeye başlayacak ve çapraz bağlanma başlayacaktır. Her iki bileşen de yüksek konsantrasyonda olduğunda, daha fazla çapraz bağlantı elde edersiniz. Bu da yapıştırıcıyı oluşturmaya ve pıhtılaşma sürecine yardımcı olur, diyor. Ekip sistemi iç kanama modelli farelerde denedi ve ikili bileşenin sadece nanoparçacıklı sisteme göre iki kat daha iyi çalıştığı bulundu. Ayrıca ciddi bir immün reaksiyon görülmedi. Bununla beraber, hayvan çalışmalarının insan çalışmalarıyla eşdeğer olmadığını ve nihai sonucun insanlarda işe yarayıp yaramayacağı bilinmiyor. Bu nedenle klinik çalışmalara geçmeden önce daha fazla çalışma yapılması gerekiyor. Sonuç olarak, eğer bu teknik insanlarda işe yararsa, acil servislerde ya da savaş meydanlarında hayat kurtarıcı bir yöntem geliştirilmiş olacaktır. Araştırma Advanced Healthcare Materials dergisinde yayınlandı .


MIT'den mühendisler parçacıkların attogram ölçütünde ağırlığını ölçmek için yeni bir yöntem geliştirdiler. Attogram bir gramın trilyonda birinin, milyonda birlik kısmına denk geliyor. 1 g= 1018 attograma denk geliyor. Böylece virüsler,hücre organelleri, sentetik nano parçacıklar vb. ufacık nesneleri tartmak imkanı doğuyor. Sistem MIT Prof. Scott Manalis'in önceden geliştirdiği tekniğe dayanıyor. Bu teknikle normalde hücreler gibi büyük parçacıklar tartılabiliyordu. Suspended Mikrokanal Resonatörü adı verilen sistemler parçacıklar dar bir kanala itilerek kütlesi ölçülüyor. İşte bu sistemin defalarca küçültülmesiyle 0,85 attogram çözünürlüğe sahip oldu. Böylece önceki cihaz oranla 30 kat geliştirdi. Artık küçük virüsler, hücre dışı keseler ve nanotıpta kullanılan nanoparçacıklar tartılabilecek, diyor Manalis'in Laboratuvarı'ndan Dr. Selim Ölçüm. Selim Ölçüm araştırmanın baş yazarlarından. Yüksek Lisans öğrencisi Nathan Cermak ve Prof. dr. Scott R. Manalis de araştırmanın kıdemli yazarlarından. Ayrıca Prof. Manalis MIT Koch Enstitüsü Entegratif Kanser Araştırmalarının üyesi. Prof. Manalis'in 2007 de geliştirdiği sistem yaşayan hücreleri ve femtogram ağırlığındaki parçacıkları tartabiliyordu. Femtogramsa attogramın 1000 katına eşit. Bu sayede hücre bölünmesi, hücre yoğunluğu ve bükülmezlik gibi öğeler ölçülebiliyordu. Orijinal kütle sensörünün içinde aşındırılmış sıvı dolu mikro kanalın içinde vakum boşluğundaki manivelayı titreştiriyor. Hücreler veya parçacıklar kanala doğru ilerlediğinde, kütleleri manivelanın titreşim frekansını değiştiriyor. İşte frekanstaki değişimden parçacığın kütlesi hesaplanabiliyor. İşte cihazın daha küçük kütleleri ölçmesi için manivelanın boyutu küçültüldüğünde cihaz daha duyarlı hale getirilebilir. Selim Ölçüm' e göre bu manivela aynı bir tramplen gibi davranıyor. Yüzücü tramplenin ucuna gelip zıpladığında çok büyük bir genlik; ve düşük bir frekans yaratır. Yüzücü suya saldığında tramplen boş kalır ve kütledeki ani boşalmadan dolayı daha hızlı titreşir. Eğer daha küçük kütleler ölçmek istiyorsak, daha küçük tramplene ihtiyacımız var. Eğer nanoparçacıkların kütlesini ölçmek istiyorsak daha küçük manivela kullanmamız gerekir. Eğer büyük bir manivela kullanırsanız çok fazla değişim olmaz, diyor Selim Ölçüm. Önceki manivela 50 mikron büyüklüğündeydi. Ancak 77 attograma kadar tartabiliyordu. Fakat yeni geliştirilen manivela 22.5 mikron boyunda olduğundan sistemin duyarlılığı artıyor. Ayrıca manivelanın titreşim kaynağı elektrostatikten, piezo elektriğe çevrildi. Yeni geliştirilen kanal ise 1 mikron genişliğinde ve 400 nm derinliğinde. Bu sistem sayesinde 90 dakikada 30,000 parçacığın kütlesi ölçülebiliyor. Bu sayede bilim adamları DNA kaplı altın nano parçacıkları ölçebiliyor. Ayrıca exosomları ölçerek glioblastomaları yani beyin kanserleri yeni geliştirilen yöntemlerle tespit edebiliyor. SMR sistemi artık SNR yani Suspended Nanokanal Resonatörü olarak adlandırılıyor. Selim Ölçüm'ü başarılı çalışmasından dolayı tebrik ederiz. - Selim Olcum, Nathan Cermak, Steven C. Wasserman, Kathleen S. Christine, Hiroshi Atsumi, Kris R. Payer, Wenjiang Shen, Jungchul Lee, Angela M. Belcher, Sangeeta N. Bhatia, and Scott R. Manalis. Weighing nanoparticles in solution at the attogram scale. PNAS, January 13, 2014 DOI: 10.1073/pnas.1318602111


Bilim insanları sadece lazer kullanarak insan kulağına müzikten, konuşmaya kadar pek çok sesi aktarmayı başardı. Ses ve iletişim alanlarında potansiyel bir devrim niteliğinde çalışmayla, hiçbir ekipman taşımayan insanlara sadece lazer ışığıyla ses iletmek mümkün. Sistemimiz belli bir mesafeden bir kişinin kulağına bilgi ışınlamada kullanılabilir. Bu sistem göz ve cilt açısından tümüyle güvenli lazerlerle yapılarak, kişiye duyulabilir bir ses sinyali lokalize etmeye yarıyor, diyor Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nden Charles M. Wynn. Optics Letters dergisinde yayınlanan araştırmada MIT ekibi ton, müzik ve kaydedilen konuşmanın lazerle iki farklı metot kullanarak nasıl aktarıldığını gösterdiler. Bu iki tekniğinde fotoakustik etki olarak adlandırılan bir avantajı var, maddenin ışığı absorblamasının bir sonucu olarak ses dalgalarının oluşumu gerçekleşiyor. MIT araştırmasında bu madde havadaki su buharından ibaret. Bu metotlarında birinde ses hızına yakın bir hızda lazer ışını süpürülüyor. Değişen uzunluklarda süpürülen ışınlar, farklı ses dalgalarını kodluyor. Diğer bir metotta ise, lazer ışını gücünü kullanarak sesli mesaj kodlandı. Araştırmacılar bu tekniğin daha sessiz fakat daha temiz sonuç verdiğini belirtiyorlar. Bu teknikle kalabalık bir odada sessizce arkadaşınıza mesaj iletebilirsiniz. MIT ekibi bu teknolojinin çok önemli uygulamaları olabileceğini düşünüyor. Bilim insanları daha fazla araştırma yapılarak aktarım mesafesinin arttırılabileceğini, bu tekniğin tehlikeli durumlarda yararlı olabileceğini düşünüyor. Örneğin, okul katliamları gibi durumlarda kişilere sadece kendileri duyabilecekleri bilgileri aktararak, kurtarma görevlerinin yapılabilmesini umuyorlar. Umarız bu teknoloji sonunda ticari hale gelir. Bu teknoloji sayesinde pek çok heyecan verici imkan doğacak, bu teknoloji yararlı olacak şekilde kullanmak istiyoruz, diyor Ryan M. Sullenberger.


Günümüzde kamera lensleri gerçekten çok küçülerek, mikro mekanik kompleksliğin zirvesine çıktı. Bu mikro makineler farklı yönlerde yerleştirilmiş, 20 ve üzerinde lens parçası sayesinde zum yapabiliyor. Her şeye rağmen, bu lensler yağmur, toz ve sıcaklık farkı nedeniyle yıllar içinde bozulabiliyor. İşte MIT Materyal Araştırma Bölümü'nden bilim insanları, hareketli parçası olmayan ve hızlı bir şekilde odaklanabilen ultra ince bir meta-lens geliştirdi. Aslında bu lens ısıyla yeniden düzenlenebilen bir atomik yapılardan oluşan özel bir meta materyal sayesinde sağlanıyor. İlginç olan bu materyalin yeniden yazılabilir CD ve DVD'lerde olan germanyum-antimon-tellür malzemenin geliştirilmesiyle ortaya çıkmış olmasıdır. Normalde, bu uygulamalarda lazer malzemeyi ısıttığında şeffaf ve opak haller arasında geçiş yapıyor. İşte MIT ekibi bu maddeye selenyum ekleyerek yeni bir karışım yaptı. Malzemeye yeniden ısı verildiğinde, atomik yapıdaki şekilsiz karmaşık atomlar, dizilerek daha düzenli ve kristal bir yapı oluşturuyor. Bu da transparanlık değişmeden ışığın kırılmasını değiştirmeye yarıyor. Bu meta-lens malzemesine, ışığı farklı şekilde kıracak ya da yansıtacak şekilde işlenmiş özel desenler işlenmiş. Böylece malzeme işlendiğinde, optik özellikler değişiyor. Ekibin hazırladığı prototipte oda sıcaklığına yakın bir noktaya kızılötesi ışık odaklanıyor ve sonra ısı uygulandığında odak noktası çok daha uzağa yöneltiliyor. Ekip meta lensi bir sahneye yerleştirerek, onu lazer ışınıyla aydınlatarak kızılötesi banda ayarladı. Araştırmacılar sahnenin önüne farklı uzaklıklarda iki şeffaf çözünürlük çizelgesi yerleştirdiğinde, oda sıcaklığında net bir resim oluşturabildiğini, lens ısıtıldığında ve hatta ısı kaldırıldığında bile daha uzakta aynı netlikte bir görüntü elde edilebildiğini buldu. Elde ettiğimiz sonuçlar gösterdi ki, ağır optik sistemlere rakip olacak şekilde hareketli parçalar olmadan farklı derinliklerde konumlandırılmış bitişik nesneleri ışık sapması olmadan görüntüleyebiliyoruz, diyor MIT Materyal Araştırmaları Laboratuvarı'ndan araştırmacı Tian Gu. Araştırmacılar bu sistemlere mikro ısıtıcılar takılarak milisaniyeler içinde hızla ısıtılarak, minimum ve maksimum odak uzaklıklarına hassas bir şekilde çıkılabileceğine inanıyor. Fakat sistemin aynı hızla soğutularak, odağın nasıl sıfırlanabileceği halen pek net değil. Genelde bir optik cihaz yapıldığında, onun karakteristiklerini ayarlamak oldukça zorlu olabilir. Bu nedenle, metalens farklı odaklar arasında verimli bir şekilde hareket edebildiğinden ve uzun mesafelere çıkabildiğinden, bu platform optik mühendislerinin kutsal kasesi olabilir, diyor ekip üyesi Mikhail Shalaginov. Araştırmacılar bu kızılötesi prototipin, minyatür ısı dürbünlerinde, ultra-kompakt termal kameralarda ve düşük profilli gece görüş gözlüklerinde yararlı olabileceğini söylüyor. Sonrasında yapılan geliştirmelerle, akıllı telefonlarda hareketli parçası olmayan, ultra kompakt zum lensleri yapılabilir. Bu yeni fikir sayesinde kompleks optik mekanikleri azaltılarak, yeni nesil ultra ince zum lensleri yapılabilir.


MIT'nin robot çitası sonunda kablolarından kurtuldu. Robot biliminde son yıllarda kaydedilen gelişmeler gerçekten insanın başını döndürüyor. Daha önceki videolarda koşu bandında kablolara bağlı olarak koşan robot önemli güncelleştirmelerle birlikte artık Massachussets Teknoloji Enstitüsü'nün bahçesinde özgürce koşturuyor. MIT doğadaki büyük kedilerden ilham alarak tasarladığı bu robot sanırım biraz da korkutucu. İnsanın aklına Elysium filmindeki acımasız kanun koyucu robotları hatırlatıyor. MIT tarafından yayınlanan videoda robot çita hem koşuyor hem de 33 cm'e kadar engellerin üzerinde zıplayabiliyor. Özel yapım elektrik motorlar sayesinde robotu koşturacak kadar güçlü motorlara sahip. Bu motorlar sayesinde halen düşük ağırlığa ve yeterli güce sahip. MIT'den Doç.Dr. Sangbae Kim, benzin motorlu ağır robotlara göre daha hafif olan robotun normal hayvanlar kadar sessiz olabileceğini belirtiyor. Yeni nesil robot gücünü oldukça dinamik bir şekilde kontrol ediyor. Bu sayede yeni nesil ayaklı robotlar gelecekte böyle olacak. Robo-çita sayesinde araştırmacılar hayvan hareketlerini daha iyi anlamamıza yardım edecek. Bu teknolojinin gelecek uygulamalarında ise yeni ulaşım araçları ve insanlar için özel robotik protezler tasarlanabilir. Normalde çitalar 100 km'nin üzerine kadar çıkabiliyor. MIT çitası ise şimdilik 16 km hız yapıyor. Araştırmacılar bu versiyonun 50 km hıza kadar çıkabileceğini düşünüyorlar. Boston Dynamics tarafından yapılan bu robot nerdeyse Usain Bolt'tan daha hızlı koşabilir. Robot gelecekteki versiyonlarında aynı bilim-kurgu filmlerindeki gibi suçluları kovalayan bir robotlar olabilir. DARPA tarafından desteklenen projede inanılmaz robot teknolojileri geliştiriliyor.


Multipl sklerozdaki en yaygın semptomlardan biri görüş kaybıdır ve bazı vakalarda körlüğe neden olabilir. Riverside Kaliforniya Üniversitesi'nden araştırmacılar, MS'li farelerde görüş kaybını iyileştiren bir ilacı rapor etti. MS hastalığı, nöronların koruyucu dış tabakası olan miyelin tabakasının hasarıyla ortaya çıkan otoimmün hastalığıdır. Zamanla hasar gören sinirlerin iletişimi bozularak; kaslarda zayıflama, spazmlar ve motor kontrol veya dengede zorluk olarak görülür. Zarar gören sinirlerden biri de optik sinirlerdir. Bu sinirler gözden gelen görsel bilgiyi beyne taşıyarak, görmeyi sağlar. Bununla beraber; hastalık ilerledikçe, görme bulanıklaşır ya da bozulur. Eğer, hastalık çok ilerlerse tümüyle körlüğe neden olabilir. Yeni yapılan araştırmada ise UCR araştırmacıları indazol klorür kullanarak, bu bozulmayı nasıl onarabileceğini araştırdı. Ayrıca ekibin yaptığı önceki çalışmada, IndCl ile hasarlı aksonların yeniden miyelin onarımının olabileceğini göstermişti. Yeni çalışmada ise optik sinirler üzerindeki etkileri çalışılarak, görüş kaybını nasıl onarabilecekleri araştırıldı. Araştırma ekibi MS fare modelinde ilacı test etti. Hastalık 60 günlük sürecin 15 ila 21. gününde arasında zirveye ulaşıyor. Deneyde araştırmacılar farelerin yarısına IndCl verdi. İlaç verilen farelerde miyelin onarılması görüldü ve görsel fonksiyonda % 50 civarında düzelme görüldü. Asıl ilginç olansa, araştırmacılar hastalığın başlarında bu tedaviye başlanırsa çok etkileyici sonuçlar alınabileceğini düşünüyor. Tabi, bu araştırmanın şimdilik sadece farelerde yapıldığının altını çizmekte fayda var. Bu nedenle insanlarda aynı sonuçların alınabileceğinin maalesef bir garantisi yok. IndCl insanlarda denenmeden önce, IndCl'ün nasıl yeniden miyelinasyonu sağladığı tam olarak araştırılmalıdır.


Amerikan ilaç üreticisi Moderna geliştirdikleri koronavirüs aşısından, 1. Faz denemelerde iyi sonuçlar aldığını duyurdu. İlk sonuçlar aşının insanlarda Covid-19 hastalığına karşı bağışıklık üretme şansı olduğunu gösteriyor. Moderna aşıyı, virüsün mRNA'sına karşı immün tepkisi geliştirecek şekilde tasarladı. mRNA virüsün konak hücre içinde kendini kopyalamasına yardımcı olduğundan, mRNA'ya karşı bağışıklık tepkisi oluşturmak aşı için çok önemlidir. Moderna'nın ürettiği gibi yeni metotlar oldukça hızlı hazırlansa da, hemen lisanslı aşı üretilmiyor. Önce klinik fazların geçilmesi gerekiyor. Faz 1 denemesi: Faz 1 klinik aşamasında ilaç ya da aşının güvenli olup olmadığı araştırılıyor. Denemeler potansiyel aşılar veya ilaçlara önemli bir iç bakış sağlıyor. Moderna'nın denemesi Mart'ta başladı ve 105 kişiyi içeriyor ve halen devam ediyor. Katılımcılara üç farklı doz uygulanıyor. Birinde iki kez 25 mikrogram, diğerinde dört hafta arayla 100 mikrogram veya 250 mikrogramlık tek doz verilebiliyor. Yeni sonuçlar: Moderna, yaşları 18 ila 55 arasında değişen 8 katılımcının antikor verilerini yayınladı. Bunlardan dördüne koldan 25 mikrogram, dördü de 100 mikrogram koldan aşı vuruldu.Şirketin verdiği bilgilere göre, 25 mikrogram alan katılımcılar covid-19 hastalığını atlatan hastalarla kıyaslanabilecek seviyede koronavirüsü etkisiz hale getiren antikor üretti. Fakat 100 mikrogram alan katılımcılarda, doz aşımından dolayı bazı yan etkiler gözlendi. Yan etkilerin geçici ve kendiliğinden çözüldüğü belirtiliyor. Faz 1'den elde edilen sonuçlar gerçekten ümit verici olsa da, bu veriler sadece 8 kişiden elde edildiğinden halen çok bağlayıcı değil. FDA şimdiden Moderna 2. Faz denemeler için onay verdi. Bu aşamada aşının hastalar üzerindeki biyolojik etkisi test edilecek. Ayrıca 2. Fazda 50 mikrogram koldan verilecek. 3. Fazın ise Temmuz'da başlaması bekleniyor. Wall Street Journal'a göre eğer denemeler yolunda giderse sonbaharda aşı için FDA tarafından acil onay verilebilir.


IBM'den bilim insanları tarafından geliştirilen teknoloji sayesinde tek bir molekülün atom bağları seçici olarak yeniden düzenlenebilecek. Devrim niteliğindeki gelişme sayesinde moleküler makineler alanında heyecan verici olasılıklar doğacak. Moleküller atomlar ve bunların belli sırayla hizalanmalarıyla oluşuyor. Oksijen gazı aynı oksijen atomunun kendi içinde bağlanmasıyla oluşurken, şeker karbon,oksijen ve hidrojen atomlarının belli sırayla bağlanmalarıyla oluşuyor. Bilim insanları bir süredir seçici kimya adını verdikleri ve tam olarak istedikleri kimyasal bağları oluşturmaya yarayan bir teknoloji üzerinde çalışıyor. Böylece kompleks moleküllerin üretimi sağlanarak, özel görevler için cihazlar da tasarlanabilir. Moleküler makineler 2016 Nobel Kimya Ödülü'nün sahibi olan Hollandalı bilim insanı Ben Feringa tarafından ortaya atıldı. Hollandalı bilim insan saniyede 12 milyon tur atan moleküler motorlardan güç alan moleküler araba üretti. Günümüzde bilim insanları dişliler, makineler veya kanser hücrelerini hedefleyen moleküler makineler üretse de halen bu çalışmalar halen emekleme aşamasındadır. Çalışmanın yazarlarına göre, bu makineleri birleştirmek Lego bloklarını çamaşır makinelerine koyarak bunlardan istenilen ürünün kendi kendine birleşerek oluşmasını beklemeye benziyor. Yeni çalışmada ise kimyasal bağların daha az şans eseri ve istenilen şekilde oluşması amaçlanıyor. Araştırma yapısal izomer adı verilen moleküllere odaklandı. İzomerler aynı atomlardan oluşurken, bağlar farklı bir şekilde hizalanıyor. Bilim insanları taramalı-tünellemeli atom mikroskobu ve atomik kuvvet mikroskobunu ultra vakum ve 5 kelvinde bir arada kullandı. CiQUS, Santiago de Compostela'da öncül moleküller sentezlenerek tekli bakır kristali üzerindeki ultra ince sodyum klorür film üzerinde biriktirildi. Bir taramalı sonda mikroskobunun ucunu kullanarak, önce klor maskeleme gruplarını öncülden ayırdık ve karbon açısından zengin, oldukça gergin bir molekül oluşturuldu. Ortaya çıkan bu molekülün farklı iç bağlar oluşturduğu ve kopardığı gösterildi. Mikroskobun ucuna uygulanan voltaja bağlı olarak, merkezde10 karbonlu molekül 8 karbonlu halkaya ya da iki adet 6 karbonlu halkaya dönüştürülebiliyor. Bununla beraber, reaksiyonlar tersinir olduğundan bir molekül yapısından diğerine kontrollü bir şekilde geçilebiliyor. Bu tarzda seçici ve tersinir yapı formasyonu sayesinde değişken ve kompleks görevler için moleküler makineler mümkün olacak. Bu bir ilk. Bu sayede tek bir molekül üzerinde farklı bağların seçiciliği ilk kez sağlandı. Voltajın büyüklüğüne bağlı olarak merkezdeki molekülün sağında veya solunda istediğimiz molekülü oluşturabiliriz, diyor IBM Research'den bilim insanı ve araştırmanın kıdemli yazarı Leo Gross. Gelecekte bu teknoloji sayesinde taşıyıcı nano makinelerin üretimi ve kimyasal dönüşümü sağlanabilir. Vay canına, fizik kanunları bile değişebilir!


Fındık, fıstık alerjisi gibi alerjiler tüm dünyada birçok insanı etkilemektedir. Zaman zaman anafilaktik şok ve dolayısıyla ölümle sonuçlanabilen yiyecek alerjileri gibi alerjiler ciddi riskler barındırmaktadır. Kaliforniya Üniversitesi'nden bilim insanları, dünyanın ilk m-RNA nanoparçacık ilacını geliştirerek, farelerde yer fıstığı alerjisini geri çevirmeyi başardı. Ayrıca yeni geliştirilen ilaç sayesinde hayatı tehdit eden bu alerjilere karşı savaşta gerekli mikrobiyolojik aletler de yüklenerek alerji durduruluyor. UCLA'da profesör olan çalışmanın ortak yazarı Dr. Andre Nel, Bildiğimiz kadarıyla, mRNA tedavisi hiçbir zaman alerjik bir hastalık için kullanılmadı. Geliştirdiğimiz ilacın yer fıstığı alerjilerini yatıştırmak için kullanılabileceğini gösterdik. Aynısını diğer alerjenler, gıda ve ilaçlar ve otoimmün koşullar için de yapabileceğine inanıyoruz, diyor. Covid-19 aşılarında ilham alan araştırmacılar mRNA'nın için nanoparçacık yerleştirerek, karaciğere yolladı. Karaciğer spesifik hücrelerin fıstık proteinleri tolere edecek şekilde öğretildiği bölgedir. Araştırmacılar, yabancı maddelere karşı toleransı ve bağışıklık sistemini yabancı proteinlere saldırmak yerine tolere etmesi için eğitmeye yardımcı olan antijenler veren hücrelere ev sahipliği yaptığı için karaciğere yöneldi. Araştırmacılar 2021'deki araştırmada farelerde yumurta alerjisini dindirmek için karaciğere nanoparçacık yardımıyla epitop adı verilen protein fragmanından yolladı. 2022'ye gelindiğinde ise araştırmacılar epitop bağlantılı yerfıstığı alerjilerini keşfetti. Dr. Andre Nel, Eğer doğru epitopu seçecek kadar şanslıysanız, diğer tüm fragmanlara verilen tepkileri engelleyen bir bağışıklık mekanizması vardır. Bu şekilde, hastalıkta rol oynayan bütün epitop topluluğunun icabına bakabilirsin. diyor. İşte burada mRNA sahneye çıkıyor. Benzer şekilde mRNA aşılarında COVID-19 diken proteini kodlanırken, mRNA içine konulan nanoparçacık spesifiki epitopu kodlayarak benzer bir savunma sunuyor. Farelerin üzerinde yapılan denemeler sonucunda nanoparçacık tedavsinin hayvanlarda yerfıstığı proteinine karşı toleransı arttırdığı keşfedildi. Araştırmacılar tedaviyi 3 yıl boyunca klinik denemelere tabi tutacak. Farklı epitoplar kodlanarak diğer alerji türleri için tedavilerin geliştirilebileceği düşünülüyor. Hatta bu yeni teknik sayesinde, Tip 1 diyabetin de tedavi edilebileceği düşünülüyor. Çalışma ACS Nano dergisinde yayınlandı . Epitop, antijenik determinant veya antijenik belirleyici, bir antijenin antikora ve B hücrelerine bağlanan kısmıdır. Epitopun bir kısmı majör histokompatibilite kompleksi tarafından sunulan peptitlere çevrilip T hücrelerine de bağlanabilir. Bu bağlar nedeniyle epitoplar antijenlerin bağışıklık sistemi tarafından tanınmasını sağlar.


Bilim insanları elden ayaktan düşüren ciddi otoimmün hastalıklarda hücrelerin ,sağlıklı vücut dokularına saldırmasını nasıl durduracağını ortaya çıkararak, bilimsel açıdan büyük bir ilerleme kaydetti. Bristol Üniversitesi'nden araştırmacılar vücudun bağışıklık sisteminin kendi dokularına saldırması yerine, hücreleri agresif konumdan gerçekten hastalıklara karşı koruyacak hale nasıl dönüştüreceklerini keşfettiler. 2014 Eylül Ayı'nda Nature Communications dergisinde yayınlanan araştırma Wellcome Trust tarafından fon desteği alıyor. Antijen-spesifik immünoterapi adı verilen bu son tedavi yaklaşımının MS , Tip 1 diyabet, Graves hastalığı ve sistemik lupus eritematozus hastalığı gibi pek çok otoimmün hastalığında yaygın olarak kullanımı umut ediliyor. MS hastalığı tek başına Birleşik Krallık'ta 100,000 civarı insanı etkilerken, tüm dünyada 2,5 milyon kişiyi etkiliyor. Bilim insanları otoimmün hastalığına neden olan hücreleri seçici hedefleyerek, bu hücrelerin kendi dokularına karşı saldırganlığını hafifletmeyi başardı. Hücreleri hastalığa karşı koruma kabiliyetlerini kazanacak şekilde dönüştürdüler. Bu türden bir dönüşüm daha öncesinde alerjilere uygulanmıştı. Alerjik densensitizasyon adı verilen bu uygulamanın değeri otoimmün hastalıklar açısından ancak anlaşıldı. İşte Bristol ekibi normalde saldıran hücrelerin protein fragmanlarının nasıl yönetildiğini açığa çıkararak, otoimmün tepkisinin düzeltilmesine vesile oldular. Çalışmanın en önemli kısmı ise antijenin fragman enjeksiyonun kademeli doz artımıyla etkili bir tedavinin oluşturulabileceğinin açığa çıkması. Bu tarzda immünoterapinin nasıl işlediğini ortaya çıkarmak amacıyla, bilim insanları immün hücreleri detaylı inceleyerek, hangi genler ve proteinlerin açılıp kapatılarak tedavi için kullanılabileceğini araştırdı. Gen ifadesindeki değişimlerinin keşfinin yardımıyla, nasıl aggressör hücrelerin protektör hücrelere dönüştürülebileceğine açıklanabiliyor. Sonuç olarak, tekrardan eski haline dönen hücreler , bireyin kendi bağışıklık sistemine tolerans göstererek kendi dokularına saldırmak yerine , yeniden enfeksiyona karşı koruyucu duruma geliyor. Hücrelerin spesifik olarak hedeflenmesi sayesinde, immünosupresif ilaçların; enfeksiyon, tümör oluşturma , doğal mekanizma bozulmaları gibi istenmeyen yan etkilerinden kaçınılabilir. Araştırmaya başkanlık eden Profesör David Wraith: Antijen-spesifik immünoterapinin moleküler tabanlı bakış açısı, heyecan verici yeni fırsatlara kucak açıyor. Seçicilik yaklaşımının iyileştirilmesi sayesinde etkili bir tedavi sağlayabilecek değerli etiketler sağlanabilir. Bu sonuçların tedavisi zor otoimmün hastalıkların tedavisi için önemli çıkarımları olacaktır, diyor. Bu tedavi yaklaşımı sayesinde dünya çapında milyonlarca insanın hayatları iyileştirilebilir. Bristol Üniversitesi ve Apitope biyoteknoloji firması tarafından halen klinik çalışmalar sürdürülüyor. Apitope biyoteknoloji şirketi otoimmün hastalıklar için ilaç keşfi ve geliştirilmesi için kuruldu. 2015 Ağustos ayında ortağı Merck Serono ile relaps multipl sklerosis klinik çalışması Faz II-A Denemesini sonuçlandırdığını duyurdu. ATX-MS-1467 (M2736) adı verilen ilacı, bağışıklık sistemini tolere etmesi hedeflenen bir ajan. ATX-MS-1467 adlı yeni ajan, otoimmün sistemini geliştirerek, otoimmün hastalıkların altında yatan nedeni hedefleyerek , bağışıklık sistemini yeniden dengelemek için geliştirildi. Bu yeni yaklaşım , semptomları tedavi etmek için bağışıklık tepkilerini tümüyle kapatmak yerine, hastalığı temelden tetikleyen mekanizmaya odaklanıyor. Daha öncesinde Apitope, birinci grupta 6 hastalık ikincil progresif multipl skleroz ve ikinci grupta ise 43 kişilik relaps multipl skleroz için Faz 1 klinik deneylerini sonuçlandırmıştı. ATX-MS-1467 ilacıyla tedavi edilen relaps multipl skleroz hastalarının ,manyetik rezonans görüntüleme sonuçlarında kontrast artan beyin lezyonlarında % 78 azalma görüldü. Faz II-A çalışmasında relaps multipl skleroz hastalarında ilacın güvenliği ve immün tolerasn hareketi inceleniyor. Araştırmada hastaların beyinleri sık sık manyetik rezonans görüntülemeyle değerlendiriliyor. Araştırmanın bu yıl sonuçlandırılması bekleniyor.


Yapılan ayrı klinik çalışmalarda ocrelizumab adı verilen ilacın , yineleyen düzelen multipl skleroz hastalarında yeni atak oluşumunu ve birincil progresif MS'de yeni semptom oluşumunu önemli ölçüde engellediği ortaya kondu. Montreal Neurological Enstitüsü'nden Amit Bar-Or ve McGill Üniversitesi Hastanesi'nden Douglas Arnold'ın yer aldığı uluslar arası araştırmacılardan oluşan 3 çalışmanın yürütülmesiyle, ocrelizumab'ın relaps MS hastalarında yeni atak oluşumunu önemli ölçüde engellediği gösterildi. Ayrıca ilaç birincil progresif MS'in neden olduğu semptomları da yavaşlatıyor. Yapılan bir araştırmada birincil progresif MS'li hastalarda 2:1 oranında ocrelizumab alımı, CD20+B hücreleri yoksunu plasebo ile randomıze edildi. 120 hafta sonunda ocrelizumab verilen hastaların plasebo verilen hastalara göre kat be kat daha iyi olduğu, daha az beyin lezyonu geliştirdiği ve daha az beyin hacmi kaybı olduğu anlaşıldı. Araştırmacılar ocrelizumabı iki ayrı yineleyen-düzelen MS grubu hasta grubunda (biri 821, diğeri 835 kişi) 1:1 oranında ocrelizumab veya devam eden MS tedavileri ile randomıze edildi. Haftada üç kez cilt altı interferon beta enjekte edildi. Plasebo ile karşılaştırıldığında bir çalışmada ocrelizumab % 46 düşükken, diğerinde % 47 daha az çıktı. Ocrelizumab'ın 12 ila 24 haftada ilerleme riskini ve yeni beyin lezyonu sayısını da azalttığı bulundu. Araştırmada ocrelizumab tedavisinde % 34,3 infüzyon ilişkili reaksiyon oluştuğu görüldü. Ocrelizumabla interferon kıyaslandığında (1,3'e ;2,9) ciddi enfeksiyon olasılığı sıklığı daha yüksek değil. 4 ocrelizumab hastasında ve interferon tedavisi alan 2 hastada habis tümör gözlendi. İlacın uzun süreli güvenliğini test etmek için ilaveten gözlem gerekiyor. Araştırmacılar yineleyen-düzelen MS hastalarında, ataklara karşı çok yüksek fayda görülürken, atakların gelişmesinde bağışıklık hücreleri B hücrelerinin önemli bir rol oynadığının da altını çiziyorlar. Çalışmalar için Roche'dan fon alırken, öncesinde tedavi edilemeyen birincil progresif MS tedavisinde yeni bir aşama olduğu belirtiliyor. Araştırma New England Journal of Medicine 'de yayınlandı.


Teksas Üniversitesi'nden bilim adamları bugüne kadar yapılmış en küçük, en hızlı ve en uzun çalışan sentetik motoru yapmayı başardılar.Ekibin geliştirdiği nanomotor, nano makineler için gerçekten önemli bir adım. Bu sayede yakın zamanda kanserli hücrelere doğrudan aktarılan ilaçlar gibi ilaç taşıma sistemleri iyileşerek, yararlı hücrelere verilen zarar ortadan kalkacak. Ayrıca insülin taşıma sistemleri de geliştirilecek. Teksas Üniversitesi Austin' den mühendisler ultra yüksek hızlı çalışan bir nanomotor yapmak istediler. Bu motor öylesine küçük ki, bir tuz tanesinin sadece 500' de biri.Makine Mühendisliği'nden Doç. Dr. Donglei Emma Fan'ın liderlik ettiği araştırmada non-biyolojik kurulum ile başarılı bir sistem kurularak yüksek performanslı bir nanomotor test edildi. Ekibin geliştirdiği üç parçalı nanomotor hızla mix yaparak, gerekli biyokimyasalları pompalayabiliyor sıvı taşınım uygulamalarında büyük önem taşıyor. Boyutları 1 mikrometreden daha küçük olan motor, bir insan hücresine girebilecek kadar ve 18,000 rpm hızda yani bir jet motorunun dönüş hızında 15 saat aralıksız çalışabiliyor. 14 rpm ila 500 rpm arasında hıza sahip olan diğer motorlara göre hem daha uzun çalışıyor hem de daha hızlı dönüyor. Gelecekte nanomotorlar nanoelektromekanik sistemler için oldukça büyük önem arz ediyor. Bu sayede daha küçük ve daha verimli makineler ucuza üretilebilecek. Yakın gelecekte bu sayede biyokimyasal ilaçların hücrelere aktarımı kontrol edilebilecek. - Kwanoh Kim, Xiaobin Xu, Jianhe Guo, D. L. Fan. Ultrahigh-speed rotating nanoelectromechanical system devices assembled from nanoscale building blocks. Nature Communications, 2014; 5 DOI: 10.1038/ncomms4632


Yaklaşık 60 yıl önce Nobel Ödüllü Fizikçi Nicolaas Bloembergen, nükleer elektrik rezonans adı verilen ilgi çekici bir fenomen tahmin etti. Fakat hiç kimse bu olayı aksiyon halindeyken yakalayamamıştı. New South Wales Üniversitesi'nden bilim insanları laboratuardaki arızalı ekipman nedeniyle, tesadüfen gerçek nükleer elektrik rezonans kanıtına ulaştı. Bu gelişme sayesinde atom çekirdeği üzerinde daha iyi bir kontrol sağlanarak kuantum bilgisayarların gelişimi hızlanabilir. Bu olayın temelindeki fikir her bir atomun dönüşünü kontrol etmek için manyetik alan yerine, elektrik alan kullanmaya dayanıyor. Bu sayede daha hassas ve minyatürize çekirdek kontrolü sağlanabilir. Bu keşif şu anlama geliyor, artık bu sayede manyetik alan olmadan tekli atom spinleri kontrol edilerek ve kuantum bilgisayarları inşa edilebilecek, diyor kuantum fizikçisi New South Wales Üniversitesi'nden Andrea Morello, Genelde nükleer manyetik rezonansa dayanan araçlar MR cihazları gibi büyük mıknatıslara ihtiyaç duyduğundan çok büyük oluyor. İşte bu nedenle kuantum bilgisayarlar gibi teknolojilerde çok kullanışlı olmuyor. Manyetik rezonans kullanmak aynı bir topu hareket ettirmek için bilardo masasını sallamaya benziyor. İstenilen top hareket ettirilse de, tüm toplar da hareket ettirilmiş oluyor. İşte elektrik rezonans sayesinde istenilen bilardo topunu ıstakayla nereye isterseniz oraya gönderebilirsiniz, diyor Morello. UNSW araştırmacıları nükleer rezonans deneyi yaparken, kırık bir anten nedeniyle yanlışlıkla Bloembergen 1961'de öne sürdüğü bulmacayı çözmüş oldu. Bir süre saç yolduran beklenmedik sonuçtan sonra, araştırmacılar bu ekipmanın hatalı olduğunu ve nükleer elektrik rezonans yarattığını anladı. Sonrasında yapılan bilgisayar modellemeler sayesinde, elektrik alanların temel seviyede atom çekirdeğini etkileyebileceğini gösterebildi. Bu sayede atomik bağları yıkarak, yeniden oryantasyona neden oluyor. Bilim insanları nükleer elektrik rezonansın artık nasıl çalıştığını biliyor ve yeni uygulamaları araştırabilir. Kazayla icat edilen şeylere artık bunu da ekleyebiliriz. Son olarak bu teknoloji sayesinde bir çok yeni keşif ve uygulamanın kapısı açılacaktır. Metal bir elektrota uygulanan küçük voltajlarla kontrol edilebilen, basit bir silisyum elektronik cihaz üretilebilir.


Science Translational Medicine'ın 23.Ocak.2013'teki sayısında yayınlanan, California Üniversitesi' nin yaptığı yeni araştırma şok, sepsis ve multiorgan yetmezliği ' nin açıklığa kavuşturulması ve tedavisine araştırmacıları giderek yaklaştırdı. En çok ciddi sağlık problemlerinin başında gelen bu hastalıklar nedeniyle her yıl Amerika'da yoğun bakım ünitelerindeki pek çok insan hayatını kaybediyor. Araştırmacıların çoğu şok ve sepsiste görülen organ yetmezliğinin barsakları da tuttuğu ve bunun, ince barsağın mukozal bariyerinin geçirgenliğinin artmasından kaynaklandığı konusunda hemfikirler. Ancak multiorgan yetmezliği ve ölümlere yol açan mekanizma henüz aydınlatılabilmiş değil. Bazı araştırmacılar sepsis ve septik şokta, barsaklardaki bakterilerin ve bunların toksinlerinin organ yetmezliğine yol açabileceği görüşünde. Ancak klinik deneyler gösterdi ki septik şoka giden hastalarda bakteri karşıtı müdahaleler mortaliteyi azaltmakta başarısız kalıyor. UC San Diego Jacobs Mühendislik Okulu Biyomühendislik Bölümü'nde Geert W. Schmid-Schönbein liderliğinde çalışan araştırmacılar şokta gerçekleşen olayları bakteri faktöründen daha kapsamlı bir biçimde araştırmak için yıllarca süren başarılı analizler yaptılar. Bu analizler araştırmacıları günlük sindirimi sağlayan barsak enzimlerinin güçlü etkisini incelemeye yöneltti. Bu sindirim enzimlerinin mukozal bariyer aracılığıyla barsak içinde sınırlı kalması gerekmektedir. Mukozal bariyer hasar gördüğündeyse sindirim enzimleri barsak duvarına sızarak barsağı sindirmeye başlar. Buna otosindirim denir. Ciddi kan kayıpları, şarapnel hasarı gibi delici yaralanmalar, apendisit veya bakteriyel toksinlerle hasarlanma gibi faktörler mukozal bariyer hasarına yol açar. UC San Diego araştırmacılarına göre bir kez bu enzimler barsak dışına geçtiklerinde, diğer organları rastgele bozmaya başlayarak multiorgan yetmezliği ve ölüme yol açmaktalar. Science Translational Medicine'ın 23 Ocak 2013'teki sayısında yayınlanan araştırma şok, sepsis ve multiorgan yetmezliğinde, sindirim enzimlerini alışılmış etkenlerin dışında yeni bir etken olarak sunmakta. Bu hususta, Schmid-Schönbein liderliğindeki araştırmacıların sıçanlarda değişik tiplerde şok oluşturulmasından bir saat sonra doğrudan ince barsaklarına sindirim enzimi engelleyicilerini uygulamasıyla ölümcül koşulların geri çevrildiği, kalp, akciğer hasarlanmasının azaldığı ve uzun dönemde hayatta kalma şansının %16'dan %86'ya yükseldiği saptanmış. Sindirim enzimi engelleyicileri 3 tür şokta da başarılı bulunmuş. İnce barsak içine doğrudan uygulanan 3 tür pankreatik enzim inhibitörü var. Bunlarda biri halen Amerika'da başka amaçlarla kullanılmakta. Yeni gelişmiş sepsis, septik şok ,post- operatif komplikasyonlar ve sindirim sistemi kanaması geçiren hastalarda enzim inhibitörlerinin etkinlik ve güvenilirliğinin test edildiği bir faz-2 çalışması ise yolda. Ayrıca, yayınlanmış bir klinik çalışma ciddi septik şoklu bir hastada barsağa uygulanan sindirim enzimi inhibitörlerinin başarılı tedavi sağladığına dikkat çekmekte. Böylece ilerde multiple organ yetmezliği çeken hastaların yaşama olasılığı artacak.


İnsanı elden ayaktan düşüren multiple skleroz hastalığı için geliştiren yeni tedavi için oyun bozan ifadesi kullanılıyor. Ünlü dergi Newsweek 'in yaptığı habere göre bu tedavi milyonlarca Amerikalının hayatını değiştirebilir. Alphr için çığır açan bir bilimsel gelişme olduğu belirtiliyor. Bununla birlikte, halen birkaç problem var: Deneysel prosedür, düzenleyiciler tarafından halen inceleniyor ve deneyin web sitesi henüz kanıtlanmamış tedavinin etkinliğini abartmış olabilir, tabi bu hastaların ödemesi gereken başka bir bedele neden olabilir. Ayrıca kimse daha araştırmanın sonuçlarını görmedi. MS hastalığı , bağışıklık sisteminin bir kişinin sinir hücrelerine saldırmasına neden olur. Basın bültenine göre,geliştirilen tedavi bağışıklık sistemini baskılamak için kemoterapiyi kullanıyor ve sonra kişinin kendi ardından kan ve kemik iliğinden alınan kök hücrelerinin bir enjeksiyonu ile hastalığı sıfırlıyor. Yapılan denemede relap remitting MS hastası 100'dan fazla kişi yer aldı. Bu hastalarda MS atak ve hafifleme dönemleri arasında gidip geliyor. Hastalar dünyanın dört bir yanındaki şehirlerden Chicago ,Amerika Birleşik Devletleri, Sheffield, Birleşik Krallık, Uppsala, İsveç ve Sao Paulo, Brezilya seçildi. Şimdilik en azından BBC'ye konuşan iyileşmiş bir hasta var. 36 yaşında Rotherdam Birleşik Krallık'tan bir kadın tedabi sonrasında ilk çocuğunu doğuracak kadar sağlığına kavuşmuş oldu. BBC'nin haberine göre , kök hücre tedavisi olan 39 kişiden sadece birinde hastalık yeniden nüksetti. 3 yıl kök hücre terapisinden sonra, % 6'sında tedavi işe yaramazken, % 60 standart tedaviyi kabul etti. Kök hücre nakli yapılan hastaların genel olarak semptomları iyileşti. Kulağa güzel gelse de basın ve medya raporları halen çığır açıcı olarak değerlendirecek veriyi sağlamıyor. Bu soruları cevaplamak için tüm detaylara sahip çalışma henüz yayınlanmamıştır ve hakemli olarak değerlendirilmemiştir. Northwestern Üniversitesi'nden Richard Burt , immunoterapi ve otoimmün hastalıklar şefi,Mayıs ayı gibi araştırmayı yayınlamayı planladığını belirtti. Mart ayından yayınlanan bu haberden sonra, ayın sonunda Richard Burt FDA tarafından kök hücre tedavilerinde bazı ölümleri raporlamadığı için uyarıldı. Emin olduğumuz bir şey varsa bu da tedavinin gerçekten pahalı olduğu ? BBC, hastalara 30.000 sterlin (42.000 $) 'lık deneysel tedaviyi almasını sağladığını belirtti, ancak geçen yıldan beri araştırmayı takip eden biyomedikal bilimci ve bilim yazarı Paul Knoepfler, bazı hastalara 100.000 dolar ile 200.000 dolar arasında tedavi masrafı çıktığını belirtiyor. Klinik tedaviler pahalı ve eğer gerçekten işe yarıyorsa ABD'de tedav i daha pahalı olacaktır. İngiltere sosyal sağlık sistemi tedavileri ödese de , bir Türk vatandaşı tedaviyi ödemek zorunda kalacaktır. Tüm hastalar için tek isteğimiz bir an önce ucuz, yan etkisiz ve kesin bir tedavi bulunmasından yana. Bu geliştirilen tedavi ile ilgili halen pek çok soru işareti var. FDA bu tedaviye onay vermeden denemek pek mantıklı görünmüyor.


Kan bağışına gelince kan grubu önemli bir etkendir. 0 kan grubu bütün kan gruplarına verilebildiğinden, oldukça önemli bir kan grubudur. Buna rağmen 0 kan grubu sadece 0'lardan kan alabilir. Yeni yapılan bir araştırma ise bunun değişmek üzere olduğunu gösteriyor. Normalde sıfır kan grubu A veya B antijeni içermediğinden kan transfüzyonunda problem yaratmaz. Bugüne kadar bilim insanları bakterilerden elde ettikleri enzimlerle A veya B spesifik şekerleri kandan ayırmanın yollarını arasalar da bu enzimlerin çok etkili olmadığı ve bu nedenle istenilen miktarda kan elde edilemediği görüldü. Fakat bu problem sonunda çözülmek üzere olabilir. British Columbia Üniversitesi ve Kan Araştırmaları Merkezi'nden bir ekip, çok etkili mutant bir enzim yarattı. Bakteri genine enzim kodları ekleyerek mutasyonlar yaratarak, bu enzimlerle enzimlerle antijenleri etkili biçimde kesmeyi başardı. Beş nesil sonra enzimin mevcut antijen presedörlerine oranla 170 kez daha etkili olduğu görüldü. Laboratuvar testlerinde enzimin A ve B kan grubundaki pek çok antijeni kaldırabildiği gösterildi. Tabi bu teknoloji insanlara uygulanmadan önce bütün antijenlerin kaldırılması gerekiyor. Çünkü en ufak bir uyumsuz antijen transfüzyonda problem yaratabilir. Journal of the American Chemical Society dergisinde yayınlanan araştırma sayesinde yapay kan ve laboratuar üretimi kan projelerinde gelişim yaşanması bekleniyor.


27 -28 Eylül 2015'de yaşanacak ay tutulması diğer adıyla Süper Ay Tutulması gerçekten nadir bir olay. En son 1982'de yani 33 yıl önce gözlenen Süper Ay tutulmasında, Ay her zamankinden % 14 daha büyük ve % 30 daha parlak gözükecek. Diğer adıyla Kanlı Ay olarak bilinen bu gök olayında havanın açık olması durumunda çok iyi bir gözlem yapılabilir. Ayrıca dürbünle ya da basit bir teleskopla gözlem kolaylıkla yapılabilir. Genel ifadeyle Kanlı Ay adı verilse de ,bu olay gerçekte ay tutulmasından ibaret. Güneş, Dünya ve Ay hizalanarak, Dünya'nın gölgesi bir süreliğine Ay yüzeyinden gelen Güneş ışığının perdelenmesiyle bloke olacak. Fakat atmosferdeki toz,kir ve diğer parçacıklar nedeniyle Ay dünyada kan rengi gözükebilecek. Ay'a dünyaya her zamankinden çok daha yakın bir noktaya geldiğinden, normalde daha büyük gözükecek. Eğer bu tutulmayı kaçırırsanız, bir daha ki en iyi görüş açısı 2033'de gerçekleşecek. Yine de korkmayın bu dünyanın sonu değil, bu olay 1900'den beri 5.kez gözlenen bir gök olayı. Ay yeryüzüne ayda bir kez çok yaklaşıyor, fakat bu genelde dolunay olmadığında oluyor.İşte bu sefer Ay dolunay şeklinde dünyaya yaklaşıyor ve devleşecek. Fakat bu hafta şanslıyız, Türkiye'den gözlenebilecek doğa olayı, Kuzey Amerika,Güney Amerika, Atlantik Okyanusu, Grönland, Avrupa, Afrika ve Ortadoğu'dan gözlenebilecek. 72 ila 64 dakika gözlenebilecek tutulma, tüm dünya 3 saat 20 dakika sürecek. Güneş tutulması Amerika'da 27 Eylül 'de başlayacak , İstanbul saatine göre gece yarısından sonra gözlenebilecek. Gece 3:11'de başlayacak tutulma 5.47'de maksimuma ulaşacak ve 8:22'de bitecek.


Geçtiğimiz yıllarda dijital veri depolamada ve uzun süreli korumada pek çok gelime yaşandı. Southampton Üniversitesi' nden bilim adamları hem veri yoğunluğuna sahip hem de uzun süreli veri depolamaya imkan veren hafıza kristallerini geliştirdi. Aynı Süpermen filmindeki gibi kristaller üzerine veri depolama prensibine benzediğinden bu kristallere Süpermen Hafıza Kristali verildi. Normalde hard diskler en fazla 20- 30 sene çalışıyor ve sıcaklık, nem, mekanik arızalar ve magnetik alana karşı duyarlılar. İşte bu nedenle şirketler ve tüketiciler birkaç yılda bir donanımlarını yeniliyorlar. Southampton Üniversitesi' nden araştırmacılar sadece bir diske 360 TB (yaklaşık 360.000 gb) extreme yoğun veri depolayabilen ve bu veriyi sınırsız süre koruyabilen bir kristal disk üretti. Camdan üretilen bu kristal hafıza diskleri 1000 C ' ye kadar dayanabiliyor. Bilgi femtosaniye lazer kullanarak yazılıyor ve böylece nano yapıdaki camda inanılmaz kısa ve güçlü ışık hareketleri gözlenebiliyor. Bu veri üç tabakalı nano yapılı 5 mikrometre kalınlığında nano tabakalar tarafından ayrılabiliyor. Her nokta lazer polarizasyonuna ve yoğunluğa göre bilgi depolayabiliyor. Araştırmacılar bu tekniği 5 boyutlu veri depolama olarak adlandırılıyor. Proses olarak ışığın yolculuk yaptığı yolu değiştirerek, polarize ışık yaratarak, aynı optik fiberlerdeki gibi optik mikroskop ve polarizör mantığına dayanıyor. Sonuç olarak inanılmaz dayanıklı ve yüksek yoğunlukla veri depolama tekniği elde edilerek, 360 tb bilgi depolamaya imkan veriyor. Bu veri sadece normalde disk büyüklüğünde bir alana depolanabiliyor. 360 tb alana 80 bin DVD depolanabiliyor. Ayrıca okuma ve yazma hızı normal harddisklere göre 8 kez daha hızlı . Yazma hızı 12 kbit/sec olsa bu hız ferroelektrik sıvı kristaller kullanarak 8 mbit/s' ye çıkarılabilecek. Ayrıca veri yazmak kadar silmek oldukça kolay. Kristal yazıcıların bugünün teknolojisiyle oldukça pahalı olacağı fakat, okuyucuların sadece 100-200 sterline alınabileceği belirtiliyor.


Bu haber belki bilim-kurgu gibi gelecek ama düşünün ki, vücudunuzda dolaşabilecek kadar küçük nano denizaltı geliştirilebilir. Rice Üniversitesi'nden bilim insanları aynı filmlerdeki gibi vücutta ilerleyebilecek bir nano denizaltı üretti. 244 atomluk moleküllerden oluşan bu denizaltılar UV ışıkla çalışan bir motora sahipler. Motor aynı bir kuyruk itici gibi çalışarak denizaltıyı 18 nm ileri götürüyor. Milyonlarca RPM hızında denizaltı saniyede 2,5 cm 'e varan hızlara erişebildiğinden, moleküler boyutta darboğazdan çıkmak üzere, Rice Üniversitesi'nden Kimyager Tour. Bir çözeltide bugüne kadar en hızlı hareket eden moleküller bunlar. Amerikan Kimya Topluluğu'nun Nano Letters dergisinde yayınlanan araştırma raporunda, ışık motorlu nano denizaltıların diffüzyonda % 26 gelişim gösterdiği belirtildi. Bunun anlamı denizaltılar Brownian hareketinden dolayı , parçacıkların çözeltiden dağılım hızlarından daha hızlı diffüze olup, yayılabilirler. Henüz yönlendirme sağlanmasa da , araştırmada moleküler motorların 10 nm'lik denizaltıları ile aynı büyüklükteki moleküllere hareket ettirebilecek kadar güçlü olduğu. Bu teknik aynı 1000 kişinin olduğu bir basketbol sahasından birinin geçip gitmesine benziyor, diyor Rice Üniversitesi'nden Kimyager Tour. Tour'un grubu moleküler makinelerde geniş çaplı bir tecrübeye sahip. Sadece 10 yıl önce ekip, tek moleküllü bağımsız süspansiyonlu dört tekerli yüzeyde gidebilecek nano-araba üretmişti. Tour bugüne kadar pek çok bilim insanının moleküler makineler üretebildiğini fakat bunların çoğunun toksik olduğunu belirtiyor. 10 yıl önce Hollanda'dan bir araştırma grubunun ürettiği motorun Rice denizaltıları için uygun olduğu kanıtlandı. 20 adımlı kimyasal sentezle üretilen bu motorun nano arabalar ve nano denizaltılarında kullanılabileceği fikrini gösteren ilk grup ise Rice Üniversitesi oldu. Bu motorlar aynı bakteri kamçıları gibi çalışarak dört aşamada devrimi tamamlayarak itiş sağlıyor. Işık verilince rotoru tutan ikili bağ, tekli bağa dönüşüyor ve çeyrek adımlık dönüş sağlıyor. Motor düşük enerji haline dönmek istediğinde, köşedeki atoma geçerek bir çeyrek dönüş daha sağlıyor. Bu proses ışık yandığı sürece devam ediyor. Yapılan karşılaştırma testlerinde motorsuz, yavaş motorlu ve ileri geri pedallı motorlar karşılaştırıldı. Bütün versiyonların şamandıraları kırmızı floresanlı lazerle uyarıldı. Ekip seyreltik asetonitril çözeltisinde bir nano denizaltıyı iki plaka arasına koyarak, konfocal floresans mikroskopunda inceledi Motor için UV ışık kullanırken, şamandıra için kırmızı lazer kullandı. Rice araştırmacıları nano denizaltıları sayesinde medikal ve diğer amaçlar için ufak ilaç kargoları taşınabileceğini umuyorlar. Bu çalışma sayesinde ilk kez bu konseptin çalışacağı kanıtlandı. Potansiyel uygulamalar ve fırsatlar araştırılıyor. - Victor Garcia-Lopez, Pinn-Tsong Chiang, Fang Chen, Gedeng Ruan, Angel A. Marti, Anatoly B. Kolomeisky, Gufeng Wang, James M. Tour.Unimolecular Submersible Nanomachines. Synthesis, Actuation, and Monitoring. Nano Letters, 2015; DOI:10.1021/acs.nanolett.5b03764


Nanoteknoloji , MS multiple sclerosis hastalığı alt etmek için kullanıldı. Nano biyoparçalanabilir parçacıklar sayesinde bağışıklık sistemi kandırılarak, sinir hücrelerindeki miyelin kılıfa saldırması engellendi. Farelerde başarılı olan tedavi yöntemi MS' i durdurmayı başardı. Böylece nano parçacıklar MS hastalığını durdurabilmiş oldu. Ayrıca bu yeni nanoteknoloji bağışıklık sisteminden kaynaklanan 1. Tip diyabet, yiyecek alerjileri ve astım gibi alerjik hastalıklara da uygulanabiliyor. MS hastalığında bağışıklık sistemi beyinde, omurilikte ve gözdeki sinir hücrelerini yalıtan miyelin kılıfa saldırıyor. Miyelin kılıf zarar gördüğünde ise elektrik sinyalleri etkili bir şekilde iletemediğinden, bunlar vücutta uyuşmalara sonrasında felçe ve körlüğe neden olabiliyor. Northwestern Üniversitesi Nanoteknoloji departmanı ise yeni tedavilerinde bağışıklık sistemini tümüyle baskılamadığından, hastaların enfeksiyon kapma ve kansere yakalanma olasılıklarını düşürüyor. Miyelin antijenlere tutturulan nano parçacıklar farelere verildiğinde,farelerin bağışıklık sisteminin normale döndüğü gözlendi. Böylece bağışıklı sistemi miyelini artık yabancı olarak görmüyordu ve miyelin kılıfa saldırmayı anında durdurdu. Araştırma metodu, multiple sklerosise benzer yaklaşımla yaklaşırken, 1. ve 2. Faz klinik denemeler şu an hastalar üzerinde devam ediyor. Hastalardan akyuvarlarla yapılan testlerde nano parçacıkların akyuvarlarda taşıma aracı olarak etkili olup olamayacağı test ediliyordu. Etkili olduğu görüldü. Nature Biotechnology araştırma dergisinde geçenlerde yayınlanan araştırmanın yazı heyetinde yer alan Stephen Miler, farelerde 100 gün boyunca hastalığın yeniden oluşmadığı gözlendi. Farelerin kısa olan ömrü boyunca, insanda bu süre daha uzun olacak. Bu sürenin, bir MS hastasının ömrünün 5-6 yılına denk geldiğini belirten Miller, yöntemlerinin bağışıklık sistemini miyelin kılıfına saldırmayacak şekilde yeniden düzenlediğini, buna karşılık vücudun normal bağışıklık fonksiyonuna zarar vermediğine işaret etti. Bilim insanları yeni yöntemle vücudun bağışıklık sisteminin miyelin zarına saldırmasını engelleyen miyelin antijenini oldukça küçük olan nano parçacıklara tutturarak farelere enjekte etti. Ayrıca, bu nano parçacıkların PLG adı verilen polimerden üretildiği, bunun ise laktik asit ve glikolik asit içerdiği ve bunların da tümüyle insan vücudu için doğal bileşenler olduğu belirtiliyor. PLG büyük oranda biyo parçalanabilir bir molekül. PLG şimdiden hastalar üzerinde denenmek için FDA' den onay aldı. - Daniel R Getts, Aaron J Martin, Derrick P McCarthy, Rachael L Terry, Zoe N Hunter, Woon Teck Yap, Meghann Teague Getts, Michael Pleiss, Xunrong Luo, Nicholas JC King, Lonnie D Shea, Stephen D Miller. Microparticles bearing encephalitogenic peptides induce T-cell tolerance and ameliorate experimental autoimmune encephalomyelitis. Nature Biotechnology, 2012; DOI:10.1038/nbt.2434 Acaba bu teknik Sistemik lupus ta da kullanilabilirmi.


Dişlerde biriken bakteriler zamanla ulaşması oldukça zor olan bölgelerde enfeksiyon yaratabilir. Hindistan Bilim Enstitüsü'nden bilim insanları ulaşması zor bölgelerdeki bakterileri öldürebilecek nanorobotlar geliştirdi. Dişlerdeki mikroskobik kanallarda ilerleyen nano makineler, bakterileri ısıyla öldürerek, kanal tedavilerin başarı oranını arttırabilir. Araştırmacılar bakterilerin yerleştiği dentinal tübüllere robotları yollayarak, bu ulaşması zor bölgelerde bakterileri ısıyla öldürmeyi amaçladı. Bu mikroskobik kanallar dişlerin özünde başlayarak, dışa doğru devam ediyor. Eğer bakteriler bu kanallarda birikirse, kanal tedavisi bile olsa bakteriler bu ortamdan kaçacağı için tedaviden kaçabilir. Dentinal tübüller çok küçük olduğundan, bakteriler dokunun içinde birikiyor. Mevcut tekniklerle içeriye giderek tüm bakterileri öldürmek mümkün olmayabiliyor, diyor Shanmukh Srinivas. Mevcut kanal tedavilerinde diş kanalı kimyasallarla yıkanarak bakteriler öldürülmeye çalışılıyor fakat antibiyotik dirençli bakteriler bu saldırılardan kaçabilir. Önceki çalışmalarda lazer ve ultrason kullanılarak daha iyi bakteri temizliği yapılsa da bu teknik dişin ancak 800 mikron derinine kadar inebiliyor. Yani kısıtlı bir teknik olduğundan başka yöntemler aranıyordu. Bilim insanları nano robotlar kullanılarak daha derinlere inen bir çözüm geliştirdi. Ekip silisyum dioksit üzerine demir kaplama kullanarak minik sarmal şeklinde droidler geliştirdi. Kontrollü manyetik alan kullanarak 2000 mikrometre derinliklere kadar inebilen ve manyetik alanın uyarılmasıyla ısı üreterek bakterileri öldüren minyatür robotlar geliştirdi. Çekilen diş numunelerine enjekte edilen robotlar sayesinde, dentinal tübüllerin diplerine kadar inilerek, bakterilerin başarıyla temizlendiği gösterildi. En önemlisi de bilim insanları işi bittikten sonra robotların geri alınabildiğini de gösterdi. Daha önce benzer tedavi teknikleri kanser tedavilerinde de kullanıldı. Araştırmacılar Theranautilus adını verdikleri bir girişim şirketi kurarak bu teknolojiyi ticarileştirmek istiyor. Ayrıca kanal tedavisi esnasında dişe robotları yollamak için medikal bir cihaz da geliştiriliyor. Belki de bu sayede daha öncesinde sadece bilim kurgu filmlerinde gördüğümüz nano robot teknolojisi gerçek olmak üzere. Araştırma Advanced Healthcare Materials dergisinde yayınlandı.


2015 yılında Rice Üniversitesi'nden bilim insanları, aynı bilimkurgu filmlerindeki gibi ışıkla ilerleyen nano denizaltılar ürettiler. Bu minik moleküler makineler ultraviyole ışıkla aktive oluyor ve hareket kazanıyor. 2016 yılında Nobel Kimya Ödülü alan Bernard Feringa'nın önceki araştırmasına dayanan bu çalışma nanomakinelere dayanıyor. Bu tek moleküllü makineler yeni bir çalışmayla spesifik kanser hücreleri hedef alınarak,bu hücreler delinebiliyor. Geleceğin nano ilaç tedavileri için böylece yol açılmış oluyor. Bu moleküler makineler, 244 atomdan oluşuyor ve kuyruk benzeri bir iticiyle, UV ışığına maruz kaldığında itiş sağlıyor. 2015'de bu konseptin işe yaradığı kanıtlandıktan sonra, ekip bu moleküler motorun tek bir hücreye delebileceğini göstermek için kolları sıvadı. Biz bu nanomakinelerin hücre membranına nasıl tutunabileceğini hesap ederek, onları döndürdüğümüzde ne olacağını görmek istedik, diyor James Tour. İlk olarak ekip moleküler motoru spesifik bir hücreyi hedeflemesi için bir bileşene tutturmak zorundaydı. Deneylerin başlangıcında molekülü insan prostat kanser hücrelerine tutturmak için bir peptit görevlendirdi. Moleküllerin hedef hücrelere etkili bir şekilde tutturulduğu gözlendi, fakat bunlar UV ışığı tetikleyene kadar delmedi. Bir kez motorlar tetiklendiğinde saniyede 2 ila 3 milyon dönüş yaparak hücre membranını deldi ve hücreyi 3 dakikada öldürdü. Asıl zorluk ise bu nano denizaltıları uv ışığı dışında yoğun doku yüzeyinde tetikleyecek bir ışık bulmaktı. Bu durumda yakın kızılötesi ışığın tetiklemesiyle vücudun derinliklerinde işe yarayabileceği gözlendi.Bu proseste ise iki foton rotoru çalıştırmak için yeterli.Yakın kızıltötesi dokunun derinliklerine gidebildiğinden, atık yüzeyden kaynaklanan limitler yoktu. Halen yapılması gereken çok iş olsa da klinik tedaviler için bu teknoloji umut vaat ediyor. Kanser hücrelerini yok etmek için kullanıldığı kadar bu teknoloji ilaçların taşınması için de kullanılabilir. Araştırma da sonraki adım nanomakinelerin, küçük canlılarda etkin kullanımın araştırılması olacak.


Uluslararası bilim insanlarından oluşan bir ekip, dejeneratif retina hastalıklarının tedavisinde inanılmaz bir çalışmaya imza attı. Granada Üniversitesi'nde yapılan yeni çalışmada tek bir nanoparçacık enjeksiyonuyla, yapay bir retina yaratılarak kör kemirgenlerde görme kaybı onarıldı. Yaşa bağlı görme kaybı dejenerasyonu oldukça yaygındır ve yaşlandıkça kaçınılmaz olduğunu düşünülür. Buna rağmen, belli başlı birkaç araştırmada bu dejenerasyonu önleyecek veya en azından yavaşlatacak yöntemler geliştirildi. Yaşa bağlı görme kaybıyla mücadele etmek için, birçok araştırmacı retinal fonksiyonlarını onaran elektrotlar, sensörler veya yapay retinalar üzerinde çalışıyor. Fakat bu protez çözümleri kablolar,kameralar ve cerrahi müdahaleler gerektirdiğinden pek ideal değil. İşte retina fonksiyonunu onarmak için diğer bir seçenek; özel olarak geliştirilen retina nöronlarına açılan ışığan duyarlı kanallar gibi çalışan nanoparçacıklar olabilir. Yeni yayınlanan araştırmada, birbirine bağlı polimer nanoparçacıkların(P3HT-NP) retina altı boşluğa yayılarak görme kaybını onarabilelme potansiyeli olduğu gösterildi. Bu nanoparçacıkların güvenliği ve etkinliğini ölçmek isteyen araştırmacılar retinitis pigmentosa sıçan modelini seçti. Kademeli olarak gerçekleşen bu genetik görme kaybında kişi giderek kör oluyor. Araştırmacılar kemirgenlere sadece bir retina altı enjeksiyon yaptığında, görsel korteks aktivite ve görsel duyarlılığın tekrar sağlıklı hayvanlardakine benzer seviyelere geldiğini gözlemledi. Çalıştığımız modelde; nanoparçacıklar, retina içi nöronlarının ışık duyarlı aktivasyonunu stimüle ederek, retinada enflamasyon yaratmaksızın görsel tepkileri onardı. Tek bir enjeksiyonla ulaşılan bu ışık duyarlılığının yüksek boyutsal bir çözünürlük yaratma potansiyeli var. Bu nanoparçacıklar retina protezlerinin yerini alarak sadece retinis pigmentosa değil, yaşa bağlı maküler dejenerasyon için de yeni uygulamalar doğurabilir, diyor araştırmadan Mattia Bramini. Nanoparçacık teknolojisi geniş çaplı görme kaybını onarabilir. Hatta boyutsal çözünürlüğü mevcut implantlardan çok daha iyi olabilir.