Yeni bir çalışmaya göre Pluto'nun gezegen statüsünden çıkarılması doğru değil. Yani, Pluto'ya yapılan haksızlık. 2006 yılında Uluslararası Astronomi Birliği toplantısında gezegen tanımına yörüngesini temizlemiş olma yani yörüngesindeki en büyük kütle çekimini oluşturma şartı getirilmişti. Neptün'ün kütle çekimi Pluto'yu etkilediğinden ve Pluto yörüngesini Kuiper kuşağındaki donmuş gaz ve buzdan oluşmuş cisimlerle paylaştığından gezegen dışına çıkarılmasını gerektiriyordu. Öyle de yapıldı. Cüce gezegen adlı bir alt kategori oluşturularak Pluto buraya indirildi. Ancak Florida Uzay Enstitüsünden gezegen bilimci Philip Metzger'in baş yazar olduğu yeni bir çalışma bu uygulamanın araştırma literatürüne uygun olmadığını iddia ediyor. Gezegen bilimciler, Galileo zamanından beri Satürn'ün Titan ve Jüpiter'in Europa gibi büyük uyduları gezegen olarak nitelendirilmektedir. Metzger'e göre hiçbir yerde kullanılmayan yeni gezegen tanımı doğru değil. Yörüngesini temizlememiş olma durumuyla ilgili neyin kastedildiği açık değil. Gezegenlerin yörüngelerine sürekli değişik boyda cisimler girip çıkmakta. Bazılarının yörüngesinde gruplar halinde asteroitlerin bulunması bu tanımın anlamsız kalmasına yol açıyor. Buna göre Güneş Sisteminde gezegen statüsünde olabilecek hiçbir cisim yok diyor Metzger. Çalışmaya göre gezegen tanımlamasında yörünge gibi değişken olabilecek bir etken içeren özellik değil cismin iç dinamiklerini ele alan bir düzenleme yapılmalı. Dış dinamikler sürekli değişir. Doğrusu cismin içyapısını ele almaktır. Metzger'in önerisi ise kütle çekiminin cismi küre olmasını sağlayacak kadar büyük olup olmadığına bakılarak gezegen tanımı yapılması. Bu keyfi bir tanım önerisi değil. Bu, bir gezegenin evriminin önemli bir dönüm noktasıdır. Çünkü büyük kütle çekimi aynı zamanda aktif jeolojik yüzeyinin olması demektir. Pluto'da bunlar var mı? Son araştırmalar Pluto'da bir yeraltı okyanusu, çok katmanlı atmosferi, organik bileşikleri, antik gölleri ve çok sayıda uydusu olduğunu gösterdi. Metzger: Pluto, Mars'tan daha canlı ve dinamik. Üstelik karmaşık jeoloisi olan Dünya'dan sonraki ikinci cisimdir diyor. 2 Yorumlar Pluto Amerikalıların bulduğu tek gezegen olduğu için zaman zaman böyle mantıksız çıkışlar yapılıyor. evet tamda benim tanımladığım gibi,pluto ya ünvanı geri verilecek ben buna inanıyorum,yörüngesinde temizlenmemiş olması onu gezegen sıfatından düşürmez,yaptıkları yanlış dan dönecekler ben ve benim düşünenlerde PLUTO yu asla 9 uncu gezegen olmaktan alıkoyamıyacaklar,biz PLUTO yu seviyoruz.dünyamızdan sonra en çok sevdiğimiz gezegen PLUTO dur.METZGER bunu açıkladı ve kabul görecek,selamlar.


Çekirdek ve de parçacık fiziği alanında çok önemli bir çalışma yapıldı. Atom çekirdeğini oluşturan parçacıklardan protondaki basınç dağılımı hesaplandı. Bu çalışma proton içindeki dinamikleri ortaya koyacağı gibi aynı zamanda genel anlamda temel parçacık dışındaki parçacıkların iç yapısındaki fiziğin de anlaşılmasını sağlayacak. Evrendeki en yüksek basınçlı cisim nötron yıldızıdır. Nötron yıldızları adından da anlaşılacağı üzere çoğunlukla nötronlardan oluşur. Nötron kararsız bir parçacık olduğundan kolaylıkla parçalanıp proton ve elektrona dönüşebilir. Nötron yıldızlarındaki yüksek basınç bu olayı engeller. Bunun ne kadar olduğunu mu merak ettiniz? Şu anda havanın bize uyguladığı basıncın 1030 katı. Anladınız mı? Proton içindeki basıncın ise nötron yıldızına oranla 10 kat fazla olduğu hesaplandı. Protonun basıncı gelişmiş bilgisayarlarımız yardımıyla belirlenen modelle hesaplandı. Burada çok yüksek düzeyde anlaşılmaz bir fizik ve matematikten ve bu nedenle de binlerce fizikçinin belki de yüzlerce yıl süreceği bir hesaplamadan bahsediyoruz. İşte bu hesabı yine yüksek anlaşılmaz fizik ve matematiğin son ürünü süper güçlü bilgisayarlar yaptı. Üstelik bu hesap 18 ay sürdü. Bu hesaplama ne işe yarayacak ki, diyebilirsiniz. Öncelikle fizikçilerin protondaki dinamik sorusuna çözüm getireceğini söyleyebiliriz. Yani fizikçilerin merakını giderecek. Diğer yanıt ise, proton içindeki kuarkların arasındaki kuvvetten sorumlu olan gluonların yapısını ortaya çıkaracak. Gözünüzü bir şeyler tırmaladı değil mi? Kuark, gluon... Bu terimleri açıklayabilmek için önce işe biraz geriden başlamak gerekir. Atom nedir? Çekirdek ve onu kuşatan elektron bulutundan oluşan yapıdır desem anlaşılır olurum herhalde. Çevremizdeki her şey, masa, kitap, bardak, kalem, domates, su ve hatta kedi, kuş ve hatta biz; özetle canlı ve cansız her şey atomdan oluşmuştur. Evrendeki en basit atom bir proton ve bir elektrondan oluşan hidrojen atomudur. Periyodik cetvelde tüm atomlar belli bir düzende sıralanır. Bir atom, çekirdeğine göre ortalama 10.000 kat daha geniştir. Çekirdeği 1 cm çapındaki bilyeye benzetirsek onu saran elektronlarıyla atom 10.000 cm yani 100 m çapındaki çok büyük bir helyum balonuna benzer. Ancak atomun kendisi o denli küçüktür ki bu muazzam genişlik farkını algılamamız mümkün değildir. Bir iğnenin ucunda yaklaşık 2 trilyon demir atomu bulunduğunu söylersem ne kadar küçük boyuttan bahsettiğim anlaşılır sanırım. Neyse efendim. İşimiz çekirdeğin içiyle. Çekirdekte pozitif yüklü proton ve yüksüz durumdaki nötron parçacıkları yer alır. Protonların birbirini iterek çekirdeği dağıtmamasını nötronlar engeller. Varlık sebepleri bu. . Proton ve nötronlar kuark denilen temel parçacıklardan oluşur. Çeşitlerine girmeden söylersek, protonda ve nötronda üçer tane kuark bulunur. Şimdi kısa bir toparlama yapalım: Biz atomlardan oluşuyoruz. Atom elektron ve çekirdekten. Elektron bir şeyden oluşmaz, temel parçacıktır. Çekirdek proton ve nötrondan oluşur. Proton ve nötronlar ise kuarklardan. Oh be.... İşte bu çekirdeğin içi çok sorunlu. Proton ve nötronları bir arada tutan muazzam kuvveti hadi anladık desek de , proton ve nötrondaki kuarklar arasında yapıştırıcı kuvveti sağlayan gluonların yapısı ne acaba? Gluonlar, kuarkları birbirine tutturan bir nevi yapıştırıcı. Yani ara kuvvet taşıyıcıları. Ancak bu kadar. Haklarında çok bir şey bilinmiyor. Bu çalışma gluonların yapılarına çözüm önerebilecek. Böylece çekirdeği ve burada parçacıkları ve onların iç dinamikleri anlaşılabilecek. Eeee bu ne işe yarayacak diyenler olabilir. Şöyle söyleyeyim. 1906 yılında Nobel Ödülü J.J. Thomson'a elektronu keşfi nedeniyle verildi. Thomson keşfinin sonuçlarını yani teknolojideki uygulamalarını göremeden öldü. Günümüzde ellerimizde, karşımızda, evlerimizde, sokakta yani her yerde kullandığımız elektronik ürünler için Thomson'a çok şey borçluyuz. Kısaca bilim insanları çalışmalarını bu ne işe yarayacak diye yapmazlar. Sadece merak ederler ve bu meraklarını gidermek için çırpınırlar. Bazen mevcut teknolojiyi bazen de bunu biraz yükselterek ve çoğu zamanda mühendisleri zorlayıp bu çalışmada görüldüğü gibi yeni yöntem ve teknoloji üreterek gerçekleştirirler. 10 sene önce kullandığımız cep telefonları nasıl oldu da bu kadar evrimleşti acaba? Bunda sadece mühendislerin mi parmağı mı var? Uzun bir yazı oldu farkındayım. Ama anlaşılır olduysam ne mutlu. Bu haber fizikte önemli gelişmelerin devam ettiğini ve gelecekte çok farklı teknolojiyle yaşayacağımızı gösteriyor. Meraklısına haberin ayrıntısı: MIT sayfasında. Not: Bilgilendirme için değerli hocam Prof. Dr. Ahmet Hakan Yılmaz'a teşekkür ederim. 1 Yorum sizi ben kendi adıma söylüyorum,çok iyi anlattınız ve be de kendim çok iyi anladığımı sanıyorum,bunu şöyle açıklıyabilirim ben orta ve liseden beri en çok ilgimi çeken dersler olarak fizik ve kimya idi.derslerim çok parlakdı.onou için sizin anlatmaya çalıştığınız atom yapısını çok iyi anlıyorum.teşekkürler hocam.selamlar.


ESA'nın Integral ve XMM-Newton gözlemevlerini kullanan gökbilimciler ilk kez evriminin önemli bir aşamasında olan hızlı dönen bir 'milisaniye pulsar' yakaladı. İlginç pulsar salıncak gibi bir X-ışını ve bir radyo dalgası yayıyor. Manyetize nötron yıldızlarından olan pulsarlar büyük bir yıldızın süpernova patlaması sonucunda geriye kalan ölü çekirdeğidir. Bu ilginç cisimler tıpkı deniz feneri gibi elektromanyetik ışımayı dönerek yayar. Bu nötron yıldızlarının dönüş süresi ise birkaç milisaniye kadar kısa olabilir. Pulsarlar yaydıkları ışımaya göre sınıflara ayrılır. X-ışını pulsarları eşi olan yıldızdan madde çalarak beslenir. Radyo pulsarlar ise kendi manyetik alanı etkisinde dönmeyi sağlar. Teoriye göre başta eşi olan yıldızdan yavaş yavaş madde çalan yıldızın çevresinde bir madde diski oluşur. Nötron yıldızı üzerine düşen madde ısınır ve X-ışınları yaymaya başlar. Yaklaşık bir milyar yıl sonra büyüme durur ve pulsar büyüklüğüne bağlı olarak radyo dalgaları yayan milisaniyelik pulsara dönüşür. Bu iki oluş arasında bir ara fazın olması gerekmektedir. Ancak şimdiye kadar teorideki bu geçiş dönemiyle ilgili kesin kanıtlar elde edilememiştir. NASA'nın Swift ve Chandra uyduları ile yer merkezli teleskopların gözlemleri ile ESA'nın Integral ve XMM-Newton uzay gözlemevinin verilerini birleştiren bilimciler iki evrimsel aşamanın arasında olan bir pulsarı keşfettiler. İspanya Barcelona Uzay Bilimleri Enstitüsü'nden Alessandro Papitto: Arayışlarımız sonuç verdi. Bu milisaniyelik pulsar birkaç hafta içinde büyüyerek güçlü X-ışınları yaydığını ve büyümesinin ardından radyo dalgalarıyla birlikte adeta elektromanyetik dalga havuzunun içinde kaybolduğunu gördük diyor. IGR J18245-2452 olarak tanımlanan cisim Yay takımyıldızındaki M28 küresel küme içinde bulunuyor. İlk kez 28 Mart 2013 yılında yaydığı X-ışınlarını gören Integral uydusuyla nedeniyle keşfedildi. XMM-Newton tarafından gerçekleşen gözlemler parlak X-ışını kaynağı milisaniyelik pulsarın kendi ekseninde saniyede 250'den fazla yani spin süresinin 3,9 milisaniye olduğunu gösteriyor. 2006 yılında M28 içinde keşfedilen pulsar diğer pulsarlarla benzer özelliklere sahipti. Ama bu pulsar sadece radyo dalgaları yaymaktaydı. Bunun bir milisaniyelik pulsar olduğu farkedildi, ama şimdi X-ışınları yayan sıradan bir pulsara döndü diyor Dr. Papitto. Gökbilimciler X-ışınları teleskoplarıyla cismi takibe alarak kişiliğinde olabilecek değişimlere karşı gözlerini açık tuttular ve ardından radyo gözlemlerini başlattılar. Gökbilimciler birkaç hafta içinde bir değişiklik olmasını beklemiyordu. İsviçre Cenevre Üniversitesi'nden Enrico Bozzo: Buna karşılık pulsarın bir ay içinde X-ışını ve radyo pulsarı arasında değiştiğini gördük. Genellikle bu tür sistemlerde bu değişim milyarlarca yıllık evrim sonucunda sadece bir kez görülür diyor. Oluşumun düşünülenden çok daha hızlı bir zaman ölçeğinde görülmesine karşılık bunun pulsarın eşi yıldızdan madde çalmasıyla üzerine düşen maddenin basınç farklılığıyla oluştuğunu söyleyen teoriye ters düşmemektedir. Komşu yıldızdan gelen maddenin yoğunlaşmasıyla radyo emisyonu durur ve ısınan maddenin yüzeye yapışması sonucunda X-ışınları görülür. Büyüme hızı düştüğünde pulsarın manyetik alanı genişler ve yakın maddenin itilmesiyle radyo emisyonu tekrar başlar. Bu özel pulsarla ilgili arşiv verileri değişimin birkaç yıllık dönemlerle gerçekleşebileceğini gösteriyor. ESA'nın Integral bilimcilerinden Erik Kuulkers: Bu geçiş pulsarının keşfi on yıllardır süren arayışı tamamlar ve pulsarların evriminin anlaşılmasında yardımcı olur diyor. ESA'nın XMM-Newton ekibinden Norbert Schartel: Bu tespiti yapmak bize uzun zamana mal olmasına karşılık bunlardan ikili sistemlerde çok daha fazla olduğuna inanıyoruz diyor.


Güçlü bir süpernova patlamasının yıkıcı sonuçları NASA'nın Chandra X-Işını Gözlemevi ile ESA'nın XMM-Newton Gözlemevi'nin X-ışını gözlemleriyle gözler önüne serildi. Görüntüdeki kalıntı 3700 yıl önce oluşmuştur. Pupa A olarak bilinen kalıntı 7000 ışık yılı uzakta olup, 10 ışık yılı genişliktedir. Chandra ve XMM-Newton gözlemevlerinin farklı gözlemlerinin birleştirilmesi sonucunda bölgenin ayrıntılı X-ışını görünümü elde edildi. Kırmızı renk düşük enerjili, yeşil orta enerjili ve mavi renk ise yüksek enerjili X-ışınlarını gösterir. Bu gözlemler yıldızlararası boşlukta hareket eden ve Pupa'yı çevreleyen oldukça karmaşık yapıdaki gazı gösterir. Süpernova patlamaları yeni yıldız ve gezegen sistemlerinin oluşmasını sağlayacak ağır elementlerin ağırlıkta olduğu hammaddeyi oluşturur. Süpernova kalıntılarının incelenmesi gökada genişlemesi ve çeşitli elementlerin oluşumuyla ilgili bilgiler vermektedir.


Dünya'daki en güçlü radyo antenini kullanan bilim insanları beklenmedik şekilde radyo dalgaları yayan ve muhtemelen bilinmeyen gezegenlerin varlığını gösteren yıldızlar olduğunu belirlediler. Queensland Üniversitesinden Dr. Benjamin Pope ve Hollanda Ulıusal Gözlemevi ASTRON'daki arkadaşları ile birlikte Hollanda'daki dünyanın en güçlü radyo teleskopu olan Düşük Frekans Dizisini kullanarak gezegen arıyor. Dr. Pope: Dördü iyi bir yörüngeye yerleşmiş gezegen varlığıyla açıklayabildiğimiz 19 uzak kırmızı cüce yıldızdan sinyaller aldık diyor. Güneş Sistemimizdeki gezegenlerin manyetik alanları güneş rüzgarıyla etkileşime girdiğinden güçlü radyo dalgaları yaydığını uzun zamandır biliyorduk, ancak Güneş Sistemi dışındaki gezegenlerden gelen radyo sinyalleri henüz alınmamıştı. Bu keşif, radyo astronomi için önemli bir adımdır ve potansiyel olarak gökadadaki bilinmeyen gezegenlerin keşfinin önünü açabilir. Daha önce gökbilimciler sadece en yakın yıldızları sabit radyo emisyonu altında izleyebiliyordu. Radyo dalgaları gökyüzündeki her şey gibi yıldızlararası gaz veya karadelikler tarafından da yayınlanır. Radyo astronomiyle gözlem yapan gökbilimciler sıradan yıldızları görebiliyor ve çevrelerinde gezegen arayabiliyor. Artık daha yaşlı ya da küçük yıldızlarda da benzer taramayı gerçekleştirebilicekler. Ekip, Güneş'ten çok daha küçük olan ve yıldız patlamaları nedeniyle radyo emisyonunu harekete geçiren yoğun manyetik aktiviteye sahip olduğu bilinen kırmızı cüce yıldızlara odaklandı. Ancak, bazı yaşlı ve manyetik açıdan aktif olmayan yıldızlar da ortaya çıktı ve bilinen anlayışla gözlem yapılmalarını zorlaştırdı. ASTRON, Leiden Üniverstesinden Dr. Joseph Callingham ve ekibi bu sinyallerin Jüpiter ile uydusu Io arasındaki etkileşime benzer şekilde yıldız ile onun çevresinde dolanan gezegenlerin manyetik etkileşmesinden geldiğinden emin olduklarını belirtti. Dünyamızda genellikle kuzey ve güney ışıkları olarak bilinen Auroralar aynı zamanda güçlü radyo dalgaları yayar ki bunlar gezegenin manyetik alanı ile güneş rüzgarı arasındaki etkileşimden kaynaklanır diyor. Ancak Jüpiter'de oluşan auroralar söz konusu olduğunda, uzaya malzeme püskürten volkanik uydusu Io nedeniyle Jüpiter çevresinde alışılmadık ölçüde güçlü auroraların oluşmasını sağlayan güçlü parçacıkları harekete geçirir. Yıldızımızdan gelen radyo emisyonu için modelimiz Jüpiter ve Io arasındaki etkileşme gibi yıldızın manyetik alanıyla sarılmış bir gezegende benzer şekilde güçlü auroralar oluşumunu sağlayan daha geniş bir versiyondur. Işık yılı öteden kendini gösteren bir şölen. Araştırma ekibi şimdi de aday gezegenlerini doğrulatmak istiyor. Dr. Pope: Gezegenleri olduğunu düşündüğümüz dört yıldızın gerçekten de gezegenleri olduğundan emin olmalıyız. Bu ancak gezegen-yıldız etkileşimiyle açıkladığımız bir olgu. Gözlemlerimiz Yer'den daha büyük gezegenlerin varlığını gösterdi, ancak daha küçük gezegenlerin de aynı etkiye sahip olmayacağını gösteren bir şey yok. LOFAR ile yapılan keşifler 165 ışık yılı çaplı uzaklığa kadar etkili. Bu nedenle nispeten yakın yıldızlar izlenebiliyor. Avustralya ve Güney Afrika'nın Kilometre Kare Dizisi radyo teleskop projesi henüz yapım aşamasında olup 2029'da açılması ile daha uzaktaki yüzlerce yıldız izlenebilecek. Bu çalışma gezegen keşfi çalışmalarına yeni bir yöntem sunmaktadır. Makale Nature Astronomy'de yayınlandı.


TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü tarafından üretilen ilk yerli yer gözlem uydusu olan RASAT'ın 2012, 2013 ve 2014 yıllarında çektiği görüntülerin birleştirilmesiyle Türkiye Mozaik Görüntüsü oluşturuldu. Mozaiğin oluşturulmasında, 30 km x 30 km'lik 3000'in üzerinde RASAT uydu görüntüsü kullanıldı. Söz konusu mozaik görüntü ecw (9 GB), jp2 (22 GB), tif (26 GB) ve img (45 GB) formatlarında oluşturuldu. Görüntü, gezgin.gov.tr adresinde, üye kullanıcılar ile ücretsiz olarak paylaşılıyor. Portalde, kullanıcılara farklı çözünürlük ve formatlarda dosya indirme seçenekleri sunuluyor. RASAT, 2011 yılından bu yana Dünya'nın her yerinden görüntü almaya devam ediyor. Pankromatik bantta 7.5 metre ve kırmızı, mavi, yeşil bantlarda 15 metre yer örneklem mesafesine sahip olan uydu, haritacılık, afet izleme, çevrenin izlenmesi ve şehircilik planlama gibi amaçlarla görev yapıyor. 17 Ağustos 2011 tarihinde fırlatılan ilk milli yer gözlem uydusu olan RASAT, dört yıl boyunca yörüngesinde 19 bin 180 tur attı, toplam 7 milyon 380 bin km alan görüntüledi. RASAT'ın elde ettiği görüntüler, TÜBİTAK UZAY'ın Kalkınma Bakanlığı'nın desteğiyle başlatılan Geoportal Projesi kapsamında, 19 Ağustos 2014 tarihinde, kamu kuruluşları ve üniversitelerin kullanımına açıldı.


ESO'nun Şili'de bulunan La Silla Gözlemevi'ndeki Geniş Alan Görüntüleyicisi ile yeni alınan bu muhteşem görüntü parlak ve ender bulunan WR 22 yıldızını ve çevresindeki renkli ortamı göstermektedir. Oldukça parlak ve sıcak olan WR 22 yıldızı atmosferini Güneş'ten milyonlarca kez daha hızlı bir şekilde uzaya atmaktadır. Yıldız içinde oluştuğu Karina Bulutsusu'nun dış kısmında yer almaktadır. Büyük kütleli yıldızlar hızlı yaşayıp genç yaşta ölürler. Bu yıldızlardan bazılarının sahip olduğu yoğun ışıma yaşamlarının son zamanlarında kalın atmosfer tabakasından geçerek görece sakin Güneş gibi yıldızlardan birkaç milyon kez daha hızlı bir şekilde yıldız maddesini uzaya savurmaktadır. Bu nadir, çok sıcak ve büyük kütleli nesneler, Fransız gökbilimcilerin onları ondokuzuncu yüzyılın ortalarında ilk kez keşfetmelerinin ardından Wolf-Rayet yıldızları olarak bilinmektedirler ve şimdiye kadar kütlesi ölçülen en büyüklerinden biri de WR 22'dir. ESO'nun Şili'deki La Silla Gözlemevi'nde bulunan 2.2 metrelik MPG/ESO teleskopu üzerindeki Geniş Alan Görüntüleyicisi ile kırmızı, yeşil ve mavi filtrelerle alınan görüntülerle oluşturulan bu resmin orta kısmında görülmektedir. WR 22 bir çift yıldız sisteminin üyesidir ve kütlesinin Güneş'in 70 katı kadar olduğu ölçülmüştür. WR 22 Yunan mitolojisine göre Jason'ın Argo adlı gemisinin kaburgası, güney gökküresi takımyıldızlarından Karina'da yer almaktadır. Yıldız yeryüzünden 5000 ışık yılı uzaklıkta yer almasına rağmen uygun koşullar altında çıplak gözle zayıf bir şekilde görülecek kadar parlaktır. WR 22 zarif Karina Bulutsusu'na (NGC 3372 olarak da bilinir) bağlı oldukça parlak birçok yıldızdan biridir ve Samanyolu Gökadası'nın güney bölgesindeki bu dev yıldız oluşum bölgesinin dış kısımları görüntüye renkli bir zemin oluşturmaktadır. Zengin arka plan döşemesindeki hafif renkler WR 22'yi de içeren sıcak, büyük kütleli yıldızlardan gelen yoğun morötesi ışığın, yıldızların oluştuğu, çoğunlukla hidrojenden meydana gelen büyük gaz bulutlarıyla olan etkileşimlerinin bir sonucudur. Bu muazzam gaz ve toz bölgesinin merkezi kısmı eso1031b görüntüsünde görüldüğü gibi sol kenarda bulunmaktadır. Bu bölge daha önce yayınlanan basın bülteninde (eso0905) de söz edilen dikkat çekici Eta Carinae yıldızını da içermektedir. Kaynak: ESO-Türkçe


Üç büyük teleskop, ESO'nun Çok Büyük Teleskobu, 2.2 metrelik Li Sills Teleskobu ve NASA/ESA Hubble Uzay Teleskobu'ndan alınan görüntülerin birleşmesiyle muhteşem bir fotoğraf elde edildi. Fotoğrafta bir yıldız kümesinin içindeki mücevher gibi parlayarak kendini gösteren yıldız görünüyor. Yıldız kümeleri gök fotoğrafçılarının ilgisini çeken büyülü bir güzelliğe sahipotir. Bunlardan biri de güney yarım küredeki Güney Tacı Takımyıldızıdır. Çıplak gözle görülemeyen mücevher NGC 4755 olarak bilinen kümede yer alıyor. Mavimsi yıldızların ortasındaki bu sönük turuncu yıldız ilk kez İngiliz Gökbilimci John Herscel tarafından 1830 yılında farkedildi. Açık kümeler gibi NGC 4755'de birbirine kütle çekimiyle bağlı binlerce yıldız barındırır. Bu kümelerdeki yıldızlar ile kimyasal içerikleri, gaz ve tozun yaşı kolayca hesaplanabildiğinden ilgi çekmeye devam ediyorlar. Yeni görüntü Geniş Alan Görüntüleyicisi ile ESO'nun Şili'deki La Silla Gözlemevi'nde bulunan 2.2 metrelik teleskobundan alınan görüntülerle ortaya çıkarıldı. Görüntüde renkli küme tüm güzelliğiyle ortaya çıkarılmış. Bu muhteşem fotoğraf teleskobun dev aynasının sadece 5 saniyelik pozlamasıyla elde edilmiş. Mücevher kutusunun Dünya'dan alınan görüntüsü renkli olmasına karşılık NASA/ESA'nın Hubble Uzay Teleskobu kısa dalga boyunda, yerdeki teleskoplara göre gözlenemeyen bölgeleri daha iyi görüntüleyebiliyor. Hubble'ın bu fotoğrafı aynı zamanda açık bir kümenin morötesi kapsamlı kızılötesi görüntüsüyle alınan ilk fotoğraf olarak da tarihe geçti. Bu görüntüler yedi filtre yardımıyla bugüne kadar görülemeyen detayları ve incelikleri de ortaya çıkardı. Fotoğraftaki parlak yıldız 15-20 Güneş kütlelidir. Mücevher kutusu 6400 ışık yılı uzaklıkta bulunuyor ve 16 milyon yıl yaşındadır. Küme güney yarıkürede sönük bir bulut gibi görünür. Uzak bir yıldızdan gelen ışık mavi ise yakınındaki toz bulutlarını dağıtır, kırmızı ise emer. Aynı etki nedeniyle de Dünya'da gün batımında ufukta kırmızı renk oluşmaktadır. Konuyla ilgili film için tıklayınız. Kaynak: ESO 1 Yorum uzayın güzellikleri bunlar


Geçtiğimiz aydan bu yana Ceres'in çevresinde dolanan Şafak, cüce gezegenin yüzey farklılığını gösteren renk haritasını üretti. Yüzey morfolojisi ve renk çeşitliliği Ceres'in yüzeyinin oldukça hareketli olduğu anlamına geliyor. Kaliforniya Üniversitesi'nden Chris Russell: Cüce gezegen tarihsel süreci içinde değişimler göstermiş olmalı. Farklı bölgelerde farklı malzemeler olması bu sonuca ulaşmamızı sağlıyor. Renk dağılımı yüzeydeki hareketliliği anlatıyor diyor. Şafak bir cüce gezegen yörüngesine giren ilk uzay aracı oldu. 6 Mart'ta Ceres'in yörüngesine giren Şafak , daha önce 2011-2012 arasında, 14 ay boyunca dev asteroit Vesta'yı incelemişti. Ceres incelemesi yeni başlamasına karşılık İlk izlenimlere göre Vesta ile oldukça farklı yapısı olduğu seziliyor. Vesta kuru bir yüzeye sahipken Ceres'in yüzeyinin % 25'inin buzlu madde olduğu düşünülüyor. Bilim insanları Vesta ve Ceres verilerini karşılaştırarak Güneş Sistemi'nin nasıl oluştuğunu anlayacaklarını ümit ediyor. Ceres'in yüzeyi beklendiği gibi bol kraterli olmasına karşılık sanılandan daha az sayıda büyük kraterlere sahip. Ayrıca kuzey yarıkürede birbirine yakın iki parlak komşu nokta bulunuyor. Uzay aracı 23 Nisan'dan itibaren yüzeye 13.500 km yaklaşacağı için daha net görüntüler iletecek. Böylece yüzeyin daha ayrıntılı görüntülerine ulaşılacak. Şafak'ın üzerindeki görünür ve kızılötesi tayfölçeri yardımıyla araştırmacılar Ceres yüzeyini optik ve kızılötesi ışık altında inceleyebilmekte ve sıcaklık dağılımını belirlemektedir. Ön incelemeye göre farklı bölgelerdeki parlak noktalar farklı yapıya sahip olabilir. NASA'nın Hubble Uzay Teleskopu'nun elde ettiği görüntülere bakan gökbilimciler ilk etapta 10 parlak bölge belirledi. Bu bölgeler Ceres'deki diğer alanlara göre daha parlak olduğundan dikkat çekmişti. Parlaklık sıcaklığı temsil ettiğinden Ceres'in koyu görünen alanları parlak noktalara göre daha soğuk olmalıdır. Ceres'in bu büyülü parlak noktalarının kökeni henüz bilinmiyor. Ceres'teki parlak çiftin yaklaşık 92 km genişliğindeki krater olduğu görülmekte. Şafak, Ceres yüzeyine yaklaştıkça daha net ve ayrıntılı görüntüler üretebilecek. 1 Yorum Çok guzel yazmissiniz.


ESO'nun Çok Büyük teleskopu ile yapılan yeni gözlemler yıldız kümesi RCW 38'i tüm ihtişamıyla gözler önüne seriyor. Bu görüntü HAWK-I kamerasının GRAAL uyarlamalı optik sistemi ile birlikte yapılan testi sırasında alınmıştır. Görüntüde RCW 38 ve çevresinde ışıldayan gaz bulutları, bir araya gelen bu genç yıldızların merkezlerini saran karanlık toz filizleriyle ayrıntılı bir şekilde görülüyor. Görüntüde ESO'nun Şili'deki Çok Büyük teleskopu üzerindeki kırmızı-ötesi görüntüleyici HAWK-I ile yakalanan RCW 38 yıldız kümesi görülüyor. Kırmızı-ötesi dalga boyunda gözlem yapabilen HAWK-I RCW 38 gibi tozla kaplı yıldız kümelerini görüntüleyerek, iç kısımlarda oluşan yıldızların benzersiz görüntülerini elde edebiliyor. Yüzlerce genç, sıcak ve büyük kütleli yıldız içeren bu küme Yelken takımyıldızı doğrultusunda, yaklaşık 5000 ışık-yılı uzaklıkta yer almaktadır. RCW 38'in parlak, mavi-renkli bölge olarak görülen merkezi halen oluşmaya devam eden çok sayıda genç yıldız ve öncül-yıldıza ev sahipliği yapmaktadır. Bu yeni oluşan yıldızlardan çıkan yoğun ışınım çevredeki gazın parlamasına yol açmaktadır. Bu parıldama daha soğuk olan, koyu kırmızı ve turuncu gölgeli renklere sahip bölgedeki kozmik tozla zıt renklerdedir. Bu zıtlık sayesinde dikkat çekici bir manzara ortaya çıkmaktadır sanatsal bir gökyüzü parçası. Bölgenin daha önce optik dalgaboyunda alınan görüntüleri dikkat çekici bir şekilde farklı optik görüntüler yıldızlarca daha boş görünüyor çünkü gaz ve toz kümeyi görmemizi engelliyor. Bununla birlikte, kırmızı-ötesinde yapılan gözlemler optik bölgede görüntüyü engelleyen toz boyunca görüş sağladığından yıldız kümesinin merkezine dair bilgiler sağlayabiliyor. HAWK-I VTL'nin Birim teleskopu 4'ün üzerine kurulmuştur ve yakın-kırmızı-ötesi dalgaboylarında çalışmaktadır. Yakın gökadalar ya da büyük bulutsuların yanı sıra tekil yıldızlar ve ötegezegenleri görüntülemek gibi bir çok bilimsel görevi vardır. GRAAL ise HAWK-I'e bu dikkat çekici görüntüleri alabilmesi için yardımcı olan bir uyarlanabilir optik modülüdür. Gökyüzüne dört lazer ışını yollayarak kaynak yıldızlar gibi davranmakta ve daha keskin görüntüler elde edilebilmesi için atmosferik çalkantının etkilerini düzeltmek için kullanılmaktadır. Bu görüntü HAWK-I ve GRAAL için gerekli olan test gözlemleri serisinin bir parçası olarak alınmıştır bilimsel doğrulama olarak bilinen bir süreç. Bu testler VLT üzerine takılması planlanan yeni bir aygıtın teslim alınması sırasında gerekli olan sürecin bir parçasıdır ve yeni aygıtın yeteneklerini sergileyen temel bilimsel gözlemleri içermektedir. RCW 38 kümesi ESO-Türkiye


Son günlerin popüler uzay aracı Yeni Ufuklar, Pluto ve uydusu Charon'un birçok fotoğrafını çekti. Burada gördüğünüz aracın yolladığı bir fotoğrafın daha sonra renklendirilmiş bir versiyonudur. Renklendirmenin nedeni ise cisimlerin yüzey yapıları ve bunlar arasındaki farklılıkları belirlemektir. Görüntüler 13 Temmuz'da araçtaki Ralph adlı aletle üç renk filtresi kullanılarak üretildi. Yeni Ufuklar üzerinde yedi bilimsel alet taşımaktadır. Bu aletlerden ikisine 1950'li yıllarda yayınlanan komedi dizisi Honeymoonersun kahramanlarının isimleri, Ralph ve Alice adı verilmiştir. Lowell Gözlemevi'nden Yeni Ufuklar baş araştırmacısı Will Grundy: Bu görüntüler Pluto ve Charon'un oldukça karmaşık dünyalar olduğunu gösteriyor. Elimizde bir sürü veri var. Pluto'nun farklı bölgelerindeki maddelerin tanımlanması ve oluşum süreçlerini belirlemek için olabildiğince hızlı çalışıyoruz diyor. Gökbilimciler bu renklere bakarak yüzeydeki kraterlerin birbirine göre yaşını ve yüzeydeki buz yoğunluğunu hesaplar. Dahası, yüzeye ulaşan ışınımın yaptığı değişimler izlenerek bir nevi 'hava durumu' analizinin yapılmasını sağlar. Renkli görüntülerde 'Pluto'nun kalbi' olarak bilinen bölgede iki farklı rengin hakim olduğu görülüyor. Bu görüntüde kalp yerine şeftali renginde dondurma külahı şeklindeki yapı görülüyor. Bu yapının sağında benekli mavimsi bir alan uzanmaktadır. Orta enlemdeki bandın ise soluk maviden kırmızıya doğru değişen tonlara sahip olduğu görülüyor. Hatta kuzey kutup bölgesinde sarı-turuncu tonlarında ince bir kompozisyon dağılımı göze çarpıyor. Charon'un Renkleri Charon'da da benzer renkler görülmektedir. Uydunun kuzey kutbundaki kırmızımsı renk tholins olarak bilinen hidrokarbon ve diğer moleküllerin bileşimini andırmaktadır. Daha düşük enlemlerdeki alacalı renkler ise arazideki çeşitliliği gösterir. Yeni Ufuklar Yüzey ekibinden Dennis Reuter: Bu renkli görüntülerle Pluto sistemindeki yüzeyin çeşitliliğini net biçimde görüyoruz. Dolayısıyla Pluto ve uyduları hakkındaki dar bilgimizi genişletme fırsatı doğdu diyor. Yaklaşık 5 milyar km uzakta olan Pluto'nın ışığı Dünya'ya 4,5 saatte gelir. Yeni Ufuklar'ın ilettiği verilerin tamamı ancak 16 ayda alınabilecek ve bu verilerin işlenmesi on yılları bulacak.


Çoğu gökyüzü olayları binlerce yıl sürdüğünden bir insanın böyle bir süreci izlemesi olanaksızdır. Ancak süpernovalar birkaç gün yaşadıklarından istisnadırlar. Büyük bir yıldızın nükleer tepkimesi için gerekli hidrojenini bitirmesi sonucu güçlü bir şekilde patlaması süpernova olarak tanımlanır. Çok ender ortaya çıkmakla birlikte ortalama bir gökadada yılda birkaç süpernova görülür- yeterli yakınlıkta olanlar çıplak gözle izlenebilir. Süpernovalar ilk keşfedildiği zaman yeni bir yıldızın ortaya çıkması olarak yorumlanmıştır ve Latince'de bu anlama gelen nova ismi verilmiştir. Gökbilimciler 20. yüzyılda geliştirilen süpernovaların kuramından önce gözlemlerle patlamaları kaydetmiştir. Bilinen en eski süpernova kaydı 185 yılında Çinli gökbilimcilerin iki yıldızlı Alfa ve Beta Centauri çevresinde, birkaç ay boyunca görülen yeni bir yıldızdı. Bu patlamalar ile uzaya atılan gaz ve toz süpernova kalıntısını oluşturur. Gökbilimciler bu görüntüdeki kalıntıya RCW 86 ya da SN 185 adını verdiler. Dev kabarcığın kenarlarındaki mavi ve yeşil parlak alanlar şok dalgalarıyla milyonlarca dereceye kadar ısıtılmış gazdan yayılan X-ışınlarını gösterir. Kırmızı alanlar ise yıldızlararası ortamda kırmızı ve sarı ışık yayarak kendilerini gösteren genç yıldızlarca aydınlanmış sıcak tozu gösterir. Görüntüdeki sarı ve kırmızı renkler NASA'nın Spitzer Uzay Teleskopu ve Geniş Alan Kızılötesi Araştırması ile mavi ve yeşil renkler ise NASA'nın Chandra X-Işını Gözlemevi ve ESA'nın XMM-Newton Gözlemevi tarafından oluşturulmuştur. RCW 86 kalıntısı 8000 ışık yılı uzaklıktadır.


NASA'nın Gezgin 1 (Voyager 1) aracı, resmi olarak yıldızlararası uzaya giren ilk insan yapımı araçtır. 36 yaşındaki sonda Güneş'ten 19 milyar kilometre uzaklıkta bulunuyor. Yeni verilere göre Gezgin 1 bilinenden daha önce, yaklaşık 1 yıl önce yıldızlararası uzaya girdiğini gösteriyor. Gezgin 1 Güneş'in bazı etkilerini hala hissettiği devasa kabarcığın hemen dışındaki geçiş bölgesinde bulunuyor. Bu yeni veriye ilişkin rapor Iowa Üniversitesi'nden Don Gurnett'in başkanlığındaki bilim ekibi tarafından Science Dergisi'nin son sayısında yayınlandı. Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü'nden Voyager projesi bilimcisi Ed Stone: Elimizdeki yeni anahtar veriler ışığında, insanlığın yıldızlararası uzaya sıçradığına inanıyorum. Gezgin ekibinin son gözlemleri aracın artık sistemi terk ettiğini gösterdi diyor. Gezgin 1, 2004 yılında dış gezegenlerinde çok uzağına ulaştığında ilk heliosferde, güneş çevresindeki yüklü parçacık balonunda, yıldızlararası uzaydan kaynaklı yüksek basınç tespit etmişti. Gezgin 1 üzerinde bir plazma sensörü olmadığından bilimciler aracın konumunu kesin olarak belirleyebilmek için farklı bir yol kullanmaları gerekti. Mart 2012'de Güneş'te gerçekleşen bir koronal kütle atımı ile güneş rüzgarı ve manyetik alanı bilimcilere gerekli verileri sağladı. Güneş'ten kaynaklanan bu beklenmedik hediye, 13 ay sonra yani Nisan 2013'de uzay aracı çevresindeki plazmanın bir keman yayı gibi titreştiğini gösterdi. 9 Nisan'da Gezgin 1'in çevresinde bir plazma dalgası hareketliliği belirledi. Bu salınımlar bilimcilerin plazmanın yoğunluğunu hesaplamasını sağladı. Uzay aracı heliosferin dış katmanına göre 40 kat daha yoğun olduğundan araç plazma içindeydi. Bu tip bir yoğunluk ancak yıldızlararası uzayda beklenebilir. Plazma ekibi kayıtları tekrar gözden geçirdi ve Ekim ile Kasım 2012'de salınımların öncekine göre daha sönük olduğu belirlendi. Her iki ölçüm değerlerine göre tahminler Gezgin 1'in Ağustos 2012'de yıldızlararası uzaya girdiğini gösteriyor. Verilerdeki salınımları farkedince adata koltuğumuzdan fırladık. Bu bize uzay aracının güneş balonundan tamamen farklı, yıldızlararası uzayda bir bölgede olduğunu gösterdi diyor Gurnett. Yeni plazma verilerine göre ilk enerjik parçacıkların yoğunluğundaki değişim, 25 Ağustos 2012 tarihinde başladı. Gezgin ekibi bundan dolayı aracın bu tarihte yıldızlararası ortama girdiğini kabul ediyor. NASA'nın Jet İticileri Laboratuarı'ndan Suzanne Dodd: Ekip NASA'nın sınırlı kaynaklarını kullanarak uzayda uzun süre dayanacak şekilde üretilen aracın enerjisini dikkatle kullanmaya sevk ediyor. Biz Gezgin'in en azından 2020 yılına kadar veri yollayacağını düşünüyoruz. Böylece derin uzay hakkında çok şeyler öğrenebileceğiz diyor. Gezgin 1 ve ikizi olan Gezgin 2, 1977 yılında 16 gün arayla fırlatıldı. İki araç Jüpiter ve Satürn'ün yakınından geçti. Gezgin 2 daha sonra Uranüs ve Neptün'e doğru yol aldı. Gezgin 1'den önce fırlatılan Gezgin 2 uzayda en uzun süreyle çalışan araç ünvanına sahiptir ve Güneş'ten 15 milyar kilometre uzaktadır. Gezgin 1'den gelen sinyaller çok zayıftır. Gezgin 1 ve Gezgin 2, 23 Watt gücündeki bir buzdolabı ampulu değerinde veri yollayabiliyor. Bu sinyaller de NASA'nın 70 metrelik Derin Uzay Tarama istasyonları tarafından yakalanıp Dünya'ya iletiliyor. Gezgin 2'in yolladığı bir sinyal ışık hızında yol almasına karşılık yaklaşık 17 saatte Dünya'ya ulaşabiliyor. JPL'e gelen veriler işlendikten sonra kamuya açılıyor. NASA Genel Merkezi'nden John Grunsfeld: Gezgin daha önce hiçbir sondanın cesaret edemediği kadar uzağa giderek bilim tarihinin en önemli teknolojik başarısına imza attı. Belki de yakın gelecekte Gezgin ile derin uzay gözlemi yapıp daha cesur uzay yolculuklarının nasıl yapılabileceğini açıklığa kavuşturabileceğiz diyor. Bilimciler Gezgin 1'in yıldızlararası uzayda Güneş'in hiçbir etkisini hissetmeyeceği yere ne zaman ulaşacağını bilmiyor. Ayrıca Gezgin 2'nin ne zaman bu bölgeye çıkacağını da bilmemekle birlikte bunun yakın bir zamanda gerçekleşeceğini sanıyor.


NASA, General Motors ile birlikte otomotiv ve havacılık alanlarında kullanılmak üzere yeni nesil robotların üretimi için işbirliği içindeler. Bu teknolojinin mümkün olan en kısa zamanda kullanımı için uğraş veriliyor. NASA ve GM, insanlarla birlikte çalışabilecek yeni robotları üretmek için çalışıyor. Sözkonusu robotlar araçlarda daha güvenli sürüşe neden olmasının yanında uzay boşluğundaki astronotlar için tehlikeli olabilecek görevleri üstlenebilecek. NASA'nın Keşif Görevleri Yönetim Merkezi'nden Doug Cooke: Robonaut 2 (R2) R1'e göre daha hızlı, daha becerikli ve daha donanımlı bir robottur. Bu robot öncelikle ellerini bir insan gibi kullanabiliyor. Bu robot gerek dünya üzerinde gerekse uzay boşluğunda tehlikeli ve zor görevleri yerine getirebilir. Çok yönlü olarak geliştirilmiş bir robottur diyor. Bu robotlarda bulunan sensörler ile araçların daha ileri görme yeteneğine kavuşacağı ve böylece otomobil güvenliğinde en üst seviyeye çıkılacağı vurgulanıyor. Hem uzay hem de yeryüzünde kullanılabilecek gelişmiş bir robot. Robotlar karmaşık işleri bir insan gibi ellerini kullanarak yapabilecek kadar da becerikliler. Bu fikir yeni değil, daha önce de bir insansı robot uzay yolculuğu için 10 yıl kadar önce tasarlanmıştı. Geçen 10 yıl boyunca NASA robot teknolojileri konusunda önemli ayrıntıları elde etti. Bu bilgi ve birikimleri şimdi yeni nesil bir robot üzerinde deniyorlar. Böylece uzay yolculuklarında yeni bir dönem başlayabilir. Johnson Uzay Merkezi'nden Mike Coats, bu robotların bizim için zor olan işlerli uzayda yapabileceğini bilerek üretildiklerini söylüyor. Daha önce Ay'da kullanılabilecek bir robot için GM ile işbirliği yapılmıştı. Anlaşılan önümüzdeki 10 yıl içinde bu robotları dünya üzerinde olmasa bile en azından uzay boşluğunda görev yaparken görebiliriz. Kaynak: NASA/JSC 4 Yorumlar Olabilir hocam 🙂 Ama sanırım çözdüm 😀 İlk başta eliyle kalbini gösteriyor diye düşünmüştüm,ama kalp orada olmuyor 😀 Sonra izlediğimde büyük bir olasılıkla gözüm üzerinde demek istiyor,kalbini gösterirse sevgisini dile getiriyor olabilirdi ama sanmıyorum.Yinede güzel Dünya'mıza sevgiyle baktığı kesin... 🙂 Bu gerçekten çok güzel bir haber 🙂 Ama benim asıl ilgimi çeken video oldu.Özellikle Dünya'yı gördüğünde yaptığı hareket beni çok etkiledi 🙂 Tam olarak yaptığı hareketin anlamı neydi ? Sonuçta bunu herkes farklı yorumlar ama sadece bir anlamı olmalı. Sanki Dünya'dan uzaklaştığına üzülmüş ve bir daha geri dönmeyecek gibi. çok heyecan verici.videoda çok hoş olmuş hani..


TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi'ndeki 60 cm'lik T60 teleskopu ile gama ışını patlaması yapan kaynağın optik gözlemi yapıldı. Bir dev yıldızın kendi üzerine çökmesi ya da iki eş nötron yıldızının birleşmesiyle oluşan bu yüksek enerjik patlamaların incelenmesi gözlenebilir evren hakkında önemli bilgiler sunmaktadır. 112T224 numaralı TÜBİTAK 1001 projesi kapsamında, Doç. Dr. Eda Sonbas, Doç. Dr. Tolga Güver, Prof. Dr. Ersin Göğüş ve TUG'dan Murat Dindar ve Murat Parmaksızoğlu'nun uzun süren uğraşları sonucu GCN/TAN sistemine direkt olarak bağlanarak test gözlemleri yapılan T60 teleskobu robotik olarak ilk gama-ışın patlaması (GRB 141225A) gözlemini yapmıştır (bkz. http://gcn.gsfc.nasa.gov/gcn3/17240.gcn3). Kaynak patlama başladıktan 129 saniye sonra gözlemlenmeye başlanmıştır ki bu patlamayı tespit eden uydu da bulunan ultraviyole ve optik teleskopun kaynağa yönelmesinden yaklaşık 5 dakika daha erken bir evreyi kapsamaktadır. 0.6 m çaplı T60 teleskobu ile bu kadar erken evrede iki filtre ile gözlem yapılabilmesi bu olayların doğalarının anlaşılması için son derece önemli olduğu gibi, TUG'da yapılan robotik teleskop çalışmaları açısından da çok önemli bir başarıdır. Patlamanın T60 gözlemlerinden elde edilen örnek bir görüntü ve mukayase için arşiv DSS görüntüsü karşılaştırmalı olarak Şekilde gösterilmektedir.


Rosetta aracı 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızının atmosfer ya da çekirdeğini oluşturan maddenin beklenenden çok daha az homojen olduğunu önemli ölçüde değişim gösteren gaz çıkışı verileriyle belirlediler. San Antonio Southwest Araştırma Enstitüsü'nden Dr. Myrtha Hassig: Kuyrukluyıldızın çekirdeğinden kaynaklı gaz çıkışlarının arttığını belirledik. Çıkış yapan maddede önce suyu sonra karbondioksiti belirledik. Kuyruktaki bu değişim sıcaklık etkisi veya mevsimsel etkiyle ortaya çıkmış olabilir diyor. SwRI'dan gezegen bilimci Dr. Hunter Waite: Kuyrukluyıldızın dışarı saldığı madde miktarı kuyrukluyıldızların oluşumu ve evrimi hakkındaki fikirlerimizi değiştirebilir diyor. Kuyrukluyıldızlar buz, toz ve küçük kayalık parçanın oluşturduğu çekirdeği olan Güneş Sistemi'nin küçük cisimleridir. Kuyrukluyıldızlar Güneş'e yaklaşırken yüzeylerinden kopan gaz ve diğer maddeden kuyrukları oluşur. Bu cisimlerin yüzeyindeki madde genelde korunmuş olduğundan, erken Güneş Sistemi hakkında önemli bilgiler saklar. Avrupa Uzay Ajansı'nın Rosetta uzay aracı Ağustos 2014'de 67P kuyrukluyıldızı yörüngesine girmiş ve geçtiğimiz Kasım ayında da yüzeyine sonda indirmişti. Bu olay tüm dünyada ilgiyle izlenmişti. 67P Güneş'e yaklaştıkça Rosetta yüzeyde ve kuyruğundaki değişimleri sürekli izlemekte ve dünyaya iletmektedir. SwRI'dan Dr. Stephen Fuselier: Bir teleskopla kuyrukluyıldızın atmosferini görebilirsiniz. Yani kuyrukluyıldız Güneş'e yaklaşırken gün veya saat farkıyla çekirdeği ve yüzeyindeki değişimleri görebilirsiniz. Rosetta gözlemleri bize yeni sürprizleri getirdi. Bizi asıl şaşırtan çekirdekte beklenenden daha büyük değişim gözlenmesidir. Kuyrukluyıldızların çoğunlukla su ve buzdan oluştuğunu öğrendik. Ayrıca kuyruk kısmı az miktarda su buharı ve daha çok karbondioksit içermektedir diyor. Rosetta'nın bu verileri son iki aylık döneme aittir. Bu verilerde su izine rastlansa da bundan daha çok karbon monoksit ve karbondioksit molekülü olduğu belirlendi. Heterojen büyük miktarlardaki gaz çıkışlarının gündüz ya da gece ve mevsimsel değişimlere bağlı olduğunu düşünüyoruz. Önce çekirdekte görülen bu farklılığın Rosetta'nın yüzey altındaki sıcaklık farklılıklarına işaret ettiğini düşündüm, ancak sonra bunun mevsimsel değişimlere bağlı olduğunu fark ettim diyor Hassig. 67P çekirdeği bir köprü ile birbirine bağlı iki lobdan oluşur. Kuyrukluyıldızın 12 saatlik dönme süresi sıcaklık değişimlerinde önemli rol oynar. 6,5 yıllık yörünge dönemine sahip 67P, Güneş çevresindeki yolculuğunu sürdürürken Rosetta aracı bilim insanlarına önemli verileri iletmeyi sürdürmektedir. 1 Yorum Hocam yeni çevirilerinizi dört gözle bekliyorum. Araya günler girmiş durumda. Siteniz alanında tek. Pek yorum bırakma alışkanlığım yok ama, son 1.5 yılda yayınladığınız tüm yazıları okudum ve tekrar teşekkür etmek istiyorum size.


Avrupa Uzay Ajansı'nın Rosetta uzay aracı, 67/P kuyrukluyıldızındaki moleküler azot miktarını ölçtü. Bu aynı zamanda bir kuyrukluyıldızdaki ilk azot ölçümü olarak tarihe geçti. Geçtiğimiz Ağustos ayında kuyrukluyıldızın yörüngesine yerleşen Rosetta, 11 bilimsel aletiyle veri topluyor. Güneş Sistemi'nin oluştuğu dönemde çok miktarda var olduğu düşünülen azotun bulunması önemlidir. Soğuk dış bölgelerde oluşan gaz gezegenlerden Satürn'ün Titan uydusunun yoğun atmosferinde, Neptün'ün Triton uydusu ve Pluto'nun buzlu yüzeyinde azot bulunmaktadır. Kuyrukluyıldızlarda azotun var olması, bu cisimlerin geldiği Güneş Sistemi'nin soğuk ve uzak köşelerinde de olabileceği anlamına gelir. Rosetta bu sonuçları 17-23 Ekim 2014'de kuyrukluyıldıza 10 km uzaktayken 138 ölçümle oluşturdu. Bern Üniversitesi'nden Martin Rubin: Moleküler azotun buzun içine sıkışması için çok düşük sıcaklıklar gerekmektedir diyor. Güneş Sistemini oluşturan bulutsudaki buzun karbon monoksiti yakalama yeteneğinin moleküler azot içinde geçerli olduğu düşünülüyor. Kuyrukluyıldız oluşum modellerine göre hesaplanan karbon ve azot oranı ile güneş rüzgarı ve Jüpiter'deki oran karşılaştırıldı. 67/P Churyumov-Gerasimenko için hesaplanan oranın erken güneş bulutsusundaki değerden 25 kat az olduğu görüldü. Bilim insanları bunun nedeninin erken dönem bulutsularındaki çok düşük sıcaklıklarda şekillenen buzla ilgisi olduğu sonucuna vardı. Bu sıcaklık değerleri tahminen -250 ile -220 Santigrad derece arasındadır. Moleküler azot bakımından zengin buzlu yüzeyi olan Triton ve Pluto 253 Santigrad derece dolayında sıcaklığa sahiptir. Rosetta ile kuyrukluyıldızların Güneş'e yaklaştıkça ısınan ve buharlaşan yüzeylerinden azot çıkışlarının olduğu sonucuna varıldı. Yüzey sıcaklığı çok düşük olan Triton ve Pluto'nun buzları azot bakımından zengindir. Bu bilgi Kuiper Kuşağı cisimleri için de tutarlı bir sonuçtur diyor Martin. Güneş Sistemi'nde azotun egemen olduğu atmosfere sahip tek gezegen Dünya'dır. Dünya üzerinde azot tahminleri en iyi volkanlar ve levha tektoniği üzerinde gerçekleşir. Ama burada asıl soru Dünya'daki azot miktarında kuyrukluyıldızların ne kadar etkili olduğudur. Bern Üniversitesi'nden Kathrin Altwegg: Kuyrukluyıldızlar Dünya'ya geçmişte su getirdiği gibi azot gibi diğer bileşenleri de taşımıştır diyor. Dünya atmosferindeki azotun kuyrukluyıldız katkısını öğrenmek için bilim insanları Rosetta verileriyle erken güneş bulutsusuyla aynı azot değerlerine sahip olduğu düşünülen Jüpiter ve güneş rüzgarındaki 14N ile 15N izotoplarını karşılaştırdı. Aslında 67P'deki moleküler azot ile diğer azot bileşiklerinde miktarlar eşit değildir. 67P'de 15 kat daha az moleküler azot bulunmaktadır. Bu da Dünya'daki azot izotoplarının kuyrukluyıldızlarca üretilmediği anlamına gelir. Ancak çalışma henüz bitmiş değil. ESA'nın Rosetta projesi bilim insanlarından Matt Taylor: Rosetta kuyrukluyıldız Güneş'e doğru yaklaştıkça yüzeyinden kopan gazın bileşimini gözlemeye devam ediyor. Bu da kuyrukluyıldızın geçmişi ve dolayısıyla da erken güneş sistemi hakkındaki bilgimizin genişlemesine neden olacaktır diyor.


Rosetta 20 Eylül'de 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızına 7,2 kilometre uzaktayken üzerindeki Optik, Tayfölçerli ve kızılötesi Uzaktan Görüntüleme Sistemi ile elde edilen bu görüntüde cismin çekirdeğinden uzaya yayılan toz ve gaz akarsu jetlerini gösteriyor. Daha önce yaz aylarında görülen kuyruğun kuyrukluyıldızın iki lobunu birbirine bağlayan boyun denilen kısmından kopan toz ve gazdan oluştuğu böylece ayrıntılı bir şekilde gözlenmiş oldu. OSIRIS'in yeni görüntüleri kuyruk boyunca uzanan toz jetlerini ortaya çıkarmaktadır. Rosetta ve kuyrukluyıldız Güneş'ten 450 milyon kilometre uzaklıktadır. Yer merkezli zengin gözlem verileri dikkate alındığında kuyrukluyıldızın kuyruğunun cisim Güneş'ten 300 milyon kilometre uzaktayken belirgenleşeceği beklenmektedir. Rosetta 12 Kasım'da kuyrukluyıldız üzerine inecek. 67P üzerinde çeşitli bölgelerde hareketlenme gözlenirken aracın iniş yapacağı J noktası sessizliğini sürdürüyor. Rosetta'nın iniş aracı J noktasına inerken hareketli bölgelerle ilgili önemli veriler elde edebilir. 2004 yılı Mart ayında fırlatılan Rosetta bir yörünge ve bir yer aracından oluşmaktadır. Araç bugüne kadar eşi görülmemiş bir çalışma yaparak kuyrukluyıldızı inceleyecek. Böylece kuyrukluyıldızın Güneş'e yaklaşırken üzerindeki değişimler izlenebilecek.


67P kuyrukluyıldızı Güneş'e en yakın konuma ulaştığında yüzeyinde maksimum hareketlilik bekleniyor. Uzay aracından sorumlu bilim ekibi bu önemli olay için geri sayımı başlattı. Rosetta uydusu Mart 2014'de kuyrukluyıldıza yaklaşırken Nisan 2014'den itibaren gözlemlere başlamış ve 67P'nin ilk görüntüsünü Temmuz 2014'de almıştı. Araç 6 Ağustos 2014'de kuyrukluyıldızın ilk net görüntüsünü 100 km uzaktan almış ve 67P'nin çift lobunu görüntülemişti. Kuyrukluyıldızlar toz ve donmuş haldeki buzdan oluşur. Kuyrukluyıldız yörüngesi gereği Güneş'e yaklaşırken bu buzlar erimeye başlar ve hareketinin tersi yönde kuyruğu oluşur. Bu kuyruk gaz ve buhardan oluşur. Kuyruk boş uzayda yüzlerce hatta binlerce kilometreye kadar uzar. Yer merkezli teleskoplarla kuyrukluyıldızın koma adlı çekirdeği ve kuyruğunu izlemek mümkündür. Ancak çekirdekte ne olup bittiğini anlamak için Rosetta gibi bir aracın yakından gözlemine ihtiyaç vardır. Rosetta, 67P Güneş'e yaklaştıkça yüzeyindeki ve kuyruğundaki değişimleri yakından izlemektedir. Kuyrukluyıldız Güneş çevresindeki yörüngesinde dolanırken Güneş'e en yakın olduğu yer Dünya ile Mars gezegenleri arası, en uzak olduğu konum ise Jüpiter yörüngesi civarıdır. 67P Güneş çevresindeki bir turunu 6,5 yılda tamamlamaktadır. 67P 13 Temmuz'da Güneş'ten 195 milyon km uzaktaydı. Şu an yörüngesindeki Rosetta ile birlikte saatte 120.000 km hızla yol alan 67P, 13 Ağustos'ta Güneş'e en yakın konumda olacaktır: 186 milyon km. ESA'nın Rosetta projesi bilim insanlarından Matt Taylor: Günberi, bir kuyrukluyıldızın yaşamındaki en önemli noktadır. İlk kez bir kuyrukluyıldız yörüngesine giren Rosetta sayesinde bu tarihi olaya şahitlik ediyoruz diyor ve ekliyor: Bu önemli anı kuyrukluyıldızın çekirdeğinde, yüzeyinde ne gibi değişiklikler olacağını belirlemek için bekliyoruz. Konuyla İlgili Sık Sorulan Sorular Günberi Noktası Günberi nedir? İngilizcede 'perihelion' olarak bilinen günberi kavramı Güneş çevresinde dolanan bir cismin Güneş'e en yakın olduğu noktadır. Güneş'ten en uzak olduğu konuma günöte denir. Terim eski Yunanca'dan üretilmiştir. Eski Yunanca'da 'peri' yakın ve 'helios' güneş anlamındadır. Örneğin Dünya 3 Temmuz'da Güneş'e en uzak yani günöte ve 3 Ocak'ta en yakın yani günberi noktasında bulunur. Kuyrukluyıldız ne zaman günberi noktasından geçecek? 67P Güneş'ten en uzak olduğu günöte konumuna Jüpiter yörüngesi civarında ulaşır. Bu sırada kuyrukluyıldız Güneş'ten 850 milyon km (5,68 AB) uzaktadır. Yörünge dönemi 6,5 yıl sürer. Günberi noktasında ise Güneş'ten 186 milyon km (1,24 AB) uzakta olacaktır. 1 AB Dünya-Güneş uzaklığı olan 150 milyon km olarak tanımlanmıştır. Önceki günberi noktası ne zamandı? 67P'nin önceki günberi zamanı 28 Şubat 2009'du. 13 Ağustos 2015'de tekrar günberi noktasında olacak. Günberi sırasında kuyruğun durumu Günberi sırasında kuyrukta nasıl değişim olur? Önümüzdeki haftalarda önemli bir fark görülecek mi? Rosetta 67P'nin kuyruğundaki aktivitenin son bir yılda arttığını gösterdi. Bu ise yüzeydeki buzun Güneş'in etkisiyle eridiğinin ve buharlaştığının göstergesidir. Rosetta buradaki hareketliliğin kademeli arttığını görmüştür. Bilim insanları kuyruktaki aktivitenin önümüzdeki Ağustos ve Eylül aylarında zirve yapacağını düşünmektedir. Belki patlamalar bile görülebilir. Diğer kuyrukluyıldızlar günberi noktalarından dolayı mı Güneş'e çarpıyor? 67P kuyrukluyıldızının yörüngesi Güneş'in onu yok edeceği mesafede değildir. Ancak birçok kuyrukluyıldız bu kadar şanslı değildir. Örneğin Kasım 2013'de ISON adı verilen kuyrukluyıldız Güneş tarafından parçalanmıştı. Yani 67P'ye günberi noktasında bir şey olmayacak, öyle mi? Kuyrukluyıldız bundan önceki geçişlerinde parçalanmadı şimdi de parçalanması beklenmiyor, ama belli de olmaz. Bilim insanları günberi noktasından geçen kuyrukluyıldızın özellikle iki lobu birleştiren 500 m uzunluğundaki boyun kısmının değişimini izlemek istiyor. Kuyrukluyıldız günberi noktasından geçtikten sonra ne olacak? Kuyrukluyıldızın günberi noktasını geçmesinin ardından normal olarak dönüp Güneş'ten uzaklaşmasını bekliyoruz. Günberi noktasından geçerken aldığı ısı nedeniyle yüzeydeki aktivitenin birkaç ay daha devam etmesi bekleniyor. Günberi sırasında Rosetta ve Philae Rosetta günberi için herhangi bir zamanda özel manevra yapmak zorunda kalacak mı? Günberi noktası, uykudan uyanma veya kuyrukluyıldıza iniş gibi kritik operasyonlardan farklı bir olaydır. Günberi noktası anlık bir olaydır ve uzay aracının güvenliği için bilim insanları gerekli manevraları yaptırabilir. Kuyrukluyıldız günberi noktasından geçerken Rosetta'nın mümkün olduğunca 67P'ye yakın olması amaçlanmaktadır. Bunun için önümüzdeki iki haftayı beklemek gerekecek. Yani şu an için günberi noktasında aracın 67P'den ne kadar uzakta olacağı bilinmemektedir. Şu ana kadar kuyruk kısmındaki büyük miktardaki tozdan etkilenmeden Rosetta 67P'ye 150 km'den daha fazla yaklaşamamıştı. Günberi noktasında yapılacak herhangi özel bilim gözlemi var mı? Kuyrukluyıldızın günberi noktasından geçerken uzaya yaydığı toz, gaz ve plazmanın izlenmesi diğer operasyonlardaki gibi rutin bir işlemdir. Bilim insanları Mayıs ayından bu yana güneş ışığı alan güney yarıküresini özellikle izlemek istiyor. 13 Ağustos'ta Rosetta'nın Dünya'ya yolladığı sinyal ne kadar zamanda ulaşacak? 13 Ağustos'ta aracın yollayacağı bir sinyal Dünya'ya 14 dakika 44 saniyede ulaşacak. Günberi anı görüntüsünü ne zaman görebileceğiz? Rosetta'daki OSIRIS adlı kamera 24 saat boyunca görevde olacak. 13 Ağustos günü net olmamakla birlikte öğleden sonra aracın yolladığı ilk görüntüleri paylaşmayı ümit ediyoruz. Elbette gelen görüntüleri işledikten sonra paylaşabileceğiz. Bu görüntüler daha sonra güncellenecektir. Rosetta ve Philae günberi sırasında güvende olacak mı? Büyük miktardaki toz nedeniyle Rosetta günberi geçişinde kuyrukluyıldızı güvenli bir mesafeden izleyecek. Kuyrukluyıldız aktivitesinde olabilecek ani artışlar önceden bilinemez. Bu nedenle önceliğimiz aracın güvenliğidir. Buna karşılık Philae'nin yeri tam olarak bilinmiyor. 13 Haziran'dan bu yana Rosetta ile belirli aralıklarla iletişim kurabilmiştir. Philae'nin durumu be nedenle özel ve günberi geçişinden sonra hayatta kalmasını arzu ediyoruz. Günberi sonrasında görev ne olacak? Rosetta günberi noktasından sonra kuyrukluyıldız Güneş'ten uzaklaşırken yüzeyindeki aktivitelerin zamanla nasıl azaldığını izleyecek. Herhangi bir terslik olmazsa Rosetta'nın 67P'yi Eylül 2016'ya kadar izlemesi planlanıyor. Günberi sırasında kuyrukluyıldızı Dünya'dan gözlemek Gökbilimciler için günberi noktası neden ilginçtir? Kuyrukluyıldızlar günberi noktasından geçerken büyük miktarda gaz ve tozu uzaya bırakır ve parlaklıkları maksimuma ulaşır. Günberi noktasında çeşitli patlamalar ve diğer öngörülemeyen olaylar oluşabilir. Bu nedenle mümkün oldukça çok sayıda gözlem yapmak gerekmektedir. Yer merkezli gözlemler geniş alanda veriler sağlarken Rosetta yakın çekimlerle bu verileri tamamlayacaktır. Bu da diğer kuyrukluyıldızların yer merkezli gözlem verilerinin daha doğru yorumlanmasına olanak verecektir. Günberi noktası Dünya'ya ne kadar yakın olacak? Bu nokta Dünya'ya kuyrukluyıldızın en yakın mesafesi mi? Kuyrukluyıldız ile Dünya arasındaki uzaklık Güneş'e göre konumlarına bağlıdır. Kuyrukluyıldız günberi noktasından geçerken Dünya'dan 265 milyon km uzakta olacak. Dünya'ya en yakın olacağı zaman ise Ocak-Şubat 2016'da (222 milyon km) gerçekleşecek. Tüm bu süre zarfında Rosetta 67P yörüngesinde olacak. Rosetta'nın konumunu buradan izleyebilirsiniz. Gökbilimciler günberi noktasında gözlemler yapacak mı? Evet. Tüm Dünya'daki amatör ve profesyonel gökbilimciler son aylarda büyük bir ağ kurarak gözlemler yapmaktadır. Gerek profesyonel teleskoplarla gerekse robotik teleskoplarla ve tayfölçerlerle gözlemler yapılacaktır. Profesyonel çalışmalar bu sayfada yayınlanacaktır. Günberi noktasında kuyrukluyıldızı görebilecek miyiz? Ne yazık ki günberi noktasında kuyrukluyıldız çıplak gözle görülemeyecek kadar sönük olacak. Ancak en az 20 cm çapında aynası olan bir teleskopla görebilirsiniz. Amatör gökbilimcilerin etkinlikleri için bu sayfayı izleyebilirsiniz. Kuyrukluyıldızı Dünya'dan ne zaman gözleyebileceğiz? Kuyrukluyıldızın görünürlüğü Dünya'da nerede olduğunuza bağlı. Günberi noktası gün doğmadan hemen önceki kısa zaman dilimine denk geliyor. Birkaç ay boyunca Güneş'e yakın konumda ve sabahın erken zamanlarında gözlenebilir. Aralık 2015 ile Mart 2016'da ise daha iyi görülebilir. 2016 ortalarında ise büyük teleskoplar dışında gözlenemeyecek kadar sönükleşecek.


Avrupa Uzay Ajansı'na ait Rosetta uzay aracı bir kuyruklu yıldız yörüngesine giren ve üzerine sonda konduracak ilk uydu olmaya hazırlanıyor. İçerisinde NASA'ya ait üç bilimsel alet taşıyan uydu Dünya'ya son manevralar için hazır olduğunu bildiren son sinyallerini de yolladı. Mart 2004'te fırlatılan Rosetta, 957 gün süren rekor uykusu sonrasında Ocak 2014'te uyandırıldı. Bir uzay aracı ve bir yer aracından oluşan Rosetta ile ilk kez bir kuyrukluyıldız yakından izlenecek. Araç Ağustos ayında 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızına ulaşacak ve Kasım ayında da çekirdeğine iniş yapmaya hazırlanacak. Rosetta kuyrukyıldıza ait görüntüleri alırken aynı zamanda yer aracıyla da yüzeyini delerek yapısını anlamaya çalışacak. Rosetta güneş ışınımının cismi nasıl etkilediğine de tanıklık edecek. Gözlemler gökbilimcilere güneş sisteminin kökeni ve evrimi hakkında da daha fazla bilgi saylayacak. Böylece Dünya'daki suyun ve yaşamın tohumlarıyla kuyrukluyıldızların ilgisi daha net anlaşılabilecek. NASA'nın Jet İticileri Laboratuarı'ndan Rosetta bilim ekibinden Claudia Alexander: Aracın bize aktaracağı bilgiyi sabırsızlıkla bekliyorum. Daha önce hiçbir araç bir kuyrukluyıldızın yörüngesine girmemişti. Rosetta ile tarihi bir an yaşayacağız diyor. Rosetta şu anda Jüpiter ile Mars arasındaki asteroit kuşağına hızla yaklaşıyor. Uzay aracı yaklaşık 500.000 km uzaklıktaki hedefine ancak Ağustos ayında ulaşıp yüzey haritalama çalışmasına başlayabilecek. Uzay aracında NASA'ya ait Rosetta Yörünge Mikrodalga Aracı , morötesi tayfölçeri Alice ve iyon ve elektron sensörü bulunuyor. Bunlar Rosetta'nın 11 bilimsel aleti arasındadır. MIRO, kuyrukluyıldızın çekirdekten kopan gaz ve tozun kuyruğu nasıl oluşturduğunu anlamak üzere tasarlanmıştır. Yüzey ve kuyruğun yüzey sıcaklığı bilgisi yardımıyla yapısının güneşin etkisiyle nasıl değiştiğini iletecek. Alice ise güneşe yaklaşan kuyrukluyıldızın gittikçe büyüyen kuyruğunun ve ısınan çekirdeğindeki gazları analiz edecek. Alice ile kuyruğa katılan su, karbon monoksit ve karbondioksit üretim hızları ölçülecek. Bu ölçümler beraberinde çekirdeğin yüzey bileşimiyle ilgili önemli bilgiler sağlayacak. Alet aynı zamanda kuyrukluyıldızdaki argon miktarını ölçerek 4,6 milyar yıl önce güneş sisteminin sıcaklığının ne kadar olduğuna yönelik hesaplamalara yardımcı olacak. IES kuyrukluyıldızın plazma ortamını ortaya çıkaracak. IES gibi plazma ölçümü yapacak beş alet ile kuyrukluyıldızın çekirdeğine yakın yerlerde güneş rüzgarıyla sürüklenen yüklü parçacıkların etkileşimi incelenecek. NASA'nın ayrıca destek sağladığı Yörünge Tayfölçeri ve İyon ve Nötral Analizi ya da kısaca ROSINA aracıyla da yaklaşık aynı moleküler kütleye sahip azot ve karbon monoksit molekül ayrımı yapılacak. Azot ölçümleri güneş sisteminin oluştuğu dönemin koşullarının anlaşılmasını sağlayacaktır. 1 Yorum gerçekten yollıyacağı resimleri çok merak ediyorum. bakalım neler olacak.......


Avrupa Uzay Ajansı'nın Rosetta uzay aracı yavaş yavaş hedefi 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızına yaklaşıyor. Aracın yolladığı yeni görüntülere göre kuyrukluyıldız sürprizlerle dolu. Rosetta'nın optik, kızılötesi ve tayf çeker kamerası OSIRIS ile alınan yeni görüntüye göre 67P kuyrukluyıldızı diğerlerinden oldukça farklı. Almanya'daki Max Planck Enstitüsü'nden OSIRIS ekibinden Holger Sierks: Rosetta ile 67P arasındaki uzaklık artık astronomik değil, sadece 14.000 kilometre. Bu da yaz tatili için Almanya'dan Hawaii'ye yolculuk edecek birinin alacağı mesafe ile karşılaştırılabilir diyor. Rosetta'nın 67P'yi OSIRIS aletiyle fotoğraflamasını Almanya'dan Hawaii'nin en yüksek dağı Mauna Kea'nın fotoğrafını çekmeye benzetebiliriz. 14 Temmuz'da elde edilen bu görüntüde 67P'nin çekirdeğinin iki ayrı bölümden oluştuğu görülüyor. OSIRIS projesi yöneticisi Carsten Güttler: Bu şimdiye kadar gördüğümüz hiçbir kuyrukluyıldıza benzemiyor. Görüntüye göre 67P yuvarlak bir gövde ve kafasıyla bir lastik ördeği andırıyor. Bu şeklin sebebi hakkında fikrimiz yok diyor. Önümüzdeki aylarda kuyrukluyıldızın fiziksel ve mineral yapısı belirlenebilecek. Böylece gövde ve kafanın iki ayrı cisim olup olmadığı ortaya çıkabilecek. 67P birçok cismin birleşmesiyle şimdiki halini almış olabilir. Görüntü belirsiz olmakla birlikte Rosetta ile yakından baktığımızda yüzeyinin pürüzsüz olmayacağını göreceğiz diyor Güttler.


Asteroit Lutetia'nın kraterle delik deşik olmuş bir cisim olduğu ortaya çıktı. ESA'nın Rosetta uydusu büyük bir olasılıkla Güneş Sistemi'nin doğumuyla birlikte oluşmuş bir asteroitin yakın plan görüntülerini dünyaya iletti. Rosetta'nın bu uçuşu sırasında hiçbir sorun ile karşılaşılmadı. Araç asteroitin 3162 km yakınından geçmeyi başardı. Görüntülere göre Lutetia asteroiti 4.5 milyar yıl boyunca sayısız çarpışmalara uğramış. Asteroitin uzunluğu ise 130 km. Görüntüler geniş ve dar açılı OSIRIS aletiyle alındı. Asteroite en yakın konumda çekilen görüntünün ölçeği ise 60 m. Max Planck Enstitüsü'nden Güneş Sistemi araştırmacısı olan Holger Sierks: Güneş Sistemi'nin en eski kalıntılarından birini görüntülemeyi başardık diyor. Saniyede 15 km hızla hareket eden Rosetta asteroitin yanından geçişini 1 dakikada tamamladı. Aracın kamera ve aletleri bu karşılaşma öncesinde hazır durumda tutulmuştu. Araç geçişini tamamlayana kadar kameralar bu önemli anı filme almayı başardı. Bunun ardından verileri dünyaya iletmeye başladı. Luletia asteroiti yıllardır incelenmeyi bekleyen hedefteki cisim olmuştur. Dünya üzerindeki teleskoplardan alınan görüntüler asteroit hakkında net bilgi sahibi olmayı sağlamamış aksine kafaları karıştırmıştır. Bazı kişilere göre C şeklinde bazılarına göre ise M şeklinde görülen asteroit güneş sisteminin erken zamanında oluşmuş kalıntılarından biridir. Demir bileşenli bu göktaşları genellikle kırmızı kor halinde çekirdekleri olan daha büyük nesnelerin çekirdeklerinden kopan parçaları olarak düşünülür. Rosetta yapısında birçok algılama sensörleri de barındırmaktadır. Bunlarla olası atmosfer bileşenleri, manyetik etkiler, yüzey maddeleri gibi birçok alanda veriler alınabilmektedir. Araç ayrıca uzaydaki uçuşu süresince başıboş bulunan çeşitli toz taneciklerini de yakalayacak şekilde inşa edilmiştir. Tüm bu donanımların elde edilen sonuçların değerlendirilmnesi ise zaman almaktadır. Rosetta'nın asıl hedefi Lutetia değildi. Araç Churyumov-Gerasimenko adlı bir kuyrukluyıldızla 2014 yılında buluşmak üzere gönderildi. Rosetta Jüpiter'i geçip Güneş'e yönelen kuyrukluyıldıza arkadaşlık ettikten sonra 2014 yılının Kasım ayında cismin çekirdeğinden örnek toplamaya çalışacak. Bu gerçekleşirse Rosetta, ESA'nın şimdiye kadar gerçekleştirdiği en büyük görev olacak. Ancak şimdi ESA önceliği elbette Lutetia hakkında yollanan bilgilerin değerlendirilmesine vermiş durumda. Kaynak: ESA 2 Yorumlar Ben şurasını anlayamadım. Astroidin bir manyetik alanı mı var ki! Onu incelesin. Ya da atmosferimi mi var? Koskoca Mars'ın bile manyetik bir alanı yokken küçük bir astroidin nasıl olurda manyetik alanı olabilir. Hocam size zahmet olmasa açıklayabilirmisiniz. Ya da ben yanlış mı anladım... Evet astoriştin bir manyetik alanı var. Mars'ın da var. Ama Dünya ile kıyaslanınca küçük kalıyorlar. Dünya'nın manyetik alanı da Güneş ile kıyaslanınca küçük kalıyor. Her cismin bir manyetik alanı vardır. Atmosferi yok elbette. Gazı tutabilecek kadar güçlü bir kütle çekimi olmadığından atmosferi yok. Ancak yüzeyindeki olası gazlar izcelenecek. Aracın ilettiği verilerin derlenmesi zaman alacağından bu konudaki açıklama için biraz bekleyeceğiz.


67P kuyrukluyıldızında hiç büyük mağara yok. ESA'nın Rosetta aracı bu gizemi çözmek için birçok ölçüm gerçekleştirdi. Sonuçlar ise ilginç. 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızı 4,6 milyar yıl önde gezegen oluşumlarından arta kalan buzlu maddeyi taşımaktadır. Uzay aracının çektiği görüntülerden sekiz özel fotoğraf oluşturularak kozmik zaman özellikleri tarandı. Bu görüntüler bazı sorulara yanıt verse de başka soruların ortaya çıkmasına neden oldu. Kuyrukluyıldızın toz ve buz karışımından oluştuğu bilinmektedir. Bunlar tümleşik olup sudan daha ağırdır. Bununla birlikte ölçümlere göre karışım önceki tahminlerden çok düşük yoğunluklu olduğunu gösterdi. Düşük yoğunluk bol gözenekli yapı demektir. Büyük mağara görülmemesi ise iç kısmın daha homojen ve düşük yoğunluklu olmasıyla tezat oluşturmaktadır. Bu sonuç çift loplu kuyrukluyıldızın 'baş' kısmının oldukça homojen olduğunu gösteren radar görüntüleriyle tutarlıdır. Bu karmaşaya en mantıklı açıklama kuyrukluyıldızın gözeneklerinin iç yapısının buzla karışık tozla kaplı olmasıdır. Aslında Rosetta'nın önceki ölçümleri sıkışmış tozdan çok, buzla karışık düşük yoğunluklu bol gözenekli yüzey olduğunu göstermişti. Rosetta uzay aracı görev ekibinden Martin Patzold, kuyrukluyıldızın kütle çekimini belirlemek için Radyo Bilim Testi kullanıldı. Dünya zamanıyla eşdeğer alınan ölçümler uzay aracının sinyal frekansındaki değişiklikler ölçüldü. Buradaki temel fikir Doppler etkisidir. Doppler etkisi kısaca, sireni çalan bir ambulansın yanımızdan geçip giderken duyduğumuz sesin değişimiyle örneklendirebiliriz. Dünya üzerinde radyo frekansına göre Rosetta'nın ölçtüğü frekans değişiklik gösterdi. Rosetta ile iletişimi ise Avustralya'daki New Norcia İstasyonu sağladı. Sinyallerdeki değişim kuyrukluyıldızın kütle çekim alanının resmini oluşturdu. Eğer büyük bir mağara olsaydı ölçülen ivme değerinden hemen fark edilirdi. Rosetta bir kuyrukluyıldızda bu zorlu ölçümü yapan ilk araç oldu. Daha sonra güneş kaynaklı gaz çıkışları yani güneş rüzgarı basıncı hesaplandı. 67P dışarı 10 milyar ton madde atmıştır. Rosetta'nın ölçümleri kuyrukluyıldızın 18,7 km3 hacminde ve 533 kg/m3 yoğunluğa sahip olduğunu gösterdi. Rosetta kuyrukluyıldıza, güvenli uzaklık olan 10 km kadar yakınından geçtiğinde daha sağlam deliller elde edilebilecek. Şimdiye kadar en yakın 30 km uzaktan ölçümler yapılmıştı.


Avrupa Uzay Ajansı'nın 67P/Churyumov-Gerasimenko'nun çevresinde dolanan Rosetta aracı önümüzdeki Şubat ayında kuyrukluyıldızın altı kilometre yakınından geçecek. Bu geçiş sırasında önemli görüntüleri Dünya'ya iletecek. ESA'nın Hollanda'daki merkezinden Rosetta projesi bilim insanlarından Matt Taylor: Belki de bu Rosetta'nın son yakın uçuşu olacak. Sonraki zamanlarda kuyrukluyıldız yüzeyi daha aktif hale geleceğinden yakın uçuş tehlikeli olacaktır. Bu geçiş son derece önemli diyor. Rosetta'nın alçak uçuşu piksel başına birkaç on santimetre çözünürlükte görüntüler elde etmesine olanak sağlayacak. Görüntülerle kuyrukluyıldızın porozite ve albedo değerleri hakkında bilgi sağlanacak. Böylece kuyrukluyıldızın yüzeyindeki gaz ve tozun hangi süreçler sonrasında çıkışının hızlanıp kuyruğa katıldığı belirlenecek. Rosetta aracı geçtiğimiz Kasım ayında yüzey aracı Philae'yi kuyrukluyıldıza indirmişti. Philae'nin ilettiği ilk görüntülerle kuyrukluyıldızın ilkel yüzeyinin yapısı incelenmişti. Kuyrukluyıldızlar Güneş ve gezegenlerin oluştuğu dönemden kalmış bozulmamış, ilkel maddeden oluşmuş cisimlerdir. Rosetta ile kuyrukluyıldız Güneş'e yaklaşırken yüzeyindeki değişimler gözlenecek. Gözlemler bilim insanlarına Güneş Sistemi'nin evrimini Dünya'daki suyun ve dolayısıyla yaşamın kökeniyle kuyrukluyıldızların ilişkisinin ortaya çıkmasında yardımcı olacak.


İki yıldan uzun süredir kuyrukluyıldız çevresinde dolanan Rosetta görevini sona erdirerek kontrollü biçimde 67P'ye düşürüldü. Rosetta son manevrasını kuyrukluyıldızın Ma'at adlı bölgesine doğru yaptı ve buradaki bir noktayı hedefleyerek son sinyalini Dünya'ya iletti. Rosetta iniş sırasında kuyrukluyıldızın yüzeyine oldukça yaklaştığından yüzeydeki gaz, toz ve plazmayı yüksek çözünürlüklü görüntüler eşliğinde ortaya çıkardı. Bu yapılar kuyrukluyıldızın yüzey dinamiğinde önemli rol oynar. Özellikle yüzeydeki kraterler dikkatle incelenmektedir. Rosetta bölgeye inmeden önce son görüntüleri iletti. Bu veriler araçtan alınan son bilgiler oldu. ESA Genel Yöneticisi Johann-Dietrich Wörner: Rosetta tarihe geçmiş bir araçtır. Aracın başarısı kendisinden istenen seviyeyi aşmış ve ötesine geçmiştir. Hayallerde bile göremeyeceğimiz derecede önemli işler çıkarmıştır diyor. ESA'nın Bilim Yöneticisi Alvaro Gimenez: On yıllarca süren çaba sonunda bir kuyrukluyıldızı yakından izleme fırsatı bulduk. Kuyrukluyıldızın çevresinde doğal laboratuvar oluşturarak birçok bilgi elde ettik diyor. Bir kuyrukluyıldıza ilk kez Giotto ile 1986 yılında yaklaştık. Giotto aracı Halley kuyrukluyıldızının çekirdeğini görüntülemişti. Aracın ilettiği veriler yıllarca bilimcileri meşgul edecek kadar çoktu. ESA bilim danışmanı Mark McCaughrean: Ancak Rosetta bundan daha farklıydı. Hem kuyrukluyıldızın yörüngesine girmiş hem de yüzeyine Philae adlı bir sonda yollamıştı. Görevin başından sonuna kadar heyecan eksik olmadı diyor. 2004 yılında fırlatılan Rosetta, Güneş çevresinde altı kez dolanırken; üç Dünya ve bir Mars yakın geçişi yaptı. Toplamda 8 milyar km yol kat eden araç iki asteroitle karşılaştı. Araç 2014 yılının Ağustos ayından bu yana 67P/Churyumov Gerasimenko kuyrukluyıldızı çevresinde dolanıyordu. Bir kuyrukluyıldızın yörüngesine giren ilk araç olan Rosetta, aynı zamanda bir kuyrukluyıldızın yüzeyine sonda yollayan ilk araç oldu. Philae adlı sonda Kasım 2014'de yüzeye indirildi. ESA Operasyon Müdürü Sylvain Lodiot: 786 gündür kuyrukluyıldızın yörüngesinde olan Rosetta çeşitli tehlikelerde atlattı. Hiç beklenmedik anda cihazlardan birinde arıza oluştu, kendini tedavi etmeyi başardı. Ardından kuyrukluyıldızın yüzeyinde gerçekleşen birkaç patlamadan güvenli mod yardımıyla kıl payı kurtuldu diyor. Aracın görevinin sona erdirilmesi nedenlerinden biri 67P'nin yakında Jüpiter yörüngesinin ötesinde yoluna devam etmesi. Bir başka ifadeyle Güneş'ten giderek uzaklaşması. Bu da aracın kendine yetecek gücü toplamasını ve Dünya ile olan iletişimini zorlaştıracaktı. Rosetta'nın Bulguları Ağustos 2014'den bu yana 67P'yi gözleyen Rosetta birçok keşfe neden olmuştur. Başta, Temmuz 2014'de elde ettiği görüntü ile 67P'nin iki ayrı başa sahip olduğunu göstermiştir. Rosetta uzun dönemde ise kuyrukluyıldızın yüzeyini, çekirdeğini, kuyruğunu, atmosferin yoğunluğunu ölçtü. Mevsimlere bağlı olarak yüzeydeki tozun değişimini görüntüledi. Aslında bilim insanlarını şaşırtan asıl keşfi kuyrukluyıldızın çekirdeğinde gaz akışlarına bağlı moleküler oksijen ve azot hareketliliği ile Dünya'daki okyanuslarda bulunan sudan farklı lezzette suyun olduğunu göstermesi oldu. Tüm sonuçlar kuyrukluyıldızın 4,5 milyar yıl önce Güneş Sistemi'nin doğduğu dönemde oldukça soğuk olan ata-gezegen bulutsudan oluştuğunu gösteriyor. Daha önce Dünya'ya suyun ve yaşamın temel taşlarının kuyrukluyıldızlarca geldiği fikri öne sürülmüştü. Rosetta bunu da araştırdı. Rosetta kuyrukluyıldızda genelde amino asit olarak bilinen glisin ve fosfor tespit etti. Bunlar hücre zarlarının ve DNA'nın önemli bileşenleridir. Bunun dışında çeşitli organik bileşiklerin izine de rastlandı. Proje bilimcisi Matt Taylor: Rosetta bize buruk bir şekilde veda etti. Ancak aracın kaderi önceden çizilmişti. Buna karşılık başarıları uzun yıllar akıllarda kalacak ve ilettiği veriler genç araştırmacılar tarafından irdelenecek diyor. Rosetta bize elveda demesine karşılık ilettiği veriler daha uzun yıllar incelenmeye devam edecek. Önümüzde çözülmesi gereken birçok gizem var. Bunları çözecek verilerse elimizde. İlerleyen zamanda birçok sürpriz sonuçlarla karşılaşabiliriz. Bir yere gitmiyoruz, işe yeni başlıyoruz diyor Taylor.


67P kuyrukluyıldızı çevresinde dolanan Rosetta aracı, görev süresinin bitmesine bir ay kala, kayıp yüzey robotunu buldu. Rosetta, kuyrukluyıldızdan 2 Eylül 2016 günü 2,7 km uzaktayken dar açılı kamerasıyla Philae'yi görmeyi başardı. Alınan görüntünün çözünürlüğü piksel başına 5 cm'dir. Görüntülerde 1 m çapındaki Philae'nin üç ayağından ikisi görünüyor. Philae, 12 Kasım 2014'de kuyrukluyıldıza inmek üzere harekete geçmişti. Ancak yere çarptığı anda ayaklarının yüzeye tutunamaması nedeniyle zıplamış ve bir süre havada süzüldükten sonra başka bir alana çarpmıştı. Burada da tutunamayan Philae son olarak kuyrukluyıldızın üzerinde bilinmeyen bir yere iki ayağını sabitleyerek durabilmişti. Durduğu yer yeterli güneş ışığı alamadığı için pilinin tamamen bitmemesi için uyku moduna geçmişti. Philae en son Haziran ve Temmuz 2015'de Rosetta ile irtibata geçmişti. ESA çalışanlarının sevinci kısa sürmüş ve robot tekrar uykuya dalmıştı. Eldeki veriler yeri hakkında net bilgi vermemişti. Buna karşılık araştırmacılar birkaç ipucunu ele alarak olası bölgeleri işaretleyerek, Roseta'nın ilettiği görüntüler incelenmişti. Philae'den yine iz yoktu. Güzel haber artık umutların kesilmeye başladığı sırada, 2 Eylül'de geldi. Philae macerası bu şekilde bitmiş oldu. Rosetta ise 30 Eylül'de kuyrukluyıldıza inerek yüzeyin yakın görüntülerini ileterek 12 yılı aşan yolculuğunu sona erdirecek. 1993 yılının sonlarına doğru planlanan Rosetta görevi, 2000 yılında ESA programları içine alınmıştı. 2004'ün Mart ayında fırlatılan Rosetta 10 yıl boyunca dolambaçlı bir yörünge izledikten sonra hedefi plan 67P kuyrukluyıldızı yörüngesine girmişti. Rosetta'nın macerasını hatırlamak için: http://www.astronomidiyari.com/?tag=rosetta Kaynaklar: http://www.esa.int/Our_Activities/Space_Science/Rosetta/Philae_found http://www.esa.int/Our_Activities/Space_Science/Rosetta/Europe_s_comet_chaser


ESA'nın Rosetta uzay aracı 8 yıl önce hedefine yönelmek için yaptığı manevralardan birinde Dünya'ya yaklaştı ve Pasifik Okyanusu üzerinde Ay doğumunu gösteren bu fotoğrafı elde etti. Fotoğraf 3 Mart 2005'de yaklaşık 1950 km yükseklikten alındı. Görüntüde ilk önce ön plandaki bulutlar göze çarpmakta ve uzay ile bizi ayıran atmosferin puslu yapısı da görülmektedir. Ay Pasifik Okyanusu üzerinde yükselirken yakalanmış. Ay yüzeyindeki Fırtınalar Denizi dikkatle bakıldığında görülebiliyor. Bu deniz Ay'ın erken döneminde yüzeydeki çatlaklardan süzülen volkanik lavlardan oluşmuş olup uydumuzun en büyük denizidir. Rosetta asıl hedefi olan kuyrukluyıldız 67P/Churyumov-Gerasimenko'ya ulaşmak için Mart 2004'de fırlatılmıştı. Araç kuyrukluyıldızın yakınına süzülebilmek amacıyla hızlanabilmek için Dünya'ya üç kez (2005,2007 ve 2009) ve Mars'a da bir kez (2007) yakın uçuş gerçekleştirdi. Uzay aracı yolculuğu sırasında 5 Eylül 2008'de Lutetia ve 10 Temmuz 2010'da Steins asteroitlerinin yakınından geçti. Rosetta Haziran 2011'de uykuya alındı. Yolculuğu devam eden araç kuyrukluyıldız ile karşılaşmasından bir süre önce, 10 Ocak 2014'de uyandırılacak. Rosetta donmuş haldeki kuyrukluyıldızın Güneş'e yaklaşırken yüzeyindeki ısınmadan kaynaklanan değişimleri inceleyecek. Araç üzerindeki Philae adlı gözlem sondası Kasım 2014'de kuyrukluyıldızın yüzeyine indirilecek. Yaşamın gelişimine su ve organik madde taşıyarak destek sağladığı kabul edilen kuyrukluyıldızlar Güneş Sistemi'nin en ilkel cisimleridir. Rosetta yardımıyla bilimciler, kuyrukluyıldızların Güneş Sistemi'nin evrimindeki rolünü anlamaya çalışacak. Aracın elde ettiği diğer Dünya görüntüleri için tıklayınız.


Rosetta aracı 67P/Churyumov Gerasimenko kuyrukluyıldızının yüzeyini yüksek çözünürlükteki görüntülerle tarıyor. Araç Dünya'ya kuyrukluıyıldızın yüzeyindeki değişimleri inceleme olanağı veren birçok görüntü yolladı. Kuyrukluyıldızın yörüngesinde dolanan Rosetta bir yandan kuyruktaki değişimi diğer yandan çekirdeğin tepkisini ölçmeye çalışıyor. İşte Rosetta'nın ilettiği görüntülerden birkaçı... Kuyurukluyıldızın yüzeyindeki bu delik, yüzeyden dışarı doğru madde akışının en önemli kanıtlarından. Yüzeyin altındaki malzeme dışarı doğru büyük bir hızla püskürerek geride bu çukuru bırakmış olmalı. Görüntü 19 Eylül 2014'de alındı. Kuyrukluyıldızın Maftet diye adlandırılmış bölgesinde soldan sağa doğru yönelen, 100 m ve 150 metrelik iki çukurun birleşmesiyle oluşmuş farklı bir yapı. Oluşumlarıyla ilgili üretilen kuramlardan birine göre yüzeydeki bozulmanın nedeni süper-uçucu karbonmonoksit gazının yer altı gaz basıncıyla birleşerek ya da bir şekilde karbondioksit üreterek yüzeyden dışarı püskürmesidir. Ancak çekirdeğin gözenekli yapısı gazın sıkışmasını nasıl sağladığını açıklamak gerekiyor. Çekirdeğin içindeki soğuk alanlar ve yeraltı buz katmanları gibi mekanizmaları da hesaba katmak gerekiyor. 14 Ekim 2014 tarihinde Rosetta kuyrukluyıldızın 8 km yakınından geçerken bu görüntüyü iletti. 1 Pikselin sadece 15 cm olduğu görüntüde kuyrukluyıldızın iki lobundan küçük olanı görülüyor. Rosetta'nın OSIRIS dar açılı kamerasıyla elde ettiği bu görüntüde ise yüzeydeki gerilmelerin başka bir izi kendini derin ve uzun çatlak olarak gösteriyor. 1 m/piksellik OSIRIS kamerası ile alınan bu görüntüde birçok çukur ve dikkatle bakıldığında bazılarından dışarı püsküren yapının izi görülebiliyor. Görüntü 28 Ağustos 2014 günü, Rosetta kuyrukluyıldızdan 60 km uzaktayken alındı. Görüntüler için Telif hakkı: ESA/Rosetta/MPS for OSIRIS Team MPS/UPD/LAM/IAA/SSO/INTA/UPM/DASP/IDA 1 Yorum Çok heyecanlı, eşim ve oğlum nedeni ile farkındalığımın geliştiği bu alan hayatımı değiştirdi. Tüm bildiğim bilgiiler altüst oldu. Bu çalışmalara o kadar saygı duyuyor ve heyecanlanıyorum ki iyi ki haberim oluyor. İyi ki varsınız bu alanda çalışanlar. Sevgiyle...


ESA'nın Rosetta adlı uzay aracı hedefindeki 2014 yılında 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızıyla buluşmak üzere yörüngeye girmek için Dünya'ya yakın konumdan geçti. Dünya'nın 2481 km uzağından saniyede 13,34 km hızla geçen Rosetta ile iletişim ESA'nın Yeni Norcia İstasyonu ile sağlanıyor. Rosetta şimdişye kadar Güneş çevresinde 4,5 milyar km yol katetti. Hedefteki kuyrukluyıldız ise Dünya'dan 7,1 milyar km uzaklıkta ve yaklaşmaya devam ediyor. Araç daha önce Mart 2005 ve Kasım 2007 tarihlerinde Dünya'nın yakınından geçerek hız kazanmıştı. Araç ayrıca Şubat 2007'de Mars'ın yakınından geçmişti. Rosetta Dünya'nın yakınından yaptığı üçüncü geçişle hızını saniyede 3,6 km arttırdı. Rosetta daha önce Eylül 2008'de 2.867 Steins adlı asteoridin yakınından geçmişti. Şimdi de 2010 yılının Temmuz ayında Lutetia adlı bir asteoridin yanından geçecek. 2014 yılında son hedefi olan 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızıyla tanışacak. Araçtaki hassas inceleme ve araştırma aletleri sayesinde kuyrukluyıldızın çekirdeğinin yapısı hakkında detaylı bilgi edinilebilecek. Rosetta Dünya'ya yaklaşırken üzerindeki kamerada test edildi. Rosetta gözüyle Dünya: Dünya'yı hilal şeklinde gösteren bu görüntüde Güney Amerika ve Antarktişka'nın bir bölümü görünüyor. Rosetta bu sırada Dünya'ya 350 bin km uzaklıktaydı. Yani neredeyse Ay kadar uzaklıktayken bu görüntüyü Dünya'ya yolladı. Fotoğrafın çözünürlüğü nokta başına 6,5 km'dir. (6,5 km/piksel) Burada ise Kuzey Amerika ışıkları görünüyor. Dünya'dan 224 bin km uzaklıktayken alınan bu fotoğrafta Kuzey Amerika'nın üzeri bulutlarla kaplı görünüyor. Kaynak: ESA


Rosetta yer aracı Philae'yı 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızına indirmek için minimum riskli bir yer buldu. İniş yeri olarak belirlenen J noktası kuyrukluyıldızın en geniş yeri 4 km uzunluğuna sahip parçası üzerindedir. Kuyrukluyıldızın üzerinde birçok ilgi çekici bölge ve minimum riskli yer bulunmaktadır. 100 kg kütleli yer aracı 67P'nin çekirdeğini ayrıntılı bir şekilde inceleyecek. Aracın 11 Kasım'da yüzeye indirileceği belirtiliyor. Elbette bu uygun noktanın seçimi kolay olmadığını dile getiren Philae projesi müdürü DLR Alman Havacılık ve Uzay Merkezi'nden Stephan Ulamec: Yakın çekim görüntüleriyle ilgi çeken bu güzel ama cismin şekli operasyonun başarılı olması için bizi zorluyor diyor ve ekliyor: Birçok aday iniş noktası olmasına karşılık sadece J noktası tüm operasyonel seçeneklerde % 100 güvenlik seviyesine sahiptir. Ekip üyesi Jean-Pierre Bibring: Bir kuyrukluyıldızın bileşenini, yapısını ve evrimini hiç bu kadar yakından incelemeFransa IAS'dan fırsatımız olmamıştı. Şimdi yerinden gözlemle verileri elde edeceğiz diyor. Özellikle J noktası bize çekirdeğin özelliklerini, bozulmamış yüzeyin yapısını ve oluşum süreçlerini inceleme fırsatı veriyor. Rosetta 67P'ye ilk yakın uçuşunu 6 Ağustos'ta gerçekleştirdi ve olası iniş noktalarını belirlemeye başladı. 24 Ağustos'ta yüzeye inilebilecek beş olası noktayı yaklaşık 100 km yükseklikten tespit etti. O günden bu yana daha ayrıntılı ölçümler için araç cisme 30 km'ye kadar yaklaştı. Bunun sonucunda gerek operasyon gerekse uçuş dinamikleri ekipleri bu beş aday noktayı daha ayrıntılı inceleme olanağını yakaladı. Çalışma ekibi bunun ardından iniş noktasını ve yedek noktayı belirledi. Yüzeye iniş noktasının herhangi bir sürprizle karşılaşmamak için mümkün olduğu kadar karanlık olmayan kısımlarının olması gerekiyor. Yüzeye inecek yer aracının gün ışığı ve gece dengesini ayarlayarak uzay aracıyla sürekli iletişimde olması gerekiyor. Yer aracı yüzeye yürüme hızına eşdeğer bir hızda inecek ve yüzeye dokunduktan sonra zıpkın ve buz vidalarıyla yüzeye tutunacak. Araç daha sonra çevresinin 360 derecelik panoramik görüntüsünü elde edecek.


Bu görüntü 5000 ışık yılı uzaklıktaki yıldız oluşum bölgelerinden Rozet Bulutsusu'na ait. Görüntüdeki beyaz hat ile sınırlandırılmış ve kırmızı yıldızları ortaya çıkaran görüntü ise Chandra X-ışını Teleskopu ile alınmıştır. Merkezde daha yoğun şekilde genç yıldızların kümelenmiş hali görülürken kenarlara doğru bu yoğunluk azalmakta. Görünür ışık görüntüsü ise Dijital Gökyüzü Taraması ve Kitt Peak Ulusal Gözlemevi ile alınmıştır. Bu teleskoplarla alınan görüntüyle de bulutsudaki gazı ve büyük yıldızlardan yayılan şiddetli ışımayı gösteriyor. Görüntünün sağında küçük kütleli yıldızlardan oluşan NGC 2237 görülüyor. Bulutsuda daha önce 36 yıldız bilinmesine karşılık Chandra 160 yeni yıldızla ilgili veriyi alarak sayıyı arttırdı. NGC 2237'deki X-ışını yayılmasının nedeni genç yıldızlardır. Genç yıldızların üflediği gaz komşu kümeleri de etkileyerek yeni yıldızların oluşumuna zemin hazırlamaktadır. Kaynak: Chandra


Herschel'den alınan son görüntüde, her biri 10 güneş kütlesindeki ön yıldızlar görüntülendi. Bu yıldızlar sonradan oluşacak yeni nesil yıldızların oluşum sürecini de etkileyecektir. Herschel'in yeni görüntüleri, yaklaşık 5000 ışık yılı uzaklıktaki Rozet Bulutsusu'na ait. Bulutsu 10 000 güneş kütlesindeki gaz ve toz kütlesinden oluşuyor. Herschel, bu görüntüde Rozet Bulutsusu'nun yarısını göstermektedir. Görüntünün sağ tarafında yer alan büyük yıldızlar, Herschel'in görüntüyü aldığı dalga boyunda görünmemektedir. Her renk bulutun farklı sıcaklıktaki kısımlarını gösterir. Kırmızı renk -263 C (mutlak sıfırın yalnız 10 C üstü) ve mavi renk -233 C deki bölgeleri işaret etmektedir. Parlak lekeler ise büyük ön yıldızları saklayan tozlu kozalardır. Bu kozalardan sonunda 10 güneş kütlesinde yeni yıldızlar doğacaktır. Merkeze yakın olan küçük parlak noktalar ve görüntüdeki daha kırmızı bölgeler ise, daha küçük kütleli, güneş kütlesindeki ön yıldızları gösterir. Herschel Uzay Gözlemevi, toz bulutlarından yayılan kızılötesi ışığı toplar. Bu görüntü aslında bizim çıplak gözle algılayamadığımız, farklı üç kızılötesi dalga boyundaki, mavi, yeşil ve kırmızı renklerdeki görüntülerin birleştirilmesiyle elde edilmiştir. Herschel ile gökbilimciler ilk kez OB sınıfındaki büyük yıldızların genç zamanına tanıklık ediyor. Fransa'dan Frederique Motte, Yüksek kütleli yıldız oluşum bölgeleri, düşük kütlelilerden daha uzakta ve daha ender rastlanan kümelerdir. Bu nedenle Herschel ile bunların bulunması zaman almaktadır diyor. Gökadamızdaki yüksek kütleli yıldızların biçiminin anlaşılması önemlidir. Çünkü bu yıldızlar çevrelerine çok daha fazla ışık ve enerji yayarak, bulundukları bulutta yeni yıldız formlarının beslenmesini sağlarlar. Gökbilimciler uzaktaki gökadalara baktıklarında ilk gördükleri, böylesi büyük ve parlak yıldızları barındıran yıldız kümeleri olmaktadır. Uzak gökadalardaki bu kümeleri anlamanın en kesin yolu, kendi gökadamızdaki benzer yıldızları tanımaktır. 4-7 Mayıs tarihlerinde Hollanda'da yapılacak sempozyumda ilk bilimsel sonuçları sunmayı hedefleyen Dr. Motte, Herschel ile daha fazla yıldız oluşum bölgelerine bakacaklarını belirterek şunu söylüyor: Hele bazı bölgelerdeki yıldızların büyüklüğü 100 güneş kütlesi kadardır.


Ay'ın 15 Mart tarihinde de alınan görüntülerinde 37 yıllık araç görüntülendi. Ay Keşif Yörünge Aracı Ay yüzeyinden yaklaşık 50 km uzaklıkta uçarak Ay'ın yüzey şekillerini, güvenli iniş yapılabilecek alanları, yüzey sıcaklıklarını ve ışınım düzeylerini ölçmek için göreve gönderilmişti. LRO, 37 yıldır Ay yüzeyinde duran Rusların Lunokhod 2 aracının yerini buldu. Lunokhod 2, başka bir gökcismi üzerinde hareket eden ilk robot ünvanını da taşıyor. Araç yolu üzedrine çıkan küçük bir krateri geçmek için fazlaca güç harcayınca ısınan radyatörü devre dışı kalmış ve bu da aracın durmasına neden olmuştu. Araç neredeyse karanlık bir bölgede kalmıştı. Kaynak: Science Daily 3 Yorumlar dünya yüzeyinden 50 klm yükseklikte uçan uydu varmı bilemiyorum. net bi bilgim olmamakla beraber uzay sınırının 100 klm den fazla olduğunu söylüyo google amcam. bu durumda en alçakta uçan uydu 150klm mesafede olması lazım. google eart ı oluşturan fotoğraflar en azından 150 klm mesafeden çekildiğine göre hatta evimizin çatısını kapıda duran arabamızı görebildiğimize göre ay yörüngesinde dolaşan üstelik 50 klm mesafede ki bi uydunun daha net görüntüler çekmesini beklerdim.... kesin daha net görüntüler vardır ellerinde..... Gerçekten güzel bir haber..Apollo 18 filminde de aslında deginiliyor Rus uzay aracına...Ki 37 yıl geriye gidecek olursa 1974 yapıyor..Apollonun uçuş zamanlarına denk geliyor..Gemici nickli arkadaşımın dedigi gibi çok gizemli..Teşekkür ederiz... İşte bu harika ve çok gizemli bunca zamandır, ilgilendiğim bir alan, haber için teşekkürler..


ESA'nın Mars Express Uzay Aracı'nın ilettiği yeni görüntüler gezegenin Büyük Syrtis Bölgesine ait. Bölgenin bir zamanlar deniz olduğu ve geçen milyarlarca yıl içinde volkanik bir merkeze döndüğü sanılıyor. Dünya'dan küçük teleskoplarla bile fark edilebilen Büyük Syrtis Bölgesi gezegen üzerinde 1300 x 1500 km'lik bir alanı kaplıyor. Christiaan Huygens tarafından 1659'da keşfedilen alana ilişkin ilk gözlemler Mars'ın bir gününün uzunluğunu belirlemek için kullanılmıştı. Erken dönemde bölgede su seviyesi yüksekti ve bilinmeyen bir nedenle bölgedeki su çekildi. Şimdi ise su yoksunu ve volkanik kökenli olduğunu bildiğimiz bölge, yön değiştiren rüzgarlar nedeniyle savrulan kum ve tozlardan oluşuyor. Mars Express, izole edilmiş çok yüksek ve dik tepeleriyle Büyük Syrtis'in bir bölümünün gerisinde büyük lav akıntılarının oluştuğu görüntüyü sunuyor. Görüntülerdeki görece açık renkli kısımlar, aşınmış yüzeyi ya da bazı eski vadileri gösteriyor olabilir. |Bölgenin geniş alan görüntüsü. Lav akıntılarıyla dolu yüzeydeki kraterleri tamamen ya da kısmen doldurmuş. Rüzgarın etkisiyle kraterler ve tepelerin çevresindeki toz ve kum dağılmış görülüyor. Küçük kraterler açıkça bunun etkisini göstermektedir. Görüntülerdeki büyük kraterin merkezine yakın yerde koyu tonda küçük tepeleri olan kumlu alanlar içerir. Kraterler zaman içerisinde artarken eskileri bir miktar kapanır. Bunlara Güneş Sistemi'nin tarihi yüzeyleri olarak bakılabilir. Elde edilen bilgiler ışığında volkanik bölgenin en az 3 milyar yıl yaşında olduğu tahmin ediliyor.


Gökbilimciler NASA'nın Chandra X-ışını Gözlemevi ve ESA'nın XMM-Newton Gözlemevi'ni kullanarak gökada kümelerinden Saç Kümesi'nde büyük bir sıcak gaz cephanesi keşfetti. En az yarım milyon ışık yılı uzunluğundaki kollar, Saç Kümesi'ni oluşturan gökadaların kütle çekimi etkisiyle nasıl toplandığı ve kümenin nasıl büyüdüğü hakkında fikir veriyor. Birleştirilmiş görüntüde mavi ve beyaz renkler Sloan Sayısallaştırılmış Gökyüzü Araştırması ile görünür dalga boyuyla, pembe renk Chandra ile X-ışını verileri sonucunda elde edildi. X-Işını ve görünür ışık verilerine göre multimilyon derece sıcaklığındaki gaz, Saç Kümesi'nin toplam kütlesinin 1/6'sını oluşturuyor. Görüntüde X-ışını yayan kolların parlaklığı gökada merkezleriyle karşılaştırılmış. Araştırmacılar küçük gökada kümelerinin bir dönme dolabın kollarında oluşan rüzgara benzer şekilde sıcak gazın hareketlendiği ve bunun kümenin hareketi nedeniyle oluştuğu kanısında. Sıcak gaz büyük bir olasılıkla bu hareketli gökadalardan oluşmuştur. Saç Kümesi, sıradan bir kümede olduğu gibi merkezinde bir gökada değil, birbirine yakın iki dev eliptik gökada olduğundan, sıradışıdır. Bu iki dev eliptik gökada muhtemelen geçmişte Saç Kümesi'yle birleşti. Araştırmacılar ayrıca kümede geçmişte çeşitli gökada çarpışmaları ve birleşmelerinin olduğunun izlerine de rastladı. Düzgün şekilleriyle dikkat çeken sıcak gaz kollarının 300 milyon yıl yaşında oldukları ve saatte 4 milyon kilometre hızla yayıldığı tahmin ediliyor. Araştırmacılar bu sıcak gaz cephanelerinin oluşumuyla ilgili çeşitli modeller öne sürüyor. En çok kabul gören model, kümede gerçekleşen birleşmeler sonucunda tıpkı okyanusta ilerleyen büyük bir geminin oluşturacağı güçlü bir türbülans gibi, büyük dalgalanmaların oluştuğu yönünde. Birleşme sonucunda sıcak gaz daha sakin bir ortama gayet düzgün bir şekilde yayılmaktadır. Saç Kümesi'ndeki türbülanslarlardan, küçük bir olasılıkla, dev manyetik alanlar sorumlu olabilir. Bir gökada kümesindeki türbülans miktarını tahmin etmek her zaman, astrofiziğin büyük sorunlarından biri olmuştur. Araştırmacılar bazen çelişkiye düşse de çeşitli yanıtlara ulaşıyor, ancak herkesin kabul edeceği bir yanıt ancak çok fazla sayıda kümenin gözlenmesiyle mümkün olabilir. Sıcak gaz kolları Saç Kümesi'nin merkezindeki iki gökadaya bağlı görünmektedir. XMM-Newton verilerine göre bunlar en azından 1,5 milyon ışık yılı kadar uzaktaki gökadalarla bağlantılıdır. Görüntüde Saç gökadalarının arkasında çok ince bir kuyruk yapısı da görünmektedir. Bu muhtemelen tek bir gökadanın kümeyle birleşmesi sonucunda oluşmuş yeni ve sıcak gaz koludur.


İki kuzen ötegezegen doğanın iki zıt örneğini oluşturuyor. Araştırmacılar Hubble teleskopunu kullanarak benzer iki sıcak Jüpiteri incelediler. Bu gezegenler neredeyse aynı boyut, aynı sıcaklık ve yıldızlarından aynı uzaklıkta olmasına karşılık atmosferlerinin birbirlerinden farklı olduğunu gördüler. Baltimore Uzay Teleskopu Bilim Enstitüsünden Giovanni Bruno: İki gezegenin atmosferi aynı değil. WASP-67b'nin atmosferi diğer gezegen HAT-P-38b'den daha bulutlu. Beklediğimizi görmedik ve bu farklılığı çözmemiz gerekiyor diyor. Ekip gezegenlerin kimyasal bileşimini gösteren tayfsal parmak izlerine bakmak için Hubble'ın Geniş Alan Kamerası 3'ü kullandılar. Bulutlardaki suyun tayfsal izi atmosferdeki bulut miktarını anlamamızı sağlıyor diyor Bruno. Bu yolla ekipler WASP-67b'nin bulutlarının çok daha yoğun ve koyu olduğunu keşfettiler. Bunun olası bir açıklaması gezegenlerin geçmişlerinde yaşadıkları bir olayın görünümlerinde etkili olması olabilir diyor Bruno. İki gezegen de yıldızları çevresindeki bir turlarını 4,5 Dünya gününde atıyorlar. Yani Merkür'ün Güneş'e olan uzaklığına göre yıldızlarına daha yakın konumda dolanıyorlar. Bu da bu gezegenlerin oluştuktan sonra yıldıza doğru göç ettikleri anlamına geliyor. Belki oluştukları andaki koşullar farklıydı. Ekip üyelerinden Kevin Stevenson: Şu anda ayrı fiziksel özellikler gösteriyorlar. Yani ölçülen bileşenlere göre herşeyin bu iki gezegen için aynı olması gerekir, ancak durum bu değil. Oluşum sürecindeki farklılıklar burada önemli rol oynamış olabilir diyor. Bu sıcak gaz devlerindeki bulutlar Dünya'da alışık olduğumuz bulutlara benzemez. Burada daha çok sodyum sülfür ve potasyum klorür gibi moleküllerden oluşan alkali bulutlar bulunur. Her gezegendeki ortalama sıcaklık 700 C dereceden fazladır. Gezegenlerin bir yüzü sürekli yıldızına bakacak şekilde yani kilitli durumdadır. Bu da gezegenin bir yüzünün çok sıcak ve gündüz, diğer yüzünün daha serin ve gece olmasına yol açar. Jüpiter'deki gibi çoklu bulut bantları yerine, muhtemelen ısıyı gece tarafına yavaşça ileten tek, ancak geniş bir ekvatoryal band vardır. Ekip gezegenlerin birinin neden açık gökyüzü diğerinin yoğun bulutlu olduğunu anlamaya çalışıyor. Belki de cevap için James Webb teleskopunun göreve başlaması beklenecek. 1 Yorum Sayın Giovanni Bruno , 16. kuşaktan Giardino Bruno ' nun torunu mu ?? Çok güzel bi sözü geldi aklıma rahmetlinin ; Kötü insanlar kendi iradelerini yeryüzünde yaymak için Tanrı'nın adını kullanır , Tanrı ise yeryüzünde kendi iradesini hakim kılmak için iyi insanları kullanır. O iyi insanlardan olabilmek umuduyla iyi geceler ...


Ceres yüzeyindeki parlak noktalar, yükselen bir dağ ve diğer yapılar Şafak aracının 3 boyutlu (3D) görüntülerinde dikkat çekiyor. Ayrıca merkezinde parlak bir alan olan Occator krateri de oldukça şaşırtıcı özelliklere sahip olabilir. Occator'un parlak noktalarına farklı dalga boylarında bakıldı ve buzun varlığıyla ilgili bir kanıta rastlanmadı. Bu da kraterde buzun oldukça az miktarda olması demek. Kaliforniya Üniversitesi'nden Şafak görevi baş araştırmacısı Chris Russell: Bilim ekibinin Occator'daki bu parlak noktalarla ilgili tartışmaları devam ediyor. Şimdi bunun tuzla ilgili olduğunu düşünüyoruz. Ancak emin olmak için daha yakından ve daha yüksek çözünürlükteki verileri ihtiyacımız var diyor. Dağın dik yamaçlarındaki parlak çizgiler özellikle büyüleyici. Tepeler bir koni veya piramiti andırıyor. Tahminlere göre bu dağ yaklaşık 6 km yükseklikte. Şafak aracı proje ekibinden jeolog Paul Schenk: Bu dağ Ceres'in bildiğimiz en yüksek noktasıdır. Bir kraterle ilgisi yok ama nasıl oluştuğunu da bilmiyoruz. Yakından yapılacak gözlemlerle bu sıra dışı dağın oluşumunu anlayabiliriz diyor. Ceres'in genel coğrafyasını işleyen 3D filmde bu özellikler görülmektedir. Şafak bilim ekibi üyesi Gezegen Bilimleri Enstitüsü'nden David O'Brien: Daha birçok özelliklere rastlıyoruz. Bunlar arasında göze çarpan çok sayıda çatlaklar, güney yarımküredeki Urvara ve Yalode adlı krater çukurlarıyla dolu havzalar ve ekvatorun güneyindeki büyük Kerwan havzası sayılabilir diyor. Ceres, Mars ile Jüpiter arasındaki ana asteroid kuşağındaki en büyük cisimdir. Şafak Ceres'in çapının önceki tahminlere göre 950 km değil 940 km olduğunu hesapladı. Şafak Ağustos ayı ortalarında Ceres'in 1500 km yakınından geçecek. 6 Mart 2015'de Ceres'e ulaşan Şafak, iki farklı cismin yörüngesine oturan ilk araçtır. Şafak daha önce de, 2011-2012 yıllarında Vesta'yı incelemişti.


NASA'nın Şafak aracı Güneş Sisteminin oluştuğu dönemden kalan asteroit kuşağındaki en büyük cisim olan Ceres'in en yakın yörüngesine girdi. Bununla birlikte oldukça çarpıcı bilgiler iletmeye başladı. Uzay aracının yolladığı son görüntülerde Occator kraterinin çevresi görülüyor. Araç bu sırada diğer yörüngelerine göre Ceres'e yüzlerce kat daha yaklaşmış oldu. Bu parlak bölge Şafak daha Ceres'e ulaşmadan 2015'de fark edildi. Cüce gezegenin yüzeyi genel olarak karanlık iken kraterin merkezi yörüngeden fark edilecek kadar parlaktı. Bilim insanları bu alanda tuz-buz karışımı olduğunu düşünüyor. Gökbilimcilere bu süreci kriyovolkanizm * olarak adlandırır. Yeni gözlemler şüpheleri doğruluyor. Tuz, sodyum karbonat veya soda külünden oluşur. Gökbilimciler Ceres'in yüzeyinin altındaki su yüzeyinde tuz depoları olduğunu düşünüyor. Şafak'ın yeni yörüngesi Ceres'deki jeolojik etkinlikleri daha net gözleyebilecek. Ceres uydumuz Ay'ın dörtte biri büyüklüğündedir. Kısaca Şafak Aracı Şafak aracının yeni yörüngesi NASA'nın şimdiye kadar ulaştığı en yakın yörüngelerden biridir. Daha önce Lunar Prospector aracı Ay yüzeyinden sadece 32 km kadar uzağına girmeyi başarmıştı. Ancak araç sonraki manevrasında başarısız olmuştu. Şafak 2007'de fırlatıldı. 2011'de dev asteroit Vesta'ya ulaştı. Vesta'nın yüzeyini derinlemesine inceledi ve yüzey haritasını elde etti. Eski su akıntılarını gösterdi. Vesta'nın patates görüntüsünün de büyük bir çarpışmanın izi olduğunu kanıtladı. Şafak 2012'de deneysel iyon motorlarını kullanarak yönünü Ceres'e çevirdi. 2015'de Ceres'e ulaştı. Bu ise Şafak'ı Dünya-Ay sisteminin dışında iki farklı cisme ulaşan ilk araç olma unvanını getirdi. Şafak görevi bitene kadar Ceres yörüngesinde kalacak. Böylece cüce gezegen hakkında çok ayrıntılı bilgi edinilecek. Bir zamanlar büyük bir asteroit olduğu düşünülen Ceres'in okyanustan oluşmuş ilkel gezegen olduğu düşünülüyor. Araç, yeni yörüngesinde cüce gezegenin yüzeyinde hala sıvı bulunduran yer olup olmadığını ve varsa bunun okyanusun bir parçası mı olduğunu algılayabilir. Gerçekte durum böyleyse yaşamın oluşumu için gerekli nitelikleri barındıran cisimler arasında Ceres'de girebilecek. *Bir volkanın su, su buharı ile birlikte katı parçacıklar arasında hapsedilmiş gazı püskürtmesiyle aldığı ad. Ceres'deki bu volkanın yüzey altından su ve tuz çıkarttığı düşünülüyor.


Dawn'ın zengin görsel içerikler belirlemesi için kullanılan kamerası bilim insanlarına Vesta'nın çarpıcı özelliklerini oluşturan süreçleri belirlemelerine yardımcı oluyor. Bu da ana asteroit kuşağındaki ikinci büyük asteroit olan Vesta'nın gizemli dünyasının sırlarını ortaya çıkarıyor. Videoda Vesta'nın tamamen güneş ışığı altında olmadığını fark edeceksiniz. Tıpkı Dünya'da olduğu gibi Vesta'da da mevsimler bulunuyor, çünkü yüksek kuzey enlemlerinde ışık yoktur. Şu an Vesta'nın kuzey kutup bölgesi karanlıkta ve kış mevsimini yaşıyor. Vesta'nın yarısı gün ışığı altında diğer yarısı olan kuzey kutbu ise karanlıkta. Videoda göze çarpan bir diğer özellik ise güney kutup bölgesindeki büyük dairesel yapı. Bilim insanları ilk kez Hubble Uzay Teleskopu'nun tespit ettiği bu dairesel yapının özelliklerini anlamak için uğraş veriyor. Birkaç km yüksekliğindeki kayalarla çevrili dairesel yapı ve yüzlerce km genişliğe sahip. Yapının merkezinde ise katlanmış yüzey üzerinde yükselen ve yaklaşık 15 km yüksekliğe ulaşan bir dağ bulunuyor. Şafak, Vesta yüzeyinden yaklaşık 2700 km uzaklıktayken elde edilen bu görüntülerle dönme ekseni, enlem ve boylam koordinatları hesaplandı. Şafak ekibinin amacı ise Vesta'nın gökküresinin dönme ekseninin yönünü hassas olarak hesaplamak. 1 Yorum muhteşem bi video.facete paylaştım...kendimi uzayda seyahat ediyormuş gibi hissettim valla:))


NASA'nın Şafak uzay aracı asteroit Kuşağı içindeki Vesta ile dostça zaman geçirmeye başladı. Araç asteroite -tavla oynama mesafesi kadar-, 41 000 km kadar yaklaşarak dostluklarını pekiştirecek. Aracın bugün asteroitin yörüngesine bugün girmesini ve ilerleyen günlerde de belirli bir yörüngeye oturmasını bekleniyor. Bunun için Pazar günü araçtan her şeyin normal olduğunu bildiren bir mesaj alınması gerekiyor. Uzay aracı ve asteroit bizden 188 milyon km kadar uzaklıkta bulunuyor. NASA'nın Jet İticileri Laboratuarı'ndan Şafak projesi müdürü Robert Mase: Bu aşamaya gelebilmek için dört yıl bekledik. Şimdiye kadar Şafak her şeyin yolunda ve hesaplandığı gibi ilerlediğini bildirdi diyor. Mühendisler Vesta'nın Güneş çevresindeki yörüngesini doğru olarak analiz ettikten sonra Şafak aracına talimatlarını iletmiş ve aracın doğru zamanda ve doğru yerde olmasını sağlamışlardır. Sonraki birkaç gün içinde Vesta'nın kütle çekimi Şafak'ı etkileyerek onun biraz daha alçalmasını sağlayacak. Ancak daha sonra Şafak dizginleri eline alıp doğru yörüngeye oturup Vesta'nın çevresindeki tularına başlayacak. Eylül 2007 yılında fırlatılan Şafak, Temmuz 2012'de ikinci hedefi olan cüce gezegen Ceres'e doğru yol alacak. Böylece araç Dünya'nın ötesinde Güneş Sistemi'nde iki cismin yörüngesine yerleşen ilk araç olma unvanını da elde edecek. Şafak'ın Vesta hakkında elde ettiği verileri ve görüntüleri aşağıdaki adreslerden izleyebilirsiniz: Twitter adresi: http://www.twitter.com/NASA_Dawn .


Şafak asteroit Vesta yörüngesinden ayrılmasına karşılık verileri işlenmeye devam ediyor. Vesta'nın ekvator bölgesindeki yüzeyin renkli olmasını sağlayan maddenin uçucu ve kolayca buharlaşan yapıda olduğu fark edildi. Yüzeydeki derin çukurlardaki uçucu özelliğe sahip hidratlı mineraller büyük bir olasılıkla yer altından kaynayan su ile oluşuyor. Dawn, Vesta üzerinde buz ve suyun izine rastlamadı ancak dev asteroidin yüzeyinde kimyasal ve jeolojik yolla oluşan tozun içinde hidratlı minerallerin bulunduğunu bildirdi. Tuscon'daki Gezegen Bilimleri Enstitüsü'nden Thomas Prettyman tarafından yönetilen Şafak Gama Işını ve Nötron Algılayıcısı aletinin elde ettiği hidrojen izi, büyük bir olasılıkla Vesta'nın yüzeyinde hidroksit ya da su olduğunu gösteriyor. Vesta içinde saklanan hidrojen asteroitle düşük hızlarla çarpışan karbon zengini göktaşları sayesinde, dışarı sulu mineral şeklinde çıkmış gibi görünüyor diyor Prettyman. John Hopkins Üniversitesi Uygulamalı Fizik Laboratuarı'ndan Brett Denevi'nin başını çektiği ekip ise asteoritin yüzeyindeki çukurları buharlaşan madde sonucunda oluştuğu şeklinde açıklıyor. Vesta ana asteroit kuşağındaki en büyük nesnedir. Bu veriler yüzeyden 130 km uzaklıktayken elde edildi. Şafak, 5 Eylül günü ikinci hedefi olan Ceres'e ulaşmak üzere Vesta'dan ayrılmıştı. Bilimciler asteroidin kutuplarında su buzunun olduğunu düşünüyor. Ancak uydumuz olan Ay'ın tersine Vesta'nın kraterlerinde görünür durumda buz yok. Son veriler bu buzun ekvatora yakın bölgelere kaydığını gösteriyor. Bazı durumlarda bir uzay taşı yüksek hızda yüzeye çarpar. Çarpışma sonucunda oluşan ısı su içindeki hidrojeni açığa çıkarır.1 kmçapındaki bir çukurun dibindeki su 200 m derinlere kadar uzanabilir. Şafak'ın kamera görüntülerine bakılırsa buna en iyi örnek Marcia Krateri'dir. Denevi: Bu çukurlar Mars'taki çukurlara benziyor. Ancak Mars çukurlarındaki gibi Vesta'nın çukurlarında da su bulunması beklenmedik bir keşif oldu. Bu ise suyun Vesta'nın jeolojik yapısı ve yüzey değişimlerinde etkili olduğunu göstermektedir diyor. GRaND'ın elde ettiği veriler Vesta yüzeyinin kimyasal bileşenlerini de ortaya çıkarmaktadır. Yüzeyde oksijen, silisyum ve demir izine rastlanmıştır. Bu unsurlara göre Vesta, Dünya'da bulunan bir asteroit sınıfına ait Hovardit, Ökritler ve Diyojenit göktaşları grubundan olduğunu gösterir. Elbette tüm bu elementlere bir de açığa çıkınca hemen buharlaşan ve yeni keşfedilen maddeyi de eklemeliyiz.