Ütopya kavramı ilk kez 1516'da İngiliz yazar, hukukçu, devlet adamı Thomas More tarafından 'Utopia' adlı eserinde kullanılır. Kökeni Yunancadan gelen ütopya 'topos' kelimesiyle birlikte 'iyi' anlamındaki 'eu' ve 'yok' anlamına gelen 'ou' ekleriyle oluşturulmuştur. Böylelikle ütopya hem olmayan yer hem de iyi bir yer anlamlarına gelir. Toplumun kültürel ve zihinsel süreçleri sonucunda meydana gelen ütopyalar var olan düzene aykırıdır. İdeal toplumsal düzeni tasarlama düşüncesinin ürünüdür. Ulaşılması istenilen toplum modeli vardır. Dönemin adaletsizliklerini, haksızlıklarını, despotluğunu yani var olan düzeni yeniden biçimlendirme noktasında ütopyalar birer projedir. Tarihsel süreçte ütopyalar toplumların gelişen ve çöken yanlarına göre hareket etmiştir. Örneğin Platon'un Timaios ve Kritias adlı eserleri Yunan toplumunun sosyal ve siyasal düzeninin sarsıldığı dönemde yazılmıştır. Ortaçağ'a gelindiğinde özünde değişim söz konusudur. Roma'nın çöküşüyle birlikte toplumsal sorunların çoğalması ütopyalara yansımıştır ancak bu yansıma dinsel otoritenin sınırları içerisinde kalmıştır. Bu dönemde ütopyalarda daha fazla dinsel bir yapı mevcuttur. 18. yüzyılda ise ütopyalarda ilerleme fikri yerini alır. 19. yüzyılda ütopyaların özündeki değişim devam eder. Evrensellik düşüncesi ve tekno-ütopya temelleri atılmaya başlanır. Yeni üretim biçimlerinin başlangıcı ve yeni alanların keşfi yeni ütopik eserlerin gelişmesinde öncü rol oynar. 20. yüzyıla gelindiğinde faşizm ve komünizm ütopyaları distopya türüne dönüştürür. Ütopyaların genel özelliği; her şeyin ortaklaşa paylaşılması ve halkın refahının her şeyden üstün olmasıdır. Toplumun gözü önünde insanlar çalışırlar, dinlenirler ve eğlenirler. Herkes herkesin gözü önündedir. Her şey toplumun yasalarına göre devam eder. Anlaşılacağı üzere ütopyalarda toplumsallık ön plana çıkar, bireysellik sakıncalıdır. Düzenli, buyurgan ve durağandır. Toplumsal yapı katı çizgilerden oluşur. Kadın ve erkek toplumsal cinsiyet adı altında yapılan faaliyetlerde eşittir. Eşitlikçi, demokratik, ortak mülkiyetin esas olduğu, dinin ön plana çıktığı, cemaatçi bir toplum tasavvurudur. Thomas More ütopya kavramını kullanan ilk kişidir ve 'Ütopya' adlı romanı ütopya geleneğinin başlangıcı olarak sayılır. Ütopya adlı eseri dönemin İngiltere'sini konu alır. Sosyo-kültürel ve ekonomik sorunları eserinde aşmaya çalışır. Eşitlikçi bir toplum tasavvurudur. Yöneticilere güvenilir, bundan dolayı demokratik bir ideal kenttir. Özel mülkiyetin olmadığı, demokrasinin yer aldığı, yöneticinin seçimle belirlendiği bir kenttir. Aile önemlidir. Boşanma hakkı vardır. İnsanlar erdemlidir. Sürekli okuyup çaba gösteren bireylerdir. Tommaso Campanella'nın yaşadığı dönem savaşların ve ayaklanmaların olduğu zamana denk gelir. Engizisyonun baskıları ve yoksulluk İtalya'nın en büyük sorunları arasındadır. Özgür düşüncenin neredeyse yok olduğu bu dönemde Campanella yeni bir toplum tasavvur ederek 'Güneş Ülkesi' adlı ideal kent ütopyasını yazar. Toplumun bireyden daha önemli olduğu Güneş Ülkesi bireyleri davranışlarında toplumu esas alır. Genel yarar önemlidir. Mülkiyet ortaktır. Distopya kavramıysa ilk defa John Stuart Mill tarafından 1868'de kullanılır. Distopyayı 'kötü bir yer' olarak tanımlar. Yunanca 'kötü' anlamında gelen 'dys' ön ekiyle 'yer' anlamına gelen 'topos' kelimelerinin birleşmesinden oluşur. Ütopik kurgunun tam tersidir. Malzemesini ütopyadan alır. Ütopya gibi distopya da var olan düzenden beslenir. Yaşanılan dönemdeki düzenin verdiği memnuniyetsizliği ve tehlikeyi göz önüne alır. Distopyalar dönemin teknolojik, sosyal ve siyasal düzenindeki sorunları ele alarak toplumu bekleyen karamsar gelecek kurgusudur. Büyük imparatorlukların çöküş süreci, iki büyük savaşın hayatı altüst etmesi distopyaların kendine özgü bir yazın türü olmasında önemli rol oynar. Aynı şekilde Sanayi Devrimi'yle birlikte üretim tarzlarının ve toplumsal sınıfların değişime uğraması, devletlerin yayılmacı politika izlemesi karamsarlığın kökenini başlatan olaylar arasındadır. Kentlerde üretim araçlarının yoğunlaşması sonucu ortaya çıkan kentleşme, seri üretime geçilmesi, işçilerin uzun saatler çalışarak emeklerinin karşılığı ücretleri alamamaları ve sömürgeciliğin toplumlarda sınıflanmalara yol açması da sorunlar arasındadır. Aydınlanma düşüncesi kriz yaratır. Bilimin refahı arttıracağı ve akılcı düşüncenin insanların zincirlerini kıracağı vaatleri nükleer bomba, militarizm gibi sonuçlara sebep olarak vaatleri tam tersine çevirmiştir. Distopyalar sağlık, eğitim, beslenme yani temel ihtiyaçların karşılanmadığı bir yer tasviridir. Temel ihtiyaçların karşılanmadığı gibi küçük bir azınlığın kaynakları olabildiğince tükettiği bir yerdir. Korkunun, ihanetin, eşitlikçi olmayan, totoliter, kötümser, acımasız, özel mülkiyet esaslı, devletçi, toplumsal yapıların ön plana çıktığı bir kent ütopyasıdır. 1929'daki Büyük Dünya Bunalımı'ndan 3 yıl sonra yazılan Aldous Huxley'in 'Cesur Yeni Dünya'sında bunalımın etkileri görülmektedir. Fordizmden etkilenir. Kuluçka ve Şartlandırma Merkezi adı altında üretim bantlarının olduğu, insanların sınıflandırıldığı, duyguların körleştirildiği, kadınların elinden annelik duygusunun alındığı bir dünya tasviridir. Yapay rahimlerde uygun sınıflara göre insan üretimi vardır. Sosyal sınıflara göre üretimin olduğu Vahşi Bölge haricinde toplumun denetlendiği, nüfusun dengede tutulduğu bir sosyal distopya olarak karşımıza çıkar. 1924 yılında Yevgeni Zamyatin tarafından yazılan 'Biz' isimli kitap, distopya türünün en belirgin özelliği ve ilk gerçek modern distopya olarak kabul edilir. Tek Devlet'in toplumsal düzeninin en kötüleştirilmiş halini konu alır. Biz'deki insanlar sadece Numara'dır. Sürekli denetim altında yaşarlar. İnsanın makineleştirilmesini en kötüleştirilmiş olarak sunar. Herkesin aynı saatte kalktığı, aynı anda çalışmaya başladığı, aynı anda durduğu, aynı anda yemek yedikleri, aynı anda uyudukları ideal bir toplumsal düzeni anlatır. Aslında insanlar nam-ı diğer Numara'lar makinenin birer parçalarıdır. Duygu bir kusurdur, düşünceleri yoktur, itaatkar olmak bir erdemdir. Toplumsallığın ne denli önemli olduğu Zamyatin'in eserinde yer alan 'Biz Tanrı'dan, Ben ise Şeytan'dan gelir' sözlerinden anlaşılmaktadır. Sonuç olarak bir yanda iyi bir kent tasarımı olan ütopyalar diğer yanda kötümser bir kent tasarımı olan distopyalar aslında bizim hikayemizdir. Ütopya- distopya hızla değişen dünyada asla kavuşamayacağımız özlemlerimizin, korkularımızın dile getirilişidir. distopya konusu çok derin bir konu üzerine bol bol araştırma yapmak lazım. Paylaşım için teşekkür ederim.


Yurt içi ve yurt dışında gerçekleştirdiği sergiler ve uluslararası fuarlarda temsil ettiği sanatçılarla dikkat çeken Anna Laudel, 7-10 Ekim 2021 tarihleri arasında Haliç'te yer alan Tersane İstanbul'da gerçekleşecek 16. Contemporary Istanbul'da sanatseverlerle buluşuyor. Anna Laudel'in bu yıl çağdaş sanatı İstanbul'un en önemli tarihi ve kültürel alanlarından birine taşıyan Contemporary Istanbul'da sunacağı özel seçkisinde Belkıs Balpınar, Ramazan Can, Tuğçe Diri, Anke Eilergerhard, Emin Mete Erdoğan, Onur Hastürk, Mathias Hornung, Hayal İncedoğan, Bilal Hakan Karakaya, Ekin Su Koç, Serkan Küçüközcü, Mehmet Sinan Kuran, Herbert Mehler, Fırat Neziroğlu, Ardan Özmenoğlu, Daniele Sigalot, Halil Vurucuoğlu ve Sarp Kerem Yavuz'un son dönem işlerinin yanı sıra ilk defa izleyici ile buluşacak yeni eserleri yer alıyor. bağladık. Dokumaya bu açıdan baktığımızda neden bu tekniği bilgisayarın dedesi gibi düşünmeyelim? 1 ve 0 mantığı ile çalışan bilgisayardan önce aynı teknikle işleyen Jakar makinesi vardı. Yaptığımız bu eser NFT için bir ilk diyebilirim yorumunda bulundu. Tasarım portalı Octopus'un dijital alt yapısını desteklediği ve özel video grafiklerinin Çağ Çalışkur ve Serdar Börcan tarafından yapılan eser, fuar süresince Anna Laudel'in standında görülebilir. disiplinlerarası seçkisi T8-A2-102 numaralı standında ziyaret edilebilir. Anna Laudel İstanbul'un Kazancı Yokuşu'nda yer alan yeni galeri mekanında, sergi metninin Marcus Graf tarafından hazırlandığı, sanatçı Ramazan Can'ın Ne Yerdeyim, Ne Gökte isimli kapsamlı kişisel sergisi 18 Kasım 2021 tarihine kadar ziyaret edilebilir. internet sitesinden ve sosyal medya kanallarından takip edebilirsiniz.


Sanatçılarını dünyanın önde gelen sanat platformlarında temsil etmeye devam eden Anna Laudel, kapılarını tüm sanatseverle 11 Mart'ta açan Art Dubai uluslararası sanat fuarında ziyaretçilerini bekliyor. Ortadoğu, Kuzey Afrika ve Güney Asya'nın en büyük sanat fuarı olma misyonuna sahip Art Dubai'nin 13 Mart 2022 tarihine kadar devam edecek 15. edisyonunda, 40 farklı ülkeden 100 galeri yer alıyor. Dünyanın dört bir yanından çağdaş ve modern sanatın sergilendiği fuarın Çağdaş bölümünde Ramazan Can, Anke Eilergerhard, Emin Mete Erdoğan, Onur Hastürk, Hayal İncedoğan ve Sarp Kerem Yavuz'un son dönem işleri ve ilk defa bu fuarda yer alacak yeni çalışmaları Anna Laudel tarafından temsil ediliyor. Çağdaş, Modern, Bawwaba ve Dijital olmak üzere 4 bölümden oluşan fuarın yeni bölümü Dijital, 1980'lerde dijital sanatın yükselişinden bu yana NFT'lerin, kripto para biriminin, video sanatının ve sanal gerçekliğin bağlamını inceleyerek hızla genişleyen dijital sanat dünyasını keşfe çıkmayı amaçlıyor. Anna Laudel, fuarın Dijital bölümünde Türkiye'nin önde gelen görsel sanatçılarından Sarp Kerem Yavuz ve Macar fotoğraf sanatçısı Flora Borsi'nin ilk defa sergilenecek NFT eserleriile yer alıyor. Anna Laudel'in 11-13 Mart 2022 tarihleri arasında Art DubaiÇağdaş bölümünde sergileyeceği eserler B-18 ve Dijital bölümünde sergileyeceği NFT eserler X-13 numaralı stantta ziyaret edilebilir. Fuar hakkında detaylı bilgi için www. artdubai. ae adresini ziyaret edebilirsiniz.


Sanatçılarını dünyanın önde gelen sanat platformlarında temsil etmeye devam eden Anna Laudel, 11-13 Mart 2022 tarihleri arasında Art Dubai uluslararası sanat fuarına katılmaya hazırlanıyor. Ortadoğu, Kuzey Afrika ve Güney Asya'nın en büyük sanat fuarı olma misyonuna sahip Art Dubai'nin bu sene gerçekleşecek 15. edisyonunda, 40 farklı ülkeden 100 galeri yer alıyor. Dünyanın dört bir yanından çağdaş ve modern sanatın sergilendiği fuarın Çağdaş bölümünde Ramazan Can, Anke Eilergerhard, Emin Mete Erdoğan, Onur Hastürk, Hayal İncedoğan ve Sarp Kerem Yavuz'un son dönem işleri ve ilk defa bu fuarda yer alacak yeni çalışmaları Anna Laudel tarafından temsil edilecek. Anna Laudel, fuarın Dijital bölümünde Türkiye'nin önde gelen görsel sanatçılarından Sarp Kerem Yavuz ve Macar fotoğraf sanatçısı Flora Borsi'nin ilk defa sergilenecek NFT eserleri ile yer alacak. Anna Laudel'in 11-13 Mart 2022 tarihleri arasında Art Dubai Çağdaş bölümünde sergileyeceği eserler B-18 ve Dijital bölümünde sergileyeceği NFT eserler X-13 numaralı stantta ziyaret edilebilir. Fuar hakkında detaylı bilgi için www. artdubai. ae adresini ziyaret edebilirsiniz.


Anne ben gazeteci miyim? platformu Ocak 2020'de başladığı ve mart ayına kadar başarıyla devam ettirdiği etkinlik dizisi Medya, Kültür, Toplum Buluşmaları'na kaldığı yerden devam etme kararı aldı. Platform 25 Eylül'de dördüncü buluşmasını Beyoğlu Mephisto'da gerçekleştirecek. Medya, Kültür ve Toplum Gazeteciliği başlığıyla Haziran 2018'de yayın ve faaliyet hayatına başlayan Anne ben gazeteci miyim? platformu; Ocak, Şubat ve Mart 2020 aylarında yoğun katılımla gerçekleşen ve her birinin sonuç raporunu basınla paylaştığı buluşmalarına pandemi nedeniyle ara vermişti. Platform, 25 Eylül itibariyle buluşmalarına kaldığı yerden devam edeceğini duyurdu. Buluşmalar tamamen pandemi kurallarına göre gerçekleşecek ve katılımcılardan buluşma süresi boyunca maskelerini takılı tutmaları istenecek. Anne ben gazeteci miyim? platformu; Medya, Kültür, Toplum Buluşmaları adını verdiği etkinlik dizisinin dördüncüsünü 25 Eylül Cumartesi günü saat 18.00'de Beyoğlu Mephisto Kitabevi'nde gerçekleştiriyor. Buluşma Sinemada etik: Biyografi ve gerçek hayattan beslenen film ile dizilerde etik ölçüt ne olmalı? sorusu üzerine şekilleniyor. Sinema tarihçisi Burçak Evren ile yönetmen, senarist Özer Feyzioğlu'nun konuşmacı olarak yer alacağı etkinliğin moderatörlüğünü ise gazeteci Ali Demirtaş üstlenecek. Etkinlik herkese açık ve ücretsiz olarak gerçekleşecek. Anne ben gazeteci miyim? platformu Medya, Kültür ve Toplum Gazeteciliği başlığı ve 'soru sormak' temel kavramıyla güncel medya eleştiri ve analizlerinin yazıldığı, uzun vadede medya raporlarının tutulduğu, medya, kültür ve toplum eksenli söyleşi, güncel haber ile araştırma haberlerinin üretildiği, özgün ve 'gerçekten bağımsız' bir platform olarak 2018 yılının haziran ayında Ali Demirtaş'ın editörlüğünde www. annebengazetecimiyim. com web adresiyle yayın ve faaliyet hayatına başladı. Platform ürettiği farklı biçimsel formattaki içeriklerle önemli haberlere ve okuma çıktılarına imza attı. Bunun yanı sıra platform, Medya, Kültür, Toplum Buluşmaları adını verdiği tartışma ortamlarıyla da gündeme dair konulara farklı bakışlar getirmeyi başardı ve ilgili alanlarda akademik kaynak niteliği taşıyan raporlar yazdı. Üretimlerine özgünlük ve bağımsızlık kaygısıyla hiç durmadan devam eden Anne ben gazeteci miyim? platformu, bütün bunları yaparken pratikteki popüler gazeteciliği reddediyor ve daima gelişen, değişen aynı zamanda etik bir mesleki anlayışı benimsiyor.


Anneliese Anne Marie Frank, Adolf Hitler liderliğindeki Nazi Almanyası döneminde, Heinrich Himmler'in liderliğindeki SS güçleri tarafından işgal edilen sınırlar içerisinde yaklaşık 5 buçuk milyon Yahudi'nin sistemli bir şekilde öldürüldükleri soykırımın simge isimlerinden bir Yahudi kız. Anne Frank'ın Evi'ni online gezinmek için aşağıdaki butona tıklayın. - Tasarım Parkı Birbirinden Farklı İki Özel Sergi ile Yılı Tamamlıyor! - Ressam Adyali, Projelerine Bir Yenisini Daha Ekledi: As Beni - Duygulara Dokunan Enerji: İstanbul'dan Cosmic Crooner Geçti! - Füruzan, Prof. Dr. Vecihe Hatiboğlu Anma Ödülü'nün Sahibi Oldu - Gazeteci Hakan Özbek ile Uzun Yol, Kısa Hikaye Kitabını Konuştuk


Kiraz Anne, yapraklarının arasından fidan olup süzülen çocuğunu izliyordu. Nicedir en güzel alışkanlığıydı bu. Alışkanlık diyorum, çünkü gerçekten bir işe dönmüştü hayatında. Çiçek açsın diye hevesle beklediği bebeklerini izlemek dışında bir işi yok gibiydi. Öyle ki, bazen yaprakları ile yağan yağmura dokunmayı, köklerinden beslenmeyi unutuyordu. Ya da ana yüreği işte, elinde ne varsa çocuklarına pay etmenin derdine düşmüştü bile. Annelik kavramının karşılığı pek erken düşmüştü yüreğine. Bir yıl geçmişti, çocuğunun meyvelerini görmek için en az dört yıl daha gerekiyordu. Kiraz Baba ile bu yola baş koyduklarında her şeyin ne kadar zor olacağını biliyorlardı. Sevdikleri pek çok insan sayabilirlerdi; ama bir yandan da insanlarla bir arada yaşamak, bir savaşın ortasında silahsız kalmakla eşdeğer bir duygu veriyordu onlara. Yıllar yılları, mevsimler mevsimleri kovaladı. Kiraz Anne, her bahar çiçek açmayı başarmış, yeniden bir tane oluvermişti. Öylesine güzeldi ki! Güzelliği, anneliği diğer taneler arasında dilden dile anlatılıyordu. Zamanla pek çok şeyin daha ayırdına varmıştı kendisi de. Karşıdaki kız çocuğun büyüme serüvenini izlerken, annesi ile arkadaş oluvermişlerdi. Belki hiç aynı dilde konuşamadılar; ama sevgi dilinde karar kılmışlardı. Dışarıdan bakıldığında bir delilik timsali bu görüntü, Kiraz Anne'nin de, komşu kadının da yüreğini çarptırıyordu. Sonra öğrendi ki sadece kalpleri değildi aynı olan, adı da Kiraz'dı komşu kadının. Kiraz Anne ne çok şaşırmıştı adını onda duyduğunda. Demek insanlara da Kiraz denirdi ha, vay be! Vay be! -Heyy bırak o kirazı, bırak diyorum sana! -Lütfen o kirazın çekirdeğini bana verir misiniz? dedi. -Annee, hadi bana Kiraz Anne'yi anlat!


Ertan Murat Bektaş, Selin Doğa Gençoğulları ve Gülden Bostancı ile yakın zaman önce hayata geçirdikleri Antalya Sanat Gönüllüleri adlı projeleri üzerine konuştuk. Ertan Murat Bektaş: Depremin 3. Günü başka bir gönüllük projesi içindeyken AFAD il müdürlüğü önünde kılıfsız bir saz ile bir gençle karşılaştım. Sohbet esnasında konservatuara hazırlanamayacağından bahsetti. Bunun üzerine iletişim numarasını almayla sürecimiz başladı. Sürece devam etmekteyiz. Amacımız hayallerin yarım kalmaması. Ertan Murat Bektaş: Gencimizle yaşadığımız süreç içerisinde daha fazla kişinin hayallerine destek olabileceğimizi fark ettik. İlk önce üniversite çevremizden sonra sosyal medya ve yüz yüze insanlarla görüştük. Depremzede gençlerimiz için beklediğimizden fazla destek görünce Den Art'ın kurucusu Gülden Bostancı ve Sanat Tarihi Öğrencisi Selin Doğa Gençoğulları ile düşüncemizi paylaştık ve Antalya Sanat Gönüllülerini kurduk. Selin Doğa Gençoğulları: İletişimde olduğumuz atölyeler ve yardımcı olmak isteyen gönüllü sanatçılar sayesinde şu an 7 gencimiz hazırlıklarına başladı. Halihazırda 50 resim, 40 seramik, 40 tiyatro ve 40 müzik kontenjanımız bulunuyor. Depremzede gençlerin bizlere ulaşmalarını bekliyoruz. Gülden Bostancı: Daha çok gençlerimize ulaşmak istiyoruz. Atölyeler ve sanatçılarımızın depremzede gençlerimize sunduğu desteği ulaştırmak için Instagram profilimizdeki paylaşımların daha fazla insana ulaşmasını umuyoruz. Depremzede gençlerimizin hedeflerine ulaşmalarını amaçlıyoruz.


Karyatid, Antik Yunan ve Roma mimarisinde başlarıyla üst yapıyı destekleyen, sütun yerine kullanılan kadın figürlü taşıyıcı unsurlara verilen addır. Karyatid kelimesi ise en basit haliyle Karyai kentinde yaşayan insanlar anlamına gelmektedir. Karyatid teriminin kökeni sıklıkla üç çıkış noktası ile açıklanmaktadır. Bunlardan ilki Yunanistan'ın Persler tarafından işgali sırasında, Perslerin yanında yer aldıkları için esir edilerek sonsuza dek köleliğin temsili haline gelen Karia halkının kadınlarının mimaride temsil edilişleridir. Vitruvius'a göre dönemin mimarları, Karia halkının günah ve cezalarının nesillerce bilinip yayılması için kamu yapılarına, onların taşıdıkları utanç yükünün bir göstergesi olarak Karia kadınlarının heykellerini yerleştirmişlerdir. İkincil çıkış noktası olarak Delphi'deki mimari destek elemanı gibi kullanılan heykeller gösterilmektedir. Karyatidleri taşıyıcı bir öge olarak gören yaklaşımın dışında, dans eden kadın heykelleri olarak tanımlayan antik kaynakların bahsettiği üçüncü çıkış noktası ise Artemis'e, Karyai kenti özelindeki sıfatıyla Artemis Karyatise yapılan tapınma ritüelinin dans eden genç kız figürleri olarak mimariye yansıtılmasıdır. Dans eden genç kız şeklindeki kabartmaların en bilinen örneği Delphi'de bulunan Akanthos Sütunu üzerinde yer almaktadır. Sütun aynı zamanda Delphi Dansçıları olarak da bilinir ve üç kadın heykeli betimlemektedir. Heykeller sol elleri ile khitonlarını tutmakta iken, sağ elleri ile başlarındaki polosu desteklemektedir. Bu sütundaki heykeller her ne kadar dans eden kızlar olarak anılsa da, tek elleriyle polosları ile birlikte aynı zamanda üst yapıyı da destekliyor oluşları aslında mimari destek elemanları olduklarını göstermektedir. Bu mimari unsurun en ünlü örneği ise Atina Akropolü'ndeki Erekhtheion Tapınağı'nda bulunan ve güney avlunun üst yapısını başlarıyla destekleyen, altı kadın figürlü karyatid sundurmasıdır. Avluda elleri iki yanda tasvir edilmiş altı adet karyatid görülmektedir. Bunlar gerçekten de sütuna benzemektedir. Elbiselerinin üzerindeki dikey çizgiler tıpkı sütunlardaki yivler gibi durmaktadır. Terminolojide kontrapost adı verilen bir duruşla vücut ağırlığı arka tarafta kalan bacağa yüklenmiştir. Antik dönemde gördüğümüz o kusursuz güzellik ve asalet bu heykellerde de fazlasıyla mevcuttur. Yapıda bulunan heykeller kore ya da genç kız heykeli olarak adlandırılmasına ve antik kaynakların hiçbirinin buradaki heykellerden doğrudan karyatid olarak bahsetmemesine rağmen karyatid terimi bu yapı ile özdeşleşmiş haldedir. Karyatidler Erken Yunan sanatında ortaya çıkışından itibaren Antik Çağ sanatının sonuna kadar pek çok yapıda karşımıza çıkmaktadır. Antik Çağ sonrasında da Avrupa'da Eski Yunan ve Roma sanatlarına öykünmenin bir sonucu olarak Rönesans Dönemi'nde bazı mobilyalarda tekrar görülmeye başlanan karyatidler, Barok dönemden sonra yeniden kullanılmaya başlanmıştır. Tarihte toplumsal olaylar ve sonuçlarının mimari üzerindeki etkisini açık bir şekilde ifade eden bu akıcı bilgilendirme için teşekkür ederiz.


Geçmiş medeniyetlerin izlerini, mistik sanat anlayışı ile yazılarımda buluşturmaya devam ediyorum. Yazıma başlamadan önce Gazete Sanat yayın ve içeriklerinin uzlaşmacı, bağımsız ve kıymetli olduğunu bilmenizi isterim. Bu vesile ile toplum ve sanata sayısız katkısı bulunan, değerli yayın yönetmenimiz Resul Şahin Bey'e saygı ve teşekkürlerimi sunarım. Evet... Gelelim günün konusu; Antik Çağ'da Tarsus Sanat İzlerine! Günümüzden 10 bin yıl öncesine dayanan yaşam izlerini düşünün. Dolayısıyla isminin nerden nasıl geldiğine dair farklı efsane ve mitlere rastlarız, değil mi? Atina ve Roma düşünürlerinin derin izler bıraktığı, önce Tarsos sonra Tarsus olarak ismi değişen mistik şehir Tarsus. Tarihte benzerine rastlanmayacak ilginç bir şey daha var! Tarsus adının insan anatomisinde de mevcut olduğunu biliyor muydunuz! Antik kent Tarsus, mitolojide geçen ayak tabanı ile insan anatomisinde geçen ayak tabanı veya ayak tarak kemiklerini oluşturan TARSUS kelimesi ile aynıdır. Mitolojiye göre, Perseus, Hitit döneminde rüyasında attan inerken ayak tabanını bulduğu yere güzel bir şehir kurmuştur. Yazıyı hazırlarken yaptığım araştırmalar sırasında öğrendiğime göre; Eski Yunan mitolojisinde, Tarsus adını mitolojide geçen Pegasus veya kanatlı uçan at sembolünden almıştır. Rivayete göre Pegasus, Kilikya Ovası'nda yolunu şaşırmış, Tarsus'un bulunduğu yerde ayağı sakatlanmış dolayısıyla uzun süre Tarsus'ta yaşamıştır. Bunu daha sonra ayrıca düşüneceğim, gerçekten asırlar boyunca neden ayak sembolizmi ile aktarım yaptıklarını, merak ediyorum! Zira, bildiğiniz üzere Anadolu denince genellikle el, göz, anahtar, kanat sembollerine rastlarız. Tarsus'un adının nereden geldiği konusunda birçok araştırma yapılmıştır hatta mitolojik, sözlü veya yazılı kaynaklarda çeşitli bilgiler mevcuttur ancak birçokları, efsane olarak kabul görmüş, dolayısıyla geçerlilik kazanmamıştır. Şöyle bir baktığınızda, bir tür şark memleketi gibi görünen Tarsus, Helenistik dönemde ise Yunan ve Roma izlerini taşıyordu. Hemen, örnekle hafızalara, tarihin süreçlerine ve farklı kültürlere ev sahipliği yapmış oluşunu kazıyalım derseniz. İstanbul Arkeoloji Müzesi'ndeki bronz Herakles heykelini ziyaret etmeyi unutmayınız, diyeceğim! Tarsus'un daima kültür ve sanata kapılarını açmış olan bir antik kent olduğunu unutmayınız! Yalnızca bilim ve üniversite kenti değil, felsefe ve diğer mimari sanat alanlarında da medeniyetin insanoğlunu şekillendiren imza niteliğinde, gerçek izlerine rastlarız. Mitolojik hikaye ve efsanelerden henüz bahsetmedim, bile! Tarsus'un Mimari sanatsal izlerinden; Donuktaş Tapınağı, St, Paul Kuyusu, Tarsus'un önemli Roma dönemi yapılarından olup dönemin çağdaş teknikleri ile inşa edilmiştir. Elbette, ben şahsım adına kentin tarihsel dokusu ve kültürel zenginliği ile ilgilenenlerdenim. Ayrıca hemen şimdi ayrıcalıklı darp etme yetkisi bulunan yani kendi para üretimini sağlayan kentler arasında olduğunun, bilgisini de paylaşmak isterim. Şairler, düşünürler, sanatçılar ve tarihin büyük felsefecileri Tarsus' ta yetişmiştir. Stoacılık akımı, Epik felsefe etkileri ile ilgilenenler varsa araştırma yapmanızı tavsiye edebilirim zira konumuz antik sanatlar olduğundan, şimdilik dinlere olan etkisinden bahsedeceğim. Tarsus, zengin bir tarihi olup, bazı dini inançlar yönünden önemli bir kenttir. Kuran'ın Kehf Suresinde geçen Ashab-ı Kehf yani Yedi Uyurlar' ın kaldığı mağaranın Tarsus'ta olduğuna inanılır. İncil'le ilgili ise Yeni Ahit'in yazarlarından Pavlus kesinlikle Tarsus doğumludur. Hristiyanlar tarafından, hac yeri olarak kabul edilmektedir. Kıyamet Kilise inanışından sonra en kutsal kilise olan St. Paul kilisesi ve St. Paul kuyusu Tarsus'tadır. Dünyanın ilk kanalizasyonlu Tarihi Roma Yolu, Roma hamamı, Kleopatra Kapısı en eski kalıntılar arasındadır. Yaklaşık 10 bin yıllık geçmişi ile tarihin bereketli birçok dönemine tanıklık etmiştir, Tarsus! Dolayısıyla bana göre bu antik kentin sanat izlerini sürmek aynı zamanda Hitit, pers, Sümer toplumlarının yaşamsal, sosyal izlerini sanat ve mitoloji aracılığıyla sürebilmek demektir. Birçok düşünürün yetiştiği antik dönem okulları ile kentin tarihsel dokusu ziyaretçisini kendine hayran bırakmaktadır, bu şehir! Günümüzde, Tarsus'a dair değişik medeniyetlerin izlerine, her geçen gün yenisi eklenmektedir. Yapılan kazı çalışmaları halen sürmekte olup antik dönem insanının şaşırtıcı izlerini taşımaktadır. Berdan Çay' ını yani antik kentin yaşam kaynaklarından biri olan, su yolunu da unutmayın, derim! Öyle ki, kelime anlamıyla bereket, bolluk anlamına gelen BERDAN kelimesi günümüzde kendine yer bulmayı başaran, antik aktarımlar arasında daima yer bulmaktadır. Yeni bir yazıda görüşmek üzere hoşça kalınız!


İstanbul Antik Hotel'in -2 ve -3'üncü katlarında yer alan, 1500 yıllık geç Roma erken Bizans dönemine ait tarihi dokunun korunarak günümüze ulaştığı Antik Cisterna sergi salonu; 16 Kasım 6 Aralık 2019 tarihleri arasında Sanat ve Tarih Buluşması adlı sergiyle kapılarını bir kez daha açıyor ve sanatın ışığında geleceğe bir köprü kuruyor. Dünyanın her yerinden yarımadaya gelen konuklara, bizlere emanet bırakılan tarihle birlikte farklı sanat akımları ve disiplinlerden özgün eserleri görme imkanı sunuyor. Küratörlüğünü sayın Murat Küçükkayalı'nın yaptığı, Türkiye'nin farklı kentlerinden ve yurtdışından katılan sanatçılar Selda Özhan Alp, Lala Aqaeva, Emre Baykara, Zehra Atalay, Pelin Aydemir, Aslı Ekim, Aysel Erken, Olca Yavuz Düzgün, Seher Eyri Genç, Öznur Kepçe, Çağlar Tağcı, Fikret Yörük ve Efnan Yüce'nin özgün sanat eserleriyle yer aldığı sergiye tüm sanatseverler davetli. Serginin açılışı, 16 Kasım Cumartesi günü saat 18.00'de Antik Hotel Antik Cisterna Sergi Salonu'nda gerçekleşecektir.


Merhabalar kıymetli Gazete Sanat okuyucuları, bu hafta sizler için Antik dünyaya ait olan Mısır mezar ve mumyalama gelenekleri hakkında yazmak istedim. Mısır'da ölüm sonrası hayat anlayışı ve yaşam getirileri, birçok insanı merak içinde bırakan konular arasında yer alır. Bilindiği üzere her medeniyetin, her toplumun dahası yaşam belirtisi gösteren her organizmanın ihtiyaca ve inancına özgü olan cenaze anlayışı bulunmakta ve onu diğerlerinden ayıran farklılıklar göstermektedir. Bugün ise, Mısır denince akla gelen mumyalama tekniğinden, Mısır dini için oldukça önemli olan öte dünya inancı getirilerinden ve mezar anlayışlarından bahsetmek istiyorum. Mumyalama geleneği çok tanrılı dinlerden kalmadır ve iyi korunmayı başarmış bir cesedin öte dünyada varlığını sürdürebileceği inancı, mumya kültürünü daima önemli bir oluş haline getirmiştir. Yani, bir diğer deyişle bedenin mumyaya dönüştürülerek sadece çürümesi önlenmiş olmuyor aynı zamanda sonsuzluğa giden yolu tamamlamış sayılıyordu. Ayrıca kişinin ölümünden sonra bile yüzyıllar boyunca adından söz ettirmesine ve hatırlanmasına imkan sağlıyordu. Mumya sanatının, temel yapı taşını ise mumyalama işlemi sırasında ölünün bedeninde hiçbir eksik olmadan, yaşamı sırasında sahip olduğu bedeninin tümünü, gerekirse protez ve tamamlayıcı parçalar kullanarak gerçekleştirebilmek oluşturur. Mumya sanatında, ölen kişinin cesedi 3 gün bekletildikten sonra işlemlere başlanır ve mumyalama süreci yaklaşık olarak 4 ay sürerdi. İlginç olan bir diğer süreç ise kalp çoğu zaman çıkarılmadığı hatta çıkarılsa bile ayrıca mumyalanıp geri yerleştirildiğidir. Dönem halkının, ölüm sonrası inançları gereği kalbin, öte dünyada yargılayan metafor olduğu anlayışı hakimdir. Bedenin şeklini koruması için yağa ve reçineye batırılan beden daha sonra sargılanarak işlem sonlandırılırdı. Mumya sargılanırken, cesedin öte alem yolculuğu sırasında karşılaşılabilme ihtimali gerekçesiyle ölünün ruhunu kötülüklerden korumak için koruyucu olduğuna inanılan bazı totem eşyalar ve arındırıcı kokular sargı katları arasına ritüeller ile yerleştirilirdi. Mısır medeniyetinde zengin olan herkesin mumyası ve tabutu vardı. Birbirinden farklı özellikte olan dikdörtgen biçiminde, parlak renklerde hatta portreli tabutlar bazen ise kraliyet ailesine mensup kişiler için ayrıca lahit içine yerleştirilirdi. Mumyaların, lahitlerin ve mezarların sonsuz yaşam köprüleri olarak kabul görmesi anlayışına tarih kaynağı olmasının yanı sıra aynı zamanda mistik bir kitap olarak ta kabul görmüş olan Ölüler Kitabı aracılığıyla dönem ve süreçleri hakkında yazılmış olan tanımlamalar da, günümüze ışık tutar niteliktedir.


Mitler, toplumların karakteristik özelliklerini yansıtır. Dolayısıyla toplumsal düzenin yansımalarıdır. Mitlerdeki kadın erkek ilişkileri, toplumdaki cinsiyet rolleri, cinsiyetler arası ilişkiler ve hiyerarşi kurallarına göre belirlenmektedir. Cinsiyetler arası ilişkiler ve cinselliğin her kültürde farklılık gösterdiği görülse de belli ana hatlar altında birleştikleri de görülmektedir. Çok tanrılı dinlerde olduğu gibi tek tanrılı dinlerde de tecavüz mitleri görülmektedir. Ancak en yaygın tecavüz mitleri Antik Yunan'da karşımıza çıkar. Ovidius, Metamorfozlar adlı eserinde elli tecavüz miti yer almaktadır. Söz konusu mitleri daha iyi anlayabilmek için dönem koşullarını da incelemek gerekir. Yunan mitolojisinde kadının var oluşu Pandora mitiyle anlatılmaktadır. Ateşi Zeus'tan çalan Prometheus, Zeus'u öfkelendirir. İnsanlığa ceza olarak Pandora'yı yaratır. Ancak açmaması gereken kavanozu açarak dünyaya kötülüğü getirmiştir. Pandora metinlerde genellikle güzel, zeki, çekici ve tatlı dilli bir kadın olarak anlatılmaktadır. Ancak bu sıfatlar gerçeğin tam zıddını yansıtmaktadır. Antik çağda kadın, erkeğin tersi olarak görülmektedir ve yaratılışı gereği eksiktir. Toplum ve aile içinde tehdit olarak algılanan kadın, genellikle doyumsuz bir cinsel iştaha sahip bir varlık olarak görülmektedir. Genellikle kadının doyumsuz bir cinsel iştaha sahip olduğunun vurgulanması için kadın hayvan birleşme sahneleri kullanılmaktadır. Melisa Çiğdem Sözen, Antik Çağ Sanatında Erotizm isimli yazısında British Museum'da bir kandil üzerine bir kadın ve bir timsahın cinsel birleşmesini konu alan bir çizimden bahsetmektedir. Kadın, timsahın cinsel organına oturur şeklinde gösterilirken, cinsel organ timsahın bir uzvu değilmiş gibi görünmektedir. Sözen, söz konusu sahnenin kadının cinsel doyumsuzluğuna bir gönderme olduğundan bahsetmektedir. Tecavüz mitolojilerinin bazılarında tanrıların cinsel birleşme esnasında hayvan kılığına girdiği görülmektedir. Apollon, yılan şeklinde girerek Dryone'yi, Zeus, kuğu kılığında Leda'ya, Poseidon aygır şekline girdiğinde Demeter'e tecavüz eder. Kristina Göthling, Vergewaltigung İn Antiker Mythologie: Göttliche Gewalt und Jungfrauliche Opfer adlı yazısında Klasik Yunanistan'da kadınlar için net bir tanımlama olmadığından bahsetmektedir. Aynı sebeple sosyal statüsüne göre toplumda konumlandırıldığını belirtmektedir. Ancak dişiliğin reddi dine yansımamış ve kadınlar dini ritüellerde aktif rol oynamıştır. Bakire kadın ise merkezi ve ritüel öneme sahiptir. Bakire kadın, saflık idealidir. Tecavüz mitleri tanrıların güzel, çekici ve bakire kadınlara aşık olmasıyla başlar. Aşk olarak tanımlanan şey, cinsel arzudur. Tecavüzün nedeni tanrının, bakire kadını arzulamasıdır. Kadın, direnç gösterse de ilahi güce karşı gelemez. Genellikle tek seferde gerçekleşen bu birliktelikten yarı tanrı yarı insan bir çocuk dünyaya gelmektedir. Tecavüz mitlerinde kadının kendi bedenine dair söz söyleme hakkı elinden alınmaktadır. Kadın, pasif olmaya itilmektedir. Doğası gereği doyumsuz, pasif ve zayıf olan kadın, tecavüz ve güçlü erkek aracılığı ile evcilleştirilmiş olur. Bu evcilleştirmenin sonuçlarından biri evliliktir. Kısacası tecavüz mitleri, kızların şiddetli bir şekilde evli bir kadına dönüşmelerinin hikayeleridir. Yunan mitolojisinde tanrılar cinsel perhize girmemektedir. Yalnızca tanrıçaların yaşam şekillerinin bir parçası olarak bekaretleri bulunmaktadır. Mitlerde görüldüğü üzere cinsel çekim ve annelik arasında bir zıtlık olduğu görülmektedir. Demeter'in şefkatli bir anne olarak kendini göstermesi ve Afrodit'in annelik ve evliliği reddetmesi bu duruma bir örnek oluşturmaktadır. Yunan mitolojisinde Zeus'un kurbanlarını zor kullanarak ve kaçırarak tecavüz ettiği görülmektedir. Üstelik söz konusu tecavüzlerin kurbanları yalnızca kadınlardan oluşmuyordu. Zeus ve Ganymedes miti bu duruma örnek oluşturmaktadır. Zeus, Ganymedes isminde çok hoş bir delikanlı görür ve ondan etkilenir. Ganymedes bir gün sürüsünü otlatırken kartal kılığına girer ve onu kaçırır. Oğlan sevgisi olarak anılan bu ilişki, antik yunanda yaygındır. Antik yunanda kadınla birlikte kadar erkekle yaşanan birliktelik de son derece doğaldır. Yunan toplumunda eşcinsel ilişkiler yetişkin bir erkekle ergenlik çağındaki bir erkek arasında geçmektedir. Bu yaygın durumun sebebi yunan toplumunda yetişkin bir erkeğin spermini ergenlik çağındaki gence aktarmasıyla, tüm bilgi birikiminin gence geçeceği ve erkek olacağı görüşü neden olmaktadır. Ergenlik çağındaki gencin vücudunda kıl bitene kadar söz konusu öğrenme süreci devam etmektedir. Kristina Göthling, ilahi şiddetin kurbanlarına mitolojide onur verildiğinden bahsetmektedir. Çektikleri acı ilahi bir rehberliğe tabidir. Bu yüzden geri alınması mümkün değildir. Tecavüze uğrayan kadınların sahiplenilmesi, tanrıların gücünün ve kudretinin altını çizmek içindir. Bu tecavüz ile üreme, annelik ve evcilik tamamlanır. Son olarak yakın geçmişte feminist sanat tarihçileri, tecavüz mitlerinin neden çok güzel ve estetik olarak çekici betimlendikleri üzerine cevaplar aramaya başlamıştır. Burada sanatsal betimlemelerle olumlama yapıldığı düşülse de John Berger'in bahsettiği gibi büyük bir çoğunluğun erkeklerden oluştuğu düşünülünce erkekler tarafından bakma arzusunu uyandıracak şekilde yapıldığını söylemek de pek mümkündür.


16. sı düzenlenen İstanbul Bienali bu kez 7. Kıta başlığıyla bir açılış yaptı. Pera Müzesi, İstanbul Resim ve Heykel Müzesi ve Büyükada'da ziyaretçilerine kapılarını aralayan ve 25 ülkeden 56 sanatçının 220 den fazla eserine ev sahipliği yapan serginin bu yıl ki başlığı, İstanbul Özel Saint-Joseph Fransız Lisesi'nde düzenlenen bir basın toplantısıyla 'Yedinci Kıta' olarak duyuruldu. Bienal'in ana teması olan 7. Kıta adını Pasifik Okyanusu'nun ortasında bulunan 3,4 milyon kilometrekare genişliğinde, 7 milyon ton ağırlığındaki devasa çöp yığınından alıyor. Öyle ki bu devasa plastik yığını Türkiye'nin yüzölçümünün neredeyse 5 katı büyüklüğünde. Küratör Borrioud, reddettiğimiz her şeyden oluşan bu kıtanın, antroposen çağının nihai sembolü olduğunu söylüyor. Bilim adamları içinde bulunduğumuz ve insan elinin etkisiyle şu anki haline gelen bu çağa antroposen adını veriyor. 7. kıta ilk başta akıllarda gerçek bir kıta algısı oluştursa da gerçek bir kıta olmaktan çok hayali bir nesne ve insanlığın yeni durumuna dair bir metafor olarak görülebilecek olguyu gözler önüne seriyor. Ünlü yazar Andreas malm ise gezegeni tehdit eden şeyin, kapitalist üretim biçimi tarafından şekillendirilen insan faaliyetleri olduğuna vurgu yapıyor. Kapitalist dünyanın insan eliyle bıraktığı izler olarak tanımlayabiliriz... İnsan eylemlerinin doğaya etkisi her şeyin birbirine bağlı olduğu bir dünya yaratırken, sadece insanı değil insan olmayanı da etkisi altına alıyor. Doğa ve insan ilişkisini altüst eden ve yaşadığımız çevre arasında doğrudan bi bağ kuran antroposen çağına girerken günümüz teknolojisi de yalnızca insanı ele alamaz.


Arda Kıymaz yeni çalışması Palavrayı OnAir Sahne etiketiyle çıkardı. Palavranın söz ve müziği kendisine ait olan Arda Kıymaz bu sefer diğer şarkılarına kıyasla biraz daha karanlık temada bir şarkı ile karşımıza çıkıyor. Aynı zamanda Işık Üniversitesi'nde Uluslararası Ticaret bölümü son sınıf öğrencisi olan Arda Kıymaz müziğe ortaokulda klasik gitarla başlamış. Klasik, elektro ve akustik gitarlarla zaman geçirdikten bir süre sonra başka enstrümanlara da ilgi duyup, yazdığı besteleri kendi imkanlarıyla kaydetmeye başlamış. Genç müzisyen müziğin en çok alternatif rock kısmında kendine yer bulsa da, hayatının bazı dönemlerinde rap ve metal gibi bambaşka müzik tarzlarına da kendini yakın hissettiğini belirtiyor. Arda Kıymaz aynı zamanda görsel tasarımla ilgileniyor. Arda Kıymaz'ın Palavra isimli şarkısını dijital platformlarda dinleyebilirsiniz.


İzleyicinin Köprü, Öyle Bir Geçer Zaman Ki, Güllerin Savaşı, Kurtlar Vadisi Pusu, Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz gibi pek çok film ve diziden tanıdığı, şimdilerde ise TRT 1'de yayımlanan Payitaht Abdülhamit dizisinde Zülüflü İsmail Paşa yı canlandıran oyuncu Arif Pişkin ile mesleki yaşamına dair keyifli bir röportaj gerçekleştirdik. Arif Pişkin: Elbette. Ben 1970 yılında İstanbul'da doğdum. İlk, orta ve liseyi İstanbul'da okuduktan sonra konservatuvar okumak için Eskişehir'e gittim. 1990 yılında başlayan Eskişehir yaşamım 2017 yılına kadar sürdü. Bu zaman içinde 1990-1994 yılları arası konservatuvar, 1994-1999 yılları arası sınıf arkadaşlarımla birlikte kurduğumuz Eskişehir Tiyatora Kumpanyası, 1999-2017 yılları arası da Anadolu Üniversitesinde öğretim görevliliği ve Tiyatro Anadolu'da oyunculuk. Sonra İstanbul'a geri dönüp orada hayatımıza devam etme kararı... İlk yıl DasDas da iki oyunda oynayıp bir oyun yönettim. Devam eden sezonda ise Oyun Atölyesinden gelen şahane teklifle Kral Lear başladı, aynı zamanda Yeditepe Üniversitesinde tiyatro bölümünde derslere giriyorum. Bu kısa geçmişim. 1994 yılında mezun olduğum günden bu yana mesleğimi yapıyorum. Pek çok oyunda oynadım, dizilerde ve filmlerde rol aldım. İşinizi laikiyle yaparsanız o misyon denilen şey yerini bulur. Rolü nasıl oynayabileceğime. Yani işimi nasıl doğru yapabileceğime. Bu konuda gerçekten çok haklısınız. Biz bir şeyi izlerken çok fazlasıyla onlarla yaşar haldeyiz. Bu biraz sanki Zeki Müren de bizi görecek mi hikayesi gibi. Sizi seyrettikleri ve izledikleri için galiba bir bağ olduğunu sanıyoruz. Kötü diye baktıklarımız hayatta kötü gibi geliyor. İyiler için zaten söylenecek bir şey yok onların kurgu olduğunu kimi zaman unutuyoruz galiba. Ama bu noktada şunu demek isterim ki hiç kötü geri dönüş almadım. En fazla yaşlı bir teyze bana yapma oğlum akıllı uslu dur dedi o kadar. Tiyatrocular için tiyatro baş tacıdır. Nefes alınan yerdir. Daha aklınıza ne geliyorsa işte. Yoğun prova günleri sonrasında yaptığımız işin seyircide yerine oturmasıdır. Bir oyuncu için her gece alınan ödüldür. Sağ salim oyunu o gece de bitirmiş olmanın huzurudur. Bakın bu konu bence biraz karışık. Kavramlar birbirine girmiş gibi. Oyunculukta sizin hedefleriniz vardır. Tiyatro yapacaksanız onun oyunculuk disiplini ve eğitimi farklıdır. Ama ben sadece kamera oyunculuğu yapacağım derseniz onun da disiplini ve eğitime yönlenmelisiniz. Derseniz ki oyunculuk oyunculuktur. Hayır. Aynı yere basarlar ama disiplinleri farklıdır. Aldığınız eğitim çok farklıdır. Oyunculuk şekilleri farklıdır. Tiyatro sahnesinde oynadığınız oyunculuk biçemini kamerada yapamazsınız. Teknik farkları bilmek zorundasınız. O sebepten elbette tiyatro eğitimi almadan basit temel oyunculuk eğitimi aldıktan sonra kamera oyunculuğunu öğrenebilirsiniz. Ama oyunculuk her zaman çalışmayı gerektiren bir meslektir. Geçmişten gelmek?... Biraz takıldım buna. Tiyatro nostaljik ve bir zamanlar yapılan ama şimdi olmayan bir şey değil. Herkes kendi öğretileri doğrultusunda her dönem hayata geçirdikleri bir meslek alanıdır. Zamanı gelmiş içeriği boşalmıştır zamanı gelmiş altın çağını yaşamıştır ama her zaman hayatımızda olmuştur olmaya da devam edecektir. Bu olma işi için kimse kimseye yol gösteremez bence. Kendi dünya görüşleriyle tiyatroya bakışlarıyla hayatı ve oyunları yorumlama şekilleriyle uzun ya da kısa ömürlü olacaklardır ama olacaklardır. Bana iyi ve doğru gelen size gelmeyebilir. Bir araya gelir konuşur tartışırız. Ama bunu birbirimizi kırmak için değil tiyatro sanatı ilerletmek için yaparız. Yani uzun lafın kısası tiyatroda kişilerle uğraşmak yerine tiyatro ile uğraşmak gerekir. Oyuncu olmaya karar vermeden önce bir çok iş ile ilgilendim. Ama karar verdikten sonra hiç keşke demedim. Benim çocukluk aşkım falan değildi oyunculuk. O kadar değil. Aklım başımda karar verdim. Yoksa çocukluk hayalim astronot olmaktı. İlerleyen süreç buna cevap verecektir. İnanın bilmiyorum. Hele ki yaşadığımız bu süreçten sonra bilmiyorum. Plan yapmak gerekli ama şu an için küçük belirsizlikler var onlar atlatıldıktan sonra mutlaka olacaktır.


Arjantin tangoyla ilk tanışmam lise yıllarında oldu. Modern dans dersleri alıyordum ve hocamız sene sonu gösterisi için tango koreografisi hazırlamıştı bize. Tango müziği bende derin bir etki bıraktı ve üniversiteyi kazanır kazanmaz ilk işim, İstanbul Üniversitesi Dans Kulübü'nde Arjantin Tango derslerine başlamak oldu. Uzun yıllar eğitmen olmayı düşünmedim. Samsun'a dönmek fikrimi değiştirdi. Burada bir şeylerin gelişmesi gerekiyordu, hatta daha da önemlisi şayet burada kalacaksam, kendime yaşayabileceğim bir alan yaratmak zorundaydım. Tango dansını öğrenmeye gelen birine, pek kısa bir zaman içinde tangonun sadece bir dans olmadığını, kapıdan içeri girdiğinde kendine ve insanlığa dair çok şey anlayabileceğini hissettirmek en önemli şey sanıyorum. Bir başka konu, herkesin ayrı bir yolu olduğunu kavramak. Eğitmenlik, bu dansı öğrenmek isteyen kişinin yoluna girebilmekle fazlasıyla ilişkili. Dolayısıyla öğretmenin pek çok yolunu bulmak ve keşfetmek gerekiyor sürekli olarak. Diğer bir önemli konu ise tangonun bir diyalog üzerine kurulu olması ve bu diyalogun her an yeniden nitelikli bir şekilde kurulabilmesi için kişilere sadece konuşabilmeyi değil, konuşurken karşılarındakine ne hissettirdiklerini gösterebilmek gerekiyor. Yani güçlü bir empati yaratmak en önemliler arasında. Öğrencilerin başarılı olması, yaptıkları şeye dair az ya da çok bir tutku hissetmeleriyle mümkün. Bu nedenle farklı yollardan benim hissettiğim tutkuyu onlara bulaştırmanın yollarını arıyorum. Bazen film izleyerek, bazen bir kitap önerisiyle, bazen bir tango orkestrasının konserine giderek ya da şehir dışındaki tango etkinliklerine katılmalarını sağlayarak. Tango öğrenmenin en büyük zorluğu dinlemenin zorluğundan geliyor sanırım. Dinlemek konusunda zorlanıyoruz. Dinlemek için durabilmek, sakin kalabilmek ve anda olmak, bir sonrayı planlamıyor olmak gerekli. İnsan başkası gibi düşünüp, başkası adına karar verip, beklentiler ve olası planlar içinde boğuşurken, nasıl olup da duracak ve dinleyecek -içini, ötekini ve evreni-? Tangoyu vazgeçilmez yapan şeylerden biri de bu; burada, bu tango alanında en azından dinleme ve duyma şansımız artıyor. Tango öğretmenin kendinden menkul bir zorluğu yok sanıyorum. İnsanların farklı tipte zorlukları var ve daha önce de söylediğim gibi, zorlukları onların yollarına ortak olup birlikte yürürken çözebilirsek çözüyoruz. Bedensel zorluklardan çok, karakter, kültür, içinde bulunulan şartlar ve alışkanlıklar belirliyor zorlukları ve bir de en önemlisi kişinin bunları değiştirme cesareti ve istekliliği. Biri için fiziksel alanına bu kadar yaklaşılması problem olabilir, gündelik hayatta herkese liderlik etmeye alışmış biri için karşı tarafın yönlendirmesine kendini teslim etmek zorlayıcı olabilir, yıllarca masa başı bir işte çalışıp sonra bedenin belli bir form kazanmasını sağlamak güç olabilir. Tüm bunlar kişiler kendini değiştirmek istediğinde ve buna cesaret ettiğinde aşılabiliyor. Her durumda ve her yeni kişide bu zorlukları aşmanın yeni bir yolunu ve dilini kurmak da bize kalıyor. Tango eğitmeni olarak en büyük başarım tangoyu yüzlerce insanın hayatına bir yaşama biçimi olarak yerleştirebilmiş olmak sanıyorum. Öyle ya da böyle onlar için bir sığınak oluşturmak. Tango aracılığıyla değişen karakterlerini, ilişki kurma biçimlerini ve hayata bakışlarını seyretmek ise mükafatım oluyor. Ama aramızda kalsın, hepsi kendi sığınağımın ıssız kalmaması için. Kendimi ifade etmek için seçtiğim dili ancak onlar da konuşabilirse, yalnızlığımı bir nebze unutabilirim. Bir diğer başarı hissini ise bir tango dansçısı olarak Samsun'dan, uluslararası alana açılabilmiş olmakta ve pek çok ülkede dansımı ve bilgimi paylaşabilir hale gelmiş olmakta buluyorum. Sevdiğim ve en çok inandığım şeyle dünyayı gezebildiğim için bahtiyarım. Benimle yetişen tangocular için gerçekçi tek bir hedefim var; onların her gittikleri yerde tango dilini konuşan insanlarla rahatlıkla konuşabiliyor olmaları ve hayatlarını bu karşılaşmalar içerisinde zenginleştirebilmeleri.


Kübalı bir anne ve Arjantinli bir babanın çocuğu olarak Buenos Aires Arjantin'de dünyaya gelen Cristina Barr ile sanat yaşamı üzerine konuştuk. Cristina, 2001 yılından beri yaşadığı Paris'e gelmek için Arjantin'i ve İngiliz Edebiyatı öğretmenliği kariyerini terk etti. Zaman zaman esas olarak Latin Amerika toplumlarında hala var olan sosyal ve cinsel konulara meydan okuyan, rahatsız edici tablolar yaratmak için renkli ve güçlü fırça darbeleri kullanıyor. İnsanlığın durumuyla, çizdiğim karakterlerin psikolojik derinlikleriyle, onların güçlerini ve aynı zamanda savunmasızlıklarını açığa çıkarmakla ilgileniyorum. Modellerimi ağırlıklı olarak sosyal medyadan seçiyorum. Instagram'da kısacık bir zafer anı için çabalayan insanlar. Benlik performansı yaratan insanlar. İzleyicinin, karakterlerimin varlığı ile rahatsız olmasını isterim. Öte yandan, izleyicinin röntgenci deneyimiyle de ilgileniyorum. Bu yüzden büyük, gerçek boyutlu formatları seçiyorum. Benliklerin yüzleşmesini hedefliyorum. Resim yapmaya başladığımda, Amerikalı Richard Diebenkorn'dan, özellikle de daha sonra Bay Area figüratif hareketi olarak bilinen figüratif döneminden derinden etkilendim. Ama sonra daha radikal bir figürasyona ihtiyacım olduğunu hissettim. Tam o anda Alice Neel'in çalışmalarına rastladım ve bu şekilde resim yapmam gerektiğini fark ettim. Bugünlerde Marlene Dumas, Jenny Saville ve Jennifer Packer gibi farklı üsluplara sahip birçok kadın figüratif ressama hayranım. Şu anda Arjantin, Buenos Aires'te ve İspanya Barselona'da 2023 için sergi hazırlığında olan tam zamanlı bir sanatçıyım.


Merhaba Resul Bey. Öncelikle nazik davetiniz için çok teşekkür ederim. İzmir doğumluyum ve tüm öğrenim hayatıma İzmir'de devam ettim. Lisans, Yüksek Lisans ve Doktora eğitimimi Ege Üniversitesi, Klasik Arkeoloji Anabilim Dalında tamamladım. Yüksek Lisans ve Doktora uzmanlığımı Antik Yunan ve Roma seramiği üzerine aldım. Öğrenim hayatım boyunca birçok Arkeolojik kazıya öğrenci ve araştırmacı olarak katıldım. 2019 yılından itibaren de Kastamonu Üniversitesi, Arkeoloji Bölümünde Dr. Öğr. Üyesi olarak görev yapmaktayım. Arkeoloji ne yazık ki halk arasında yanlış tanımlamalara ya da yakıştırmalara sahip diyebiliriz. Tabi ki bu algıyı kırmak oldukça zor olmakla birlikte son dönemde bu konuda kendi adıma olumlu gelişmeler olduğunu düşüyorum. Öncelikle Arkeolojiyi kelime olarak tanımladığımızda aslında Eskinin Bilimi olarak açıklayabiliriz. Ancak, daha kapsamlı bir tanımlama yapıldığında Eski Kültür ve uygarlıkları, insan düşüncesinin ürünü olarak kabul edilen her türlü alet, malzeme, inanç, silah, ticaret, sanat yapıları, topografya, hayvan, bitki vb. gibi maddi kalıntılarla inceleyen ve yorumlamaya çalışan bir bilim dalı olarak tanımlamak doğru olacaktır. Öğrencilik yıllarımda bir hocam Arkeolojiyi bir moda tarihi olarak da yorumlardı. Bu bağlamda arkeolojinin amacını da eski kültür ve uygarlıkların sosyo-kültürünü, ekonomisini, sanatını vd. günümüze aktarmaya çalışmak, günümüz insanına geçmişini ve köklerini öğretmektir. Avrupa'da Arkeoloji ya da sizin de belirttiğiniz gibi eser toplama, 19. yüzyıla kadar amatör olarak sürse de, Rönesans Dönemi'nde Antik Dönem sanat yapılarına ilginin artmasıyla birlikte, Arkeoloji ilk olarak 15-16. yüzyıl Avrupa'sında bir bilim disiplini olarak ortay çıkmıştır. Bu kapsamda onların eser toplama sürecinde ana kaynaklardan birisi Anadolu olmuştur. Bu dönemde, birçok yabancı bilim insanı Anadolu'ya gelip araştırma ve kazı çalışması yürütmüştür. Bu süreçte Avrupa, Anadolu ve diğer ülkelerdeki eserleri kendi tarihlerinin geçmişine yönelik uzantıları olarak görüyorlardı. Osmanlı İmparatorluğu'na baktığımızda ise başlangıçta bu eserlere kayıtsız kalındığı ve kazı çalışmalarında çıkan eserlerin yurt dışına çıkarılmasına izin verildiğini görüyoruz. Ancak geç olsa da daha sonraki süreçte bu eserlerin Anadolu topraklarının tarihsel sürecinin bir parçası olduğunu anlamaya başlıyorlar. Bu kapsamda ilk olarak O. Hamdi Bey tarafından başlatılan kazı çalışmaları ve çıkarılan yasalarla birlikte, Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde Arkeoloji gelişim göstermeye başlıyor. Cumhuriyet döneminde de biz bu gelişimin hız kazandığını görüyoruz. Az önce de söylediğim gibi, Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde O. Hamdi Bey'in kişisel çabalarıyla devam eden Arkeoloji çalışmaları Cumhuriyet dönemi ile ivme kazanmıştır. Bu süreçte M. Kemal Atatürk'ün ilgisi ve çabaları çok büyüktür. Cumhuriyet Döneminde gerçekleştirilen Ahlatlıbel ve Alacahöyük kazıları ilk Türk ekip kazılarıdır. Yine 1931 yılında kurulan Türk Tarih Kurumu'nun kazılara mali destek sağlaması ve kazı raporlarının yayınlanması Türkiye Arkeolojisi için önemli katkılar arasında yer alır. Ayrıca bu süreçte birçok öğrenci yurt dışına burslu gönderilerek Arkeoloji eğitimi almıştır. Atılan bu temeller sonrasında ise arkeoloji öğretimi önce İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'nde, sonra Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi'nde kurulan arkeoloji kürsüleriyle başlamıştır. Erzurum Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi bünyesinde 1973'de kuruluş çalışmalarını tamamlayan Arkeoloji Bölümü ise ilk 1975/76 yılında öğretime açılır. Çok haklısınız. Anadolu'nun tarihsel sürecine göz gezdirdiğinizde kesintisiz bir tarihsel akış görürsünüz. Tarihin erken dönemlerinden gümünüze kadar kendinizi bir film senaryosu içinde bulabilirsiniz. Anadolu Paleolitik Dönem'den günümüze kadar birçok uygarlığa ev sahipliği yapmış bir bölge olması nedeniyle her zaman değerliydi. Ancak, Cumhuriyet Dönemi ile hız kazanan arkeoloji çalışmalarının günümüzde oldukça gelişim gösterdiğini söylemek mümkündür. Bugün 43 üniversitede bulunan Arkeoloji bölümleri devam eden 670 civarı kazı projesinin yürütülmesi ve uzman arkeologların yetiştirilmesine olanak sağlamaktadır. Bu anlamda özellikle son dönemde Taş Tepeler gibi yeni keşifler ve buluntularla Türkiye arkeoloji, Dünya Arkeoloji içerisinde yadsınamaz bir öneme sahiptir. Tabi bu alan benim uzmanlık alanım dışında ama bu konuda da olumlu gelişmeler olduğunu düşünmekteyim. Bu anlamda Üniversitelerde Sualtı Arkeoloji bölümlerinin de aktif olmaya başladığını ve donanımlı Sualtı Arkeologlarının yetiştiğini görüyoruz. Müstakil olarak sualtı kazı çalışmaları ve kurtarma kazılarının yapılmasının yanı sıra denize kıyısı olan hemen hemen her kazının sualtı çalışmalarına da önem verdikleri ve kısa süreli de olsa projelerine dahil ettiklerini görüyoruz. Sualtı çalışmalarının kara kazılarının yadsınamaz bir parçası olması nedeniyle, söz konusu alandaki gelişmeler sevindiricidir. Bu görüşe kısmen katıldığımı söyleyebilirim. Tabi ki daha önceki süreçte, Arkeolojinin varlıklı kesimin meslek alanları sayıldığı, pahalı bir bölüm olduğu gibi yanlış bir düşüncenin varlığı, bunun yanı sıra iş olanaklarının eksikliği nedeniyle Arkeolojiye olan bakışın farklı olduğunu biliyoruz. Ancak, bunun bu şekilde algılanmasında temel eğitim seviyesinde Arkeoloji bilgisinin eksik kalmasının en büyük sebepler arasında yer aldığını düşünmekteyim. Bu eksikliğin ve bakış açısının değişmesi için son dönemde özellikle gayret gösteren Arkeologların ve yöneticilerin bu bakış açısını değiştirmeye başladığı kanısındayım. Az önceki sorunuzun devamı olarak bu sorunuza cevap verecek olursam, Türk toplumu içerisinde Arkeoloji ve Arkeolojik eserlerin bu toplumun kültürel değerleri arasında sayılmadığı düşüncesinin yüksek kabul gördüğü gözlemlenmektedir. Öncelikle bu algının değişmesi gerekmektedir. Anadolu toprakları içerisinde yer alan her kültür bugünkü toplumumuzun oluşmasında bir basamaktır. Bu algının değişmesinde en büyük katkı temel eğitim seviyesine Arkeoloji, Anadolu Kültürleri vd. gibi derslerin eklenmesi gerektiği düşüncesindeyim ki bu konuda da olumlu gelişmelerin olduğunu söylemek mümkün. Bunun yanı sıra hemen hemen her kazıda gelen ziyaretçilerin yanı sıra bölge halkına arkeoloji konusunda bilgilendirme çalışmaları yapılmakta, özellikle ilkokul öğrencileriyle aktif olarak çalışmalar yürütülmekte ve okullarda seminerler düzenlenmektedir. Yani özetleyecek olursak toplumun her kesimi tarafından ilginin arttırılması için öncelikle Arkeolojiyi tanıtmalı ve sevdirmeliyiz ki bu da bize koruma bilincini beraberinde getirsin. Doğrusunu söylemek gerekirse şuan direk olarak bir hikaye aklıma gelmiyor ama kazı çalışmaları çok kalabalık bir ekiple devam ettiği için, uyanma saatinden yatış saatine kadar her anı yoğun ve eğlenceli geçtiğini söyleyebilirim. Küçük arazi kazaları, yorgunluğa bağlı olarak küçük sakarlıklar, ya da yoğun temponun stresini atlatmak için küçük eğlenceler/oyunlar hep bu sürecin bir parçası. Ve tabi ki bu yoğun ve yorucu sürecin en güzel hediyesi güzel keşiflerle sezonu kapatmak olabilir. Röportaj teklifimi kabul ettiğiniz için teşekkür ediyorum. Eklemek istedikleriniz varsa son sözü size bırakıyorum. Ben size teklifiniz için çok teşekkür ederim. Benim için çok keyifli bir süreç oldu bu. Son olarak maalesef toplumumuzda Arkeolojik alanlar, yasal olmayan bir kazanç kapısı olarak görülüyor ve ciddi anlamda tahribata uğruyor. Özellikle son dönemlerde kaçak kazı olaylarının artış gösterdiğini görüyoruz. Az çok biliyorsunuzdur bir Arkeoloji alanını anlayabilmek için o alanda katman katman kazı yapmak gerekmektedir. Ancak define kazıları alanda büyük tahribat oluşturdukları için o alanı anlamak ve yorumlamak mümkün değildir. Bunun yanı sıra, bu tür eylemlerde bulunanların Arkeolojik varlıkları toprak altında sahipsiz sanmak/Anadolu kültürünün bir parçası olmadıkları gibi bir düşünceye de sahip olduklarını görüyoruz. Ancak, bu eserlerin devletin malı olduğunu ve bunun devlet malını çalmak olduğunun bilincine varmaları gerekmektedir. Bunu yanı sıra Kültürel Varlıkların bulunduğu ülkenin varlığı olmakla beraber, tüm dünyanın ortak mirası olduğunu anlamak ve kabul etmenin korumayı da birlikte getireceğini düşünmekteyim.


Pera Film, Bir Rüyanın İnşası sergisi paralelinde hazırlanan Mutluluğu İnşa Edenler başlıklı programla izleyicileri Arnavutluk sinemasında büyüleyici ve duygusal bir yolculuğa çıkarıyor. Gerçekleşen seçkide, son yıllarda Arnavutluk'ta çekilen ve Arnavut toplumcu gerçekliğine odaklanan üç film yer alıyor. Karakterlerin hayatlarında yeni bir başlangıç yaparak mutlu ve ideal bir yaşam binşa etme çabalarını anlatan filmler 14 Kasım'a kadar Pera Müzesi'nde izlenebilir. Pera Müzesi Film ve Video Programları, Mutluluğu İnşa Edenler Arnavutluk Sineması başlıklı yeni programını Arnavutluk toplumcu gerçekçiliğine odaklanan Bir Rüyanın İnşası sergisinden ilhamla hazırladı. 23 Ekim 14 Kasım tarihleri arasında Pera Müzesi'nde gösterime sunulacak seçkide sinemaseverler, Arnavutluk toplumunda yaşanan değişimleri ve bu değişimin insan hayatı üzerindeki etkilerini izleme fırsatı bulacak. Arnavutluk ve Kosova'da son yıllarda üretilmiş etkileyici filmleri bir araya getiren Mutluluğu İnşa Edenler seçkisi, genç yönetmenler Visar Morina ve Florenc Papas'ın ilk uzun metrajlı filmlerini, Iris Elezi ve Thomas Logoreci'nin ise ilk ortak yapımlarını İstanbul'da izleyicilerle buluşturuyor. Arnavutça dünya anlamına gelen Bota, Arnavut yönetmen Iris Elezi ile Amerikalı yönetmen Thomas Logoreci'nin imzasını taşıyor. Uzak ve ıssız bir bölgede konumlanan kafe Bota dönemin siyasi koşullarının etkilerini yansıtırken aynı zamanda bulunduğu bataklık alanın çarpıcı betimlemelerini sunuyor. Yönetmenler bu ilk filmlerinde, kullandıkları dönem müziği ve etkileyici çekim teknikleriyle izleyicileri büyüleyici bir atmosferle baş başa bırakıyor. Kosovalı yönetmen Visar Morina, 2015'de Oscar'a aday olan ilk uzun metrajlı filmi Babam'da, küçük bir çocuğun dramatik hayat hikayesine odaklanıyor. Annesini kaybeden 10 yaşındaki Nuri ve babası Gesim'in geçimlerini sağlamak için sokakta sigara sattıkları film 90'lı yılların Kosovası'nda geçiyor. Gesim'in oğlunu terk edip Almanya'ya göç etmesinin ardından Nuri'nin de onun peşinden gitmeye karar vermesiyle izleyiciler macera dolu bir yolculuğa ve zorlu bir serüvene şahitlik ediyor. Genç Arnavut yönetmen Florenc Papas'ın imzasını taşıyan Açık Kapı ise, Rudina ve hamile kız kardeşi Elma'nın, doğdukları Arnavut köyündeki sert ve gelenekçi babalarını görmek için çıktıkları uzun yolculuğun hikayesini anlatıyor. Yönetmen bu ilk uzun metrajlı filminde, ataerkil bir toplumda ahlak kurallarının nasıl belirlendiğini sorguluyor. Bu program kapsamındaki Pera Film gösterimleri indirimli müze giriş bileti ile izlenebilir. Biletler Biletix'ten temin edilebilir. Yasal düzenlemeler uyarınca aksi belirtilmediği sürece tüm film gösterimleri 18+ uygulamasına tabidir.


Arnica tarafından çağdaş sanatın gelişmesine katkı için hayata geçirilen 2. Arnica Art Land Sanat Çalıştayı, 14 Temmuz ve 4 Ağustos tarihleri arasında birer haftalık üç dönem halinde Mersin Borcak Yaylası'nda gerçekleştirilecek. Arnica Art Land Sanat Çalıştayı Kurucusu ve Danışma Kurulu Başkanı Senur Akın Biçer, Türkiye'den ve dünyanın farklı ülkelerinden ressam ve heykeltıraşları ağırlamaktan büyük mutluluk duyacaklarını belirterek Kurucumuz Hasan Akın'ın anısına saygı niteliğini taşıyan bu çalıştayların, Mersin'in adını sanatla bütünleştiren bir etkinlik olmasını hedefliyoruz dedi. Küçük elektrikli ev aletleri sektöründe tasarım odaklı yaklaşımıyla öne çıkanArnica tarafından hayata geçirilen Arnica Art Land Sanat Çalıştayı'nın ikincisi Mersin Borcak Yaylası'nda birer haftalık üç dönem olarak planlandı. Arnica Yönetim Kurulu Başkanı, Arnica Art Land Sanat Çalıştayı Kurucusu ve Danışma Kurulu Başkanı Senur Akın Biçer, 14-21 Temmuz 'da resim, 21-28 Temmuz'da heykel ve 28 Temmuz-4 Ağustos arasında yine resim dallarında gerçekleştirilecek çalıştayların Türkiye'nin birçok kentinden ve Fransa, Gürcistan, İran, Rusya gibi farklı ülkelerden 50'yi aşkın sanatçıyı buluşturacağını belirtti. Arnica Art Land Sanat Çalıştayı Artistik Direktörü Denizhan Özer de farklı tekniklerle çalışan sanatçıların katılımıyla düzenlenen çalıştayın, çağdaş Türk sanatının ulusal ve uluslararası alanda güçlenmesine katkıda bulunacağını kaydetti. Resim ve heykel alanında çeşitli üsluplarda çalışan sanatçılar çalıştay boyunca sanatın konuşulduğu etkinlikler, çevre gezileri, atölyelere katılırken aynı zamanda doğayla iç içe eserlerini üretecek. Geçen yıl olduğu gibi bu yıl da çalıştay sonunda üretilen sanat eserleri önce Arnica'nın Mersin Tarsus Organize Sanayi Bölgesi'ndeki fabrikasında sergilenecek. Eserler daha sonraki süreçte Mersin'de ve başka kentlerde sanatseverlerle buluşacak. - Resul Aytemür - Nedret Sekban - Çetin Bilgin - Kemal İskender - Serap İskender - Erol Batırbek - Yalçın Gökçebağ - Ahmet Yeşil - Habip Aydoğdu - Atilla Atala - Serap Atala - Seyyit Bozdoğan - Elena Grin - Rena Amrahova - Svetlana Stepanova - Kiki Afrdita - Vladimir Temkov - Reşad Mehdiyev - Herve Constant - Anahita Ghazanfari - Vahid Novruzov - Suheil Baddor - Aydan Nabizade - Ayşe Günay - Orhan Tekin - Selçuk Yılmaz - Özge Günaydın - Parisa Nami - Zeynep Yazıcı - Ünal Kuş - Mustafa Yüksel - Hasan Basri İnan - Onur Çetin - Veysel Günay - Gizem Enuysal - Hakan Bayer - Pelin Özgöçen - Bahar Kocaman - Melik İskender - Zekiye Sarıkartal - Nesli Türk Resim - Akın Ekici Resim - Aslıhan Kaplan Bayrak - Sema Özevin - Resul Rezayev - Alireza Mojabi - Hayri Ağan - Cemile Çolak - Şevket Sömez - Yasemin Yar - Songül Canerik - Khayyam Zidane - Başak Canher


Sanatın ulaşılabilirliği için çalışan gezgin sergi Art Space Project, son 4 yılda Türkiye'den başlayarak Hindistan'ın köylerindeki okullardan Almanya'nın kasabalarına kadar birçok alana sanat taşıdı ve insanları sanatla buluşturdu. Geçtiğimiz aylarda ise 30. sanat alanını Amsterdam'da kurdu. Var oluş alanı yol olan bu gezgin sergi, şu anki global Coronavirus sorunu sebebiyle seyahat halinde olamamakla birlikte, herkesi evde kalmaya ve sanat yapmaya davet ediyor. Bu süreci hep beraber içimize dönmeye, kendimize bakmaya ve arkada bıraktıklarımızı toparlamaya ayırmalı; bu süreçten kendimize köklenmiş bir vaziyette çıkmalıyız. Herkesin içinde bir sanatçı yattığını düşünen ve bunu açığa çıkarmayı hedefleyen Art Space Project, bu süreci herkes için içten gelecek olan ilhamı yakalama yolunda harika bir fırsat olarak görüyor ve sizden yepyeni sanat işleri bekliyor! Art Space Project, yolda başlamış ve hep yolda devam edecek olan bir gerilla sergi konseptidir. Şehirden şehre gezerek, yoldan geçen herkesi resim çizmeye, dans etmeye, şarkı söylemeye, müzik yapmaya davet eder. Gittiği her şehirde önceki şehirlerde çizilmiş olan resimleri sergiler ve yeni resimler edinir; bu yönüyle devamlı olarak büyüyen interaktif bir sergidir. Art Space Project, gezgin Diren Demir tarafından ilk kez 20 Eylül 2016'da Fethiye'nin bir köyünde ortaya çıkarılmıştır.


Pandemi döneminde COVID-19 salgınına karşı alınan sağlık tedbirleri kapsamında 14 Mart tarihinden bu yana ziyarete kapalı olan Çağdaş Sanat Müzesi Arter, 16 Haziran Salı günü kapılarını yeniden açmaya hazırlanıyor. Kontrollü normalleşme sürecinde, ziyaretçilerini gerekli hijyen tedbirleriyle ağırlayacak olan Arter, yeni bir bilgilendirme yapılana kadar Pazartesi hariç her gün 11:00 17:00 saatleri arasında ziyarete açık olacak. Müzeye girişte ateş ölçer uygulaması yapılacak ve ücretsiz olan Arter servisleri de düzenli olarak dezenfekte edilerek sanatseverlere hizmet vermeyi sürdürecek. Kitabevi ve Bistro by Divan'ın da gerekli sosyal mesafe ve hijyen tedbirleriyle açılacağı, teras ve arka bahçenin de kullanımda olacağı Arter'de Sevgi Gönül Oditoryumu, Karbon, Kütüphane ve Atölye bir süre daha kapalı kalacak. Etkinlik Programı kapsamındaki konser ve performanslar ile Öğrenme Programı kapsamında fiziksel mekanda gerçekleşen programlara yeni bir bilgilendirme yapılana kadar ara verilirken, rehberli sergi turları sınırlı sayıda katılımcıyla düzenlenmeye devam edecek.


Çağdaş sanat alanında çalışan kültür üreticilerinin, çalışma alanlarına dair araştırma yöntemlerini, bakış açılarını ve ifade biçimlerini geliştirmelerine destek olmayı amaçlayan Arter Araştırma Programı'nın ilk dönemi çerçevesinde üretilen Re: başlıklı yayın, Arter Yayınları aracılığıyla raflardaki yerini aldı. Katılımcıların bireysel araştırmalarının ve program süresince yaşanan kolektif deneyimin izini süren Re: , ismini program süresince iletişim için kullanılan e-posta grubundan alıyor. Arter Öğrenme Programı kapsamında hayata geçirilen Arter Araştırma Programı, çağdaş sanat alanında çalışan kültür üreticilerinin faaliyet alanlarına dair araştırma yöntemlerini, bakış açılarını ve ifade biçimlerini geliştirmelerine destek olmayı amaçlıyor. Süreç odaklı ve kendiliğinden örgütlenmeyi önemseyen bir yaklaşımı temel alan program, katılımcıların ve program yürütücülerinin işbirliğiyle şekillendiriliyor. Arter Araştırma Programı'nın, Ekim 2019 Temmuz 2020 tarihleri arasında gerçekleştirilen ilk dönemi çerçevesinde üretilen Re: başlıklı yayın, katılımcıların bireysel araştırmalarının ve program süresince yaşanan kolektif deneyimin izini sürüyor. 10 kitapçıktan oluşan yayında Deniz Aktaş, Eser Epözdemir, Ayşe İdil İdil, Gizem Karakaş, Neslihan Koyuncu Bali, Sarp Renk Özer, Nora Tataryan, Ezgi Tok ve Alper Turan'ın üretimleri yer alıyor. Program yürütücüleri İz Öztat ile Merve Ünsal tarafından kaleme alınan girizgah metni ise katılımcıların yayın kapsamında açık veya gizli kesişmelerle birbirine bağlanan katkılarını ve yayını şekillendiren kolektif süreci aktarıyor. Türkçe ve İngilizce olarak kurgulanan ve ismini, katılımcıların program süresince iletişim için kullandıkları e-posta grubundan alan Re: , sınırlı sayıda basılarak numaralandırıldı. İz Öztat ve Merve Ünsal'ın yayıma hazırladığı kitabın tasarımını ise Okay Karadayılar ve Ali Taptık üstlendiler. Re: başlıklı kitabı, Arter Kitabevi'nden satın alabilir veya kitabevi@arter. org. tr adresine e-posta göndererek sipariş edebilirsiniz. Ayrıca Salı-Cuma günleri arasında 11:00 17:00 saatlerinde ücretsiz olarak ziyaret edilebilen Arter Kütüphanesi'nde kitabın sayfaları karıştırılabilir!


Arter'in 2022'de izleyiciyle buluşturacağı yeni sergilerinin ilki olan OyunBu | ThisPlay, 17 Şubat Perşembe günü Arter'de ziyarete açıldı. Küratörlüğünü Emre Baykal'ın üstlendiği OyunBu, Arter Koleksiyonu'ndan seçilen yapıtları çocukluk ve oyun kavramları etrafında bir araya getiriyor. Sergi oyunun özgürleştiriciliğini; gerçekliği askıya alıp yeniden kurgulayışındaki kural tanımazlığını; gündelik olanın dışına taşma ve tamamen kendine ait bir düzen üretme şekillerini, sanat yapıtları tarafından sunulan deneyimler bağlamında araştırmayı hedefliyor. Sanatın oyun kurucu niteliklerini oyun bozucu yanlarıyla birlikte ele alan OyunBu | ThisPlay başlıklı koleksiyon sergisi, rekabet, gerilim, şans, taklit, ritüel, sihir, esrime ve haz gibi kavramların izini sürerken hem yetişkinler hem de çocuklar için aslında kazananı olmayan ya da herkesin kazandığı bir oyun alanı açıyor. Oyun ve oyuna ilişkin kavramların sanatçıların imgeleminde başlayıp sanat yapıtıyla tamamlanan yolculuğuna sergi boyunca farklı düşünme, yorumlama ve üretim süreçleri eşlik ediyor. Sergide yer alan kimi yapıtlar doğrudan oyunun kendisini ve araçlarını sanat bağlamına taşırken, sıradışı form ve boyutlar, beklenmedik buluşmalar ve şaşırtıcı ilişkilenme biçimleriyle oyunun kuralını bozup yeni anlamlar, öneriler ve sorulara aracılık ediyor. OyunBu'da bir araya getirilen yapıtların bazıları ise, sanatın tasarı ve üretim süreçlerindeki yöntem, tavır ve yaklaşımlar ile gündelik hayatın akışına aldırış etmeden kendi özgün dilini ve düzenini kuran oyunun şansa, belirsizliğe ve kaosa yer veren doğası arasındaki benzerlikleri ortaya koyuyor. Arter'in birinci ve ikinci kat galerilerine yayılan sergi, içine yerleştiği mekanların mimarisini de oyuncul müdahalelerle yorumluyor. OyunBu, düş kurarken ciddiyetini hiç bozmayan çocuk ile oynamaktan asla vazgeçmeyen yetişkinin gerçekle hayal arasında salınan dünyalarına açılan kapıyı her iki tarafa doğru aralayıp buluşturmayı deniyor. Arter'in güncel programlarına ilişkin daha detaylı bilgiye www. arter. org. tr adresinden erişilebilir. Arter Pazartesi hariç her gün açık. Kurumsal Sponsor Tüpraş'ın değerli desteğiyle, tüm sergilere giriş 24 yaş altı izleyiciler için her gün; Perşembe günleri ise her yaştan izleyici için ücretsiz. Arter Beraber üyeleri ise sergileri yıl boyunca ücretsiz ziyaret etmenin yanı sıra farklı ayrıcalıklardan faydalanıyor. Arter binasının Kütüphane, Kitabevi, Bistro by Divan, arka bahçe alanlarına ve Galeri 0'da yer alan sergiye giriş için bilet gerekmiyor. Ulaşım Sponsorları Ford Otosan ve Otokar'ın desteği sayesinde Taksim'den ve Tepebaşı'ndan ücretsiz servis araçlarıyla Arter'e ulaşılabiliyor.


Küratörlüğünü Emre Baykal'ın üstlendiği Tedbir başlıklı grup sergisi Arter Koleksiyonu'ndan bir araya getirilen yapıtlar yoluyla sanatın üretim, muhafaza ve sergileme pratiklerine odaklanıyor. Sanatçı, sanat kurumu, sanat eseri ve izleyici arasındaki ilişkiler etrafında kurgulanan Tedbir, 11 sanatçının 13 eserinden oluşuyor. Pandeminin biçimlendirdiği sıradışı bir dönemde tasarlanıp ziyarete açılan sergi, başta sağlık alanında olmak üzere ekonomi, güvenlik, enerji gibi farklı bağlamlarda sıklıkla duyup kullanır olduğumuz tedbir kelimesinin açılımlarından esinleniyor. Tedbir, 20 Şubat 2022 tarihine kadar Arter'de görülebilir. Arter Koleksiyonu'ndan oluşturulan Tedbir başlıklı grup sergisi, çoğu kez izleyicinin tanık olmadığı hazırlık ve müzakere süreçlerini; kültürel, ideolojik, hiyerarşik ve ekonomik bağlamların şekillendirdiği güç dinamiklerinin yanı sıra, sanatın kendine özgü zaaf, hassasiyet ve kırılganlıklarını konu ediniyor. Arter'in üçüncü kat galerisinde düzenlenen sergide Hamra Abbas, Halil Altındere, Rogelio Lopez Cuenca, Burak Delier, Lamia Joreige, Ali Kazma, Alicja Kwade, Serkan Özkaya, Walid Raad, Canan Tolon ve Nasan Tur'un yapıtları yer alıyor. Yaşamın günlük akışının, sosyal ilişkilerimizin, çalışma biçimlerimizin, dünyayla ve birbirimizle kurduğumuz mesafelerin değiştiği, hareket alanlarımızın kısıtlandığı, hatta fiziksel görünüşlerimizin maskelendiği bir dönemde tasarlanıp ziyarete açılan Tedbir, adını Canan Tolon'un sergide yer alan bir yapıtından ödünç alırken, aynı zamanda bugün başta sağlık alanında olmak üzere ekonomi, güvenlik, enerji gibi farklı bağlamlarda fazlasıyla sık duyup sürekli kullanır olduğumuz tedbir kelimesinin açılımlarından esinleniyor. Hayatın her alanını topyekun rehin alan küresel endişe, sanatın ve sanat kurumlarının işleyiş, erişilebilirlik ve ilişkilenme biçimlerini de kaçınılmaz olarak etkileyip sekteye uğratmakta. Günbegün değişen yeni normaller karşısında sanat da kendi sürdürülebilirliğine yönelik tedbirler, yeni deneyim mecraları, farklı iletişim yöntemleri, altyapısal ve finansal çözümler aramak zorunda kalıyor. Arter'in güncel programına www. arter. org. tr adresinden; güvenli bir ziyaret için Arter'de alınan tüm sağlık tedbirleri, ziyaret ve ulaşımla ilgili güncel bilgilere ise arter. org. tr/ziyaret adresinden erişilebilir. Emre Baykal (d. 1965, İstanbul), Boğaziçi Üniversitesi'nde İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü'nü bitirdi. İstanbul Bienali'nde Direktör Yardımcısı (1995 2000) ve Direktör (2000 2005) olarak çalıştı. 2005 2008 arasında santralistanbul'un Sergiler Direktörlüğünü üstlendi. 2008 yılında Arter'de sergiler direktörü ve küratör olarak görev yapmaya başladı. 2013'te 55. Venedik Bienali Türkiye Pavyonu'nun küratörlüğünü üstlenen Emre Baykal, 2016'dan bu yana Arter'in başküratörlüğünü yürütüyor. Emre Baykal, Arter'deki program dahilinde Ayşe Erkmen (Beyazımtırak, 2019 2020), Saat Kaç? (Eda Berkmen'le beraber; 2019 2020), Ali Kazma (zamancı, 2015), Füsun Onur (Aynadan İçeri, 2014), Volkan Aslan (Hatırlamayı Unutma, 2013), Haset Husumet Rezalet (2013), Mona Hatoum (Hala Buradasın, 2012), Deniz Gül (5 Kişilik Bufet, 2011), İkinci Sergi (2010 2011), Görünmezlik Taktikleri (Daniela Zyman'la beraber; 2010 2011) sergilerinin küratörlüğünü yaptı ve pek çok yayına yazılarıyla katkıda bulundu. Pandemi kuralları çerçevesinde uygulanan sokağa çıkma kısıtlaması doğrultusunda yeni bir bilgilendirmeye kadar Arter, Salı Cumartesi günleri arasında 11:00 17:00 saatlerinde gerekli sağlık tedbirleriyle ziyarete açık. Aynı anda 400 kişinin kabul edilebildiği ve galerilerinde sosyal mesafe kurallarının uygulandığı Arter binasının yanı sıra ücretsiz ulaşım imkanı sunan Arter servisleri de düzenli olarak dezenfekte ediliyor. Kurumsal Sponsor Tüpraş'ın desteğiyle Arter sergilerine giriş Perşembe günleri her yaştan izleyici için ücretsiz; 24 yaşın altındaki gençler ile Arter Beraber üyeleri ise Arter'i her gün ücretsiz ziyaret edebiliyor. Arter binasının Kütüphane, Kitabevi, Bistro by Divan, arka bahçe alanlarına ve Galeri 0'da yer alan sergisine giriş için bilet gerekmiyor. Ulaşım Sponsorları Ford Otosan ve Otokar'ın desteği sayesinde Taksim'den ve Tepebaşı'ndan ücretsiz servis araçlarıyla Arter'e ulaşılabiliyor. Güvenli bir ziyaret için Arter'de alınan tüm sağlık tedbirlerine, ziyaret ve ulaşımla ilgili güncel bilgilere arter. org. tr/ziyaret adresinden erişilebiliyor.


Çağdaş sanat müzesi Arter'in çevrimiçi rehberli turları, Nisan ayında da her Pazartesi 19:00 20:00 saatleri arasında düzenleniyor. Katılımcıları sanat etrafında düşünmeye teşvik eden çevrimiçi turlarda Arter'in sergi rehberleri, farklı temalar etrafında bir araya getirdikleri eser seçkilerini yoruma açıyor. Sınırlı sayıda katılımcıyla ve ücretsiz olarak gerçekleştirilen turlara katılmak için turlar@arter. org. tr adresine e-posta göndererek kayıt yaptırmak gerekiyor. Ziyaretçilerini gerekli sağlık önlemleriyle ağırlayan Arter'in Öğrenme Programı kapsamında sunduğu etkinlikler sergileri ve yapıtları çevrimiçi ortamda katılımcıların yorumuna açmaya devam ediyor. Arter'in çevrimiçi rehberli turları, katılımcıların yapıtları kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamalarını teşvik eden bir yaklaşım benimsiyor. Ekranlar aracılığıyla buluşulan bu turlarda, Arter'in sergi rehberleri her hafta farklı bir tema etrafında bir araya getirdikleri eser seçkilerini katılımcılarla paylaşıyor. Ücretsiz olarak düzenlenen çevrimiçi rehberli turlar 5, 12, 19 ve 26 Nisan 2021 Pazartesi günleri 19:00 20:00 saatleri arasında gerçekleşecek. Diyalog ve tartışmaya daha fazla zaman tanımak amacıyla sınırlı sayıda katılımcıyla düzenlenen çevrimiçi turlara katılmak için etkinlik tarihinden önce turlar@arter. org. tr adresine e-posta göndererek kayıt yaptırmak yeterli.


Çağdaş sanat müzesi Arter'in çevrimiçi rehberli turları, Temmuz ayı süresince her Cuma saat 18:30'da ücretsiz olarak düzenlenmeye devam ediyor. Sanat etrafında buluşmanın birleştirici gücüne odaklanan turlar, belirli temalar etrafında oluşturulan farklı eser seçkilerini rehber eşliğinde sunuyor. Çevrimiçi rehberli turlara katılım sağlamak için turlar@arter. org. tr adresine mail gönderip rezervasyon yaptırmak yeterli. 16 Haziran 2020 itibarıyla kontrollü olarak yeniden ziyarete açılan çağdaş sanat müzesi Arter, çevrimiçi ortamda düzenlediği etkinliklerini de sürdürüyor. Arter çevrimiçi rehberli turlarında, katılımcıların yapıtları kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamalarını teşvik eden bir yaklaşım benimsiyor. Ücretsiz olarak düzenlenen çevrimiçi rehberli turlar, 3, 10, 17 ve 24 Temmuz 2020 Cuma günleri 18:30 19:15 saatleri arasında gerçekleşecek. Diyalog ve tartışmaya daha fazla zaman tanımak adına sınırlı sayıda katılımcıyla düzenlenen turlara katılmak için bu tarihlerden önce turlar@arter. org. tr adresine mail gönderip rezervasyon yaptırmak gerekiyor.


Arter Koleksiyonu'ndan oluşturulan ve küratörlüğünü Kevser Güler'in üstlendiği Gökcisimleri Üzerine başlıklı grup sergisinin kitabı, Arter Yayınları aracılığıyla raflardaki yerini aldı. Arter Arka Plan başlıklı yayın dizisinin üçüncü kitabı olarak yayımlanan ve sergiyle aynı ismi taşıyan kitapta, serginin arka planındaki düşüncelerden ve küratör Kevser Güler'in sergiyi kurgulama sürecinden hareketle seçilen metinlerle bu yayın için üretilmiş yeni çalışmalar yer alıyor. Arter'in 1.400'e yakın yapıt barındıran koleksiyonundan kurgulanan sergilere eşlik etmek üzere 2019 yılı itibarıyla başlattığı yayın dizisi Arter Arka Plan'ın üçüncü kitabı okurlarla buluştu. Çağdaş sanat müzesi Arter'de devam eden koleksiyon grup sergisi Gökcisimleri Üzerine bağlamında yayımlanan kitap, sergiyle aynı başlığı taşıyor. Kitapta, serginin arka planındaki düşüncelerden ve küratör Kevser Güler'in sergiyi kurgulama sürecinden hareketle seçilen metinlerin yanı sıra bu yayın için üretilmiş yeni çalışmalar yer alıyor. Var olanların bir araya gelme ve dağılma biçimleri, ilişki kurma tarzları, birbirlerine mesafe alma ve yakınlaşma yollarıyla ilgili kavramlar etrafında oluşturulan sergiye eşlik eden kitap, madde, beden ve nesne oluşa bakan, mekansal, zamansal, toplumsal, tarihsel ve politik toplanışların ve bir arada oluşların biçimlerini imleyen metin ve görsel malzemeleri özgün bir editoryal kurguyla sunuyor. Türkçe ve İngilizce iki ayrı cilt olarak yayımlanan kitabın ve Arter Arka Plan dizisinin tasarımını Emre Çıkınoğlu üstleniyor. Yayında ayrıca flufoto tarafından çekilen sergiden görünüm ve yerleştirme fotoğrafları bulunuyor. Gökcisimleri Üzerine başlıklı kitabı, Arter Kitabevi'nden satın alabilir ya da kitabevi@arter. org. tr e-posta adresi üzerinden sipariş edebilirsiniz. Salı-Cuma günleri arasında 11:00 17:00 saatlerinde ücretsiz ziyaret edilebilen Arter Kütüphanesi'nde kitabın sayfaları karıştırılabilir. Jean-Christophe Ammann, Kerem Ozan Bayraktar, Oliver Bendorf, Kate Briggs, Bazon Brock, Johannes Bruder, John Cage, Sevinç Çalhanoğlu, Asaf Halet Çelebi, Lydia Davis, Burak Delier, Gaye Çankaya Eksen, Irmgard Emmelhainz, Reha Erdem, İris Ergül, Süreyyya Evren, Susanne Von Falkenhausen, Carlos Gamerro, Maya Indira Ganesh, Elizabeth Grosz, Kevser Güler, Nilüfer Güngörmüş, Georges Didi-Huberman, Reha Keskin, Serdar Koçak, Elke Krasny, Clarice Lispector, Doreen Massey, Ruben Mira, Robert Morris, Victoria Noorthoorn, Abdullah Onay, Göze Orhon, Bernardo Ortiz Campo, Esra Özdoğan, Silva Özyerli, Marina Papazyan, Harald Szeemann, Murasaki Şikibu, Alejandro Tantanian, Tlgadintsi, Hakan Yücefer, Zahrad. Gökcisimleri Üzerine sergisi, 25 Temmuz'a kadar devam ediyor! Arter Koleksiyonu'ndan oluşturulan Gökcisimleri Üzerine adlı grup sergisi, bir arada yaşayabilmemizi mümkün kılan adalet hissimiz bağlamında, yan yana durmanın ve birbirinden uzaklaşmanın biçim ve olanaklarını sanat yapıtları üzerinden yeniden düşünmeye davet ediyor. Kevser Güler'in küratörlüğünü üstlendiği sergi, Arter'in ücretsiz ziyaret edilebilen giriş kat galerisinde 25 Temmuz'a kadar görülebilir. Thomas Bayrle, Elina Brotherus, Annabel Daou, A K Dolven, Aleksandar Dimitrijevic, Terry Fox, Naomi Wanjiku Gakunga, Ludwig Gosewitz, Shilpa Gupta, Nilbar Güreş, Altan Gürman, Asta Gröting, Gülsün Karamustafa, Suchan Kinoshita, Milan Knizak, Igor Kopystiansky, Alicja Kwade, Nicholas Mangan, Vlado Martek, Aydan Murtezaoğlu, Alice Nikitinova, Füsun Onur, Fernando Ortega, Serkan Özkaya, Ebru Özseçen, Karin Sander, Monika Sosnowska, Mariana Vassileva. Kevser Güler'in araştırmaları sanat yapıtlarının ve sergilerin varlık koşullarını ve olanaklarını düşünmeye odaklanıyor. 2007-2014 yılları arasında İstanbul Bienali'nde çalışan Güler, 2014-2019 yılları arasında Arter'in koleksiyonu üzerine araştırma yaptı. 2020'de Yapı Kredi Kültür Sanat Merkezi'nde Sergiler Direktörlüğünü üstlendi. Kevser Güler'in ekiplerinde olduğu sergi ve projelerin bazıları: Anadolu Kültür Araştırma ve Üretim Projesi: / FF / GG, İstanbul, Erivan, Lizbon, 2020-2021; Meydan, Deniz Gül, Yapı Kredi Kültür Sanat, İstanbul, 2020; Milat, Lale Müldür, Yapı Kredi Kültür Sanat, İstanbul, 2020; Kayalar ve Rüzgarlar, Mikroplar ve Kelimeler, Kerem Ozan Bayraktar, Sanatorium, İstanbul, 2019; Mıknatıs ve Ay, Nilbar Güreş, Galerist, İstanbul, 2019; etten, kemikten, ikinci sergi, Bilsart, İstanbul, 2019; Patates Yetiştiricileri, kitap ve araştırma, İstanbul, Nevşehir ve Rotterdam, 2019; etten, kemikten, birinci sergi, Operation Room, İstanbul, 2019; Ekolojinin Geleceği, Corridor Project Space, Amsterdam, 2018; koloni, Kaos GL ikinci sergi, İstanbul, 2017; Dünyadan Çıkış Yolları, Cappadox, Nevşehir, 2017; Gelin Bahçemizi Ekelim, Cappadox, Nevşehir, 2016; Canlı/Madde: İçinde ve İçinden, Proto5533, İstanbul, 2016.


Arter'deki güncel sergiler etrafında şekillenen çevrimiçi rehberli turlar, Kasım ayı boyunca her Pazartesi 19:00 20:00 saatleri arasında düzenlenmeye devam ediyor. Her hafta farklı temalar etrafında bir araya getirilen eser seçkilerinin yoruma açıldığı çevrimiçi rehberli turlar, katılımcılarını sanat etrafında düşünmeye ve yapıtları kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamaya teşvik ediyor. Sınırlı sayıda katılımcıyla, ücretsiz olarak gerçekleştirilen turlara katılmak için turlar@arter. org. tr adresine e-posta göndererek kayıt yaptırmak yeterli. Ziyaretçilerini gerekli sağlık önlemleriyle ağırlamaya devam eden Arter'in, herkesin yaratıcı sürecin parçası olabileceği bir ortamı mümkün kılmayı amaçlayan Öğrenme Programı kapsamında düzenlediği çevrimiçi etkinlikler de sürüyor. Arter'in güncel sergileri etrafında şekillenen çevrimiçi rehberli turlar, katılımcılarını sanat etrafında düşünmeye ve yapıtları kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamaya teşvik ediyor. Ekranlar aracılığıyla buluşulan bu turlarda, Arter'in sergi rehberleri her etkinlikte farklı temalar etrafında bir araya getirdikleri eser seçkilerini katılımcıların yorumuna açıyor. Ücretsiz olarak düzenlenen çevrimiçi rehberli turlar 8, 15, 22 ve 29 Kasım 2021 Pazartesi günleri 19:00 20:00 saatleri arasında gerçekleşecek. Diyalog ve tartışmaya daha fazla zaman tanımak amacıyla sınırlı sayıda katılımcıyla düzenlenen çevrimiçi turlara katılmak için etkinlik tarihinden önce turlar@arter. org. tr adresine e-posta göndererek kayıt yaptırmak gerekiyor. Arter'in fiziksel ortamda düzenlenen turları ise Pazartesi hariç her gün, 13:00 ve 15:00 saatlerinde gerekli mesafe kurallarıyla devam ediyor. Arter'in güncel programına www. arter. org. tr adresinden erişilebilir.


Arter'in çevrimiçi rehberli turları, katılımcılarını sanat etrafında düşünmeye ve yapıtları, kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamaya teşvik ediyor. Mart ayı boyunca her Pazartesi 19:00 20:00 saatleri arasında düzenlenen çevrimiçi rehberli turlarda Arter'in sergi rehberleri, farklı temalar etrafında bir araya getirdikleri eser seçkilerini katılımcıların yorumuna açıyor. Sınırlı sayıda katılımcıyla, ücretsiz olarak düzenlenen turlara katılmak için turlar@arter. org. tr e-posta adresine kayıt yaptırmak yeterli. Arter'de, Dinleyen Gözler İçin, Yağmur Ormanı V (varyasyon 3), Gökcisimleri Üzerine, KP Brehmer: Büyük Resim, Alev Ebüzziya Siesbye: Tekerrür ve Altan Gürman sergileri devam ediyor. Gerekli sağlık tedbirleri ile ziyaretçilerini ağırlamaya devam eden çağdaş sanat müzesi Arter'in Öğrenme Programı kapsamında sunduğu etkinlikler ise sergileri ve yapıtları çevrimiçi ortamda katılımcıların yorumuna açıyor. Arter'in çevrimiçi rehberli turları, katılımcıların yapıtları kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamalarını teşvik eden bir yaklaşım benimsiyor. Ekranlar aracılığıyla buluşulan bu turlarda, Arter'in sergi rehberleri her hafta farklı bir tema etrafında bir araya getirdikleri eser seçkilerini katılımcılarla paylaşıyor ve yoruma açıyor. Ücretsiz olarak düzenlenen çevrimiçi rehberli turlar 1, 8, 15, 22 ve 29 Mart 2021 Pazartesi günleri 19:00 20:00 saatleri arasında gerçekleşecek. Diyalog ve tartışmaya daha fazla zaman tanımak amacıyla sınırlı sayıda katılımcıyla düzenlenen çevrimiçi turlara katılmak için etkinlik tarihinden önce turlar@arter. org. tr adresine yazarak kayıt yaptırmak gerekmektedir.


Arter'in düzenlemiş olduğu çevrimiçi rehberli turların ilki, 22 Mayıs Cuma akşamı saat 18:30 19:15 saatleri arasında ücretsiz olarak gerçekleşecek. Arter'in küresel salgın sebebiyle geçici olarak ziyarete kapalı olduğu bu dönemde sanat etrafında buluşmanın birleştirici gücüne odaklanan turlar, belirli temalar etrafında oluşturulan farklı eser seçkilerini bir rehber eşliğinde her hafta sunmayı amaçlıyor. Çevrimiçi rehberli turlara katılmak için ogrenme@arter. org. tr adresi üzerinden rezervasyon yaptırmak yeterli olmaktadır. Tüm dünyayı etkisi altına alan COVID-19 salgınına karşı alınan sağlık tedbirleri kapsamında geçici bir süreyle ziyarete kapalı olan Arter, düzenleyeceği çevrimiçi rehberli turlarda katılımcıların yapıtları kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamalarını teşvik eden bir yaklaşım benimsiyor. Çevrimiçi rehberli turların ilki, 22 Mayıs 2020 Cuma akşamı 18:30 19:15 saatleri arasında ücretsiz olarak gerçekleşecek. Diyalog ve tartışmaya daha fazla zaman tanımak adına sınırlı sayıda katılımcıyla düzenlenecek olan turlara katılmak için ogrenme@arter. org. tr adresi üzerinden rezervasyon yaptırılması gerekiyor.


Arter'in başküratörü Emre Baykal, 3 Mart 2020 Salı akşamı saat 19:00'da Çaylak Sokak'ın sergilendiği Galeri 4'te bir yakın plan okuma etkinliği gerçekleştirecek. Etkinlikte, Sarkis'in, Arter'deki Saat Kaç? sergisinde yer alan yerleştirmesine odaklanan ve serginin küratörlerinden Emre Baykal'ın kaleme aldığı Sarkis: Çaylak Sokak başlıklı kitaptan bölümler okunacak. Baykal, okuma sırasında katılımcıları yapıtın politik ve kültürel tarihi üzerine düşünmeye davet ederken Çaylak Sokak'ın farklı mekan ve bağlamlarda nasıl sergilendiğine de değinecek. 2020 itibarıyla 1.400'e yakın yapıt barındıran Arter Koleksiyonu'ndan seçilen tek bir esere odaklanan Arter Yakın Plan dizisi, Türkiye çağdaş sanat tarihinin dönüm noktalarından biri sayılan bir yapıtla, Sarkis'in ikonik işi Çaylak Sokak'la yola çıktı. İlk defa 1986 yılında Maçka Sanat Galerisi'nde sergilenen, ardından 1989 yılında Paris'teki Centre Pompidou'da Yeryüzü Büyücüleri sergisinde yer alan eser, Sarkis'in doğup büyüdüğü, İstanbul'un Talimhane semtindeki sokakla aynı ismi taşıyor. Emre Baykal, Arter'de devam eden Saat Kaç? sergisi kapsamında yeniden gösterilen yerleştirmenin izini sürerken sanatçıyla çok sayıda görüşme gerçekleştirdi ve işe kaynaklık eden Çaylak Sokak'ı tekrar tekrar adımladı. Baykal, kaleme aldığı Sarkis: Çaylak Sokak başlıklı kitapta eseri politik ve kültürel tarihle iç içe geçen farklı bağlamlarda yeniden yorumluyor. Tasarımını Esen Karol'un üstlendiği kitap çoğu Sarkis tarafından çekilmiş fotoğraflar eşliğinde sanatçının kişisel tarihine de bir yolculuk yapma imkanı tanıyor. Arter Öğrenme Programı'nın Yorumlama Etkinlikleri kapsamında düzenlenen ve katılımın ücretsiz olduğu etkinliğe, ogrenme@arter. org. tr adresine e-posta gönderilerek ya da 0212 708 58 01 numaralı telefon üzerinden kayıt yaptırılabilir. Kurumsal sponsor Tüpraş'ın desteğiyle Arter'de Perşembe günleri sergi girişleri tüm ziyaretçiler için ücretsiz; 24 yaş ve altı ziyaretçiler ile Arter Beraber üyeleri ise Arter'i her gün ücretsiz ziyaret edebiliyor. Arter'e Taksim'den ve Tepebaşı'ndan, Ulaşım Sponsorları Ford Otosan ve Otokar'ın sağladığı ücretsiz servislerle erişilebiliyor. Arter Salı, Çarşamba, Cuma, Cumartesi ve Pazar günleri 11:00 19:00; Perşembe günleri ise 11:00 20:00 saatleri arasında ziyarete açık. Ziyaret ve ulaşımla ilgili detaylı bilgilere arter. org. tr/ziyaret adresinden ulaşılabilir. Emre Baykal 1965 yılında İstanbul'da doğdu. Boğaziçi Üniversitesi'nde İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü'nü bitirdi. 1995 2000 yılları arasında İstanbul Bienali'nde Direktör Yardımcısı ve 2000 2005 yılları arasında da Direktör (2000 2005) olarak çalıştı. 2005 2008 yılları arasında santralistanbul'un Sergiler Direktörlüğü'nü üstlendi. 2008 yılında Arter'de sergiler direktörü ve küratör olarak görev yapmaya başladı. 2013'te 55. Venedik Bienali Türkiye Pavyonu'nun küratörlüğünü üstlenen Emre Baykal, 2016'dan bu yana Arter'in başküratörlüğünü yürütüyor. 1938 yılında İstanbul'da doğan Sarkis, eğitimini İstanbul Mimar Sinan Üniversitesi Güzel Sanatlar Akademisi'nde tamamladı ve ilk sergisini 1960 yılında İstanbul Sanat Galerisi'nde açtı. Daha sonra Fransa'nın başkenti Paris'e yerleşti. Sanatçının eserleri, aralarında Centre Georges Pompidou, Paris; Guggenheim Müzesi, New York; Musee d'Art Moderne de la Ville de Paris; Kunst-und-Austellungshalle, Bonn; Musee du Louvre, Paris; Bode Müzesi, Berlin; Fondazione MAXXI, Roma ve Kunsthalle Düsseldorf'un bulunduğu birçok kurumda sergilendi. When Attitudes Become Form, Kunsthalle Bern (1969); documenta VI, documenta VII, Kassel (1977, 1982) ile Sidney, Şangay, Sao Paulo, Moskova ve İstanbul Bienalleri Sarkis'in katıldığı önemli sergiler arasında yer almaktadır. Sarkis'in son dönem kişisel sergileri ve grup sergileri arasında, Ayna, Dirimart Dolapdere, İstanbul (2017); Sarkis avec Paradjanov, Villa Empain-Fondation Boghossian, Brüksel (2016); Il Grido, Galerie Nathalie Obadia, Brüksel, 2016; Istanbul. Passion, Joy, Fury, Fondazione MAXXI, Roma (2015); Tuzlu Su, 14. İstanbul Bienali (2015); Respiro, 56. Venedik Bienali Türkiye Pavyonu (2015); Armenity, 56. Venedik Bienali Ermenistan Pavyonu grup sergisi (2015); Sarkis: Cage/Ryoanji Yorumu, Arter (2013) sayılabilir. Sarkis yaşamını ve çalışmalarını Paris'te sürdürmektedir.


Çağdaş sanat müzesi Arter'in çevrimiçi rehberli turları, Şubat ayı boyunca her Pazartesi 19:00 20:00 saatleri arasında katılımcılarını bekliyor! Çevrimiçi rehberli turlarda Arter'in sergi rehberleri, farklı temalar etrafında bir araya getirdikleri eser seçkilerini her hafta katılımcıların yorumuna açıyor. Sınırlı sayıda katılımcıyla, ücretsiz olarak düzenlenen turlara katılmak için turlar@arter. org. tr e-posta adresine kayıt yaptırmak yeterli. Arter'de, Dinleyen Gözler İçin, Yağmur Ormanı V (varyasyon 3), Gökcisimleri Üzerine, KP Brehmer: Büyük Resim, Alev Ebüzziya Siesbye: Tekerrürve Altan Gürman sergileri devam ediyor. Ziyaretçilerini gerekli sağlık önlemleri çerçevesinde ağırlayan Arter'in Öğrenme Programı kapsamında sunduğu etkinlikler ise sergileri ve yapıtları çevrimiçi ortamda katılımcıların yorumuna açıyor. Arter'in çevrimiçi rehberli turları, katılımcıların yapıtları kendi hayat deneyimleriyle ilişkilendirerek yorumlamalarını teşvik eden bir yaklaşım benimsiyor. Ekranlar aracılığıyla buluşulan bu turlarda, Arter'in sergi rehberleri farklı temalar etrafında bir araya getirdikleri eser seçkilerini her hafta katılımcılarla paylaşıyor ve yoruma açıyor. Ücretsiz olarak düzenlenen çevrimiçi rehberli turlar 1, 8, 15 ve 22 Şubat 2021 Pazartesi günleri 19:00 20:00 saatleri arasında gerçekleşecek. Diyalog ve tartışmaya daha fazla zaman tanımak amacıyla sınırlı sayıda katılımcıyla düzenlenen çevrimiçi turlara katılmak için etkinlik tarihinden önce turlar@arter. org. tr adresine yazarak kayıt yaptırmak gerekmektedir.


Çağdaş Sanat Müzesi Arter'in çevrimiçi yorumlama etkinlikleri, mimar ve akademisyen Can Bilsel'in 12 Kasım Perşembe günü saat 19:00'da gerçekleştireceği Kayıp Zamanın İzinde: Bergama Stereotip, Özgünlük ve Yeniden Üretim (1880 2020) başlıklı konuşmasıyla devam ediyor. Cevdet Erek'in Arter'deki Bergama Stereotip başlıklı kişisel sergisi bağlamında gerçekleştirilecek konuşmada Bilsel, Berlin'de bulunan Pergamon rekonstrüksiyonlarının 1880 yılından günümüze kısa bir tarihini sunarak Erek'in yapıtını tarihsel ve politik bir perspektiften değerlendirecek. Almanya'daki arkeoloji ve müze arşivlerinden fotoğrafların eşlik edeceği konuşma, Marcel Proust'a atıfla, kayıp zamanı yeniden üretmek mümkün mü? sorusu etrafında şekillenecek. Katılımın ücretsiz olduğu etkinlikle ilgili ayrıntılı bilgiye Arter'in internet sitesinden ulaşabilirsiniz. Görsel 1: Bergama Sunağı'nın Pergamonmuseum'daki rekonstrüksiyon tasarısını gösteren tam ölçekli maket, 28 Ocak 1926, Architekturmuseum TU Berlin.


Bir Vehbi Koç Vakfı kuruluşu olan çağdaş sanat müzesi Arter, 10. kuruluş yıldönümünü kutladığı 2020 yılında toplam 7 sergi gerçekleştirdi; hem çevrimiçi ortamda hem de Dolapdere'deki yeni binasında düzenlenen konser, performans ve öğrenme etkinlikleri ile programına eşlik eden yayınları aracılığıyla, çağdaş sanatı geniş kitlelerle buluşturmayı sürdürdü. Arter, 2021 yılında sunacağı yeni sergiler, Yeni ve En Yeni Müzik Festivali'nin çevrimiçi ortamda gerçekleşecek ikinci edisyonu ve sanatın farklı disiplinlerinden yenilikçi örneklerle çok disiplinli bir programa ev sahipliği yapmaya devam edecek. Arter Mart ayından itibaren izleyicilerini koleksiyondan ve koleksiyon dışından yeni sergilerle buluşturacak. 2021 baharında Arter'de Emre Hüner'in yarı kurgusal bir senaryo metni etrafında şekillenmiş yeni üretimlerinden oluşan, Aslı Seven küratörlüğündeki : Bilinmeyen Parametre Kayıt-Dışı başlıklı kişisel sergisi, Nevin Aladağ'ın İzler adlı üç kanallı video yerleştirmesi ve doğa kavramı etrafında kurgulanan, Selen Ansen küratörlüğündeki Locus Solus başlıklı sergi izleyicilerle buluşacak. Arter, 2021 2022 sezonunu ise Eylül'de açılacak dört yeni sergi ile karşılayacak. Küratörlüğünü Emre Baykal'ın üstlendiği Arter Koleksiyonu'ndan oluşturulan grup sergisi çocukluk ve oyun kavramları etrafında şekillenecek. Candeğer Furtun'un altmış yıla uzanan pratiğine ışık tutan ve beden, doğa, hafıza gibi temalara yer veren kapsamlı serginin küratörlüğünü Selen Ansen üstlenecek. Arter Kurucu Direktörü Melih Fereli'nin küratörlüğünde, kurumun 2017 yılında Bill Fontana'ya özel sipariş ettiği bir ses/video yerleştirmesinin dünya prömiyeri gerçekleşecek. Füsun Onur'un Arter Koleksiyonu'nda bulunan Opus II Fantasia başlıklı mekana özgü yerleştirmesi, Emre Baykal'ın küratörlüğünde sergilenecek. Yeni müzik alanında üretim yapan öncü müzisyen ve bestecileri bir araya getiren Yeni ve En Yeni Müzik Festivali'nin ikinci edisyonu, 26-27-28 Şubat tarihleri arasında çevrimiçi olarak gerçekleştirilecek. Sanat yönetmenliğini Matthias Osterwold'un üstlendiği festivalin bu dijital edisyonu, söyleşi, film gösterimi, atölye çalışmaları ve performanslarla dinleyicilere ve araştırmacılara üç günlük yoğun ve etkileşimli bir deneyim sunacak. Sonbaharı, 10 Eylül'de açılan Dinleyen Gözler İçin, Yağmur Ormanı V (varyasyon 3), Gökcisimleri Üzerine, KP Brehmer: Büyük Resim ve Alev Ebüzziya Siesbye: Tekerrür başlıklı beş yeni sergiyle karşılayan Arter'de, Altan Gürman retrospektifi de devam ediyor. İzleyicilerini gerekli sağlık önlemleri çerçevesinde ağırlayanArter'in ziyarete açık olduğu saatlerde Arter Kütüphanesi, Arter Kitabevi ve Bistro by Divan da hizmet vermeyi sürdürüyor; fiziksel ortamdaki rehberli turlar ise en fazla beş kişilik katılımla gerçekleşiyor. Sergiler bağlamındaki yorumlama etkinlikleri, çevrimiçi rehberli turlar, seminerler ve atölyeler de bu süreçte çevrimiçi platformlar üzerinden devam ediyor. Emre Hüner'in : Bilinmeyen Parametre Kayıt-Dışı başlıklı kişisel sergisi, yarı kurgusal bir senaryo metni etrafında şekillenmiş yeni üretimlerden oluşuyor. Hüner, film, roman veya mimari yapı gibi formlar arasında aracı bir unsur olarak gördüğü senaryoyu işlevinden bağımsızlaştırıyor ve nihai bir sonuca varmak yerine açık bir üretim yöntemi, bir senaryo yazım süreci öneriyor. Altyapısal bir makine-özneye işaret eden kavramını hareket noktası olarak alan sergi, mecralar arasında dolaşarak ilerleyen, doğaçlamaya dayalı, performatif bir üretim sürecini yansıtan heykeller, yerleştirmeler, fotogravürler, serigrafiler, film sekansları ve metinlere yer veriyor. Nevin Aladağ'ın İzler başlıklı üç kanallı video yerleştirmesi Mart 2020'de sergilenmeye başlamış, ancak pandemi nedeniyle uzun süre kesintiye uğradığı için çok az sayıda izleyici ile buluşabilmişti. 25 Mart 2021'de tekrar sergilenmeye başlayacak bu yapıtında Aladağ, çocukluk ve ilk gençlik yıllarını geçirdiği Stuttgart kentini performansın hem sahnesi olarak kullanıyor hem de öznesi olarak harekete geçiriyor. Yürüyüş yolu, üzüm bağı, ağaç, yağmur, sokak lambası ve çocuk parkı gibi kentsel ve doğal unsurlar, Aladağ'ın aynı şehirde edindiği akordeon, bendir, mızıka, flüt ve keman gibi müzik enstrümanlarının icracılarına dönüşüyor. Ortaya çıkan görsel ve sessel kompozisyon, sanatçının kent mobilyalarıyla etkileşime soktuğu veya manzaranın içine bıraktığı enstrümanların potansiyellerini araştırıyor ve yeniden yorumluyor. Selen Ansen'in küratörlüğünü üstlendiği Locus Solus başlıklı grup sergisi, Arter Koleksiyonu'ndan seçilen yapıtlarla, birkaçı yeni ve mekana özgü üretimleri bir araya getiriyor. Doğa kavramı etrafında kurgulanan sergi, izleyiciyi yeraltı, göksel ve yerüstü alemler, bilinçaltı alanlar, var olmuş ve yitirilmiş veya düşlenmiş ve hiç var olmamış yerlerle çeşitli manzaralar arasında bir yolculuğa davet ediyor. Arter'in 3. ve 4. kat galerilerine yayılan Locus Solus, maden, bitki, hayvan ve insan varoluşları arasındaki ilişkileri, doğa ve kültürün birbirlerine nüfuz etme biçimlerini tekrar düşünmeyi amaçlıyor. Her biri kendi başına bir dünya oluşturan yapıtlar, doğayı mitolojilerin, kolektif inanç ve ritüellerin, bireysel hikaye ve deneyimlerin, toplumsal korkuların ve arzuların beslediği ve biçimlendirdiği, kültürel ve tarihsel bir yapı olarak düşünmeyi öneren bir deneyim sunuyor. Küratörlüğünü Emre Baykal'ın üstlendiği bu grup sergisi, Arter Koleksiyonu'ndan seçilen yapıtları çocukluk ve oyun kavramları etrafında bir araya getiriyor. Sergi, oyunun özgürleştiriciliğini, gerçekliği askıya alışı ve yeniden kurgulayışındaki kural tanımazlığını, gündelik olanın dışına taşma ve tamamen kendine ait bir düzen ve anlam üretme şekillerini, sanat yapıtları ve bu yapıtların sundukları deneyimler bağlamında araştırmayı hedefliyor. Sanatın hem oyun kurucu hem oyun bozucu niteliklerini birlikte ele alan sergi, rekabet, gerilim, şans, taklit, ritüel, sihir, esrime ve haz gibi kavramların izini sürerken, Arter'in 1. ve 2. kat galerilerini sürprizli bir mekansal müdahaleyle birbirine bağlayarak hem yetişkinler hem de çocuklar için aslında kazananı olmayan ya da herkesin kazandığı bir oyun alanı açıyor. Arter, 2021 2022 sezonunda Candeğer Furtun'un bugüne dek Türkiye'de gerçekleştirilen ilk kapsamlı sergisini izleyiciye sunuyor. Küratörlüğünü Selen Ansen'in üstlendiği sergi, sanatçının 1960'lı yıllardan bu yana ürettiği seramik heykellerden oluşturulan bir seçkiyi ve arşiv malzemelerini buluşturuyor. Furtun'un altmış yıla uzanan pratiğine ışık tutan sergide, sanatçının eserlerinin irdeledikleri beden, doğa, hafıza gibi temalara ve somutlaştırdıkları biçim ve dokulara yer veriliyor. Arter'in Sesli Dizi kapsamında ve Kurucu Direktörü Melih Fereli'nin küratörlüğündeki beşinci sergisinde, kurumun 2017 yılında Bill Fontana'ya özel sipariş ettiği bir ses/video yerleştirmesinin dünya prömiyeri gerçekleşiyor. Fontana'nın 8 kanallı dijital kayıt cihazı, akustik mikrofonlar, hidrofonlar ve hızölçerlerden oluşan taşınabilir kayıt stüdyosu aracılığıyla, bir bölümü su altında olmak üzere, İstanbul Boğazı'nın çeşitli noktalarında, ayrıca Theodosius Sarnıcı ve Bazilika Sarnıcı'nda gerçekleştirdiği video ve ses kayıtlarını temel alan ve sanatçının Acoustical Visions başlıklı serisi dahilinde hayata geçirdiği bu çok ekranlı ve çok kanallı yapıt, Arter'in performans salonlarından Karbon'un gelişmiş teknik altyapısı sayesinde ziyaretçilerin zaman ve mekan algısını kuşatarak işitsel ve görsel kompozisyonlardan oluşan duyumsal ve dinamik bir dünya yaratıyor. Füsun Onur'un 2011 yılında Arter Koleksiyonu'na eklenen Opus II Fantasia (2001) adlı yerleştirmesi yeni bir mekansal düzenlemeyle Arter'deki galeri mekanına uyarlanarak Emre Baykal küratörlüğünde sergileniyor. Füsun Onur Opus II Fantasia'yı ilk kez 2001 yılında Staatlichen Kunsthalle Baden Baden'da düzenlenen ve küratörlüğünü Margrit Brehm'in yaptığı Aus der Ferne so nah adlı sergi için tasarlamış, daha sonra Arter'deki Görünmezlik Taktikleri (2011) ve Neues Museum Nürnberg'de düzenlenen Zamanın Kıyısında (Saum der Zeit, 2018) başlıklı grup sergileri için yapıtı farklı düzenlemeler halinde mekana uyarlamıştı. Onur'un Çiçekli Kontrpuan (1982), Kadans (1995), Opus I (1999), Prelüd (2000), Noktürn (2001) ve diğer pek çok yapıtında olduğu gibi doğrudan müziksel referanslar taşıyan bu yerleştirmesinde, dört sıradan nesne dört farklı enstrüman gibi birbirleriyle etkileşime girerek mekana özgü bir kompozisyon kuruyorlar. Beyaz örgü şişleri, altın renkli ip yumakları, küçük porselen figürler ve standart müze kaideleri sırayla zemin üzerinde belirip birbirleriyle ilişkileniyor, bu buluşmalarla ortaya çıkan yeni formlar ve motifler yer yer duraklamalar ve kreşendolarla çeşitlenerek çoğalırken, içinde yer aldıkları mekana özgü görsel bir kuartet oluşturuyorlar. 30 Kasım 2020 tarihli genelgeyle duyurulan sokağa çıkma kısıtlaması doğrultusunda, yeni bir bilgilendirmeye kadar hafta sonları kapalı olan Arter, Salı-Cuma günleri 11:00 17:00 saatleri arasında gerekli sağlık tedbirleriyle hizmet vermeye devam ediyor. Aynı anda 400 ziyaretçinin kabul edilebildiği ve galerilerinde sosyal mesafe kurallarının uygulandığı Arter binasının yanı sıra ücretsiz ulaşım imkanı sunan Arter servisleri de düzenli olarak dezenfekte ediliyor. Kurumsal Sponsor Tüpraş'ın desteğiyle Arter sergilerine giriş Perşembe günleri her yaştan izleyici için ücretsiz; 24 yaş ve altındaki gençler ile Arter Beraber üyeleri ise Arter'i her gün ücretsiz olarak ziyaret edebiliyor. Ulaşım Sponsorları Ford Otosan ve Otokar'ın desteği ile Taksim'den ve Tepebaşı'ndan ücretsiz servis araçlarıyla Arter'e ulaşılabiliyor. Güvenli bir ziyaret için Arter'de alınan tüm sağlık tedbirlerine, ziyaret ve ulaşımla ilgili güncel bilgilere müzenin web sitesi olan arter. org. tr/ziyaret adresinden ulaşılabiliyor. - Görsel: Füsun Onur, Opus II Fantasia. Foto: Hadiye Cangokce-