Dolapdere'de bulunan çağdaş sanat müzesi Arter'in çevrimiçi rehberli turları 2021 yılında da devam ediyor. Arter'in sergi rehberleri, farklı temalar etrafında bir araya getirdikleri eser seçkilerini internet üzerinden her hafta katılımcıların yorumuna açıyor. Ocak ayı boyunca her Pazartesi 19.00 20.00 saatleri arasında ücretsiz olarak gerçekleşecek olan çevrimiçi rehberli turlara katılmak için turlar@arter. org. tr e-posta adresine kayıt yaptırmak yeterli. Ziyaretçilerini gerekli sağlık önlemleri çerçevesinde ağırlayan çağdaş sanat müzesi Arter'de, Dinleyen Gözler İçin, Yağmur Ormanı V (varyasyon 3), Gökcisimleri Üzerine, KP Brehmer: Büyük Resim, Alev Ebüzziya Siesbye: Tekerrür, Cevdet Erek: Bergama Stereotip ve Altan Gürman sergileri devam ediyor. Arter'in Öğrenme Programı kapsamında sunduğu etkinlikler ise sergileri ve yapıtları çevrimiçi ortamda katılımcıların yorumuna açıyor. Arter'in çevrimiçi rehberli turları, katılımcıların yapıtları kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamalarını teşvik eden bir yaklaşım benimsiyor. Ekranlar aracılığıyla buluşulan bu turlarda, Arter'in sergi rehberleri her hafta farklı bir tema etrafında bir araya getirdikleri bir eser seçkisini katılımcılarla paylaşıyor ve yoruma açıyor. Ücretsiz olarak düzenlenen çevrimiçi rehberli turlar, 4, 11, 18 ve 25 Ocak 2021 Pazartesi günleri 19:00 20:00 saatleri arasında gerçekleşecek. Diyalog ve tartışmaya daha fazla zaman tanımak amacıyla sınırlı sayıda katılımcıyla düzenlenen çevrimiçi turlara katılmak için etkinlik tarihinden önce turlar@arter. org. tr adresine yazarak kayıt yaptırmak gerekmektedir.


Çağdaş Sanat Müzesi Arter'in, farklı yaş gruplarından çocukları çağdaş sanatı keşfetmeye, yorumlama ve kendi eserlerini üretmeye davet eden çevrimiçi atölyeleri Aralık ayında da devam ediyor! 5 Aralık'ta Gölgelerin Gücü Adına!, 12 Aralık'ta Hamur Çanaklar: Bir, İki, Üç!, 19 Aralık'ta Gökkuşağı Bilimi, 26 Aralık'ta ise Renk Renk Notalar başlığıyla düzenlenecek olan ücretsiz atölyelere katılım kontenjanla sınırlı olduğundan ogrenme@arter. org. tr adresine mail gönderip kayıt yaptırmak gerekiyor. Gerekli sağlık tedbirleriyle kapılarını sanatseverlere yeniden açan Arter, sergiler etrafında şekillenen çevrimiçi etkinliklerini de sürdürüyor. Arter Öğrenme Programı kapsamındaki Çocuk Atölyeleri Aralık ayı boyunca Cumartesi günleri çevrimiçi ortamda gerçekleşmeye devam ediyor. Gölgelerin Gücü Adına! başlıklı çevrimiçi çocuk atölyesi, 5 Aralık 2020 Cumartesi günü saat 11:00'de düzenlenecek. 6 9 yaş aralığındaki çocukların katılımına açık olan atölye, Arter'in Dinleyen Gözler İçin başlıklı sergisinde yer alan yapıtlardan yola çıkıyor. Işığın ve gölgenin etkilerinin gündelik nesneler aracılığıyla keşfedileceği çalışmada, çocuklar kağıt üzerinde gölge oluşturma deneyleri yapacak; çizimleriyle biçim, mesafe ve boşluk kavramlarını yorumlayacaklar. Çocuklar atölyede farklı boyutlarda iki adet bardak ve iki adet oyuncak, el feneri, boya kalemleri, resim kağıdı, kurşunkalem kullanacaklar. Katılımcıların çalışma ortamının loş olması öneriliyor. 4 6 yaş aralığındaki çocukların katılımına açık olan Hamur Çanaklar: Bir, İki, Üç! atölyesi 12 Aralık 2020 Cumartesi günü gerçekleşecek. Atölye, Alev Ebüzziya Siesbye'nin Arter'de devam eden Tekerrür başlıklı sergisindeki yapıtlardan ilham alıyor. Sergilenen yapıtlar arasındaki farklar üzerine bir sohbetle başlayacak çalışmada, çocuklar tekrar eden hareketlerle oyun hamurlarını şekillendirecek ve tekrarlayan biçimler arasındaki farkları bulacaklar. Hamur Çanaklar: Bir, İki, Üç! atölyesinde çocuklar oyun hamurları, kürdan, küçük boncuklar ve isteğe bağlı olarak sim kullanacaklar. 7 11 yaş aralığındaki çocuklar için 19 Aralık 2020 Cumartesi günü gerçekleşecek çevrimiçi Gökkuşağı Bilimi atölyesi Arter'in Gökcisimleri Üzerine başlıklı sergisindeki yapıtlardan yola çıkıyor. Işığın kırılması ve yansımasıyla ilişkili yapıtlardan ilham alan çalışmada, çocuklar gündelik hayatı bilimsel bir yaklaşımla ele alarak, çeşitli malzemeler aracılığıyla gökkuşağının renklerini oluşturma deneyleri yapacaklar. Daha sonra bu renkleri kağıda aktararak kendi resimlerini üretecek olan çocuklar, çalışmada resim kağıdı, boya kalemleri, CD, el feneri, bir bardak su, makas, bant ve büyüteç kullanacaklar. Gökkuşağı Bilimi atölyesi için katılımcıların mümkün olduğunca güneş ışığı alan bir ortamda çalışmaları öneriliyor. 26 Aralık 2020 Cumartesi günü gerçekleşecek olan çevrimiçi Renk Renk Notalar atölyesi ise, 6 9 yaş aralığındaki çocuklar için düzenleniyor. Atölye, Arter'in Dinleyen Gözler İçin başlıklı sergisinde yer alan, farklı nota gösterimleriyle ilişkili yapıtlardan ilham alıyor. Çalışmada, gündelik hayatta işittikleri seslerden yola çıkarak yapıtları yorumlamaya davet edilen çocuklar, notaların yerine renkleri ve desenleri yerleştirerek üretecekleri özgün bestelerle, müziği görselleştirmenin olanakları üzerine düşünecekler. Çocuklar atölyede resim kağıdı, suluboya, siyah keçeli kalem, kuru boya kalemleri ve cetvel kullanacaklar. Saat 11:00'de başlayacak olan çevrimiçi atölyeler ücretsiz olarak gerçekleştirilecek. Katılımın kontenjanla sınırlı olduğu atölyelere ogrenme@arter. org. tr adresine mail gönderip kayıt yaptırmak gerekiyor.


Blockchain teknolojisi kullanan ARTIOX, dünyada bir ilk olarak genç sanatçıların eserlerini halka arz ediyor. ARTIOX, Türkiye'nin önde gelen sanat alanlarından UNIQ Expo'da faaliyet gösteren çağdaş sanat alanında eser üreten sanatçıları bir araya getiren Art. Ist Sauna ve sanat yatırımlarının öncü kurumlarından TTLC Sanat Danışmanlığı'nın katkıları ile geliştirdiği iş birliği kapsamında, gelecek vadeden 11 genç sanatçının 117.500 TL değerindeki eserinden oluşan sanat sepeti ile sanat yatırımlarına yeni bir soluk getirmeyi hedefliyor. Herkes İçin Sanat Yatırımı hedefiyle geliştirilen ARTIOX; genç, çağdaş Türk sanatçıları yeni yatırımcılara tanıtırken, sanat pazarının bu alandaki büyümesine de öncülük ediyor. Kendisini sanat yatırımı 3.0 olarak adlandırılan dünyanın bir oyuncusu olarak tanımlayan ARTIOX, değerli sanat eserlerini Blockchain üzerinde tokenize ederek kullanıcıların bu sanat eserlerine kolayca yatırım yapmalarını sağlayan yeni nesil bir sanat yatırım platformu olarak çalışıyor. Blockchain teknolojisi kullanan ARTIOX, şimdi de dünyada bir ilk olarak genç sanatçıların eserlerini halka arz ediyor. ARTIOX, çağdaş sanat alanında eser üreten sanatçıları bir araya getiren Art. Ist Sauna ve sanat yatırımlarının öncü kurumlarından TTLC Sanat Danışmanlığı'nın katkıları ile geliştirdiği iş birliği kapsamında çok sayıda sanatçının eserinin bulunduğu bir sanat sepeti ile bu alanda bir ilke imza atarak sanat yatırımlarına yeni bir soluk getirmeyi hedefliyor. ARTIOX, sanatsever ve yatırımcıların bir sanat eserine yüklü miktarda fon ayırmak yerine bütçeleri doğrultusunda istedikleri miktarlarda sanat eserlerine ortak olabilmelerini sağlıyor. Özellikle küçük yatırımcıların sanat eserlerine yatırım yapmasına olanak tanırken sanat eserleri tokenize edildiği için sistem, kullanıcıların yatırımlarını görmesini ve yönetmesini de sağlıyor. Daha önce Ahmet Güneştekin, Devrim Erbil gibi usta sanatçıların eserlerini demokratik ve erişilebilir sanat yatırım fırsatı olarak sunan ARTIOX, yeni oluşturduğu sanat sepeti ile dünyada ilk defa kullanılan ve sanat borsası olarak da adlandırılabilecek sistem sayesinde sanat eserlerinin hisselere bölünerek satılması sağlanıyor. Yetenekleri esas alınarak seçilen genç ve gelecek vadeden sanatçıların eserlerinin tokenize edilmesiyle oluşturulan bu sanat sepeti, teknolojiyi sanat yatırımıyla buluşturarak 7/24 ulaşılabilir ve yönetilebilir yatırım fırsatı sağlıyor. 11 genç sanatçıdan 117.500 TL değerinde 11 eser! ARTIOX'un Art. Ist Sauna iş birliğiyle geliştirdiği Sauna Emerging 1(SE1) sanat sepetinde gelecek vadeden 11 genç sanatçının 117.500 TL değerindeki eserleri yer alıyor. Yatırım yapılan sanat eserleri, piyasada yer alan diğer dijital yatırım araçlarının aksine sanatın birçok disiplinlerini ihtiva eden ve Türkiye'nin tek kat üzerindeki en büyük sanat ve etkinlik alanı UniqExpo'da faaliyet gösteren Art. Ist Sauna'da yerinde görülebiliyor. Blockchain yapısı üzerinde her esere ait özel oluşturulan tokenler yatırımcıların bu eserlere diledikleri miktarlarda yatırım yapabilmesinin önünü açıyor. Yatırımcılar dilerse bir esere dilerlerse aynı anda tüm eserlere yatırım yapma imkanına erişebiliyor. Herkes İçin Sanat Yatırımı hedefiyle geliştirilen ARTIOX; genç, çağdaş Türk sanatçılarını yeni yatırımcılara tanıtırken, sanat pazarının bu alandaki büyümesine de öncülük ediyor. ARTIOX'un bu sisteme en önemli katkılarından biri, tarih boyunca bir güvenli varlık saklama aracı olarak işlev gören sanat eserlerine yatırımı, küçük yatırımcı grubuna da yayarak sanat yatırımlarına duyulan iştahı artırmak ve galerilerde yer bulmakta zorlanan genç sanatçıların eserlerini sanat severlerle buluşturmak oluyor. Geleneksel yatırım araçlarına göre daha karlı ve güvenli görünen bu likit olamayan pazarda online tarafın yüksek bir ivmeyle sürekli büyüme gösterdiğini belirten ARTIOX Kurucu Ortağı Cemal Doğan, sistemle ilgili şu bilgileri paylaşıyor: ARTIOX olarak yatırımcıların bütçelerini tek bir sanat eserine ayırmak yerine, farklı eserlere bölebilme imkanı sağlayarak, en güvenilir yatırım araçlarından biri olan sanat yatırımlarını erişilebilir kılarak cazip bir yatırım fırsatı oluşturuyoruz. Güvenilir bir yatırım süreci oluşturmak amacıyla, yatırımcılara sunulması planlanan sanat eserlerinin değeri, uzmanlar tarafından seçilerek ekspertiz raporuyla belirleniyor. Ardından değer biçilen eser, sigortası yapılarak blockchain üzerinde oluşturulan akıllı kontrat ile tokenize edilerek yatırımcılara ilan ediliyor. Sanat eserleri, ön satış ve genel satış süreçlerinin ardından sistemde listelenerek 7/24 alım-satıma hazır hale getiriliyor. Listelenen tüm eserlerin anlık değerlerini takip edebilme imkanı sağlayan yatırım ekranı üzerinden, alım-satım işlemleri sürekli olarak aktif tutuluyor diyor. Art. Ist Sauna; resim, heykel, fotoğraf, video sanatı, karikatür, illüstrasyon, sokak sanatı, performans, sinema gibi sanatın birçok disiplinlerini ihtiva eden ve Türkiye'nin tek kat üzerindeki en büyük sanat ve etkinlik alanı UniqExpo'da kurulmuş olan bir sanat inisiyatifi. Bu dev sergi alanının en büyük özelliği; sanatla ilgilenen ve merak duyan tüm ziyaretçilere 365 gün boyunca açık ve ücretsiz olması. Sanat eserinin pahalı ve erişilemez olduğu algısını değiştirmek amacıyla kurulan Art. Ist Sauna; 1500 metrekare büyüklüğünde bir alan sunmasının ve genç sanatçılar ile sanatseverler arasındaki etkileşimi artırmasının yanında, erişim konusunda zaman ve mekan özgürlüğü de sağlıyor. Art. Ist Sauna, Türkiye'deki sanat pazarını da büyüterek, konseptini bir pazaryeri anlayışına çeviriyor. Gelecek vadeden genç sanatçılara yatırım yaparak bu sanatçılara destek olmak isteyen yatırımcılar, www. artiox. com adresi üzerinden satışı 5 Temmuz saat 20.00'da başlayacak olan sanat sepetine ulaşabiliyor.


Bilgili Holding ev sahipliğinde Akaretler Sıraevler'in benzersiz atmosferinde gerçekleşen Artweeks@Akaretler'in ilk günü büyük bir ilgi ile başladı. Dünyanın en büyük varlık yöneticisi UBS ana sponsorluğunda gerçekleşen Artweeks@Akaretler'in 6. Edisyonu, izleyiciler ile yeniden buluştu. Çağdaş sanatın merakla beklenen etkinliği Artweeks@Akaretler; Bilgili Sanat ve Sabiha Kurtulmuş'un organizasyonunu üstlendiği bu edisyonunda da sanatseverlere farklı disiplinlerden pek çok eser sunuyor. Tarihi dokusunun yanında dinamik yapısıyla da İstanbul'un en önemli kültür sanat destinasyonlarından olan Akaretler Sıraevler, bu karma yapıyı irdelerken şehiri sanatla buluşturmaya devam ediyor. Çağdaş sanatın eşsiz çeşitliliğini, galeriler, bağımsız sanatçılar ve koleksiyoner sergileri ile kutlayan Artweeks@Akaretler'in 6. Edisyonu, 10 Nisan'a kadar her gün 11.00-20.00 saatleri arasında Akaretler Sıraevler 11,12,15,17,19,37-39, 55 ve B 2/2-3-4 numaralı binalarında ücretsiz olarak ziyarete açıldı. Şehri ve sanatı yeniden bir araya getirmenin ve yeniden büyük ilgi görerek açılmasının gururunu yaşayan Bilgili Holding CEO'su Sinan Temo: ARTWEEKS@akaretler'i ilk kez de yer alan çok değerli galeriler, koleksiyoner ve solo sanatçıların sergileri ile buluşturmak çok heyecan verici. İstanbul'da, özellikle genç sanatçılar için çekim merkezlerinden biri haline gelmiş Akaretler gibi merkezi bir lokasyonda, birbirinden kıymetli sanatçıları ve sanatın en güzel örneklerini izleyicisiyle, 6. kez, ücretsiz bir şekilde buluşturmuş olmaktan dolayı çok mutluyuz. dedi. Artweeks@Akaretler'in organizatörü Sabiha Kurtulmuş, sanatın geçtiğimiz süreçteki devinim ve gelişimine değinirken, 6. Edisyonumuzu yaptığımız Artweeks@Akaretler'de Covid-19 önlemlerinden dolayı ara verdiğimiz içeriklerimizi genişlettik. Omurgamızı oluşturan galeri ve koleksiyonerlerin dışında bizlerle aynı anlayışta olan farklı yapılarla beraber yeni içerikler üretmeyi ve projeler yapacağız, NFT de bunlardan birisi. 10 günlük süre içerisinde her gün farklı sunumlar, etkinlikler ve davetlerle sanat izleyicilerini karşılamaya devam edeceğiz.. ifadeleriyle anlattı. İstanbul'un bu öncü ve keyifli sanat etkinliği, yine çağdaş sanat galerileri, koleksiyonerler ve solo sergilere ev sahipliği yapmasının yanı sıra, etkinlik süresince her gün farklı sunum ve davetlerle benzersiz atmosferinde sanatseverleri ağırlıyor. Sanat alanında fuar dışı bir yaklaşım ile organize edilen Artweeks@Akaretler; etkinliğin ana aksını oluşturan galeri ve koleksiyonerlerin dışında aynı anlayışta olan farklı yapılarla beraber yeni içerikler üretip projeler yapıyor. Artweeks@Akaretler'in 6. Edisyonuna katılan Katılımcı Galerileri arasında; . artSumer, Martch Art Project, Sanatorium, The Empire Project, Galeri Nev İstanbul, Anna Laudel, PİLEVNELİ, Versus Art Project, ArtOn İstanbul, Pi Artworks, MERKUR Galeri, Ferda Art Platform, Mixer Art Gallery, Mine Sanat Galerisi ve Öktem Aykut yer alıyor. Difo Art'ın özel bir fotoğraf sergisi düzenleyeceği ve Carny. io'nun NFT sergisi ile renklendireceği etkinlik kapsamında, ayrıca Selman Bilal ve Şeli Elvaşvili'nin değerli koleksiyonları da sergilenerek ziyaretçilere özel bir deneyim sunuyor. Yıldız Holding de özel bir Sergisi ile katılıyor. Sanatçı Şerife Bilgili Ercantürk; Bağmana isimli 4. kişisel sergisiyle Artweeks@Akaretlerde yer aldı. Sanat alanında fuar dışı bir yaklaşım ile organize edilen Artweeks@Akaretler; Eylül 2021'de 5. Edisyonu başarı ile tamamlayarak, sanat dolu 12 günde 100'den fazla sanatçıyı, 15 çağdaş sanat galerisini, 2 solo sergiyi ve 1 koleksiyoner seçkisini 55.000 ziyaretçi ile buluşturdu.


Hazırladığı koleksiyonlarla moda dünyasında çok konuşulan Arzu Sabancı, kültür ve sanat alanında attığı adımlarla da gündemdeki yerini koruyor. 7 kadın girişimciyle kurulan Epos 7 Derneği'nin başkanı olan Arzu Sabancı, sorduğumuz soruları Gazete Sanat editörü Elif Özcan'a özel olarak cevaplıyor. Şimdi gelin, bu keyifli röportaja birlikte göz atalım. Arzu Sabancı: Çağdaş sanatta birçok farklı akım var. Hangisi daha çok dikkatinizi çekiyorsa o akımı başlatan kişi sizin dahi gibi gözükebilir. Benim Empresyonizm ve Kübizm akımları dikkatimi çekiyor. Bu sebeple ben en tepeye Claude Monet ve Pablo Picasso yazardım. Pop Art derseniz, Andy Warhol ya da aykırı dahi Jean Michael Basquiat olabilir. Arkeoloji ve tarih çocukluğumdan beri ilgi alanımdı. Ben de bu nedenle üniversite seçimimi buna göre yaptım. İz Tv 'de güzel belgeseller oluyor, denk geldikçe izliyorum. Dünyada ve Türkiye'de birçok kültür ve sanat etkinlikleri düzenleniyor. Bu etkinlikleri takip edip yerinde izlemeye çaba gösteriyorum. Epos Sanata dair söylenecek söz. anlamına geliyor, yedi rakamı ise dünyanın yedi harikası, gökyüzünün 7 katını ifade ediyor. Aynı zamanda biz kültürel emanetleri korumak, kültür sanat bilincinin gelişmesi amacıyla 7 arkadaşımızla birlikte Epos 7 derneğini kurduk. Tarih, sanat, arkeoloji ve kültürel mirasın korunmasına yönelik toplumsal farkındalığın güçlendirilmesinde gençlerin önemli bir rolü olduğuna inanıyoruz. Bu amaçla Epos 7 Gönüllüsü örgütlenmesini derneğimizin çatısı altında geçen sene başlattık. Gençlerin derneğimizin çalışmalarını toplumla buluşturulmasında önemli bir gönüllü kaynağı olduğuna inanıyoruz. Her yıl sayımızı yeni gönüllü üyelerimizle arttırmayı hedefliyoruz. Program özellikle üniversiteli genç gönüllüleri harekete geçirme hedefine odaklanmıştır. Gençler tasarım aşamasından başlamak üzere her safhada etkin olduğu, çalışmaları fiilen yönlendirdiği ve gerçekleştirdiği etkinliklerle derneğimizin toplumla buluşmasında aracı olmaktadır. Geçen sene Youtube kanalımız gönüllü gençlerimiz sayesinde kuruldu. Bu sene de şartlar dahilinde daha etkin projelerde Epos 7 Gönüllüleri ile bir takım çalışmalarımız olacak. Ülkemiz çok eski bir tarih ve çok geniş bir kültür hazinesine sahip. Derslerden vakit bulduklarında ülkemizde görmedikleri yerleri görmelerini tavsiye ederim, ufuklarını açacaktır. Birçok şehrimizde müzeler de var, onları gezip görmelerini tavsiye ediyorum. Her geçen sene üstüne koyarak arttığını düşünüyorum. Eskiden fuarlar 3-4 gün sürerken artık talep sebebiyle yedi güne çıktı. Birçok yabancı galeri geldiğini gördük, mesela Contemporary İstanbul fuarında. Talep ve merak hep vardı şimdi biraz da sosyal medyanın yardımıyla daha geniş kitlelere çok daha kolay ulaşabiliyor, bunun da pozitif bir etkisi olduğunu düşünüyorum. Yeterli mi diye sorarsanız bence yeterli değil. Gönül ister ki daha da çoğalsın fuar sayıları. Yıllar içinde birçok sanatçımızla tanışma imkanım oldu. Çok başarılı işlere imza atan sanatçılarımız var. Dünya çapında tanınan, eserleri parmakla gösterilen sanatçılarımız var. Ben spesifik bir isim belirtmek istemiyorum. İşini severek yapan, kendilerini yenileyebilen, başarılarıyla bizleri gururlandıran sanatçılarımızın hepsini seviyorum diyebilirim.


Bir önemsizlik, değersizlik atfedilerek köşeye itilen ya da görmezden gelinen metinlerden ikisi daha Koç Üniversitesi Yayınları'nın Tefrika dizisi kapsamında okuyucuyla buluşuyor! Asabi Kız ve Sabiha, Ahmet Rasim'in, merkezinde kadın kahramanların olduğu iki novellası. Asabi Kız, Musavver Muhit adlı süreli yayında 12 Kasım 1908 10 Aralık 1908 tarihleri arasında 5 bölüm olarak tefrika edilmiştir. Bu kısa kurmaca metnin iki dikkat çekici yönü vardır. Bunlardan ilki, yan karakterler olarak bir-iki erkeğin rolü olsa ya da adı anılsa da baştan sona tüm olayların kadınlar arasında geçmesidir. İkinci önemli özelliğiyse farklı kadınlıklar üzerinden işlenen bir hikayede aile terbiyesi ve kadın tabiatı meselesinin özellikle hastalık merkezli anlatılmış olmasıdır. Sabiha da, yine Musavver Muhit adlı süreli yayında 17 Aralık 1908 4 Şubat 1909 tarihleri arasında 7 bölüm olarak tefrika edilmiştir. Genç bir kadının aşk ve evlilik hikayesine eklemlenen aldatma ile örülü bir anlatıdır. Ancak içinde toplumsal cinsiyet rolleri, aile, kadına ve erkeğe evlilik içinde düşen görevler gibi konuların eleştirilmesi ile metin tematik açıdan başka bir derinlik kazanır. - GÜNEŞ SEZEN Kendi döneminin popüler ve üretken edebiyatçılarından olan Ahmet Rasim'in Şehir Mektupları, Fuhş-i Atik ve Hamamcı Ülfet dışındaki kurmaca metinleri, özellikle Cumhuriyet sonrasından günümüze edebiyat tarihi ve eleştirisi metinlerinde genellikle göz ardı edilmiştir. Oysa Salah Birsel'in belirttiği gibi: Kaleminden yağla bal damlayan yazarlardan biri de Ahmet Rasim'dir. Onun sözcük dağarcığı da insanda ne takat bırakır ne soluk. Tanzimat dönemi ve sonrasının basın ve edebiyat hayatının anlaşılmasında ve anlamlandırılmasında da önemli bir figürdür Ahmet Rasim.


Kadınların her gün eşit ve adil muamele görmesi, kadına her gün saygı gösterilmesini vurgulayan bkz. İletişim kadınlarının başlattığı Kadın! Bir Gün Değil Her Gün temalı ödüllü fotoğraf kupasının birincisi değişti! Daha önce birinci olan kişi, yarışmanın açıldığı ilk günden itibaren tüm mecralarda duyurulmasına rağmen; kupa sonucunda ödülün kendisine nakit olarak verilmeyerek Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu'na bağış yapılacak olması nedeniyle fotoğrafını yarışmadan çekti. Böylece ikinci sıradan birinciliğe yükselerek kupada en iyi fotoğraf ödülünü kazanan isim, İzmir'in Bergama ilçesi'nde bir şehit cenazesi esnasında eylem yapan kadınları görüntülediği fotoğrafıyla İsmet Danyeli oldu. Kupanın ödülü olarak, Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu tarafından işletilen ve kadına yönelik şiddeti önlemeye yönelik çalışan Aile İçi Şiddet Acil Yardım Hattı'na yapılan 5.000 TL tutarındaki bağış ise İsmet Danyeli adına yeniden düzenlendi. Fotoğraf yarışmalarını bugüne kadar görülmemiş bir formatta düzenleyen PhotoCup üzerinden gerçekleşen Kadın! Bir Gün Değil Her Gün temalı fotoğraf kupasına 707 yarışmacı toplam 1.221 fotoğrafla katıldı. Oylaması 8 Mart Dünya Kadınlar Günü'nde başlayan ve 12 gün süren kupanın sonucunu, fotoğraf severlerin ve fotoğraf eğitmenlerinden oluşan PhotoCup Masters ekibinin oyları belirlerken tüm turlarda toplam 763 bin oy kullanıldı. Kadın! Bir Gün Değil Her Gün kupasında en iyi fotoğraf birincilik ödülünü kazanan kişinin fotoğrafını ödülün içeriği nedeniyle yarışmadan çekmesi üzerine, daha önce ikinci olan İsmet Danyeli böylelikle birinci oldu. Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu'nun Aile İçi Şiddet Acil Yardım Hattı'na İsmet Danyeli adına 5.000 TL tutarında bağış yapılırken fotoğrafçıya bağış sertifikası ise önümüzdeki günlerde takdim edilecek. Toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlandığı şiddetsiz bir dünya kurma hayaliyle çalışan bağımsız bir üst çatı kadın örgütü olan TKDF tarafından işletilen Aile İçi Şiddet Acil Yardım Hattı (0212 656 96 96), Türkiye'de kadına karşı şiddetle mücadele konusunda, önleme ve müdahaleye yönelik olarak çalışan ilk ve tek acil yardım hattı. Dünya Emekçi Kadınlar Günü olarak kutlanmaya başlanan, 1977 yılında ise Birleşmiş Milletler tarafından Dünya Kadınlar Günü anılmasına karar verilen 8 Mart, uluslararası olarak kutlanan özel bir gün. Türkiye'de ve dünyada kadınlara yönelik şiddetin, zulmün, cinsel saldırıların; kadınların mücadele etmek zorunda kaldığı eşitsizlik ve adaletsizliğin boyutları göz önünde alındığında ise övgüler, vaatler, çiçekler, mesajlar, panellerle kutlanan 8 Mart Dünya Kadınlar Günü, tek günlük bir şov olmanın ötesine geçemiyor. Eğitimli ailelerin dahi alt beyinlerinde kız evlatların ikinci planda olduğu; kadınların kaybolduğu, fuhuşa zorlandığı, küresel işgücüne katılımlarının erkeklerin çok gerisinde kaldığı ve aynı işi yapan kadınların, erkeklerden yaklaşık %20 daha az kazandığı günümüzde, kadına yönelik şiddet ise dünyada en yaygın, ancak en az cezalandırılan suçlardan biri. Doğrudan ekonomik karşılığı olmayan ancak yükü özellikle kadınların üzerinde olan; ev halkının sadece bakımını değil, toplumsal hayat içinde yer almalarını sağlayan tüm değerlerin üretimini ve yeniden üretimini de kapsayan ev içi emek ise, piyasaya sürekli işgücü yetiştirilmesini sağlasa da ekonomik açıdan değersiz görüldüğü için kadınların emeği de görünmezleşiyor. Bölge, kültür, etnik köken, eğitim, sınıf ve din fark etmeksizin bu sorunları yaşayan milyonlarca kadın varken, yılda sadece bir günü kadınlara adamanın yetersiz ve anlamsız olduğunu vurgulayan bkz. İletişim ekibi, bu çelişkiye dikkat çekmek amacıyla Kadın! Bir Gün Değil Her Gün temalı bir fotoğraf kupası düzenledi. Kadınların her gün eşit ve adil muamele görmesi gerektiğini vurgulayan ekip, Sadece 8 Mart'ta değil, 9 Mart'ta ve geriye kalan 364 günde de kadınlara verilen değeri gözden geçirelim. Bir gün ise 'şov', her gün ise 'gerçek' olur! diyor. İlk fotoğraf İsmet Danyeli'nin birinci seçilen fotoğrafı.


Karamsar bir dönemden geçtiğimiz şu günlerde algıda seçicilik midir, durumu normalleştirme çabası mı bilinmez, salgın hastalıklardan dem vuran kitaplar başucumuzdaki yerlerini çoktan aldı. Dünyanın, kendi tarihiyle kıyaslandığında, çok kısa süre evvel atlattığı veba salgınının hayata nüfus edişini yaşanmış bir hikayeyle okura sunan, Sevim Reşat imzalı Karlı Dağın Aşıkları, koronavirüs salgını başlamadan uzun süre evvel yazılmış, popülerlik kaygısı gütmeden veba dönemini anlatan kaliteli bir eser olmuş. Evlerimizden çıkamayıp, salgın dışında bir şey konuşmaz olduğumuz bu günlerde, Karlı Dağın Aşıkları, dünyamızın gerek sağlık gerekse insanlık bakımından geçirdiği çok daha beter bir döneme tanıklık etmemizi sağlayıp yüreklerimize su serpmeyi başarıyor. Masum bir aşk hikayesiyle başlıyor roman, olaylar 1850'lerin Kafkasya'sında geçiyor. Katı kurallarla korunan kast sistemi, soylu sınıfa mensup Albina ile köle sınıfından Jan'ın arasına yüksek bir duvar gibi örülüyor. Hiçbir şansı yokmuş gibi görünen bu aşk, kader ve iradenin ahenkli dansıyla yepyeni bir melodi tutturuyor. Sınıf farkı devam ettiği sürece aşkına kavuşamayacağını anlayan Jan, özgürlük vadeden Kafkas savaşlarına katılıyor. Böylece kölelik zırhını delip, Albina'ya denk olmayı hedefliyor. Albina ise imtiyazlı konumuna rağmen, ailesini karşısına alarak, dokuma atölyesinde çalışmaya başlıyor. Her iki genç de toplumun onlara biçtiği rolün dışına çıkıp, sınıf farkını öncelikle kendi benliklerinden sıyırıyorlar. İşte tam da bu dönemde istenmeyen bir misafir dünyanın kapısını çalıyor: kara veba! Ruslara karşı verilen özgürlük savaşına bir de teşhis edilemeyen bu yıkıcı hastalık ekleniyor. Sonraları doktorların veba olarak tanımlayacağı bu hastalık, dünya genelinde 100 Milyon insanın canına mal oluyor. Yaşanmış bir hikayeden yola çıkan Karlı Dağın Aşıkları'nda veba salgınının dünyaya etkileri bugün mücadele ettiğimiz koronavirüs ile şaşırtıcı bir benzerlik göstermekte. 1850'lere tutulmuş bu kadraj, dünyanın süregelen döngüsünü tekrarladığını görmemizi sağlayıp, bir nebze de olsa içimize su serpiyor. İlk kez deneyimlediğimiz böylesi bir dönemi en az hasarla atlatabilmemiz için benzer olaylara ışık tutan kitapların varlığı büyük önem arz ediyor.


Mildanın ikinci serisi olan The Seed ilki gibi yine bağımsız müzik platformu OnAir Sahne etiketiyle tüm dijital müzik platformlarında yerini aldı. The Seed üç parçadan oluşuyor: Day Off, The Lullaby, Trying Not To Belive. İsmini Litvanya aşk tanrıçası Milda'dan alan projede yer alan tüm şarkıların beste ve üretimi Burçin Odabaşıgil imzasını taşıyor. Besteci serinin ilki The Beginning'de piyano ağırlıklı bir perspektif çizmişti. Bu ikinci çalışma The Seed'de ise dinleyenleri gitarın büyülü atmosferiyle yolculuğa çıkarıyor. Müzisyenlerin yaşadığı zorluklar denildiğinde hep maddi sıkıntılar, telif hakları konusundaki az gelişmişlik problemi, kıymet bilinmemesi gibi hemen herkesin bildiği ve üzerine uzun uzun konuştuğu konuların dile gelmesi dışında Burçin Odabaşıgil farklı bir açıdan konuyu irdeleyerek; Müziğin kendisi zor! diyor. Özellikle ülkemizde bütüncül bir müzik eğitimi alabilmek, parçaları birleştirmek, müziğin tarihini evrimini sosyolojisini psikolojisini anlamının zorluğuna değinen besteci, iyi eğitimli insanlar bulmanın da zorluğuna değinmeden geçemiyor. Burçin Odabaşıgil müziği bir ağaca benzeterek: Müzik dediğimizde her bir yaprağının anlaşılmasının bir ömür aldığı devasa bir ağaçtan bahsediyoruz. Hele ki Türkiye gibi muhteşem bir mozaikte yaşama şansımız olduğunu düşününce, maalesef biz o ağacı ne yeterince anlayabiliyoruz ne de tadına varabiliyoruz. şeklinde açıklıyor bu ülkenin müzisyeninin gerçekte içinde bulunduğu durumu. Burçin Odabaşıgil için müzik hedef kavramının kendisine veya çevresine isabet eden bir olgu değil. Bestelerini hedeflerden ve hırsların tuzağından uzak, hislerine yoğunlaştığı zamanlarda yapıyor. Eğitimini Marmara Üni. İktisat Bölümü ile Haliç Üni. Psikoloji Bölümü yüksek lisans olarak tamamlamıştır. Müziğe 14 yaşında klasik gitar ile başladı. İlk bestelerini o dönem yaptı. Müziğin yanında resim, edebiyat, fotoğraf ve dil kursları gibi uğraşlarla besteciliğini besleyen müzisyen, birçok müzik türünde zaman geçirdi. Şu anda profesyonel olarak müzikle ilgilenmektedir.


Bu yazımda sizlere insanın içine işleyen, kimi zamanlar kulaklarımızın vazgeçilmezi olan, Selçuk Alagöz'den bidiğimiz Malabadi Köprüsü şarkısının hikayesinden bahsedeceğim. Ufakça köprünün geçmişinden bahsetmek istiyorum. Malabadi Köprüsü Diyarbakır'ın büyük ilçelerinden biri olan Silvan'da yer almaktadır. Artuklu Beyliği'nden kalma olan bu köprünün yapımı 1147 yılında Timurtaş Bin-i Gazi tarafından yaptırılmıştır. Dünyadaki taş köprüler arasında en büyük kemere sahip olan bu köprü hakkında Evliya Çelebi şöyle der: Kemeri öyle geniş ki, Ayasofya'nın kubbe aralığından bile büyük. Köprü hakkındaki detaylı yazıya buradan ulaşabilirsiniz. Neredeyse her tarihi eserin olduğu gibi, Malabadi Köprüsü'nün de hikayesi hatta hikayeleri vardır. Aslında en bilinen hikaye aşık Bad ve onun büyük aşkını içeren hikayedir. Bad, karşı kıyıdan bir kıza aşık olmuştur. Birbirlerini severler fakat uzaktırlar. Bir gün kız daha fazla bu mesafeye dayanamaz ve Bad'ın yanına gitmeye karar verir, bunun ise tek yolu karşı kıyıya yüzmektir... Kız nehre atlar fakat karşı kıyıya ulaşamadan suya kapılır ve kayıplara karışır. Bu olayın hüznü ile Bad, hışım ile dönemin Silvan Bey'inin yanına gider ve durumu ona anlatır. İsteği ise açıktır: Kıyıları birleştiren bir köprü yapalım ve sevenler artık daha fazla birbirlerine uzak kalmasınlar. Silvan Bey'i bu isteğini kabul eder ve köprü yapımına başlanır. Kemer açıklığının fazla geniş olmasından dolayı Bey'in adamları köprü yapımını yarıda bırakır ve Bey, Bad'ı yanına çağırır. Köprünün yapımının devam edemeyeceğini, tamamlamak isterse kendisinin tamamlamasını ister. Bad ise köprüyü tamamlamasına karşılık Silvan Bey'inin elini bileğinden kesmesini, tamamlayamaz ise kendisinin kolunun kesilmesini ister. Bad bu köprünün yapımını tamamlar ve Silvan Bey'i sözünde durup elini keser. Köprünün ismi de aslında burdan gelir. Bad'ın evi anlamına gelmektedir.


Nazilerin kitap yaktığı dönemde Amerikan askerlerine minyatür kitap dağıtıldı. Martı Yayınları'nın yeniden bastığı minyatür kitaplar, 2. Dünya Savaşı'nda cephede savaşan askerlerin ceplerinde dolaştı. 1944 yılının haziran ayı başlarında, onbinlerce ABD askeri, Fransa'nın Normandiya sahillerine çıkarma yapmaya hazırdı. Gemilere binmek için sıraya girdiklerinde, her birine bir silahtan daha az kullanışlı ama aynı derecede değerli bir şey verildi: İnce, kartpostal boyutunda, yumuşak kapaklı bir minyatür kitap. Bir askerin cebine rahatlıkla sığacak ve nereye giderse gitsin onun yanında olacak şekilde özel olarak tasarlanmış karton kapaklı kitaplar. 1943 ile 1947 arasında ABD ordusu, denizaşırı ülkelerde hizmet veren birliklere binden fazla kitabın 123 milyon minyatür kopyasını gönderdi. Askerin moralini artırmada önemli bir kaynak olarak görülen minyatür kitaplar, Pasifik adalarındaki ileri karakol kuvvetlerine paraşütle atıldılar, hastanelere büyük miktarda dağıtıldılar. Büyüdüler ve çabucak hit oldular. Hiç bu kadar çok kitap bu kadar coşkulu okuyucu bulamamıştı. Askerler yemek ya da saç kesimi için sırada beklerken veya yaralarının tedavi edilmesi için hastaneye yattıklarında onları okurdu. Bu kitaplar uzun mücadeleler sırasında eğlence ve rahatlama işlevi sunarak askerlerin hayatlarını iyileştirdi. Savaş sona erdiğinde ise yayıncılık endüstrisi de dönüştü, ucuz, alçakgönüllü minyatür kitaplar Amerikan demokrasisi ve pratikliğinin sembolü haline geldi. Siz de işe gidip gelirken size eşlik etmesi için cep karton kapaklı kitabınızı ceketinizin içine koyduğunuzda, bir askeri düşünün. Neden bu kadar tercih edildiğini büyük ölçüde anlayacaksınız.


Hem de çok. Reklam yazarlığı sayesinde kelimelerle hep iç içeydim. Aktarmak istediklerini onu okuyacak kişilerle empati kurarak şekillendirmek, kendini izleyici yerine koyma, klişe bir şeyi farklı yollar ile anlatma, yaratıcı düşünme alışkanlıkları reklam yazarlığı sayesinde geliştirdiğim becerilerdi. Kitabı yazarken de bu mekanizmaları yeniden çalıştırdım. Düşündüğüm ilk şey buydu. İnsanların beni takip etme nedeni sosyal medyada ürettiğim içerikler oluyor genelde. Onları bir kitapta toplamak, anneliğe alışma sürecinde olanlara kılavuzluk etmeleri, bu sayede benim de güvenli alanımda kalmam elbet güzel olurdu. Editörüm Büşra Aksak; Ben senin yazdığın kısa yazıları okudum, daha derine inmeni istiyorum, sende farklı şeyler yazabilecek bir potansiyel var, demeseydi... Fakat şu anda baktığımda, iyi ki de öyle demiş. Okurun zihninde Gerçekten yaşamış mı, yaşamamış mı? karmaşasına girmeyip, hikayede kalmasını sağlamak dileği ile yazılmış bir cümle. Tamamen hayatımın içinden hikayeler de var, sadece kurgu olanlar da. Geçmişe yapılan yolculuklarımda genelde hummalı bir anlam arayışında olduğum için hiçbiri dingin geçmedi. Yaraların kabuk tutmadığına ise eminim. Çünkü içimdeki çocuk Aslı kabuğun kendiliğinden düşmesini beklemeyecek kadar sabırsız. Biraz tutuyor gibi olduklarında onları koparıp iz bırakmaya, varlığını bu yolla ebedi kılmaya devam ediyor. Bir konuşma Aslı'nın mutluluk deposunu yalnızca kısıtlı bir süre için dolduruyor. Bir de büyümek, mutluluk, motivasyon depolarını kendi kendine doldurmayı öğrenmek demek. Aslı'nın daha çok yolu var. Bakalım içsesi onu kovalarken Aslı kendini nasıl maceralar içinde bulacak. 20 sene boyunca yalnızca bir defa olumlu bir şey söyleyen içses öyle kolay kolay iyi tarafa geçmez. Doğasına ters. Hatta dilinin sürçtüğünü iddia edeceğine eminim. Sanırım insan ilgiye anlaşılmak için ihtiyaç duyuyor. Ben de anlaşılabildiğim için çok mutluyum. 90'lara dönmek istemem ama çok severek anarım. Felsefe okuyarak yapısal olarak ziyadesiyle yatkın olduğum; sorgulama, akıl yürütme, argüman geliştirme eylemlerini iyice içselleştirdim. Bunun da yazmama katkısı çok oldu. Babam ile iletişime geçmeye çalıştığım kısım. Ben çocukken anneannemlerle yaşıyorduk ve ev iki odalıydı. Kendime ait bir odam olmadığı için posterlerimi salona asıyordum. O zamanlar basketbola ilgi duyduğum için salonun duvarları NBA oyuncularının posterleri ile doluydu. Anneannem ve dedem çok hoşnut olmasalar da beni kırmamak adına ses etmiyorlardı. Ancak bir gün anneannem namazı bozuluyor diye kıbledeki posterleri kaldırmıştı. Bu hikayeyi yazarken çok eğlendim. Okuma alışkanlıklarım ile ilgili ince ayarlarım var. Bir iki hüzünlü kitaptan sonra mutlaka eğlenceli bir şeyler okuyorum. Hislerimi bu şekilde dengelemeye çalışıyorum. Okuma konusunda da kendine rahat vermeyip, ruh halini korumak adına müdahalecilik ciddi bir iş gücüdür.


Dünyanın sanat ve tasarımla daha iyi bir yer olacağına inanan ve bu vizyonla sürdürülebilir yatırımlara imza atan Kale Grubu, entelektüel derinliğe ve birikime sahip fikirleri buluşturan Kale Tasarım ve Sanat Merkezi'nde hayata geçirdiği projelerine bir yenisini daha ekledi. Disiplinlerarası paylaşımlara imkan veren üretim ve buluşma platformu olma yolunda hızla ilerleyen Karaköy merkezli KTSM, güneşin yeryüzüne getirdiği dönüşümlerden ve yeryüzü ile yeni bağlantılar kurma fikri üzerinden anlamlı ve özgün bir sergiye imza atıyor. İyi Bak Dünyana hareketine öncülük yapan, evin senin dünyan, dünya senin evin diyen Kale Tasarım ve Sanat Merkezi, sürdürülebilir bir gelecek için aracı olduğu projelere bir yenisini daha ekledi. Atık kavramı ve dönüşüm üzerine çalışmalar yapan sanatçıları destekleyen KTSM, İstanbul ve New York merkezli multi-disipliner bir tasarımcı ve sanatçı olan Aslı Smith'in Solar: Güneşe Dair sergisi için kapılarını açtı. Küratörlüğünü Yonca Keremoğlu ve Rana Kelleci'nin üstlendiği, sergi 5-28 Ekim tarihleri arasında KTSM'de ziyaretçilerini bekliyor. Doğanın zenginliğini, sistemli bir rastlantısallık içinde, ince bir dengeyle dokuyarak yeniden kurgulayan Aslı Smith, doğadan malzemeleri dönüştürerek meydana getirdiği son dönem dokuma resimlerinden bir seçki sunuyor. Çıkış noktasını güneşin yeryüzüne getirdiği dönüşümlerden alan eserler, gerektirdikleri emek yoğun ve meditatif süreçle izleyiciyi, yeryüzü ile yeni bağlantılar kurma fikri üzerine derin bir düşünüşe çağırıyor. Bitki, yiyecek atıkları, toprak ve taşları, buharlama ve kaynatma gibi çeşitli süreçlerden geçirerek sürdürülebilir sanatsal malzemelere dönüştüren Aslı Smith, Solar: Güneşe Dair sergisinde birbirinden çarpıcı toplam 11 eser ortaya koyuyor. Sergiye, izleyiciyi sanatçının süreç odaklı yaklaşımını keşfetmek üzere boya ve baskı süreçlerinin mutfağına buyur eden bir kolaj da eşlik ediyor. Geçtiğimiz sene Kale Tasarım ve Sanat Merkezi bünyesinde gerçekleştirilen Atığın İhtimalleri: Biçim ve Süreç projesi için üretmiş olduğu Solar 02 adlı yapıtında mutfağından arta kalan avokado atıklarının güneşle kazandığı rengi kağıda aktaran Aslı Smith, kağıdı parçalara ayırarak zamanı yavaşlatan dokuma eylemiyle yeni bir bütün inşa ediyor. Gezegenin karşı karşıya olduğu atık problemi, iklim krizi ve çevresel duyarsızlığa karşı doğa ile ilişkimizi, güneşe dönerek yeniden inşa etmemiz gerektiğine vurgu yapan Smith, eserleriyle bireysel veya ev içi rutinlerimizi, bedensel ve ruhsal döngülerimizi gezegenin ve doğanın döngüleriyle birlikte düşünerek, doğa ve kültür ayrımına kendine has bir yaklaşım öneriyor. İstanbul ve New York merkezli multi-disipliner bir tasarımcı ve sanatçı. 2016 yılında ismini Güneşe Bakan Bitkiler anlamına gelen, Latin kökenli Heliotrope kelimesinden alan Heliotropic Studio'yu kurdu. Çalışmalarında ekoloji ve doğa temaları öne çıkan, sanat ve zanaat kavramlarını bir araya getiren Aslı, işlerinde doğadan gelen materyaller ve atık malzemeler kullanır. Aslı, New School University'de Media Studies, Pratt Institute'da İletişim Tasarımı lisansüstü programlarını ve Parsons School of Design'da Fine Art Foundation Programını bitirdi. Aslı'nın tasarım ve illüstrasyonları pek çok dergi ve kitapta yayınlandı ; ambalaj, vitrin ve tekstilde kullanıldı. İstanbul Kalkınma Ajansı'nın desteğiyle 1 Ekim 2018 tarihinde başlatılan Kale Tasarım ve Sanat Merkezi Projesi, bina tadilatının tamamlanmasının ardından geçtiğimiz yıl 24 Temmuz'da hizmete girdi. Yaklaşık 500 metrekareye yayılan Kale Tasarım ve Sanat Merkezi'nin her katı, farklı bir üretim ve öğrenme alanını içerecek şekilde tasarlandı. Tasarım ve sanat çalıştaylarının yanı sıra konuşma ve sunumların da düzenlendiği merkezin bodrum katında, bir seramik fırınının da bulunduğu seramik üretim alanı; giriş katında atölyelerin çıktılarının paylaşılacağı bir sergi alanı; birinci katta konuşma ve sunumlar ile grup çalışmalarına imkan verecek bir ortak alan; ikinci katta tasarım ve sanat ağırlıklı 1.500 kitaptan oluşan bir kütüphane ve son olarak, üçüncü katta herkesin kullanımına açık bir üç boyutlu yazıcı ile farklı maket ve üretim malzemelerinin bulunduğu bir atölye yer alıyor. Sadece sanat ve tasarımda değil, yaşamın her alanında sürdürülebilirliğe inanan Kale Grubu, KTSM içerisinde özel bir mekana da yer ayırdı: Roots Studio Cafe. Yerli üreticiyi destekleyen, 'sıfır atık' felsefesiyle yola çıkılan kafede yemek tasarımı konusunda zihin açıcı uzun masa sohbetler yapılması planlanıyor. Kale Tasarım ve Sanat Merkezi, Grubun kurucusu İbrahim Bodur'un anılarına, eşyalarına, deneyimlerine de ev sahipliği yapıyor. Bu vesileyle bina içerisinde yakın zamanda açılması planlanan bir anı müzesi de hazırlanıyor.


Atalay Mansuroğlu'nun Kent ve İnsan isimli kişisel resim sergisi 23 Kasım 2019 saat:18.00 de Kuytu Artline'da açılıyor... Sergi, 12 Aralık 2019 tarihine kadar ziyaret edilebilir. 1993 yılında Gazi Üniversitesi GEF Resim Bölümünden mezun olan Mansuroğlu, 1997 2002 Bremen Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümünü bitirdi. 2008 2009 İstanbul Haliç Üniversitesi, Tekstil ve Moda Tasarımı dalında yüksek lisans yaptı. 2011-2016 Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Resim Bölümünde Sanatta Yeterlik programını bitirdi. Mansuroğlu, 2007 yılından bu yana Doğuş Üniversitesi STF, Resim ve Grafik Bölümlerinde öğretim Üyesi olarak çalışmalarını yürütmektedir.


Türkiye'de sanat ortamının gelişmesine katkıda bulunmayı amaçlayan İyilik İçin Sanat Derneği, Ege Yapı iş birliği ile hayata geçirdiği Atölye Cer projesinde üretilen eserleri Türkiye'nin ilk Sanat Pazaryeri teması ile faaliyet gösteren Art. Ist Sauna'da sergiliyor. Geliştirdiği yapılarda sanata verdiği değeri görünür kılmaya özen gösteren Ege Yapı ve ülkemizde sanat ortamının gelişimine katkıda bulunan İyilik İçin Sanat Derneği iş birliği ile hayata geçirilen Atölye Cer projesi, seçkin sanatçıların çalışmalarına ev sahipliği yapmaya devam ediyor. Proje kapsamında üretilen eserler ile Art. Ist Sauna'da yer alan Atölye Cer sergisi, her ay yenilenen seçkisi ile sanatseverlerin beğenisine sunuluyor. Sanat piyasasına yeni girmeye çalışan sanatçılara destek olmak amacıyla kurulan Art. Ist Sauna kapsamında Ege Yapı'nın destek verdiği Atölye Cer projesinin de yer aldığını aktaran Küratör Dr. Feride Çelik, Yeni seçkide Atölye Cer sanatçılarından Hakan Cingöz'ün 'Yolcu' isimli eseri pandemi süresince özlem duyduğumuz yolculuğa dikkat çekerken, Dilek Yalçın 'Şeylerin Masumiyeti' serisinden iki eseriyle ev içi yaşantısını ve maskenin hayatımızdaki yerini vurguluyor. Tolga Turan 'Beklemek' isimli heykel çalışmasında insanın sıradan bir eylemini sanat diliyle sunarken, Özge Günaydın ise 'Rhino World' ile dünyada nesli tükenmekte olan gergedanlara dikkat çekmek istiyor. dedi. Türkiye'nin ilk Sanat Pazaryeri teması ile İstanbul Maslak'taki UNIQ Expo'da kapılarını açan Art. Ist Sauna, Türkiye'de ilk kez 1.500 m2 alanda erişilebilir sanat konsepti ile yüzlerce sanatçı ve sanat eserini sanatseverler ile buluşturdu. Çağdaş sanat alanında eser üreten sanatçıları bir araya getiren Art. Ist Sauna'da 200'e yakın sanat eseri yer alıyor. Art. Ist Sauna'da sergilenen eserlere sahip olmak isteyen sanatseverler, hem fiziki ortamda hem de çevrim içi olarak kurum ile irtibata geçebiliyor. Kurumun yönlendirmeleri neticesinde direkt sanatçılarla da iletişim kurularak havale yöntemi ile eser satın alımı yapılabiliyor. Art. Ist Sauna'da fiziki olarak görülebilen Atölye Cer sergisindeki eserler, aynı zamanda çevrim içi olarak www. iyilikicinsanat. org adresinden de takip edilebiliyor ve site üzerinden satın alma işlemi gerçekleştirilebiliyor. Pandemi koşullarında hijyen kurallarına uygun olarak faaliyetlerini sürdüren Art. Ist Sauna, 5 metrelik tavan yüksekliği sayesinde ferah ve sağlıklı bir ortam sunuyor. Atölye Cer sergisi, her ay yenilenen seçkisi ile hafta içi her gün 12.00 ile 19.00 saatleri arasında açık olan Art. Ist Sauna'da yıl boyunca ücretsiz olarak ziyaret edilebilir.


İyilik İçin Sanat Derneği ve Ege Yapı iş birliği ile hayata geçirilen Atölye Cer projesinde yer alan sanatçıların hazırladığı sergi serisi kapsamında Artist Talks etkinliği gerçekleştirildi. Atölye Cer projesinde düzenlenen serinin ilk sergisinde yer alan sanatçılardan Hakan Cingöz, Tolga Turan ve Şevket Sönmez eserlerini ve sanata bakış açılarını anlattı. Atölye Cer'de devam eden serinin ilk sergisinde yer alan sanatçılardan Hakan Cingöz, Tolga Turan ve Şevket Sönmez, eserlerini, sanata bakış açılarını, sanat yaşamı ile ilgili deneyim ve bilgilerini aktardı. İyilik İçin Sanat Derneği üyeleri, Cer İstanbul projesi sakinleri, atölye sanatçıları ve birçok sanatseverin katılımıyla gerçekleşen sohbette katılımcılar arasında Sanat Eleştirmeni Ali Şimşek de yer aldı. Cer İstanbul projesinin içerisinde, Türkiye'de ilk kez bir şantiye alanında hayata geçirilen proje olma özelliğini taşıyan Atölye Cer'de gerçekleştirilen sohbetin ardından konuklar sergiyi gezdi. Cer İstanbul sakinlerinden koleksiyonerlerin ilgiyle takip ettiği sergiden birçok eser de alıcı buldu. Geliştirdiği yapılarda sanata verdiği değeri görünür kılmaya özen gösteren Ege Yapı ve Türkiye'de sanat ortamının gelişimine katkıda bulunan İyilik İçin Sanat Derneği iş birliği ile hayata geçirilen Atölye Cer projesi, seçkin sanatçıların çalışmalarına ev sahipliği yapmaya devam ediyor. Tarihi Yarımada'da hayata geçirilen Atölye Cer projesiyle genç ve yetenekli sanatçıların sanatsal üretimi için gerekli atölye ihtiyacı karşılanırken, kültürel bir miras olan sanatın nesiller boyu aktarımı için gerekli ortam sağlanıyor.


İstanbul Modern'in yetişkinlere yönelik atölye ve seminer programı Atölye Modern, çevrimiçi seminerlerine devam ediyor. Günümüz Sanatı ve NFT adlı yeni program 24 Mart'ta başlıyor. Çağdaş sanatçı ve eğitimci Bager Akbay tarafından yürütülen seminer, güncel teknolojilerle çalışan sanatçıları, sanat koleksiyonu oluşturma süreçlerinin nasıl değiştiğini ve dijital sanat koleksiyonu oluşturma pratiklerini konu alıyor. Yeni medya, dijital sanat, NFT kavramlarına odaklanan seminer, günümüz teknolojilerinin sanatsal üretim biçimlerine etkilerini, sanatçının değişen rolünü, sanatın deneyimlenmesindeki gelenekleri ve alışkanlıkları işliyor. Altı hafta süren program, teknoloji temelli çağdaş sanat üretimlerini tanımaya ve NFT ile sanat arasında nasıl bir ilişki olduğunu yorumlamaya odaklanıyor. Sanatın deneyimlenmesine dair geleneksel önyargıları ve bu önyargıları ortadan kaldıran yeni sanat üretimlerini güncel örnekler üzerinden inceliyor. Atölye Modern Çevrimiçi seminerleri ücretli ve katılımlar kontenjanla sınırlı.


2020 Attila İlhan Şiir Ödülü Hayhuy adlı kitabıyla yazar Elif Sofya'ya verildi. Adnan Özer, Metin Celal, Tuğrul Tanyol, Ali Ural ve aile adına Kerem Alışık'ın yer aldığı Attila İlhan Şiir Ödülü seçiciler kurulu, kısa dizelerle, sesi kısarak yalın anlatımla ulaştığı şiirini ileri götüren yaklaşımıyla Elif Sofya'nın Hayhuy adlı yapıtını ödüle değer bulduğunu açıkladı. 2019 yılında Yapı Kredi Yayınları tarafından yayımlanan Hayhuy şairin dördüncü şiir kitabı. Elif Sofya önceki kitapları Ters Düşünce, Düzensiz, Dik Ala gibi Hayhuy'da da insan merkezli dünya algısına karşı çıkıyor. Doğanın, doğal varoluşun sesiyle konuşarak İnsanlık'tan kurtulmanın, tüm canlılarla birlikte insanı da kurtaracağını sezdiriyor. 1965 yılında İstanbul'da doğdu. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi'ni bitirdikten sonra İÜ İşletme, İTÜ Görsel Sanatlar bölümlerinde mastır eğitimine devam etti. Uzun süre resimle uğraştı, sergiler açtı. Siyasi bir radyoda kültür, sanat, politika programları hazırlayıp sunan Elif Sofya bir dönem televizyon programı editörlüğü yaptı. Şiirleri, yazıları çeşitli dergilerde ve kitaplarda yayımlandı. Ters Düşünce (2005), Düzensiz (2010), In meinem Mund ein Bumerang (ortak kitap; Wunderhorn, 2013), Dik Ala (YKY, 2014), Hayhuy (YKY, 2019).


Yapı Kredi Yayınları son çıkanlarda bu hafta John Williams'ın Augustus kitabı var. Geç keşfedilen başyapıtı Stoner'la ölümünden sonra dünya çapında oldukça geniş bir üne kavuşan John Williams tamamladığı son romanı Augustus'ta, Roma İmparatorluğu'nun kurucusu Octavius Sezar, namıdiğer Augustus'un gençlikten yaşlılığa uzanan hikayesini mektuplar ve başka belgeler aracılığıyla anlatıyor. Ama Augustus sadece dünya imparatorunun değil, Roma'yı Roma yapan herkesin, sürgün devlet adamlarının ve komplocuların, askerlerin ve şairlerin, kölelerin ve kadınların da hikayesi. Karakter çeşitliliği ve gündelik hayata dair ayrıntılarıyla Antik Dünya'nın ayrıntılı bir portresini çizen Augustus, tarihsel roman türünün zirvelerinden biri.


Bazen bazı kurgusal metinler, gerçeklikle herhangi bir bağlamsallık kurmadan yazarın masasında yaratılır ve zihnin yarattığı olay örgüsü dışında herhangi bir gerçek oluşa gönderme yapmaz ve kapalı bir sistem olarak işler. Edwar Abbey ise bu yöntemi yerle bir eden ve döneme, Amerika'ya, doğanın sömürülmesine, aktivistliğine ve sarsıcı birçok yönü derinlemesine işlemektedir. Doğa yıkımına karşı verdiği mücadele, Amerika hukukunu eleştiren ve FBI'nın takibine girecek kadar etkin rol oynayan Abbey, Sabotaj Çetesi'ni oluşturan tüm yapıları yaşamındaki eylemsel ve düşünsel arka plandan almıştır ama bu alış salt bir biyografik yön değil, kurgunun yoğun, iyi işlenmiş ve başarılı dilsel bir yapıyla yaratmıştır. Belki de Abbey, yazının girişinde alıntılanmış bölümü birebir yaşadığı anlardan alımlamıştır zira o yaşamındaki mücadelesi salt bir düşünsel alan olarak değil bizzat Amerika coğrafyasında bulunmuş, çöl yürüyüşü gerçekleştirerek fiziksel olarak deneyimlemiştir. Hayır, doğal alanlar bir lüks değil insan ruhunun bir gereksinimi ve yaşamımız için su gibi ekmek gibi hayati önem taşıyor. Yaban alanlardan, doğal kalıp bozulmamış yerlerden arta kalan ne varsa tahrip eden bir medeniyet, kendi kendini köklerinden koparıyor ve medeniyet ilkelerinin kendisine ihanet ediyor demektir. (Edebiyat ve Toprak Etiği, s. 73, Ufuk ÖZDAĞ, Ürün Yayınları) derken ve bunu Çölde Tek Başına: Yabanıl Doğada Bir Mevsim adlı kült kitabında derinlemesine işlerken tüm yazdıklarını kendi içinde yoğun olarak yaşadığına da ikna eder bizi. Doğaya insan merkezli bir bakış açısının doğayı ve geniş ölçekte tüm yaşamın zarara uğratıldığını söyler ve aslında modern toplumun kendi ayağına sıktığını ima eder. Endüstriyel tarımın, toprağı işleme yöntemlerinin, su politikalarının ve bu bağlamın arkasındaki tüm fikriyatın aslında modern toplumu yaratırken bir yandan da bu politika ve eylemler sadece toplumu değil tüm gezegenin yıkıcı sonuçlarla karşı karşıya kalacağı fikrini savunan Edward Abbey'in bu fikirleri şu an yaşadığımız corona pandemisi, küresel ısınma, plastik sorunu ve buzulların erimesi gibi olaylar yokken söylemesi savunduğu ve bedel verdiği şeylerde aslında keskin bir öngörüye sahip olduğunu göstermektedir. Abbey'in fikirsel bağlamını verdikten sonra tüm bu yönlerini kurguyla birleştirdiği romanı Sabotaj Çetesi'ni oluştururken nesnel kalıplar yerine kurgunun esnekliğini fazlasıyla kullanmıştır. Olay akışları, dilsel becerileri ve kaliteli bir romandan beklenilen karakterlerin gelişmeye ve değişmeye açık olması ve aynı zamanda çizgiselden çok düzlemsel bir olay ağı gibi özellikleri başarılı bir şekilde yerine getirmiştir. Ana karakter Hayduke merkezli kurgulanan romanda doğa savunucusu dört Amerikan coğrafyasında doğayı özgürleştirmek için girişilen ve baraj bentlerini, viyadükleri, demir yollarına, köprülere vb diğer fiziki alanlara tahrip amaçlı saldırıları işlerken Abbey'in doğaya, toprağa, iklime, hayvanlara ve tüm bunların bileşkesi olan yaşama ilişkin deneyimlerini güçlü ve sarsıcı betimlemeleriyle okuyoruz. Dar çerçeve ile başlayan sabotajlar maddi kaybı yüksek sonuçlar doğurmaya başlayınca geniş çaplı ablukalarla yakalanmaya çalışılan şebeke'nin eylemleri daha da gündeme oturmaya başlar ve aslında bu onların hareket alanlarının daralmasını da beraberinde getirir. Bu hengame olup biterken biz okuyucuların payına düşen de yoğun duygular yaşatan takip süreçlerini okumak olur. Ölüm-yaşam ipi gerilirken Abbey'in karakterleri özgün diyaloglar ve özellikle Hayduke öncülüğünde zekice planlanan olayları yaratıp sonuçlandırmaya devam etmektedir. Tüm bunlar olurken Hayduke'nin geri dönüşler yaparak anlattığı önceki deneyimleri romanın ve anın bağlamında yerli yerine otururken romana bir felsefik bakış açısı da katarak okuyuculara toplumların/devletlerin politikalarına dair sorgulayışlar getirmektedir. Sabotaj Çetesi, her ne kadar günümüz bağlamında yer bulan bir içerik sarmalında olsa da kadimlikten modernliği uzun bir skala yakalamıştır ve doğa, insan, dinler, mitoloji, sosyoloji ve insan zihnine ait tüm olguları düzlemsel bir bağlamla işlemiştir ve edebiyat çevrelerinin kült romanlar listesinde yer açmaları gereken bir metindir. Kocaeli Üniversitesi Türkçe Öğretmenliği lisans bölümünü (2010) bitiren yazar; ardından Artuklu Üniversitesi Yaşayan Diller Enstitüsünde yüksek lisans (2012), Anadolu Üniversitesinde Sosyoloji lisans (2016) ve Kültürel Miras önlisans (2019), Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Çocuk Edebiyatı yüksek lisans (2016) bölümlerini tamamladı ve halen Artuklu Üniversitesinde Uygulamalı İngilizce Çevirmenlik Bölümünde okumaktadır. Basılı ve dijital platformlarda edebiyat, eğitim ve sosyoloji üzerine yazılar yazmaya devam eden yazar, halen bir devlet okulunda idareci olarak çalışmakta ve bu okul bünyesinde yazarlık dersleri vermektedir.


Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi, 12 Ocak 2020 tarihine kadar devam eden Avni Lifij. Çağının Yenisi sergisi kapsamında 14 Aralık 2019 Cumartesi saat 14.00'te Avni Lifij'in Keşfedilmemiş Dünyası başlıklı bir konferansa ev sahipliği yapıyor. Avni Lifij'in sanatçı kimliğini ülkemizde ilk kez bütün yönleriyle yansıtan serginin içeriğine paralel bir çerçeveye sahip konferansta, sergi kataloğunun yazarları Prof. Dr. Ahmet Kamil Gören, Prof. Dr. Zafer Toprak ve Ömer Faruk Şerifoğlu konuşmacı olarak yer alacak. Konferans, Lifij'in resim, yazı, fotoğraf ve eğitim dahil olmak üzere çok yönlü üretimine ve yaşadığı dönemle ilişkisine ışık tutacak. Prof. Dr. Zafer Toprak, Yazar Avni Lifij ve Sanat Anlayışı başlıklı konuşmasında tüm hayatı boyunca sanat üzerine yazmayı bir sorumluluk olarak gören Avni Lifij'in derin birikimini yansıttığı yazılarına ve bu yazıların Lifij'in sanatına olan izlerine değinecek. Prof. Dr. Ahmet Kamil Gören Sanatçı Kim için Üretir? Lifij'in Yapıtlarının Anatomisi başlıklı konuşmasında Avni Lifij'in üretim sürecini belirleyen etmenleri ve bunların eserlerindeki yansımalarını inceleyecek. Gören, aynı zamanda sanatçının genel çalışma pratiklerini de örneklerle değerlendirecek. Avni Lifij. Çağının Yenisi sergisiyle bağlantılı olarak yayınlanan Avni Lifij Sanat Yazıları kitabının editörü ve serginin danışmanı Sanat Tarihçisi Ömer Faruk Şerifoğlu ise Avni Lifij'i Yeniden Keşfetmek başlıklı bir konuşma gerçekleştirecek. Şerifoğlu konuşmasında serginin hazırlık sürecinde ortaya çıkan yeni bilgi ve belgelerin ışığında sanatçının hayatını ve çok yönlü sanatsal üretimini ele alacak. Mehmet Ergüven'in Türk resminde sadece bir kilometre taşı değil, kendisiyle hesaplaşma zahmetine katlanmayı göze alanlar için; çağdaş, ışık tutan mükemmel bir öncüdür diye tanımladığı Avni Lifij, bu konumunun izlerinin bulunabileceği resim, yazı, fotoğraf ve eleştiri alanlarında verdiği eserlerle değerlendirilecek.


İstanbul'un köklü ve zengin tarihinin hemen her dönemine şahitlik etmiş olan Ayasofya'yı klasik bir müze veya cami ya da kilise olarak gezmek yerine tılsımlı sembolleri ve anlamlarını keşfederek ziyaret edebilmeniz adına, Ayasofya / Hagia Sophia için yazıyorum. '' Ey Süleyman! Seni geçtim'' diye haykıran (527) İmparator Justinianus, Kudüs'teki Süleyman Mabedinden çok daha üstün bir tapınak inşaa edilsin istemişti. Daha önce ki yazılarımda belirttiğim gibi ataların mekanların kaderi var deyişine Ayasofya ile yeniden katılıyorum çünkü Ayasofya inşaa edildiği günden beri hala her yıl dünyanın dört bir yanından gelen ziyaretçilerin akınına uğruyor. Bizans'ın en büyük kilisesi, 1453 yılında İstanbul'un fethi ile Müslüman'ların kutsal camisi, hatta Cumhuriyet dönemi 1934'ten beri müze, dahası Dünya Miras Listesinde yer alması vesilesi ile Ayasofya çoklu kimlik ve ziyaretçi yapısına sahip! Ayasofya inşa edildiği tarihten günümüze gelinceye kadar tarih, dinler tarihi, kültür tarihi, sanat tarihi ve özellikle de mimari açılardan pek çok esere konu olmuştur. Ayasofya'nın iskeleti, kare şeklindedir ve bütün doğu kiliselerinde olduğu gibi doğu yönüne bakmaktadır. Osmanlı dönemi kaynaklarda geçen ifadelerden de anlaşıldığı üzere çeşitli kaynaklarda Ayasofya adı; Kutsal bilgelik, Tanrı'nın hikmeti anlamına gelmektedir. Ayrıca I. Justinianus'un, Ayasofya'nın açılış töreninde kestirdiği kurbanlar ve dağıttığı sadakaların Salomon işte seni geçtim! cümlesiyle aslında Hz. Süleyman metafor niteliğinde olup, düşünce olarak Ayasofya' nın hikmet ve kutsallığı ile ilişkilendirilmiştir. Ayasofya'nın en önemli özelliklerinden biri iç süslemeleridir. Ayasofya, altın ve gümüş işlemeli süslerle maddi aleme, ezoterik sembolleri ve kapıları ile manevi aleme gönderme yapmaktadır. Bizans halkının mabed içinde ibadet etmeleri geleneği nedeniyle kiliselerin dışarısından çok, iç kısmı önemsenmiştir dolayısıyla Ayasofya'nın iç kısmı oldukça gösterişlidir. Ruh dünyasına gönderme yapan sembollerinden bahsedecek olursam öncelikle hayat ağacı sembolünden bahsetmek isterim. Dünya üzerinde yaşayan en ilkel toplumlardan, semavi dinlere hatta ileri medeniyetlere kadar, toplumların kutsal saydığı eski sembollerinden olan yaşam ağacı sembolü Ayasofya' da giriş kapısının üzerinde yer alır. Türk toplumunda rastlanan aile soy ağacı aslında hayat ağacı sembolünün fikirsel ve duygusal aktarımını tamamlar niteliktedir. Araştırmalarımdan anladığım kadarıyla, Ayasofya' da yer alan ağaç sembolü göğe doğru çıkmak, yükselmek, meyveler ile sonun olmadığını ve yeni bir başlangıca devri daim oluşunu nitelemektedir. Buna bağlı olarak, yaşam ağacı metaforu hali hazırda evrensel olarak ölümsüzlük, şans, bereket, sağlık ve hastalıktan kurtulmak gibi anlamları tasvir etmektedir. Ayasofya' nın sosyal kaderi İstanbul'un tarihi ile de oldukça bağlantılı sayılır. Halk arasında 7 tepeli İstanbul olarak rivayet edilen tepelerden, ilkinin Ayasofya'nın bulunduğu tepe olduğu rivayet edilmektedir. Depremlere karşı korumak için yerleştirilmiş olan Poseidon Tılsımı eski sembol ve mimari zekaya sahip ustalar tarafından Ayasofya'ya yerleştirilmişti. Bilindiği üzere günümüzde metropol haline geldiği halde İstanbul için en korkutucu senaryolar arasında halen deprem veya fay kayması nedeniyle yaşanabilecek büyük zarar, eski tarihlerden bu yana halen ilk sırada yer alır. Ayasofya ve gizemleri denince yine ilk akıllara gelmesi gereken bir diğer tarihi tılsım ise görselde görmüş olduğunuz anahtar sembolüdür. Efsaneye göre Ayasofya'nın kapıları her sayıldığında 1 adet fazla sayılıyormuş oysa ki toplam 361 kapısının olduğu söyleniyor. Konu ile ilgili olarak Evliya Çelebi, Seyahatname'sinde şunları kaydetmiştir: Bu cami, dışında ve içinde toplam 361 kapıdır ama 101 kapısı büyük kapılardır ki onlardan kalabalık cemaat girip çıkmakdadır. Ayasofya'nın doğu tarafında iki, batı tarafında halen açık olan yedi, kuzey tarafında beş, güney tarafında iki, bunların dışında da mabedin alt ve üst katlarında çeşitli bölümlere geçişleri sağlayan pek çok kapı bulunur. Ezoterik sembol olan ve Ayasofya kapısının üstünde yer alan anahtar sembolü eski çağlarda ilimde sınıf atlamanın ve metafizik olarak eşiksel yükselmenin tasviri olabileceğini iddia edenlerde mevcut. Halk dilinde bu kapının bir tarafı Cennet, bir tarafı Cehennem kapısı adı ile bilinir. Kapılarda bulunan kabartmalardan biri içi içe geçmiş iki asma yaprağını gösterir. İkincisi, bir hurma ağacı yaprağının her iki yanında duran, üzümlerle dolu iki kasenin tasviridir. Üçüncüsünde ise bir çift yunus balığı sembolü tasvir edilmiştir. Ayasofya' da karşılıklı iki melek tasviri bulunmaktadır. Sol taraftaki Baş melek Mikail mozaiği sağdaki ise Cebrail mozaiğidir. Altın bir zemin üzerinde olan kanatlı melek bir elinde asa ve diğerinde kristal bir küre tutar. Yüzleri çağlar ve farklı dönemlere rağmen hiç bir zaman kapatılamayan bu meleklerin yüzlerinde oval bir yıldız yer almakta. Müslümanlık inancında, Miraç Gecesi cennet makamlarından büyük bir mabed gösterildiğine ve bu mabedin dünyadaki benzerinin sadece Ayasofya olduğuna dair eski zaman rivayetçileri sebebiyle Fatih Sultan Mehmet' in, İstanbul'u feth ettiğinde ilk gittiği yerin, bu nedenle Ayasofya mabedi olduğu söylenir. Dünya'nın en eski ve gizemli yapılarından Ayasofya'nın sanatsal sembolleri, yer altı mimarisi hatta su dolu kuyuları ile rehber eşliğinde gezilmesi gereken tarihi eserlerin başında gelmektedir. Ayasofya aslında görünen değil, toprak altında derinliği yaklaşık 10 metreyi bulan ve bazı yer altı sarnıçların Topkapı Sarayı'nın bahçesine kadar uzandığı efsane bir yer altı mimarisine sahip. İstanbul'un altını dolaşan tüneller, altında kalyonun gezebileceği geniş bir sarnıç olduğu, oradaki kuyulara kuşatma sırasında atılan mücevherler, kripto odası, gizli yazışmaların yapıldığı odalar varlığından söz edilmektedir. Yer altı mimarisine ait halk arasında bahsi geçen bir çok efsanenin gerçek olup olmadığıysa halen merak konusudur. Günümüzde toprak dolmuş olmasına rağmen var olduğu iddia edilen Ayasofya Yeraltı Tünelleri hakkında, ziyaret öncesi araştırma yapmayı unutmayınız. Her yıl en az birkaç kez ziyaret ettiğim ihtişam sembolü, kadim Ayasofya hakkında daha çok yazılacak efsane, bilimsel gerçek, rivayet olmasına rağmen şimdilik başka bir yazıda Gazete Sanat' ta görüşmek üzere, sevgi ve saygılarımla. Hoşçakalınız! Yazıdan tam anlamıyla keyif alamadım. Çok kopuk anlatımlar var. Biraz daha anlaşılabilir ve okunabilir olsaymış keşke. Umarım bir sonraki yazılarınız özet niteliğinde değilde daha bilgi verici olur. Yine de kaleminize sağlık. Bence, belli bir sınır olmasına rağmen 'geniş perspektif', yalın bir dil 'önemli konu başlıkları ve okuyucu da merak uyandıracak' canlı görseller 'ile gayet keyifli olmuş. Emeğinize sağlık..


Performans sanatçısı ve Body in Perform'un kurucusu Ayça Ceylan'ın mekana özgü performatif yerleştirmesi #İçselBahçem Dokumapark, Antalya'da 8 Mayıs'a kadar ziyaret edilebilir. #İçselBahçem ; kadın, doğa, ekofeminizm ve pamuk kavramlarını kendine merkez alan, mekana özgü bir performatif yerleştirmedir. Performatif yerleştirme; performans ve performansın video kaydını, ziyaretçilerin kendi içsel bahçelerini inşa edebilmeleri için 10 dakikalık bir yol haritasından oluşan ses tasarımını, duvarlara giydirilen hikayeleri ve pamuk çekirdeklerinden meydana gelen çember formunu içermektedir. Zamanın Dışında sergisi kapsamında üretilen #İçselBahçem bir zamanların Antalya Dokuma ve İplik Fabrikası olan alanın galeriye dönüştürülen alanında sergilenmektedir. Küratörlüğünü Artsürem'in üstlendiği sergi, sanatçı söyleşileri ve sempozyumlarla 8 Mart-8 Mayıs tarihleri arasında deneyimlenebilir. Ceylan, #İçselBahçem serisine farklı bitkiler eşliğinde devam edecektir. Bir sonraki #İçselBahçem Büşra Kaya küratörlüğünde Müze Evliyagil Ankara'da gerçekleşecektir. Bir zamanlar dünya hepimizi beslermiş. Tam da bu nedenle Toprak Ana, Pachamama, Parvati veya binbir isimle aktarabileceğimiz dişil enerji onun bedenidir. Ancak dünyanın bedeni bazı talihsiz olaylar silsileleri ile karşılaşınca ışıldayan zamanların sonu gelmiş ya da ışıldayan zamanların sonunu getirdiğine inananlar bunu böyle aktarmak istemişler. Çünkü hepimizin bildiği gibi kadınlık sadece insan türünde değil doğanın kendisinde mevcuttur. Bunu bitirmek isteyen her kimse sonunda büyük bir yıkımla, kendi yok oluşuyla karşılaşır. İklim krizi, toprağın verimsizliği, türlerin çeşitliliğinin giderek azalması, su sorunu ve nicesi 19. yy'dan beri artan bir ivmeyle varlığını devam ettiriyor. Her şeyin suçlusu tabii ki buhar makineleri değil! Daha fazla ham madde arayışı, daha fazla tüketmek için daha fazla seri üretim, daha fazla ehlileştirilmiş alan açmak için doğanın insan tarafından katledilmeye çalışılmasının karşısında kadın, doğa, ekofeminizm, yerel hareket ve küçük hikayeler var. Üzerinde bulunduğumuz bu arazi de nice küçük hikayeyi kendinde barındırıyor. Yeter ki onun hikayesini dinlemeye istekli olalım, o zaman şeyler bize kendini açar, hikayelerini anlatır. Bir zamanların Antalya İplik ve Pamuklu Dokuma Fabrikası şimdinin Dokumapark'ı. Kepez Belediyesi'nin sınırları içerisinde. Bunlar belki sizin de bildiğiniz kolay ulaşılabilir bilgiler. Peki biraz daha geçmişle şimdiyi bir araya getirebilecek bir anlatı oluşturalım. Kepez kelimesi ilk olarak Eski Uygur Türkçesi din dışı metinlerinde pamuk anlamıyla karşımıza çıkıyormuş. Sonrasında Kıpçak Türkçesi metinlerinde şapka anlamına bürünmüş ve Türk Dil Kurumuna göre günümüz Türkçesindeki anlamlarından biri de gelin başlığıymış. Bitkimiz pamuksa hammaddenin var ettiği ürünün isminin de kökeni olması bir tesadüf değil. Kadim pamuk bitkisinin kökenlerinin 7000 yıl öncesinde olduğuna dair Hindistan'daki ve Güney Amerika'daki arkeolojik kazılardan kanıtlar mevcut. Coğrafyamızdaki kökenleri ise milattan önce 330. Anadolu Selçukluları ve Osmanlı döneminde de bu topraklarda yaşamına devam eden pamuk, Türkiye Cumhuriyeti ile beraber daha da ekilen bir tarım ürünü haline geliyor. Öte yandan pamuğun dünya ekonomi tarihindeki yerine baktığımızda ise köleliğin, savaşların, siyasetin de ayrılmaz bir parçası olduğunu görüyoruz. Bir kitapta okumuştum: Hem pamuk huzurdan hoşlanır. Pamuk iyi olduğunda, dünya sakin ve ağırbaşlı demektir. diyordu Özbek tüccar. Bu cümle sanırım ekonomi politiğin nasıl işlediğine dair çok net bir ifade. Haydi şimdi biraz yüzümüzü pamuğun kendine çevirelim. Neleri sever, neleri sevmez acaba! Sıcaklık ve bol su sevdiklerinden, şubat-mart aylarında ekimi yapılır ve ağustos-ekim arası hasat mevsimidir. Sert dokusunun içinden çıkan yumuşak hissiyatı bana her vakit gülleri hatırlatır oysaki kendisi ebegümeçlerine daha yakın akraba. Çifleme, çırçırlama yankılarla oluşturulan sözcükler gibiler değil mi! Yankılanan bu sözcükler sırasıyla pamuğun toplanması ve çekirdeklerinden ayrılması anlamlarına gelir. Pamuk birçok ürünün hammaddesidir ancak tekstil endüstrisindeki yeri bir başkadır. Pamuklu giysiler tercih edilirken, moda insanlığa sentetikleri sunar ve insanlığın büyük bir kısmı sentetik ile donatır yaşam evi olan bedenini. Size bir sır vereyim; beden, mekan ve zaman arasındaki ilişki var oluşunun yapı taşlarındandır. Bu yüzden siz siz olun bu üçlüye müdahale etmeye çalışanlara karşı çok dikkatli olun. Ne diyorduk, moda, evet şimdi dev endüstriler sürdürülebilirlik eşliğinde doğal kumaşlara geri dönüyor. Dünyada zaten var olan şeyleri bir süre ortadan kaldırıp, sonrasında onları yeni bir şey gibi bizlere sunmak algı politikalarının bir parçası. Tabii bu sunumda metalarının fiyatlarında da büyük bir artış görüyoruz. İşte o zaman bilirsin ki tüm zamanlar daireseldir ve Dünya'nın kalp atışları senin içsel bahçeni yaratır.


Alternatif müziğin genç ve başarılı isimlerinden olan Ayça Özefe'nin bağımsız olarak yayınladığı Başka Dünyaya isimli tekli çalışması tüm dijital platformlardaki yerini aldı. Müziğini duyguların silahı olarak kullanan ve aynı zamanda sesini her geçen gün daha çok duyurup birçok insana ses olan Ayça Özefe şarkıları ile hikayesini anlatmaya devam ediyor. Genç yaşında yaşadığı zorluklara rağmen yılmadan ümitle devam ettiği hayatında, okul, aile, arkadaşlık ve müzik dengesini başarılı bir şekilde kuruyor. Mücadelesi ve umudu şarkı sözlerine yansıyor. Şarkısı Yıkılmam Asla da geçen sözler gibi; elindeki gitarı ve kalbinden gelen sözleri, bu sektörde onu ayakta ve güçlü tutuyor, Ayça Özefe bu dijital platformda seninle aynı duygularda buluşuyor. Ayça Özefe, Başka Dünyaya isimli yeni teklisinden şöyle bahsetmiştir; Başka Dünyaya bağımsız bir şekilde de bu sektörde var olabileceğimin, sadece yeteneğimle de sesimi duyurabileceğimin kanıtı olsun istiyorum. Dinlerken yaz akşamında tatlı tatlı esen rüzgar vuruyor sanki bedenime, yumuşak ve doğal. Öte yandan kapalı bir havada ormanda yalnız yürürcesine hüzün ve kasveti hisettiriyor. Uzaklara kaçmak istiyorum, başka bir dünyaya. Şarkıda bu kaçışın getirdiği umut ve kaçma sebebini yaratan hüzün ve yıpranmışlık var.


Ressam Ayla Aksoyoğlu Distopya 19 isimli kişisel resim sergisi ile 17 Ekim-13 Kasım tarihleri arasında Ankara Armada AVM'de bulunan GaleriM Sanat Galerisinde sanatseverler ile buluşuyor. Hep yazıldı söylendi inanıldı ki, insanlık olarak çok büyük ve kudretliydik, ateşi suyu toprağı bükebiliyorduk, uzaya bile gitmiştik. Gücümüzün ve övünmemizin sınırı yoktu... Sonra bir şey oldu ve ne görelim, bütün yeryüzü boyunca, hiçbir yerde güvende değilmişiz. Dünya dışından beklediğimiz felaket, dünyanın içinden doğup geldi ve o kadar küçüktü ki gözle görülemiyordu. Süper güçler, süper ülkeler ve süper insanlar gülünç şekilde küçüldü. Gerçek ortaya çıktı, evrende çok küçük ve yalnız ve güçsüzüz. Çok korktuk, tüm insanlık ve biz sanatçılar olarak... Bir ressam olarak hem korkup hem korkumu çizerek korkuyu yenmeye çalıştım. Covid yoğun günleri sanat yoğun günlere dönüştürdüm, kabuslarım, hayallerim kağıtlara tuvallere saldırdı ve sonunda estetiğe evrilmiş bir korku kütlesi doğdu. Kaygı dışavurumu olarak doğan işlerimin yanına, farklı dönemlerimde yapmış olduğum eserler de katıldı. O işler de sanki bu günü görmüşçesine ölüm, korku ve aynı zamanda ironi içeriyordu. Bir sanatçı öngörüsüyle yıllar öncesinden bu günleri sezmiştim sanki. Böylece DİSTOPYA 19 sergim oluştu. Benim distopyama, tüm sanat ve felsefeme sızan ironi ve hafifseme de sızmış olabilir. Belki bir savunma içgüdüsüyle gelişen ironi ve hafifseme, alaya dönüştürme davranışı, kabusa dönen bir dünyada öylece zavallılaşan insanın tek sığınağıydı benim için. Acıyla baş edemediğinizde biraz alaya almak belki en iyisi. Eserlerimle irkilebilir, şaşırabilir, reddedebilirsiniz. Rahatsız olabilirsiniz. Çünkü insanlık tarihi boyunca tüm zamanların en yaygın ve küresel kabusunu yaşıyoruz ve resimlerimin bu gerçekler yokmuş gibi mutlu ve kaygısız olması mümkün değildi. Hep birlikte izleyip, irkilip rahatsız olup aynı zamanda düşünebileceğimiz bir sergide görüşmek dileğimizdir. GaleriM Sanat Armada Salonlarında DİSTOPYA 19'u izleyebilirsiniz. 1990 yılında Gazi Üniversitesi resim bölümünden mezun oldu. Resim çalışmalarını aralıksız olarak sürdürdü. 2006 YILI 32. DYO RESİM YARIŞMASINDA ve 2007 yılı 68. DEVLET RESİM HEYKEL YARIŞMASINDA sergilenmeye değer bulundu. Yurt içinde ve dışında yirmiye yakın kişisel sergi ve karma sergi, fuar, bienal, ve sanat kolonisi etkinliklerinde yer aldı. Ulusal çapta gazete, dergi ve internet portallerine düzenli olarak sanat yazıları yazdı. Sanat ve sosyal sorumluluk projeleri gerçekleştirdi. Avrupa birliği eğitim ve sanat projeleri yaptı. Çalışmalarına Ankaradaki atölyesinde devam etmektedir.


Burgazadalı sanatçı Ayla Ay, The Artisan İstanbul'un ev sahipliğinde gerçekleşen Direniş sergisinde Nefes eseriyle yer alıyor. Doğanın hızla yok oluşuna dikkat çeken sanatçı, serginin açılışında giydiği sade bir kumaştan elbisesi ve ağaç kabuklarından ürettiği terlikleriyle de eseriyle bütünleşen bir görüntü ortaya koydu. The Artisan İstanbul Hotel'in ev sahipliği yaptığı Direniş sergisi eserleri yer alan sanatçıların ve davetlilerin yoğun katılımıyla açılışını gerçekleştirdi. 15 Eylül-23 Ekim tarihleri arasında ziyarete açık olacak sergide 12 sanatçı yer alıyor. İnsanın doğaya verdiği zarara odaklanan sergi, Contemporary İstanbul ve İstanbul Bienali ile eşzamanlı olarak devam ediyor. The Artisan İstanbul Hotel'de kapılarını açan anlamlı serginin Koleksiyon Küratörlüğünü Yasemin Vargı Emirdağ ve Sanat Yöneticiliğini Meriç Aktaş Ateş üstleniyor. Burgazadalı sanatçı Ayla Ay, Ada'nın doğasından kopup gelen parçaları Nefes çalışmasında bir araya getirdi. Hızla yok olan doğaya çarpıcı bir anlatımla dikkat çeken sanatçı eserini duvar üzerine fırça ile çalışarak ve doğal çamur kullanarak meydana getirdi. Eserde duvarı delerek çıkan dal ise Burgazada'da bir çınar ağacından düştüğü andan sonra Ayla Ay'ın dikkatini çeken estetik duruşu çıktığı yolculuğun ardından Nefes'te yeniden hayat buldu. Ayla Ay, sergide doğal müdahale olarak nitelendirdiği enstalasyon iç mekan yerleştirme çalışması hakkında; Ada'nın doğasından kopup gelen, bazen budamalar sonrası yol kenarına bırakılmış ekosistemin ve sosyal yaşamın parçası ağaçların kuru dalları... ilk bakışta hızla yanından geçtiğinizde görebilecekleriniz bununla sınırlı olacaktır. Oysa ki onlar doğaya ait diğer parçalar gibi aslında evrenin mikro ölçekteki yansımaları... Antik uygarlıklardan bugüne dek kutsal varoluşunu sürdüren doğanın en asil ve sessiz üyeleri... Akıldışı bir hızla onları kaybetmeye devam ediyoruz. Aslında yapılması gereken hiç te zor değil; duvarlarımızı kırıp ardındaki yaşam akışını serbest bırakmak. Üstelik hayatta kalabilmek için önceliğimiz 'Nefes' almak ve bunu sağlayan kaynakları artık hepimiz çok iyi biliyoruz diye konuştu. Türkiye'nin önde gelen usta ve genç sanatçılarını bir araya getiren Direniş sergisi yoğun ilgi gördü. Sergide yer alan sanatçılar ve eserleri ise şöyle; Ayla Ay Nefes, Tuğçe Aytürk Sofra, Pınar Balkan Yanmak, Beyza Boynudelik Panopticon, Günlük Rutin, Server Demirtaş Makinenin Mor Çiçeği, Serdar Kaynak Yediveren Topraklar, Melike Kılıç Merdivenler Ormanı, Ecem Dilan Köse Rüya Odası, Gönül Nuhoğlu Overflow, İrem Tok Yüzyılların Aşındırdığı 1-2-3, Mağara, İsimsiz, Varol Topaç İçtenlik, Kemal Tufan Rolling Stones, Bulut Kafes. (D. 1979) 2001 yılında, birincilikle girdiği Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Resim Bölümü'nden mezun oldu. Network ajanslarında sanat yönetmeni olarak da görev alan sanatçı, Trianel ve çeşitli karma sergilere katıldı. Sanat festivallerinde, katılımcı ve organizasyon sorumlusu olarak yer aldı. 2019'da 16. İstanbul Bienali Paralel etkinliği kapsamında Silent Cry/ dış mekan yerleştirme, 2020'de KADRAJ/ iç mekan yerleştirme çalışmalarını gerçekleştirdi. Aynı yıl sonbahar döneminde Open Studio Days/Açık Atölye günlerine katıldı. 2022 Nisan ayı itibariyle Doğada Sanat konseptli workshop çalışmalarına başladı. Yaklaşık üç yıldır profesyonel olarak Ada'dan doğal objelerle tasarlayıp üretmeye devam ettiği İsland Dream Handmade markasını da doğanın şifalı elini insanlarla buluşturma heyecanıyla geliştiriyor. Sanatçı, doğaya ait parçalar, güncel kaygılar ve düş gücünden yola çıkarak farklı tekniklerde iki ayrı kişisel sergi projesi üzerinde üretmeye devam ediyor.


Başarılı ve cesaret veren bir üst düzey yönetici olmasının yanı sıra, PWN İstanbul'un Yönetim Kurulu Başkanı olan, Pandemide Liderlik Zamansız Söyleşiler adlı kitap projesiyle de ses getiren Aylin Satun Olsun'la iş yaşamının kilometre taşlarından hedeflerine kadar pek çok konuyu konuştuk. Aylin Satun Olsun: Kendimi sivil toplum gönüllüsü, insan kaynakları lideri olarak tanımlıyorum. Evliyim ve 16 yaşında bir oğlum var. Marmara Üniversitesi Uluslararası İlişkiler mezunuyum, ardından yüksek lisansımı İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi'nde, Avrupa Birliği üzerine tamamladım. Halen Psikoloji üzerine ikinci yüksek lisans derslerine devam ediyorum. İnsan Kaynakları ve Yönetim alanında, otomotiv, enerji, elektrik, demir çelik ve tekstil sektörlerinde, İnsan Kaynakları Direktörü, Genel Müdür Yardımcısı, İnsan Kaynakları Bölge Başkan Yardımcılığı görevlerinde bulundum. Halen Fark Holding'in İnsan kaynaklarına liderlik ediyorum. 2013 yılında PWN İstanbul networkünü kuran gönüllü grup arasında yer aldım. Ayrıca PWN İstanbul'un Yönetim Kurulu Başkanıyım. Kendime ait www. aylinsatunolsun. com isimli bir web sitem var. Zaman zaman orada insan kaynakları, seyahat, kitap yorumları, çeşitlik ve kapsayıcılık üzerine yazılar yazıyorum. Yakın zamanda da pandemi döneminde 15 liderle yaptığım röportajlardan oluşan Pandemide Liderlik -Zamansız Söyleşiler kitabım raflarda yerini aldı. Hayatım boyunca, iş dışında sivil toplum derneklerinde gönüllü olmak benim için önemli bir motivasyon kaynağı oldu. Öğrenciliğimden itibaren öğrenci kulüpleri, sonrasında Rotaract kulüp, arkasından mesleki dernekler... Sanırım gönüllülük, bir amaç doğrultusunda iş dışında çalışmak beni tamamlayan bir olgu. Evet çok çalışıyorum. Akşamları, hafta sonları hatırı sayılır zamanı dernek aktivitelerine ayırıyorum. Bu beni bütünlüyor, tam tersine enerji veriyor, besliyor diyebilirim. İş yaşamına girince bazen her şeyi tekdüze yaşamaya başlıyorsunuz, gönüllülük size yeni insanlar tanıtıyor, destek, işbirliği, paylaşım, çözümün bir parçası olduğunuz duygusu bence çok kıymetli. PWN İstanbul 2013 yılında, iş yaşamında kadınların liderlik gelişimini desteklemek için kurulmuş, toplumsal cinsiyet eşitliği misyonu için çalışan kadınlı erkekli bir network. Oldukça hızlı büyüyen bir iş ağı olduk. Tüm çalışmalarda gönüllülük esası ile yürüyor. Şu anda yeni yönetim kurulu olarak ajandamızda on beşin üzerinde proje olduğunu söyleyebilirim. Kadın çemberleri, yaygınlaşmış ve çeşitlendirilmiş mentoring uygulamaları, toplumsal cinsiyet ve çeşitlilik atölyeleri ile bilinçlendirme çalışmaları, üniversitelerde PWN kulüp ve gençlik etkinlikleri, aile dostu şirket uygulamaları, reklamlarda toplumsal cinsiyet sertifikası, çocuk sebebi ile işlerinden ayrılmış kadınlara meslek edindirme ve istihdam projesi, kadınlara finansal yetkinlik kazandırma, girişimcilik programları vb. aklıma hızlıca gelen projeler. Bir önceki dönemde önyargılar üzerine bir Ideathon ile 300'ün üzerinde fikre ulaştık. Şimdi onları hayata geçiriyoruz. Kadın çemberleri ile üyelerimiz arasında tanışıklık ve işbirliğini arttırma planımız vardı. Yaklaşık 150 kadın üyemiz 20 farklı kadın çemberinde kişisel ağlarını geliştirme ve birlikte öğrenme fırsatını buldular. Mercer'ın stratejik ortağı olarak Kadın Parladıkça global ölçekli araştırmanın 2. sini gerçekleştirdik. pandemi karantina döneminde 80'in üzerinde etkinlik ve eğitimle üyelerimizin yanında olduk. Yazmak benim için bir tutku. Konuşulanları yazdığınız an, o bambaşka bir kimlik kazanıyor. Pandemi ile birlikte çok farklı tecrübeler edindik çok farklı duygular yaşadık. Geçen sene karantina başlayınca, bizde üyelerimizle bağlantıyı sürekli tutmak için, tüm iletişimimizi dijitale taşıdık. Peşi sıra etkinlikler yapıyorduk. Pandemi sonrasını anlamaya çalışırken, pek çok değerli insanla bir araya gelip, ortak akıl oluşturmaya çalışıyorduk. Uzun süredir benim kafamda bir kitap yazma planı hep vardı ama farklı bir konu üzerinde çalışıyordum. Bir gün acaba, pandemi tecrübelerimizi kitaplaştırsak nasıl olur diye konuşurken, hızla tasarım aşamasına geçtik ve kolları sıvadık. Yaklaşık sekiz aylık bir çalışma ile sonunda kitabımızı raflarda görebildik. İş yaşamı çok geniş bir network gözükse de aslında, hepimiz belirli sınırlı bir çevre içinde hareket ediyoruz. Kitabımızda röportajları olan liderler hem kişisel network'üm içinde iletişimde olduğum aynı zamanda da derneğimizin gönüllüsü olan kişilerdi. Burada ilk amacımız tabi ki pandemi döneminde, liderlerin kişisel tecrübelerini, geleceğe bakışlarını kayda almaktı; ama bir diğer amaçta toplumsal cinsiyet üzerine çalışan bir STK lideri olarak, bu konuya dikkat çeken, elçilik eden, ortak değerler etrafında birleştiğimiz liderlerle bu çalışmayı yapmaktı. Onun içinde bazı temel kriterler belirledik. PWN üyesi olan, toplumsal cinsiyet eşitliği konusunu kendisi ve şirketi için bir stratejik öncelik olarak ele alan liderlerle bu çalışmayı yapmak istedim. Ayrıca kadın ve erkek liderlerin eşit temsili önemliydi. Farklı sektörlerden bir katılım olsun istedik. Sonuçta 15 lider bir araya geldi. Mustafa Cem Açık, Güldem Berkman, Damla Birol, Ahmet Dördüncü, Hüseyin Gelis, Beril Koparal, Levent Kömür, Türkan Özilhan, Canan Özsoy, Ahmet Pura, Ahu Büyükkuşoğlu Serter, Tankut Turnaoğlu, Murat Yeşildere, Ahmet Zeytinoğlu. Pandemide Liderlik Zamansız Söyleşiler kitabımın, kitaplaştırma sürecinin ise bana öğretileri büyük oldu. Gerçekten bir kitabın basılma süreci çok emek istiyor. Röportajlar, deşifresi, düzenlemesi, hikayeleştirilmesinden basım sürecine önemli aşamaları var. Sonuçta basılı bir kitabı elinize aldığınızda, bunun kişisel hazzı tanımlanamaz. Bu yeni normalin hepimize kaybettirdikleri kadar kazandırdıkları da oldu. Önce hepimiz ne kadar güzel bir hayatımız varmış diye iç geçirmedik mi ? Günlük hayatta sıradan, farkında bile olmadığımız onlarca şey ne kadar da bizi biz yapan, enerji veren etkinliklermiş. Yürümek, arkadaşlarımızla buluşmak, bir kafede oturmak, bir açık hava konserinde bir ağızdan şarkı söylemek, dans etmek, sarılmak, doğum günü partileri, ev buluşmaları herhalde bunun özlemini çekmeyen kimse yoktur. Ben bir de seyahat etmeyi çok özlüyorum. Başka şehirleri, ülkeleri gezmeyi, oralarda kalabalıklara karışmayı... Arkadaşlarım ile konser, sinema organizasyonları, hepsini özlüyorum.


Bir gün seni öldüreceğim biliyorsun değil mi? Bana yaptıklarının hesabını ölerek ödeme diye, bunu hep erteliyorum. Karşıma çıktığından beri beni aşağıladın, yok saydın, karanlık sokaklara attın. Senin yüzünden beni dövdüler, hatta öldüresiye. Tecavüz ettiler, saçlarımdan sürüklediler, ruhumun ışığını söndürdüler. Tüm bunların ardından içimdeki kötülüğü büyütüp yeşermesine sebep olan sensin. Bunları, nefret ettiği Savaş'ın kulağına fısıldayıp doğruldu. Savaş ise hiç kımıldamamıştı. O da biliyordu kendisini öldüreceğini. Biliyordu ama bunu başaramayacaktı çünkü eğer buna teşebbüs ederse kendisi ondan önce davranacak ve Barış'ın, ava giderken avlanan olmasını sağlayacaktı. En sevdiği lafı sadece kendisi duyacağı şekilde fısıldadı. Haklıydı. Bütün o saydığı kötülüklerden kurtulmak için gayret göstermemişti diye düşündü. Çabalamadan teslim olmuştu başına gelenlere. Kolaydı suçlamak. Asıl suçlu oydu. Ölmesi gereken biri varsa kesinlikle oydu. Keşke hemen ölseydi. Varlığı hiçbir işe yaramıyordu nasıl olsa. Yaşayan bir ölüydü zaten o. Sadece henüz mezara girmemişti. Diğer bütün yaşayan ölüler gibi! Barış, 17 yaşını bitirip 18'ine bastığı gün, annesiyle babasına sürpriz yapıp evden ayrılmıştı bir gün ansızın. Savaşla tanışması da o zamanlara denk geliyordu. Ailesinin baskısından ve garip davranışlarından sıkılmıştı. Ailesini sevmiyordu. Ailesi de onu sevmiyordu. Arkadaşı yoktu. Olmasına da gerek yoktu. Çünkü herkes geri zekalıydı ona göre. Evinden ayrıldığında cebinde sadece 500 lira vardı. O parayı da babasından çalarak biriktirmişti. Birkaç gün parklarda yattı. Parasını harcamaya kıyamadığı için aç yaşıyordu resmen. Aç ve susuz. Daha fazla dayanamadı. Yemek yemesi gerekiyordu, başı artık çatlayacak gibi ağrıyordu. Kendisini köhne bir lokantaya attı. Bir şeyler yemek için girmişti ama alkol almaya başladı. İçtikçe doydu, doydukça içti. Bir an gözlerini kapattı. Tekrar açtığında karşısında Savaş oturuyordu. Gülümsüyordu. Sanki yıllardır tanışıyor gibiydiler. Gözler kendisininki gibiydi simsiyah. Kömür gibi. Sanki aynaya bakıyordu. Savaş da onun kadar karanlık ve tehlikeliydi. O gece Savaş onu evine götürdü. Orada kalmasına izin verdi. Barış, iki gün uyudu hiç kalkmadan. Uyandığında Savaş yoktu. Yerine hiç tanımadığı bir adam vardı. Nedenini hiç anlamamıştı ama kendisine hiç kibar davranmıyordu. Sanırım Savaş'la bir sorunu vardı ve sinirini benden çıkartıyor diye düşündü. Adamı kolundan tutarak evden çıkartmaya çalıştı ama adam onu bir yumrukla yere serdi sonra da kaldırıp kapının dışına attı. Kapının önünde kalakalmıştı. Yürüyerek uzaklaştı oradan. Hangi semtte hangi şehirde olduğunu hiç anlamadan. Saatlerce yürüdü. Acıktığını hissedince bir markete girdi, yiyecek bir şeyler aldı, kasada hepsini poşete doldurup elini cebine attı, ama parası yoktu. Elindekileri bırakmak istemiyordu, ani bir kararla koşmaya başladı. O önde, kasiyer arkada bir süre koştular. Fakat 10 dakika kadar uzaklaştıktan sonra önüne çıkan bir polis arabası tarafından durduruldu. Ne olduğunu anlamadan ters kelepçe yapılıp arabaya bindirildi. Karakola gidiyorlardı. Yollar, sokaklar insanlar geçiyordu arabanın penceresinden. İnsanlar ve bir insan. Bir Savaş. Onu görünce arabadan inmeye çalıştı, arabanın kapısını açtı, tam atlarken polis onu belinden yakaladı. Sağlam bir yumruk yiyerek kendinden geçti. Uyandığında, 130 kilo ince bıyıklı bir adamla bir göz odada yalnız başlarına buldu kendini. Parmaklıların ardındaydı. Parmaklıkların diğer tarafında ise Savaş vardı. Gülümseyerek bakıyordu ona. Bir hışımla kalktı, parmaklıkları yırtarcasına demir sütunlara saldırdı. Gelen polislerin kafasına copu indirmesiyle yarı baygın halde yere düştü. Sonraki hatırladıklarını kabus sandı ama gerçek olduğunu sonradan anladı. İyi ki kabus sanmıştı. Gerçek olduğunu o an anlasaydı, kendisine tecavüz eden o 130 kiloluk adamı oracıkta boğarak öldürebilirdi. 2 gün sonra salıverdiler onu. Babası gelmişti almaya. Demek haber vermişlerdi. Eve dönüyordu. Bitkindi, beş parasızdı. Yenilmişti. Ama aklında bir amaç vardı. Kin ve nefret dolmuştu. Savaş'ı öldürecekti. Günler geçti, annesi üstüne titredi, babası hiç konuşmadı, Savaş'ı aradı, bulamadı. Bir gün odasında tavanı izlerken, yanındaki koltukta bir kıpırtı gördü. İnanamadı önce gördüğüne. O şerefsiz Savaş odasında, evinde hatta yanı başında duruyordu. Yavaşça doğruldu, evde olay çıkmasını istemiyordu. Annesi ve babasıyla uğraşamazdı hiç. Her şey bir yana yaşadıklarının ortaya çıkmasını istemiyordu. Annesi ve babası bu yaşadıklarından yine onu sorumlu tutacaktı. Onu, beceriksizliğini ve işe yaramazlığını. - Ne işin var burada? - Asıl senin ne işin var? - Dalga mı geçiyorsun benimle? Burası benim evim. - Evin mi? Bir hırsız gibi girdiğin mekana evim mi diyorsun? Hemen git buradan, annem duyarsa seni öldürürüm. - Asıl ben seni öldürürüm. Belki de ilk karşılaşmamızda öldürmeliydim. Evet öldürmeliydim. Öldürmeliydim. Öldürmeliyim! Barış aniden ayağa kalktı ve çekmecesinde sakladığı bıçağı aldı eline. Aynı anda Savaş da kalktı yerinden. Beklenen boğuşma başlamıştı. Doğada savaşan iki ayrı kaplana benziyorlardı. Bazen Savaş çıkıyordu üste bazen Barış. Bazen o kazanıyordu bazen diğeri. Bu böyle on dakika sürdü, yorulmaya başlamışlardı, Barış'ın o an aklına, kader gayrete aşıktır sözü gelmişti. Bu cümleyi bir kitapta okumuştu. Savaş'ı camdan atmaya karar verdi. Çünkü elleri kan olmuştu ve kendisi kan görmekten nefret ederdi. Savaş'ı kolundan tutup son bir gayretle pencereye doğru çekiştirmeye başladı. Bu sefer Savaş direnmemişti, çok şaşırmıştı Barış. Baygınlık geçirecek sandı bir an. Bu andan faydalanmalıydı ve çabuk davranıp, Savaş'ı pencereden aşağı atıverdi. Her şey beş saniye sürmüştü. Önce o keskin rüzgarı hissetti yüzünde. Sonra da o çarpma anını. Sonrası ise karanlık ve sessizlik. Barış'ın annesi çarpma sesi ile irkilmişti. Koşarak oğlunun odasına gitti. Yoktu. Pencere açıktı ardına kadar. Korkarak yaklaştı. Aşağıya baktı. Geceyi yırtarcasına çıkarttığı çığlık tüm şehirden duyulacak kadar yüksekti. Barış yerde kanlar içerisinde yatıyordu. Saçının teline zarar gelmesini istemediği oğlu ölmüştü. Barış'ın hayatı boyunca hep hayali arkadaşları olmuştu. Normal insanlarla iletişim kuramıyordu. Aslında hiç iletişim kuramıyordu. Barış şizofreni hastasıydı. Yıllarca tedavi görmüş, ailesi üstüne titremiş ama bir türlü onu o karanlık dünyasından kurtaramamışlardı. Barış, zihninde yarattığı Savaş ile birlikte sonsuz karanlığa gömülmüştü. Dünyada da aynı şekilde olduğu gibi, barış savaşı, savaş da barışı yaratmıştı. Ve tüm dünyada bir gün yaşamın son bulacağı gibi, ikisi de bir bedenin içinde yok olmuştu.


Japonya edebiyatında polisiyenin kurucusu sayılan; Uzakdoğu'nun Poe'su diye anılan Edogawa Rampo, 1800'lerde ülkede başlayan kültürel, politik ve ekonomik değişimin tam ortasına doğuyor. Yüzünü Batı'ya dönenler, Japonya'nın klasik edebi geleneğine Avrupa'dan tatlar katarken özgürlüğü ve kişinin bağımsızlığını daha gür bir sesle dillendiren entelektüellere göre disiplin, töreler ve yasalar bunların koruyucusu ve geliştiricisi olması gerektiğini düşünüyor. Diğer taraftan, Japonya'da modernleşme adımları atılıyor ve Batı'dan alınanların yanında, ülke kültürünün değişmeden kalması arzulanıyor. Fakat bu hayal gerçekleşmediği gibi Batı'dan gelen edebiyat akımları Japonya'daki yazarları etkilemeye başlıyor. 1923'te yaşanan deprem ise Japonya'da hayatın her alanı gibi edebiyatı da sarsıyor, geleneklere ve geçmişe bağlı olanların, uzak ve yakın geçmişin huzurlu ülkesine özlemi artıyor. Bu dönemde nihilist ve absürt edebiyat öne çıkıyor. İşte Rampo, bu iki akımı polisiyeyle birleştirdiği metinler kaleme alıyor aynı vakitlerde. Aynalar Cehennemi ve Diğer Öyküler, yazarın bu anlamda alametifarikası olarak karşımızda duruyor. Rampo, yaşamın akışında kendisini herhangi bir yere koyamayanları veya koyduğu noktanın tuhaflığının ayırdına varamayanları getiriyor karşımıza. Mesela aşkının yorgunluğu ya da büyüklüğü yüzünden bir resmin içinde yaşamaya başlayan genç böyle bir karakter. Canı sıkıldığı ve başından geçen bir olaydan çok etkilendiği için kendisini sıra dışı cinayet yöntemleri geliştirmeye adayan Bay T.'nin hikayesi de Rampo'nun özgün tarafını yansıtıyor. Bay T., adeta bir terapide gibi suçlarını büyük bir soğukkanlılıkla anlatırken okur da orijinal cinayetlerle yüzleşiyor. Seyçiro Fukiya'nın işlediği suçları ortaya çıkarmak için uygulanan testleri ve sonrasında ortaya saçılan gerçekleri konu alan öykü ise Rampo'nun gerilim öğesini sonuna kadar kullandığı bir metin. Aynalar Cehennemi ve Diğer Öyküler'de Rampo'nun yarattığı karakterlerin ruh halleri değişken, girdiği yollar ise karanlık. Okura açtığı kapılar, Rampo'ya neden Uzakdoğu'nun Poe'su dendiğini gösteriyor. Aynalar Cehennemi ve Diğer Öyküler, Edogawa Rampo, Çeviren: Alper Kaan Bilir, İthaki Yayınları, 224 s.


Daha önce Günlerden Bir Gün adlı romanı yayımlanan Aynur Kulak, bu defa öyküleriyle sesleniyor okura. Düşüş kavramı etrafında var olan öyküler, okuru sohbete, yazıya ve sonunda düşüşe dahil ediyor. Kulak, okurun da kendi öyküsünü anlatmasını bekleyerek kalemi ona teslim ediyor, Yol boyunca düştüm. Düşmeyi çok seven birinin öyküsünü günü geldiğinde yazabilmek için, diyerek bir yazar-okur birliğini işaret ediyor. Adı Olmayan İkinci Öykü; tek bir öykünün farklı yataklardaki akışı, kendi ekseninden fırlayarak çıkmak isteyen bir öykü toplamı. İstanbul'da doğdu. 2005 yılında İnkılap Yayınları tarafından Günlerden Bir Gün romanı yayımlandı. Çeşitli kültür sanat mecralarında çağdaş yazar söyleşileri ve kitap inceleme yazıları yayımlanmaktadır.


Piyano eğitimine 1988 yılında burslu olarak kazandığı Bilkent Üniversitesi Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Piyano Bölümü'nde Maria Korecka Soskowska ile başlayan Kaptan, Fransa'da Ecole Normale de Music de Paris'i, Diplome'de Enseigment derecesiyle bitirdi. 2001-2005 yılları arasında gerçekleştirdiği yüksek lisansını yüksek şeref derecesi alarak tamamladı. Bu süreçte bir dönem Gülnara Aziz'in de öğrencisi olan Ayşe Kaptan, eğitim süreci boyunca Antonio Consales, Alain Lefevre, Edna Golandsky ve Sebastian Benda'nın ustalık sınıflarına katılma şansını yakaladı. 2012 yılında Premiro XV Concorso Internazionale di Esecuzione Pianistica Vincenzo Scaramuzza piyano yarışması finalist ödülü alan ve yurt içi ve yurt dışında birçok konser veren piyanist Ayşe Kaptan'la çok keyifli bir sohbet gerçekleştirdik. Ayşe Kaptan: Teşekkür ederim. Kendimi bildim bileli müzik, hayatımda çok önemli bir yer tuttu. Çocukken bile müzik dinlediğim zamanlar, melankolik ve romantik olan ruhum kendine tatlı bir acı çektirmeye bayılırdı. Hep bir hayallere dalma halim vardı. Önüme çıkan her enstrümandan bildik bir melodi mutlaka yakalardım. Derken bir gün annem sayesinde eve piyano alındı ve ders almaya başladım. Eve gelen öğretmenlerimin de yönlendirmesi doğrultusunda Bilkent Üniversitesi Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi, Piyano Bölümü'nü burslu olarak kazandım. Eğitim hayatım boyunca, yurt içinde ve yurt dışında çok kıymetli isimlerle çalışma fırsatım oldu. Lisans döneminde Nuran TAŞPINAR ve Marcella CRUDELI ile, lisansüstü programında Prof. Ersin ONAY ile ve sanatta yeterlik programında Emre ŞEN ile çalışarak, eğitimimi yine Bilkent Üniversitesi mezunu olarak tamamladım. Daha sonra İtalya'da Antonio CONSALES ile çalışma fırsatı yakaladım. Yurt içinde ve yurt dışında çeşitli resitaller ve oda müziği konserleri verdim. 2015 yılından beri de Düzce Üniversitesi Sanat Tasarım ve Mimarlık Fakültesi, Müzik Bölümü'nde doktor öğretim üyesi olarak görev almaktayım. Annem eve piyanoyu aldıktan tam 2 yıl sonra, yani 11 yaşında. Dediğim gibi, o zamanlar piyano için yanıp tutuşmuyordum. Hatta piyanoya ilk ne zaman aşık olduğumu sormuş olsaydınız, Prof. Ersin ONAY'la çalışmaya başladıktan sonra cevabını verirdim. Yani 25 yaşımdan sonra. Karma bir konserdi. Arka arkaya piyano öğrencileri olarak konsere çıkmıştık. Ortaokuldaydım o zaman. Frederic Chopin'in iki valsini çalmıştım. Çok heyecanlandığımı ve çalarken hızlandığımı hatırlıyorum. Bu ikisi bugün de pek değişmedi sanırım. Tabii ki tuhaf da bir duyguydu. O zamanki öğretmenim Margit OLAH, arkadaşlarım, ailem, herkes bir beklentideydi benimle ilgili ve ben ne çaldım, ne çalmadım hiçbir şey anlamadan indim sahneden. Öyle harika çalmamıştım ama kesinlikle kötü de değildi. İlk sahne ve konser şokunu atlattıktan sonra anladım bu işin hiçbir şeye benzemediğini. Bugün hala her konser öncesi son konserim olsun kararına varıp, sahneden inerken eşsiz bir mesleğim olduğuna karar verip, yeniden yeniden aşık oluyorum. Aslında küçük bir bestem var. Kuzenimin belgeseli için üç dakikalık bir beste yapmıştım, belgesele de çok güzel oturmuştu. Yine de bir daha denemedim çünkü bu işin eğitimini almış kompozisyon bölümü öğrencileri ve mezunları ve hali hazırda harika bestecilerimiz dururken, benim beste yapmam çok da anlamlı gelmiyor açıkçası. Hangi eseri çalıyor olursanız olun, eğer bir konsantrasyon yakalayamazsanız tutkudan eser kalmaz. Performansı hakkıyla sergileyebilmektir esas olan. Bu bazen odada tek başınıza çalışırken da yaşanabilir, sahnede çalarken de. Siz sahnenin tadını çıkarmaya başladığınızda, seyircinin kalbi de sizinle atmaya başlayacaktır. Bana göre müzikteki tutkunun tanımı da, müziğin içine girebildiğiniz her andır. Kesinlikle oldu. Kitaplar daha ziyade özel hayatımla ilgili etkili oldular. Ama müzik bazında sorarsanız ilk olarak Fame dizisi, sonrasında ise Amadeus, The Piano, The Competititon ve en yakın tarihli olan Whiplash filmlerini sayabiliriz. Spor yapmak ve arkadaşlarımla buluşmak. Ama bazen sadece ve sadece piyano çalmak. Çok var tabii ki. Mesleğini saygıyla yapıp, adından sevgi ve saygınlıkla bahsettiren herkesi örnek alıyorum işin doğrusu. Ve bu anlamda ülkemiz çok değerli sanatçılara sahip olduğu için şanslı. Başarıları dünyaca kabul edilmiş İdil Biret, Gülsin Onay, Suna Kan, Gürer Aykal, Verda Erman, Ayşegül Sarıca gibi çok saygın müzisyenleri izleyerek büyüdük. Hepsi de müthiş bir hayranlıkla ve tabii ki örnek aldığım sanatçılar. Bu noktada, benim kuşağımın harika çocukları Fazıl Say ve Emre Şen'i de atlamak istemiyorum. Hande Dalkılıç da üzerimde çok emeği olan, kendime örnek aldığım piyanistlerimizdendir. Kesin tarihleri şu anda belli olmamakla beraber, birkaç şehirde resital vermek üzere hazırlık yapıyorum. Öncelikle bana tanımış olduğunuz bu fırsat için size çok teşekkür ediyorum. Diyorum ki, tek bir hedef ve tek bir yol yok. Sanat adına bir gün, bir öğrencimin aklına ve ruhuna hitap edebiliyorum, bir başka gün seyirciyi mutlu edebiliyorum veya bambaşka bir gün bir dosta uzanabiliyorum, bazen de bir kediye ya da kuşa. Sanatta, özünde samimiyet barındıran her ifade şekli zaten hedefine ulaşmak üzere yola çıkmış demektir. Sevgiyle ve emekle yapılan diğer her şey gibi. Sevgili Ayşe Kaptan bu ülkenin çok değerli piyano sanatçılarındandır. Örnek alınması gereken prensipleri ve çalışmaları vardır. İlgi ve alaka ile kendisini takip etmeye devam etmekte olup ülkemizde Ayşe Kaptan gibi değerlerin kıymetini daha fazla bilinmesi umudu ile sevgilerimi sununarım. Güzel arkadaşım Ayşe, içtenlikle anlatmış. Her cümlesini severek, bitmesin isteyerek okudum. Yolu açık, alkışı bol olsun.. Çok başarılı bir röportaj olmuş. Sevgili kızımın bu işte bu kadar gelişip olgunlaştığını fark edemediğim için kendimden utanıyorum. Onun konserlerini izlerken, en heyecanlı seyircinin ben olduğumu da biliyorum. Güzel kızıma başarı ve de mutluluklar diliyorum. Başarılarıyla iftihar ettiğimiz Ayşe Kaptan ülkemizi temsil görevinde de üzerine düşeni yapacaktır. Sevgili Emre Şen, yorum kısmına yazacağım her şeyi yazmış bile kelime kelimesine! Aynı kuşak aynı algıda.. Ne güzel bir röportaj ve mutluluğu yansıtan müzik yaşamı. Çizgisinden ödün vermeden doğal. Çok kutluyorum Ayşe'ciğim, paylaşımın ve güvenin için ayrıca çok teşekkür ediyorum. Ayşecim aynı sen gibi samimi, sıcacık bir röportaj olmuş. Başarılarının devamını dilerim.