! f İstanbul'un 2015 ödülleri belli oldu! Bu yıl sekizincisi düzenlenen Keş! f Yarışması'nın kazananı Brezilya'dan August Winds/Ağustos Esintisiyle Gabriel Mascaro olurken, Aşk ve Başka Bi' Dünya Yarışması'nın birincisi Suriye ve Fransa ortak yapımı Silvered Water, Syria Self-Portrait/Gümüş Suyu: Suriye Otoportresi seçildi. Türkiye'den Kısalar İzleyici Ödülü ise Orhan İnce'nin yönettiği Adem Başaran'ın oldu! İş Bankası Maximum Kart partnerliğinde düzenlenen 14. ! f İstanbul Uluslararası Bağımsız Filmler Festivali, dün gece NuPera'da yapılan ödül töreniyle sona erdi. Selen Uçer'in sunuculuğunu yaptığı gecede Keş! f Yarışması Ödülleri, Aşk & Başka Bi' Dünya ve Türkiye'den Kısalar İzleyici Ödülleri sahiplerini buldu. Sinema dünyasından usta isimlerin sinemada cesur hikaye anlatımı ve biçimsel arayış kriterlerini gözeterek, en çok İlham Veren Yönetmeni seçtikleri Uluslararası Keş! f Yarışması'nda bu yıl ABD, Avustralya, Brezilya, Estonya, Fransa, Hollanda, Irak, İsrail, Yunanistan, Türkiye ve Ukrayna'dan toplam 9 film, 15.000 dolar para ödüllü Keş! f Ödülü için jüri karşısındaydı. ödül gerekçesini okuyan Lila Yacoub ve Mehmet Kurtuluş; Keşif Ödülü'nü, derinliğinin kaynağını basitliğinde bulan bir filme veriyoruz. Dünyanın ücra bir köşesinde günlük yaşamı gösteren film, her şeyden önce, manyetik görüntüler ve punk sesler aracılığıyla nefes alma hissi yaratmayı başarıyor. Filmin, durgunluk ve değişim üzerinde bir ritm oluşturan kaşifliğinin, bizlerde yarattığı sürpriz hissi günlerdir yerini koruyor. Bir başka ilham veren yönü ince tonu olan filmin en büyük gücü ise, yaşayanlar ve ölüler arasındaki tansiyonu ve belirsizlikleri sıradışı bir başarıyla yakalayan, o kara alt akıntıyı yaratmış olması. Bu yıl Keş! f Ödülü, Gabriel Mascaro'nun Ağustos Esintisi filmine gidiyor dedi. Aslı Daldal, Esin Küçüktepepınar ve Metin Gönen'den oluşan Sinema Yazarları Derneği jürisinin seçimi ise Irak Kürdistanı yapımı Mardanın yönetmeni Batin Ghobadi'den yana oldu. ! f İstanbul'un geçen yıl başlattığı ve aktivist filmlerin yarıştığı 10 bin dolar değerindeki Aşk & Başka Bi' Dünya Ödülü için ise ABD, Danimarka, Fransa, Hindistan, İrlanda, Kanada, Kolombiya, Norveç, Polonya, Rusya, Suriye ve Ukrayna'dan toplam 8 film yarıştı. Arsinee Khanjian, Marie Olesen ve Pınar Selek'ten oluşan jüri, yılın en yaratıcı müdahalesi olarak; Suriyeli yönetmen Ossama Mohammed'in, Suriye'de yaşayan Kürt yönetmen Wiam Simav Bedirxan'ın internet yoluyla gizlice gönderdiği görüntülerle birlikte yönettikleri, Suriye ve Fransa ortak yapımı Silvered Water, Syria Self-Portrait/Gümüş Suyu: Suriye Otoportresini seçti. Gecede ayrıca, 1890 sponsorluğunda düzenlenen Türkiye'den Kısalar bölümü kapsamında verilen İzleyici Ödülleri'nin sahipleri de belli oldu. 18 kısanın gösterildiği bölümde en iyi kısa Orhan İnce'nin yönettiği Adem Başaran seçilirken, Nehir Tuna'nın kısası Basur ikinciliği, Muhammet Beyazdağ'ın Çirok/Hikaye adlı kısa belgeseli de üçüncülüğü aldı. 2012'de Ali Ata Bak adlı kısasıyla da aynı ödülü almış olan İnce, ! f İstanbul'un konuğu olarak yurt dışındaki bir festivale konuk olma hakkı kazandı. 12-22 Şubat tarihlerinde gerçekleşen! f İstanbul bu sene de dünyanın dört bir yanından ödüllü bağımsızlar ve ustaların son filmleri Türkiye'de ilk kez seyirciyle buluşturdu. Bu yıl 42 ülkeden 115 filmin gösterildiği festivali 80 bin kişi izledi. Festival, 26 Şubat'ta Ankara ve İzmir'e doğru yola çıkacak ve 1 Mart'ta sona erecek.


Galeri İlayda, 6 Mart 12 Nisan tarihleri arasında, Atilla Galip Pınar'ın 'Öz // Essence' adlı 4. kişisel sergisine ev sahipliği yapıyor. Sanatçı, son bir yıl içerisinde ürettiği resimlerinden oluşan sergisinde, çoğunlukla kendi iç yolculuğunun ve varoluş sorgulamalarının yansımalarını izleyiciyle paylaşıyor. İnsan ve doğa ilişkisini temel alan, duygusal anlamda loş olarak tanımlanabilecek fakat bütünüyle pesimist olmayan bir yaklaşımın görüldüğü eserler, özellikle günümüz insanının maddeselliğe indirgenmiş genel bilinç düzeyine eleştiriler yöneltiyor. Sanatçıya göre, belki her dönemden daha karmaşık bir karanlığın içerisinde debelenen insanoğlu maddesellikle avunmakta, kısa ömrünü daha da anlamsızlaştırmaktadır. Kaosun, kısırdöngünün, kötülüğün alabildiğine hüküm sürdüğü günümüz dünyasında insanın yaşam dengesini sürdürebilmesi ise ancak öz-gerçekliğine doğru yönelmesiyle bir nebze mümkün olabilir. Fakat kişinin yapacağı bu yolculukta karşılaşacağı 'şey' muhtemelen beklediği saflıkta ve iyilikte olmayacaktır. Yapıtlarının merkezinde, her zaman olduğu gibi düşünceye ve sorgulamaya, resim dilini ıskalamadan yer veren Atilla Galip Pınar'ın 'Öz // Essence' adlı sergisi, 6 Mart 12 Nisan tarihleri arasında Galeri İlayda'da görülebilir. Galeri İlayda Şebnem Kutal Gallery Director Hüsrev Gerede Cad. No:37 Teşvikiye Tel : 0.212.227 92 92 e-mail:info@galleryilayda. com www. galleryilayda. com Galeri Pazar günleri hariç, her gün 10:00 ile 19 :00 arasında açıktır.


İstanbul, New York, Paris, Nice, Strasbourg, Roma, Floransa, Berlin, Bratislava, Seul, Chicago ve Singapur'da karma ve kişisel sergiler açan Aslı Kutluay, Serotonin adını verdiği 9. kişisel sergisini Ankara Platform A Sanat Galerisi'nde gerçekleştirecek. Serotonin mutluluk hormonu demek ve eksikliğindeinsanlar depresyon denilen hastalığa yakalanıyorlar. Her dört kişiden birinin depresyonda olduğu, cezaevindeki kişi sayısı 152 bini aşan bir ülkede yaşıyoruz. Bir sanatçı olarak sergimde izleyecilerime, değiştirebiliyorsak üzüntülerimize sebep olan koşullara savaş açma cesaretine sahip olabilmeyi, bu motivasyonubenim nasıl yakaladığıma dair ve benim yaşam öyküme ait mutluluk reçeteleri sunuyorum diyen Aslı Kutluay'ın sergisinde, Duende, Zen Kaçıkları, Benim Renkli Kabilem, Derinliklerde, Maskelere Veda, Benzinsiz gibi oldukça özgürlükçü, hümanist, çevreci ve insanın zaten sahip olduğu değerleri keşfetmesiyle ortaya çıkabilecek bir aydınlanmayı işaret eden temalar göze çarpıyor.


AXELLE FINE ARTS GALERIE SOHO welcomes back French painter Yves Crenn for a solo exhibition of exquisite new work this spring. Crenn's sixth solo exhibition at Axelle will feature stunning nudes, touching still lifes and soulful animal portraits. Although Crenn broaches a wide range of figurative subjects, his paintings are unmistakable due to his unique choice of mediums Crenn works with a distinct combination of dry pastels and watercolor on paper, which adds a visceral quality to his evocative paintings. Born in 1969 in Vernon, France, the young artist studied drawing and oil painting at Les Beaux Arts de Rouen for six years. He first exhibited his work in Germany while he was still a student. After graduating, the artist had several public exhibitions of his work, particularly of his drawings on paper. He is a highly skilled draftsman and this talent remains evident in the precision of his current work. In 2003, the artist began experimenting with dry pastels and watercolor; this technique adds a beautiful texture and softness that now defines Crenn's style. A trip to Pompeii at a young age had a profound influence on the artist's work; while there, he saw frescoes, human remains and artifacts preserved in ashes as well as the stunning Roman architecture of the city. The affect of this trip is still evident in his muted color choices, reminiscent of ancient frescoes, and in the overall tone of his work- his subjects are often seen through a delicate fog. Crenn's sensitive interpretations of the world around him emphasize the connection between nature, art, intellect and spirituality. His subjects, whether a stately dog or a glowing nude, are endowed with a quiet strength. His art forever preserves them in these beautiful, contemplative states much like the antiquities he saw in Pompeii. Crenn currently lives and works in Rouen, France. He will attend the opening reception on April 18. For further information, prices and photographic material, please contact Elizabeth Thompson at 212.226.2262 or email info@axelle. com Gallery hours are from 10:00am to 6:00pm every day.


Sanatçı uzun soluklu sanat anlayışında belkide en çok etkileyen faktörlerden biri bulunduğu ortamdı. Trakya bölgesi düzlüğü ve tarlalarıyla insan ufkunu kapatmayan ferah bir coğrafyaya sahiptir. Uğur Çelebi'nin resimlerinde de tarlalar tek bir ufukta birleşerek rahat bir atmosfer sağlar. İçeriğinden sıyrılan biçin tuval düzlemine koşut yüzeyler yaratarak sadeliği ön plana çıkarır. İşleyişi tuval yüzeyindeki boş mekanla karşılaştırarak yanlızlığının farkına varır. Bu kimlik sorunsalıdır asıl olan kimin neyim nereden geldiğimdir. Bir diğer anlatılmak istenen ise betonlaşmanın vermiş olduğu yoğun ve ruh daraltan görüntüyü daha net ve algı anlamında ferahlık yaratmak isteyişidir. Doğal bir form olan tarla insanoğlunun biçimlendirdiği yapay bir geometriye bürünmüştür. Doğal kültür çatısının gerilimi ifade edilmeye çalışır. Topraktan gelen insanoğlunun tekrardan olacağını simgeler resimleri. Kullandigi dik, göğe doğru çıkan çizgiler yeniden varoluşu çağrıştırır.


hüseyin rüstemoğlu, gözetleme, 'voyeur' ve teşhir gibi kavramları ele aldığı işlerinde, kendi bedenini de imgeleştirerek teşhir etmenin yanı sıra her şeyin kolay ulaşılabilirliğine de vurgu yapıyor. en basit anlamıyla voyeur, birilerini haberleri olmadan gözetleme anlamına geliyor. bu gözetleme eylemi zaman zaman seksüel bir amaç da taşıyabiliyor. voyeurism'in ilk tariflerinde bu noktaya dikkat çekilirken; kavramın bugün geldiği noktada voyeur, seksüel bir amaç taşımak zorunda olmayabiliyor. günümüzde popüler kültür yüksek oranda voyeur içeriyor ve toplum overdoz voyeur sayesinde her geçen gün daha çok transparanlaşıyor. fotoğraf ve fotoğraf makinesi, voyeur'u kültüre, algılara ve sıradan bireylerin hayatına sokan en büyük etkenlerden biri ve bunu kapitalist bir dayatmayla başarıyor. fotoğrafın varlık kazanmasından sonra dünya üzerinde gözlemleme ve dikiz algısı değişiyor, hatta evrim geçiriyor. yıllar içerisinde küçülerek cebimize giren fotoğraf makinesi herkesi birer röntgenciye dönüştürüyor, insanlar kent hayatı içinde röntgenci ya da teşhirci olmak arasında mekik dokuyan birer post-imge halini alıyor. fotoğraf, voyeur'u yeniden kodluyor, üstüne bir de sinema ve internet eklenince, voyeur, kent hayatının ve dolayısıyla kültürün en önemli elemanı halini alıyor. 1981 bursa doğumlu hüseyin rüstemoğlu, 2006 senesinde sakarya üniversitesi resim bölümünde lisans derecesini tamamladıktan sonra 2012 senesinde de aynı departmanda yüksek lisans derecesini almıştır. yurtiçinde ve yurtdışında pek çok fuara katılmış olan sanatçının işlerinde genellikle soyut mekanlarda yer alan, figür-ten-beden ilişkisi varlık problematiği çerçevesinde resmedilmektedir. hüseyin rüstemoğlu focuses on 'voyeur', spying on and exposure in his works. while doing this, he also portrays his own body to point out easiness of reaching things nowadays. voyeur simply means spying on people without their awareness. this spying activity may sometimes carry a sexual mission in itself. Whereas, this is the main point in the first explanations of voyeurism, nowadays, its meaning does not necessarily carry a sexual meaning. today, popular culture contains voyeur a lot and the community is becoming more transparent as a result of this. photography and camera are the main agents using a capitalist pressure to make voyeur powerful in culture, perception and lives of ordinary people. after photography entered our lives, perception of observation and spying on has changed and even evolved in the world. the camera which got so smaller through time that now fits our pockets has turned everyone into a voyeur. people are becoming post-images of voyeurs in the city life. photography is encoding voyeur again. as cinema and internet are also part of our lives today, voyeur is the most important agency of city life and culture. hüseyin rüstemoğlu born in bursa in 1981 finished his undergraduate degree at painting department of sakarya university in 2006. in 2012, he got his graduate degree at the same department. He has participated in many art fairs locally and internationally. rüstemoğlu paints about figure-skin-body relation in an abstract space focusing on existential problems.


Sanatı besleyen gerilimlerin savaşla birlikte değiştiği ya da etkisini yitirdiği, 1950-1960 yılları; başta Avrupa ve Amerika'da hatta ülkemizde devrimci bir uyanışın başladığı, birçok devletin bağımsızlığa kavuştuğu döneme rastlar. İki kutuplu dünyanın kapitalist kanadın liderliğine oturan Amerika, Sovyet bloğuna karşı üçüncü ülkeleri etkilemeye eskisinden daha istekli daha agresifdir. Dünya pazarlarını ele geçirme arzusu ve pazar ekonomisini hayatın her alanına yayma politikaları ancak 1980'den sonra gerçekleşecektir. İleride post modernizm olarak kabul edilecek yapının temelleri 1950'li yıllarda atıldı, 1968'de devrimci direncin kırılmasıyla önü tamamen açılmış oldu. Böylece demir leydi ve aktör başkan iş birliğinde küresel ekonomi yol almaya başladı. Tüm özgürlüklerin tek elde toplandığı bir yaşam garantisi sunan post modernizm kendini anlatmaktan öte birey üzerinden elde edilecek kazanımlara yöneldi. Bu anlayışa dünün devrimcilerinin bile sahip çıkması olayın en acıklı öyküsüdür. Kapitalizme yüklenen atıfların zaman içinde çelişkili bir hal alması, kavrayış sorunundan değil, görme biçimindeki zafiyetten kaynaklanıyor. Asıl gerçek; kapitalizmin doğurduğu modernizmle, emperyalizmin gayri meşru çocuğu post modernizm arasındaki miras kavgasıdır. 'Post modernizm aslında modernitenin içinde hep vardı, onun devamıdır.' diyen Lyotard, kapitalizmi tanımlamada zaman zaman sıkıntıya düşer. Kapitalizmi kozmik enerjiden kaynaklanan bir gelişmenin nedeni olarak görür. Bu gelişmenin gerçekleşmesi için toplum içinde birtakım tatsız olayların yaşanmasının gayet normal olacağını, kapitalizmin haksızlığı, bir amaç için yaptığını söyler. Sonuçta elde edilen gelişme insanlık adınadır. Bu kanıyı oluşturan neden 'gelişmeyi insanlık değil, gelişme insanlığı geliştirir' düşüncesinde yatar. Ancak daha sonra kapitalizm insana özgürlük veremez noktasına gelecektir. Kapitalizmin erken evresinde modernite, insanın yücelişi olarak görülürken, savaş sonrası bütün kötülüklerin nedeni olarak gösterilmesinin pek fazla önemi yoktur. Kapitalizm köhne ve eskimiş bir sistem olarak kendini tasfiye etmediğine göre henüz bir uzlaşmaya da varılmamıştır. İnsana özgürlükler sunan post modernizm anlatısında, eşit olmayan iki sınıf arasında imkansız olan uzlaşma nasıl sağlanmıştır sorusuna Habermas, bu iki alan üzerinden sağlanan demokratik birliktelik ve uyum sadece kamusal alan üzerinde olmuştur, şeklinde yanıt verir. 'Ancak ortaya çıkan bu yapı yok olmaya mecburdur' saptaması post modernizmi açıklamada yetersizdir. Lyotard ve Habermas da aslında modernizmi benimseyen ve onun ilkelerine bağlı olan solculardır. Gerekçe, kapitalizmden başka seçenek olmadığı düşüncesinde yatmaktadır. Toplumsal gelişmeleri analiz etmekle, estetik bir saptamanın tanımlandığı bir sonuca varılmadığı görülüyor. Modernizmi temsil eden kapitalist zihniyet ile post modernizmi temsil eden zihniyetin aynı iklimden beslendiği kesin olarak bilindiği halde belirsizliğin kaynağı ne olabilir? Herhalde kapitalizm içinde solcu kalmak ya da post modernizm içinde devrimci kalmak olabilir! En tutarlı saptama, modernizmin ölümüne sevinen Jenck'ten geldi. Burada ilginç olan kritik nokta, tüketicinin seçim özgürlüğüne kavuşması ve sanatçının küresel ölçekte iş yapacak olmasının bir devrim gibi gösterilmesidir. Bu tuzağa düşen çok sayıda kelli felli adamın post modernizm saptamaları hala sıkıntılıdır. Sanat kendi gerçeğini, insan için umut gösterilen kavramlarda aramıyor elbet; ancak sağlaması yapılan estetik kategorilerde önemli olduğu görülüyor. Tersinden post modernizme bir işlev yüklenmiş olması onun tanımlanmasını bu açıdan gerekli kılıyor.


Located in a spectacular rural setting in the Santa Cruz Mountains, one hour south of San Francisco, California, the Program is designed as a retreat experience to pursue personal creative work and share in collegial interaction within a small community of artists. Residencies are awarded competitively to national and international artists in the disciplines of choreography, literature, music composition, visual arts, and media arts/new genres. We seek applications from emerging and mid-career artists, for whom appointments as resident artists may make a significant difference to their careers, as well as from established artists with national and/or international reputations. Applicants are evaluated by panels of arts professionals in each category. Those selected are offered living, studio space, and all meals, at no cost, for a 29-day session during the season, which runs from mid-April through mid-November.


İç Monologlar Sergisi sanatçının çocukluğunun geçtiği Almanya Türkiye arasındaki ülke ve diller arası gidip gelmeleri sırasında aidiyetini sorgulaması ve ilerleyen yıllarda kültürel ve entellektüel zeminde sürdürülecek varoluş arayışında kendini bulması gibidir. İki dil ve iki kültür arasındaki bu gidip gelmeler, kurgusal duygu devinimlerimlerine de yön vermiştir aslında. Figürlerde çocukluktan itibaren aile ve toplum içinde yaratılan her tür baskı ve kısıtlamalardan kendini kurtarıp özgürleştiren, aynı zamanda da kontrol edebilen iç sayıklamaların birbirleriyle diyalog kurmalarına imkan tanınmıştır. Bu yönüyle de sağaltıcı bir ifadelendirme biçimi kurulmaya çalışılmıştır. Sanatçı, bireysel ve toplumsal ilişkiler üzerine kavramsallaştırdıği hacimlendirmelerinde 2004 yılından sonra hazır nesne kullanımına yoğunlaşmıştır. Bu hazır nesne kullanımı, 2008 yılından itibaren daha ziyade enstalasyon temelinde sürmektedir. Şahin, hazır nesne kullandığı eserlerinde bir gerçeğin karşısına bir başka gerçek çıkararak bir tür düalite yaratmayı tercih etmektedir. Sergide yer alan çalışmalar, 2013 yılının sonlarından, 2015 yılının başlarına dek yaklaşık bir buçuk yıllık bir çalışma evresini kapsamaktadır. Yeşim Şahin'in İç Monologlar sergisini 5-28 Mart tarihleri arasında C. A. M. Galeri'de izleyebilirsiniz. Yesim Sahin's solo show Inner Monologues is about the artist questioning her identity initiated by the journeys taken in her childhood between Germany and Turkey, which led to an exploration of herself in the following years through a cultural and intellectual based search of existence. The dilemmas between the two languages and cultures influence the formation of the works in the show. Through the figures, there is a possible communication formed between the inner monologues and the actual reactions against the pressures and restrictions formed by the family/society since the childhood. Thus, the works can be interpreted as a salvation of the artist. The artist, concentrating on personal and social relations in her works, has begun to focus on ready-mades after 2004. Sahin poses one reality against another and chooses to develop a duality through her works. The solo exhibition will show pieces produced between the years 2013 2015. Yesim Sahin's Inner Monologues can be viewed at C. A. M. Gallery between the dates 5-28 March.


Galeri Zilberman'ın proje alanı Didem Özbek'in 'İtici Güç' isimli sergisini gerçekleştirmekten mutluluk duyar. İtici Güç, Galeri Zilberman'ın Mısır Apartmanı ikinci katında yer alan mekanında 14 Mart 2 Mayıs tarihleri arasında görülebilir. Sergi kelimesinin Türk Dil Kurumu sözlüğündeki birinci anlamına referans olarak kullanılan 'Bir karpuz sergisi açabilmek için projeler yapmakta idi' cümlesinin izini süren Didem Özbek zaman içinde 'Kırmızı Bayrak / Mavi Bayrak / Beyaz Bayrak' olarak özetlediği çok katmanlı projeler dizisini geliştirdi. Özbek bu proje serisinde bir sanatçının varlığını; yaratma, üretme, sergileme ve işini satma süreçlerini gerçekleştirebilmek adına kendini nasıl konumlandırdığını ve başarılı olabilmek için kurması zorunlu profesyonel ilişkileri, Sait Faik Abasıyanık'ın Bir Karpuz Sergisi başlıklı hikayesi üzerinden kurgulayarak sorgulamayı amaçlıyor. Galeri Zilberman'ın proje alanında sergilenecek olan İtici Güç isimli yerleştirmesinde sanatçı projesinin ikinci aşaması olan Mavi Bayrak sürecinden üçüncü aşaması olan Beyaz Bayrak sürecine geçiyor. Korkularını yenebilmek adına göstermek zorunda olduğu cesaret, kabullenme ya da teslimiyet gibi yıpratıcı duygularla tıpkı Bir Karpuz Sergisi hikayesindeki dilenci ve mesen misali bir kenardan denize girerek ya da denizi izleyerek yüzleşiyor. Mayıs-Haziran 2012'de SALT Galata'da gerçekleştirdiği bir yayın, yerleştirme, performans ve tartışma dizisiyle kısaca Kırmızı Bayrak dediği projesinin ilk aşamasını gerçekleştiren Özbek, Bir Karpuz Sergisi hikayesinin ilk kez yayınlandığı 20 Mayıs 1936, Çarşamba tarihli Kurun gazetesinin üzerine müdahalede bulunarak, 76 yıl sonra 20 Mayıs 2012, Pazar günü 1000 kopya olarak yeniden yayınlamış ve 1936 gündemini günümüz gündemine bağlayacak bir Pazar İlavesi'ni Mayıs 2013'de yayınlamak üzere çalışmalara başlamıştı. Ancak ülke gündemindeki beklenmedik değişiklikler 1936 tarihli Kurun'da da etkisini gösterdi ve sanatçı kurduğu ilişkileri güncellemeye karar verdi. 2014'ün ilk yarısındaysa tıpkı açmak istediği karpuz serginin tüm detaylarına vakıf olsa da bunu gerçekleştirmek yerine yüzmeyi tercih eden dilenci gibi Özbek de gerçekleştirmek istediği yayına odaklanmak yerine olimpiyatlara hazırlanır gibi Boğaziçi Kıtalararası Yüzme Yarışları'na katılma hedefine öncelik verdi. Bu süreçte spor ve sanat dünyasındaki rekabet ve sürekli zirvede olma baskısının benzerliklerini kendi üzerinde deneyimledi. Seçkin bir spor ya da sanat etkinliğinin öznesi olabilmek için sadece rekabet ve başarıya odaklanmak değil, yaptığın işten keyif alma duygusunu da işin içine katmak gerektiğini düşünen Özbek projesinin ikinci etabını kamusal alanı mavi bayraklı bir plaj gibi değerlendirerek Boğaz sularını dünyanın en temiz ve yüzülmesi keyifli deniziymiş gibi tarif eden kadınlı-erkekli bir grubun arasında var olarak, onların yaşam çoşkusundan ve Sait Faik'in İstanbul sularında yüzmeyi çok seven dilenciyle meseninden ilham alarak kurguladı. Boğaz kıyısındaki bir kaldırım kenarında gerçekleştirmek istediği bu projesinin bürokrasi sarmalına takılıp kamuya açık bir programla gerçekleşme şansı bulamaması, sanatçının Boğaz akıntısında bir ileri bir geri yüzmeye devam ederek projesine itici güç kazandırmak ve kamusal alandaki yaratıcı çözümleri gözlemleyerek yeni işler üretmesini sağladı. İtici Güç kafamıza adeta kazınan engellerin etkisini sürdürmesinde kişinin rolünü sorguluyor. Nerede takılıp kaldığımızı bir kaldırımda oturmuş düşünürken tüm bu yıpratıcı süreç içerisinde üzerine bastığımız beton kütlenin eriyip sonsuz bir kumsala dönüşebileceğine dikkat çekiyor. Yerleştirmede kullanılan Türkçe metin karşılaşılan engelleri, İngilizce metinse bunu aşabilmek için beyne işlenmesi gereken farklı yaklaşımlara işaret ediyor. Özbek'in İtici Güç yerleştirmesinin bir parçası olarak göstereceği LODOS isimli video çalışmasında, sanatçının üstesinden geldiğini sandığı korkularıyla hiç beklemediği bir anda yeniden karşılaşınca nasıl nefessiz kaldığını görüyoruz. Hepsi ilginç bir şekilde görme ve hissetme yetisinden yoksun, çoğu beyaz ya da solgun varlıklar arasında tek farkındalığa sahip canlı olarak ilerlemeye çalışan sanatçı korkularını etkisiz kılamadığı sürece hiç bir ortamda varlığını sürdüremeyeceğini düşünüyor. Bu video İtici Güç yerleştirmesi beraberinde, Galeri Zilberman'ın proje alanında 9 Mayıs 2015 tarihine kadar izlenebilir. Didem Özbek İstanbul'da yaşayan ve çalışan bir sanatçı ve tasarımcı. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi'ndeki Grafik Tasarım eğitiminden sonra, Londra'daki Central St Martins College of Art & Design'da İletişim Tasarımı Masterı'nı tamamladı. Kavramsal sanat projeleri üzerine yoğunlaşan sanat pratiğinde basılı malzeme ve sanatçı kitapları aracılığıyla izleyici katılımına açık performatif yerleştirmeler gerçekleştiriyor. International Design Center Nagoya, Japonya (1997); Akbank Sanat, Türkiye (2003); Umetnostna Galerija Maribor, SIovenya (2006); Museo Madre, Italya (2009); Tate Modern, Britanya (2010); CCA Ujazdowski Castle, Polonya (2010), Local Global Plan, Danimarka (2011); Asia Triennial Manchester '11, Britanya (2011); SALT Galata, Türkiye (2012) ve 9. Şangay Bienali Bandung Pavyonu (2012) Çin'de işleri sergilenen Özbek İstanbul'daki PiST/// Disiplinerarası Proje Alanı ortak kurucularından. Daha fazla imaj ve bilgi için Zeynep Temiz ile iletişime geçebilirsiniz: zilberman@galerizilberman. Galeri Zilberman's project space is pleased to announce Didem Özbek's exhibition titled Propulsion. It can be visited at Galeri Zilberman's space on the second floor of Mısır Apartmanı between March 14 and May 2. dictionary, Didem Özbek has in time developed a multi-layered project series which she summarises as Red Flag / Blue Flag / White Flag. In this project, Özbek aims to fictionalise and question an artist's being; how he/she positions him/herself to be able to create, produce, exhibit and sell his/her work, and the professional relationships he/she has to form in order to be successful, using Sait Faik Abasıyanık's short story Bir Karpuz Sergisi / A Watermelon Exhibition. In her installation Propulsion, the artist passes on from Blue Flag, the project's second phase, to its third, White Flag. She faces wearing emotions such as courage, acceptance and resignation that she needs to show in order to overcome her fears, by going in the sea or watching the sea just like the beggar and the patron in A Watermelon Exhibition. Özbek realised the first phase of her project she calls Red Flag with a series of publications, installations, performances and debates in May and June of the year 2012 at SALT Galata. She modified the Wednesday, 20 May 1936 issue of the newspaper Kurun, in which A Watermelon Exhibition was first published, and re-published one thousand copies of it 76 years later on Sunday, 20 May 2012, and started work on re-publishing in May 2013 a Sunday supplement which will tie the agenda of 1936 to the agenda of today. However, the unexpected developments in the country's agenda proved the effect of the 1936 Kurun, and the artist decided to update the relationships she formed. In the first half of 2014, despite having a good grasp of all the details of the watermelon exhibition she wanted to open, she instead chose to swim like the beggar in the story and gave priority to her aim to participate in Boğaziçi Intercontinental Swimming Competition. During this period she experienced the similarities between the pressures of competition and staying on top in the worlds of sports and arts. Özbek believes that in order to be a subject of an elite sports or arts event, one should not only focus on competition and success, but to make sure they get enjoyment out of the work they do as well. She devised the second phase of her project by using public space as a blue-flagged beach, by including herself amongst men and women who describe the Bosphorus waters as the world's cleanest and the most pleasant to swim in, getting inspired by their zest for life and Sait Faik's beggar and his patron who loved swimming in the Istanbul waters. She originally wanted to realise this project on a pavement on the Bosphorus shore. The bureaucratic reasons that prevented it from taking place in a public space inspired her to give 'propulsion' to her project by swimming up and down the Bosphorus stream and producing new works by observing creative solutions in public space. Propulsion examines the role of the individual in the continuous impact of the obstacles that are imprinted in one's mind. It draws attention to the fact that while we may be sitting on a pavement somewhere thinking about where we got stuck, the concrete block we've stepped on during this wearing process could melt and turn into an endless sandbank. The Turkish text used in the installation points out the obstacles met, while the English one talks about the approaches one should imprint on the brain in order to tackle them. In Lodos, a video Özbek will present as part of the Propulsion installation, we witness how the artist was left gasping for air when faced with fears she thought she had already overcome. The artist, trying to move along as the only living being with a sense of awareness amongst the interestingly all blind and senseless and mostly white or pale beings, thinks she will not be able to continue her existence in any environment unless she neutralises her fears. This video can be watched as part of the Propulsion installation at Galeri Zilberman's project space until May 2, 2015. London's Central St Martins College of Art & Design. In her practice which focuses on conceptual art projects, she realises public performative installations using printed material and artist books. She has had works exhibited at International Design Center Nagoya, Japan (1997); Akbank Sanat, Turkey (2003); Umetnostna Galerija Maribor, Slovenia (2006); Museo Madre, Italy (2009); Tate Modern, UK (2010); CCA Ujazdowski Castle, Poland (2010), Local Global Plan, Denmark (2011); Asia Triennial Manchester '11, UK (2011); SALT Galata, Turkey (2012) and the 9th Shanghai Biennial Bandung Pavillion, China (2012). She is also a co-founder of PiST /// Interdisciplinary Project Space in Istanbul. Please contact Zeynep Temiz for more images or information at zilberman@galerizilberman.


x-ist, 5 Mart 4 Nisan 2015 tarihleri arasında sanatçı Seda Hepsev'in beşinci kişisel sergisine ev sahipliği yapıyor. Seda Hepsev'in geniş ve çoğu zaman yerel bir kavrama odaklanan işlerden, hayatın bütününe dair minör alıntılara geçişinde, İstanbul'dan Zürih'e taşınması da etkili oldu. Sergide dağ imajlarından oluşan, farklı tekniklerle üretilmiş iki ayrı seri ve tuval resimleri görüyoruz. Hepsi iç mekanlarda, farklı kişilerle geçirilen zamanları temsil eden eserler, fotografik anları resim üretiminin kendi zamanına yayarak, bir hesaplaşma yoluna gidiyor. Pasif Meydan Okuma serilerinde ise, kumaş üzerine işlenen dağ motiflerine ve desenlere rastlıyoruz. Bu kez yalnızca zamana değil, direkt dağ imajının kendisine de takıntılı denilebilecek şekilde meydan okunuyor. İzleyicilere dağıtılacak posterler de serginin bir parçası. Desenlere, işlemelere ve bu posterlere bir bütün olarak baktığımızda, sanatçının hayatının vazgeçilmezi haline gelen dağ imajını tüketme, ya da galerinin kapalı mekanının içerisinde açık mekan görüntülerinden oluşan yeni bir kapalı mekan yaratma girişimi daha net algılanıyor. x-ist is hosting the fifth solo exhibition by Seda Hepsev between March 5 and April 4, 2015. Hepsev's exhibition entitled a mountain in the finger, a mountain in the anus, a mountain riding an elephant takes its name from the expression a sun in the finger, a sun in the anus, a sun riding an elephant in Etel Adnan's book The Arab Apocalypse. Seda Hepsev's migration from Istanbul to Zurich also had an impact on her transition from generic works often focusing on a local concept into minor quotes about life as a whole. In the exhibition we see two separate series of canvas paintings realized in different techniques and composed of mountain images. The works, all representing moments passed indoors with a variety of individuals, spread photographic moments into the time of the painting process, to settle the accounts. In the Passive Challenge series, on the other hand, we encounter motifs and patterns of mountains embroided on fabric. This time the challenge is not only against time, but also an obsessive one against the very image of the mountain. The poster to be distributed to the viewers is also part of the exhibition. As we look to the patterns, embroideries and these posters as a whole, we perceive more clearly the artist's venture to consume the image of mountain indispensable for her life, or to define a new indoor space composed of outdoor views within the gallery.


This summer, join us in Northern California for two weekends of intensive artists' workshops at the Redwood Summer Arts Institute located on the beautiful campus of Humboldt State University. With the aid of our roster of accomplished artists and educators, we have developed an exciting multimedia curriculum for summer 2015 that reflects the diversity of the contemporary creative environment. The Redwood Summer Arts Institute will allow attendees to work one-on-one with industry professionals and with groups of like-minded individuals. The well-equipped studios on the campus of Humboldt State University are truly exceptional. Participants will have access to multiple state of the art computer labs, spacious painting studios, sculpture fabrication facilities, jewelry and ceramics labs. This one-of-a-kind experience is situated in the midst of the spectacular natural beauty of Humboldt County. Magnificent, unspoiled beaches are located less than ten minutes from campus. The world's tallest trees and most magnificent old-growth redwood forests are also easily accessible within a few minutes' drive. The progressive community of Arcata has a vibrant intellectual life and a small-town feel that is easy to fall in love with. Arcata offers a plethora of outdoor activities including hiking, biking, surfing and kayaking. The city of Arcata is located 280 miles north of San Francisco.


Galeri Zilberman Guido Casaretto'nun Sinestezi isimli solo sergisini duyurmaktan mutluluk duyar. Sergi Galeri Zilberman'ın Mısır Apartımanı'nın üçüncü katındaki mekanında 14 Mart 2 Mayıs tarihleri arasında görülebilir. Antik Yunan'da birleşik duyu anlamına gelen bir terimden adını alan Sinestezi, bir duyunun başka bir duyuyu tetikleyerek birden fazla algı modu yaratmasına neden olan bir olgu. Çalışmalarında doğanın algılanma biçimlerini odağına alan ve bunu dijital yöntemlerle yeniden üreten Casaretto da, son dönem çalışmalarından oluşan bu yeni sergisiyle duyumsama olgusuna yoğunlaşıyor. Elektronik bilginin, farklı malzemelerin ve sanat tarihsel referansların içiçe geçtiği bu sergide, sanatçı, malzemenin fiziksel niteliği ve sanat tarihsel bağlamdaki algılanma şekilleriyle ilgili farklı duyumsamaları üstüste çakıştırıyor. Guido Casaretto'nun bu son çalışmaları, galerinin geniş mekanında birbirleriyle kurdukları yoğun ilişkiyle kendi alternatif doğasını kurguluyor ve izleyiciyi onu keşfetmeye çağırıyor. Fiziksel yakınlaşmanın başlattığı etkileşim, sanatçının çalışmalarında kullandığı beton, deri, toprak ve epoksi malzeme ile çok boyutlu duyumsallığın derinliklerine iniyor. Klasik resmin önemli konularından narin bir geyik, konstrüktif demirlerle kaskatı bir betona dönüşürken; bir başka hayvanın derisi bir resim yüzeyine dönüşüp yine bir klasik boyama olan Chiaroscuro stilinde güçlü bir erkek figürüne tual oluyor. Casaretto, sanat eyleminin köklerindeki biçim ve içerik konusunun derinlerine inerek özne ve nesne ilişkisini bugünün referanslarıyla yeniden yorumluyor. Üç boyutlu modellemenin günümüzde geldiği nokta da, David şablonuyla sergiye dahil oluyor. Bu şablondan hareketle modellenen büstler, sanatçı tarafından elle boyanarak 3 boyutlu desenlerle kendine has yeni bir gerçekliğe kavuşuyor. Sanatçı, kendi fiziksel boyama eylemiyle adeta bir makine titizliğinde oluşturduğu resimle bir ara katman yaratarak izleyici ile nesne arasındaki ilişkinin doğasını belirliyor. Önceki dönem çalışmalarında dijital ortamda geliştirdiği gerçekçi doğa tezahürleri, bu çalışma serisiyle makine üretimine sanatçı müdahalesiyle tersine dönerek el yapımının biricikliğiyle onun fiziksel niteliğini tanımlıyor ve izleyicileri bu duyumsallığı deneyime davet ediyor. Guido Casaretto'nun sergisi Sinestezi 2 Mayıs tarihine kadar Mısır Apartmanı'nda görülebilir. Ayrıntılı bilgi için lütfen Zeynep Temiz'le iletişime geçiniz: zilberman@galerizilberman. Chiaroscuro: Italyanca chiaro ve scuro kelimelerinden oluşan, görsel sanatlarda güçlü üç boyutlu etki yaratmak üzere acık ve koyu tonlarla oluşturulan boyama tekniğine verilen ad. Guido Casaretto (1981) Guido Casaretto İstanbul'da yaşayıp çalışmaktadır. İki kişisel sergi açtığı Sanatorium Art'ın aynı zamanda kurucularındandır. Çalışmaları 2011 Venedik Bienali dahil pek çok karma sergide yer almıştır. Galeri Zilberman'la yaptığı ikinci solo sergisi olan Casaretto'nun pek çok özel koleksiyonda çalışması bulunmaktadır. Galeri Zilberman is proud to announce Guido Casaretto's new solo exhibition Synesthesia. The exhibition can be visited at Galeri Zilberman on the third floor of Mısır Apartment, between March 14th and May 2nd, 2015. Synesthesia, a phenomenon in which stimulation of one sensory or cognitive pathway leads to automatic, involuntary experiences in a second sensory or cognitive pathway, is named after a term meaning united sensation in Ancient Greek. Dealing with the types of perception of nature and reproducing it with digital means, Casaretto focuses on the phenomenon of sensation with his new exhibition that is comprised of his most recent works. Engaged with electronic information, various materials and art-historical references, the exhibition overlaps the different sensations with regard to the physical quality of the material and the types of perception within the concept of art history. The recent works of Guido Casaretto create their alternative nature through the intense relationship they establish with each other and invite the viewer to discover it. The interaction triggered by the physical approach goes deep down into the multidimensional sensation through the materials used by the artist such as concrete, skin, soil and epoxy. A delicate deer, one of the significant topics of a classical painting, transforms into a solid concrete with the use of constructive iron while a skin of an another animal turns into a canvas on which a robust male figure is depicted with the classical painting technique Chiaroscuro. Casaretto reinterprets the subject-object relation by getting to the bottom of form and content matter with today's references. A stage where three-dimensional modeling has reached so far is also included in the exhibition with the template of David. Effigies modeled from this template and hand-painted by the artist reach a unique form of reality with the use of three-dimensional patterns. Creating an interlayer through the painting composed by the activity of hand painting with utmost meticulousness, the artist determines the nature of the relationship between the viewer and the object. The former works of Casaretto, comprised of realistic manifestation of nature created in digital environment, are reversed by these new series of works through the manual intervention of the artist to the machine production. The works define the uniqueness of the handmade and invite the viewers to experience the sensation. Guido Casaretto's new exhibition, Synesthesia, can be seen until the 2nd of May at Mısır Apartment. For further inquiries, please contact Zeynep Temiz: zilberman@galerizilberman. Chiaroscuro: An artistic technique developed during the Renaissance, referring to the use of exaggerated light contrasts in order to create the illusion of volume. Born in 1981, Guido Casaretto lives and works in Istanbul. He was among the founders of the Sanatorium Art, where he had two solo exhibitions. His work has been exhibited in many exhibitions including the 2011 Venice Biennale. This is his second solo exhibition at Galeri Zilberman. His works have been acquired by significant private collections.


Pg Art Gallery 5 29 Mart tarihleri arasında Candaş Şişman, Çınar Eslek, Devran Mursaloğlu, Jak Baruh, Kerem Ozan Bayraktar ve Yonca Karakaş'ın çalışmalarının yer aldığı 'Weltschmerz' adlı sergiye ev sahipliği yapıyor. Weltschmerz, dünyanın sosyal ve fiziksel acımasızlığı karşısında bireyin hissettiği sıkıntı, yabancılaşma, depresyon ve acıya dair bir kavram. Dünyanın idealleştirilmesi ve bu ideal karşısında hissedilen duygusal dalgalanma, Romantik Dönem'de kişiliklenen bir olgu. Sergi, dönemin bu bakış açısıyla, günümüz sanatçısının gerçeklik algısı arasındaki bir tür benzerliği vurguluyor. Bugünün sanatının gerçeklik kavramını sürekli sarsıntıya uğratacak anlatım biçimleri ve üretim teknikleri seçmesi ile algılanan dünyanın reddedilmesi ya da değişime uğratılmak istenmesi arasında, gözle görünür bir ilişki bulunmakta. Gerek küresel gerekse yerel ölçekte yaşanan sosyal değişimler, bireyde sürekli bir kaygı haline, donuklaşmaya ve mekanikleşmeye sebebiyet verirken, aynı zamanda gerçekliğin reddedilmesine de yol açıyor. Sanatın bu reddedişte, kimi zaman şizofrenik denebilecek düzeyde çarpıklıklardan oluşan bir algıya başvurduğu, kimi zaman ise sert ve katı bir biçimde eleştirel bir mekanizma oluşturmayı amaçladığı görülmektedir. Tasarlanan dünyanın hep gelecekte oluşu ve şuan var olanın kişinin evreniyle uyuşmamasına sanatçıların verdiği refleks, bu dünyanın temsilinden ziyade onun başkalaştırılması, parçalara ayrılıp sunulması ya da yeniden üretilmesi şeklinde gerçekleşiyor. Dünyanın kendisine tahammül edemeyişimiz, bir tarafı öz yıkıma giden, diğer tarafı ise onu dönüştürmeye ve iyileştirmeye çıkan yollar yaratıyor. Bu noktada, ne türden bir üretim yöntemi seçerse seçsin, sanatçı olmanın kendisi, bize farklı yaşama modelleri ve bu anlamsızlık hissine karşı çeşitli duyumsama noktaları sunmayı başarabiliyor. Gündelik etkileşimin dışında, sanat üzerinden kurabildiğimiz bu özel iletişim, deneyimlediğimiz kaygı hallerinin benzerliklerini bize göstererek, onları kavramsallaştırmamıza ve tartışabilir kılmamıza olanak tanıyor. Alman yazar Jean Paul tarafından türetilen ve başka bir dile tam olarak çevirisi mümkün olmayan Weltschmerz, kelime karşılığı olarak dünya kederi anlamına geliyor. Romantik dönem şair ve yazarlarının melankolik ve pesimist yapıtlarıyla ilişkilendirilen terim, dünyanın gerçekliğinin yıkıcı doğası karşısında, aklın isteklerinin hep yetersiz kalmasından kaynaklanan varoluşsal acıyı ve anlamsızlık duygusunu ifade etmek için kullanılıyor. Pg Art Gallery is pleased to present Weltschmerz, a collective exhibition that encompasses the works of Candaş Şişman, Çınar Eslek, Devran Mursaloğlu, Jak Baruh, Kerem Ozan Bayraktar and Yonca Karakaş. Weltschmerz will be on view from March 5, through March 29, 2015. Weltschmerz, is a phenomenon that refers to the alienation, depression and suffering an individual experiences when witnessed the physical and social brutality around the world. Romantic Era is frequently represented by idealization of the World and the reference to the fluctuation of the emotions when confronted by this ideal. This show emphasizes a sort of similarity between this perspective of the Romantic Period and the perception of reality of contemporary artists. There is a clear relationship between the forms and methods that contemporary art employs to continually disconcert the concept of reality and the desire to renounce or transform the perceived world. The social changes that are experienced both in global and local levels cause a constant anxiety, mechanization and numbness in human behavior but at the same time they also lead to the renunciation of the reality. This renunciation of art sometimes aims for an utterly harsh mechanism of criticism or resort to a twisted perception, which can be described almost as schizophrenic. When faced with the situation that the desired world is always resides in the future and the present one is not compatible with one's own universe the impulsive action that the artists take is not to represent the world as it is but to transfigure it, deconstruct it or reproduce it. Our inability to reconcile with the world per se lead us either to self destruction or to a path which pushes us to create new ways to transform and improve it. At this point, whatever method he or she chooses, being an artist itself present us new modes of living and so cracks our numb outer cover and creates some sensation. Unlike the everyday contact, this special type of communication we develop through art shows us the similarities of the anxieties we experience and enables us to conceptualize them and eventually to talk about them. Weltschmerz, invented by German writer Jean Paul, is essentially an untranslatable concept that roughly means a feeling of melancholy and world-weariness. The term that is usually associated with the melancholic and pessimistic works of Romantic poets and writers, and is used to describe the existential pain and meaninglessness that originates from the incompetency of the mind's desires in the face of the reality's destructive nature.


! f İstanbul'un Sundance Enstütüsü'yle ortaklaşa yürüttüğü Sundance Senaryo Lab, 8-11 Mayıs tarihlerinde İstanbul'da yapılacak. Bugüne dek Mavi Dalga'dan Kumun Tadı'na pek çok filme senaryo desteği sağlayan atölyeye başvurular 23 Mart'ta sona eriyor! ! f İstanbul Bağımsız Filmler Festivali'nin dünyanın önde gelen bağımsız sinema kurumu Sundance ile 2011'den beri ortaklaşa yürüttüğü Senaryo Lab, bu yıl 8-11 Mayıs tarihlerinde İstanbul'da yapılacak. Atölye için başvurular ise 23 Mart'ta sona eriyor. Ünlü oyuncu ve yönetmen Robert Redford tarafından kurulan Sundance Senaryo Lab, yeni yeteneklerin orijinal film projeleri geliştirebilecekleri ve önde gelen yazarlar ve yönetmenlerle çalışabilecekleri bir ortam yaratmak amacıyla 1981 yılında başladı. Quentin Tarantino'dan Darren Aronofsky'ye, Steven Soderbergh'den Shirin Neshat ve Paul Thomas Anderson'a günümüzün önce gelen yönetmen ve senaristlerinin sinema tarihine geçen projelerinin ilk adımlarını attıkları Sundance Senaryo Lab, 2011'den beri de! f İstanbul kapsamında Türkiyeli üç projeye senaryo danışmanlığı imkanı yaratıyor. İstanbul çalışmasına katılan danışmanlar arasında bugüne kadar ünlü İsrailli senarist ve yazar Etgar Keret, I Am Slave/Ben Köleyim, Death of a President/Bir Başkanın Ölümü filmlerinin yönetmeni Gabriel Range, Attenberg'in yönetmeni Athina Rachel Tsangiri, Amreeka/Amrika'nın yönetmeni Cherien Dabis, Hayat Var, Kosmos filmlerinin yönetmeni Reha Erdem ve 9, Ara, Gölgesizler, Ses ve Nar filmlerinin yönetmeni Ümit Ünal, Güneşe Yolculuk, Bulutları Beklerken, Pandora'nın Kutusu ve Araf filmlerinin yönetmeni Yeşim Ustaoğlu gibi isimler yer aldı. Sundance Senaryo Lab'in bugüne dek destek verdiği projelerden; Aysim Türkmen'in Çekmeköy Underground, Zeynep Dadak ve Merve Kayan'ın Mavi Dalga, Zeynel Doğan ve Orhan Eskiköy'ün Babamın Sesi, Aslı Özge'nin Hayatboyu, Melisa Önel'in Kumun Tadı ve Erol Mintaş'ın Annemin Şarkısı filme çekildi ve festivallerden ödüllerle döndü. Atölyenin son iki yıldır destek verdiği projelerden, Barış Sarhan'ın Cemil Şov, Ülkü Oktay'ın Kendi Aramızda ve Ceylan Özgün Özcelik'in Kaygı'sı ise bu yıl Kültür Bakanlığı tarafından ilk film desteği aldı.


Bu resmin eleştirilmesi konusunda açık bir kapı bırakmıştım. İstedim ki eleştiri konusunda da doğru bir anlatımı yakalayarak sanattaki değerlerin yerine oturtulmasında hepimizin katkıları olsun, sanatın içine biraz daha birlikte girilsin. Bugüne dek hiç kimseden eleştiri içeren bir yazı veya açıklama gelmedi. Gelmesini gerçekten çok isterdim; çünkü ülkemizin doğru eleştiri yapanlara çok ama çok gereksinimi var. Gelmeyince de bunun kınanacak ve başkalarını suçlayacak bir yanı yok, anlayışla karşılanması gerekiyor. Çünkü sanat konusundaki eleştiri, eleştirilerin en zorudur. Başarabilmek de o denli zordur. Bu nedenledir ki ülkemizde görsel sanatlar alanında gerçek bir eleştirmen olamadı. Çok uyduruk, yüzeysel, sanata ilişkin yapıdan uzak ve temelsiz eleştirilerle işine gelene övgü, gelmeyene sövgü gibi yazıları oluşturan sanattan anlamayan kişilerin eleştirmenlik adı altındaki görüşleri tutarsızlıklardan başka bir şeyi yansıtmıyordu. Sanat eleştirisi çok iyi bir görgü, bilgi ve deneyim istiyor. Çağın ve güncelliğin yeterince izlenmesinin yanında sezgiler de doğru sonuçları yansıtmaya yardımcı olacak biçimde kullanılmalı. Bir de eleştirmenin nasıl boya yutulduğunu bilmesi gerekiyor. Öyle hariçten gazel okumakla olmuyor. Sanat tarihi yalayıp yapıtın gerçeğini yansıtamayışını bir yığın sanat tarihi bilgilerine kaydırarak işi kaypaklığa dökmekle, Adam ne çok şey biliyor... dedirtmekle sanat eleştirisi yapılamaz. Sanatta eleştiri başlı başına önemli bir yer tutar ve eleştirinin işlevsel açıdan da toplumun aydınlanmasında özel bir yeri vardır. Bir yanlış bin bela açar insanlığın başına. Sanat denilince diğer konulardaki eleştiri ve eleştiricilikten apayrı özel bir konumda olduğu bilincini taşımak gerekiyor. Vurun abalıya anlayışıyla yapılan eleştirilerle gidilse gidilse sanatsızlığın vahşetine hızla gidilir. Sanat, insan duygu ve duyarlılığını üst düzeyde insana özgü bir anlayışla ele alıp insanları insanlık yolunda sanatla yüceltmeyi öngörür. Eleştirinin erimi de bu olmalı. Yetersiz ve çürük bir eleştiri insanda gerçek bir güzelduyu yerine kabalaşmışlığı, yozluğu ve duyarlılıktan yoksunluğu ortaya koyar. Bizler ne yazık ki böylesine olumsuzluklarla beslendiğimiz için sanatta zehirlendik; ilerleyemedik. Bilim ve teknik alanında Almanya yılda yirmi üç bin patent alırken bizler ancak üç bin sayısına ulaşıyoruz. Hele bu son günlerde kaça düştü bilemem. Bir başına Siemens yılda dört bin patent sayısına ulaşıyor. Her alanda hızla ilerleyen kalkınmış ülkeler sanatta da başı çekiyor. Eleştiri yapılmasını istediğim bu resme gelince önce yapısal özelliğine göz atalım: Organik bir biçim anlayışının olduğu apaçık ortada. Bunu güçlendirici ve etkili kılıcı bir yapı anlayışına uygun biçim ve renk anlayışıyla organik bir kitleye dışa vurumcu bir özellik kazandırma bilinci kullanılmış. Birden bire sanatçının vermek istediği kütle öylesine kendi içinde ağırlık elde etmiş ki onu hemen algılamamızı istemesi konusunda gerçekten başarılı. O kitle kendi içinde eriyerek birbirine yapışmış organları bir bütüne dönüştürülerek yerinden söküp atamayacağımız güce ulaştırılmış. Özel bir dışa vurumculukla karşılaşıyoruz. Çünkü organik bir bütünü daha vurucu yapabilmek için geometrik bir bölüntüyü kullanmış. Geometrik biçime böyle bir görev yüklemek kütleyi eritmiyor, daha da etkili kılıyor. Geometrik bölünme salt leke düzeyinde bırakılarak kitledeki ayrıntıların zayıflatılması engellenmiş. Organik anlayış öylesine güçlü ki iki insan diye düşünmemize karşın hiçbir yerde insana özgü bilinen doğru bir beden yapısını da göremiyoruz. Çünkü erime ve yapışma başarıyla kullanılmış. Bir bakıma her şeyi tam anlamıyla saptamanın yerini duyumsamaya bırakıyor. Sanatçı vermek istediği duyguya ağırlık kazandırmak için bedenin doğru orantı ve yapısından bilerek uzaklaşmış, özveride bulunmuş ve ortaya abartı diye adlandıracağımız iç içe girmiş organlarla kendine özgü bedeni oluşturmuş. Ne istediğini, nereye varması gerektiğini biliyor. Yaptığının, organik yapının birbirinin içinde eriyerek birbirinin içine giren özgün ayrıntıları etkili kılacak başka bir güce dönüştürmek olduğu anlaşılıyor. Kompozisyon anlayışına bakınca, vermek ve vurgulamak istediği organik kütleye göre düzenleme yapılmış. Sol tarafı daha çok boş bırakarak kütlenin ağırlık etkisi böyle bir boşlukla arttırılmış. İki bedeni olduğunu düşündürerek tek bir bedene dönüştürülmüş duygusunu yaratmak için kütlenin dışına değil içe dönük yapısına ağırlık verilmiş. İçe doğru giden ve kopmaz bir bütüne dönüşen bir anki duyarlılığının organik bütünlükte başka bir anlama dönüşmesiyle karşılaşıyoruz. Öz ve biçim konusunda bu resim öze yönelik anlayışını tüm gücüyle ortaya koymakta. Bir yapıt yalan söylemez... Çok sık kullandığım bir sözdür. Bu çalışmada da öz ve biçim konusunda öze bilinenden daha çok büyük bir egemenlik tanınmış olduğu apaçık görülüyor. Bunun ne öyküsü ne de masalı vardır. Ne olduğunu öykü ve masal saptırmalarına olanak tanımadan ortaya koyuyor. Renk anlayışındaki bütünlük anlatıma daha çok odaklık kazandırmış. Sıcak renklerin egemenliği dağılmaya olanak vermiyor. Bütünleşmeye katkıda bulunuyor. Renkler öylesine kendi içinde o yapıya uygun bir doğallıkta ki o bütünün ayrılmaz bir ögesi olmuş. Organik yapıya uyarlanan renk anlayışı öz ve biçim konusunda çelişki yaratmıyor. Organik bir yapı anlayışında biçimleri kendine özgü bir organik bütünlüğe ulaştırıyor. Dışarıdan içe giden bu yapı bize içeriden dışarıya doğru da bir dışa vurumculuğa dönüşüyor. Bizde sanat tarihi içinde Remrandt'a taşıyan bir duygu yaratıyor. Rembrandt'ın Vitrindeki Et konulu yapıtıyla yüz yüze getirebiliyor. Acaba? diye de bir soruya neden olabiliyor. Oysa ortada bizi bu duygudan uzaklaştırıp kendine özgü bir anlayışa sürükleyen öylesine bir özgünlük var ki Rembrandt'ın yeriyle bu sanatçının yeri birbirinden ayrılıyor. Elbette geçmişle olan bağlantı bir başka anlayışa dönüştürülmüş. Rembrandt ışığın gücünü her nesne üzerinde kullanabilen bir sanatçı. Nesnelerin özünü değil ışıktaki gücün vereceği değişimleri ortaya koyar. Vitrindeki Et de bir organik nesne ama onun biçimsel görünümü bir abartıya ve değişime uğramamış. Işıkla belli yanları daha etkili duruma getirilerek ışığın egemenliğine dönüştürülmüş. Biçim yine olabildiğince kendi özelliğini korumuş. Yüz çalışmalarında yüzlerin kimin yüzleri olduğu bellidir. O yüzlere çifte kavrulmuş bir nur yapışmıştır. Oysa bu resimde durum bambaşka... Biçimler eriyerek başka bir bütün oluşturmuş. Güzelduyu anlayışını güçlendiren bir başka yanına da değinmek gerekiyor. Koyu ve açık olarak ikiye bölünmüş gibi görünen arka uzamla bütünün kaynaşmasını sağlayan bir başka özellik daha var. Arka uzamda üst bölüm koyu, alt bölümse açık... Koyu olanının bütünü daha iyi anlatıma dönüştüren konuma getirme görevini üstlendiği belli. Yapıt açık değerlerin egemenliğinde. Alt bölümün açık değeriyle bütündeki değerler birleşmiş. Bütün üzerindeki açık değerlerin daha çok öne çıkmasıyla alt taraftaki açıklık birbirleriyle kaynaşma sağlamış durumda. Bir yandan koyu-açık değerler, bir yandan yapısal bütünlük, bir yandan arka ve önün kaynaşmasını sağlamak bir yandan da özgün bir dil kullanarak güzelduyu yaratmak derken bütün üzerindeki renk ve aydınlık değerler bize organik bir anlayışın kendi içinde çelişkisiz sağlam bir üç boyutlu yapıyı oluşturma başarısını gösteriyor. Düzlem ve yatay bölünmeye karşı bütünün yuvar bir biçimde ele alınması bütünü daha çok ortaya çıkarırken bütün üzerindeki renk ve açık-koyu anlayışını da derinleştirmeyi sağlıyor. Tüm yüzeyin ve kompozisyonun böylesi bir yapıyı etkili kılmak için ustaca kullanıldığını düşünecek olursak sanatsal bir anlatımın görevini yerine getirmiş olduğu da anlaşılmış olur. Her şeyden önce etkili anlatımı ve dışa vurumu sağlayan dengeli bir düzenleme ve bütünlüğü sağlayan özgün bir anlatım var. Bu çalışmayı yapanın Düsseldorf Güzel Sanatlar Akademisi öğrencisi olduğunu ben ayrıca bildiğimden okulundaki çağdaş eğitim ve öğretimin bir parçası olmak için seçtiği çağdaş yolda -oranın unutulmaz öğreticilerden- Krieg, Luppertz, İmmendorf gibi ünlü sanatçıların uzağına düşmek istemediğini de gözlemleyebiliyoruz. Çağdaşlığa bakışlarındaki ortak noktayı kendinde özümseyerek bu resmi yapan da yakalamış. Birçoğumuza şöyle bakıp geçilen bir çalışma gibi görünen bu resim eleştiri açısından ele alındığında söylenecek çok sözün olduğunu kaçımız düşünmüştür acaba? Kaldı ki daha derine inildiğinde çok daha fazla söylenecekler de var. Bana göre şimdilik eleştiri konusunda nelere dikkat edilmesi konusunda az çok aydınlatıcı bir bakış açısı sağlamıştır sanırım. Eleştirmenlerin boya yalayıp boya yutmadan boya yalayıp yutanı anlayamayacağını da anlamış oluyoruz böylece. Böylelerince olsa, olsa sanat adına kazıklanmaktan başka bir şey elde edilemez. Eleştiriden çok bir resmin sanatsal açıklaması olarak nitelenecek bu yazıda değindiğim noktalara sanat çalışması yapan bir insan, çalışırken belirtilenlerin kat kat üzerinde bir güç ve çaba harcamaktadır. Kafasından ve duygularından birçok şey geçerken fırçasına haram yedirmemek için çektiği sıkıntıların büyüklüğünü düşünemiyorum bile. İçi kan ağlar insanın, her fırça yerini bulsun diye kim bilir renklerle, olan bitenle ne çok kavgalar yaşamıştır. Haram yemeyenin fırçasından da dupduru, lekesiz bir yapıt ortaya çıkar. Sanat ve sanatçılık da budur. Sanatla ilgisi olmayan çalışmalarla sanatçı geçinenlerin insanlığa ne büyük kötülükler yaptığı da anlaşılmıştır umarım. İnsanlık nasıl yükselir, nasıl alçalır Van Gogh bize çok açık ve çok acı bir biçimde öğretmiştir.


Bu satırları okurken, elinize aldığınız her gazete, baktığınız her televizyon size Yaşar Kemal'in toprağa verildiğini aktarıyor olacak. Yani bu hesaba göre herbiri size yalan söylüyor. Kim kalkıp Yaşar Kemal'i gömebilir ki? Alay mı ediyorsunuz dünyayla? O dünyanın her yerinde düşüncesi, görüntüsü, sesi ile her renkten insandayolculuğuna devam eder... Bugün de, yarın da, 1000 yıl sonra da! Türkiye'nin üç gündür yaşadıklarını, belki ancak 1980'de Jean-Paul Sartre'ın ölümünden sonra Fransa'daki ile kıyaslamak mümkün! Varoluşculuğun büyük filozofu, insan haklarının ve solun yeri doldurulmaz isminin cenazesi de Paris'te benzer bir dev buluşmayla sonsuzluğa uğurlanmıştı. Fransa ve dünyadaki her ülke şimdi Yaşar Kemal'in ölümünü vatandaşlarına duyuruyor. Bu dev yankı, bir yandan Yaşar Kemal'in yokluğunu seslendiriyorsa da, aslında onun evrensel ölümsüzlüğünü müjdeliyor yeryüzüne. Ölümün ne olduğunu bilmiyoruz ki! Neler olup bittiğine dairortada yalnız rivayetler var! Ölüm denilen şey her neyse, bu onun en güzeli, en kutsanmışı olsa gerek! Ölümsüzlüğe geçişin dünyevi töreni bu! Nobel almakla veya almamakla ölçülemeyecek bir şey. Nobel'in şanssızlığıdır, Yaşar Kemal ismini listesine ekleyememiş olmak. Yaşar Kemal'in erişmek istediği bir rüya vardı. Kimi zaman doğrudan, kimi zaman çetrefilli yollardan gelerek bunu ortaya koydu: Hümanist ve bağımsız sosyalizme erişmek. Bu eşitlikçi ve dürüst dünya düzeninin hatasız hayali veya kararlı takibi, kesinlikle Sovyetler'in o baskıcı izdüşümlerinden daha değerliydi. Yaşar Kemal her insanı severdi. Taksicinin de, ayakkabı boyacısının da, balıkçının da, herkesin hikayesini, anekdotlarını dinler, onlara aitefsaneleri bulup çıkarmak istercesine o ruhlarla temasa girerdi. Ne kadar ilginçtir ki, AKP kadrolarından Kemalistler'e, tüm sol fraksiyonlardan dev işadamlarına kadar ülkede herkes şu anda Yaşar Kemal'in yasını tutuyor. Büyük yazarın ateşkesin ana gündemi oluşturduğu gün aramızdan ayrılması birçok insana göre bir işaret. Umarım kirli pazarlıklarla her gün bu konularda restleşenler, hiç olmazsa bu kez onun adına saygı gösterip farklı bir duruş sergilerler. Herkesin aynı anda sahip çıktığı Yaşar Kemal, Sunay Akın'ın da vurguladığı gibi Türkiye'nin ta kendisidir. O güneyin, doğunun, dağların, ovaların, kasabaların Yaşarı'dır, Kemali'dir, Sadıkı'dır. Dünya yazarı olmadan önce ırgat katipliği, işçilik, yazıcılık, şairlik, röportajcılık yapmıştır! Sonuçta tarlaların, yolların, kahvelerin, güçsüzlerin, hak arayanların dili, iletkeni olmuştur. Yaşar Abi'nin hayat mücadelesine atılma ve talebelik yıllarındaki en yakın arkadaşlarından birini, hatta sıra arkadaşını çok iyi tanırım. Adı Suphi'ydi. Babam olurdu kendisi... Az mı dinledim ondan ortak yaramazlıklarını! Az mı gülerek anlattılar bana lakaplarını, maceralarını! 1983'te, tam 15 yıllık bir aradan sonra İstanbul'daki ilksergimin açılışında o kalabalığın ortasında yanıbaşımda Yaşar abi vardı. Güven verici yorumlarını bonkörce dağıtıp bana destek oluyordu. Sık sık birbirimizin evine giderdik. Basınköy'de yağmurlu havalarda uzun yürüyüşlerde bana hep romanlarından hangilerini, hangi sırada okumamı tercih ettiğini anlatırdı. Sonra evde Tilda'nın demlediği çayla beraber kek yer ısınırdık. Hatta bir gün beraber resim bile yapmıştık! Tilda'nın özenli tercümeleriyle Yaşar Kemal efsanesinin uluslararası arenaya taşınmasındaki dev emeği, Türk edebiyatının en güzel borcudur. Şimdi tekrar soruyorum size, yerel destanlardan, öykülerden, en çağdaş dille kaleme alınmış bir dünya edebiyatı çıkaran bu devi, kim nasıl gömebilirmiş, şaşarım! Cumhuriyet bile hazırladığı ekin kapağına Bir yanardağ söndü yazmış. Arkadaşlarım adına özür dilerim. Heyecandan aceleye gelmiş. Doğrusu şu: Bu yanardağ artık hiç sönmeyecek!. Not: 03.03.2015 tarihinde Cumhuriyet Gazetesi'nde yayımlanmıştır.


Emperyalist blok Suriye'de Esad'ın devrilmesi için her şeyi yapıyor. Tunus'da başlayıp tüm Ortadoğu'yu kapsayan Arap Baharı senaryosunu Suriye'de de reform adı altında piyasaya süren emperyalizm, ardında kirli bir iz bırakarak yoluna devam ediyor! Katil Esed!, Diktatör Esed naraları atanların dertlerinin halk olmadığını, işin içinde başka şeylerin olduğunu çok güzel özetliyor Suriye Notları... Suriye konusunda, egemen medyanın dezenformasyon ve manipülasyonlarının haddi hesabı yok. Emperyalistler emellerine ulaşabilmek için her geçen gün daha da alçalabiliyorlar. ÖSO, El-Nusra, IŞİD gibi bilumum gerici silahlı çetelerin yaptıkları işkenceler, katliamlar, mahallelerde patlattıkları bombalar ve orayı yerle bir etmeleri egemen medyada yer almıyor. Aksine tüm bunlar belirli kanallara Suriye Ordusunun başının altından çıkıyormuş gibi servis ediliyor. İşte böylesine bir süreçte her türlü emperyal oyuna, kirli çıkarlara karşı Suriye halkı ve Esad direniyor. Ülkelerini emperyal güçlere teslim etmiyorlar. Sevra Baklacı 2011 yılında Arapça eğitimi için Suriye'ye gitti, bu dönemde başlayan savaşa rağmen ailesinin ve yakın arkadaşlarının Türkiye'ye dön çağrılarına kulak asmayarak, Suriye'yi, eğitim gördüğü ülkeyi yalnız bırakmadı. Bu süre zarfında Türkçe ve Arapça çeviriler yapan, SANA'da spikerlik yapan ve Şam radyosunda Suriye halkının sesi olan Sevra Baklacı'nın Suriye Notları kitabı Ortadoğu ve Suriye üzerindeki emperyalist projeleri içeriden bir gözle bizlere aktarıyor. Suriye Notları, yazarın soL gazetesinde yazdığı köşe yazılarından oluşuyor. Arap alevisi Banyaslı Nidal Cennud, Abdullah Tabara, Meryem, Ebu Ceylan, Mustafa, Muhammed Said Ramazan El Buti ve isimsiz binlerce kahraman var Suriye'de. Hepsinin ayrı ayrı hikayesine rastlıyoruz kitapta. Kitabı okurken hüzünlenmemek ise elde değil. İnsanların her gün ölüm korkusu yaşaması, ailelerin çocuklarını bir daha eve dönemeyebileceği gerçeğiyle karşı karşıya kalarak okula göndermesi, insanların nasıl bir psikoloji içinde yaşadıklarını anlamamıza yetiyor sanırım. Suriye'de savaştan önce de sonra da insanlar din, mezhep, kimlik farkı gözetmeden kardeşçe yaşadılar, yaşıyorlar, Türk, Kürt, Arap, Ermeni; Müslüman, Hıristiyan fark etmiyor. Suriye halkı, farklılıklarını bir sorun olarak görmüyor, bir çeşitlilik olarak benimsiyor. Ve hep beraber yaşayıp emperyalizme karşı hep beraber mücadele veriyorlar. Sevra Baklacı, savaşın ortasında kadın kimliğiyle dimdik durarak bizlere de güzel bir örnek teşkil ediyor. Bize insanlığın, paylaşmanın, dostluğun bitmediğini ve en önemlisi hayatın her alanında mücadele etmek gerekliliğini hatırlatıyor. 134 sayfadan oluşan bu kitap Yazılama Yayınevi'nden çıktı. Suriye'de hala devam eden savaşı iyi okuyabilmek ve doğru konumlandırabilmek için Suriye Notları muazzam bir kaynak niteliğinde. İyi okumalar... NOT 1: Kitabın önsöz kısmında, çok değerli gazeteci yazar Mustafa Kemal Erdemol'un, Sevra Baklacı'ya bir ''teşekkür notu'' kaleme alması, bu kitabın ayrıca bir değere ve öneme sahip olduğunun bilincine varmamızı sağlıyor. NOT 2: Kitabın son bölümünde yer alan Bir El Nusra'cının İtirafları ise Suriye'de süren savaşın vahametini ve dinci-gerici çetelerin acizliğini gösteriyor.


Art Brut sanatçılarının çalışmaları geleneksel sanatın estetik kriterleriyle çelişmektedir. Geleneksel sanatın yansıttığı tipik çizgiler bu sanatçıların yaratıcılıklarında farklılaşır. Kaldı ki bu sanatçıların yaratıcı olma ya da sanatsal alanda ilerleme gibi kaygıları yoktur. Hatta çoğu zaman yapıtlarının sorumluluğunu da üstlerine almazlar. Prinzhorn'un kitabı ve Montgenthaller'in psikosomotik sanatçı Wölfli'nin çalışmalarına öncülük etmesi önemli yazar ve sanatçıları etkiledi. Max Ernst 1922'de Paris'e geldiğinde kitaptan bir tane edindi. Bundan sonra birçok sürrealist bu kitabı gördü. Alfred Kubin'in aynı yıl Hiedelberg'in koleksiyonunu gördüğünde bundan çok etkilendiği bir gerçektir. P. Klee'nin tepkisi ise oldukça farklıdır. Klee kitabı gördüğünde Bunlar birer Klee, diye bağırır. Rainer M. Rilke ise Wölfli'nin çalışmalarından sınırsız heyecan duyarak şu yorumu yapmıştır. Psikotik imgenin dönüşümü, sürrealistlerin üzerinde durduğu halisünasyonlar, çılgınlıklar ve imgenin serbest bırakılışı gibi konularla örtüşmüş, bu görüş öncü sanata da hız kazandırmıştır. Sürrealistler, Freud tarafından ortaya konan bilinçaltını ortaya çıkarma tekniklerini almışlar, bu prensiplerin üstünlüğünü kabul ederek delilikle sanat arasındaki geleneksel sınırları ortadan kaldırmışlardır. Andre Breton'un saf psikolojik otomatizmle düşündüğü gerçek fonksiyonalizmi keşfedişi, bu grubun serbest çağrışım tekniğiyle uzun yıllar sonuç almasını sağlamıştır. Yalnız burada ilginç bir ironi ortaya çıkmaktadır. Bazı erken sürrealistler figüratif alışkanlıklarını değiştirmeden bilinçsiz imgelemi taklit etmeye kalkışarak, anlaşılabilir terimlerle fantezilerini gerçekleştirmeye, geleneksel görüntülerin değişimini bu noktadan yakalamaya çalışmışlardır. Bilinçsizlikten birtakım görüntü sınıflamaları çıkararak kendilerini birbirine uymayan iki kopuş arasında bulmuşlardır. Bir yanda özgürce akan medyum ve otomatizm çizgileri vardır, diğer yanda Freud'un önerilerinden çıkarılan derin figüratif yapılar. Tipik sürrealist imgeler Freud tarafından açıklandığı gibi, gerçekler ve zorunluluklar karşısında ortaya çıkan rüya imgeleridir. Aslında bu görüntü karmaşalarının çözümü çok kolay değildir. Bu bilinçaltı resimleri ancak analistlerin kağıt üzerinde yöntemli çalışmaları sonucu çözülebilir. Freud bu yöntemli çalışmalar üzerinde ısrarla dururken, sürrealistler imgenin ortaya çıkarılamayacak güçlerinin olduğunu savunmaktadır. Bu bağlamda Salvador Dali, düşüncenin dönüştürülebilmesi için bir takım yardımcı etkilere ihtiyacı olduğunu söyler, aksi halde geleneksel sanatta fantezilerin yüceltilmesi aynı geleneksellik tarafından takip edilecektir. 2. Dünya Savaşı'ndan sonra bir takım sürrealistler, psikolojik sanat konusundaki tutumlarını değiştirirler. Böylece yeni tasarım Art Brut'e taşınır. Art Brut'un teorisyenliğini ise Jean Dubuffet yapacaktır. 1948 Ekim'inde Jean Dubuffet, Michel Tapie ve Andre Breton Art Brut topluluğunu kurarak, bu yeni sanatla ilgili manifestolarını yayımlarlar. Manifesto Dubuffet tarafından kaleme alınmıştır. Genellikle göz önünde bulundurulan entelektüel artistik üretimler yaşamdan kopuktur. Çünkü entelektüeller sıradan insanlardan daha çok yorulmuşlardır ve onların fikirlerine ihtiyaçları olamaz. Okul sıralarında pantolonlarını eskiterek edindikleri deneyim çok daha iyidir. Gerçekleri hesaba katmaksızın kendilerinin sıradan insanlardan çok daha zeki olduklarını düşünürler. Fakat gerçek böyle midir? Bu entelektüel tipe taraftar düşünceden çok uzak insanlar da vardır. Bu entelektüel tip onlara sert, anlaşılmaz, vitaminden mahrum ve hasta lapası içinde yüzen yüzücüler gibi görünür. Boş, çekicilikten uzak, silik... Entelektüellerin tabii ki çılgın fikirleri vardır ve sürekli sakız gibi bunları çiğnemeyi severler. Başka bir tip sakızın olabileceğini düşünemezler. Birileri haklı olarak onlara çiğneye çiğneye sakız gibi olmuş sanat görüşlerinin boş olduğunu söyleyebilir. Mantık matematiği bilmenin ölçütlerinden biri olabilir, fakat sanat için bilmenin anlamı farklıdır. Çünkü sanatın ölçüleri farklıdır. Görüntüleri karşılaştırmak için bilgi ve zeka hafif enstrümanlardır. 1945'te Fransa, İsviçre ve diğer ülkelerde yaptığımız araştırmalar sonucunda gördüğümüz üretimlere Ham Sanat dedik. Bu yaratımların sanatsal kültürden uzak olduğunu fark ettik. Bunlardan kopyalar aldık, bunlar entelektüel sanata benzemiyordu. Bu sanatçılar yaratımlarında son derece özgürdü. . Tamamen içlerini döküyorlardı. Açık, sade ve basit olan bu sanatsal çalışmalar üzerine yoğunlaştık. Bunların tek yol göstericisi yaratıcılarının ani dürtüleriydi. Onun için, onlarınki kendini sadece yaratımda gösteren bir sanattı. Maymunların ve bukalemunların kültürel sanatlarının karakteristiğine benzemiyordu. Bununla birlikte Dubuffet'nin ilham kaynağı sadece delilerin yaptığı sanat değildir. O, çocukların yaptığı sanattan ve sokaklarda duvara gelişigüzel çizilen grafitilerden de etkilenerek, bu sanat stillerini Art Brut'un kapsamı içinde değerlendirir. Onun için de bu çalışmalarda genel kültürel normların dışında kalmaktadır. Çocuk resimleri daha yüzyılın başında birçok sanatçının ilham kaynağı olmuştur. Dönemin etnolojistlerinden Leonard Adam, yetişkinlerin pirimitifliği ile çocukların yaptığı sanata değiniyor ve bunun bir dönüm noktası olduğunu söylüyordu. Adam, bunları söylerken bile bu olgu çok yeni değildi. İçinde Klee, Miro gibi sanatçıların olduğu pek çok ressam çocuk resimlerini örnek almıştı. Kandinsky de çocuk resimleriyle ilgilenmiş, o da Klee gibi çocukların dünyayı algılayışındaki farklılığa dikkati çekmiştir ve onların bir çeşit otomatizmle bilinçli olarak resim yaptıklarını söylemiştir. Klee'nin 1911 yılında Blaue Reither sergisinde bununla ilgili yazısında çocukların da sanatsal yeterliliği olduğuna dünyayı farklı şekilde algılayarak resmettiklerine ve mental hastalarla benzerlik gösterdiklerine değinilmektedir. 1912 yılında çıkan Blaue Reither yıllığının birçok sayfasında da çocuk desenleri yer almaktadır. 1933'de İngiliz eleştirmen Herbert Read, Çocuklardan ve primitiflerden öğreneceğimiz çok şey var diye yazmaktadır. 1943 yılının başında Dubuffet kendini göstermeye başlamıştır. Özgür ve zamanı bol olan Dubuffet resme sıfırdan başlar. Bildiklerini unutmasını öğrenir, çocuk resimlerine yakın bir üslupla ve çok canlı renklerle bir dizi sokak, ev cepheleri yaparak, 12 guajdan oluşan bir seri hazırlar. Dubuffet'nin büyük serüveni böyle başlar. 2. Dünya Savaşı'ndan sonra Expresyonist bir grup olan Cobra üyeleri çocuk çalışmalarına benzeyen ürünler ortaya koymaktadır. Aynı dönemde çocuk yapıtlarında da bir çoğalış görülmüştür. Bu çoğalış bir gün Dubuffet'ye kendisine her kentten postalanan çocuk resimleri karşısında Ne tuhaf şimdi çocuklar bana öykünüyor! dedirtecektir. 1948 yılında Uluslararası bir okula dönüşen COBRA Grubu, bu adı, bir araya gelmiş üç kentin Kopenhag, Brüksel ve Amsterdam'ın baş harflerinden oluşturmuştu. Grup figüratif bir tarzla çalışmakta ve sanatının kaynaklarını, Vikinglerden, halk sanatından almaktaydı. Resimlerini canlı renklerle oluşturan grubun çalışmalarında alaycı bir tavır sezilmekteydi. Grubun çalışmaları Paris Okulu'ndan olan Fautrier Dubuffet Wols ve Atlan'ın çalışmalarına bağlanmaktaydı. Atlan 1948 yılında Cobra Grubu'nun çıkardığı Reflex dergisini gördüğünde, kendi resmiyle, grubu oluşturan sanatçılar arasında bir akrabalık olduğunu belirtmişti. Reflex dergisini üç kişilik bir ressam grubu çıkarıyordu. Appel, Constant ve Corneille. O yıl Reflex dergisini çıkaran Hollandalı Deneysel Grupla, Asger Jorn'un yönlendirdiği Danimarkalı Gerçeküstücü Soyut Grup arasında belirgin yakınlıklar vardı. Şair Christian Dotremant o sırada yirmi iki yaşında olan Alechinsky'nin yardımıyla, iki benzer hareketi bir dergide ve bir Deneysel Sanat Enternasyonelinde birleştirince, Cobra Grubu ve Dergisi doğdu. Paris okuluna karşı kurulan ve kuruluşlarına ilişkin bir manifesto yayınlayan Cobra Hareketi ancak üç yıl devam edebildi. 1951'de dağılan grup üç yıl içinde 10 sayı dergi ve bir dizi inceleme yayınladı. Yukarıda belirtildiği gibi halk sanatlarının yanısıra Miro ve Klee'yi de kendine örnek alıyordu. Grup resmin dışında edebiyat, sinema gibi sanat kollarıyla da sıkı ilişkiler içinde oldu. Grup dağıldıktan sonra üyeler farklı yollarda çalışmalarına devam ettiler. Topluluğun önemli sanatçılarından Constant bir süre sonra resmi bıraktı. COBRA grubu üyelerinin çalışmalarında yine çocuksuluğun yanısıra belirgin dışa vurumcu öğeler de seçilmektedir. 1946 yılı J. Dubuffet'nin Yüksek Macunlar yılıdır. Dubuffet bu çalışmalarında sıvı macun, kum, çakıl, katran, vernik, cila, kömür tozu, cam kırıkları ve mine boyası kullanır. Böylesi resme yabancı malzemelerin kullanılışı daha önce de değinildiği gibi deli resimlerinde çok sık karşımıza çıkmaktadır. Bu arada Dubuffet Her Tür Amatör İçin Tanıtmalık adlı bir kitap basarak geleneksel sanata saldırısını sürdürmektedir. Bu kitaptaki savlar şöyle özetlenebilir: Önünüze çıkacak ilk avanak profesyonel ressamlardan daha iyidir. Sanat yapmak için desen yapmasını öğrenmeye gerek yok. Yaşasın avanak! Kahrolsun galeriler! Kahrolsun müzeler! Kahrolsun tablo satıcıları ve sanat eleştirmenleri! Onun biçimsizliği terk etmek yazısında da aynı anlayış sezinlenmektedir. Hareket noktasındaki yaşamayı zorunlu kılan yüzeylerdir. Tuval ya da bir parça kağıt ve onun üzerine atılan ilk renk ya da mürekkep darbesi; keşfedilen başarılı sonuçlar, bu darbede şekillenen çalışmaya yön verir. Resim ev gibi yapılmaz, Resim üstü kaplanarak oluşur, el yordamıyla geriye giderek Simyacı, onu nasıl yapacağını keşfederken altına bakmaz, bu da senin işin! Ve sen ressam paletine bak ve onu parçala, renkleri fırlat, yamala ve kapla, aradığın yerin anahtarını bulacaksın. J. Dubuffet 1947 yılında çöle gider. 1948 yılının Nisan ayına kadar orada çalışır. Paris'e döndüğünde Grotesk manzaralar çalışır. Yüzler ve Masalar serisinden sonra, Dubuffet kadın vücutları çalışmaya başlar. Bu çıplaklar, kalın varis kaplı bacakları, şişmiş yüzleri ve vücutlarıyla bilinen çıplaklara tamamen aykırıdır. Dubuffet figürlerindeki imgelere karşı kayıtsız kalmaz, fakat bunların hiçbir zaman gerçek insan vücudu olduğu yanılsamasına kapılmaz. Özne olarak figürlerin psikolojik varlıkları yoktur. Kamçılanmış ya da zedelenmişcesine bir saldırıya uğrayan izleyici kendi kirletilmiş vücuduyla karşı karşıyadır. 1950 yılının Aralık ayında Dubuffet yerbilimci resmiyle, topraklar ve Araziler diye adlandıracağı bir dizi resme başlar. Rölyefin zaman zaman bir vernikle belirtildiği bu resimlerin ağır boya tabakasına karşı verilen isimler, bunların birer metafizik imgeler olduğunun işaretidir. Dubuffet bir konuyu ele aldı mı, onunla sarhoş olur, onu tüketinceye kadar didik didik eder. İnek serisi bu ele aldığı konulardan biridir. 1953'te çini mürekkeple birleşimlere, 1955'te de Vence açıklarına yerleşip birleşim tablolarına girişir. Ertesi yıl yollar ve kaldırımlarla 1957-58 de kendisini Dokubilimler ve Topografyalara götürecek bir seriye başlar. Bu dönem Dubuffet'nin manzaralar dönemidir. 1962'ye kadar sürekli seri çalışmalarına devam eder. Dubuffet her konu üzerinde ayrı ayrı çalışır. Ele aldığı konuyu tüketinceye kadar işler resimlerinde. 1962 yılı onun Hourloupe devresidir. Bu sözcüğü, sesli harflerin taşıdığı etkiyle uydurmuştur. Bu evre boyunca yaptığı çalışmalarda keçeli kalem kullanır. Bu dönem çalışmaları öncekilere göre daha çizgisel ve sadedir. 1962-64 yılları boyunca yaptığı çalışmalar onun bir çeşit tarz değişimi olur. Belki de Hourloupe Dubuffet'nin yeni yaratımlar için güç topladığı bir mola yeridir. 1970'lerden sonra Dubuffet'nin çizimleri daha mekanik biçimlerle seyretmeye başlar. 1971'de Cocou Bazaar çalışmalarına girişir. Bu çalışmalar aynı zamanda bir sahne düzenlemesidir. Dubuffet resim yapmadığı yıllarda eşi ve dostları için kuklalar yapmıştır. 1973'te de resimlerine benzeyen kuklaları sahneye çıkarır. 1978'de İtalya'nın Torino şehrinde bu gösteri tekrarlanır. 1976'dan ölümüne dek olan dönemde Dubuffet yine manzaralarla figürler üzerine yoğunlaşır. Bu dönemde kolajlar da yapan sanatçı 1980'lerde sağlık sorunları nedeni ile resme uzun aralar vermek zorunda kalır. Dubuffet 1985 yılında yaşamını yitirir. Dubuffet 20. yy.'a damgasını vuran önemli ressamlardan biridir. Üzerine en çok yazılan sanatçılardan biri olan Dubuffet, aynı zamanda en çok yazan sanatçılardan biridir. Dubuffet 1948'de ortaya koyduğu Art Brut kavramını daha sonra geliştirerek tüm ortak kültüre yaymış ve toplumda yerleşmiş olan ortak değerlere bu kavram içinde karşı çıkmıştır. Kültür, eskiden dinin sahip olduğu konuma sahip olma eğiliminde bugün. Onun da rahipleri, azizleri, unvanlı kişilerden oluşan kurumları var. Egemenliğini onaylatmak isteyen Fatih, halkın karşısına yanında bir psikoposla değil Nobel ödülüyle çıkıyor artık. Artık kültür adına haçlı seferlerine girişiliyor, çağrıları yapılıyor. Halkın afyonu olmak artık onun görevi.


Tülin Onat: Çocukluğum Heybeli Ada'da ve Laleli'de geçti. Beş yaşlarındayken, Laleli'deki evimizde bakımsız bir havuz vardı, havuzun etrafına çamurlardan kurbağa heykelleri yapmaya başladım. Şimdi düşündüğümde, enstalasyonlar daha orada oluşuyor.. Sonra aklıma gelen, balkonun altında kırlangıçlar vardı, onlardan etkilendim ve sonra her yere kırlangıç resimleri çizmeye başladım. Radyonun hoparlörünün bezlerini makasla kestim ve kendimce onlardan kırlangıç yuvası yaptım, ardından çamurlardan kırlangıç heykellerini ilave ettim. Tabi akşam babam eve gelince önce çok beğendi daha sonra radyonun hoparlörünü kestiğimi görünce ilk tokadımı yedim. T. O.: Tabi ilk çalışmalarım orada doğmuş, heykel, enstalasyon, resim... Evet, kurbağalar başlangıcım oldu. Sonra ilkokulda yine çamurdan domates, patlıcan, biber heykeli oluşturdum ve boyadım. Öğretmenime hediye ettim. Gerçekten Domates, biber ve patlıcanları niye getirdin okula? dedi. Bunları ben yaptım öğretmenim. dedim. Çok şaşırdı, diğer öğretmenlere de gösterdi, merakla baktılar, benim yaptığıma inanamadılar. O dönemlerde beklentileri yükselttim, sorumluluklarım aynı şekilde katlanarak ilerledi. Tahtaya haritayı ben çizer oldum, sınıfın resim yarışmalarında temsilci olarak hep ben vardım, tarih şeridini de yine ben düzenliyordum. Bir de yaptığım bir resim, Şangay Çocuk Resim Yarışması'nda ödül alınca işler ciddileşti. Klasiktir ya çocuklara takılırlar hep, Büyüyünce ne olacaksın? diye soruyorlardı. Ressam olacağım. diyordum. Sen hiç ressam tanıdın mı, gördün mü? diyorlardı, Görmedim ama olacağım. diyordum. Hep babamdan duymuşum Ressam olacak benim kızım! diye, tabi sık sık onu tekrarlıyorum. Babam kutular dolusu boya getiriyor, beni çok onure ediyordu. Beş yaşından beri öyle bir koşullandım ki, başka bir şey olma seçeneğim kalmamıştı. Resimden başka bir şey yapamaz hale geldim. T. O.: Evim bazen dağınık olsa da, atölyem asla olmaz! Atölyeyi her zaman temiz tutuyorum, düzen önemli. Geliş gidiş saatlerim yalnızca yoğunlaşmayla sınırlıdır, sabahın köründe gelip gecenin geç saatlerinde gittiğim de olur, yalnızca üç saatliğine uğradığım da. Tabi okulda dersim olduğu gün, öncesinde mutlaka bir iki saat uğruyorum ve dersten sonra yine mutlaka buraya geliyorum. Evim karşıki sokakta, gayet yakın ama yine de mesela bu sabah, evde kahvaltı edip çıkmaktansa sabah beşte kalkıp geldikten sonra kahvaltımı burada ettim. T. O.: Evet, yaşam biçimim bu. Burası kutsal mekan benim için. T. O.: Renkle, derinlikle, formlarla ilgileniyorum, resim form demektir benim için. Derdim çok. Tuvalin arkasında da boyutumuz var, ona ulaşmaya çalışıyorum. Ş. A.: Sanat dallarında birbirinden etkilenme olmasaydı sanırım bu kadar hızlı ilerleme olmaz ve bu kadar çok çeşitli, farklı deneyimsellikleri barındırmazdı. Sanatlar arasında en hızlı iletişimin birleştirici unsuru, müzik var mesela. Müzik, bilindiği ve tahmin edildiği kadarıyla ilk sanat dalıdır. Gerçi mağara resimleri de çok eskiye dayanır, son bulunan Chauvet Mağara'sındaki resimler uzmanlara göre ortalama otuz iki bin yıl öncesine denk geliyor ama insanoğlu ilk mırıldandığı anda ezgi, yani müzik üretmiştir. Buna göre insanoğlu, eli bir şey tutmadan, bir şeyleri çizmeye bile başlamadan müzik üretmeye başlamış olmalı, müzik tarihçilerinin tezleri de bu yönde. Kutsal kitaplarda da Önce ses vardı. denir ya. Müzik dinlemeyen, müzikten etkilenmeyen ressam düşünemiyorum. Tabi sözlü müzik, bir de enstrümantal müzik varken, ona karşılık gelecek figüratif ve soyut resim bulunuyor. Bu bağlamda, sizin resimleriniz de soyut resme denk düştüğünden, çoğunlukla Klasik Batı Müzik'in etkilerini görmek mümkün. Tabi Avusturya-Macaristan, Almanya, İtalya, Polonya... derken yüz yıllar içinde, batıdan doğuya, Orta ve Doğu Avrupa, yirminci yüz yılda Rus müziği, sonra daha doğuya, Tibet, Kore, Japon müziği okumaları yapmak mümkün. Özellikle onların meditatif müzikleri gibi resimleriniz sade, rafine, ferah, huzura ermiş bir Budist dinginliğinde. T. O.: Tabi resim-müzik etkisi hiç bitmez. Müziğin olduğu yerde resim, resmin olduğu yerde müzik, ikisi de birbirini sürekli aratır, sorgular. Ş. A.: Mesela şu işlerinizde hem renk armonisi açısından, hem biraz figürasyona yaklaşmış olmanız gereği Uzakdoğu etkileri görüyoruz, dilerseniz biraz bu çalışmalardan bahsedelim. T. O.: Evet, müziksiz yapamam. Gözlemleriniz, okumalarınız da doğru ayrıca. Önemli problemlerimden biri, ritim, müziğin rengi her çalışmamda kendini belli eder. Çok eskiden bir örnek vereceğim, daha ilk gençlik yıllarımda Ankara'da sergi açmıştım. Dönemin ünlü prof. hocalarından biri sergime gelmişti, resimlerimi inceleyip Sen Vivaldi dinleyip Brecht mi okuyorsun? dedi. Ş. A.: Gerçekten de öyleydi. . . T. O.: O dönemler klasik müzikle geçti, tabi dönemsel olarak değişiyor işte. Gerçekten son dönemler Kore, Bali, Vietnam müzikleri dinledim, özellikle onların meditasyon müziklerini... Tabi diğer yandan kızım Ekin Onat'la birlikte Bali'de iki buçuk yıl da yaşadık, orada Uzakdoğu Kültürü'nü, ritüellerini ve sanatlarını daha yakından tanıdık. T. O.: Evet, bütünsel olarak böyleyim. Hocalığımda derslerde, ders dışında önerilerimde ya da uyarılarımda titizliğim hep sürdü, özel hayatımda da genelde böyleyim. Örneğin bu atölyeye bu sabah beşte geldim. Burada çok vakit geçiriyorum ama asla atölyemde kalmadım. Tabi yemek yemeyi unuttuğum zamanlar da oldu, yoğun çalışma dönemlerimde uyumaya vaktim olmadığı da oldu ama onları da bir şekilde dengeliyorum. T. O.: Piyasa adı bile içler açısı. Zaten başlı başına sanat talep üzerine yapılmamalı. Şu renkler, bu renkler, şu şu boyutlardan küçük olmasın, bundan büyük hiç olmaz, her şey arz talep dengesine dönüşüyor. Tamam, popüler renkler ve albeni diye bir şey var. Sıcak renkler kullanalım, öyle yapalım, böyle yapalım, neredeyse her yer kuşatılmış, sanatçının özgürlük alanı daraltılmış. Hedef tek bir yere kilitlenmiştir! T. O.: Evet, sanat piyasasının hali bu anlamda çok trajik! Benim sanat anlayışım bu değil, bugüne kadar taviz vermedim, umarım bundan sonra da vermem. Günümüz şişirilmiş sanatçılarının on yıl sonra nerede olacağını kimse bilemez! T. O.: Evet, bunun yanında müzayede şirketlerinin manipülasyonları, bazı galericilerin veya sanatçıların kişiliksiz, tavırsız, para için her şeye katlanan davranışları piyasayı daha da aşağıya çekiyor. Aldığım terbiye ve yaşam tarzım başka türlü davranmama hep engel oldu. T. O.: Tabi, insanlar akın ettiler, koşarak gittiler bu sergilere. İlk önce olumlu yönden bakmak lazım, belli bir sanat izleyicisi, hatta ve hatta çağdaş sanat izleyicisi algısı oluştu. Sanat öğrencileri, genç sanatçılar, akademisyenler, koleksiyonerler, sanat tutkunları... Hayatında hiç göremeyecekleri orijinal resimleri bir arada gördüler. Sanatın takipçileri için de koleksiyonerler için de bu güzel bir gelişme. Ömründe bir kez bile gerçek resim görmüş birinin gözünde ve gönlünde başka bir kapı açılmış oluyor, bu açıdan bakıyorum olaya. Ben daha lisans yıllarımda Louvre'a gittim, o efsane resimleri yerinde izledim, inceledim, hatta günlerce orada kalıp, röprodüksyonlar, eskizler de yaptım ve bunu en parasız halimle yaptım... Diğer yandan, sanat fuarlarımızın etik sorununa gelince satış için satış gösterisi yapıyorlar. Satış yapmak ve ilgi görmek için serginin içinde herkes bakarken bir resmi satılmış diye indirip, paketleyip, yerine başka bir tane asıyorlar! Hiç etik bulmuyorum. Onun dışında hepsi yapmıyor ama bazı galeriler, fuar için sanatçıdan para istiyorlar. Satışın zaten yüzde ellisini kabul ederken, bir de sergiye katılmak için bilmem kaç bin lira vermek açıkçası benim için, sanat dışı! T. O.: Her sergi yeni bir heyecan, yeni yaratımlar, düşünceler, araştırmalar, buluşlar. Bir sanatçı sergi teklifi aldığında başlar heyecanı. Paleti hiç kurumayan ben; her başladığım resimde de, aynı heyecanı duymaktayım. Bu serginin adı Döngüsel Zaman konseptin getirdiği tekrarlar, yaşamdaki döngü, biçimsel olarak, çemberler, sonsuzluk, yeniden doğan ama hiç bir zaman aynı olmayan, hep tekrarlanırken, yenilenen, yinelenen, zamansal boşluk... Boşlukta renk, tekrarlanan biçim, tekrarlardan doğan ritim, hepsinin getirdiği yeni yeni düşünceler ve sıcak bir kalp çarpıntısı... Bu sergimde, Geko formundan ve düşüncesinden çok yararlandım, hatta bu biçimlerden çok etkilendim, kendimi uzunca süre alamadım. 2002 yılında başlayan, bu günlere kadar süren, Uzakdoğu, özellikle Endonezya-Bali maceramda, bu Doğu biçimleri beni çok etkiledi. Alışkın olduğumuz kısır çevreden -beton ve her an yok edilen yeşil- çok daha cömert bir doğada bulunmak, vazgeçilmez oldu benim için ve bu temalar resimlerimde biçim & renk olarak yerlerini buldu. Bir kertenkele türü olan, Geko uğurumdu, daha doğrusu, orada her evin uğuruydu. Güneş battıktan sonra, tavanın bir köşesinden çıkan ve çıktığı yere yerleşen, sürekli dönen iri gözleriyle aşağıda olanları izleyen bu muhteşem yaratık Geko, Geko diye attığı çığlıklarla evin neşe kaynağı oluyordu. Güçlü ayaklarındaki, kuvvetli, vantuzlarıyla yapıştığı tavandan, sanki neşeli kahkahalarını atardı evin içine. Geko'su olmayan ev, kendisini şanssız hisseder ve bir uğursuzluk geleceğine inanırdı. Ses olarak da beni etkileyen bu güzel hayvan yıllar sonra resimlerimde, biçim, biçem olarak yerini aldı. T. O.: Genel olarak çok iyi, mesela beni yurtdışında takip eden koleksiyonerler de var. Bir tanesi bana küçük bir anısını anlattı Yurtdışında sanat fuarında sizin işinizi gördüm, misafirim vardı ona tarzınızdan bahsettim bir görüşte nasıl emin olduğumu sordu, nerede görsem tanırım diye cevap verdiğini anlattı. Bunlar mutlu eden şeyler, tabi tam tersi durumlar da var, öldürecek kadar pazarlık yapan koleksiyonerler de var, Şunu da alacağım, bunu da ama şu fiyattan alacağım. gerçekten kahvelerini, çeşitli ikramlarını kusur etmeyip sonra eli boş gönderiyorum. Ama tam tersi de oldu, bir kere Bursa'da sergi yapmıştım, koleksiyoner Ankara'dan Bursa'ya sergimi görmeye gidiyor, eserimi satın almak istiyor, parası çıkışmıyor, galerici arayıp bana danışıyor, Parası çıkışmıyor, şu fiyata vereyim mi? Hiç kimseye yapmadığım indirimi ona yaptım, eserlerimi görmek için kışın ortasında, karlar içinde Ankara'dan Bursa'ya gitmiş sağ olsun. Tabi şimdi yeni galerim var, galerilerin de tabi ki kazanması lazım. Zaten mümkünse aslında ben muhatap olmak istemiyorum bu anlamda, pazarlıkla, yani resimleri galeri satsın, kendini de döndürsün, işleri de. Ama işleri satıp hemen arabasını değiştiren, lüks araba alan galeriler de var ve tabi sanatçılarına Ödeme alamadım hala, bekliyorum. diye yalan dolanlarla zengin olanlar da... tabi etik, ahlak, sorumluluk sahibi galeriler de. Ş. A.: Gördüğüm kadarıyla gerçek profesyonel ressamlar, galericiyle istikrarlı bir şekilde çalışmaya dikkat ediyor. Yani diyelim ki atölyesinde, koleksiyonere direk sattığında belki galerici payını aradan çıkarmış, kısa vadede kar elde etmiş olsa da, koleksiyoner de, aracı olmayınca fiyatı yarı yarıya indirmek istiyor. Diyelim ki sanatçı da Elime hemen sıcak para geçsin. diye bunu kabul ederse, dört beş tane işini yarı yarıya satıyor. Sonra, elden ele de geçebiliyor, bu işler parça parça çok düşük fiyata müzayedede karşısına çıkıyor. Hem piyasayı düşürüyor, hem kendisine zarar veriyor, hem başkalarına... Bu ressam ayrıca koleksiyoneri bu şekilde alıştırarak da başka sanatçılara da böyle davranmasını sağlamış oluyor. Yani olması gereken sizin yaptığınız gibi bu işte, tavırlı ve tutarlı olmaktan geçiyor. T. O.: Bu olaylar da çok üzücüydü de bir de bir arkadaşım -sanat eleştirmenidir kendisi- bir resim rica etmişti benden, ben de kıramadım, hediye ettim. Daha sonra o resmi de bir müzayedede gördüm. Hem de başlangıç fiyatı faciaydı! Bu beni en çok üzen şeydi. Diğer yandan her şey o kadar kötüye gidiyor ki, piyasanın belirsizliği beni kaygılandırıyor. Çok eskiden sattığım bir eser için kaygılanmıyorum. Diyelim ki, rahmetli Bülent Ecevit'e de resim sattım. Eminim onu Rahşan Hanım uygun bir yere koymuştur. Ama diyelim ki iki yıl önce sattığım resim nerede, nasıl el değiştirdi, ne halde duruyor.. hiç bir fikrim yok. T. O.: Evet, özel üniversitelerden teklifler de geldi ama, vazgeçmeyi düşünmedim. Daha doğrusu umutsuzluğa kapıldığım bir zamanda düşündüm ama kendime yediremedim. Olanaklar zor, boyalarımızı kendimiz alıyoruz, modeli bile parasını verip biz getirtiyoruz, şartlar çok zor ama yine de güzel. Ş. A.: Bunu da misyon edindiniz galiba.. T. O.: Elimden geldiği kadar eğitmenler de sanatçılar da yetiştirdim bununla gurur duyuyorum, mutluyum. Zoru başarınca benim için değerli oluyor. Ressam olduğum için hoca oldum, ressam olmasaydım akademisyen de olmazdım. Yani resim beni yönlendirdi, hocalığım bu şekilde evrildi. T. O.: Öncelikle özgüvenlerini beğeniyorum. Biz buna sahip değildik, hep bastırıldık. Tabi fazlası her zaman rahatsızlık veriyor. Bakıyorum, bazen bir öğrenci, öğretmenine öyle bir cevap veriyor ki, öğretmen ne diyeceğini şaşırıyor. Tabi buna örnek yakın çevremde arkadaşlarımın çocukları da oldu, yakın öğrencilerimde de gözlemledim kendi kızımı da. Ekin'le de deneyimlerim oldu, ayrıca o da ressam, kızım, meslektaşım oldu. Mesela, Ekin daha dört-beş yaşında, ben bir resimle saatlerdir hiç ara vermeden uğraşıyorum. Ekin baktı baktı ve sonra dedi ki, Anne sen niye bu kadar uğraşıyorsun. E çocuğum resim yapıyorum. E sen sürekli haftalarca, aylarca uğraşıyorsun da insanlar sergide pırrr! diye geçip gidiyorlar! Ne diyeceğimi şaşırdım. Gerçekten çocuklar çok pratikler, hızlılar, çok yönlüler, aynı anda çok şeyle uğraşıyorlar. Ş. A.: Evet, ego sorunu bazen ciddi boyutlara varabiliyor; narsizm! Yolun henüz başında olmalarına rağmen kendilerini olduklarının çok yukarısında görebiliyorlar. Henüz çiğken, oldum diyenler var, ki elli yıllık sanatçı bile Ben oldum. dediğinde malum, aslında kendi kendini durdurmuş oluyor. Mehmet Güleryüz, biz elli yaşımıza kadar kendimizi, 'ressamız diye bile tanıtamazdık. diyor. İşte duyuyorum, genç akademi mezunu ressam adayı bir şekilde... Gerçekleştirdiği ilk kişisel sergisinde, ressamlığı, sanatçılığı geçtim, ben şöyleyim, böyleyim diye kendini anlata anlata bitiremiyor, fiyat olarak da resimlerine kendi hocasından daha fazla paha biçiyor. Ş. A.: Evet, gayet komik tabi. Ayrıca cehaletin itirafı! Hatta cehaletin gizli itirafı, o kadar gizli ki kendi bile bilmiyor! Ş. A.: Kolaj Art adına teşekkür ediyorum, ikramlarınız, şansıma denk gelen doğum günü pastanızın o güzel dilimi, sanatınız, duruşunuz, var oluşunuz... İyi ki varsınız hocam! T. O.: Ben teşekkür ediyorum, siz de ilkelerinizle var olmaya devam edin, biz de. Sevgiler, herkese selamlar.


Yapıtlarında adeta insan anatomisini inceliyormuşçasına mimari yapıları irdeleyen, parçalayıp birleştiren ve böylece sürekli üreyen ve gelişen bir dil oluşturan Semih Zeki'nin mimari formlardan hareketle kurguladığı yapı, sergide yer alan resimlerinin de çıkış noktasını belirliyor. Her katmanın bir önceki katmanın üzerine gelerek onu değiştirmesi ya da üstünü kapatarak etkisini azaltması, kitle iletişim araçları ile günlük hayatımıza sokulan imgelere benziyor. diyen Semih Zeki, bu kurgudan hareketle artık ikonikleşen mimari yapılara veya her gün önünden geçip gittiğimiz yarım kalan bir inşaat çalışmasına yeniden bakmayı deniyor. Semih Zeki'nin resimlerinde üst üste gelen katmanlar, her katmanın bir öncekinin üzerine gelerek onu değiştirmesi ya da üstünü kapatarak etkisini azaltması gibi unsurların altını çizerek, günlük hayatımıza kitle iletişim araçları ile sokulan imajlara atıfta bulunuyor. Yüzeye eklenen her renk, imge ya da çizgiyle başlangıç noktasından uzaklaşan, apayrı bir hal alan resimler böylece her gün binlerce imajın etkisiyle evrilen insan doğasının değişimini sorguluyor. Bina konstrüksiyonlarının, beton blokların, sürekli değişen yapıların doğayı geri plana itmesi ve birey özelliğini yitirerek sosyal yaşam içinde genetik yapısı bozulmuş bir varlığa dönüşen insanın doğa ile olan çarpık ilişkisini irdeleyen Semih Zeki'nin Brüt Katmanlar isimli kişisel sergisi 25 Mart 18 Nisan 2015 tarihleri arasında Bozlu Art Project Nişantaşı'nda görülebilir. 1981 yılında Bolu'da doğan Semih Zeki, Marmara Üniversitesi Resim Bölümü'nden mezun oldu. Işık Üniversitesi Sanat Kuramı ve Eleştiri Bölümü'nde yüksek lisans öğrenimini tamamlayan Semih Zeki'nin resimlerinde ağırlıklı olarak bozarak müdahale ettiği ve yan yana getirerek değiştirdiği mimari yapılarla, kütlelerin kendi içinde taşıdığı devingen şeffaf formlarla ve forma müdahale eden çizgilerle karşılaşırız. Doğa ise sanatçının resimlerinde bazen direkt bazen de gizli bir öznedir. Üst üste gelen katmanlardan oluşan bir karmaşa sürecini bize irdeleten ama buna karşın karmaşadan uzak, dingin ve geniş espaslar içinde oluşan yapıtları zamanın nasıl biçimlendiğini göstermesi açısından önemlidir.


Toplumsal belleğini, aşklarını, umutlarını, hasretlerini, kederlerini, ağıtlarını, başkaldırılarını bu kadar yoğunlukla türkülerine yüklemiş başka bir halk daha var mıdır bilmem. Ozanlarımız almışlar ellerine sazlarını, bizim yaşayıp da duyuramadığımız neyimiz varsa, imbikten geçirip onları, kuşaktan kuşağa aktararak bütün topluma armağan etmişler. Biz de ozanlarımızın söylediği türkülerde kendimizi bulmuşuz. Mutlu günümüzde, kederli günümüzde, hasretimizde, başkaldırımızda, yaşama sevincimizde, birliğimizde, dirliğimizde, bayramımızda, düğünümüzde, hatta cenazelerimizde türküler, ağıtlar söyleyerek derdimizi anlatmaya çalışmışız. Onlarla yaşamış, onlarla ölmüşüz. Onları yaratan ozanların adlarını kendimize bayrak yapmışız. Karacaoğlan'ın, Yunus Emre'nin, Dadaloğlu'nun, Pir Sultan'ın, Köroğlu'nun, Kaygusuz Abdal'ın, Nesimi'nin, Erzurumlu Emrah'ın ve daha adlarını sayamadığım birçok ozanımızın ortaya koyduğu yollar yolumuz olmuş, dilleri dilimiz olmuş. Birçok ozanımızın türkülerini dilimize dolamışız ama ne yazık ki birçoğundan geriye ne bir resim ne bir fotoğraf kalmış. Belki türkülerin yanında resmin, fotoğrafın ne anlamı var gibi bir kanı oluşabilir. Oysa bellek oluşturmada seslerin önemi kadar görselin de önemi olduğunu unutmamak gerek. Bu yüzden geçmişten geleceğe köprü oluşturduklarına inandığımız ve görsellerine de ulaşabildiğimiz ozanlarımızın portrelerinin hazırlanmasını çok önemsemiyorum. Gönül Telimizi Titretenler sergisi halk müziğini geçmişten günümüze taşıyan yeni eserler üreten ozanlarımızı görünür kılmayı hedefleyen bir portre sergisi. Anadolu insanının duygularını, düşüncelerini, umutlarını, güzelliklerini türkülere işleyen ozanlarımızı yan yana görmek hepimize ayrı bir heyacan verdi. Belgesel niteliği taşıyan bu sergiyi hazırlarken baktık ki ozanlarımızın görsellerine ulaşabileceğimiz çok fazla kaynak yok. Rüstem Ersöz titiz bir çalışmayla bütün ozanlarımızın görsellerini farklı yerlerden tedarik etti. Rüstem Erzöz, uzun soluklu ve sabırlı bir çalışma ve ciddi bir emekle otuz dört ozanımızın portrelerini resmetti. Şimdiye ve geleceğe ışık tutacak bir koleksiyon oluştu. Rüstem Ersöz'e teşekkür ediyorum. Bu serginin hazırlanmasında sevgili Erdal Erzincan'ın, Soner Çakmak'ın, Mesut Eren'in güzel katkıları oldu. Onlara da ayrı ayrı teşekkürlerimi sunuyorum. Asıl önemlisi diliyle, sazıyla, fikriyle bize bütün bu güzellikleri yaşatan ve yaşatacak olan ozanlarımıza sonsuz teşekkürü borç bilirim.


VENÜS Sanat Galerisi'nde düzenlenecek olan MAVİ SULAR Karma Resim Sergisi 14-25 Mart 2015 tarihleri arasında sanatseverler ile buluşuyor. Açılış Kokteyli 14 Mart 2015 Cumartesi günü saat 14:00 18:00 arasında.


Sanatı günlük hayatımıza dahil eden, kent hayatına estetik çözümler önerenŞeli Art Project kapsamında açılan sergiler 'Her Yerde Sanat' sloganıylakent hayatını zenginleştirmeye devam ediyor. Duygularımız ve içinde bulunduğumuz ortam bizi çevreler ve sadece ortamda var olmanın bize sunduğu sesi duymaya çalışmak, kimi zaman duyguların özüne ulaşmamızı sağlar.


Sergi, günümüz sanatının söylem, biçim ve estetik açıdan altyapısını oluşturan Dada akımının ünlü kadın sanatçısı Hannah Höch'ün, dönemin Weimar yönetimini eleştiren Dada Mutfak Bıçağıyla Son Weimar Bira- Göbekli Almanya Kültür Çağını Kes başlıklı kolajına gönderme yapan bir başlıkla sunuluyor.. Dada akımı o dönemin aydınları ve sanatçıları için disiplinlerarası etkileşim ve işbirliği ifade ediyordu, ama asıl 1915-1923 arasında savaş karşıtı bir akım olmasının altını çizmek gerekiyor. Özellikle de toplumun savaşı kutsallaştıran ya da kaçınılmaz kılan geleneksel savaş anlayışını yıkmaya yönelik söylemleri içermesi açısından, değişik içerik, biçim ve estetiklerle uygulanıyor olsa da, günümüzde sürmekte olan savaş durumuna yanıt vermeye devam eden bir akım. Dada, 1916'da savaşın ortasında ortaya çıktı ve ilk andan başlayarak Avrupa ruhunun kapsamlı bir manifestosu görünümündeydi. Savaş öncesinde, toplumsal ya da bireysel olarak insan varlığının anlam ve değerleri üstüne sorular açılmış bunlar kesin yanıt bulmamakla birlikte, Modernizmin eşiğindeki insana bazı doyumlar vermişti. Savaş, bu doyumları da silip götürdü ve yerine bir boşluk bıraktı. Dada, sanki bütün yerleşmiş ahlaki, estetik ve toplumsal değerleri baş aşağı ederek, arta kalan ütopyaları da silmeyi amaç edinmişti. Bunların içinde en önemlisi sanatı ulusal kültür ögesi olmaktan çıkarıp, sanayii toplumunun deneyselliğe dayalı büyük kent fenomenine dönüştürmektir. Dada, sanat ve yaşam arasındaki sınırın ilk ortadan kalkışıdır; sanatçılar işlerini toplumun ortasında gerçekleştiriyor ve günlük yaşamın izini sürüyorlardı. Bu özellik ile Dada ile günümüzdeki İlişkisel Estetik arasındaki bağlantı belirgindir. Dada yapıtlarını dört ana grupta toplamak olasıdır; bu grupların bugün bilimsel ve teknolojik gelişmelerin sağladığı olanaklarla sürdürüldüğünü izleyebiliriz. Mekano-Dada, Meta-Makinalar, Mekanik Mankenler; Toplumsal alanda gösteriler. Dada, her yöne açık bir sanatı savunduğu için yazın, müzik, resim, heykel, performans, dans, hitabet gibi alanlardaki üretimlerle karşılaşılır; kısacası bu akım, bugünkü anlamıyla disiplinlerarasıdır. Dada'da rastlantısallık önemli bir ögedir. Yazınsal, müziksel, resimsel üretimlerde bu rastlantısallık belirgindir. Dada belgeseliğe dayanır. Dergiler, afişler, broşürler, kataloglar, el ilanları, mektuplar, posta kartları, notlar ve taslaklar Dada'nın icat ettiği ve kullandığı yayılma yöntemleridir. Dada, tıpkı şimdi olduğu gibi, modern kentin enerji ve dinamizminin kendini sanat yoluyla dışa vurmasıdır: Merkezler Zürih, Berlin, Paris, New York, Hannover, Köln ve Amsterdam'dır. Bu özellikleri günümüz sanatında izliyoruz. Dada, 1920'de Berlin'de yapılan Dada Fuarı ile doruk noktasına ulaştı ve tarihsel olarak 1923'de sona erdi; ne ki etkileri ve yarattığı sanat yapma türleri günümüz sanatının temelini oluşturuyor. Kuad Galeri 2013-2014 döneminde John Cage'in 100'. Yılına ve Dada sanatçısı Duchamp'ın Hazır Nesne söyleminin 100. yılına gönderme yapan Mutsuz Hazır Nesne sergilerini düzenlemişti. Bu sergiyle Kuad Galeri 20. yy sanat akımlarına gönderme yapan sunumlarını sürdürüyor.