Onur Bıçak, Kalbim Ege'de Kaldı dizisi ile başlayan dizi bestecisi kimliğiyle, sevilen birçok dizinin tema müziklerinde imzası olan başarılı bir müzisyen. Söyleşimizi okurken bestelediği diziler olan Kalbim Ege'de Kaldı, Siyah Beyaz Aşk, Doğduğun Ev Kaderindir, Masumlar Apartmanı dizi albümlerini dijital müzik servislerinden dinleyebilir; sevdiğiniz dizilerin sahnelerini yad ederken, dizinin hissini sizde canlı tutan bestecisi Onur Bıçak'ın söyleşisini okuyarak, kendisini yakından tanıyabilirsiniz. İyi okumalar dileriz. Bir müzisyen olarak film müziği her zaman hayalimdi. Nedendir bilmem ama okul yıllarımda arkadaşlarım daha çok sahne ve stüdyo işlerine yönelirken benim hedefim hep bu yönde oldu. Hiçbir proje yokken bile kendimce bir duygu, hikaye kurgulayarak onun için besteler yapardım. 19 yaşında bir ajansta asistanlık yaparak başladım. O gün bugündür görüntü üzerine müzik yazıyorum. Tabii ki. Hikaye, duygular, zaman, mekan, karakterler... Hepsi size yön çizen en ana etmenler. Benim açımdan duygusu en yüksek işler ancak sahne ile bir araya gelince yazılır. Senaryoyu okumak elbette size ilham veriyor ama ancak görüntünün gelmesi ile beraber işi son noktaya taşıyabiliyoruz. Dolayısıyla senaryo ile buluştuğumda her karakterin duygusuna da eşlik ederken buluyorum kendimi. Enstrüman ve müzik tarzını hikaye, zaman ve mekan belirliyor daha çok. Bir tercihten ziyade, eldeki bu noktaları harmanlayarak en doğru, en çarpıcı sesleri görüntüyle birleştirmek gibi... Bir aile dramını ele alalım: Bu hikaye Doğu'da geçiyorsa farklı, Batı'da geçiyorsa farklı müziklere yoğunlaşmaya yönlendiriyor. Zaman da enstrüman seçimlerine yön veren en önemli etmenlerden. Tema müziklerini genelde karakter ile eşleriz. O temayı dizide farklı yerlerde kullanmamaya özen gösteririz ki aralarında bir bağlantı kurulabilsin. Doğru duygu ile bu etkiyi çok yükseklere çıkarabiliriz. Zaten izleyicinin de aklında kalan bu müzik ve karakter bileşimidir. Türkiye'de hatırı sayılır bir dizi müziği dinleyicisi var. Yaptığınız işin beğenilmesi tabii ki çok güzel bir şey. Motivasyonu artırıyor ve yaptığın işin kazandığın paradan da önemli olan profesyonel doyuma ulaşma noktasında müthiş hissettiriyor. İşin mutfak kısmını da araştıran izleyicilerin olması da bu yönden oldukça etkileyici. Bence senaristler de yönetmenler de yeteri kadar tanınmıyor. Objektif olmak gerekirse sıra bize gelene kadar bence anılması gereken çok kişi var. Bu durumun böyle olmasının sebebi ise elbette göz önünde olmamak. Kameranın önünde değil de hemen arkasında, biraz daha işin mutfağında yer almak da farklı bir boyut. Yurtdışındaki seyirci kitlesi hakkında genel bir bilgi paylaşabilecek kadar takip edemiyorum ama Türkiye'deki gibi çok sevilip takip edilen yapımlarımız var. Hem meslektaşlarım hem de yapımcılarımızın başarıları sayesinde Türk dizi piyasasının daha iyi yerlerde geleceğine de eminim. Dizi ya da bir film. Ne kadar kendinizden katsanız da sonuçta başka bir hikaye, başka bir bakış açısı sizi yönlendiriyor; o çerçeve içinde hareket ediyorsunuz. Bir fanus gibi örnek verebiliriz. Ama söz konusu kendi besteleriniz olduğunda, işte orada tüm sınırları çizen yalnızca sizsiniz. Kendi bestelerinizde uçsuz bucaksız bir okyanusta gibisiniz ve dinleyici ile buluştuğunuzda hüznü de, mutluluğu da, coşkuyu da en uç noktaya kadar hissedip paylaşabiliyorsunuz. London College of Music aslında her müzisyenin katılıp diploma sahibi olabileceği bir açıköğretim sistemi. Eğer müzik alanında teori ve pratik bilginiz varsa yeterli İngilizceniz olmanız koşulu ile siz de bu sisteme başvuru yapabilirisiniz. Ben London College of Music'i ilk duyduğumda hemen başvurdum ve şu an bitirmek üzereyim. Bana kazandırdıkları sayesinde çalışmalarımda da büyük adımlar atarak kendi gelişimimi uzaktan izlemek bile, bu alana yönelerek ne kadar doğru bir karar verdiğimi bir kez daha hatırlamamı sağlıyor. Şu anda aktif olarak devam eden öğrencilerim var. Ancak bir öğrenci bırakır ve boşluk olursa yeni öğrenci alıyorum çünkü öğrenciye özel müfredat çıkarmak ve öğrencinin öğrenim süreci ile yakından ilgilenmek çok zor bir iş. Ama benim sevdiğim bir iş. onurbicakmusic@gmail. com adresim üzerinden dileyen herkes iletişime geçebilir. Dizi çalışmalarımdan ziyade, az önce ifade ettiğim gibi bana sanki bir okyanustaymışım gibi hissettiren kendi özel çalışmalarımı daha çok seviyorum. Bu çalışmalar bana daha çok keyif verdiği için sizlerle de bu çalışmalarımdan birini paylaşmak isterim. Son yayınlanan Old Paper parçamı dinlemenizi çok isterim, geri dönüşlerinizi de merakla beklerim. Şu andaki planım, dizi sektöründen 1-2 sene uzak kalmak. Öğrencilerimle çalışmalarımıza zaten devam ediyoruz, çünkü bu süreçte kendim de hep yeni bir şeyler öğreniyor gibiyim. Dolayısıyla bu dönem, müzik platformlarımdan erişebileceğiniz kendi bestelerime yenilerini ekleyebileceğim, kendi albümüm ve çalışmalarıma yoğunlaşabileceğim bir dönem olacak. YouTube'da müzik üzerine bir seri hazırlıyorum. Podcast olarak da yayında olacak. Umarım en yakın sürede bitirir ve meraklıları ile paylaşırım. Elbette. Ama dediğim gibi önümde uzun bir çalışma temposu olacak. Umarım sonunda her şey güzel olur. Bunun için ben de sabırsızlanıyorum. Röportajınız için çok teşekkür ederim. Sevgiler.


Kendimi bildim bileli yazdığım, çizdiğim, hayal ettiğim şeyler hep olurdu. Yaratıcı biri olmayı, problem çözebilmeyi, ortaya yeni bir fikir koyabilmeyi hep sevdim. Müzikle içli dışlı olduktan sonra sevdiğim her şeyi kendi müziğimi var edebilmek için kullandım. Yıllarca sahnelerde şarkı söyledim, gitar çaldım. Üniversite sonunda ufak ufak müzik kaydetmeyi öğrenmeye başladığım bir dönemim olmuştu. O dönemde takip ettiğim Keşfet FM kanalına bir coverımı göndermiştim ve yayınlanmıştı. Bilinirliğime oranla iyi de dinlenmişti. Kanal sahibi hala daha çok kıymetli bir arkadaş ve kardeştir benim için, başarıları daim olsun. Ortaya dinlenebilir bir kayıt çıkartmak zor işti ve aslında o zamandan bu zamana eldeki imkanlarla hem öğrenerek hem kaydederek bestelerimi duyurabilme şansına eriştim. Aynı setup'ı biraz daha geliştirerek besteler kaydetmeye ve insanlara sunmaya devam ediyorum. Müziğimi fikir aşamasından son kullanıcıya ulaşana kadar kendim ürettiğim için bahsettiğiniz bu yayın yollarının hepsinin kendine has fayda ve güzellikleri oluyor. Kiminin ismi sizi etkiliyor kiminin imkanları, kiminin idealleri. Açıkçası sonraki dönem için sürekli şöyle olur diyemem. Yayın gibi işlerle uğraşmaktan müziğe zamanımız kalmayacak diye korkmuyor da değilim. İşin şakası bir yana dayanışma esaslı bir düşünce yapısı sahibi olmamdan ötürü sanırım yine aynı şekilde devam ederim. Ayrıca dijital dünyanın kalite kontrol işini hiç önemsemediğini düşünüyorum. Bir sonraki yüzyılda kullanışlı veri ayıklamak gözde bir meslek olabilir. Bir nevi internet çöpçülüğü. Örneğin insanlar bugün çok sevdikleri keşfetme hissini o yüzyılda aracı şirketler vasıtası ile ya da satın alacakları bir database uygulamasıyla yapmak zorunda kalabilirler. Ortak çalışmalar biraz da bu işin meşk tarafı. Bu zamana kadar 'hadi bir anımız olsun' gibi masumca ya da 'şu şarkı sana da çok yakışacak' gibi bir sevinçle birlikte iş yaptığım çok arkadaşım oldu. Bu çok lezzetli, damakta tat bırakan bir iştir ve muhakkak ki gelecekte de olacaktır. Onun dışında zaten birçok arkadaşımın prodüksiyon aşamasına destek oluyorum. Atladığım isimler olmaması açısından saymayayım şimdi ama hepsine aracılığınızla çok selam göndermiş olayım. Buna dikkat etmenize ve sormanıza özellikle çok teşekkür ederim. Vereceğim hiçbir cevap beni bu soruyu okumak kadar mutlu etmeyecek. Aslına bakarsanız şunu yazarım bunu yazarım diyemem. Benzer özellikte insanlar anlayacaklardır ki üretme isteği sizi rahat bırakan bir şey değil. Özellikle kurgulamayı seviyorsanız bunu hep yaparsınız. Yazdığım ya da kurguladığım şeylerin şiir mi şarkı mı olacaklarına kendileri karar veriyor. Bu aşamada benim pek söz hakkım yok. Kendimi bildim bileli kafamda hep bir şeyler döner. Kenarda bir sürü şiir de var haliyle. Şiir okurum ve yazarım, müzik dinlerim ve yaparım fakat şiir ya da şarkı yazmak için işe başlamak gibi bir durum hayatımda yok. Yazarken imgelerin kişisel olmasından yanayım fakat bir biçimi ve bana ait bir dili olduğunu gelen tepkilerden görebiliyorum. Düzenli bazen ne demek istediğimi çözmeye çalışıyorlar. Güneş Kaçağı ne demek, İç Çiçeği diye çiçek mi var bunları merak edip soruyorlar. Onları da en az yazmak kadar seviyorum. Öncelikle teşekkür ederim. Tarif ettiğiniz kişi olabilmişsem sevinirim. Bu konu tek bir cevapla anlaşılmaz diye düşünüyorum. Aynılaşmanın esinlenmekten daha çok ticari kaygıya dayandığını ve masum olmadığını düşünüyorum. Yıllar içinde dinlediğim müzikler ve kendi şarkılarımın süregelen bir evrimi var. Ayrıca eldeki imkanlar dahilinde üretmek de bunun içinde. Tarzı oluşturan şey de bunların bütünü herhalde. Kişinin benzetme ya da özellikle benzetmeme kaygısı taşımaması gerektiğini düşünüyorum. Aklıma gelen bir fikrin nihayete erdiği noktada tarzının ya da benzerlik çıtasının çok bir önemi yok bence. Yeni müzik planlarınızdan bahsetmeniz ricasıyla sohbetimize katıldığınız için Gazete Sanat olarak teşekkür ederiz. Pek yakında 6 Mayıs'ta Mor Rüyalar isimli teklim çıkıyor. Onun hazırlığı içerisindeyim. Devam eden aylarda da yeni şarkılar çıkmaya devam edecek. Müziğime ilgi duyup beni ağırlama nezaketini gösterdiğiniz için tekrar tekrar teşekkürlerimi sunarım. Ekibinize ve aracılığınızla tüm dinleyicilerime sevgiler gönderiyorum.


Pera Müzesi tarafından, müzik kolektifi VOM iş birliğiyle düzenlenen Elektronik Köprüler etkinlik serisinin 2020 yılındaki ilk buluşmasında müzikolog Burcu Yaşin, elektronik müziği kentsel yenileme ekseninde düşünmeye davet ediyor. Konuşmanın ardından etkinlik, Deniz Erden'in performansıyla devam edecek. Pera Müzesi, sanatın farklı alanlarına odaklanan projelerle ziyaretçilerine çok yönlü bir program sunmaya bu yıl da devam ediyor. İstanbul merkezli müzik kolektifi VOM iş birliğiyle hayata geçirilen Elektronik Köprüler konuşma ve performans serisi, elektronik müziğin beslendiği ve etkileşime geçtiği teknoloji, edebiyat, sinema, çevre, psikoloji, sosyoloji, bilgisayar oyunları, politika, kentsel dönüşüm, doğa ve felsefe gibi farklı alanları tartışmaya açıyor. Serinin 24 Ocak Cuma günü saat 18.30'da gerçekleşecek dördüncü buluşmasında müzikolog Burcu Yaşin, Seni Duyabiliyordum, Şimdi İse Duyulamıyorsun: İstanbul'da Bir Kentsel Yenileme Projesi Üzerine başlıklı çalışmasından yola çıkarak katılımcıları, kentsel dönüşümü ses ekseninde düşünmeye davet ediyor. Burcu Yaşin'in çalışması, İstanbul'un Gaziosmanpaşa ilçesinin Sarıgöl mahallesinde uygulanan kentsel dönüşüm projesinin, mahallenin işitsel peyzajına nasıl etki ettiğini odağına alıyor. Müzikolog konuşmasında, neredeyse 50 yıldır aynı mahallede ikamet eden, özellikle 90'lı yıllarda İstanbul'un eğlence sektöründe önemli rol oynayan Roman topluluklarının ve müzisyenlerin kent hafızasında ve gündelik pratikte nasıl duyulamaz hale geldiklerini katılımcılarla paylaşacak. Burcu Yaşin'in kentsel yenilemenin işitsel boyutunu inceleyen çalışması, Barry Truax'ın kullandığı işitsel topluluklar ve işitsel iletişim gibi kavramlardan yararlanarak yenileme projesinin mahalledeki etkilerine dair ses merkezli bir okuma yapıyor. Niteliksel yöntemle gerçekleştirilen araştırmada, alana dair veriler; mahalleli ve mahalleyi duyan dış mahalle sakinleri ile yapılan görüşmeler, gözlemci deneyimleri ve fotoğraf-video arşivlerinin değerlendirilmesi ile oluşturuldu. Konuşmanın ardından, Deniz Erden'in saat 20.00'de gerçekleştireceği performansta ise dinleyiciler, kentsel dönüşüm sürecindeki bir mahallenin seslerini hayal etmeye davet ediliyor. Pera Müzesi Oditoryumu'nda gerçekleştirilen konuşma ücretsizdir. Rezervasyon alınmamaktadır, yerler sınırlıdır. Konuşma Türkçedir. Performans ücretsizdir. Rezervasyon alınmamaktadır, yerler sınırlıdır. 1991 yılında Kocaeli'de doğan Burcu Yaşin, müzik eğitimine 6 yaşında Kocaeli Büyükşehir Belediye Konservatuvarı çocuk korosu ile başladı. 2008 yılında Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi İstanbul Devlet Konservatuvarı kompozisyon bölümü lise devresine kabul edildi. 2010 yılında düzenlenen Genç Besteciler Yeni Yapıtlar: Sesin Yolculuğu 4 kapsamında Spatium adlı eseri seslendirilen Burcu Yaşin, 2011 yılında MSGSÜ İstanbul Devlet Konservatuvarı Teori bölümü lisans devresine kabul edildi. 2013 yılında çift anadal programı ile müzikoloji bölümüne kabul edilen Yaşin, 2014 yılında ise Teori bölümünden ön lisansını aldı ve 2015-2016 öğretim yılında Kobenhavns Universitet Müzikoloji bölümünde öğrenimine Erasmus öğrencisi olarak devam etti. 2017 yılında MSGSÜ İstanbul Devlet Konservatuvarı Müzikoloji bölümü lisans devresinden mezun olan Yaşin, halen aynı üniversitede yüksek lisans çalışmalarını sürdürmektedir. Aynı zamanda Sabancı Üniversitesi'nde Prof. Filiz Ali'nin verdiği Klasik Müziğin Büyük Yapıtları ve 21. Yüzyılın Büyük Yapıtları derslerinin asistanlığını yapmakta ve MSGSÜ İstanbul Devlet Konservatuvarı'nda öğretim görevlisi olarak çalışmaktadır. Burcu Yaşin, akademik çalışmalarının yanı sıra risk altındaki dezavantajlı, ayrımcılığa maruz kalmış çocuklarla gönüllülük projeleri de yürütüyor. Deniz Erden, 1993 yılında Eskişehir'de doğdu. Konservatuvar eğitimine 2003'te yarı zamanlı, 2004'te ise tam zamanlı olarak Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuarı'nda piyanist Robert Farkas ile başladı. Lisans eğitimine Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'nda Prof. Hülya Tarcan ile devam etti. Bu süreçte Doç. Elif Şahin-Nesweda ve Prof. Cornelis Witthoefft ile Stuttgart Musikhochschule'de çalışma şansı yakaladı. 2018'de yüksek lisans eğitimini Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'nda 20. yüzyıl müziği üzerine yaparak Prof. Hülya Tarcan ve Doç. Ayça Aytuğ ile çalıştı. Ardından Opera bölümünde korrepetitörlük görevi üstlendi. Besteciliği üniversitede yaptığı emprovizasyonlarla keşfetti ve yarattığı özgür dünyasında ambient stilde, piyano için kompozisyonlar üretmeye başladı. 2018'de Bahçeşehir Üniversitesi Elektronik Müzik Prodüksüyonu sertifika programını tamamladı ve soundscape alanında çalışmalara yöneldi. İlk olarak İstanbul Soundscape Project kapsamında düzenlenen Haydarpaşa'da bir Gar adlı projede sesini duyurma şansı yakaladı. Ağustos ayında ise kendi projesi Your Planet Calling ile hem çevresel farkındalık yaratımına hem de doğanın korunmasına katkı sağladı. Her iki alanda da çalışmalarına devam eden Deniz, 2018'in Şubat ayında Hideki Kozakura'nın Barcelona Duo eserinin Türkiye prömiyerinin ardından, 2019'da Tokyo ve Nagoya'da, Türk ve Japon çağdaş bestecilerinin eserlerinin yer aldığı ve Haruyuki Suzuki'nin Ringlet eserinin dünya prömiyerini gerçekleştirdiği iki solo resital gerçekleştirdi. Deniz Erden, ayrıca Ensemble Flaneur'ün üyesidir. VOM İstanbul'da kurulan, farklı mekanlarda kültür sanat ve müzik etkinlikleri gerçekleştiren sınırsız ve aidiyetsiz bir kolektiftir.


Kedimari ve Purple Phase ikilisinden oluşan MWM'in yeni teklisi Here I Am haftaya yayımlanacak EP'nin müjdesini veriyor! Müzik yapımcısı ve ses mühendisi Purple Phase ile Türkiye'nin en ünlü YouTube ve Instagram fenomenlerinden Kedimari'nin bir araya gelmesiyle 2019 yılında kurulan elektronik müzik ikilisi MWM'in 2. teklisi Here I Am Epic Istanbul etiketiyle yayımlandı! 2019 yılının Ekim ayında müzikseverlerin beğenisine sunduğu ilk teklisi Dirty Clone ile elektronik müzik dünyasında adını duyuran ikilinin yeni projesi Here I Am önümüzdeki günlerde yayımlanacak EP'nin de adını taşıyor. 4 şarkıdan oluşan EP, italo disco, synthpop ve acid house türlerini sentezleyerek dinleyicileri unutulmaz bir zaman yolculuğuna çıkarıyor.


Takaşi Nagai'nin Nagasaki'nin Çanları romanı Esmanur Yiğit ve Esranur Yiğit çevirisiyle İthaki Yayınları tarafından yayımlandı. Bir tıp insanı olarak atom bombasına maruz kalan Nagai'nin otobiyografik anlatısı olan kitap, satır aralarında savaş, inanç, bilim gibi insanlık tarihini asırlardır meşgul eden kavramları irdelemekte. 1908 yılında doğan, köklü bir aileye mensup olan Nagai 1932 yılında Nagasaki Tıp Okulu'nu bitirdi. 1933 yılında askerliğe başlayarak sıhhiye birimine katıldı. 1940 yılında Nagasaki'ye dönen yazar beş sene sonra radyoloji bölümünde görevini sürdürürken Nagasaki'ye atom bombası atıldı. Hem evini hem eşini bu saldırıda kaybeden, patlamada başından ciddi yara alan yazar, kritik sağlık durumuna rağmen saldırıdan sağ kurtulanlara yardım eden birimlere katıldı. Bir yandan da gözlemlerine dayalı olarak bombanın etkisini analiz eden geniş çaplı bir rapor hazırladı. Ardından kendini yazma uğraşına vererek bombanın birinci yıldönümünde Nagasaki'nin Çanları kitabını tamamladı. Katolik inancının önemli temsilcilerinden biri olan yazar 1951 yılında hayata gözlerini yumdu. Bu bağlamda Nagasaki'nin Çanları otobiyografik roman olarak da okunabilir. Zaten yazar da anlatıda kendi ismini kullanmakta. Kitap ilkin, mutlu bir Japonya tasviriyle başlar. Rüzgar, ovalar, bereketle yetişen ekinler, ocağı tüten evler bu tasviri derinleştirmekte. Ardından Nagasaki Tıbbiyesinde tıp insanlarının savaş esnasındaki gayretine değiniliyor ve burada geçen bir diyalogda kahraman-anlatıcı/yazar Yaşasak da ölsek de insanların alay konusu olmayacağız. (s.9) diyerek daha en başta Japonya'nın savaş düsturunu ortaya koyuyor. İlk bölümdeki gibi canlı bir tabiat tasvirinin ardından da atom bombası atılıyor. Bu nokta önemli zira yazar atom bombasının yıkıcı etkisini okur için daha vurucu kılmak amacıyla savaş zamanı dahi gerek şehrin gerek insanların gerek tabiatın güzelliğine vurgu yapmakta. Yaz ortası güneşi güzel Urakami şehrinin ve tepelerin üzerinde ilgisizce parlıyordu. (s.12) Atom bombasıyla birlikte tüm güzellikler yok oluyor. Burada farklı insanların atom bombasına yakalanma anları kısa kısa tasvir edilmekte: Bu bağlamda okur; öğretmen, çoban gibi farklı mesleklere sahip fakat aynı mutluluğu paylaşan insanların ölüm anlarıyla karşılaşıyor. Ardından, kendisi dahil hayatta kalanların mücadelesine odaklanmakta Nagai. Üniversitede sağ kalan profesörlerin, doktorların, hemşirelerin ve diğer sağlık çalışanlarının bombanın şokunu atlatarak insanlara bir an evvel yardım etmek için bir araya nasıl geldikleri anlatılıyor. O dehşet sahnesine şahit olan kahraman-anlatıcının gözlemlerine ve duygularına şahit olmakta okur. Bu noktadan sonra ise dindar bir Katolik olan yazar tanrı inancına temas etmekte. Japonların geleneksel inancının doğru olmadığını, bu dinin kılıç zoruyla kabul ettirildiğini öğretici bir diyalogda olduğu gibi ortaya koymakta. Nitekim, kitabın sonlarına doğru öne çıkan din teması, yazarın imanından doğan iyimserliği katedral çanlarının çalmasıyla ete kemiğe bürünmekte. Sonuç olarak, duayla sona eren Nagasaki'nin Çanları atom bombası felaketini Katolik bir tıp insanının gözünden yer yer hakim bakış açısıyla anlatmakta. Öte yandan, bilhassa atom bombasına dair bilimsel açıklamaların yer aldığı pasajların didaktik amaçla yazıldığı ortada. Bu bağlamda roman otobiyografik olduğu kadar didaktik de. Böyle bir facianın ortasında tabii olarak toplumcu sanata yönelerek yeni bir Japonya tahayyülü ortaya koyan bir yazarla hemhal olmaktayız.


Ne zaman ''değeri öldükten sonra anlaşılan yazarlar'' bahsi açılsa, akla ilk gelen isimlerden biri Oğuz Atay olur. Bu yanıtı vermekte haklıyızdır, zira Oğuz Atay Bey'in eserleri yazar yaşamını yitirdikten sonra ilgi görmeye başlar. Bugün artık ona olan ilgiyi tartışmaya gerek yok, ancak Atay'ın Tehlikeli Oyunlar'daki şu sözleri yüreği sızlatmaya devam etmekte: Beni hemen anlamalısın, çünkü ben kitap değilim, çünkü ben öldükten sonra kimse beni okuyamaz, yaşarken anlaşılmaya mecburum. Yaşarken anlaşılmamak, değer görmemek konusunda onunla aynı kaderi paylaşan Nahid Sırrı Örik'in ise günü hala gelmedi. Bu yazıyla biz belki biraz ''erken öten horoz'' olmayı üstlenebilir, onun da zamanının bir gün mutlaka geleceğini söyleyebiliriz. Tabii Örik hakkında öyle çalışmalar oldu ki, bu yazı onların yanında elbette mütevazı kalacaktır. Nahid Sırrı Örik, 22 Mayıs 1895'te İstanbul'da, o eski konak yaşamının hüküm sürdüğü bir atmosferde dünyaya gelir. Babası Hasan Sırrı Bey, eğitim alanında bakanlıkta çalışmış olması bir yana Shakespeare'den iki de oyun çevirir. Annesi Melek Hanım emekli asker İbrahim Paşa'nın kızıdır. Soylu bir aileden gelen ebeveynlerinin birliktelikleri ise yazar dört yaşındayken son bulur, anne ve baba yollarını ayırır. Bu ayrılığın Nahid Sırrı Bey'in yaşamındaki yansıması ise üvey anne ve babayla yaşamaya başlaması olur. Erken dönem eğitim hayatını özel hocalardan ders alarak geçirir. Fransız mürebbiyelerin terbiyesiyle yetişen Örik bir müddet Fransız mektebinde de eğitim alır. Öğrenimini yarım bıraktığı Galatasaray Lisesi'nde ise yatılı olarak okur. Ayrılmış bir anne baba, üvey ebeveynler ve yatılı okumanın getirdiği tek başınalık Nahid Sırrı Bey'in ileride içine kapanık olmasına neden olan önemli unsurlardır. Birinci Cihan Harbi'nden itibaren Cumhuriyet'in üçüncü senesine değin Berlin, Viyana, Paris, Roma gibi Avrupa şehirlerinde yaşar. 1928'de memlekete dönen muharrir; Cumhuriyet gazetesinde yazarlık, Ankara'da mütercimlik yapar. Bugün en köklü edebiyat dergilerimizden biri olan ve Yaşar Nabi Nayır'ın önderliğinde kurulan Varlık Dergisi'nin kurulmasında kendisi de finansal bir rol üstlenir. Babası Hasan Sırrı Bey'in 1939'daki vefatının ardından Ankara'dan İstanbul'a döndüğünde adresi gazete ve dergiler, işiyse hikaye ve roman yazmak olur. Gazeteciliğin tanıdığı imkanlar dahilinde Karadeniz ve Marmara çevresini, İç Anadolu'yu ve İzmir'i gezer. 18 Ocak 1960'da İstanbul'da yaşamını yitirişi basında pek yankı bulmaz ve Örik eski köşk yaşamına olan özlemi, maziye duyduğu hasreti, yayımladığı roman ve diğer eserleriyle bu dünyadan göçüp gider. Yazar bazı eserlerinde de göreceğimiz üzere; tarihe meraklı bir tabiata sahiptir. Tarih Dünyası ve Resimli Tarih gibi dergilerde de tarihi konularda makaleleri yayımlanır. Verdiği nitelikli eserlere rağmen sanat edebiyat camiası içerisinde adı hakkaniyetli bir şekilde geçmez. Bunun iki ana sebebi vardır: Birincisi Nahid Sırrı Bey; içine kapanık, sessiz bir kişiliğe sahiptir, dil ve üslubunu eski konak hayatlarında görebileceğimiz üzere ağdalı bir şekilde kullanır. O eski konak ve yalı hayatının özlemini duyan bir ''mazi insanı''dır. İkinci nedense Örik'in özel yaşamıdır. Günümüz yazarlarından Selim İleri'nin de belirttiği üzere; eşcinsel bir yazar olması çevresinde oldukça yadırganmasına sebebiyet verir. Yusuf Ziya Ortaç'ın Kırıtarak gelirken uzaktan Nahid Sırrı/ Sanırım pantolonlu ceketli bir kız gelir dizeleri bu dışlamanın aleni örneklerinden biridir. Kişiliğine biraz daha eğilelim. Ressam ve yazar Şener Öztop, yazara dair Cumhuriyet gazetesinde şunları ifade eder: ''O, edebiyatın her dalında ürünler veren çok yönlü bir yazardır. Öykülerinde geçmişten gelen yaşama biçimini, ölmeye yüz tutmuş gelenek ve görenekleri, aristokrat ailelerin zamana nasıl yenik düştüklerini, 'belli belirsiz bir ironi ile hüzün arası' bir atmosferde anlatır.'' Yine Varlık Dergisi'ni ortaklaşa kurduğu yakın dostu Yaşar Nabi Nayır'a yazdığı 31 Mayıs 1931 tarihli mektubunda şunları aktarır: Dairede olduğu gibi şimdi evde yalnızım. Beraber oturduğumuz zat İstanbul'a vazifeten gitti. Nerde ise tek başıma konuşur olacağım. Hepinizi fevkalade özledim. Bu hepinizi dedikten sonra bunların kim olduğunu düşününce senden başka kimseyi bulamadım; bu da ayrı mesele.'' Yazar, kimi zaman İltan soyadını da kullanır. Hülasa, Nahid Sırrı Bey Cumhuriyet'le beraber etkisini yitiren yalı hayatının insanıdır. Dilini, yiten o devrin gösterişli üslubunu referans alarak kullanmaya devam etmesi de bunun en açık göstergelerinden biridir. Artık mazide kalmış bu hayatı arayarak yaşayan, boşanmış anne babanın çocuğu olarak büyüyen ve çağında oldukça yadırganan eşcinselliği tercih eden Nahid Sırrı Bey tüm bu nedenlerle dışlanır, ilgi görmez, tabiri caizse oyunun dışında bırakılır. Yazarın ilk romanı Kıskanmak, ilk kez 1937'de tefrika edilir, 1946'da kitap olarak yayımlanır. 1990'lardan sonra oldukça ilgi gören Kıskanmak, esere konu olan kıskançlık duygusunun etrafında filizlenir. Romanın başkişisi Seniha'nın duyduğu kıskançlık, oldukça başarılı psikanaliz dokunuşlarla ele alınır. Örik'in özellikle kadın karakterler yaratma konusundaki başarısını hatırlatırsak Seniha karakterinin oldukça gerçekçi olduğunu söyleyebiliriz. Yazar ayrıca günlük hayatında olduğu gibi edebi kariyerinde de ölçülü, soğukkanlı bir dil kullandığından kelimelerin şehvetine kapılarak taraflı bir hava yaratmaktan oldukça kaçınır. En meşhur eseri Sultan Abdülhamid Düşerken ilkin 1957'de yayımlanır. Tarihi konulara önem verdiğini belirttiğimiz yazarın bu romanına dair yazılan tanıtım bülteninden bir alıntı yapalım: ''Nahid Sırrı Örik'in, '31 Mart Vakası' olarak anılan tarihi olay etrafında, Sultan Hamid ile İttihat Terakki arasındaki iktidar savaşını, merkezinde tutkulu bir kadın kahramanın yer aldığı sürükleyici bir macera ve kendine özgü 'zehirli' bir dille anlattığı Sultan Hamid Düşerken adlı romanı '' Yapıt 2002'de Ziya Öztan yönetmenliğinde filme de uyarlanır. Dünkü edebiyatın ve bugünkü edebiyatın hudutları nedir? Eğer dünkü edebiyat Tanzimat'a kadar gelen edebiyat ise onun hakkındaki malumatım umumi hatlarını bilmekten ve en meşhur parçalarını okumuş olmaktan ileri geçmez. Ancak bunları beller ve okurken duyduğum alaka ve aldığım haz pek derin ve büyük olmamış demek ki, daha esaslı bir surette alakaya beni sevk edememiş. Fakat dünkü edebiyatın manası söyleyenlerin telkinlerine ve yaşlarına göre değişiyor. Bazen on, on beş yıl evvele ait kimselerin dünkü edebiyata mal edildiklerini görüyorsunuz. Ben dünkü edebiyatla divan edebiyatını anlıyorum ve bu edebiyat hakkında fazla bir bilgim olmadığını, ona dair söz söyleyemeyeceğimi itiraf ediyorum. Bugünkü edebiyat ise bence Garp edebiyatlarının yahut sadece Fransız Edebiyatı'nın tesirleri altında vücut bulan ve ta Şinasi ile Namık Kemal'den başlayarak bugüne kadar gelen edebiyattır. Bu hudut içinde ise, birbirlerinden mutlak surette ayrılmış nesillerin mevcut olmadığı kanaatindeyim. Nitekim birbirlerini şiddetle ret ve inkar edenler arasındaki esaslı benzeyişleri bulmak hiç de güç değildir. Binaenaleyh ben bu edebiyatın her devresine mensup bazı şahsiyetleri sevebiliyor ve her devirle de alakadar olabiliyorum. Mesela en yenilerden Sait Faik'in, evvelce de söylediğim gibi hayranıyım. Berrak, taze, yepyeni sanatına, insana eşini yazmak pek kolaymış zannını veren fakat eşsiz lisanına hayranım. Fakat bununla beraber en iyi Garp müelliflerinin kuvvetli mantığı ve mutlak vuzuhuyla eski Şark münşiliğinin bütün hünerlerini birleştirerek o girizgahlı, o istitratlı, o otuz, kırk, elli satırlık cümleli Sait Paşa'nın hatıralarını da büyük bir zevkle, meftuniyetle okuyorum. Ve çirkinliğinden dolayı duyduğu hüznü artık tamamıyla unutmuştu. Eğer çirkin olmasaydı, bütün hayatını kemiren kıskançlık hissini bu kadar şiddetle duymayacak, duymayınca da şimdi varlığını ürperten bu hudutsuz sevinci, zafer sevincini tadamayacaktı. İlk kez duydum adını ve yazınızı zevkle okudum ilk fırsatta kitaplarını okuyacağım. Teşekkür ederim.


Napoli Ulusal Arkeoloji Müzesi, İtalya'nın Napoli şehrinde, tarihi bir binanın dönüştürülmesiyle oluşturulan yeni şubesi Real Albergo dei Poveriyi açtı. Bu yeni şube, müzenin koleksiyonunu genişletme ve daha fazla eseri sergileme amacını taşıyor. Real Albergo dei Poveri, 18. yüzyılda inşa edilen ve daha önce bir yetimhane ve huzurevi olarak hizmet veriyordu. Restorasyon çalışmaları ve yeniden düzenleme süreci sonucunda, bina Napoli Ulusal Arkeoloji Müzesi için bir sergi alanına dönüştürüldü. Bu yeni şube, Napoli'nin tarihi ve kültürel mirasını daha geniş bir kapsamda sergilemeyi hedefliyor. Yeni şube, arkeolojik ve sanatsal eserlerinin yanı sıra geçmişin sosyal ve kültürel yönlerini de tanıtmak amacıyla düzenlenen sergileri barındıracak. Ziyaretçiler, antik dönemlere ait heykeller, mozaikler, freskler ve diğer değerli eserleri keşfedebilecekler. Ayrıca, Napoli'nin tarihini ve bölgenin arkeolojik keşiflerini anlatan belgeseller, fotoğraf sergileri ve interaktif deneyimler de sunulacak. Napoli Ulusal Arkeoloji Müzesi, zengin bir antik dönem koleksiyonuna ev sahipliği yapmakta olup Real Albergo dei Poveri'nin açılmasıyla birlikte daha fazla eser sergileme imkanı elde etti. Bu yeni şube, Napoli'nin zengin kültürel mirasının korunması ve yayılması için önemli bir adım olarak nitelendiriliyor ve ziyaretçilere benzersiz bir deneyim sunmayı amaçlıyor.


Narda Afrika bu sefer bir terk edilme şarkısı ile karşımıza çıkıyor. Söz ve Müziği grubun aynı zamanda vokali de olan Barış Başarol'a ait Dün Gece Nerelerdeydin? On Air Müzik etiketiyle müzikseverlerle buluştu. Şarkının düzenlemesi Barış Başarol ve Şahcihan İngin'e, Mix & Mastering de yine Şahcihan İngin'e ait. Şarkının back vokallerini Çiğdem Başarol seslendirmiş. Barış Başarol şarkıya verdiği emek dışında bu kez 'single'ın cover tasarımında da imzası olan kişi olarak çıkıyor karşımıza. Dün Gece Nerelerdeydin? hem sevilen, hem nefret edilen sevgiliye bir ağıt. Barış Başarol, Şahcihan İngin, Serkan Aksak ve Pelin Uyardan oluşan Narda Afrika açısından da yeni bir tarz yolundalığının dijital var oluşu. Synthesizerların yükselişine omuz veren yeni bir hissiyat. Barış Başarol 'Yeni iyidir' bizim için bu soundla, bu şarkıda hayat buldu. şeklinde açıklıyor bu yeni şarkının alışıldık Narda Afrika şarkılarının evrimleşmiş hali olmasını. Grubun vokalisti ve şarkılarının yaratıcısı Barış Başarol, kuruldukları günden bugüne müzik sektörünü değerlendirirken çok iyimser değil ne yazık ki: Sektör gitgide daha da kötüleşiyor. Kaliteli müzik değil tutan müzik etrafında birleşiyor tüm elementler. Tüm dünya gibi müzik de bir bataklıkta. O yüzden biz şarkılarımızı, içimizden geldiği gibi, piyasa standartlarından etkilenmeden yapmaya devam ediyoruz. 2011 yılında Barış Başarol tarafından kurulan Narda Afrika o dönemden günümüze sevilen şarkılarıyla dinleyicileriyle sıkı bir bağ kurmuş durumda. Narda Afrika'nın yeni şarkısı Dün Gece Nerelerdeydin?i tüm dijital platformlardan dinleyebilir, Kemal Kekeva'nın yönettiği klibi ise OnAir Sahne YouTube kanalından izleyebilirsiniz.


Sevilen grup Narda Afrika yeni çalışması 7 Dakikayı OnAir Sahne etiketiyle yayımladı. Barış Başarol, Şahcihan İngin, Serkan Aksak ve Pelin Uyar'dan oluşan grup, sevenleriyle daha sık buluşmaya gayret ederek son dönemde art arda çıkardıkları singlelar ile dikkat çekiyor. 7 Dakika tek taraflı bir ağıt, yine de kaybedilen bir yolculuğun keskin Synthesizerlar ile hüzünlü dansı. Şarkının sözü ve müziği grubun solisti Barış Başarol tarafından yazılmış. Barış Başarol, 7 Dakikayı gecenin bittiği ve güneşin doğduğu bir saatte yazmış. Bu zamanlama da şarkının hem hüznü hem umudu içinde barındırmasına neden olmuş. Aranjesi Barış Başarol ve Şahcihan İngin tarafından yapılan 7 Dakikanın Mix-Masteringi Art N Craft stüdyoda Hasan Azze tarafından yapıldı. Grup şarkının klibini 1951 yapımı Royal Wedding müzikal filminden kurgulayarak oluşturdu. Klibin kurgu montajı Mikail Erdem Biçici'ye ait. Klibi OnAir Sahne YouTube kanalından izleyebilirsiniz. Narda Afrika 2011 yılında Barış Başarol tarafından İstanbul'da kuruldu. Grubun 2014 yılında Esen Plak etiketiyle çıkarttıkları kendi adını taşıyan ilk albümü Hakan Kurşun ile kaydedildi. 12 parçanın bulunduğu albümde söz ve besteleri Barış Başarol üstlendi. İlk klipleri çıkış parçaları Ben Efsaneyime çekildi. Grup ilk konserini Ankara Bilkent Otel'de Serçev yararına verdi. İkinci konserleri Massive Attack, Soundgarden, Kaiser Chiefs gibi dünya devlerinin de katıldığı &100 Festival'de gerçekleşti. Mavi Ay ve Çaki şarkıları ile Kaçak Gelinler dizisine konuk oldu. Mesut Yar ile Burada Laf Çok programına katılan grup, 2016 yılı içinde Düzce Üniversitesi Bahar Şenliklerinde sahne aldı. Grup ikinci kliplerini Çaki ye üçüncü kliplerini ise Zorba/İki Küçük Kedi şarkısına çekti. Ardından Yalçın Birol' un hazırladığı Bip Akustik programına performanslarıyla konuk oldu. Albümlerinden Lakin Yanıyorum adlı parçayı da kliplendiren grup ilk defa Müslüm Gürses' ten dinlenilen ve çok sevilen ''Nilüfer'' şarkısını kendi tarzlarında yorumlayıp oldukça iyi eleştiriler aldılar. Grup 2019 yılında küskün Yengeç adlı teklisini yayınladı ve Zeytinli festivalinde yer aldı. Ardından 2021 yılında ''Yağmura Doğru '' ve Dün Gece Nerelerdeydin? teklilerini yayımlayan grup tüm bu süreç zarfında Boğaziçi Üniversitesi, Arel Üniversitesi gibi büyüklü küçüklü çeşitli festival, konser ve etkinliklerde sahne aldı. Grup halen yeni şarkılarının kayıtları için stüdyoda.


Narda Afrika yeni şarkıları Senindir Gözlerimi 2021'in son günü olan 31 Aralık'ta yine OnAir Sahne etiketi ile yayımladı. Sözü ve müziği grubun solisti Barış Başarol tarafından yazılan şarkının aranjesi Barış Başarol ve Şahcihan İngin tarafından yapıldı. Senindir Gözlerimin Mix-Masteringi ise son dönem birçok çalışmada dikkatleri üzerine çeken Art N Craft stüdyoda Hasan Azze tarafından yapıldı. Senindir Gözlerim, densiz, yangın, hiç kimsenin sözünü dinlemeyen, başına buyruk, çılgın bir adamın kadınına olan büyük tutkusunu, büyük bağımlılığını ve tam teslimiyetini anlatıyor. Sözlerin ruhu şarkının ritmiyle adeta dans ediyor. Her çalışmalarında yenilikçi farklılıkları seven grup bu kez de 90'ların discosunu günümüz alternatif müziği ile harmanlamış durumda. Barış Başarol, Şahcihan İngin ve Serkan Aksak'tan oluşan grup, yeni yılda da müzikseverleri şarkılarıyla buluşturmaya devam edecek.


Narges Maleki 1978 yılında İran/Tahran'da doğdu. Tahran Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Resim Bölümü'nden mezun oldu. İran, Türkiye ve Malezya'da 10'un üzerinde resim sergisine katıldı. Tahran 2006 Resim Bienali'nde 5. seçildi. İran Yayın Kurumu'nda radyoda sanat programları yazarlığı yaptı ve 2003 Uluslararası Ses Festivali'nde kendisine Yazar ünvanı verildi. Cansız gözlerin sanatçının konusuna ve nesnelere bakışını anlatan bir belgesel yaptı ve İran/Kaşan 2012 Haftalık Film ve Fotoğraf dalında En İyi Yönetmen ödülünü aldı. Narges Maleki ayrıca 2021 Dubai Sanat Fuarı katılımcılarındandır.


14-17 yaş aralığındaki lise öğrencilerine uygun olan Sanat Tarihi Yaz Okulu programı, 13 Temmuz 28 Eylül arası her Salı gerçekleşecek olup lise eğitim müfredatında bulunmayan sanat tarihinin temellerini oluşturmayı ve bu konuda yetkinlik kazandırmayı amaçlar. Eğitim programı, sanat tarihi üzerinden insanlığın gelişimini kronolojik olarak öğrenme, farklı coğrafyalara yayılmış medeniyet ve kültürleri tanıma, karşılaştırma ve yorumlama üzerine temellendirilmiştir. Genç yaşta alınan sanat tarihi eğitimi kişinin sanat ve tarih bilgisini geliştirirken insanlığın gelişimini öğrenmek için faydalıdır. Kişinin kendi kültürünü ve dünya kültürünü araştırmaya ve öğrenmeye sevk eden bir alan olan sanat tarihi gençlerin toplumdaki yerini bulması ve entellektüel gelişim açısından çok önemlidir. Hacettepe Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü'nden mezun oldu. Eğitimi sırasında orta öğretim pedagojik formasyon eğitimini tamamladı. Mezuniyetinin ardından ilköğretim öğretmenlik sertifikasını da edindi. Resim Bölümü'nde yüksek lisans eğitimini tamamladı. Doktora eğitimini Türkiye'de Çağdaş Sanat Koleksiyonculuğu (1990-2010) başlıklı tezi ile tamamladı. Sülün, Akdeniz Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Temel Eğitim Bölümü Sanat Yönetimi Ana Bilim Dalı'nda öğretim üyesidir ve batı sanatı- çağdaş sanat ile ilgili dersleri yürütmektedir. Sülün, I. Antalya Resim Festivali yürütme kurulu üyeliği ve festival sergisi koordinatörlüğü, Fırat Arapoğlu ile birlikte Beden-Mekan Video-Enstalasyon Sergisi, Akdeniz Art 1. Akdeniz Sanat Günleri özel sergi koordinatörlüğü, Merkez Bankası Sanat Koleksiyonu'ndan seçki sunan Gerçeklikler ve İzdüşümler, Anlam ve Mahiyet ve 50. Altın Portakal Film Festivali kapsamında açılan Memento&Memory, Antalya Old Town Festivali- 2016 Wısh&Hope, İzmir İmpact VideoFest, Pera Müzesi ve Antalya Kültür Sanat'ta açılan Karşılaşmalar, Old Town Kaleiçi Festivali Açık Hava Sanat Alanı sergileri ve farklı galeri sergilerinin küratörlüğünü üstlenmiştir. Ulusal ve uluslararası sempozyumlar için sanat üzerine bildiriler kaleme alan Sülün, bu çalışmalara ek olarak Sanat Dünyamız, Genç Sanat, Art-ist actual, Art-ist modern, Artam gibi dergiler ve Cumhuriyet Gazetesi için de pek çok sanat eleştirisi yazısı kaleme almıştır. Sülün'ün Habip Aydoğdu- KIRMIZI, Antalya'da Erken Cumhuriyet Dönemi Kültür-Sanat Ortamı ve Türkiye'de Çağdaş Sanat Koleksiyonculuğu isimli üç kitabı yayınlanmıştır. Ebru Nalan Sülün, UNESCO- L'Association Internationale des Critiques d'Art-AICA Internationale 'nin 2014-2018 yılları arasında yönetim kurulu üyeliğini yürütmüştür.


NASA, Jüpiter'in etrafındaki Truva asteroitlerini inceleyecek olan uzay aracına aralarında Orhan Pamuk'un da olduğu önemli yazarlar, bilim insanları ve düşünürlerden alıntılar içeren bir plaka yerleştirdi. Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi 12 yıl sürecek olan Jüpiter görevini başlattı. Jüpiter'in etrafındaki Truva asteroitlerini inceleyecek olan Lucy adlı uzay aracı Florida'daki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri İstasyonu'ndan Atlas 5 roketiyle uzaya fırlatıldı. Görev süresince 6,5 milyar km'lik mesafe kat etmesi planlanan Lucy'nin, Truva asteroitlerine ilk kez 2025'te yaklaşması bekleniyor. Bilim insanları, uzay aracının incelemeleri sonucunda Güneş Sistemi'nin erken evrimi hakkında önemli ipuçları bulabileceğine inanıyor. The Beatles'ın vokalisti John Lennon, ABD'li gökbilimci ve astrobiyolog Carl Sagan, ABD'li şair Billy Colins'ten de alıntıların yer aldığı plakada bir Türk atasözü de var. 12 yıl sürecek görev ismini 1974'te Etiyopya'da bulunan erken bir insansı fosil iskeletinden alıyor. Söz konusu iskelet ise ismini The Beatles'ın ünlü Lucy in the Sky With Diamonds şarkısından almış.


Gün gelir hissetmediğin acının da hesabı senden sorulur. Kalbimden sorumsuzum sanma. Azatlı köle Vitalis, lahit kopyacısı Efesli Linus, yazıcı köle Simonides, tapınak kandilcisi Feliks, uykusuz çoban Fazelis, gezgin Al-Mina, barbar Yüzbaşı Geta ve boynunda beyaz madalyonuyla Kehribar, Roma'dan çıkıp sığındıkları mağarada kendilerini uykunun güvenli kollarına atmışlardı daha bir gece önce. Forum'un, Colosseum'un, Senato'nun, İmparator Diocletianus'un, toga picta'nın, Tiber ırmağının, Şifa Tapınağı'nın, elden ele dolaşan kusurlu sikkenin, sonradan kaybedilmiş veya hiç edinilmemiş özgürlüklerin, hitabetin, kitabetin, yontunun, şifalı otların, kurtların kuşların, dağların, uzun yolculukların ve en can yakıcı dövüşlerin içinden geçip ulaştıkları o mağara hikayeyi hikayeye, uykusuzluğu uykuya, rüyayı rüyete ve erdemli bir köpeği yedi kişiye ekledi. O yedi kişi ve Kehribar 309 yıl sonra uyandıklarında hiçbir şeyi bıraktıkları gibi bulmadılar. İmparator Diocleatianus'un Roma'sı yerle yeksan olmuş, Nasıralı İsa'nın dininin nişaneleri şehrin her yerini tutmuştu. Şimdi artık tanrılar susmuş, ikonalar konuşmaya başlamış, paganların yerini ruhbanlar almış, saf inancın bağlılarına bir şeyler olmuştu. Nazan Bekiroğlu'nun uzunca bir aranın ardından yayımladığı yeni romanı Kehribar Geçidi, Roma ve yedi uyurlar temaları üzerinden insanın güç, iktidar ve ihtişam karşısındaki hallerini, içine kodlanmış vicdanın sesini duyanların ve duyamayanların serencamını, adaletin ve vicdanın saf inançla derin bağını sorgulatan bir anlatı ortaya koyuyor. Roma üzerinden bir insanlık tarihi ve insanlık durumları okuması sunan roman aynı zamanda incelikle işlenmiş detaylarıyla Roma İmparatorluğu'nun toplumsal, siyasal ve dinsel öğelerini de ustalıkla resmediyor. Nazan Bekiroğlu Kehribar Geçidi'nde hem İslam hem Hristiyan kültürlerinde yer bulan yedi uyurlar anlatısı ve Roma İmparatorluğu'nun dağılmadan önceki son yüzyılı üzerine bir roman kurguluyor. M. S. 300-600 yılları arasının Roma'sının siyasi ve dini atmosferini, İmparatorluğun üzerinde yükseldiği dayanak noktalarını, ihtişamın ve şiddetin eriştiği zirveleri, Hz. İsa'nın ilk dönem takipçilerinin saf inancıyla kurumsallaşmış dinin çatışmasını, Paganizm ve Hıristiyanlık arasındaki alışverişi, insanoğlunun dünyayla ve güçle imtihanını anlatan çok katmanlı ve çok zengin bir roman. Roma'nın zulmünden kaçıp sığındıkları mağarada dünyanın en uzun uykusuna dalan yedi kişi ve köpekleri Kehribar'ın şahitlikleri; okura Roma'nın zamanıyla romanın yazıldığı zaman arasında ilginç bağlar kurduruyor. Aynı kalıptan çıkan her akçe diğerlerinin aynıdır ama o gün hazineye, senatoya, Forum'daki sarraf tezgahlarına, bürolara, pazar yerlerine, limanlara, şehrin kapılarına sevk edilen pırıl pırıl sikkelerin arasına kusurlu bir tanesi karıştı. Fark eden olmadı, eden de ses çıkarmadı. Tanrı bilir niye? Ta ki kusurlu sikke heybeden heybeye, keseden keseye, kasadan çekmeceye girip çıkarak bütün Roma'yı dolaşsın; hikayeyi hikayeye, uykusuzluğu uykuya, yolcuyu yola, rüyayı rüyete ve erdemli bir köpeği yedi kişiye eklesin diye. Kiraz ağaçlarının henüz çiçek açtığı o güzelim bahar gününde Roma darphanesinde basılan binlerce sikkenin biri bir öfkenin kurbanı oluverdi. Zeytini ve üzümü ve inciri olgunlaştıran yakıcı güneşin altında, sırtında boyasız ham ketenden bir harmaniye ile Kudüs'ün sokaklarında yürürken çözük saçlarının ucu omuzlarında terleyen peygamberin Golgotha tepesinde çarmıha çekilmesinin üzerinden iki buçuk asırdan biraz fazla zaman geçmişti. Meşe ağacının altına vardıklarında gecenin ağır bulutları dağılmış, berrak gökte güneş parlamaya başlamıştı. Çobanı tanımıyordu yazıcı köle ama gezgin de yontucu da azatlı köle de kandilci de hemderdi, dindaşı, kaderdaşıydı ve belli ki çoban da aynı ateşte kavrulmuştu. Altı kişi olmuşlardı ve Kehribar'a bakılırsa bir getireceği daha vardı. Herkesin bir sırası, Kehribar'ın kendine özgü bir zamanı vardı ve o bahsedilmiş zaman şimşeklerin çakmasıyla başladı. Yine de bu hayat, evet yaşıyordular, ama onların hayatı değildi. Her şey değişmiş bir onlar değişmemişti. Zihinleri ve kalpleri 309 yıl önce karlı bir gecede bir mağaranın kuytusunda gölgelerin arasında uykuya dalmadan önce nasılsa bugün de öyle. Daha dün gibi. Dün kaldıkları yerden bugün başlamışlardı. Yaşlanmadan, değişmeden, aynı beden aynı hafıza aynı zihinle aynı duyguyla. Sanki hiç yaşamamışlar gibiydi. Bir anda kaybolmuştu bir dünya, geri dönmemek üzere. Sadece şu gökyüzü kalmıştı geriye 309 yıl önce onları gören ve onların gördüğü, bir de Tiber. Bir de şu Kehribar Geçidi. Bu haliyle bütün canlıların, içinden sükunetle geldiği o ana kaynağa çok yakınlardı. Çobana öyle geldi ki kurt kurt olmadan, köpek köpek olmadan, insan katil olmadan önce, uzak bir geçmişte hepsi bir candı. Sanki ölmüşüz de bu dünyadaki günlerimizi anarak konuşuyoruz seninle. Sanki bu dünyadaki yaşamımız bitmiş de biri, bütün dertlerimize dönüp şöyle bir bakalım diye omuzumuzu okşar gibi. Bitti artık, geçti, der gibi. Dağılmış bir şeyi onun ancak eski halini bilen biri bir araya getirebilir. Yine de arıtabildik kelimelerimizi dehşetli hatıralarından. Yoksa Tanrı'dan yeni kelimeler yakarmamız gerekecekti. Başka türlü tanıyordu insanları, isimleriyle değil. Kederleri de ayırmıyordu birbirinden ve beni buraya kadar fırlatan şeyin ne olduğunu merak etmese de bütün kederleri birbirine benzeten o eşiği aşmış türden bir kederli olduğumu biliyordu. Roma da ölür. Önemli olan ölmesi değil nasıl öldüğüdür. Ben sana aşık olduğumda bütün evrenin aşk olduğunu fark etmiş biriyim. Bir rüyada başlayan aşk kutludur diye bilirim.


Nazan Bekiroğlu'nun yeni romanı Kehribar Geçidi Timaş Yayınları etiketiyle okurlarla buluştu! Var mı Baraday'ı savunacak bir avukat? Yoktu. Doğuştan şanslı Efendi Naso hayat soluğunun damarlarına nihayet yayıldığını o sırada hissetti. Söyleyemediği övgü nutkunun acısı hala can damarında, Ben varım, diyecekti ki bir an durakladı. Forum'daki sofist hatipleri küçümsememiş miydi inanmadıkları davaları savundukları için? Öyle ama avukatların vücudu mermerden, kalbi taştan yaratılmıştır ve kimse inanmadıkları bir davayı savundukları için onları kınamayı aklının ucundan geçirmez. Önünde açılan bu ilk, muhtemelen de son fırsat Efendi Naso'yu öyle mest etmişti ki karşısına Hristiyanların şeytanı çıksa sözün şehvetiyle onu da savunacaktı. Kalabalığın arasından Ben varım, diye haykırdı. Su saatinin tıpası açıldı ve şemasının çıkarılması bile büyük zahmetler gerektiren devasa güneş saatinin tığı gölgeyi emmeye başladığında Efendi Naso avukat oldu. Lakin yazıcı köle Simonides'in gülümseyecek mecali yoktu. Togasının katını omuzundan aşırıp kürsüye doğru ilerlerken, soru cevap üslubunu mu kullansam, diye düşünse de klasik üslupta karar kıldı Efendi Naso. Eski retoriğin savunma formüllerini zihninden şöyle bir geçirdi ve bölümleri anında tasarladı. Yeri geldiğinde ağır ağır konuşacaktı, eli en yavaş katipler bile kelime kaçırmadan yazabilecekti onun cümlelerini. Ama üslup içerikle uyumlu olmak zorunda, yeri geldiğinde şifre katipleri bile hızına yetişemeyecekti. Bir taşın üzerine kuşlar gibi konan Efendi Naso bakışlarını uğultulu kalabalığın üzerinde gezdirdi. Kollarını birkaç kez kaldırdı, parmaklarının ucundan yayılan enerjiyi kalabalığın üzerine sermek için. Başını dikti, hafif yan dönerek sağ elini muhayyel bir elmayı kavrar gibi öne doğru uzattı. Roma'nın saygıdeğer vatandaşları, diye başladı, cesur ve erdemli ve onurlu ve şerefli ve gururlu ve daha bir sürü şeyli insanları. Toga giyen soy! Ve hukukçu olmayan hatip avukatlar geleneğinin bu beklenmedik temsilcisi evrenin yaratılışından itibaren insanlığın hallerini anlatmaya başladı. Nihayetinde hukuk insanlar için vardı. Ve ilgisiz ilave; XII Levha Kanunları komşu araziye gölge salan ağaçların budanabileceğini beyan ettiğinden bu yana hukuk vardı. Yasaları olmasa Roma, Roma olmazdı. Yaşlı yargıç kibarca esnedi. Heyet esnedi. Bu adam, üç keçinin çalındığını ispatlamak için konuşmasına Romus ve Romulus'tan başlayan kalabalık ağızlılardandı besbelli ve avukatların özelliklerine kadar ancak gelebilmişti. Adı geçenlerin aldığı yüklü hediyelerden nedense bahsetmeyen Efendi Naso, Pantheon'daki bütün tanrılara, denizlere, ırmaklara, Forum'daki kara taşa, o ötmeden bahar başladı sayılmayan karakuşa seslene seslene uyaklar yaptı. Ucuz söz sanatları ve bayağı deyimler arasında birbirini sakilce süsleyen eş anlamlı kelimeleri bütün gevezeler gibi yan yana sıraladı. Çok anlamlı kelimelerin hangi anlama geldiğini muallakta bıraktı ki bu, gerçek hatiplere göre büyük kusurdu. Zaten Efendi Naso cümlelerinin tamamını köhne ibarelerle birbirine bağlasa da, söz aldı mı başını gidiyor. Mana dağılmış, geriye nefesi tıkanan ardışık cümleler, açılıp kapanmayan parantezler kalmış; çıkılıp da inilmeyen söz merdivenleri, teker meker yuvarlanan sıfatlar, boğuşulan fiiller. Senatör Zosimus sıkıntıyla etrafına bakınırken, eteğini çekiştiren Efendi Naso yine de Kartaca savaşlarını tek cümleden ibaret uzunca bir paragrafta özetlemeyi başardı. Savunmasının ortalarına geldiğinde kendisini yanardağ patlamalarının sebebini izah ederken bulmuştu. Su saatinin dörtte üçü boşaldı, savunmanızı bugüne yaklaştırarak tamamlayınız, diye seslendi genç yargıç. Bu ikaz duyulunca Efendi Naso, ipin zaten dolaşık ucunu iyice kaçırdı. Cenaze nutku, komutan nutku, senato hitabesi; hepsinin tekniğini, üslubunu birbirine karıştırdı. Yaşlı yargıç önce yine kibarca esnemeyi denedi, ağzını açmadan. Gözleri ağırlaşırken vazgeçti ve Nil nehrinde yaşayan mutlu timsahlar gibi çenelerini ayırdı, uzun uzun esnedi. Bıraksa tanrılar arasındaki davalara da bakacak olan bu adam Homeros kahramanlarının adını saymaya henüz başlamıştı ki genç yargıç Bu kadarı kafi, dedi. Efendi Naso, muhayyel elmayı kavrayan eli öne uzanmış, öylece kalakaldı. Süt dökmüş kedi gibi indi taşın üzerinden. Yine de ölse artık gam yemezdi.


Bunu, şairin yalnızca Memleketimden İnsan Manzaraları adlı o büyük eserini okuduktan sonra dahi diyebiliriz gibi geliyor bana... Türk şiirinde serbest ölçülü şiirin ilk örneklerini verenlerden biridir Nazım Hikmet. Bu bakımdan Türk şiirinin biçim değişikliğini de başlatan isimlerden biridir. Ama yalnızca biçimi değil; Nazım Hikmet şiirin içeriğini de değiştirmeyi başarmıştır. Mücadelesi olsun, şairliği olsun yaşadığı dönemden başlayarak tüm dünyada bilinmeyi, uluslararası çaptaki büyük şairlerin teveccühünü kazanmayı başaran şair Ocak 1902'de Selanik'te dünyaya gelir. Esasen uzun süre şairin doğum tarihi 20 Kasım 1901 olarak biliniyordu. Şairle akraba olan, arkeolog Halet Çambel'in arşivinde korunan bir Memduh Ezine hatırası ise Nazım Hikmet'in Ocak 1902'de dünyaya geldiğini kanıtlamıştı. Nazım Hikmet'in Yolculuk Fotoğrafları Sergisi'nde de paylaşılmış olan bu hatırat sayesinde bugün büyük Türk şairinin doğum tarihini de daha net bir şekilde biliyoruz. Nazım Hikmet, meşhur bir aile şeceresine sahiptir. Babasının babası Mehmed Nazım Paşa dönemin ünlü valileri arasındadır. Büyükbabası Mehmed Nazım Paşa'nın da şiirle uğraştığı bilinmektedir. Hatta Nazım Hikmet'in şiir konusundaki ilk rol modellerinden biri de büyükbabasıdır. Şairin annesi Celile Hanım ise ilk kadın ressamlarımızdan biri olup güzelliği ile birçok adamı büyülemiştir. Nazım Hikmet'in annesinden de resim yeteneğini aldığını, özellikle hapiste çizdiği resimlerden anlayabiliriz. Anne tarafından büyük dedesi ise Polonya kökenli olan ve Müslümanlığın kabulüyle adını Mustafa Celalettin Paşa olarak değiştiren Konstanty Borzecki'dir ve kendisi bir mühendis ve Türkolog'dur. İşte Nazım Hikmet, önemli görevlerde bulunan, sanatla içli dışlı böylesi bir ailenin içinde yetişir. Öyle ki mektebe gitmeye başlamadan evvel ilk eğitimlerini evde, annesi ve baba tarafından dedesi Mehmed Nazım Paşa'dan alır. Bir ilavede daha bulunalım; Nazım Hikmet'in 1905'te doğan kardeşi İbrahim Ali Bey ertesi yıl kuşpalazından vefat eder. 1907'de ise kardeşi Samiye Hanım dünyaya gelir. Şair Oktay Rıfat da Nazım ile anne tarafından kuzendir. Uzaktan geldi bir ses ah aman aman! Milli Mücadele yıllarına gelindiğinse ise şairi memleketini savunmak için taşın altına elini koyanlar arasında görüyoruz. Kızlara tutulup şiirler yazdığı dönem geride kalır artık. Emperyalist güçlerin parçalamaya çalıştığı Osmanlı Devleti'ne karşı tüm dünyanın büyük saygısını kazanacak olan bir lider doğmaktadır: Mustafa Kemal Atatürk. Paşa'nın önderliğinde başlayan Milli Mücadele'ye destek olmak isteyen şair Ocak 1921'de Mustafa Kemal'e silah ve cephane kaçıran gizli bir örgüt sayesinde Faruk Nafiz, Yusuf Ziya ve çocukluk arkadaşı Vala Nureddin ile beraber Sirkeci'den kalkan Yeni Dünya vapuruna biner. Ankara'ya geçmeyi amaçlayan bu grup İnebolu'ya varmıştır. Birkaç günlük bekleyişin ardından yalnızca Nazım Hikmet ve Vala Nureddin'e geçme izni verildiğinde, iki genç memleketleri için bu izni önemli bir fırsat olarak görür ve Ankara'ya giderler. Önemli bir ayrıntıyı belirtmek gerekir ki; İnebolu'daki bekleyiş sırasında Almanya'dan gelen öğrenci gruplarıyla tanışmaları Nazım'ın sosyalist fikirlerinin ilk yeşerdiği devrelerden biridir. Çünkü bu Alman öğrenci grubu onlara, Türkiye'nin Misak-ı Milli sınırlarını ilk tanıyan ülke olan Sovyetler Birliği'ni ve sosyalizmi anlatırlar. Nazım ve Vala bu sürecinden ardından Bolu'ya öğretmen olarak atanırlar. Tutucu bir çevrenin içerisinde öğretmenlik yapan iki genç yazar burada diken üstünde olacaklarını anlar ve bir karara varırlar: Moskova'ya gitmek! Bolu'da Ağır Ceza Mahkemesi reis vekili olan Ziya Hilmi bu iki genç öğretmeni tutucu Bolu çevrelerine karşı korur. Bilgili bir kişi olan Ziya Hilmi onlara Fransız Devrimi'ni anlatır, Lenin'den söz eder, Sovyetler Birliği'ni görmek istediğini söyler. Tutucu çevrelerin baskısına daha fazla tahammül edemeyeceklerini öngören iki genç şair dünyada olup bitenleri de öğrenmek istemektedir. Bu nedenle Paris'e mi, Berlin'e mi yoksa Moskova'ya mı gideceklerini tartışırlarken Ziya Hilmi'nin etkisiyle Moskova'da karar kılırlar. İşte o sarsıntı Moskova yollarındayken çıkar karşısına. Batum'daki İzvestiya gazetesinde gördüğü ve Mayakovski'nin olduğu tahmin edilen bir şiir aradığı formülü keşfetmesine olanak tanır. Bir uzun, bir kısa satırlardan meydana gelen bu şiir o dönem Rusça bilmemesine rağmen şairi etkiler. Yani o şiirin biçimine, serbestliğine son derece şaşar. Moskova'ya ayak bastıklarında gördükleri açlık ve sefalet üzerine ise tıpkı gazete gördüğü biçimdeki şiir gibi bir şiir yazar: Açların Gözbebekleri. Türk şiirinin serbest ölçüye geçişindeki en önemli isimlerden biri olan Nazım Hikmet böylece kendi şairlik serüveninde de yepyeni bir dünyaya adım atar. 1928'de kendini aklamak adına gizlice memlekete gelen şair, Hopa çevresinde yakalanır ve arkadaşı Laz İsmail ile beraber tutuklanır. Aralık 1928'de sonuçlanan dava neticesinde iki arkadaş da serbest kaldığında, şair soluğu Resimli Ay dergisinde alır. Zekeriya Sertel'in çıkardığı Resimli Ay aylık çıkan bir edebiyat dergisidir. Nazım'ın haşin ve coşkulu kalemiyle dergide yayımlanan yazıları büyük yankılar uyandırmaktadır. Putları Yıkıyoruz adlı yazı dizisi ile eski şiire, Abdülhak Hamid'e, Mehmet Emin Yurdakul'a saldıran şair tümüyle yeninin habercisidir. Ve bunu sakin, insaflı ya da hoşgörülü bir şekilde değil; gerçekten avangart bir dil ve üslupla ortaya döker. Artık daha çok tanınmaya başlayan ve şiir kitapları çıkan Nazım Hikmet hayatının belki de ilk büyük aşkıyla da bu dönemde tanışır: Piraye. Aslında ta 1930'da tanışmıştır ikili. Hatta 1931'de evlenmeyi planlasalar da şairin mahkeme meseleleri evliliğin ertelenmesine neden olur. 1935'in Ocak'ında evlenen Nazım Hikmet Piraye ikilisi evliliği daha önceden de bilirler. Nazım'ın üçüncü, Piraye'nin de ikinci evliliği olan bu birlikteliğe gelene değin Nazım Hikmet Sovyetler Birliği'nde kendisine Mavi Gözlü Dev şiirini yazdıran Nüzhet Hanım ile evlenmiştir. Boşanmasının ardındansa bir Rus kızı olan Dr. Lena ile evlenir. Piraye Hanım ise yönetmen ve oyuncu Vedat Örfi Bengü'den boşanmıştır ve iki çocuğu vardır. Bu çocuklardan biri de, burada da kimi cümlelerini alıntıladığımız Memet Fuat'ın ta kendisidir. Nazım Hikmet, bu dört kişilik ailenin geçimini sağlamak adına Akşam gazetesinde çalışmaya başlar. Yine aynı dönem İpek Film Stüdyosu'nda senaristlik, film yönetmenliği gibi işlerde çalışır. Hem bedeni resmen harap olduğu hem de meclis tatile girdiği için açlık grevini bırakan şair, Demokrat Parti'nin iktidara gelip çıkardığı af yasasıyla 15 Temmuz 1950'de serbest kalır. Şairin cezaevindeki son iki yılında ise hayatında yeni bir kadın vardır: Münevver Andaç. Yaşar Kemal'in İnce Memed romanının üçüncü cildini çevirerek Fransa'da Büyük Çeviri Ödülü kazanan Münevver Hanım, Nazım'ın yeni aşkıdır. Bu nedenle hapisten çıktığı gibi Piraye Hanım'dan ayrılan şair, kendini Andaç'ın kollarında bulur. Şairin dayı kızı olan Münevver Andaç ile Kadıköy'de yaşamaya başlayan Nazım Hikmet'in tek öz çocuğu da Münevver Hanım'dandır. Çiftin 26 Mart 1951'de dünyaya gelen oğlu Mehmet hakkında oldukça kısıtlı bilgilerimiz bulunmaktadır. Şairin Anası bir oğlancık doğurdu bana; Kaşsız, sarı bir oğlan, masmavi kundağında yatan bir nurtopu, üç kilo ağırlığında. diye bahsettiği oğlu Mehmet Nazım Bey'in daha sonraları babasına karşı duyduğu hayal kırıklığı ise her daim sürer. Babaannesi gibi ressam olan Mehmet Nazım'ı 14 Ekim 2018'de Paris'te kaybettik. 1951'deki Haziran'ın son günlerinde tekrar Moskova'ya giden Nazım Hikmet'i havaalanında Sovyet yazarları, ellerinde çiçeklerle karşılar. 1921 24 arası Moskova'da öğrenci olan ve Lenin'in ülkesine hayran kalan Nazım, burada yine aynı düzeni, sistemi, güzelliği göreceğini düşünür. Fakat aradan geçen yaklaşık 30 yıl çok şeyi değiştirmiştir. Rusya'nın Stalin'i putlaştırdığını söyleyen şair bu görüşünü saklamaz. O derece ki; kendisi adına gerçekleştirilen ve Sovyet yazarların da bulunduğu etkinlikte Stalin'in oyunlar ve şiirlerde Güneş'e benzetilmesini komik bulduğunu söyler. Daha sonra, kendi ülkesinde iktidarı kazanan Bulgaristan Komünist Partisi'nin daveti üzerine Bulgaristan'a giden şair buradaki Türklerin vaziyetini, buradan neden göç ettiklerini görür. Devrin Bulgar Başbakanı'na çözüm olarak kooperatifleşmekten bahseden şairin bu önerisi uygulamaya sokulur ve başarı kısa sürede elde edilir. Moskova'ya döndüğünde ise hayatında yeni bir kadın vardır: Galina Kolesnikova. Sağlığı günden güne kötüleşen Nazım Hikmet'in tedavi için Moskova dışındaki bir sanatoryuma gönderilmesi ile başlayan bu tanışıklık 7 yıl süren birlikteliğe döner. Şairin gönderildiği sanatoryumda bir hekim olan Galina Hanım kendisi hakkında şunları söyler: Nazım o kadar yakışıklı ve güzeldi ki, 16'lık kızlardan 80'lik kadınlara kadar herkes ona aşık oluyordu. Ben de aşık oldum. Ondan 17 yaş küçüktüm. Başkasına ait bir mutluluğu çalmak istemiyordum. Galina onun hem arkadaşı hem sevgili hem de dostu olmuştur. Şairin hayatının son büyük aşkı ise, Vera Tulyakova'dır. Vera Tulyakova (1932 2001), bir film stüdyosunda çalışır ve 1955 yılının sonunda da bir film çekimiyle ilgili olarak Nazım'dan yardım ister. Şair ise Vera'yı görür görmez ona büyük bir aşk duyar. Ancak Nazım'ın o dönem hayatında zaten iki kadın vardır: İstanbul'daki eşi Münevver ve yanındaki Galina. Üstelik kendisinden 30 yaş küçük olan Vera da evli ve bir çocuk sahibidir. Aradan geçen iki yılın ardından 1957'de Vera, üzerinde çalıştıkları bir senaryonun kabul edildiğini söylemek için Nazım'ı arar, tekrar bir araya gelmek durumunda kalırlar. Vera medeni hali gereği Nazım'la olan muhabbetini bitirmek ister. Öyle ki şairden uzaklaşmak adına Karadeniz'deki Osipovka köyüne eşiyle birlikte tatil yapmaya gider. Ancak körkütük aşık olan Nazım 1958 sonbaharında çılgınlık yaparak Vera ve eşinin tatil yaptığı yere gider, üstelik yanında 7 yıldır beraber olduğu Galina da vardır. 1958 ila 1959 yılları arasında birlikte yazdıkları oyun onları yakınlaştırır ve artık Vera da Nazım Hikmet'e aşıktır. Bunun sonucunda 18 Kasım 1960'ta evlenen çift, şairin hayatının son anına kadar dolu dolu yaşar. Gezilere katılır, konferanslara gider, pek çok şehir gezerler. Nazım'ın ''saçları saman sarısı, kirpikleri mavi'' dediği Vera şairle onun ölümüne değin beraber olur.


Hikaye ve şiir tutkunlarının yıllardır büyük bir beğeniyle takip ettiği dinleti serisine bu ay Nazım Hikmet konuk oldu. Atilla Birkiye'nin hazırladığı Bir Tren Kalkar Haydarpaşa Garı'ndan başlıklı dinletiyi Mehmet Birkiye sahneye uyarladı, müzik yönetmenliğini Serdar Yalçın üstlendi. Büyük şair Nazım Hikmet'in 1940'lı yıllarda kaleme aldığı Memleketimden İnsan Manzaraları eserinden bir seçkiyle sunulan Bir Tren Kalkar Haydarpaşa Garı'ndan başlıklı dinletide şiirleri Tilbe Saran, Hümay Güldağ, Metin Belgin, Bülent Emin Yarar ve Hakan Gerçek seslendirdi. İş Kuleleri Salonu'nda seyiricisiz kaydedilen ve İş Sanat'ın sosyal medya hesapları ile internet sitesinden 14 Aralık günü yayımlanan etkinlik, sezon sonuna kadar ücretsiz izlenebilecek. Tüm konser ve dinletiler saat 20.30, çocuklara özel etkinlikler ise saat 15.00'ten itibaren yayında olacak.


Yapı Kredi Yayınları'nın iki ayda bir yayımlanan edebiyat dergisi kitap-lık'ın Temmuz Ağustos sayısında Nazım Hikmet'in bugüne kadar hiçbir yerde yayımlanmayan 5 şiiri yer alıyor. Yapı Kredi Yayınları editörlerinin TÜSTAV Komintern Arşivi'ndeki çalışmaları sırasında bulunan İstanbul'da 1 Mayıs, Beyanname, Gecenin Penceresinde, İtiraf ve Hayatımız Yirmi İki Kelimede adlı şiirler arşivin 1925 tarihli belgeleri arasında bulundu. Ünlü şair Nazım Hikmet'e ait olmayan bir el yazısıyla, aynı bloktan koparılmış kareli sayfalara yazılan şiirler 1'den 6'ya kadar numaralandırılmış. Yapı Kredi Yayınları tarafından yayımlanan kitap-lık dergisinin 210. Sayısının dosya konusu Nazım Hikmet'in bilinmeyen şiirleri... Yapı Kredi Yayınları editörlerinin TÜSTAV Komintern Arşivi'ndeki çalışmaları sırasında bulunan Hikmet'in İstanbul'da 1 Mayıs, Beyanname, Gecenin Penceresinde, İtiraf ve Hayatımız Yirmi İki Kelimede adlı 5 şiirini ilk defa yayımlayan dergide şairin editörü Banu İşlet'in de bir sunuş yazısı bulunuyor. İşlet, yazısında Nazım Hikmet'in şiirlerinin yeni bir editörlükle yayına hazırlandığının da müjdesini verdi. 2001 yılından bu yana ünlü şair Nazım Hikmet'in Türkiye'deki yayıncısı olan Yapı Kredi Yayınları, kitapların mevcut bilgiler çerçevesinde hatasız ve eksiksiz hale getirilmesi için, Nazım Hikmet'in bütün eserlerinin gözden geçirilmesi ve eleştirel, açıklamalı bir yayın hazırlanması doğrultusunda bir çalışma başlattı. Çalışmanın ana eksenini Nazım Hikmet'in yayımlanmış şiirlerinin ilk yayımlandıkları Türkçe kaynaklara ulaşmak, şiirlerin yayımlanma sürecini ve basımlar arasındaki farklılıkları belirlemek, şiirlerde yer alan kişiler ve olaylar hakkındaki bilgileri derlemek oluşturuyor. Şiirlerin ilk yayımlandıkları kaynaklar arasında öncelikle Nazım Hikmet'in sağlığında yayımlanan kitapları, dönemin gazete ve dergileri yer alıyor. Bunların yanı sıra şairin ailesine ve arkadaşlarına yazdığı mektuplar ve eserlerinin el yazısı veya daktilo müsveddeleri de inceleniyor. Bir kısmı eski yazıyla, bir kısmı da Latin harfleriyle yazılmış bütün bu kaynaklar gözden geçirilerek hazırlanacak eleştirel basımda, şiirlerin ilk basımlarıyla sonraki basımları, el yazısı veya daktilo örnekleri arasındaki farklılıklar verilerek değişikliklerin izlenmesi sağlanacak; açıklayıcı notlarla şiirlerin hikayeleri ve kahramanları, bunların Nazım Hikmet'le olan ilişkisi ortaya konulacak ve böylelikle okurun daha kesin bir bilgiye ulaşması mümkün olacak. Bu kaynakların incelenmesiyle, aynı zamanda, eski yazı kaynaklardan aktarılan metinlerdeki yanlışların düzeltilmesi de amaçlanıyor. Birincil kaynakların yanı sıra, Nazım Hikmet'le ilgili anılar, incelemeler ve makalelerin araştırılması da çalışmanın kapsamı içinde bulunuyor. Söz konusu kaynaklarla ilgili, TÜSTAV Komintern Arşivi, Nazım Hikmet Kültür Sanat Vakfı Arşivi, RGALİ, RGASPİ gibi arşivlerdeki araştırmalar devam ediyor. Komünist Enternasyonal Komintern ve onun milli şubelerinin, bu arada Türkiye Komünist Partisi'nin 1919-1943 arası dönemine ilişkin belgeler 1991 yılında Rusya Devlet Siyasi ve Sosyal Tarih Arşivi tarafından tasnifiyle birlikte kullanıma açılmıştı. Kuruluş halindeki Türkiye Sosyal Tarih Araştırma Vakfı, Amsterdam'da kurulu Uluslararası Sosyal Tarih Enstitüsü'nün de katkılarıyla, burada bulunan Türkiye'ye ilişkin belgelerin mikrofilmlerini aldı. 1999 yılında dijital ortama aktarılan bu belgeler TÜSTAV Komintern Arşivi olarak Türkiye'de araştırmacılara sunuldu. Yapı Kredi Yayınları editörleri TÜSTAV Komintern Arşivi'ndeki çalışmaları sırasında Nazım Hikmet'in daha önce yayımlanmamış bazı şiirlerine ulaştılar. Bu şiirler, Nazım Hikmet'e ait olmayan bir el yazısıyla yazılmış sayfalar halinde, 1925 tarihli belgelerin arasında bulundu. 5 şiir aynı el yazısıyla, aynı bloknottan koparılmış kareli sayfalara yazılmış. Sayfalar 1'den 6'ya kadar, birbirini takip edecek şekilde numaralandırılmış. Son sayfada yer alan şiir dışındaki diğer 4 şiir daha önce yayımlanmamış. Bunlar sırasıyla İstanbul'da 1 Mayıs, Beyanname, Gecenin Penceresinde ve İtiraf adlı şiirler. Son sayfada bulunan Hayatımız Yirmi İki Kelimede adlı şiir ise, Nazım Hikmet'in Bütün Şiirleri'nde Biz-Hayatımız-Yaptığımız İş adıyla yer alan şiirin son dizelerini oluşturmakta. Yapı Kredi Yayınları'nın iki aylık edebiyat dergisi kitap-lık'ın yeni sayısında Bernard Alluin'in Veba romanı üstüne yazısı, Engin Soysal'ın J. M. G. Le Clezio tutkusunu anlattığı yazısı ve Abdullah Uçman'ın Ahmet Midhat Efendi yazısıyla Hasan Bülent Kahraman'ın ressam Komet'le yaptığı söyleşi öne çıkıyor. Gülten Akın, Necati Mert, lim Kahraman, Eray Karınca, B. Nihan Eren, Emin Gürdamur, Gökhan Yılmaz, Ferdi Çetin, Semrin Şahin öyküleri; Gültekin Emre, Mehmet Mümtaz Tuzcu, Yücel Kayıran, Komet, Emel Kaya, Murat Çelik şiirleri; Adil İzci, İsmet Tokgöz, Ahmet Sait Akçay, Mehmet İşten, Canan Yıldırım, Yusuf Çağlar yazıları ve çevirmenler Ebru Erbaş ve Emine Ayhan'la yapılmış söyleşiler kitap-lık dergisinin 210. sayısında edebiyatseverleri bekliyor.


İş Sanat Kibele Galerisi, Türk şiirinin büyük ismi Nazım Hikmet'in 63 yıllık yaşamından kesitler taşıyan Nazım'a Yolculuk sergisine ev sahipliği yapıyor. Dünyaca ünlü Şairin Selanik'ten başlayıp Moskova'ya kadar uzanan büyük yolculuğuna eşlik etme çabası olan sergide, genç yaşından itibaren sürekli olarak hayallerinin peşinden giden ve şiirler yazan Nazım Hikmet'in hayatı ile ilgili şimdiye kadar bilinmeyen yönlerine dair izler bulmak mümkün. Sergi, 2 Mayıs ile 22 Haziran 2019 tarihleri arasında ziyaret edilebilecek. Şair Nazım Hikmet'in büyük ailesi Celile, Samiye, Yahya Kemal, Piraye, Memet, İpekçi, Serteller, Naci Sadullah, Kemal Tahir, Orhan Kemal, Sedat Simavi, Ahmet Emin, Münevver, Mehmet, Ekber, Vera gibi birçok isimden ve daha pek çok başka duraktan geriye kalan değerli mektup, fotoğraf, belge, yayın Nazım'a Yolculuk sergisi için bir araya getirildi. - Şairin anneannesinin babası Müşir Mehmet Ali Paşa'nın 1878'de Almanya'da Berlin Kongresi'nde Osmanlı heyetinde bulunurken bir Alman gazetesinde yayımlanan şiiri ve Türkçe çevirisi ile Alman besteci Reinhold Stöckhardt tarafından bestelenen ve Türkiye'de hiç icra edilmeyen bestenin notalar, - Berlin Kongresi zamanında yapılmış bir kartpostal, - Nazım Hikmet'in Heybeliada Bahriye Mektebi öğrenciliği sırasında yazdığı mektup ve fotoğraflar, - Kurtuluş Savaşı'na katılmak üzere Anadolu'ya geçen, ancak cephe yerine O'na ve yol arkadaşı Vala Nureddin'e Bolu'da öğretmenlik görevinin verilmesiyle Zonguldak, İnebolu, Ankara, Bolu'yu kapsayan yolculuğu sırasında babasına ve annesine yazdığı mektuplardan örnekler, buralarda çektirdiği fotoğraflar, - Nazım Hikmet'in İstanbul'dan Paris'te yaşayan ressam annesi Celile Hanım'a yazdığı ve menekşe ile süslediği mektup, - Şairin Rusya'ya ikinci gidişinde evlendiği Lena ile birlikte İstanbul'dakilere eski harflerle yazdığı mektuplar, - Nazım Hikmet'in, yurtdışına gittiği için ancak ölümünden sonra basılabilen ve en önemli eserlerinden biri olan Kuvayı Milliye Destanı'nın İnkilap yayınlarına basılması için kendi el daktilosunda yazıp verdiği nüshası, - Dünya Barış Konseyi tarafından Nazım Hikmet'e layık görülen ve 22 Kasım 1950 tarihinde O'nun adına Pablo Neruda'nın aldığı barış ödülü Şairin yakın dostu Kemal Tahir ile karşılıklı ithaflarına konu olan ve Kemal Tahir'in ikinci basım için üzerinde düzeltme yaptığı Sağırdere romanı, görülebiliyor. Küratörlüğünü Prof. Haluk Oral'ın, tasarımını Emre Senan'ın, proje koordinatörlüğünü Ruken Kızıler'in üstlendiği sergi, 2 Mayıs-22 Haziran 2019 tarihleri arasında ziyaret edilebilir. Sergi, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları tarafından kitap olarak basılıyor. Nazım Hikmet'in büyük dedeleri Müşir Mehmet Ali Paşa ve Mustafa Celaleddin, Polonyalı ve Alman isimleriyle dünyaya gelseler de kendilerine vatan seçtikleri Osmanlı için yaşamlarını feda ederler. Hayat hikayesi 1902'de Selanik'te başlayan, çocukluğunda Diyarbakır, İstanbul, Halep'i dolaşan Bahriyeli Nazım, İstanbul'da derin bir soluk alır. Yoldaşı Vala Nureddin ile Kurtuluş Savaşı'na katılmak üzere Anadolu'ya giden şair, Vala Nureddin ile birlikte Mustafa Kemal tarafından kabul edilir. Sevda denizine ilk atılışı olan Nüzhet'in Moskova'da beklediği Nazım Hikmet, her daim aşıktır. Moskova'da yeni bir dünya görüşünü tanıyan şair, hapsi göze alarak ülkesine döner ve ilk kez Hopa'da hapse girer, ardından Sultanahmet ve Ankara cezaevlerinde yatar, takunyalı fotoğraflar devri başlar. Özünü, biçimini, söyleyişini, şiirini arar durur.


Kişisel kolaj çalışmalarıyla var olanı bozup somut veya soyut dünyayı kendi bakış açısı ile yeniden ele alan sanatçı Nazlı Kocaçınar'ın son çalışması YERLEŞMEMİŞ DÜNYA 10 Ocak-31 Ocak 2020 tarihleri arasında Alsancak Tilki Sanat'ta İzmir'li sanatseverler ile buluşacak. 10 Ocak Cuma günü saat 19:00'da başlayacak olan açılış kokteylinde, sanatçının kendisi ile de eserler üzerine birebir tartışma fırsatı yakalanacak. İlk kişisel sergisi ALARM'ın ardından, ALL İN ONE 01 ve İKSV 16. İstanbul Bienali 7. Kıta paralel etkinliğinde yer alan eserleri ile bilinen Nazlı Kocaçınar, bu son çalışmasında ruhsal yaşantımızı kalıplara hapsederek, sıkıştığımız gerçeklik boşluğunun içerisinde kendine yer bulamayan ikinci bir dünyayı işliyor. Sanatçının iç dünyasına gerçekleştirdiği yolculuğa tanıklık edecek olan sanatseverler bu sergide, hayal gücünün sınırlarını zorlayan bambaşka bir dünyayı tanıyacak.


Necmiye Alpay, yazdığı birçok kitabı aracılığıyla, yolu edebiyat mektebinden geçen sayısız kişinin hocası. Ben de üniversitede Türk Dili ve Edebiyatı eğitimi almış biri olarak Necmiye Alpay'ın Türkçe Sorunları Kılavuzu ve Dilimiz, Dillerimiz kitaplarından çok istifade ettim. 1946 Balıkesir doğumlu olan Alpay, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden 1969'da mezun oluyor. Ardından Paris-Nanterre Üniversitesi'nde iktisat alanında yaptığı doktorasını 1978'de bitirip öğretim üyeliği, çevirmen, dil danışmanı görevlerinde bulunuyor. 2001 ila 2011 arasında Radikal gazetesinde yazan Necmiye Hoca, 2008 2016 seneleri arasında da Milliyet'in aylık Kitap ekinde şiir üzerine yazdıklarıyla biliniyor. Necmiye Alpay'ın Türkçeye kazandırdığı pek çok çeviri çalışma da mevcut. Kültür ve Emperyalizm, Şiddet ve Kutsal, Yoruma Dair Freud ve Felsefe hocanın 1988'te başlayan ve sayısı onu bulan çeviri kitaplarından yalnızca birkaçı. Dil meseleleri üzerine önemle eğilen, bunu yaparken kelimelerin dünden bugüne gelişim serüvenlerini politik tarihe girip çıkarak da anlatan Necmiye Alpay 12 Eylül'ün postal seslerini de üç yıl Mamak Cezaevi'nde kalarak duymuştu. Nazım Hikmet, Ece Ayhan, Orhan Pamuk, Fransız kadın şairleri gibi birçok yazarın edebiyat hayatına girip çıktığı Yaklaşma Çabası isimli çalışması da onun kendi estetik ve kültürel bakış açısını dayatmadan, yaklaşmaya çabalayarak anlattığı önemli araştırma & inceleme kitaplarından biri. Son kitabı Beklediler Gitmedik ile de Yaklaşma Çabası'nın izini takip eden yazar, bu çalışmasında Gülten Akın, Birhan Keskin, Fazıl Hüsnü Dağlarca, Didem Madak gibi buralı yazarların yanı sıra Rilke, Rimbaud gibi dünyaca ünlü Batılı edipleri ve günümüz şairlerini de ele alıyor. Önde gelen Türkologlardan bu dil ailesi görüşünün geçerliğini yitirdiğini öğreniyoruz. Bu tür genel konular için Nurettin Demir ve Emine Yılmaz'ın Türk Dili El Kitabı adlı çalışmasına bakılabilir. Onlardan önce, Altayistik uzmanı Talat Tekin ve Mehmet Ölmez'in Türk Dilleri adlı çalışması vardı. Bir başka açıdan, Türk dil ve lehçeleri kendi içinde bir aile sayılıyor, Hint-Avrupa adlı büyük dil grubunun içinde. Dili iyi bilmek sözünden ne kastetttiğimize bağlı. Dile ilişkin estetik sezgi ile bilimsel bilgi arasında temel farklar var. Yazar, dilbilimden ve dilbilgisinden çok da haberdar olmayabilir. İmla hataları iyi bir tashihçinin elinde düzelebilir. Ancak, büyük yazarların dilin işleyişi konusunda derin bir sezgileri vardır. Yazarlığın günümüzde bir yandan fazlasıyla kolaylaşırken diğer yandan zorlaştığı bir gerçek. Daha kolay, çünkü inanılmaz olanaklarıyla internet, eskinin yayımlama güçlüklerini bir açıdan aşmış durumda. Günümüzde herkes yazar. Ancak, edebiyat söz konusu olduğunda belirli bir eleme mekanizması hala geçerli ve bugün gerçekten yazar olmak daha zor, çünkü bilinecek edebiyat tarihi, okunacak yapıtlar, izlenecek yazarlar, artık yetişilmesi neredeyse imkansız sayılara ulaştı, bizde ve dünyada. Aslına bakılırsa edebiyatta da her sanatçının açık ya da gizli ustaları vardır, bilincinde olsun ya da olmasın. Bir yerlerden bir şey kapmıştır sanatçı, hem etki hem esinlenme olarak. Bir de bunun belki en gelişkin derecesi olarak soğurma diyebileceğimiz takip tarzı var ki tadına doyum olmuyor. Damdan düşercesine yazmak ise kırk yılda bir parlak bir metin ortaya koysa bile, beslenmedikçe gelişecek bir yol yordam değil. Bu kitap şiir alanındaki yazılarımdan bir bölümünü içeriyor, Yaklaşma Çabası'ndan, yani 2005'ten bu yana yazdıklarımın bir bölümü. Çoğu daha önce çeşitli yerlerde yayımlanmıştı ama, ilk kez yayımlanan yazılar da var. Şiiri kuşaklar halinde ele aldığımızda toplumsal süreçlerin etkileri daha belirgin bir hale geliyor. Neyin, hangi eğilimin öne geçtiğini daha iyi görebiliyoruz. Sözgelimi baskı dönemlerinde içe bakış, toplumsal mücadelenin yükseldiği dönemlerde devrimci öğeler önem kazanıyor, feminist mücadeleye paralel olarak kadın şairler yükseliş kaydediyor vb. Görsel kültürün, internetin geliştiği son onyıllarda da görsel şiirde bir patlama göze çarpıyor... Şunu da söylemeden geçmeyeyim: Mekanik ya da otomatik bir etki-tepki ilişkisi değil burada söz konusu olan, yalnızca genel bir görünüm, bir eğilim. Her zaman, yaşayan en iyi şairlerden bazıları toplumsalın güncel etkilerinin dışında kalabiliyor. Bu konuda hazır bir reçetem yok, büyük ölçüde sonsalcıyım ben. Herman Melville ve Yaşar Kemal gibi çok geveze olabilen yazarlar da vardır dağarcığımda, Sevim Burak gibi size ipuçlarından başka bir şey göstermeyen yazarlar da. Bıçakla değil bence. 12 Eylül'ün bir ayırt ediciliği olmakla birlikte, darbeler devrim değildir. Türk edebiyatı dediğiniz şey çok daha geniş bir evrendir, pasta gibi bölemezsiniz. Belki cumhuriyet için düşünülebilir bu metafor. Görselliğin olanakları fotoğraf ve sinemayla anlaşılmıştı. Şimdi de sözle birlikte geçiyor ön plana. Diyebilirim ki görsellik, sözü yazıya bırakmamaya çalışıyor. Şiirde bu bazen salt görsellik halini bile alabiliyor. Yine de görselin mutlak bir zaferinden söz edemeyiz. Ve şiir işitsel boyuttan da, yazı boyutundan da, kolay vazgeçemez. Söz uçar yazı kalır denmişse de, söz yazıya da, görsele de içkin. Derece farkıyla. Filmleri yapıldı diye Tolkien'den vazgeçecek değiliz. Ama söz konusu olan kitlesel alımlama ise, Borges haklı tabii, en azından şimdilik, herhalde uzunca bir süre. Kuralcı bakış hem dili hem de edebiyatı ve diğer sanat dallarını terk etmeye başlayalı çok oldu, en az yüz yıl. Ancak, kuralcılığın değilse de kural dediğimiz şeyin rolü, bazen negatifinden olmak üzere, kolay kolay sona ermez. Kuralsızlığın kural halini aldığı bir nokta var. Freud yapıtın kendisinden çok yazarına ya da yaratıcısına odaklanmakla eleştirilir. Bu eleştiride haklılık payı var elbette, özellikle de yapıt odaklı düşüncenin çoktan öne geçmiş olduğu günümüzde. Ama böyledir diye Sanat ve Sanatçılar Üzerine adlı kitaptan vazgeçecek değiliz, sanatçının ya da yazarın kendisi de alımlamayı her zaman etkileyecek. Freud'a gelince, sanat dahil, dünyayı bilme çabamızdaki birkaç düşünsel devrimden biridir nihayet onun yapıtı. Ben öyle görmem, görenler düşünsün! Şaka bir yana, rahatlatacak cevaplar barındırmak, olsa olsa sabun köpüğü, yani popüler sanatın özelliği olabilir. Orada da kurcalayan, rahat kaçıran bir şey varsa, odur zaten sanat, o kadardır. Kalıcı sanatı düşündüğümüzde ise bizi rahatlatacak bir cevap sunmak ne sanatçının işidir ne de sanatın. Belki kavrayış yolunda bir adım attırabilirler bize, cevaplarıyla değilse de, sorularıyla. Bu sözünüzü tecahülü arifane olarak kabul ediyorum. Tartışma uzun, tartışmanın her iki tarafında da aydınlatıcı ve karartıcı argümanlara rastlanıyor. Teknik olarak, 'modern'in köşeli ve bütünsel halinden çıkınca bir sonraki döneme girmiş sayılabiliyorsunuz. Öte yandan Postmodern kavramını tanımlayanların dedikleri arasında pekala moderni de tanımlayabilecek noktalar bulunabiliyor. İnsanlık yok olmadıkça elbette, böyle bir ihtimal her zaman var. Nefes alamıyoruz'un hem mecaz hem de gerçek olduğu duygusunun egemenliğinde.


Çalışmalarında günümüz tüketim ve endüstri toplumunun getirdiği problemleri ve insani duygular üzerinde yarattığı tahribatı ele alan Neda İsmail Atar'ın yeni sergisi Paranın Arka Yüzü 12 Mayıs 2022'de BE Contemporary'de açılıyor. Sergi 5 Temmuz 2022'e kadar devam edecek. Neda İsmail Atar çalışmalarını farklı zamanlarda belirlediği konular üzerinden seri üretimlerle gerçekleştirmektedir. Bu serilerde farklı malzeme ve teknik çözümlemeler göze çarpsa da odak noktası tüketim ve endüstri toplumudur. Sanatçının üzerinde çalıştığı konular arasında; patolojik mülkiyet arzusu, tüketim nesnelerinin fetişleşmesi ve teknolojinin kırılgan kusursuzluk vaadi, sanat eserlerinin kültürel değerden menkul kıymete dönüşümü, günümüzün teknik gelişmişliğinin heykel sanatına yansımaları ve bireyin nesneler karşısındaki sürekli tüketim açmazı yer almaktadır. Neda İsmail Atar Paranın Arka Yüzü adlı yeni serisinde, kağıt banknotların arka yüzünü derin bir söylemi ifade etmek için yeniden yorumlamaktadır. Sıradan banknotların arka yüzündeki tasarım amaçlı kullanılan bir ülkeye özgü önemli kişiler, mimari yapılar veya farklı semboller gibi görsel unsurlar ve ilişkin oldukları algı ve propaganda, sanatçı tarafından kasıtlı olarak felce uğratılmıştır. Hiçbir ülkeye ait bu banknotlarda, para ve rekabet dünyasının doğrudan veya dolaylı yollarla neden olduğu manzaralar yansıtılmıştır. Yüzyıllardır tutarlı bir şekilde varlığını sürdürmüş bu araç, insanın doğasında tahribatlara yol açmış, onu bencilleştirerek şefkat duygusunu yitirmesine sebep olmuştur. Paranın Arka Yüzü adlı seri, insanlığın kendini kaybetmiş bir şekilde her gün daha fazlasına sahip olmak için çabaladığı günümüzde, paranın arka yüzüne bilinenin aksine sahneler yansıtarak, insan yaşamının her açıdan para odaklı biçimlenişini eleştirmektedir.


KOZA'dan çıkan Nemf albümü daha önceki çalışmasında olduğu gibi yine OnAir Sahne etiketiyle yayımlandı. Albüm synth pop, alternative, indie, techno türlerinden renkler taşıyor. İlk EP'si 1997 ile başlayan müzik yolculuğunda orijinal tarzıyla farklı bir kitleyi yakalayan Nemf, yeni albümü Kozada daha etkin ve etkileyici bir sunum gerçekleştirmiş. 7 şarkıdan oluşan albüm Türkçe ağırlıklı olsa da albümde Feeling Electric Trees isimli bir İngilizce şarkı ve Spit it Again isimli bir de enstrümantal kayıt bulunuyor. Nemf, şarkılarında yaşadığı hikayelerden esinlenen müzisyenlerden değil; o daha çok hislerini müziğe çevirmeye çalışıyor. Bunu zamanla daha da iyi yapacağına olan inancı onun hiç durmayan üretkenliğinin ve hep daha iyiyi isteyen sanatçı duruşunun bir karşılığı. Yetenekli müzisyen, şarkılarının vokalini ev ortamında ve kendi imkanları dahilinde kaydediyor, kendisi mix yapıyor ve son haline getirmeye çalışıyor. Aldığı müzik eğitimindeki bilgi ve deneyimini hayal ettiği müziği ile birleştirmeyi başaran bir müzisyen Nemf. NEMF'in Koza albümünü dijital platformlardan ve OnAir Sahne YouTube kanalımızdan takip edebilirsiniz.


Dönemin Kral'ı Antiochos, kendi soyunun hem Yunan hem de Perslere dayandığına inanarak heykeller, teraslar ve anıt mezarı olan tarihi ve ölümsüz bir alan oluşturmaya karar verir. Yaklaşık 250 yıl yaşamış bir medeniyet olan Kommagene Krallığı, Dicle ve Fırat nehirleri arasında yer alıyordu. Her iki medeniyeti selamlar şekilde hem de güneşin doğuşu ve batışına hakim olduğunu belirtmek için yaptırdığı anıt mezar günümüzde tam bir gövde gösterisi sayılabilir. Öyle ki, su kaynaklarının yürüyerek en az 4 saat uzaklıkta olduğu, yakınlarında ekili arazi ve yiyecek alanı bulunmayan, ulaşımın bu kadar güç bir yerde tonlarca ağırlıkta ki taşlar köleler aracılığıyla zorlukla yerleştirilebilmiştir. Güneşin doğuşu ve batışına hakim olduğunu belirterek kralın güç gösterisi yaptığı Nemrut Dağı Kommagene Zirvesi, Batı yönü ile Yunan kültürünü selamlarken, Doğu yönü ile Pers medeniyetini selamlar niteliktedir. Kommagene Zirvesi farklı kültürlerin ve dinlerin bir sentezi gibidir. Pers ve Zerdüşti figürlerin yanı sıra Yunan tanrılarıyla karışmıştır. Şüphesiz, Nemrut Dağı'nı bu kadar vazgeçilmez kılan, eski çağlarda hükümdarlık yapmış olan Kommagene Kralının tüm kültürleri birleştirmek, atalarına minnettarlığını göstermek amacıyla dönemin en görkemli kalıntılarını günümüze taşımış olmasıdır. Ayrıca yüksekliği 10 metreyi bulan heybetli heykellerin yükseldiği dağda dünyanın en muhteşem gün doğumu ve gün batımını seyredebilmekte, alanın vazgeçilmezleri arasındadır. Bence içlerinde en ilginç ve günümüze mesaj taşır nitelikte olanları; gökyüzü hakimiyetini temsilen koruyucu Kartal Heykeli ve yeryüzü hakimiyetini temsilen koruyucu Aslan Heykelidir. Eski Çağ insanlarının, heykellerin huzurunda ateş yakıp ziyafetler hazırlayarak onları mutlu etmeye çalıştığı rivayet edilir. Alanın koruyuculuğunu üstlenmiş hissi veren bu heykel ve antik kalıntılar 1881 yılına kadar keşfedildi. Kazılar sırasında bulunan Grekçe kitabe kalıntıların kim ve neleri tasvir ettiğinin bilgisini günümüz insanı ile paylaşmaktadır. Kommagene Zirvesinde var olan tümülüs, 50 metre yüksekliğinde ve 150 metre çapında olduğu söylensede henüz bulunmuş değil. Araştırmacılar günümüz teknolojisine rağmen, Kralın mezarına zarar vermekten korktuğu için mezarın keşfine, ara verilmiştir. Yazıyı sonlandırmadan önce ülkemizde var olan birçok tarihi alanda rastladığımız yeraltı tünellerinin, Kommagene Krallık Zirvesinde de var olduğu bilgisini paylaşmak istiyorum. Arkeologların bir zamanlar Komagene halkının dağın içinde yaşamış olduğunu rivayet ettiği bölgenin yeraltı tünellerinin en büyük gizemlerinden bir diğeri ise sonunun nereye vardığının henüz keşfedilememiş olmasıdır. Bilinen yeraltı tünellerinin yanı sıra daha keşfedilmemiş yüzlerce tünelden ayrıca bahsedilmektedir. Kayıtlara göre yüzlerce define avcısının, tehlikeli ve sonunun nereye kadar uzandığı belli olmayan yeraltı tünellerinde, hayatını kaybettiği belirtilmektedir. Haftanın sanat özdeyişi ile yazıma şimdilik ara veriyorum. Yeni bir yazıda görüşmek dileğiyle, hoşçakalınız.


Ali Başarır'ın Neo Klasik isminden yola çıkarak tamamen modern klasik bir müzik teması ile doğa seslerinin bir araya getirdiği ve ses frekansını da 432 hertz olarak çalıştığı projesi Neo Naturalnessin ikinci eseri Riverside, On Air Music Co. markası ile yayımlandı. Projenin bestecisi ve yorumcusu Ali Başarır, serinin ikinci eseri Riversideın hikayesini şu şekilde anlatıyor: Nehir suyunun akışı, hayatın içindeki geçen zamanı anımsatıyor, nehir kıyısından baktığımda yaşanan ve yaşanacak olan her an ve hayaller o suyun akışında gözlerimin önünden geçiyor. Nehir kıyısı bir dinlenme noktası ve geçmişi değerlendirip, anda kalıp zamanı yavaşlatarak geleceğe kararlı bir adım atmak için ideal bir durak. Riverside'ı bestelerken hayal ettiğim, yaşanan ve yaşanılacak olan hayat ritimlerini içinde barındıran ve zaman zaman da yavaşlayan ama dramdan uzak bir ruh haline dönüşen canlı bir organizma gibi olmasıdır. Üç şarkıdan oluşan projenin ilk çalışması Eventide, Ocak 2023'te -yılın ilk çalışmalarından biri olarak- yine On Air Music Co. tarafından yayımlanmıştı.


Ali Başarır, 3 şarkıdan oluşacak projesi Neo Naturalnessin ilk eseri Eventideı On Air Music Co. markası ile yayımladı. Kimi söylentilere göre kalbin doğal atış frekansının 432 hertz olduğunu hatta daha radikal görüşlere göre bu frekansın bizi huzura ulaştırarak ve çakralarımızı açtığını belirten müzisyen, 432 hertz'in kesinlikle daha huzur verici, daha kapsayıcı olduğunu söylüyor. Bazı kişilerin sadece 432 hertz'lik sinyaller dinleyerek meditasyon yapması gerçeğinde bunun bilimsel olarak net bir ispatı olmasa da frekans ve enerji konularının içinde olan kişilerce kabul gören bir tez olduğunun da altını çizen Başarır, Ben de bu tez üzerinden ilerlemek istedim. Bu proje de amacım müziğimi dinleyen herkesin biraz da olsa huzur bulmasıdır. diyor. Üç parçadan oluşacak projenin ilki Eventide, müzisyenin bir akşam üstü doğaya bakan verandada, sallanan sandalyesinde oturduğunu imgelemesiyle içinde oluşan o düşüncenin notalarını yazdığı bir eser. Ali Başarır Eventide için, İçinde biraz yorulmuşluğu, öte yandan ise anın getirdiği o huzuru barındırıyor yorumunda bulunuyor.


Nermin Yokuş İpekçiler'in Büyülü Gökçeada Manzaraları Sergisi! Figüratif çalışmalarıyla tanınan ressam Nermin Yokuş İpekçiler, son dönemde ürettiği eserleri 15 30 Ağustos 2023 tarihleri arasında Gökçeada'da sanatseverlerle buluşturuyor. Sanatçı, 'Kırık Hatıralar' isimli kişisel resim sergisi ile, geçmiş ve şimdi arasında bir buluşma mekanı oluşturarak, anımsayabildikleri ve hayal edebildikleri aracılığı ile adanın rumlarca terk edilmiş ve tarihi dokunun yoğun hissedildiği Dereköy'de kendi hikayesine bir yolculuk ve bellek yoklaması yapıyor. Hafızanın, anımsama ve unutma diyalektiğine açık, devamlı gelişim halinde olan bir keşif alanı ve saf bir karşılaşma deneyimi olarak ele alındığı sergi Gökçeada/Dereköy Çamaşırhane Yolu üzerinde 30 Ağustos 2023 tarihine kadar görülebilir.


Neslihan Demircioğlu'nun NUHHUN Manyetik Tufan isimli ikinci kişisel sergisi, Balaban Sanat Galerisi'nin yeni mekanı Guga Contemporary'de açılıyor. 12 Mayıs 31 Mayıs 2022 tarihleri arasında gerçekleşecek olan sergide, Demircioğlu'nun hiç görülmemiş seramik ve metal heykelleri tekrardan bizlerle buluşuyor. Kethüda Hamamındaki, Gökler ve Kökler, illüzyondan hakikate isimli ilk kişisel sergisinin ardından sanatçı bu sefer de Nuh tufanına odaklanıyor. Elmadan tohuma, çekirdekten yumurtaya, yerden göğe dayanıyor Neslihan Demircioğlu'nun ikinci kişisel sergisi. Biraz mitolojik, biraz fantastik, biraz galaktik, her zaman spiritüel çizgisinden şaşmıyor heykelleri. Sonsuz fikirler dünyasında, yine, sonu sonsuza bağlayan bir sergi karşımıza çıkıyor. Neslihan Demircioğlu'nun NUHHUN Manyetik Tufan adlı sergisi 12.05.2022 31.05.2022 tarihleri arasında Guga Contemporary'de görülebilir. 1972 İstanbul doğumlu Neslihan Demircioğlu, Yıldız Teknik Üniversitesi mimarlık bölümü mezunu. İstanbul, Bodrum, Ankara, İzmir olmak üzere çeşitli şehirlerde, bir çok fuar ve karma sergiye katıldı. 2021 yılında Elgiz Çağdaş Sanat Müzesi'nin Gelecek Zaman adlı 13. Teras sergisinde yer aldı ve Gökler ve Kökler İlüzyondan Hakikate isimli ilk kişisel sergisini gerçekleştirdi. 2021'den beri Balaban Sanat Galerisi tarafından temsil edilmekte ve üretimlerine İstanbul'da kendi atölyesinde devam etmektedir.


Neslihan Demircioğlu'nun Gökler ve Kökler İllüzyondan Hakikate isimli ilk kişisel sergisi, Tarihi Hüsrev Kethüda Hamam'ında izleyiciyle buluşuyor. 18 Kasım 5 Aralık 2021 tarihleri arasında gerçekleşecek olan sergide, Demircioğlu'nun son üç yıl içerisinde ürettiği seramik ve metal heykellerine sanatçının düz yazıları ve şiirleri de eşlik ediyor. Kullandığı farklı malzemelerle, bilinmeyeni bulmaya doğru yolculuğa çıkan sanatçı, farklı boyutların bilgilerini, frekanslarını ve masallarını heykelleri aracılığıyla ortaya çıkarmaya çalışıyor. Organik, yumuşak ve uçuşan formlarıyla beden bulan varlıklar, izleyicinin yer ile gök, gelecek ile geçmiş, zaman ile zamansızlık, illüzyon ve hakikat arasında kaybolmasını ve varoluş nedenini irdelemesini hedefliyor. Demircioğlu, insanın ve insanlığın kendini bulma yolculuğunu, heykellerinde renk ve form olarak yansıtmanın yanı sıra, dünya ötesi boyut bilgileri, mitoloji ve kadim öğretiler de üretiminin temel kaynakları arasında yer alıyor. Kethüda Hamamı'nın taş duvarları ve kubbeleri arasında kaybolan işleriyle sanatçı, mekanın heykellerle rezonans içinde titreşmesine imkan sağlıyor. Neslihan Demircioğlu'nun 60'a yakın heykeli ile birlikte, Gökler ve Kökler İllüzyondan Hakikate adlı sergisi 18.11.2021 05.12.2021 tarihleri arasında Tarihi Hüsrev Kethüda Hamamında görülebilir. 1972 İstanbul doğumlu Neslihan Demircioğlu, Yıldız Teknik Üniversitesi mimarlık bölümü mezunudur ve aktif olarak Mimarlık yapmaktadır. İstanbul, Bodrum, Ankara, İzmir olmak üzere çeşitli şehirlerde, bir çok fuar ve karma sergiye katıldı. Elgiz Çağdaş Sanat Müzesi'nin Gelecek Zaman adlı 13. Teras sergisinde eseriyle yer aldı. Sanatçı, Balaban Sanat Galerisi tarafından temsil edilmekte ve üretimlerini İstanbul'daki atölyesinde sürdürmektedir.


Nevin Aladağ'ın, Arter Koleksiyonu'nda yer alan ve ülkemizde ilk kez 2020 yılında Arter'de sergilenen İzler adlı üç kanallı video yerleştirmesi, küresel salgın nedeniyle uğradığı kesintinin ardından 25 Mart'ta yeniden izleyiciyle buluşuyor. Sanatçının çocukluk ve ilk gençlik yıllarını geçirdiği Stuttgart'ın ses ve imgeye dayalı bir portresini çizen video yerleştirmesi, kenti performansın hem sahnesi olarak kullanıyor hem de öznesi olarak harekete geçiriyor. Kentsel ve doğal unsurların, müzik enstrümanlarının icracılarına dönüştüğü İzler 25 Temmuz 2021 tarihine kadar Arter'de görülebilecek. Nevin Aladağ'ın İzler başlıklı üç kanallı video yerleştirmesi, sanatçının çocukluk ve ilk gençlik yıllarını geçirdiği Stuttgart kentinin ses ve imgeye dayalı bir portresini çiziyor. Yürüyüş yolu, üzüm bağı, ağaç, yağmur, sokak lambası ve çocuk parkı gibi kentsel ve doğal unsurlar, Aladağ'ın aynı şehirde edindiği akordeon, bendir, mızıka, flüt ve keman gibi müzik enstrümanlarının icracılarına dönüşüyor. Kimi zaman oyundan veya sahneleme biçimlerinden ilham alan sanatçı, yapıtlarında müziğe ve müzik enstrümanlarına sıkça yer verir. Aladağ'ın, müziği doğrudan içeren yapıtlarının yanı sıra pek çok yapıtı da ses, performans ve dans öğeleriyle diyalog halindedir. Sanatçı İzler başlıklı bu yapıtta kenti, performansın hem sahnesi olarak kullanıyor hem de öznesi olarak harekete geçiriyor. Ortaya çıkan görsel ve sessel kompozisyon, sanatçının kent mobilyalarıyla etkileşime soktuğu veya manzaranın içine bıraktığı enstrümanların potansiyellerini araştırıyor ve yeniden yorumluyor. Daha önce 2017'de 57. Venedik Bienali'nde de gösterilen İzler, Türkiye'de ilk kez 2020 yılının Mart ayında Arter'de sergilenmeye başlanmış, ancak Covid-19 nedeniyle Arter'in kapalı olduğu döneme denk gelen sergi çok kısa bir süre izlenebilmişti. Arter'de daha önce Starter (2010), Görünmezlik Taktikleri (2011), Kelimeler Pek Gereksiz (2019-2020) başlıklı grup sergilerinde işleri yer alan Aladağ'ın Sahne başlıklı kişisel sergisi ise 2012 yılında yine Arter'de gerçekleşmişti. 1972 yılında Van'da doğan Nevin Aladağ, yaşamını ve çalışmalarını Berlin'de sürdürüyor. Münih Güzel Sanatlar Akademisi'nde heykel eğitimi alan sanatçının, SFMOMA, Hayward Gallery, Museum Mönchehaus, Kestner Gesellschaft, Albertinum, Staatliche Kunstsammlungen Dresden, Lentos Kunstmuseum Linz, Arter ve Tanas'ın da aralarında bulunduğu uluslararası kurumlarda kişisel sergileri gerçekleşti. Aladağ'ın yapıtları, And Berlin Will Always Need You, Martin-Gropius-Bau ; Big Orchestra, Schirn Kunsthalle Frankfurt; Water Lines, the High Line ; Worlds Otherwise Hidden, Kemper Museum of Contemporary Art, Open Spaces 2018, documenta 14, 57. Venedik Bienali, 11. Sharjah Bienali, 11. İstanbul Bienali, 8. Taipei Bienali ve 14. Uluslararası Carrara Heykel Bienali gibi grup sergilerinde yer aldı. 1 Mart 2021 tarihli genelgeyle duyurulan kontrollü normalleşme süreci kuralları çerçevesinde, yeni bir bilgilendirmeye kadar Pazar günleri kapalı olan Arter, Salı-Cumartesi günleri arasında 11:00 17:00 saatlerinde gerekli sağlık tedbirleriyle ziyarete açık oluyor. Aynı anda 400 kişinin kabul edilebildiği ve galerilerinde sosyal mesafe kurallarının uygulandığı Arter binasının yanı sıra ücretsiz ulaşım imkanı sunan Arter servisleri de düzenli olarak dezenfekte ediliyor. Kurumsal Sponsor Tüpraş'ın desteğiyle Arter sergilerine giriş Perşembe günleri her yaştan izleyici için ücretsiz olurken, 24 yaş ve altındaki gençler ile Arter Beraber üyeleri ise Arter'i her gün ücretsiz ziyaret edebiliyor. Arter binasının Kütüphane, Kitabevi, Bistro by Divan, arka bahçe alanlarına ve Galeri 0'da yer alan sergisine giriş için bilet gerekmiyor. Ulaşım Sponsorları Ford Otosan ve Otokar'ın desteği sayesinde Taksim'den ve Tepebaşı'ndan ücretsiz servis araçlarıyla Arter'e ulaşılabiliyor. Güvenli bir ziyaret için Arter'de alınan tüm sağlık tedbirlerine, ziyaret ve ulaşımla ilgili güncel bilgilere arter. org. tr/ziyaret adresinden erişilebiliyor.


Nevin Aladağ'ın, Arter Koleksiyonu'nda yer alan İzler adlı üç kanallı video yerleştirmesi 23 Ağustos 2020 tarihine kadar Arter'de görülebilecek. Aladağ'ın çocukluk ve ilk gençlik yıllarını geçirdiği Stuttgart'ın ses ve imgeye dayalı bir portresini çizen İzler kenti performansın hem sahnesi olarak kullanıyor hem de öznesi olarak harekete geçiriyor. Yürüyüş yolu, sokak lambası, yağmur, ağaç, üzüm bağı ve çocuk parkı gibi kentsel ve doğal unsurlar, sanatçının aynı şehirde edindiği akordeon, mızıka, bendir, flüt ve keman gibi müzik enstrümanlarının icracılarına dönüşüyor. Kimi zaman oyundan veya sahneleme biçimlerinden ilham alan sanatçı, yapıtlarında müziğe ve müzik enstrümanlarına sıkça yer verir. Sanatçının, müziği doğrudan içeren yapıtlarının yanı sıra pek çok yapıtı da ses, performans ve dans öğeleriyle diyalog halindedir. Sanatçı, İzler başlıklı bu yapıtta kenti, performansın hem sahnesi olarak kullanıyor hem de öznesi olarak harekete geçiriyor. Ortaya çıkan sessel ve görsel kompozisyon, Aladağ'ın kent mobilyalarıyla etkileşime soktuğu veya manzaranın içine bıraktığı enstrümanların potansiyellerini araştırıyor ve yeniden yorumluyor. Daha önce 2017'de 57. Venedik Bienali'nde yer alan ve Nevin Aladağ'ın Londra'daki Hayward Gallery'de devam eden kişisel sergisi kapsamında da görülebilen İzler, ülkemizde ilk kez sergileniyor. Arter'de daha önce Starter (2010), Görünmezlik Taktikleri (2011), Kelimeler Pek Gereksiz (2019-2020) başlıklı grup sergilerinde işleri yer alan Nevin Aladağ'ın Sahne başlıklı kişisel sergisi ise 2012 yılında yine Arter'de gerçekleşmişti. 1972 Van doğumlu olan Nevin Aladağ, yaşamını ve çalışmalarını Almanya'nın Berlin şehrinde sürdürüyor. Münih Güzel Sanatlar Akademisi'nde heykel eğitimi alan sanatçının, SFMOMA, Hayward Gallery, Museum Mönchehaus, Kestner Gesellschaft, Albertinum, Staatliche Kunstsammlungen Dresden, Lentos Kunstmuseum Linz, Arter ve Tanas'ın da aralarında bulunduğu uluslararası kurumlarda kişisel sergileri gerçekleşti. Sanatçının yapıtları, And Berlin Will Always Need You, Martin-Gropius-Bau ; Big Orchestra, Schirn Kunsthalle Frankfurt; Water Lines, the High Line ; Worlds Otherwise Hidden, Kemper Museum of Contemporary Art, Open Spaces 2018, documenta 14, 57. Venedik Bienali, 11. Sharjah Bienali, 11. İstanbul Bienali, 8. Taipei Bienali ve 14. Uluslararası Carrara Heykel Bienali gibi grup sergilerinde yer aldı.


New York Belediye Başkanı Eric Adams, 31 Mayıs'ı Ellsworth Kelly Günü olarak resmen ilan etti. New York Belediye Başkanı Eric Adams, ressam Ellsworth Kelly'yi onurlandırmak için Ellsworth Kelly Gününü halka duyurdu. 1 Haziran tarihinde gerçekleştirilecek etkinliklerle, Kelly'nin sanatsal mirası ve katkıları kutlanacak. Kelly, soyut dışavurumculuk akımının önemli isimlerinden biriydi ve renkli, geometrik formlarıyla tanınıyor. Adams, Kelly'nin New York'un kültürel ve sanatsal dokusuna olan katkılarını vurgulayarak, onun eserlerinin ve ilham verici sanatının şehirde kalıcı bir miras bıraktığını ifade etti. Ellsworth Kelly, 20. yüzyılın önde gelen Amerikalı sanatçılardan biridir. Eserleri, minimalizm, renk alanı ve soyut dışavurumculuk gibi akımlardan etkilenmiştir. Kelly, genellikle basit geometrik formlar, keskin hatlar ve canlı renkler kullanarak çalışmalarını oluşturmuştur. Sanatçının eserleri, doğanın, şekillerin ve renklerin saf ve zarif bir ifadesini ortaya koymaktadır. Eric Adams, Kelly'nin sanatsal mirasının New York şehri için önemli olduğunu belirtti. Kelly'nin 1950'lerden itibaren New York'ta çalışmalar yapmaya başladığını ve şehre önemli bir katkı sağladığını vurguladı. Bu nedenle, New York Belediye Başkanı olarak, Kelly'nin anısını ve sanatsal etkisini kutlamak için Ellsworth Kelly Gününü ilan etti. Ellsworth Kelly Günü etkinlikleri arasında, Kelly'nin eserlerinin sergilendiği özel sergiler, atölye çalışmaları ve sanat etkinlikleri yer alacak. Ayrıca, sanatseverlerin ve ziyaretçilerin Kelly'nin eserlerini keşfetmeleri ve onun sanatsal vizyonunu deneyimlemeleri için fırsatlar sunulacak. Ellsworth Kelly Günü, New York'taki sanatseverler ve sanat topluluğu için önemli bir etkinlik olacak. Bu etkinlik, Kelly'nin sanatının ve mirasının gelecek nesillere aktarılmasına katkıda bulunacak ve New York'un sanatsal zenginliğini kutlamayı amaçlayacak.


Kendine özgü stili ve eserleri ile sanatseverlerin yanında koleksiyonerlerin de son yıllarda özellikle yakından takip ettiği, Newyork' da yaşayan ve üreten, çağdaş sanatın yeni kuşak temsilcilerinden Nilüfer Yıldırım'ın 'MORFEUS'UN KOLLARINDA' adlı kişisel sergisi 11-28 Nisan 2020 tarihleri arası Galeri Diani'de sergilenecek. Sanatçı, 2020 Art Scope New York'a katıldıktan 1 ay sonra, eserlerini İstanbul izleyicisi ile paylaşacak. İstanbul Galeri Diani'de sergilenecek olan koleksiyon sanatçının en yeni eserlerinden oluşuyor. Yıldırım, hem figür hem de soyutlama unsurları arasında geçiş yaparken rüyalar tanrısı Morfeus'a gönderme yapıyor ve bilinçdışı içgüdülerimizin rüyalar yoluyla bizlere gözükmesi ve bu anlamda rüyaların kendimizi keşfetme yolu olarak kullanılma olasılığı hakkında düşünmemizi istiyor. 20'li yaşlarının sonlarında kendisine özgü ilk eserlerini vermeye başlayan Nilüfer Yıldırım; en başından itibaren, akrilik, yağlı boya, pastel, kuru pastel, mürekkep kimi zaman kolaj gibi çok çeşitli resim malzemelerini ve tekniklerini eserlerinin yapım aşamasında hep birlikte kullanıyor. Tekniğini asla sınırlandırmayan sanatçı, yaratıcı hayal dünyasından esinlenen resimlerini, karışık teknik ile doku, renk ve üç boyutlu formlarla, neredeyse el boyalı rüya fotoğrafları biçiminde izleyenlere özgürce sergiliyor. Sanatçı, Türkiye ve A. B. D.'de katıdığı ve açtığı sergileri hem konsept hem de teknik olarak birbirini tamamlayarak geliştirerek aralarında bağlamlar oluşturarak sürekliliğini devam ettiriyor. Nilüfer Yıldırım, kendini özgürce ifade eden, global sanat dünyasının içinde yer edinmiş genç sanatçılardan biri olduğunu her adımında gösterirken son dönem eserlerini 11-28 Nisan 2020 tarihleri arasında Galeri Diani'de sanatseverlerle paylaşıyor.


Galeri Kambur; sizi yeni, özgün, pırıltılı, fantastik bir sanatçının eserleriyle buluşturuyor. Yurt dışındaki galerilerin online portföyünde resimlerine raslayabileceğiniz Nida Acun'un konsept sergisi 'O bir Pinko' Türkiye'de ilk kez 22 Kasım 06 Aralık 2021 tarihleri arasında Galeri Kambur Arnavutköy'de sanatseverlerle buluşuyor. Sanatçının sergide yer alan çalışmaları, alışmışın dışına çıkıp sadece adlarıyla değil hikayeleriyle de birlikte sunuluyor. Renklerin ve hikayelerin iyileştirici gücüne inanan Nida Acun, İstanbul'da yaşıyor. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi hocası Erdal Kara'yla karışık teknikler çalışan sanatçı, Taksim Sanat, Alan Mahmuzlu atölyesinden de mezun. Ayrıca Mühendislik, İşletme, Reklamcılık eğitimleri aldı. Sanatta özgün bir tarz, sanatçıyı her zaman özel bir yere taşır. Nida Acun, fantastik edebiyatta Tolkien'in yaptığını, resimde farklı bir alana taşıyor. Bizlere hem yeni bir gezegenin doğasını ve sanal varlıkların, animatik bir yaşamın tasarımını iletiyor hem de doğanın özlenen renkleriyle içimizi ısıtıyor. Şimdi hazırsanız, O bir Pinko sergisinde, Pinka gezegeninde yaşayan Pinko'larla tanışın.