İsveçli deneysel müzik ikilisi Wildbirds & Peacedrums, hayat arkadaşları Mariam Wallentin ve Andreas Werliin'den oluşuyor. Grubun wildbirds tarafını zengin vokaliyle Wallentin doldururken, peacedrums işini perküsyoncu Werliin üstleniyor. İki temel öğenin birbirini kovaladığı, süslerden arınmış bir müzik yapıyorlar. İkili, Stockholm'deki stüdyolarında kaydettikleri dördüncü albümlerinde zaten yalın olan sound'larını iyiden iyiye saflaştırmış. Mariam Wallentin'in ilkel inlemelerle funky kıvrımlar arasında geniş bir yelpazede salınan vokalleri dinleyiciyi kolayca yakalıyor. Andreas Werliin'in kimi zaman ayinsi bir tekdüzeliğe yönelen, kimi zaman şarkıların tansiyonunu yükselten perküsyonu ise hipnotize edici. Albümün adı, içeriğini özetler nitelikte: Ritim. Wildbirds & Peacedrums'ı dinlerken müziğin içinde birbirine meydan okuyarak ve birbirini tamamlayarak dans eden iki figürü görebiliyorsunuz. Burası tamamen ritmin hakim olduğu bir alan. İkilinin müziği sınırlı enstrüman kullanımlarına rağmen doyurucu ve dokulu. The Offbeat, Gold Digger, Everything All The Time gibi doruk noktalarıyla 39 dakikalık Rhythm, kulak vereni kendi gerçekliğine çekme gücüne sahip albümlerden.


Scott Weiland sesini şekilden şekle sokabilen, büründüğü her vokal karakterinde de başarılı olan biri. Her an her rengi alabilecek bir bukalemun olduğu için, kalkıp bir pop albümü yaptığında nasıl şaşırmıyorsam, Noel şarkılarından oluşan bir albüm çıkardığını okuduğumda da şaşırmadım. The Most Wonderful Time Of The Year adlı albümünde daha önce Nat King Cole, Bing Crosby gibi isimlerin yorumladığı klasik şarkıların yanına kendi Noel şarkısı Happy Christmas And Many More'u katmış. Stone Temple Pilots'ın Purple albümündeki hidden track My Second Album'ı hatırladığımızda yukarıdaki video gözümüze daha normal görünüyor. Weiland'ın başarısı da gayet açık. Ben videoyu da, projeyi de sevdim. Videoya dikkatimi çeken 13melek'e teşekkürler.


Doğruluğuna inandığı şeyler uğruna herkesi karşısına alabilecek kadar cesur, tüm zaaflarını gösterebilecek kadar samimi az sayıda müzisyenden biri Morrissey. Son yıllarda sağlık sorunları ve çeşitli etik sebeplerden iptal ettiği konserlerle göz önünde olan Moz, 5 yıllık bir aradan sonra 10. solo albümüyle geri döndü. Türkçe'ye Dünya barışı seni ilgilendirmez şeklinde çevirebileceğimiz World Peace Is None Of Your Business, tam da Morrissey'den beklenen kışkırtıcılıkta bir albüm adı. Sanatçının hükümetlerden kapitalizme, erkeklik algısından aile kurumuna yıllardır şiddetle karşı çıktığı ve eleştirdiği her şeye nefreti ve saldırısı devam ediyor. Üstelik bu defa içinde oğlunu arayan bir babanın hikayesini anlattığı Istanbul adında bir şarkı da var. Albümün açılışını yapan isim şarkısı, her eylemimizle zengin daha zenginleşirken fakirin yok olması üzerine kurulmuş sistemin devamını sağladığımızı ilan ediyor. Oy verdikçe sistemi besliyorsun, diyor dinleyene. İçinde bulunduğumuz kapanı tüm çıplaklığıyla gösteriyor, ancak çözüm için herhangi bir önerisi yok. I'm Not A Man'de toplumun içselleştirdiği şiddeti reddederken, Earth Is The Loneliest Planet'te ne kadar kötü bir dünyada yaşadığımızı anlatırken, bir üniversite öğrencisinin intiharını konu edinen Staircase At The University'de aile baskısına dikkat çekerken, Kick The Bride Down The Aisle'da aile kurumunu lanetlerken hep aynı agresif, karamsar ve kendini bu pislikten ayrı bir yerde konumlandıran dil var. Morrissey'in kinayeli dili, bizi ona çeken şeylerden biri ama World Peace'te her zamankinden çok acılık birikmiş. Şarkılar çabucak suçlamalara dönüşüyor ve hedefte herkes var. Neal Cassady Drops Dead'in tekerleme gibi sözleri ve Smiler With Knife'ın karanlığı, Earth Is The Loneliest Planet ve Kiss Me A Lot'un Moz'dan beklenmeyecek basitlikteki cümlelerini affettiriyor. Kapanış parçası Oboe Concerto ise Morrissey'in onca karşı çıkış sonrası kendine itirafı gibi: Eskiler denedi ve öldü. Şimdi sırada ben varım. Nihayetinde Moz da bir süper kahraman değil ve bir noktada, dünyanın adaletsizliği karşısında yitirdiği dostlarına içmek dışında yapabileceği bir şey kalmıyor. World Peace Is None Of Your Business, Latin gitarları, uluyan gitar soloları, Morrissey'in gücünü hiç kaybetmeyen sesi, zengin düzenlemeleri ve kurduğu atmosferle dolu dolu bir rock albümü. Ancak 55 yaşındaki müzisyene asıl gücünü veren sözlere odaklandığınızda, ilginizi kolaylıkla kaybedebilirsiniz. Söyledikleri temelsiz olduğundan değil, onları yıllar önce çok daha çarpıcı biçimde söylemiş olduğundan.


Konser vardır, arkadaşınla gidip bira içerek izlemek istersin; konser vardır, tek başına gözlerin kapalı hissetmek istersin. Wovenhand konserleri benim için ikinci kategoride. David Eugene Edwards'ın country, bluegrass, punk ve Amerikan yerlilerinin etkilerini taşıyan müziği, karanlık jeneratörü gibi. Nick Cave, dini temaların kendisi için söz yazarlığı evreninde önemli olduğunu ama aslında dindar biri olmadığını söyler. Edwards için bu geçerli değil. Bir elinde İncil sallayarak haykıran adam onun yalnızca sahne personası değil. Boynundaki kocaman haç, uzun saçlarını şakaklarına yapıştıran bandanası, şapkası, yılan derisi botlarıyla reformist western filmlerinin kızılderililerden yana olan kovboylarına benziyor. Sahnedeki 4 kişi çalmaya başladığında gümbür gümbür nal sesleri geliyor kulaklarımın platosundan. Toz, duman, güneş, tepede dönen akbabalar, görüş alanının kenarında bir bizon kafatası. Kurşunlar omuzlarımı ıskalıyor, adrenalinle sarsılıyorum. Grubu 2013 te Salon'da izlediğimde büyülenmiştim. Geçen yıl çıkardıkları Refractory Obdurate benim için yılın en iyilerindendi. Garajistanbul'da da şaşırtmadılar, baştan sona sert ve ayin gibi bir performans sundular. Edwards'ın birlikte yaşadığı bir gölge hayvanı var. Şarkı söylerken bir an gırtlağından çıktığını görebiliyorsunuz. Bu gölge hayvan, kendisini izleyenlerin gölge hayvanlarını da ona katılmaya çağırıyor. Gölge hayvanların çobanı gibi. İçimden çıkarabildiğim kadar salıyorum hayvanımı, koşuyor. Şarkı söyleyen adam bilmediğim dillerde konuşuyor. Kutsuyor mu, lanetliyor mu belirsiz. Eliyle birtakım görünmez ruhları kovalıyor sahnede. Gitar gürültüsünden genzim yanıyor. Wovenhand'in bileklerinden tutup sağa sola çekiştirdiği ruhum mutlu. David Eugene Edwards, kişisel şamanım. Bir sonraki buluşmaya kadar hayvanımı kalbime yakın bir yerde istirahate yatırdım.


Piano Magic'le üçüncü buluşmam dün gece Babylon'da gerçekleşti. Verimli bir vuslat olamadı zira çok yorgun olduğum için 7-8 şarkı dinleyip kaçtım. O çok sevdiğim ses duvarları yeni yeni yükselmeye başlamıştı Great Escapes'le. Glen Johnson'ın şarkı aralarındaki muhabbetini dinlemek güzeldi. Kalabalığın yarısından sonra Kardeşler Kıraathanesi kıvamını alan rabarbaya ise maalesef alışkındım. Bahsetmek istediğim şey Piano Magic'in her zamanki gibi iyi olan performansı değil, konser izlemeyi benim için külfet haline getiren konser saatleri. Bence 23:00, bir konserin başlama saati olmak için çok geç. İstanbul seyircisinin bir türlü kurtulamadığı yarım saat geç gidelim, zaten hiçbir konser saatinde başlamaz düşüncesinden dolayı 23:30'u buldu grubun sahneye çıkması. İşten 18:00'de çıkan biri olarak ne yaptım 23:00'e kadar? Yemek yedim, bir bara gidip oturdum, ordan sıkılıp başka bir bara gittim. Daha Babylon'a gitmeden insan kalabalığından, gürültüden yorulmuştum. 22:30 gibi mekana girdiğimde alt kat bomboştu. 12'yi biraz geçe de çıktım. Eve gidişim 1'i buldu. Neyse ki bugün işim yoktu. Hafta içi konserlerinde daha da vahim durum. Son otobüse yetişmek imkansız, her türlü taksiye kalınıyor. Ertesi sabah erken kalkmak gerekiyorsa son şarkılar gözden çıkarılıyor vesaire. Konser izlemek iyice hesap kitap işine dönüşüyor. Uzun uzun bar muhabbeti konser sonrasına yakışıyor. Konserde karşılaştığın/tanıştığın insanlarla gidip bir iki saat takılmak, eve ertesi günü sabote etmeyecek bir saatte dönmeni imkansızlaştırmamalı. Konserini izleyip rahat rahat son otobüse binebilmelisin mesela. 21:00 mantıklı bir saat ama 23:00 değil.


Her krizi bir Tom Robbins hamlesiyle hikayeye çeviren yarı deli bir kadın düşünün. Kafası Avustralya'nın vahşi bahçeleriyle Şile kumsalları arasında gidip gelsin. Bu kadın yıllar boyu şarkılar yazsın, söylesin, sonunda da onları ince ince işleyip albüm haline getirsin. İşte o albüm, Hediye Güven'in Yengeç'i. Hayatını yan yan yürümekle geçirenlerin Yılbaşı hediyesi. Bundan 11 sene evvel, tesadüfler sonucu tanışmıştık Hediye'yle. Cihangir'den Taksim'e ellerimiz cebimizde yürürken Tori Amos mırıldanmıştı, hatırlar mı bilmem. Şimdi ben dinlediğim her şarkısında o kısa yürüyüşü hatırlıyorum. Yıllar içinde o müziğini büyüttü, ben kendimi büyüttüm ve işte ne güzel yerdeyiz. CD'si dönüyor bilgisayarda, aynı taştan yontulduğumuzu söylüyor şarkısı. Çelik eyerli atlar geçiyor gümbür gümbür. Suya oraklar sallanıyor bile bile. Lades kemikleri ve yengeçler. Hep bizim gibi yengeçler. Zaman geçirmek çok vakit alıyor. Hediye Güven uçucu bir caz yapıyor. Usul bir davul, tatil havasında bir gitar, ufak gerilimlerin altını çizen nefesliler... Şarkılarda yürümeye çabalayan ilişkiler, kırgınlıklar, beklentiler var. Olmayansa pişmanlık ve acıdan beslenme. İstenen ama olmayan, arzulanan ama kavuşulmayanlar ağırlık yapmadan uğurlanıyor. Yaşanan neyse o seviliyor, her deneyime teşekkür ediliyor. Her şey küçük bir beden içinde olup bitiyor ve sonunda hayat devam etmeye devam ediyor. Ocakta yemek pişiyor, çay demleniyor. Kara deliklerle ilgili belgesellere bakıp ne kadar hiç olduğumuzu düşünürken bir yandan da içimizdeki duygu yoğunluğuna şaşırıyorum hep. Şimdi, Andromeda saatte bir milyon kilometre hızla Samanyolu'na yaklaşırken, bu manyaklık ve galaktik şiddet içinde sakince oturup Ömer Faruk Güven'in sesindeki derin kuyuları dinliyorum. Uzaydaki her şey müzikte de mevcut. Dünya insanları, gevşeyin ve Hediye'ye kulak verin.


Bir şehir hayal edin; gündüzü renkli, gecesi hareketli, insanları neşeli, sokakları sanat dolu, her yerinde keşfedecek güzellikler var ve üstelik ucuz. İşte o şehir Budapeşte. Tuna Nehri'nin iki yanında uzanan Budin, Eski Budin ve Peşte 1873'te birleşerek bildiğimiz Budapeşte'yi oluşturuyor. Burası ilk çağlardan beri aktif bir yerleşim yeri. Keltler, Roma İmparatorluğu, Hunlar, Osmanlılar, Kutsal Roma İmparatorluğu, Avusturya Macaristan İmparatorluğu, Dünya Savaşları sonrası Alman ve Sovyet işgalleri... Tarih boyunca defalarca yıkılıp yeniden doğan Budapeşte, Sziget Festival'ın da etkisiyle son yıllarda genç gezginlerin gözde şehirlerinden oldu. Bulunduğum süre boyunca kendimi müthiş mutlu hissettiğim, sokaklarına, binalarına, barlarına aşık olduğum Budapeşte'ye gideceklere birkaç tavsiyem var. Bazıları turistik ama yapmazsanız olmaz kategorisinde, bazıları sadece meraklısına. Buyrun hızlı bir Budapeşte turuna. Yeni bir şehre gittiğimde mutlaka yapmaya çalıştığım iki şey var. İlki, belki de çok ilkel bir içgüdüyle, şehri yüksek bir yerden görmek. Sanki ancak o zaman nerede olduğumu tam olarak idrak edebiliyorum. İkincisi ise yerel bir marketten aldığım malzemelerle yemek yapıp yemek. Bu da şehri içime katmama yarayan bir çeşit büyü. Budapeşte'yi tepeden görmek için Buda tarafına, yani Tuna'nın batısına geçmeniz gerek. Adını 11. yüzyılda Macaristan'ın Hıristiyanlaşmasında önemli rol oynayan St. Gellert'den alan Gellert Tepesi ilk durağımız. Tepenin üzerinde yer alan kale, 1851'de Habsburglar tarafından, olası ayaklanmaları bastırmak için yaptırılmış ve toplarla donatılmış. Sovyet döneminde de bu işlevi devam etmiş. Bugün yapının etrafında sovyet tankları görmek mümkün. Citadella'ya otobüsle ya da tepenin eteklerindeki ağaçların arasından yürüyerek ulaşabilirsiniz. Tepede atıştırabileceğiniz büfeler de var. Ülkenin Alman işgalinden kurtuluşunu simgeleyen Özgürlük Heykeli de burada bulunuyor. Çizgi filmlerden fırlamış gibi görünen bu yapı, Budapeşte'nin popüler turistik noktalarından Fisherman's Bastion'ın kulelerinden biri. 19. yüzyılın sonunda seyir terası olarak inşa edilen yapı, iç tarafındaki Matthias Kilisesi'ni çevreliyor. Bugün etrafı oteller, dükkanlar ve restoranlarla dolu. Buraya da otobüsle ulaşım var. Çok turistik yerlerden hoşlanmıyorsanız Citadella'yla yetinip burayı pas geçebilirsiniz. Budapeşte'nin yakın tarihi, pek çok Avrupa şehri gibi acılarla dolu. I. Dünya Savaşı'ndan yenik çıkan Macaristan, yükselen Nazi Almanyası ve Sovyetler Birliği arasında zayıf ve yoksul bir ülke olarak varlığını sürdürmeye çalışıyor. 1930'lar ülkede faşizmin sesini duyurmaya başladığı yıllar. 1944'teki Nazi işgali ve sonrasında iktidara gelen faşist Oklu Haç Partisi dönemiyle Yahudilere yönelik kıyımlar gerçekleşiyor. Bu dönem kısa sürse de oldukça kanlı. Aynı yıl Sovyet birlikleri Macaristan'a giriyor ve 40 yılı aşacak Sovyetler Birliği dönemi başlıyor. Yüz binlerce kişi Gulag'larda ölüyor, toplum müthiş bir baskı altına alınıyor ve zaman zaman yükselen protesto hareketleri şiddetle bastırılıyor. 1944-45 yıllarında Oklu Haç Partisi'nin milisleri tarafından Tuna kıyısında öldürülen Yahudilerin anısını yaşatan 60 çift demir ayakkabıyı görmek insanın kalbini çok ağırlaştırıyor. Böyle dehşet verici bir olayı oldukça basit ve etkili bir fikirle sanata dönüştüren ise Budapeşte doğumlu yönetmen ve oyuncu Can Togay. Güneşli ve kendinizi iyi hissettiğiniz bir günde, on yıllar önce sizinle aynı yerde durmuş ve belki cesedi nehre düşerken ayakkabısının teki kıyıda kalmış insanları düşünmek, faşizme karşı nerede durmamız gerektiğini hatırlatıyor. İnsanlar konuşa konuşa, şehirler dolaşa dolaşa keşfedilir. Budapeşte'nin sokakları yukarıdaki gibi harika mural'larla dolu. Litrelik suyunuzu atın çantanıza, çıkın eski binaların arasında kaybolmaya. Yaz sıcağından biraz kaçıp ağaçların gölgesinde serinlemek isterseniz adresiniz Varosliget. Kışın gidiyorsanız da buradaki kocaman buz pistine uğramadan etmeyin. Parkın içinde müzeler, hayvanat bahçesi, lunapark ve şehrin ünlü spa'larından Szechenyi bulunuyor. Bol yürüyüşlü bir günde dinlenip mola vermek için buraya uğrayabilirsiniz. Hafta sonları parkın kıyısında büyük bir bit pazarı kuruluyor. Öğle saatlerinden önce giderseniz güzel parçalar bulabilirsiniz. Genç kitleyle kalabalık ve hareketli bir akşam geçirmek isterseniz tavsiyem Gozsdu Udvar. Bir pasajla ulaştığınız avlunun içinde farklı türde restoran ve barlar bulacaksınız. Biraz turistik ama mekanlar güzel. Benim favorim Spiler. Pazarları pasajda takı, çanta vs. satan tezgahlar açılıyor, dolayısıyla gündüz de ilgi çekici bir yer. Civarda butikler de var. Budapeşte gibi ucuz bir yerde, kişi başı 20-30 liraya iyi restoranlarda lezzetli yemekler yiyebiliyorsunuz. Macar yemekleri için Liszt Ferenc Ter'deki Menza ideal. 70'lerden fırlamış dekorasyonuyla retro severleri ayrıca coşturuyor. Baharatla arası iyi olanlar Bangladeş yemekleri yapan ufacık bir büfe olan Bangla Bufe'ye uğramalı. Samosa ve biryanileri nefis. 20-25 dakika bekleme süresini göz önüne alın. Yukarıda detaylarını gördüğünüz mekanlar sırasıyla Fogashaz, Instant ve Szimpla Kert. Budapeşte'de gezerken binaların avlularına yerleşmiş, sokaktan bulunmuş çeşit çeşit malzemeyle dekore edilmiş salaş barlar dikkatinizi çekecek. Şehrin alametifarikalarından ruin pub'lar, makul fiyatlarla rahat atmosferi birleştiriyor. Çoğu birkaç katlı ve farklı konseptlerde döşenmiş odalara sahip. Yukarıda saydığım 3 ünlü bar dışında Kuplung, Köleves Kert ve Anker't de görülmeye değer. Budapeşte'nin meşhur kaplıcalarına gitmeye vakit bulamadığım için ilk elden bilgi veremiyorum ama sonraki seyahatimde gidilecekler listeme eklediklerim fotoğrafta gördüğünüz Szechenyi, Gellert ve Osmanlı döneminde yapılan Rudas. Vaktiniz olursa mutlaka birine gidin, giderken bone ve terliklerinizi unutmayın. Keşfederken keyif alacağınızdan emin olduğum bir şehir Budapeşte. Özlemi ara ara yokluyor. En kısa zamanda yeniden gidip havasını solumak istiyorum. Sziget'e gidecekler için faydalı olabilecek bir yazı yazmıştım, onu da buradan okuyabilirsiniz.


İyi dilekler sunmanın, iyi hisler içinde olmaya çalışmanın kimseye zararı yok. O yüzden Yılbaşı çok saçma, hiçbir şey değişmeyecek diyen bezginlere kulak asmıyorum. Konuşulanların çoğuna kulak asmıyorum zaten. 2012'de en çok bunu yapmayı öğrendim. Kendime yeni bir hayat kurmaya çalıştım. Biriyle 24 saat bir arada olmayı, tahammül etmeyi, sinirlenmemeyi öğrendim. Kendi kararlarının sonuçlarının kötü de olsa o kadar acıtmadığını, o acıları her zaman başkalarının istediklerini yapmaya tercih edeceğimi fark ettim. Dedem öldüğünde yalnız uyumayacağıma dair kendime söz vermiştim. Çoğunlukla sözümü tuttum. Tek başına kalmanın tadını da çıkardım ama. Daha önce görmediğim ülkeler, şehirler gördüm. Parasız kaldım, param oldu. Terledim, pislendim, üşüdüm, hasta oldum. Evimin neresi olduğunu bilemedim. Sonra evimin neresi olduğuna boşverdim. Az eşyanın insanı özgürleştirdiğine tanık oldum. Kendime giysiler tasarlamaya çalışıyordum, sonra baktım ki tanımadığım insanlar alıyor onları. Yeni bir işim oldu yani. Yeni insanlarla çalışmaya başladım. Bol bol konser izledim. Bol bol fotoğraf çektim. Bol bol ses duydum ve beni değiştirmelerine izin verdim. Sevdiğim insanlara onları sevdiğimi çok söyledim. Sevmediklerime, onları sevmediğimi çok belli ettim. Beni komik, güzel, ruhsuz, duygusuz, bencil ya da ukala buldular. Çoğu umurumda değildi. İnsanlara yemek yaptım, bazen insanları evimden kovdum. Çoğunlukla darılmadılar. Çoğunun umurunda değildim. Feat. için yazdım, az da olsa Yazıhane için yazdım. Kendim için yazdım. Açık Radyo'dan ayrılıp Radyo Eksen'e geçtim. Eski defterlerimi doldurdum, yenilerini aldım. Kalemlerimin üzerine titredim. Nevizade'nin arkasında, ilikçi İbrahim Abi'nin atölyesinde kavurma yedim. Roskilde'de bir restoranda karides yedim. İstiklal'de bir büfede sosisli yiyip zehirlendim. Annemin yemeklerine daha iştahla yumuldum. Tembellik ettim. Sabah sporuna başlayıp bıraktım. Her sabah bir kaşık pekmez içmeyi alışkanlık edindim. Artık daha az üşüyorum. Kedileri besledim, köpekleri sevdim. Bir süreliğine kedim oldu. Bir gün dışarı çıkıp geri gelmedi. Çocukları yine sevmedim. İnsan denen yaratığa biraz daha yakından baktım. Bazen hoşuma gitti, bazen gitmedi. Yürüyüşlere, eylemlere katıldım. Hiç biber gazı yemedim ama annem yedi. Babamla daha az kavga ettim. Kendimle de daha az kavga ettim. 2012'de 27 yaşına bastım. Doğum günümde ne yaptığımı her zamanki gibi hatırlamıyorum. Bu yıl da doğum günü partisi yapmadım. 2013'te yapayım bari.


2000'lerin en üretken müzisyenlerinden Damon Albarn, kısa süre önce verdiği bir röportajda Gorillaz'ın sona erdiğini, Blur'ün de büyük ihtimalle Ağustos'taki Londra Olimpiyatları kapanış töreninden sonra konser vermeyeceğini ilan etti. 13'i dinlediğim günden beri grubu canlı izlemenin hayalini kurarken, umutlarımı şimdilik o büyük ihtimalin gölgesinde kalan küçük alana ekip, dikkatimi Bay Albarn'ın halihazırda devam etmekte olan projelerine yöneltmek düştü bana da. Mika Kaurismaki'nin Güney Afrikalı şarkıcı ve aktivist Miriam Makeba'nın hayatını anlatan Mama Africa belgeselinde, yıllarca Avrupa ve ABD'de yaşadıktan sonra konser vermek üzere Afrika'ya dönen müzisyenler, kıtayı öyle canlı ve yoğun hislerle anlatır ki burnunuza o sömürülüp tekmelenmiş kara parçasının kokusu gelir. Burada bir şey anlatmanın en kısa yolu şarkı söylemektir. Albarn da 2000'de Oxfam ile birlikte yaptığı Mali seyahatinden sonra, Afrika Ana'nın sütüyle beslenmiş bir adamdır artık. Malili müzisyenlerle kaydettiği Mali Music'ten itibaren yaptığı her şeyde Afrika'nın izleri bulunur. Zaten Justine Frischmann ayrılığından Afrika'da yaşadığı deneyime kadar başından geçen her şeyi müziğine aktarma konusunda cömert olmasıdır Damon Albarn'ın sahiciliğini sağlayan. Albarn'ın Afrobeat üstadı davulcu Tony Allen'a hayranlığı malum. Londra'ya bir aşk ilanı olan The Good, The Bad & The Queen'den sonra Albarn ve Allen, bu defa yanlarına Red Hot Chili Peppers'tan Flea'yi de alarak Rocket Juice & The Moon mahlasıyla bizi Afrika funk'ına bandırıyor. Grupla aynı adı taşıyan albümde Erykah Badu'dan Ganalı rapçi M. anifest'e birçok isim üçlünün roketine konuk olmuş. Bir saatlik albümde dinleyeni transa sokan güçlü ritimlerle, sıcak öğle sonralarının rehavetini hatırlatan şarkılar el ele döne döne ruhu toza toprağa buluyor. Şarkılar bir araya geldiğinde sanki kocaman bir sofra oluşturuyor. Herkesin kendi evreninde devindiği ama yine de süregiden bir muhabbetin içinde yer aldığı, müzikal bir sofra. Damon Albarn'ın evi İngiltere'yle de güçlü bir duygusal bağı var. This Is A Low gibi Blur şarkılarında yağmurlu bir blues hali olarak tezahür eden bu bağ, I. Elizabeth'in sırdaşı, matematikçi ve simyacı olduğu iddia edilen John Dee'nin hikayesini anlattığı opera Dr Dee'nin de dayanaklarından biri. Geçtiğimiz Temmuz'da Manchester International Festival'da sahnelenen operanın müzikleri bu ay dinleyiciyle buluşuyor. Dr Dee projesinde hedefini Geçmişle ilgili şarkılar söyleyip, şimdiki zamanda hissetmek olarak belirleyen Damon Albarn, albümün ilk videosu The Marvelous Dream'le istediğini başarmış. 16. yüzyılda yaşamış bir adamın iç sesine, 2012 de alelade bir caddede arabalar arasından yolunu buldurmuş. Yetenekli Bay Albarn, daha önce ayak basmadığı toprakları keşfetmeye, özgürleşmeye ve müziğini özgürleştirmeye devam ediyor. Buna tanık olmanın keyfi de yabana atılacak gibi değil.


Hava soğumuş, kaloriferler yandı yanacak, konserler birbiri ardına yığılmış ama yeni bir festivale de her zaman yerimiz var. Turn Up The Night by Miller hem sağlam kadrosu, hem şehrin iki yakasına da uzanmasıyla taze bir nefes oldu. DJ Shadow'un All Basses Covered performansıyla başlayan festival, Yo La Tengo'nun 28 yıllık kariyerinin ilk İstanbul konserine vesile olarak takdirin büyüğünü kazandı. Başından sonuna bir pop, bir noise, bir folk kılığına bürünüp Georgia Hubley'nin net davulu, James McNew'un lokomotif gibi ilerleyen bası, Ira Kaplan'ın gitar cambazlıkları ve üçlünün dönüşümlü vokalleriyle rotası çizilen konser için sadece büyüleyici demek yeterli. Ses dalgaları arasında sarhoş olarak geçirilen bir buçuk saatin sonunda, çoğu kişi zihnindeki defterlere mutlu tikler attı. Ira Kaplan'ın gitar sporlarındaki üstün performansı, tıpkı Thurston Moore'unki gibi, hafızamda hep taze kalacak. İki bisten arda kalan, grubun ses teknisyeninin de eşlik ettiği Sun Ra cover'ı Nuclear War ile uyuyana kadar kulağımı bırakmayan ısrarcı çınlama oldu. Eşle dostla tadı iyice çıkarılan konserlerden sonra fotoğraflar, kelimelerden daha rahat anlatabiliyor hissiyatı. Gecenin bütün fotoğraflarını buradan görebilirsiniz.


Hayatın muhtelif alanlarında, muhtelif şeylere geç kalmak benim karakterim. Benim vebam. İyi plan yaparım ama onlara uymak konusunda pek başarılı değilim. Planlarını günü gününe uygulayabilen, dakik insanlara hayranım. Bir de uykuyu seviyorum. Bütün bunların uykuyla da bir ilgisi olabilir. Ben uyurken hayat geçiyor, zaman akıyor, yaşlanıyorum mesela. Ama kendini akışa bırakmak da tam olarak bu değil. Akarken fonksiyonlarını çok güzel yerine getirebilirsin. Bunun için de defterler biriktiriyorum. Demir atmak için. Kırtasiyenin bütün bunlarla kesinlikle bir ilgisi var. Ne güzel darmadağın yazıyorum. Şu anda yaptığım şey tamamen klavyenin tuşlarının çıkardığı ses bitmesincilik. Biliyorsunuz ayın başında Küçükçiftlik Park'ta 100% Fest'in doğumuna tanık olduk. Soundgarden, Massive Attack, Kaiser Chiefs, Trentemoller, Wild Beasts ve yerli gruplarla iyi bir kadroya sahipti festival. Yemek, içki ve tuvalet alanları iyi düzenlenmişti. Yalnız dışarı çıktıktan sonra alana tekrar girilememesi, tüm güne yayılan bir organizasyon için ziyadesiyle saçmaydı. Beni rahatsız eden bir diğer konu da, artık ne olur bitsin diye Cthulhu'ya yalvardığım sahne önü uygulaması. Türkiye'de önce ufak bir alan olarak başlayan sahne önü, giderek içine yüzlerce kişiyi alacak kadar genişledi ve adı da Diamond Circle, Golden Ring, Fuckyeah Area falan oldu. Büyük oranda basın ve davetlilerin bulunduğu bu alanlar çoğu zaman tam olarak dolmuyor ve müzisyenler sahneye çıktıklarında önlerinde bir grup insan, onların arkasında boş bir alan, 30 metre ilerideki bariyerlerin arkasında ise yırtınan dinleyicilerini görüyor. Belli ki bu uygulamadan vazgeçilmeyecek ama en azından o alan küçültülse de bir bilete 300-400TL veremeyecek olan, genellikle grubun müziğine sahne önündekilerden daha hakim olan dinleyicilerle müzisyenler birbirine yaklaşsa. Buradan sahne önü uygulaması olmayan tüm festivallere öpücüklerimi yolluyorum. Tatavayı kesip, 100% Fest'e nefis line-up'larla uzun ömürler dileyerek konserlere geçiyorum. Kaiser Chiefs her zaman eğlence vaat eden, iyi bir konser grubu. 6 Haziran gecesi İstanbul'daki seyircileriyle 2. defa buluştular. Alana girdiğimde konseri yarılamışlardı. Grubun frontman'i Rick Wilson'ın sahneden inip sahne önündeki alanın arkasındaki dinleyicilerin yanına gidişini göremedim ama konserin sonuna kadar her fırsatta öndeki coşkusuz seyirciden memnuniyetsizliğini gösterdiği mimiklerini yakaladım. Ben de o coşkusuz seyircinin parçasıydım zira konser performansları iyi olsa da, albümleri uzun zamandır radarımın dışında kalıyor. Çubuklu Kaiser Chiefs forması önünde verdikleri konser de Soundgarden öncesi aperitif gibi geliyor. Seattle dörtlüsünden hayatta kalan iki gruptan biri Soundgarden. Favori albümüm Superunknown'un 20. yıldönümünde, Chris Cornell'le Rock'n Coke'taki buluşmamızdan 7 yıl sonra, 90'ların başındaki kadrosundan bir eksikle izledik onları. 2000 sonrasının eskimeyen sorusu Chris Cornell'in sesi gitmiş mi ağbi? konser gecesi de bol bol duyuldu. Cevabım: Belki biraz. 49 yaşında hala zımba gibi sahnede Chris Cornell, sesi yorgun olsa da hala sarsıcı. Jesus Christ Pose, Outshined, Black Hole Sun, The Day I Tried To Live, Fell On Black Days, Superunknown, Spoonman bir ağızdan söyleniyor. Kaiser Chiefs'in şikayetçi olduğu sahne önü kalabalığı, Soundgarden'ın hakkını veriyor. Önde olmama rağmen Cornell'in sesi bazen müzik içinde kayboluyor. Özellikle Spoonman'de. Kim Thayil'in gitar salvoları buldozer gibi, konseri bitiren de onun gitarı oluyor. Feedback gürültüsü sönerken ne kadar alkışlasak da bis olmuyor. Setlist'lerde sona bırakılan Rusty Cage eksik kalıyor. Saat 00.05, belki de şehir içindeki ses kısıtlamasına takılıyor bis. Yanımda The Ringo Jets'ten Lale mırıldanıyor Rusty Cage'i, teselli hediyesi. Konser çıkışı bir grup, Taksim yönüne giden kocaman bir kamyona otostop çekiyor. Gece rahat ve güzel. Seyyar pilavcılarda kuyruk var. İkinci gün sadece Massive Attack'i izledim. Hayatıma 1998'de Mezzanine albümüyle girdiklerinden beri hep en sevdiklerimden oldular. Bu onları üçüncü izleyişimdi ama her hafta gelseler, her hafta aynı şekilde kendimden geçerim. Grubun albümlerinde hipnotize edici olan müziği konserde çok daha sert ve çarpıcı bir karaktere bürünüyor. İzleyiciyi avuçlarına alıp öyle yükseltiyorlar ki, her konser bitimi bir düşüş. Bunda işlerini harika yapmalarının yanı sıra, ustalıkla kullandıkları sahne tasarımlarının da etkisi var. Önünde karanlık birer figür olarak göründükleri ekranlarında politik ve sosyal mesajlar vermeyi seviyor Massive Attack. Google aramaları, çeşitli ilaçların etken maddeleri gibi bilgiler konser boyunca ekrana yansıtıldı. Grubun buralı şarkısı Inertia Creeps'te ise artık alıştığımız gibi Türkçe magazin haberi manşetleri çıktı karşımıza. Serdar Ortaç, Gülben Ergen, Saba Tümer gibi isimlerin arasında bir noktada yazının rengi değişti ve Gezi Direnişi boyunca hayatını kaybedenlerin isimleri geçmeye başladı önümüzden. Büyük harflerle yazılmış KATİLLERİ HALA DIŞARIDA mesajı ise her gün içinde yaşadığımız ağırlığı bir kere daha hissettirdi. Gezi insert"ünden sonra magazin haberleri biraz daha devam etti ve şarkı "Soma'dakileri unutmadık cümlesiyle sona erdi. Martina Topley-Bird, Horace Andy, Deborah Miller ve elbette Robert Del Naja ile Daddy G'nin sesinden dinliyoruz şarkıları. Konserlerinde müthiş çaldıkları Mezzanine ve Karmacoma'nın setlist'te yer almaması üzüyor ama böyle harika bir performans izleyip de şikayet etmek olmaz. Konserin doruk noktalarını yazayım dedim ama şarkılara bir bakınca, bir buçuk saatlik kesintisiz bir müzikal orgazm yaşadığımızı tekrar hatırladım. Baştan sona tüylerim diken diken izledim Massive Attack'i ve onları şimdiden özledim. Fotoğrafları festivalin Facebook sayfasından aldım: 1. im photo, diğerleri Mikail Yılmaz ve Deniz Enül.


Zola Jesus adıyla tanıdığımız Nika Roza Danilova'nın beslendiği kaynaklar arasında opera da var endüstriyel müzik de. Haliyle üretimi de farklı uçlara dokunuyor. Her albümde başka bir yüz gösteriyor bize Zola Jesus. Onunla dans edebilir, doğada uzun yürüyüşlere çıkabilir ya da kafanızı duvarlara vurabilirsiniz. Danilova'nın içine kapanık bir hali var, röportajlarında da seyirciye tamamen açılmaktan korktuğunu gizlemiyor. Diğer taraftan performansını teatral diyebileceğimiz biçimde kurguluyor. Ritme kapılıp giderken, kendini yere atarken, seyircilerin arasında dolaşırken kontrolünü kaybetmemeye özen gösterdiğini hissediyorsunuz. Anın coşkusuyla değil, önceden belirlenmiş bir plana göre hareket ediyor. Bunun sebebi samimiyet eksikliği değil, kendini bırakmakla anksiyete arasında gidip gelmesi olabilir. Beni rahatsız etmiyor hesaplılığı, bunu kişiliğinin bir parçası olarak görüyorum. Kendisinin 2011'deki ilk İstanbul konserini kaçırmanın uktesiyle gittim 6 Kasım'daki Salon konserine. Setlist'te geçen yıl çıkardığı Taiga'dan şarkılar ağırlıktaydı. Zola Jesus'ın sahnedeki çıplak ayaklı varlığı siyahlar içinde iddiasız görünüyor. İki kişilik grubu arkasında sakince işini yapıyor. Seyirci durgun. Sonra ritmik salınımlar geliyor, saçlar yüzleri kapatıyor. Çıplak ayaklar yerden kesiliyor, koşuyor, sahneden iniyor. Durgunluğumuzu atıp ona eşlik ediyoruz. Mikrofona ihtiyaç duymadığını göstermekten çekinmeyen güçlü sesiyle sarmalanıyoruz. Saçları kameramı yalayarak yanımdan geçerken bile hissediyorum aramızdaki mesafeyi. Belki o mesafe sayesinde devam ediyor karşımızda varolmaya. Gözlerimi gözlerine dikip bakmaktan, seyircilerin arasındayken flaşı açmaktan geri duruyorum. Bir saat süren konser en çok Hunger, Long Way Down ve Vessel'la kalıyor aklımda. Zola Jesus'ı izlediğim için mutluyum ama gönlüm hep daha sıkış tıkış, daha terli, daha şiddetli bir performans arıyor. Belki bir sonraki albüme. Gecenin açılışını yapan Okay Kaya'dan bahsetmemek ayıp olur. İsmi sizi yanıltmasın, kendisi Norveçli ve New York'ta yaşıyor. Gitarı ve duygularından başka hiçbir şey almamıştı yanına sahneye çıkarken. Duru sesi, yalın ve vurucu şarkı sözleri, nefes alan müziğiyle içime işledi Okay Kaya. Henüz bir albümü yok, Soundcloud hesabında birkaç şarkısını dinleyebilirsiniz. Aşık olacağınızı garanti ediyorum. Onu da yakından takip edilecek müzisyenler listemize not ediyor ve bu isabetli tercihi için Salon'a teşekkür ediyoruz.