Elinde çanta personel girişinden koşarcasına girdi. Döşemeler ayağının altından kayıyor sanki ondan önce gidiyor da bir türlü yakalayamıyordu. Esasında maratona kırk sekiz saat önce başlamıştı. Otuz altıncı saatte eve gidip bir mola vermek istemişti ama sadece asistan Pelin değildi ki. Evlat, anne, eş, kardeş, arkadaş olarak da sorumlulukları vardı. Gerçi hiç birini hakkıyla yerine getirdiği söylenemezdi ama hepsinden azıcık bile yetiyordu. Bakıcının elinden tepe üstü yere çakılan kızı yüzünden geceyi başka bir hastanede geçirmiş, dinlenmek bir başka otuz altı saatin sonuna kalmıştı. Diğerlerinin kendinden farkı olmadığından izin istemeye bile teşebbüs edememişti. Son zamanlarda ara sıra gözlerinin önünden sinekler uçuşuyor, tuzlu ayran, meyve suyu gibi geçici çözümlerle kurtarıyordu günü. Öğlen paydosuna çıktığında açlıktan mecalinin kalmadığını fark edip kuruyan simitten bir parça daha attı ağzına. Personel yemekhanesine gittiğinde malum manzaraydı karşısındaki kuyruk koridora taşıyordu. Zaten ağır salçalı yağlı yemekleri yiyecek hali yoktu kafeteryaya gidip bir Tost ve tuzlu ayranı indirdi mideye. Nihayet bakıcıya emanet edip geldiği çocuğunu aramak geldi aklına. İyi dedi karşıdaki merak etmeyin hiçbir şeyciği yok. Poliklinik görevi bitmişti nihayet ama asıl zoru bundan sonrasıydı. Doğum salonundaki nöbeti devralmaya çıkarken tükendiğini hissetti ama yapacak çok şey yoktu. Daha zorlarını da yaşamıştı annesi kalp krizi geçirdiğinde. Çöm denirdi kısaca asistanlığa yeni başlayan doktora. Ekipteki yeri askeriyedeki acemi erden farklı sayılmazdı. Bir tek Ayşe ebeye geçerdi sözü. Herkese annelik etmesi bir yana oldukça da başarılı bir ebeydi. Abla çok yoruldum dedi hemşire bankosuna otururken. Dün geceyi ve bu günü anlatırken gözleri kapanmaya başladı. Acımasız şu insanoğlu vesselam, dedi Ayşe ebe, şu kızı biraz uyutsalar kıyamet mi kopar? Hepsi aynı yollardan geçmedi mi sanki. Yüzünü bankonun sert zeminine dayamış kuş tüyü yatakta yatar gibi derin bir uykuya dalmıştı. Bulutların üstünde bir yolculuğa çıkmıştı. Mavi gökyüzünden başka bir maviliğe denize süzülüyor, rüzgar esiyor, şemsiyenin hışırtısı dalga seslerine karışıyordu. Anne babası çağırıyor. Pelin kumdan kalelerini ayağının ucuyla yıkıp onlara doğru koşuyor. Koşuyor bir türlü varamıyor. Ahmet hoca vizite çıkmış diyerek bankoya geliyor hastabakıcı. Sonra hızla işine geri dönüyor. Pelin uykuya kısa bir fasıla veriyor, neden uyandığını anlamadan sonra devam ediyor. Hastanın sancısı tutmuş. Bebek geliyor bebek geliyor diye bağırıyor birileri Pelin masaya çık geliyorum, diye sayıklıyor. Ayşe ebe hastabakıcıyı önden göndermiş olmanın rahatlığıyla hocanın peşinden geliyor. Pelin hala uykuda, Ahmet hoca Pelin dedikçe Pelin masaya çık geliyorum, diye daha yüksek perdeden sayıklamaya devam ediyor. Ayşe ebe omuzlarından tutup sarsıyor. Bir taraftan da çocuğunun hasta olduğunu hocaya anlatıyor. Pelinin uyumasına kılıf hazırlamaya çalışıyor kendince. Uyanırken memnuniyetsiz masaya çık dedim ya geliyorum şimdi diye söyleniyor. Karşısında Ahmet hoca... Hiçbir şey yokmuş gibi kalkınca Ultra larc formasının içine yayılmış göbeğini hoplatarak kahkahayı basıyor hoca. Vizite biterken başka bir hikayeyle Pelin'i rahatlatıyor Hoca. O günden sonra Pelin'in hikayesi Şaziye ebenin hikayesiyle birleşerek aylarca kahkaha malzemesi olacaktı. Muhtemelen Pelin de kendi asistanlarına anlatacaktı uzmanlık günlerinde.


Pencereden, gökyüzüne uzanan balonları seyrediyordu. Hayatında gördüğü en güzel şeydi onlar. Mavi, sarı, kırmızı... Çeşit çeşit balonlar. Baloncunun etrafında dolanan yaşıtlarını görünce merakı bir kat daha arttı. Hızlıca oturduğu yerden kalktı. Koşarak çıktı evden. Adım adım yaklaşıyordu ruhunu rengarenk boyayan balonlara. Yüzündeki tebessüm görülmeye değerdi. Ta ki ardından gelen sese kadar. Duyar duymaz onu olduğu yere çivileyen sesin sahibi, ellerini beline koymuş öylece ona bakıyordu. Suratında hiçbir duygudan eser yoktu. Annesini gördüğünde ne yapacağını bilemedi. Kadın nefesini tutmuş patlamaya hazır bir volkandı. Kız nereye gidiyorsun bakalım? diye çıkıştı. Öfkelendiği her halinden belliydi. Şey ana baloncu gelmiş de dedi çekinerek. Tepesine lamba tutulmuş suçlu gibiydi. Acımasızca sorgulanan bir suçlu. Annesi; Kız ben sana dışarı çıkmayacaksın demedim mi? diyerek yürüyordu üzerine. Annesinin sıktığı kolunun acısı yüreğinde duyduğundan çok daha azdı. Bedenine inen her darbe boşlukta yankılanan çığlığına karışıyordu. O gün köyde sadece o acıdan çığlık attı. Ertesi sabah erkenden uyandı. Vücudunda oluşan kızarıklıklar ona doğal gelmeye başlamıştı. Yatağına oturmuş dalgın dalgın bakıyordu. Nereye baktığının farkında bile değildi. Sonra gözlerinde asılı kalmış bir damla düştü yatağına. O günden sonra ağlayamadı. Zaman su gibi akmamıştı onun için. Her gün ayrı bir eziyetin başlangıcıydı. Öyle ki rüyalarında bile devam eden bir eziyet. Gördüğü her kabusun ardından anne diyerek uyanmasına şaşıyordu. Çünkü her kabusunda o vardı. Kah dövüyordu onu, kah kovalıyor. Yedi kış böyle geçmiş, yedinci kışın sonunda ailesinde bir hareketlenme başlamıştı. Neden olduğunu çözemediği bir heyecan vardı üzerlerinde. Sahte gülümsemeler konmuştu acımasız suratlara. Annesinin bedenini yoklamaları, babasının göz süzmeleri. Bir depremin öncüleriydi adeta. Meryem bir gelsene. Annesinin sesindeki yapmacıklığı hemen anlamıştı. Meryem bir gelsene, bak misafirlerimiz var, dedi. Ürkek adımlarla yaklaşmıştı gelenlere. Orta yaşlarda bir kadınla, ondan epeyce yaşlı olduğu anlaşılan bir adamla göz gözeydi. Üzerine dikilen iki çift göz tarafından esir edilmişti. İşte bizim Meryemimiz, kızım öpsene misafirin elini. istemeye istemeye öpmüştü elleri. Eh, bize bir kahve yap bakalım. Annesi buyurgan bir ses tonuyla konuşuyordu. Kahvelerini içerlerken meraklı gözlerle bakıyorlardı ona. O gece elinde tuttuğu tepsinin kesikleri uyutmadı Meryem'i. Kan çanağı gözlerle karşıladı sabah ezanını. Dilinde, anneannesinin öğrettiği Kevser Suresi. Ölmeden önce öğretmişti ona. Yaşlı hafızasında ancak bu sure barınabilmişti. Torununu bırakıp gittiğinde ardından bir tek Meryem gözyaşı dökmüştü. Kahvaltı sofrasında çıt çıkmıyordu. Tek ses bütün büyüyü bozacaktı. Kimsenin kanayan yaraya bakmaya niyeti yoktu. Daha fazla dayanamadı. Beni o adama verecek misiniz? Meryem'in dilinden dökülen sözler boşlukta dönüp durdu bir süre. Ne annesi, ne de babası cevap vermişti ona. Orada yokmuş gibi davranıyorlardı. Babası, çayından son yudumunu aldıktan sonra, sofradan hızlıca kalktı. Onu yalvaran gözlerle takip etmişti Meryem. Hayatta tutunabileceği en sağlam dal, daha o uzanmadan kuruyuvermişti. O günden sonra sesini duyan olmadı. Bahar güneşinin ilk ışıkları damlıyordu toprağın üstüne. Bindiği arabadan, giderek uzaklaşan baba ocağına son kez baktı. Belki de hiç yakın olamadığı baba ocağına. Kocasının yol boyunca sürdürdüğü ısrarlarına rağmen hiç söz çıkmamıştı ağzından. Şehre ulaştıklarında gün ışığı yerini şehir ışıklarına bırakıyordu. Koca koca binaların yanından geçiyorlardı. Meryem ilk defa bu kadar büyük şeyler görüyordu. Her biri gölgeler halinde üzerine geliyor, onu boğmaya çalışıyordu adeta. Küçük yüreğinde büyük korkular vardı. Yalnızlığın kuytusunda bir çocuktu o. Merhametin unuttuğu bir çocuk. Ve şimdi bir evlat getiriyordu dünyaya. Daha kendisinin bile alışamadığı dünyaya. Sabah ezanıyla birlikte başlamıştı sancısı. Kocası söylenerek götürmüştü hastaneye. Meryem, bağırmamak için dudaklarını koparırcasına ısırıyor, kocasının öfkelenmesinden korkuyordu. Sedyenin üzerine yatılırken küçük bir çığlık attı. Aynı zamanda bu doğum sancısının bitişiydi. Bir saat sonra hastane odasında kucağında bir bebekle yatıyordu. Dünyayı sadece annesinin fark ettiği bir titremeyle karşılamıştı. Meryem evladını hayranlıkla seyrederken, kocası bir kenarda dalgın dalgın duruyordu. Hayatının son demlerinde bu ona ağır gelmişti. Günahsız iki bedeni daha fazla izleyemedi. Hastanenin bahçesine çıktığında yorgun kalbi son vuruşlarını yapıyordu göğsüne. Kim bilir kaç ölümlü doğmuştu bu sabah. Ve kim bilir kaç kişi yer açmıştı onlara. Meryem kocasının ölüm haberini almış, çaresizliğin yamaçlarında tırmanmaya başlamıştı çoktan. Ne yapacaktı şimdi. Baba ocağını düşündü bir an. Umutsuzluğun katmerleştiği andı. Geri dönmek imkansızdı onun için. İki gün geçmişti aradan. Meryem hastane odasını benimsemeye başlıyordu. Huzurun tadını aldığı ilk yerdi burası. Çoğu zaman pencereden dışarıyı seyreder, birbirini ezercesine ilerleyen arabalara hayret ederdi. Hastane çalışanları çok sevmişti onu. Hasta bakıcısından hemşiresine hepsi kol kanat germişti ona. Onlar için öksüzdü o. Ailesi öksüz bırakmıştı onu. O da kelimeleri. İkindi ezanının görünmez bir örtüyle kapladığı yola bakıyordu. Çektiği ezanın acılarını dindiriyordu ezanla. Gözlerinin dolduğunu hissetti. Fakat bu sefer ne ailesinden gördüğü muamele ne de yalnızlığın verdiği korku onu bu hale getirmişti. Bu yüreğinin zindanlarına mahkum edilmiş bir duygunun zincirlerini kırıp çıkmasıydı. Huzur... Evet, huzurdu gözlerini nemlendiren. Çorak toprakların yağmurla buluşması. Önce yüreğini yıkamıştı rahmet. Sonra sesini. Kendine yabancı gelen sesine, çocuğu yıllardır aşinaydı adeta. Meryem artık her gün ninni ile uyutuyordu Yusuf'unu. Kara gözlerinin derinliğinde Yusuf'un, kendi hayatını görüyordu. Bir kuyunun dibinde gibi. Çırpındıkça battığı bir kuyu. Ama oğlunun o kuyulara düşmesine izin vermeyecekti. Karanlık, gözlerinden başka bir yer bulamayacaktı. Kucağında özlemi. Kucağında umutları. Vazgeçeceği anda onu sıkı sıkıya hayata bağlayan tek şey. Bir sabah uyandığında hayatta en sevdiği insanı karşısında buldu. Mavi gözlerini ona doğru yöneltmiş öylece bakıyordu. Yüzünde ki tebessümden iyi bir haberinin olduğu belli oluyordu. Günaydın Meryem nasılsın? dedi. Arkadaşının sesinde ki ahenge hayrandı Meryem. İyiyim Selma. Sen nasılsın? dedi. Uyku mahmurluğunu üzerinden yavaş yavaş atıyordu. -Ya özür dilerim. Sana vereceğim haberin heyecanı sabaha kadar uyutmadı da. Erkenden koşup geldim. Malum bugün benim izin günüm. Yarına kadar bekleyemedim kusura bakma. -Yok, Selma ne kusuru. Olur mu öyle şey. Merak ettim haberini. - Hani geçen gün sana bahsetmiştim ya belediyenin yardımlarından. - Evet söylemiştin. - İşte. Oraya senin için başvurdum. Dün akşamda aradılar beni. Başvurumu kabul etmişler. Sana bir ev tahsis ediyorlar. Artık burada kalmana gerek yok. - Allah razı olsun Selma. Senin hakkını nasıl öderim ben. - Sakın bir daha öyle deme Meryem. Biz kardeşiz. - Sağol Selma. - Sen şimdi buradaki eşyalarını toparla. Yarın beraber gideriz tamam mı? - Tamam. Arkadaşının yanağına kondurduğu buse ona hiç hissetmediği bir hissi tattırmıştı. Güven. Evet, o insanlara güvenmeyi öğreniyordu yavaş yavaş. O gün akşama kadar heyecanını dizginlemeye çalıştı. Önünde belki de hayal edemeyeceği kadar huzurlu bir hayat onu bekliyordu. Ertesi gün uyandığında güneş uyanmamıştı hala. Şehir dünden arta kalan çöplerini atarken dışarı o da gönlünde ki çöpleri boşaltıyordu sonsuz boşluğa. Meryem, iyice alışmaya başlamıştı yeni mahallesine. Geçmişi bir küldü onun için. Ve yeniden doğmuştu küllerinden. İlk zamanlar yardımlarla geçiniyordu. Sonra yavaş öğrendi yaşam kavgasını. Hayatın buzlu zemininde ayaklarını dondurmamayı öğrendi. Can yoldaşı bildiği Selma ile ona hayat içinde hayatı veren oğluydu yoluna ışık tutan. En çok gözlerine bakmayı seviyordu oğlunun. O büyüdükçe kara gözleri daha da derinleşiyordu. Kendini bıraksa kaybolacaktı adeta. Benzersiz bir güzellik vardı yüzünde. Meryem önce konuşamadığını fark etti Yusuf'un. Çıkardığı sesler ufak çığlıklardı o kadar. Artık farklı bir çocuğa sahipti Meryem. Çoğu zaman boşluğa öylece dalar gider, annesinin tüm çabalarına rağmen hiçbir tepki vermezdi. Bazense uslu bir çocuk olur yatardı annesinin dizlerine. Soğuk bir kış gecesiydi. Koynuna aldığı yavrusu daha bir başka sarılmıştı ona. Birbirimize tutunursak asla düşmeyiz. der gibi. Meryem sabahın ilk saatlerinde boğazındaki yangınla uyandı. Her nefes alışında, göğsünden aşağıya bir ateş topu iniyordu. Yavaşça doğruldu yatağından. Soğuk duvara tutuna tutuna ilerledi. Telefon ile arasında bir ömür uzaklık vardı adeta. Titreyerek uzandı telefona. Tuşlara basmanın bu kadar zor olacağını tahmin etmemişti. Diğer taraftan gelen sese sadece Yardım et. diyebildi. Sedyenin gıcırdayan tekerlek sesleriyle açtı gözlerini. İç yangını, sönmeye yüz tutmuştu bile. Doğrulmak istedi. Omuzlarına dokunan bir el izin vermedi. Hemen tanımıştı bu elleri. İnce uzun parmakların sahibi Selma'dan başkası değildi. Ambulansın, dar bir koridoru andıran içine doğru ilerlerken, hep uzaktan duyduğu acı siren sesinin içinde buldu kendini. Koluna giren iğnenin acısıyla, kendine geldi biraz daha. Bedeni hafifçe sallanıyordu hastanenin kapısına geldiklerinde. Nefesinin giderek rahatladığını hissetti. Avucunun içi gibi bildiği koridorlarda ilerliyordu. Bir saat sonra kucağında oğlu, eski yatağında yatıyordu. Can yoldaşı Selma'nın gölgesi düşmüştü üzerlerine. İkisi de konuşmuyordu. Meryem oğluna sıkı sıkıya sarılmış, öylece duruyordu. Sonsuz bir sessizlik uzuyordu odanın ortasında. Her şeyin olduğu gibi sessizliğinde bir sonu vardı. Odaya giren doktor, seri adımlarla yaklaştı yatağa. Yüzünde olabildiğince samimi bir hal vardı. Önce Yusuf'un kuzguni saçlarını okşadı. -Maşaallah. Ne kadar tatlı bir çocuk. Allah nazardan saklasın -Allah razı olsun Doktor Bey. -Meryem Hanım biraz daha iyi oldunuz ya. -Şükür. Biraz nefes almakta zorlanıyorum o kadar. -Anladım. Şimdi size vereceklerimi şişirmeye çalışın bakalım olacak mı? -Tamam. Doktor, beyaz önlüğünün cebinden çıkardığı şeylerin, Meryem'in geçmişini yeniden dirilteceğini bilemezdi. Gölgeler arasından çıkan geçmişi gözlerinin önündeydi şimdi. Meryem gözyaşları arasında görüyordu onları. Mavi, sarı, kırmızı balonlar.


Her uğraştan bilginlerin, görmüş geçirmiş adamların da olduğu bir mecliste laf döndü dolaştı, aşka geldi. Filozof Aşk şudur. dedi. Bilim Adamı Hayır, aşk budur. diyerek karşı çıktı. Fakih Hiç olur mu, günaha giriyorsunuz, aşk şöyledir. diye ekledi. Buna cevaben Doktor Rica ederim, aşk böyledir. dedi. Psikolog Fakat aşkın şu şekilde olduğunu unutuyorsunuz. deyince Tüccar İyi de efendim, siz de aşkın bu şekilde olduğunu göz önüne almıyorsunuz. karşılığını verdi. Sanatçı Hepiniz yanlış biliyorsunuz. Aşk şu surettedir. diye çıkıştı. Derken Asker Asıl sen şimdi saçmaladın işte. Çünkü aşk bu surettedir. mukabelesinde bulundu. Meclisteki aşıklar melül mahzun dalıp gittiklerinden sohbete katılamamış, tartışmayı takip edememişlerdi. Bu yüzden seslerini çıkarmadılar. Bir müddet sonra içlerinden biri Ah! diye inledi. Diğerleri de hep bir ağızdan Aaah ah! diye cevap verdiler. Bir dost meclisinde konuklara elma ikram edildi. Konuklardan biri eline bir elma alarak tutup kaldırdı, Bu armuttur. dedi. Diğer konuklardan kimisi güldü, kimisi sövdü. Yalnız biri şaşırmış, elmayı tutan arkadaşına bakıyordu. Elmayı kaldıran adam, şaşkınlıkla kendine bakan arkadaşına öfkeden kızararak Bu armuttur diyorum! diye bağırınca öteki Peki güzel kardeşim. Sen armut diyorsan armuttur. cevabını verdi. Bunun üzerine konuklardan biri Hayır, o armut değil, meyvedir. dedi. Bir diğer konuk Ne meyvesi yahu, bu bir yiyecektir. diye karşı çıkınca bir başka konuk Alay mı ediyorsun? Bu ancak bir maddedir. karşılığını verdi. Nihayet konuklardan biri öfkeyle Siz deli misiniz? Bu sadece bir varlıktır. diye bağırdı. Mecliste bir hayret rüzgarı esti. Dostlarından biri, bağıran adamın kolunu tutarak, arkadaşının sağlığından endişeyle, Sakin ol. Ney sadece bir varlıktır? 'Sadece bir varlıktır' dediğin şey nedir? diye sordu. Maşuk, aşığından yapılması çok zor bir şey istedi. Aşığı daha sözün sonunu dinlemeden Peki, kabul ediyorum! deyince maşuk sevinç gözyaşlarıyla sevgilisine sarılarak Beni zaten bir tek sen anlıyorsun! diye haykırdı. Eski bilgelerden birinin yazdığına göre, içinde bulunduğumuz dünya yaratılmadan çok uzun bir zaman önce, bizimkiyle tıpatıp aynı bir başka dünya daha varmış. O dünyada yaşayanlardan biri bir gün epey düşünmüş, kafa patlatmış, işin içinden çıkamamış ve sonunda Dünyanın varlığını bir türlü aklım almıyor! deyivermiş. Bunun üzerine dünya içindekilerle beraber bir anda yok olmuş. Fi tarihinde İstanbul, Tahtakale'de, sokaklarda yatıp kalkan bir deli yaşıyordu. Bir gün nereden bulduysa eline güzel bir kadın fotoğrafı geçirdi. Bütün Tahtakale'yi dolaşıp fotoğrafı herkese göstererek Bakın, bu benim sevgilim. dedi. Bir müddet sonra bu defa elinde güzel bir araba fotoğrafıyla gezip kimi görse Bak, bu benim arabam. demeye başladı. Daha bir müddet sonra da bu defa Boğaz kıyısındaki yalılardan birinin fotoğrafını Bakın, burası benim evim. diyerek insanlara göstermeye başladı. Sonunda esnaftan nüktedan birileri, belediye başkanının da katıldığı bir törenle, deliyi kadın fotoğrafıyla evlendirdi, araba fotoğrafına bindirdi, yalı fotoğrafına gerdeğe yolladı. Osmanlı padişahlarından birinin saltanatında her evin zemininin farklı döşenmesi adetti. Kimi evin zemini mermer olurdu; kimininki ahşap, kimininki taş. Kimininki de başka bir şeyle döşenirdi. Bazı evlerin zemini de döşenmeyerek çıplak toprak halinde bırakılırdı. Sonraki padişahların devrinde de bu adet devam etti. Her evin ahalisi diğer evlerin sakinlerine kendi evlerindeki zeminin ahvalinden, şartlarından bahsederek övünür yahut yakınırdı. Beriki ötekinin, öteki berikinin evindeki zemine aşina olmadığından kavgaya tutuşurlardı. Sonunda halk hepten birbirine girdi. İnsanlar Mermer şöyledir!, Ahşabın hali budur!, Hayır efendim, taş üstünde gezinmek başkadır! vesaire iddialarla vuruşmaya, kan dökmeye başladılar. Devrin budala padişahı çareyi evlerde zemin olmasını yasaklamakta buldu. Evlerde zemin olmayınca da insanlar üstüne basıp dikilecek şey bulamaz oldular. Bir grup kanalizasyon işçisi, lağımda çalışırken kokudan rahatsız oldu. Kokunun kaynağını bulmak istediler. Hepsi eline geçirdiği arkadaşının üstünü koklayarak onu pislik kokmakla suçlamaya başladı. Tahsili yüksek ama asabi iki arkadaş bir elmanın rengini tartışmaya başladılar. Kırmızıdır, hayır yeşildir derken birbirlerine girdiler. Yoldan geçen bir meczup ahvali görünce yetişip Yahu ne kavga ediyorsunuz? Elmadır bu, elma! deyiverdi. Harun Reşid zamanında Bağdat Tımarhanesi'nde tabipler, bir delinin iyileştiğini diğer delilerin ona deli demeye başlamasından anlardı. Meşhur bir masalda güzel bir kuğu yavrusu; çirkin ördek yavrularının arasına düşer, biçimsiz muamelesi görür ve çok üzülür. Bir diğer masaldaysa çirkin bir ördek yavrusu; güzel kuğu yavrularının arasına düşer, biçimsiz muamelesi görür ve Aslında ben daha güzelim. Ama onlar güzelliğimi kıskanıyorlar. diye övünür. Dördüncü Murat devrine tarihlenen, yarım kalmış bir el yazmasında o zamanlar halk arasında epey yaygın olan bir oyunun oynanışı anlatılır. Bin sayfa olan yazmanın ilk sayfasında oyunun genel kuralları, geri kalan kısımdaysa istisnalar yazılıdır. Köylünün birine misafirlikte bal ikram etmişler, içinde sinek görünce tiksinip yememiş. Evine giderken yolda bok görmüş, biraz eşeleyince içinde altın bulmuş. Sevinip cebine atmış. Aşık olduğu gül öyle nazik, öyle narin, öyle hassastı ki bülbül; değil onu koklamak, incinir korkusuyla ona şarkı bile söylemiyordu. Bülbülü yeşil boyalı kafese koymuşlar. Vatanımdayım sanmış. 1994'te İstanbul, Fatih'te doğdu. Samiha Ayverdi Anadolu Lisesi'ni bitirdikten sonra 2012-2017 yılları arasında Kadir Has Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde Reklamcılık okudu. Halen İstanbul Üniversitesi'nde Amerikan Kültürü ve Edebiyatı tahsil etmektedir. Uzun yıllar çeşitli konvansiyonel ve yeni medya kuruluşlarında altyazı ve dublaj çevirmeni olarak çalıştıktan sonra kitap çevirmeye başladı. Birçok çevirisi arasında Hazar Sözlüğü, Klasik Osmanlıca manzum aslından nesren günümüz Türkçesine aktardığı Yusuf ile Züleyha, İngilizce asıllarından tercüme ettiği Karanlığın Yüreği, Kvaidan, Ludwig Wittgenstein ve Hemingway İtalya'da da bulunmaktadır. Romancı da olan Daniş'in biri ödüllü olmak üzere Serçelerin Ölümü ve Yeryüzü Blues adlı iki romanı vardır.


Her şey geçiyor Münevver. Gün doğuyor, gün batıyor, bugün canında neyi taşıyorduysan kıymık misali, eskiyip gidiyor. Bak ömür de geçiyormuş. Geçmez zannederdik, damarlarımızda akan gençliğin kanı bizi yarı yolda bırakmaz zannederdik. Oysa bak, biz bu dünyadan geçtik Münevver. Alıp verecek az bir soluğumuz kaldı. Çok vaktim yok kalamam yanında, biliyorsun göremem onu. Sana veda etmeye geldim. Son kez gözlerinin içine bakmaya, ellerinden yediğim lokmalara teşekkür etmeye, bu hikayeye bir nokta koymaya geldim. Ben hep geldim Münevver, biliyorsun, Sefer gitti, sen delirdin, ben geldim. Ne kadar uzağa gitmişsem en başında, o kadar da gerisingeri geldim. Ne kadar sıkı tutuyorsun elimi. Gözlerinde fer kalmamış, ölecek diyorlar üç beş güne ama kollarının kuvveti hala yerinde demek. Gitmemi istemiyorsun belli. Oğlun gelecek birazdan, gitmeliyim. Kafamı kaldıramam Münevver, bakamam yüzüne. Ya onun gözlerinden bir ışık taşıyorsa gözlerinde, ya çehresi benziyorsa birazcık bile olsa. Ya ağzını açsa, kelimelerin aralarına nefes boşlukları koyarak konuşuyorsa, ya o da istiyorsa dünyayı kurtarmayı, o da pençesindeyse bir kara sevdanın. Nasıl derim bu yollar daha önce yüründü. Nasıl tutar dizlerim, dilim nasıl döner? Ondan parçalar görmek beni seneler sonra mahvedemez mi sanıyorsun? Unutmak ne mümkün Münevver. Para, hırs, mal, mülk hepsi geçiyor bir noktada. İnanmazsın, saçlarının güneş sarartmış buklesi bile sönüyor. Ama insanın gönlü neyden geçtiyse o kalıyor. İnsan toprağa giriyor, çürüyor hatta, iki üç kemik parçası kalıyor geriye bu gürbüz etten. Alacağı varsa bir insanın, hayattan, aşktan, nefretten; kapatılacak hesaplar kapanmıyor Münevver. Ellerimin heyecanı, gözlerimin kederi, içimin dumanı. Biliyorsun ki benim ondan alacağım var. Boynundaki fotoğraf makinesinin ipi kesmeye başlamıştı artık. Beton gibi makine yapıyorlar diye düşündü ağrıyan omzunu ovuştururken. Muhtar da geliyordu karşıdan, aman ne iyi. Şimdi bir ton tantana, açıkla açıklayabilirsen. Kültür varlıklarını koruma de, fotoğraf çekiyorum belgelemek için, devlet istiyor de. Şurada toplasan elli hane yaşamaz bu köyde, eski, yıkık, yıpranmış neyiniz var de. Belki birkaç konak, Rumlardan kalma taş ev, şansımız varsa bir iki sütun. Muhtar söyler söylemez anladı neyden bahsettiğini, aklında beliren tek bir yer. Herkesin yolu oranın önünden geçer tam ortasında köyün. Fotoğrafçı filmleri değiştirdi kahveden çıkmadan. İkram ettikleri çayın dibindeki soğuk kısmı kafasına dikti. Hadi bakalım diye düşündü mutlaka, bu sefer ne bulacağız. Vardıklarında gülmek istedi, kahkaha atmak, buranın bir ev bile olmadığını söylemek istedi. Önünde durdukları yangın harabesine bakarken, bunun artık bir kültür varlığı olmadığından emindi. Emindi ama muhtar da öyle olduğundan emindi. Bu harabenin ardında bir hikaye vardı yıllar boyu külün temizlenmesini engelleyen. Her evinden çıkanın göz göze geldiği bir hikaye. Vaktim var dedi fotoğrafçı, misafirhanede uyurum bu gece. Gerisingeri döndüler kahveye. Yaşlı genç, çoluk çocuk. Zaten bildikleri, yüzlerce kez dinledikleri bu hikayeyi hala ilk günkü heyecanla dinlemeye hazırdılar. Fotoğrafçı da hazırdı. Yok Münevver, günah çıkartmaya gelmedim ben. Zaten olanlar kimin sevabı, kimin günahı artık Allah bilir. Seneler geçti beni o trene bindirdiğin günün üstünden. Git, hayatını başkalarına kurban etmeden git deyişin hala çınlar kulağımda. Ben gittim, hayatımı kurban etmedim. Ama seni benden geriye kalan yıkık dökük ne varsa ona mahkum ettim. Seni, Sefer'e mahkum ettim. Her şey Füsun'un yaraları iyi etmesi ile başlamış. Füsun, saçlarını güneş kıskanır Füsun, bastığı toprak yeşillenir Füsun, gözleri birer elmas Füsun. Ellerinin şifalı olduğunu fark edince dehşete kapılmış önce. Böyle mucizeler her kula nasip olmazmış, bilirmişler bunu. Bir öğrenince kanında yıllar yılı taşıya geldiği bir efsun var, haftalarca çıkmamış odasından. İnsanoğlunun kendinden yüce şeylerden korkması lazım gelir, Füsun da bunu bildiğinden olsa gerek korkmuş, çok korkmuş. Sanki elleri, gözleri, tutacak birini yakalarından öldürecek sanmış. Kimseye yanaşmaya razı gelmemiş bu yüzden. Kendini kapattığı odacıktan dışarı adımını atmamış. Çok yalvarmış annesi, bak kızım sen benim kızımsın, senden bana zarar gelmez dediyse de dinletememiş. Halbuki yeteneğinin sınırlarını bilmekten çok uzakmış Füsun. Birini gerçekten öldürebilir mi mesela sadece isteyerek, yoksa bir acıları dindirmeye mi yarıyor parmaklarının ucunda kıvıldayan efsun? Eskiden beridir ufacık kağıtlara kargacık burgacık yazılan muskalar yoluyla mı işliyor acaba, yoksa ancak hakkında hikayeler duyduğu batının süpürgeli, uzun şapkalı kadınlarının ellerindeki sopalar ile mi? Bilememiş. Bilmek istememiş. Kendine yabancı kalmış. Git gide uzaklaşmış onun olduğuna inandığı her şeyden. Bir başına, dört duvarda haftalar hatta aylar geçirmiş. Devran döner Füsun kendini yer bitirirken bir araba varmış köye. Meğerse odasından çıkmayan kadının namı yedi düvele yayılmış. Ankara'dan geliyormuş araba, üst düzey bir memur demişler, kimse belki hayatında memur görmemiş o vakte kadar. Arka koltukta uzunlamasına yatırılmış çelimsiz bir oğlan. Babası kucaklamış oğlanı, Füsunun kapısına varmış. Ölecek demiş, hatta öldü sayılır. Sen onu yaşatsan da öldürsen de başım üstüne. Benim elimde tek atımlık bir kurşun kaldı demiş, ya iyi edersin onu ya da burada, bu kapının önünde hastalıktan önce soğuk alır canını. Füsun kendimi değil sizi korumak için girdim bu duvarlar ardına demek istemiş. Bak yıllar oldu ellerim beton duvarlardan başka bir şey tutmayalı. İçimde dönüp duran büyüler dillerime varıyor, zor yutuyorum. Korkuyorum bu dört duvar sizi benden korumayacak. Korkuyorum, bırakın beni. Ama adam vazgeçmemiş. Kapının önünden ayrılmamış. Yeminler etmiş Füsun o kapıyı açmayacağına, büyüler fısıldamış kilitler açılmasın diye. Ama kendi kendinin takatini tüketmiş sonunda. Varmış açmış kapıyı sonuna kadar. Bakmış kendi yaşlarında, esmer bir delikanlı. İçerideki döşeğe yatırmalarına müsaade etmiş, sonra da çıkartmış herkesi. Ne yaptı, nasıl yaptı bilinmez tam iki gün sonra sapasağlam yürüyerek çıkmış delikanlı odadan. Sefer'miş adı. Onunla birlikte Füsun da çıkmış. O an, ayağı karlar kaplı taş yola değdiği o an karar vermiş kaderinden kaçmamaya. İlk iş annesine varmış, sarılmış öpmüş. Sonra hayatında önemli, annesinden sonra kim geliyorsa ona, çocukluğunun tozlarla kaplı günlerinde kimin ellerinden tuttuysa, kiminle bölüştüyse yediği tek bir lokmayı bile, ona. Bu hikayenin seyrini baştan uca değiştirecek olana, ölümün ve yaşamın arasında kararı veren kişiye, Münevver'e. Fotoğrafçı sürekli yenilendiğinden kaçıncıyı içmekte olduğunu bilmediği çay bardağını elleri arasında döndürdü. Sobaya en yakın onu oturtmuşlardı ama ellerini bir türlü ısıtamıyordu işte. O sırada Füsun'un uzun kış günlerinde parmaklarının uçlarında gezinen büyüyü nasıl susturduğunu düşündü. Onun da böyle uyuşuyor muydu elleri acaba, dokunduğunu anlamaktan aciz hale mi geliyordu? Ne kadar çabalarsa çabalasın o da ısıtamıyor muydu? Onun gibi yattığı yatakta tekrar yatmayan birinin Füsun'un verdiği kararı anlaması beklenemezdi ama düşünmeye çalıştı, dört duvar. Ama pencereler ama pervazlar ama perdeler. Ama ellerin değecek neredeyse ama fersah fersah uzakta. Montunun cebinden bir çakmak buldu çıkarttı. Parmaklarına tuttu, ısınsınlar diye değil, Füsun'u anlar mıyım diye, merakından. Geçip gitmeyecek sandığım anlar oldu benim. Bir fotoğraf karesindeymişiz gibi hep orada, o şekilde kalacağız, hep öyle hissedecek hep öyle var olacağız sandığım. Ne büyük yanılgılar bunlar Münevver, ne büyük cehalet. Oysa bak, hala hissediyorum kapıdan dışarı adım attığım ilk günü, ayaklarım kar sularından çoraplarıma kadar ıslak, üzerimde kim bilir kaç senelik bir yelek. Ben delirmiştim, ayağımı o karlara basana dek, deliydim ben. Sanki yaşamak nedir yeni baştan öğrendim. Sen de biliyorsun oradaydın. Bana yaşamak nedir Sefer öğretti. Beni tuttu kollarımdan ayağa kaldırdı. Onun sevgisi benim karnımı doyurdu, üstümü giydirdi, içimi ısıttı. Sen de ben de, bugün ne kaldıysa o zamanlardan geriye, içimizde taşıyadurduğumuz, Sefer bize ne bıraktıysa odur. Biliyorum Münevver, konuşmaya çalışma boşuna, biliyorum, sana yalnızca bir kucak kül bıraktı. Füsun kendini kapattığı evden bambaşka biri olarak çıkmış. Sadece Füsun değil, Sefer de. Babasının Ankara'ya dönme planlarına karşı gelmiş. Tek çocuğuymuş adamcağızın, elindeki tek varlığı. Gitmek istemiyorum diye diretince elinden bir şey gelmemiş. Okumuş, tahsilli bir adammış Sefer. Böyle kuş uçmaz kervan geçmez, alaca bir dağın tepesinde toplasan elli hane bir köyde, vazgeçecek sonunda diye düşünmüş babası. Yine de oğlunu öylece bırakıp geri dönmemiş. Köyün tam ortasına iki katlı kocaman bir ev yaptırmış. Sefer de köyde okullu çocuklara ders vermeye, ihtiyacı olana dilekçe yazmaya, ufak tefek getir götürü yapmaya başlamış. Ama vaktinin çoğunu Füsun'la geçirirmiş. Dağlara çıkarlarmış bazen, eteklerinde böğürtlenler, dağ çilekleriyle dönerlermiş. Üstlerinde mayhoş bir sevda, dillerinde şarkılar. Sefer şiirler okurmuş kış gecelerinde. Upuzun, sonu gelmez şiirler. Baharı, kuşları ve aşkı anlatan şiirler. Füsun'un büyüler yaptığı söylenir o vakitler. Dışarıda kar yağarken saksıdaki menekşeyi açtırırmış. Sırf Sefer sever diye, yaz günü karnabahar yerlermiş. Ucu bucağı olmayan bir mutlulukmuş ahvalleri. Ama uzun sürecek türden değil. Gerçek mutluluklar daima kısa sürenlermiş. Şimdi bir tas çorba koyuyorlar, içini ısıtsın diye. İyi insanlara benziyor hepsi, eğer hep birlikte kafayı üşütmedilerse, bu hikayeyi biri uydurmuş olmalı mutlaka. Belki arazisi değerlidir evin, belki altına biri bir şeyler gömmüştür seneler önce. Belki de evin sahibi hatırası yok olmasın istemiştir, ucundan bir hayata tutunma çabası işte. Muhtar nerden buldu getirdiyse bir battaniye koydu fotoğrafçının omuzlarına. Devlet adamıdır diye düşündü, hatta memur belki de. Gördüğü saygının Sefer'in babasının hatırasından ileri geldiğini hemen anladı fotoğrafçı. Ama yorgundu, itiraz edemedi. Ben öylesine sıradan, hani kastta belki sizden bir üstte biriyim diyemedi. O yaz, Füsun'un evden çıkışından sonraki ilk yaz. Bir şeyler olmaya başlamış. Ekinler boy vermemiş, sular kirli akmış çeşmelerden, yağmurlar kesilmiş. Ellerinde avuçlarında ne varsa gitmiş köylünün. Tarladaki mahsulü, meradaki hayvanı, hepsi telef olmuş. Sebebini Füsun'a yormuşlar. Allah'ın gücüne gitti ölümden insan döndürmek demişler. Başlarına bir lanet sardı sanmışlar, Allah'ın gazabını üzerimize çekti kız demişler. Sefer'in hayata dönüşüne karşılık, Füsunu öldürelim demiş içlerinden biri. Büyünün sırlarının sır kalması gerektiğine inanan biri. Füsun ölürse her şey normale dönecekmiş, inanmışlar buna. Söylenenler Münevver'in kulağına çalınmış bir gün. Bir çeşme başında mahzun mahzun otururken. İçindeki oluru olmayan sevdaya lanetler ederken. Ah şu efsun benim kanımda gezseydi de çıkartıp yok etseydim kalbimi, mahvetseydim ne varsa ona dair. Yapamayacağını bilirmiş Münevver, uzaktan göz süzüp iç geçirmekten başka elinden hiçbir şey gelmezmiş. Allah Sefer'i onun kaderine yazmamış. Böyle avuturmuş kendini. Ama söylenenleri duyunca, Füsun'a bir şey olmasın istemiş. Ucunda sevdanın ilmek ilmek düğümü de olsa Füsun yaşasın istemiş. Bir gece vakti iki üç parça nesi varsa bir bavula tıkmış Füsun. Münevver tek elbisesini, kenardaki üç beş kuruşunu bir de boynundaki muskasını vermiş Füsun'a. Gözlerinden öpmüş, bir elvedaymış bu. Git, demiş, yaşamak için, arkana bakma. Ben hep burada olacağım, tam arkanda, sana yönelen bütün bıçakları kırarken. Aşağı kasabadan kalkan son trene yetişmiş Füsun. O gün, biliyorsun, Sefer'e benimle gel deseydim, gelirdi. Ellerinden tutsaydım, bana artık burada hayat yok deseydim. Ya da en azından bir hoşça kal deseydim. Gittiğimi bilseydi Sefer, hem onun hem kendi hayatımı kurtarmak için gittiğimi. Onu ne mahvetti biliyor musun Münevver? Bilmemek. Beni nasıl odalara kapattıysa bilmediğime olan dehşetim, onu da parça parça etti. Şimdi soruyorsundur, neden gel demedim ona. Diyemedim. Üzerimdeki laneti nereye kadar yanımda taşıyacağımı Allah bilirdi. Atladığım kuyunun dibi belirsizdi, onu da peşimden sürüklemek istemedim. Dilimdeki büyüyü kandaki zehri akıtır gibi akıtmak istedim, olmadı. Ben, bu büyü nereye aitse oraya aittim. Ben Sefer kurtulsun istedim. Onu kapımın önünde karlar içinde gördüğüm ilk günden beri, ben hep Sefer kurtulsun istedim. Yapamadım Münevver. Ama çok iyi biliyorsun ki sen de yapamadın. Füsun gidince her şey normale dönmüş. Neredeyse her şey. Nereye gitti nasıl gitti bilen kimse çıkmamış. Aramışlar bir süre, dağlara, derelere bakmışlar, gözleri hep onu aramış. Bir süre sonra bulamayınca vaz geçmişler. Bir anda buharlaştı, havaya karıştı zannetmişler. Ama Sefer vaz geçmemiş. İnanamamış önce. Füsun onu bırakıp gidecek değilmiş kesin bir iş varmış bu işte. Allah'ın işidir karışma dedilerse de dinlememiş. Günler, geceler geçmiş. Sefer bir iz bulamadıkça daha da kaybolmuş. Sanki kendini tüketmiş içten içe. Eninde sonunda bütün çırpınmaları korkunç bir umutsuzluğa bırakmış yerini. Ama Münevver hiç ayrılmamış Sefer'in yanından. Dağlara mı gidecek, yanında gitmiş, üşüdü mü ateş yakmış, aç mı doyurmuş. İçinde biriktirdiği bütün sevgiyi ona vermiş. Evinin bahçesine güller dikmiş Sefer'in, yoldaki çakılları temizlemiş ayağına batmasınlar diye. Ama Sefer görmemiş. Hiç çiçekleri koklamamış, önüne bakmadan yürümüş. Sanki bir böcek gibi içinde canlı olan neydiyse yürümüş gitmiş, bir kabuğu kalmış geriye. Sefer bittikçe Münevver bitmiş. Ama yenilgiyi hemen kabullenmemiş. Etrafta ne kadar muska yazan, büyü yapan insan varsa gezmiş. Bir çare, bir yol aramış. Füsun Sefere büyü yaptı demiş herkes. Onu kendine bağlamış, kırılmaz. Bir düğümü çözmek demek bin düğüm atmak demek, onulmaz bir dert bu. Dudakları kıvrıldı bu cümleye fotoğrafçının. Daha dün sabah defterine düştüğü notu hatırladı, Devasız dert icat olundu sevgilim, haberin yok mu? Aşk nicedir oluyor icat olundu.'' Ah Füsun, kim bilirdi bir yaralı kuşun bunca bela açacağını. Birbirine orta yerlerinden bağlanmış hayatların kaderin örgüsündeki bir karışıklık ile darmadağın olacağını kim söyleyebilirdi. Ben Füsun'um diye düşündü ellerini birbirine sürterken. Teninde dikenler taşıyan, uzun uykulara rüyalar getiren, yollara düşüp asla geri dönemeyen, benim işte. Defter dolusu yazılar yazmış Sefer hepsi de Füsun için. Bir meltem esse karşı dağdan, Füsun'dan geliyor sanmış. Bir araba geçse sokaktan, bir parça ekmek görse sobanın üstünde, azıcık yemek. Etrafında dönüp duran Münevver'i görmeyi reddetmiş. Bilerek görmezden gelmemiş gerçi, gözleri sahiden görmemiş. Bir perdenin ardından bakıyormuş hayata, hep uzaktan, hep alaca. Münevver bir yol bulana kadar sürmüş bu. Uzaklarda bir yerlerde, büyünün sırrına ermiş biri ona gerçeği fısıldayana kadar. Ateş. Doğumun ve ölümün rengi. Yaşamın sonu ve başlangıcı. Yakacaksın onu demiş kadın Münevver'e. Ne varsa ondan kalan, her şeyi, herkesi yakacaksın. Ateş sen olacaksın. Sen de yanacaksın bu belli, fakat yakacaksın da. Çocuğun için yapacaksın demiş. O vakte kadar bilmiyormuş Münevver bunu. Öğrenmiş öğrenmesine ama bunu bilmek hiçbir şeye çare olmamış. Kanayan yaraya merhem diye basamamış çocuğunu çünkü bütün sevgisini Sefer'e verip tüketmiş. O zaman anlamış elinden bir avuç kor olmaktan başka bir şey gelmeyecek. Yakacak, yıkacak ama yaşayacak. Bir gece, sabaha karşı, güneş doğdu doğacak o tan yeri kızıllığında, ateşe vermiş evi. Dumana uyanan komşular koşmuşlar, dereden su taşımışlar kova kova. Biri girip yıkıntıların içinden çıkartmış Münevver'i. Sefer üst kattaymış. İçine çökmüş ev. İçin için yanmış. Aradan günler geçtikten sonra bile hala kızgın kor parçaları bulmuş insanlar yıkıntıda. Münevver büyüyü kırmış. Füsun'a dair ne varsa, kim varsa yakmış. Hayır Münevver. Katil değilsin sen. Bunu içinde bir yara olarak taşıdın bunca yıl, en sonunda kanser etti seni. En iyi ben bilirim seni delirten ne. Bak saçlarımı boyuyorum senelerdir. Sefer rengini çok severdi, şimdi birazcık aksa boya aynalara küsüyorum. Bakamıyorum aksime Münevver, gözleri değmiş gözlerime, elleri tutmuş ellerime bakamıyorum. Bizim alacağımız kaldı bu hayattan, yemin olsun, senin, benim, Sefer'in. Hatta belki şimdi kocaman adam olmuştur oğlunun. Benim hala karıncalanıyor avuç içlerim. Beynimde senelerdir süren bir zonklama. İs karası elbiseler giyiyorum, matemim bu benim. Bu benim acım Münevver bu benim lanetim. Fotoğrafçı devamını duymaya hazırdı. Füsun döndü desinler, bir enkaz bir bebek kalmış geriye bıraktığı adamdan, o da tuttu kendini astı desinler diye bekledi. Evet evet ya da kendini kapatsın tekrar bir yerlere. Uçurumlara atsın kendini, köprülerden atlasın, şarampollere yuvarlansın. Ahı tutsun ya da bütün köyün üzerine kara bulutlar salsın, yedi göbek çocuklarına bile gün yüzü göstermesin istedi. Füsun bir şey yapsın istedi fotoğrafçı, var olsun istedi. Oysa hikaye burada bitmişti. Herkesin yüzünde ezbere bildiği bir yolun sonuna varmış olan yolcunun rahat, huzura ermiş ifadesi. Yol burada bitti, ben artık yolcu değilim. Misafirhaneyi gösterdiler fotoğrafçıya, birkaç saat uyusun, zaten şurada ne kaldı şafağa. Sabah ilk iş enkazın fotoğraflarını çekti, her açıdan. Kaç film doldurdu, kaç kare, kaç deklanşör sesi. Elinde gazetesi, sabah kahvaltı namına bir bardak çay içecekti. Bir pastanede oturmuştu, sonra kalkıp gidecek istifa ediyorum diyecekti. Dayanamıyorum. Ben Füsun'um enkaz enkaz gezmek alnıma yazılmış. Üçüncü sayfada bir cinayet haberi. Bir kadın hastanede yatan birini öldürmüş. Böyle şeyler her gün olur diye düşündü, neden haber yapmışlar ki bunu. Yazının devamını okudu. Elini alnına koymuş kadın. Hasta ölmüş. Tek dokunuşuyla. Ah Füsun. İnsanları iyi ederdi senin büyün. Demek hala bir şeyler öğreniyorsun, bu yaşında bile. Olmasından korktuğun ne vardıysa oluyor demek. Kendini durduramıyorsun, üzerine kapılar kapatmak kilitler vurmak kar etmiyor. Demek alacağını böyle tahsil ediyorsun. Ellerin ölüm getiriyor demek Füsun. Bunca sene sonra, ellerin hala ölüm getiriyor. 2000 yılında Balıkesir'de doğmuştur. Yazın hayatında çok yeni olmakla beraber şimdiye kadar öyküleri Aşkar, Muhayyel gibi dergilerde yayımlanmıştır. Yazdığı şeyleri beğenmek ve başkalarına utanmadan okutmak konusunda hala sıkıntılar yaşamaktadır. Yüksek öğrenimine Orta Doğu Teknik Üniversitesi psikoloji bölümünde devam etmektedir.


Kısaca muz her şeydi. Her şey muzdu. Muz Cumhuriyeti bir cumhuriyet olmadan önce, Kalenjinliler olarak bilinen yüksek dağların arkasında, balta girmemiş ormanların içinde yaşayan bir insan topluluğuydu. Kalenjinlilerin dış dünyayla bağlantıları olmadığı gibi evlerinden başka mülkleri yoktu. Para kullanmıyor, ihtiyaç duydukları şeyleri birbirleriyle takas ediyorlardı. Herkes toprağa ihtiyacı kadar ekip dikiyor, toprak bereketli ve bol olduğu için herkese fazlasıyla yetiyordu. Kalenjinlilerin bir devleti yoktu. Aralarındaki sorunları İhtiyar Bilge Kalenjin çözüyor, mutlu mesut yaşayıp gidiyorlardı. Bu düzen Kalenjin'e Movutula ailesinin gelmesiyle değişti. Movutula ailesi, Movutula takvimine göre bundan yetmiş yıl önce Armenya'daki iç savaştan kaçarak gelmişti Kalenjin'e. Savaşın olmadığı dönemlerde mutluydular. Geniş toprakları, bu toprakları işleyen çok sayıda köleleri vardı. İhtiyar Movutula yaşlanmaya başlayınca işten güçten elini çekmişti. Sorumluluğu oğulları Büyük Kwabena ve Baba Otieno'ya bırakmış, kendini vazgeçilmez tutkusu aslan avına vermişti. Artık her gün beline kasaturasını, omzuna dulbırakan tüfeğini takıyor; ormana aslan avına gidiyordu. Bir gün yine aslana yaklaşıp tam ateş edecekken dulbırakan tutukluk yapmış, bunu fırsat bilen aslan tarafından acımasızca parçalanmıştı. Böylece dulbırakanın son dul bıraktığı kişi kendi eşi olmuştu. Movutula ailesi bu elim olaya oldukça üzülmüş, günlerce yas tutmuşlardı. Hatta daha sonra Kurnaz Makafui tarafından bu olay takvim başlangıcı olarak kabul edilecekti. İhtiyar Movutula'nın ölümünden sonra Armenya'da iç savaş çıkmıştı. Savaş her yanı saman alevi gibi sarmış, çoğu kişi bu yangında can vermişti. Can verenlerin arasına Baba Otueno ve Hızlı Luo da katılınca Movutula ailesi ülkeyi terk etmişti. Aile, Büyük Kwabena liderliğinde sarp dağları aşmış, geçilmez vadileri geçmiş, bir haftalık yolculuktan sonra Kalenjin'e gelmişti. Movutula ailesinin yeni yurtlarına alışması uzun sürmedi. Kendilerine bir ev yaptıktan sonra dede mesleği tarımla uğraşmaya başladılar. Ayrıca boş zamanlarında yaptıkları, Kalenjinlilerin yabancısı olduğu bambu sapından kolye ve ahşap ev eşyalarını ihtiyaç duydukları şeylerle takas ediyorlardı. Böylece Movutula ailesiyle Kalenjinliler arasında sıkı bir dostluk kuruldu. Hatta İhtiyar Bilge Kalenjin Kurnaz Makafui'yi yanından ayırmıyor, çözemediği meseleleri ona danışarak çözüyordu. Herkes hayatından memnundu. Bu durumdan sadece Bilge Kalenjin'in oğlu Onyengo memnun değildi. Topraklarına sonradan gelen bu topluluğun el üstünde tutulmasını yadırgıyor, özellikle Kurnaz Makafui'nin güvenilmez bir adam olduğunu söylüyordu. İhtiyar Movutula'nın ormanda aslanlar tarafından parçalanmasından yedi yıl sonra Bilge Kalenjin sıtmaya yakalandı ve yaşlı bedeni hastalığı kaldıramayarak son nefesini verdi. Şimdi ortada bir sorun vardı. Onun yerine kim geçecek, insanların sorunlarını kim çözecekti? Günlerce bu mesele tartışıldı. Bir kısım insan bu işi Bilge Kalenjin'in oğlu Onyengo'nun yapması gerektiğini söylerken, bir kısmı da Kalenjin'in çözemediği meseleleri danıştığı kişi olan Makafui'nin yapmasını söylüyordu. Çoğunluk Makafui'den yana olunca Kalenjin'in yeni büyük bilgesi Makafui oldu. İnsanlar Makafui'den memnundu. Herkesin problemine çözüm buluyordu. Karıyla koca kavga edince ikisini azarlayıp barıştırıyor, şehir meydanında taşkınlık çıkaran gençleri bir güzel paylıyor, ebeveynlerinin lafını dinlemeyen çocukların kulaklarını çekiyordu. Hatta tarım sektörüne de canlılık getirmiş, yetiştirdikleri güzel muzları komşu ülke Kontigon'a götürüp, kullanmaya başladıkları Kontigon parası karşılığı satmaya başlamışlardı. Bu işten iyi para kazanınca Makafui tarafından diğer ürünlerin yetiştirilmesi yasaklandı ve sadece muz yetiştirilmeye başlandı. Neticede babası Büyük Kwebana son nefesinde muz! demişti. Neden başka bir şey değil de muz? Yani muza sırtını yaslayanın sırtının yere gelmeyeceğini söylemek istemişti. Makafui babasının son sözünden bunu anlamıştı. Kurnaz Makafui'nin devletleşme yolunda ilk önemli çalışması güvenlik alanında oldu. Başında kardeşi Tek Göz Wombua'nın bulunduğu, kendisine bağlı bir güvenlik birimi oluşturdu. Artık her türlü asayiş olayına onlar bakıyor, Makafui de diğer işlerle ilgileniyordu. Kıymetli Kalenjinliler, kardeşlerim! dedi avazı çıktığınca. Konuşmasını bitirmemişti ki meydanı güvenlik güçleri bastı ve bütün eylemcilerin ellerini bağlayıp götürdüler. Makafui bu olaya oldukça sinirlenmişti. Bunlara esaslı bir ders vermek gerekiyordu. Öyle bir ders vermeliydi ki bir daha kimse böyle bir şeye kalkışmamalıydı. Birkaç gün boyunca ne yapacağını düşündü. Sonunda isyancıların başı olan Onyengo'nun idam edilmesine karar verdi. Ertesi gün şehir meydanında Onyengo'nun darağacındaki cansız bedenini görenler gözlerine inanamadı, herkes korku içinde derin bir sessizliğe gömüldü. Sadece Makafui'nin amcaoğlu Özgür Omondi Makafui'ye yaptığının yanlış olduğunu, Onyengo'nun böyle bir cezayı hak etmediğini söyledi. Ayrıca kendisinin artık Movutula ailesinin bir mensubu olmadığını söyleyerek orayı terk etti. Bu olaydan sonra Kalenjin halkı ikiye bölündü. Bu bölünmede muz önemli bir etken oldu. Yeni yönetimi destekleyenler muz taraftarları yani vatanseverler, desteklemeyenlerse muz karşıtları yani vatan hayinleri olarak isimlendirildi. Muz artık yeni düzenin sembolü haline gelmişti. İnsanlar yeni düzen taraftarı olduğunu göstermek için muz, diyor başka bir şey demiyorlardı. Bu yüzden yakalarına muz rozeti takıyor, üzerlerine muz özlü kokular sıkıyor, ellerinden muzu eksik etmiyorlardı. Hatta hazırlanacak olan anayasanın ilk maddesi de muza dairdi. 1. Muz kötüdür, demek en büyük vatan hayinliğidir ve cezası ölümdür. 2. Muz Cumhuriyetinin yönetimi Movutula ailesine aittir. 3. Her Muz Cumhuriyeti vatandaşı kanunlara uymak zorundadır. 4. Muz Cumhuriyeti bir cumhuriyettir ve bölünmez bir bütündür. 5. Bu maddeler değiştirilemez, değiştirilmesi teklif dahi edilemez. Teklif etmenin cezası ölümdür. Muz Cumhuriyeti artık devlet haline gelmişti. İlerleyen zamanlarda Kurnaz Makafui, başında kardeşi Tek Göz Wambua'nın olduğu güvenlik teşkilatını daha da güçlendirdi. Teşkilatın yarısını iç güvenliği, yarısını da kendi güvenliğini sağlamakla görevlendirdi. Ayrıca diğer ülkelere satılan muzları takip etmek için Muz Bakanlığı kurdu. Onun başına da diğer kardeşi Cüce Olusegun'u getirdi. Daha iyi muz nasıl yetiştirilir? sorusuna cevap arayan Milli Muz Vakfının başına da kız kardeşi Güzel Hailemariam'ı getirdi. Bu kişiler de işlerin takibi ve hızla çözüme kavuşturulması için yanlarına çok sayıda börekrat aldı. Bu arada Makafui yaşadıkları evin bir devlet adamına yakışmadığını, koca devletin buradan yönetilemeyeceğini söyleyerek muz kabuklarından kendisine devasa bir köşk yaptırdı. Yani sistem tıkır tıkır işliyordu. Her ne kadar seslerini çıkaramasalar da toplumda bu gidişattan memnun olmayanların sayısı her geçen gün artıyordu. İnsanlar muz taraftarları ve muz karşıtları olarak ikiye ayrılmış, kardeş kardeşe düşman olmuştu. Halk, devlet tarafından kendilerine verilen, kişi başı günlük bir kilo muzla yetinirken yöneticilerin muz kabuğundan köşklerinde her türlü yemeği yediği herkesin malumuydu. Ayrıca muz satışından elde edilen gelirin Milli Muz Vakfına aktarılarak Movutula ailesi tarafından iç edildiği dilden dile dolaşan bir dedikodu haline gelmiş; dedikoduyu çıkaranlar her ne kadar muz düşmanı, vatan hayini! ilan edilse de bunun önüne geçememişlerdi. Makafui'nin en büyük zevki boş zamanlarında korumalarını alıp halkın arasında dolaşmaktı. O gün yine şehir meydanında dolaşıyordu. O sırada bir kişi Makafui doğru söylüyor, ona inanın, o yalan söylemez! diye bağırdı. Bu sözler Makafui'nin hoşuna gitti ve adama her gün bu şekilde bağırmasını söyleyerek yüklü miktarda para verdi. Bu olaydan sonra her köşe başında Makafui doğru söylüyor! diye bağıran, Makafui'nin yaptığı icraatları sıralayan ve maaşlarını devletten alan haberciler türedi. İhtiyar Movutula'nın ormanda aslanlar tarafından parçalanmasından yirmi yıl sonra, Muz Cumhuriyetinde birçok devlet kurumu kurulmuştu. Muz Müdürlüğü, Muz Araştırma Merkezi, Muz Yüksek Okulu bu kurumlardan bazılarıydı. Kurum sayısı arttıkça giderler de artmış, bu da vatandaşa açlık ve parasızlık olarak yansımıştı. Devlet artık insanlara bir kilo muzu bile veremeyecek hale gelmişti. Bu durum insanların yöneticilere karşı öfkesini artırıyor fakat kimse korkudan sesini çıkaramıyordu. Şehir meydanında, annesinin yanında yürüyen bir çocuk muz kabuğuna basıp kaydı ve yere düştü. Canı yanan çocuk muz kötüdür, diye bağırıp ağlamaya başladı. Annesinin onu susturmaya çalışması da işe yaramadı. Çocuk muz kötüdür, diyor başka bir şey demiyordu. Bir süre sonra yanlarına güvenlikçiler geldi ve uluorta suç işleyen çocuğu cezalandırmak için annesinden almaya çalıştılar. Anne çocuğunu vermemekte direniyor, güvenlikçiler çocuğu almaya çalışıyor, çocuk muz kötüdür, diye bağırıyordu. Şamatayı duyan herkes koşup şehir meydanına gelmişti. Kalabalıktan bazıları güvenlikçilere onun daha bir çocuk olduğunu, ne dediğini bilmediğini söylese de bu, güvenlikçileri sinirlendirmekten başka bir işe yaramadı. O sırada kalabalıktan biri muz kötüdür, diye bağırdı. Onu bir başkası izledi, onu da bir başkası... Kalabalık hep bir ağızdan muz kötüdür, diye bağırmaya başladı. Güvenlik güçleri ne yapacağını şaşırmıştı. Birlikte slogan atan ve üzerlerine yürüyen kalabalığı dağıtamayacaklarını anlayınca kaçmaya çalıştılar. Ancak hepsi de kalabalık tarafından linç edildi. Yürüyüşe geçen kalabalığın başında tanıdık bir isim vardı. Bu, Makafui'nin amcaoğlu Özgür Omondi'den başkası değildi. Bu sefer kalabalık aynı sloganlarla devlet dairelerine saldırdı. Tüm devlet dairelerini yerle bir edip kaçamayan börekratların işini bitirdiler. Ayaklanma çıkmadan önce havayı koklayıp sessiz kalan insanlar, rüzgarın Omondi liderliğindeki isyancılardan yana estiğini görünce isyancılara katıldı. İki saat öncesine kadar Makafui doğru söylüyor, diye bağıran haberciler bile şimdi en büyük yalancı Makafui, diye bağırıyordu. İsyancıların hedefinde şimdi Makafui vardı. Devasa kalabalık muz kötüdür, sloganlarıyla Makafui'nin köşküne girdi. Ancak köşkte kimse yoktu. İsyan çıktığını duyan Makafui aile fertleriyle beraber sırra kadem basmıştı. Ancak bu durum isyancıların muz kabuğundan köşkü yerle bir etmesini engellemedi. İlerleyen zamanlarda ülkede muza dair ne varsa hepsi yok edildi. Şehir meydanındaki muz heykelleri yıkıldı, tarlalardaki muz ağaçları söküldü, yakalardaki muz rozetleri çöpe atıldı. İnsanlar muzu hayatlarından tamamen çıkardı. Muz Cumhuriyetinde bir devir sona ermişti. Halk baskıdan ve emeğini sömüren kan emicilerden kurtulmuştu. Artık daha özgür, daha şeffaf ve insancıl bir yönetimin oluşturulma zamanı gelmişti. Uzun tartışmalar sonucu, özgürlük mücadelesinde kendilerine önderlik eden Özgür Omondi'yi kendilerine lider seçtiler. Omondi lider seçildikten sonra kendisine ait bir güvenlik birimi oluşturdu. Ülkenin tek geçim kaynağı olan tarımı yeniden canlandırmaya çalıştı. Bu amaçla, yok edilen muz ağaçlarının yerine ananas ekildi. Makafui'nin hazırladığı anayasanın yerine kendisi anayasa hazırladı.


Bugün uzun zamandır uğramadığım Ulus'a bir iş nedeniyle gittim. İşim erken bitince içimden bir ses arabayı çocukluğumun geçtiği mahalleye doğru sürmemi söyledi. Saate baktım, bir saat zamanım vardı. Ben de o sese kulak verip, kırdım direksiyonu Hıdırlıktepe'ye... Bentderesi'ne doğru inerken buraların çok değiştiğini farkettim büyük şaşkınlıkla. Soldaki barakalar yıkılmış;yerlerine aslına uygun Ankara evleri inşa edilmişti. Hacıbayram'ın çevresindeki evler de restore edilmişti. Sağ taraftaki yıkımlardan sonra ise binlerce yıllık Roma amfitiyatrosu çıkmıştı ortaya. Şaşkınlığım sürerek ışıklardan karşıya, Hıdırlıktepe'ye doğru sürdüm arabayı. Dönüşüm burada da başlamıştı. Zamana yenik düşerek köhneleşmiş evler birer birer yıkılıyordu yerlerine yenileri dikilmek üzere. Bizim evi aradım meraklı gözlerle; ama geç kalmıştım. O da yıkılmıştı bu hengamenin arasında; molozları henüz kalkmamıştı ama. Arabayı parkedip indim aşağı. Bir kaç adım attım enkaza doğru. Yılların hatırasıyla hamur yapılmış gibi yerde yığılı duran enkaza bakarken adeta bir zaman tüneline girmiş gibi hissettim kendimi. 45 sene öncesine gittim bir anda. Her şey bir filmdeki gibi gözümün önüne gelivermişti... Altmışların sonlarıydı. Hıdırlıktepe'de oturuyoruz. Rahmetli öğretmen babam, İsmet Paşa'da bir okulda öğretmenlik yapıyor. Henüz Ankara bugünkü gibi genişlememiş; Altındağ'ın, Ulus'un şehrin en merkezi yeri olduğu zamanlar. 10 yaşındaki bir çocuğun en büyük eğlencesi ne olabilir ki? Mahalledeki bisikletçiden bisiklet kiralayıp çayırlıkta turlamak. O zamanlar, hele hele Altındağ'da yaşayan bir çocuğun bisiklet sahibi olması hayalden öte değil. Ancak harçlıklarımızdan biriktirip artırdığımız parayla mahallenin bisikletçisine gidip bisiklet kiralayarak bu hevesimizi gidermeye çalışıyoruz. Naci'yi ilk o bisikletçide görmüştüm. Bisiklet dükkanının sahibi, Naci'nin dedesiydi. Arnavut'tu. Ona Anzavur derlerdi. Bir bağırınca bütün mahalle inlerdi. Babası ise fotoğrafçılık yapıyordu. Çok içki içtiğinden annesi babasını bırakmış; Almanya'ya gidip orada tekrar evlenmişti. İlk gördüğüm gün kanım kaynamıştı Naci'ye. Saf bir tarafı vardı. Daha o yaşta sanki yılların yorgunluğunu ve yaşanmışlığını üzerinde taşıyordu. Kısa sürede kardeş gibi olduk, günlerimiz ayrı geçmemeye başladı Hıdırlıktepe'de. Alkolik babasının pek hayrı yoktu Naci'ye. Gündüzleri genelde dedesinin dükkanında geçirirdik. Dedesi öğlenleri 40 kuruş verirdi Naci'ye bir şeyler yesin diye; Dede, 50 kuruş ver de içine katığı biraz fazla koydurayım dediğinde ise bisiklet pompasıyla kovalardı Naci'yi, mahalleyi titreten bağırmasıyla. Bazı akşamlar Naci dükkanın anahtarını çalar, beni çağırırdı. Hemen iki mobilete atlar Ulus kazan biz kepçe sokaklarda tur atardık dedesinden habersiz. Tabii foyamız sabahleyin ortaya çıkardı. Naciiii! Bu mobiletlerin benzinlerine ne oldu? Yine gezdiniz değil mi ulan veletler? diye bağırır, Naci'de Anzavur yine arkamdan taş attı diye söylene söylene gelirdi. Bazen de Denizciler Caddesinden itfaiye meydanına iner, Anadolu'nun dört bir yanından alışveriş için başkente gelmiş bin bir türlü insanın arasından geçerek Gençlik Parkı'na giderdik. Gençlik Parkı bizim için ayrı bir dünyaydı. Cebimizde para varsa lunaparka girip, 10 dakika içinde paramızı bitirerek rahatlar; Gençlik Parkı'nın diğer köşelerinde eğlence aramaya koyulurduk. En çok da Gençlik Parkı Nikah Salonunda tanımadığımız kişilerin nikahlarına gidip sıraya girerek nikah şekerlerini kapmak ve bir köşede hemen mideye indirmek hoşumuza giderdi. Tabii bir kaç nikaha gelip şekerleri alınca güvenlikçiler bizi farkeder; kovalamaya başlarlardı. Yakalanmamanın iki yolu vardı: ya Gençlik Parkının büyük havuzuna atlar bir müddet orada vakit geçirir ya da nikah salonunun yanındaki Japon elma ağacına tırmanırdık. İnin lan aşağı! diye bağıran bekçiyi duymazdan gelir, inmezdik. Nasıl olsa birazdan nöbeti değişecek ve gidecek diye bazen saatlerce ağacın tepesinde beklediğimiz olurdu. 19 Mayıs Stadındaki yüzme havuzu da favori yerlerimizdendi. Ama giriş beş liraydı. Nerede bizde o para? Tabii ki kaçak girerdik havuza. Bazen yakalanır paparayı yerdik;eğer şanslıysak kaçar kurtulurduk üzerimizden sular damlaya damlaya.. Birimiz öğretmenin çocuğu, birimiz sarhoş Hüseyin'in çocuğu, o küçük yaşlarda nam salmıştık mahallede. Herkes bizi bilirdi. Her şeyi paylaşırdık, cepte ve sokakta ne bulursak. Öyle yiğit ve paylaşımcıydı ki Naci.. Paramız yoksa kavun, karpuz, bisküviçalardıkpazar yerinden. Bazen öyle kaptırırdık ki, bir tezgahın üzerinde uyuyakalırdık. Sabah pazarcılar uyandırırdı bizi dürterek.. Günlerimiz aylarımız böyle geçiyordu Naci ile; ta ki bir gün Almanya'ya annesinin yanına gidene kadar. Gideceği gün buruk bir ifadeyle geldi yanıma, seviniyor muydu üzülüyor muydu, belli değildi. Evet Anzavur'dan kurtulup annesinin yanına gideceği için mutluydu ama son bir kaç yılını gece gündüz ayrılmadan geçirdiği arkadaşından, benden ayrılacağı için de hüzünlüydü. Ben de onunla aynı duygular içindeydim. Onun adına seviniyor, ama birden bire yalnız kalacağım için de üzülüyordum. Ama Almanya'ya gitmek ve orada büyümek Naci için bir şanstı. Hiç üzülmeye gerek yoktu. Çocukluk yaşlarını bir aile sıcaklığından mahrum geçiren bu çocuk bunu hakediyordu. Birer damla gözyaşı ile veda ettik birbirimize. Hayatımda büyük boşluk oldu o gittikten sonra tahmin ettiğim gibi. O kadar alışmıştık, o kadar içiçe yaşamıştık ki uzun bir süre, aksi mümkün değildi zaten. Beraber yaptığımız eğlencelerin hiçbirini yapamıyordum tek başıma. Mobilete bile yalnız binmek zevkli gelmiyordu artık. Öte yandan O'nun, anne şefkatinden yoksun geçen çocukluk yıllarının ardından annesine ve düzenli bir hayata kavuştuğunu düşünmek mutlu ediyordu beni. Naci gideli dört beş ay olmuştu. Yine böyle düşüncelerle mahallede dolaşırken, uzaktan birinin bana doğru koşarak geldiğini gördüm. Deri montlu, kot pantolonlu, saçı güzel kesilmiş bu çocuk Naci'ye benziyordu benzemesine de, nasıl olabilirdi ki? Biraz daha yaklaşınca o olduğunu anladım ve ben de koşmaya başladım. Yıllardır birbirini görmeyen iki kardeş gibi sımsıkı sarıldık birbirimize. Ama bir yandan benim şaşkınlığım sürüyordu. Orada yaşamaya gitmişken neden bu kadar erken dönmüştü. Sevineyim mi üzüleyim mi bilemiyordum ve meraklı gözlerle ona baklıyordum bir açıklama bekleyerek. İlk günler güzel gelmiş Almanya. Ev güzelmiş, yiyecek bolmuş ama annesi çalışıyormuş; babası değer vermiyor ve üvey kardeşleri de pek sahiplenmiyorlarmış Naci'yi. O da kendisini buradaki gibi sokaklara vurmuş çok geçmeden. Ama tabii benim gibi bir yoldaşı olmadan. Huylu huyundan vazgeçer mi? Buradaki ufak tefek hırsızlıkları orada da yapmaya kalkmış; birkaç kez yakalanıp uyarı almış. Devam edincepolisten sınır dışı etme kararı çıkagelmiş. Ah be Naci, yapılır mı bu? dedim. Hayatının şansını yakalamıştın. Sana ne elin adamından, sen annene yaslasaydın sırtını. Sıksaydın biraz dişini. Millet oralara gidebilmek için neler yapıyor. Sen dört- beş ay sabredemedin... Kader her zaman böyle fırsat getirmez insanın önüne dedim. Ama olan olmuştu bir kere. Tilki kürkçü dükkanına geri dönmüştü. Ben ondan daha çok üzülmüştüm sanki döndüğüne. O gayet mutlu görünüyordu beni gördüğüne ve tekrar beraber olacağımıza. Ve böylece eski günlere döndük. Tabii artık çocukluktan delikanlılığa geçmeye başlamıştık yavaş yavaş. Eskisi kadar rahat yapamıyorduk her şeyi. Ama ne yaparsak yapalım beraber aynı zevki alıyorduk, yaşımız büyüse de.. Bir yıl kadar sonra bu sefer ayrılık benden geldi. Babamlar Yenimahalle'ye taşınma kararı almıştı. Kısa süre içinde apar topar terkettik çocukluğumun geçtiği mahalleyi. Ama sonuçta Naci ile aynı şehirdeydik yine. Sık sık görüşeceğimize söz verdik karşılıklı ve biraz da bu nedenle ayrılığımız çok zor olmadı. Ama gelin görün ki evdeki hesap çarşıya uymadı. Ülkenin terör belasıyla tanıştığı yıllar başlamıştı. Her gün bir yerlerde adam vuruluyor, bombalar patlıyor, geceleri yollar kesilip sorgular yapılıyordu her iki siyasi grup tarafından. Dolayısıyla rahmetli babamın da her gün sıkı tembihlerinden dolayı okuldan eve, evden okula gidip geliyor;hiç bir gruba katılmamaya çalışıyordum. Bir yıla yakın zaman olmuştu ki bir cumartesi bir yolunu bulup attım kendimi Hıdırlıktepe'ye. Çok değişmiş gibi geldi bana eski mahallem. Hemen Anzavur'un bisikletçi dükkanına doğru koştum. Orada değildi Naci. Mahalleye doğru geçtim tekrar, uzakta birkaç kişiyle konuşur buldum Naci'yi. Nasıl da boy atmıştı öyle bu kısa zamanda? Hararetli bir şeyler konuşuyorlardı üç beş genç kendi aralarında. Beni görünce çok şaşırdı, hemen boynuma sarıldı. Nerelerdesin sen yahu? dedi. Anlattım durumu kısaca. Birden yüzünün şekli değişti. Beni kenara çekti ve biliyor musun, ben komünist oldum dedi. Nasıl yani? demeye fırsat kalmadan anlatmaya başladı hayatındaki değişiklikleri ve yaşadıklarını. Anlatırken gözlerinin içi parlıyordu. O haşarı çocuk sanki yıllardır aradığı kimliğini bulmuş, çocukluğunun bütün acılarını ve ezikliğini yeni kimliğinde eriterek büyümüştü sanki bir anda. Biraz merakla biraz tedirginlikle dinledim anlattıklarını. Karşımdaki delikanlı yıllarımızı beraber geçirdiğimiz çocuk değildi sanki. Ne kadar da değişmişti bu kadar kısa zamanda. Bir yere oturup bir şeyler içtik. Daha detaylı konuştuk olanları ve ülkenin içinde bulunduğu noktayı. Hava kararmaya yakın izin istedim Naci'den, yine geleceğime söz vererek. Ve evin yolunu tuttum tuhaf duygular içinde. Naci çok değişmişti, benim tanıdığım Naci değildi. Ben de büyümüştüm tabii ama o çok daha farklı bir değişim geçirmişti. Sözümü tutamadım, artan şiddet olaylarının da etkisiyle bir müddet gidemedim Hıdırlıktepe'ye. Ama aklım da Naci'deydi. Çünkü her gün kötü olaylar oluyor, gazetelerde ölen gençlerin haberlerini okuyorduk. yine bir hafta sonu erkenden koyuldum yola. Son görüştüğümüz yere geldim ve aramaya başladım gözlerimle onu ama yoktu oralarda. Anzavur'un dükkanına gittim, kapalıydı. Biraz endişelenmeye başladım. Tekrar son buluştuğumuz yere gelmiştim ki o gün Naci'nin yanında olan gençlerden birini gördüm. Hemen koşup yakaladım ve sordum ona Naci'yi. Gözlerini yere dikti ve sustu. Yakasına yapışıp tekrar sordum. Gözlerime kısa bir bakışla bakıp anlatmaya başladı... Naci benden sonra siyasi olaylara daha çok dalmış ve bir polisin öldürülmesi olayına karışmış; kısa zamanda bu haber herkes tarafından duyulmuştu. Olaydan on gün kadar sonra Nacibirden bire ortadan kaybolmuş ve bir daha da Onu gören olmamıştı. Büyük ihtimalle can dostumu bir köşede infaz edip cesedini de yoketmişlerdi... Çocuk daha sözlerini bitirmeden ben kendimden geçmiş, gözlerimden boşalan yaşlardan önümü göremez halde yıllarca beraber yaşadığımız sokaklara doğru koşmaya başlamıştım. Nerelere gittim, ne kadar koştum bilmiyorum; durduğumda sanki son nefesimi verecek hale gelmiştim. Bir kaç dakika nefesimi topladıktan sonra Naciiiiii!! diye var gücümle bağırdım. Uzaklardan bir iki el silah sesi duyuldu, sanki haykırışıma cevap verir gibi. Duramazdım artık burada. Koşarak uzaklaştım Hıdırlıktepe'den Yenimahalle'ye doğru.. Gözlerimden süzülen yaşlarla kaldırımda yürürken bir yandan da söyleniyordum : Ah be Nacim, ne yaptın sen? Nasıl bu kadar daldın bu olaylara? Daha dün seninle mahallede oyunlar oynuyorduk. Ne çabuk büyüdün böyle de dünyayı kurtarmaya soyundun? Biliyorum kısa ömrün boyunca yaşayamadığın bazı duyguları yaşamak, içindeki ukdeleri, ezilmişliği, değer verilmeyişi bastırmak içinbu kadar sarıldın bu işlere.. Böylece mutlu olmaya, kendini değerli hissetmeye çalıştın. Belki hissettin de, ama buraya kadar işte. Ah be oğlum, gelmeyecektin Almanya'dan; hayatını yaşayacaktın orada. Ne halt etmeye geldin ki buralara.. İyi mi oldu böyle? Ben ne yapacağım şimdi? ... Gıyabında Naci'ye serzenişlerim, sitemlerim bittiğinde evimiz uzaktan görünmüştü. Dokunmadan gözlerimin şiştiğini hissediyordum. Boğazlarım da yanıyordu acı acı... Abi, niye ağlıyorsun? diyerek şaşkın gözlerle bana bakan 10 yaşlarında bir çocuk çekti aldı beni daldığım zaman tünelinden, getirdi geri bugünlere. Bir an çocuk bana Naci gibi geldi, ne kadar da benziyordu o zamanki hallerimize. Bir şey yok delikanlı dedim, biraz harçlıkla gönderdim yanımdan, gözlerimi silerken.. Mezarı yoktu Naci'nin ama ben bir iki ayda bir buraya gelip Onu ve eski günleri anacağıma söz verdim kendime...


Sana bu mektubu yıllar sonra niye yazıyorum, bilmiyorum. Uzun yıllar ülkesine uğramamış, Maraş'ın o yağmur kokan sokaklarında dolaşamamış, çarmıha gerilmiş biri gibi her şeye uzaktan acıyla bakan bir adamın susmak zorunda kalışının bedeli diyebiliriz bu sözlere. İnan bana, bu satırları geçmişin hesabını yapmak için yazmıyorum. Seninle karşılıklı oturup geçmişten yahut dünyanın gidişatından konuşabiliriz ama bunu istemiyorum. Parçalanmış bir gerçekliği enine boyuna düşünüp sonra varılan sonucu silip atmak gibi bir şey değil bu. Belki de hep yaptığım gibi kaçak yaşamak. Seninle oturup 80 İhtilali'nden, Mavi Marmara'dan, 28 Şubat'ta uğranılan kıyımdan, Kürt Sorunu'ndan veya şiirin çıkmazlarından konuşabiliriz. Fakat bu, siyah beyaz bir fotoğrafa bakıp fotoğraftaki eşyanın renklerini ayırt etmeye benzer. Ben geçmişe öfke duyulması gereken bir şey gibi değil, bir inancın bedel isteyen bir ritüeli gibi bakıyorum. Geçmiş, hayatımızın içinde bir zamanlar var olan ve asla silip atamadığımız gerçeklik. Yaşanan onca şeyi sunturlu bir küfürle anıp geçmek kime neye yarar sağlar ki? Kolayca unutulan, üstü karalanan bir cümle değildir geçmiş bunu biliyorsun. Hayat, bir şarkının müziğine kendini kaptırıp akıp gitmektir. Kendine geldiğinde her şeyin ne kadar da değiştiğini görüyorsun. Bir dalgınlık, yitmek ve bir şeyi bulmak için aramak ama bulduğunun asla aradığın şey olmaması. Uykudan uyandıktan sonraki o beş dakika süren sersemlik belki de. Ah dostum, yıllardır her şeyi unutmak için geçmişin saçlarını okşayıp duruyorum. Geçmişten bahsetmeyeceğim dedim, yaşananları anlatmıyorum belki ama geçmişin içimde bıraktığı o kekremsiliği anlatıyorum sana biteviye. Hoş gör. ''Dün dünde kaldı cancağızım'' diyen adamın bunu söylerken ne düşündüğünü merak ediyorum açıkçası. Çünkü dün asla dünde kalmıyor. Bazen bir fotoğraf karesinde, bazen bir kitabın sayfaları arasında, bazen de eski eşyaların koyulduğu, tozdan geçilmeyen bir tavan arasında çıkıveriyor insanın karşısına. Dün, ne yaman bir karanlık. Ama her şey apaçık ortada. 80 İhtilali'nin hemen öncesinde Türkiye'den kaçıp İsviçre'ye geldim. Orada her şey normale döndükten sonra bile dönmek istemedim. Çünkü dönüp ne yapacağımı bilmiyordum. İsviçreli bir kadınla evlendim. Adı Olivia. Çocuğumuz olmadı, ne yaparsın işte, Allah dilememiş demek ki. Nasılım diye soracak olursan, durgun su gibiyim. Temizlenmek istiyorum. Dağlanmış bir yara gibi öylece durup yıllardır iyi olmayı bekliyorum. Dalından ha düştü ha düşecek meyve gibiyim. Neden beni arayıp sormadın dediğini duyar gibiyim. Nasıl arardım seni ve diğer arkadaşları? Bir suçlu gibi kaçtım. Yüzünüze nasıl bakabilirdim ki? Sen hapislerde gençliğini yitirdin, Hüseyin'i astılar, Kemal'i döve döve sakat bırakıp ailesine teslim ettiler. Ama ben! Arkama bile bakmadan kaçtım! Aynaya baktığımda o kaçışın lekesi bir lanet gibi görünüyor gözüme. Utanıyorum, kendimden bile saklanıyorum. Yaşamak, bazen kıyısı olmayan denize benziyor, insan boğuluyor da kimse duymuyor imdat çığlığını. Kimi zaman sırt üstü yatıp saatlerce tavana bakıyorum. Bir şeyi arar gibi, bir çıkış kapısı bulmak istercesine. Tavana baktıkça utancım büyüyor. Kaçtığım her şeyi, sizin öfkeyle bakan gözlerinizi, saklandığım geçmişimi görüyorum tavanın yüzünde. İçime bulaşan karanlığı ben bile temizleyemiyorum. Bir yumru gibi boğazıma oturuyor geçmişin bitmek tükenmek bilmeyen kederi. Dışarıda deli gibi yağmur yağıyor dostum. Hatırlar mısın, biz en çok yağmurlu havaları severdik. Okuldan çıktığımızda yağmur yağıyorsa keyfimiz yerine gelirdi. Otobüse binmez, bir sigara yakar, Beyazıt'tan ta Eminönü'ne kadar yürürdük. Her zamankinin aksine yürürken hiç konuşmaz, vatanı ve milleti selamete erdireceğini düşündüğümüz o ateşli konuşmaları bırakıp yağmuru dinlerdik. Yağmurdan kaçan insanlar bize hep tuhaf gelirdi. Rahmetten kaçılır mıymış der, bıyık altından gülümserdik. Senin anlayacağın, geçmişten kaçsam çöl, geçmişe yaklaşsam kuyu. Ben Züleyha mıyım yoksa bir kuyunun hikayesinin anlatılması için birilerinin suçladığı kurt muyum bilemedim. Herkes yarasından kaçmak istiyor aziz dostum. Ama herkes o yaranın tutkunu. Kaçtıkça daha çok seviyoruz yaramızı. Dün dünde kalmıyor cancağızım. Söylediğimiz yeni şeyler aslında geçmişte söylediklerimizin vesikası.


Her şeyi en başından anlatmalıyım. En başından dediysem Adem'den değil, doğumumdan da değil; kırgınlıklarımdan, sızılarımdan, hayatın sillelerinden, güvenimin nasıl boşa çıktığından. Yaşadıklarımı bugünden ibaret sanmayın. Kendimden başka sorumlular vardı. İşin garip tarafı da kendimden başka üzülen yoktu. Her biri hayatımdaydı. Kimse görevini yapmadı. Ama herkes tam yetki aldı. Annem ve babam devamlı tartışma içindeydi. Kendi aralarında sürtüşmeyi geçtim, herkesin içinde de devam ettiriyorlardı. Bir türlü yıldızları barışmıyordu. Kendilerine saygıları tükenmişti. Birbirlerini sürekli incitiyorlardı. Babam, misafirler geldiğinde lafı evirip çeviriyor, en sonunda şu cümleyi muhakkak bağlıyordu. Bizim hanımlarda iş yok, daha hazır ekmeği yiyemiyorlar. Ben büyüyünce hazır ekmeği yiyebilecek miydim, bunu defalarca denedim. Beni dünyaya iki neden için getirdiklerini anlamıştım. İlki tartışmalarının bitmesi içindi, ikincisi ise eve bereket getireceğime inanmalarıydı. Bir kurtarıcı rolündeydim. Ama onların sadece çocuğu olmalıydım. Onlar bunu anlamamıştı. Dünya kadar yükle beni yaşama salmışlardı. Oysa küçücüktüm. Benden sonra iki çocukları daha oldu. Onlara abla yerine yedek annelik yaptım. Babama da yedek eştim. Onun çocuğu gibi hissetmedim. Annemden alamadığı sevgi ve ilgiyi bende karşılıyordu. Bana hiç evlenme diye baskı uyguluyordu. Kapıda onu ben karşılıyordum. İşten sonra birlikte vakit geçiriyorduk. Giydiği kıyafetleri bile bana soruyordu. Annem bir köşede yaşamına devam ediyordu. Ara ara babamla tartışıyor, sonra ne halin varsa gör diyordu. En çok ona kızıyordum. Onun hem anne hem de eş görevini yapıyordum. Ona benzemek istemiyordum. Güçlü biri olmalıyım diyordum. Gün boyu kuyruğu dik tutma çabası içindeydim. Gece yorganı başıma çekiyor, güçlü durma çabasının verdiği yorgunlukla gözyaşlarımı siliyordum. Sabahları bütün neşemle, yıkılmaz direklerimle yaşamayı sürdürüyordum. Bunların yanında üniversiteyi de yaşadığım şehirde okuyordum. Bir yandan derslerimle ilgileniyor bir yandan da ailenin hangi derdi varsa onun peşinden koşuyordum. Çok nadir arkadaşlarım oldu. Onlarla bir türlü bağlantı kuramıyordum. Özellikle hemcinslerimle. Başta ağzı sıkı gibi görünüyorlardı. Kanca atsan çekemezsin kelimeleri, sıkıştırsan hık demez, eli ayağı bir pabuca girmez, bir bakıma öyle görünür, sonra bir bakarsın dilinin kemiği yoktur, gevşektir gıcırdar sürekli, bakla da ıslanmaz ağzında, leb demeden söyler her bir şeyi. Söylemeden önce aşk olsun, çıkmaz benden sırrın der. Nerde görülmüş der. Saysan hepsine bir bahane üretir. O bir kere oldu der. O sayılmaz der. Der de der. Ağız kalabalığı yapar. Bu yüzden içimdekileri de ne söyleyebildim ne de gösterebildim onlara, erkekler desen akılları hep aynı yerde. Bir kişiyi hariç tutuyorum. Veli ile kampüste tanıştım. Gülünce kısılan gözleri vardı. İlgiliydi benimle. Bir şeyler anlattığında ırmaklar akar, temizlerdi içimdekileri. İlişki dengeliydi. Yükler omzumda kalmıyordu. Mezuniyet sonrasında daha önce gitmediğimiz bir kafeye götürdü, evlenme teklifi etti. Dizinin biri yerdeydi. Yukardan çok komik gözüküyordu. Aynı zamanda da çok endişeli. Yüzük olanca güzelliğiyle bana bakıyordu. Ben de muhtemel geleceğe. Evde daha fazla kalmak istemiyordum. Çok düşünmeden kabul ettim. Bir sevinci vardı ki Veli'nin, sanki büyük bir hayalini gerçekleştirmiş gibiydi. Keşke sevinci hep öyle kalsaydı. Ailemden uzak yerde oturmaya karar verdik. Veli beni anlıyordu. Bazı zamanlarda derinlerime kadar hissettiğini düşünüyordum, bazı zamanlar da yüzeyden baktığına tanık oluyordum. Diğer ilişkilerde olan tartışmaya gerek durmadan da anlaşıyorduk. İşten hangimiz erken gelirse yemeği yapıyordu. Bulaşık daima onda oluyordu, düzen ve temizlik bende. Yorgunluktan sızıyorduk. Ara ara işyerindeki olayları anlatıyordum. Can kulağıyla olmasa da bir türlü dinliyordu. Bana da hak veriyordu. Daha ne isteyeyim. Ama o bir şey istiyordu. Çocuğumuz olsun diyordu. Arkadaşlarının çocuklarıyla oynamayı çok severdi. Bense henüz daha erken diyordum. Bu konuda ayrıştık, aramızda bir soğukluk oluştu. Fırtınasız bir ilişki yoktu. Tatsızlıklar olurdu. Aldırış etmedim. Birkaç ay geçmedi ki midem bulanmaya, başım dönmeye başladı. İkide bir kusuyordum. Şüphelenmeye başladım, hemen eczaneye koştum, hamilelik testi istedim, hayırlı olsun dedi eczacı, tepki vermedim. O gün testi yapamadım. Sabaha kadar döndüm, durdum yatakta. Günün ilk ışıklarında, cesaretimi topladım, sonuç pozitifti. Başımdan aşağıya kaynar sular indi. Çocuk istemiyordum. Daha kendimi iyileştirememiştim. Bir çocuğa bakma yükümlülüğünü kaldırmak istemiyordum. Hastaneye gittim. Bebek daha beş haftalıktı, yasal olarak aldırmanın herhangi bir suçu da yoktu. Veli ile çok büyük kavga ettik. İkna edemedim. Daha hazır değildim. Eskiler anneyi doğurganlığı nedeniyle tanrı gibi görüyordu. Bu yüzden daima merhamet bekliyorlardı. Anne yüzünü çevirirse tanrının yüz çevirmesi gibi kalbe gölge düştüğüne inanıyorlardı. Annelik için uygun değildim. Kızgındım çocukluğuma. Annem gibi olmak istemiyordum. Annem gibi yaşamak istemiyordum. Bundan çok korkuyordum. Ayaklarımın üzerinde bir yaşam inşa etmek istiyordum. Bu kadar okudum, onun da boşa gitmesini istemiyordum. Arkadaşlarım çocuk olduktan sonra işi bırakmıştı. Ayşe kilo almıştı. Buluştuğumuzda iki cümle kuramıyorduk. Ya çocuk mızmızlanıyor ya da konu hep çocuğa dönüyordu. Çocuklarından başka hayatları yoktu. Tek bir hayat vardı, onu da çocuğuna adıyorlardı. Yatırım için düşündükleri de oluyordu, yapamadıkları hayalleri onlar üzerinden gerçekleştirmek isteyenler de çıkıyordu. Kendime itiraf edemesem de o günlerde ağır işlerle, hareketli meselelerle meşgul olmaya başladım. Çok geçmedi ki şiddetli karın ağrısı ve kramp içinde kıvranmaya başladım. Hemen hastaneye geçtim, bebek düşmüştü. Eşim direkt beni suçlamasa da gözlerindeki ağır ithafı hissediyordum. Hazır değildim, bunu bir türlü anlamıyordu. Çocuk tek taraflı yapılmayacağını da kabul etmiyordu. Geleceğe dair ortak düşüncelerimiz buğulanmıştı. Kendimizi işe daha çok verdik. Akşamları aramızdaki konuşmalar azaldı. Birkaç yıl geçmişti. Bu böyle gitmezdi. İçime korku bürümüştü. Yalnız kalmak istemiyordum. Çocuk yapalım dedik. Sonra sonra fark ediyorum ki bu çocuk da bir kurtarıcı rolündeydi. Annem olmamak isterken ondan belirtiler bir yerde beni yakalıyordu. Mehmet doğdu. İlk üç gün yüzüne bakamadım. Gözleriyle karşılaşmak istemiyordum, gözleri açık olmadığını bildiğim halde. Yalnızca dudaklarına dikkat kesiliyordum. Emzirirken bir şey olmasını istemiyordum. Tomris Uyar'ın çocuğu süt boğulmasından ölmüştü. Milyonlarca vakadan biriydi. Büyük acıydı. Bir acı daha yaşamak istemiyordum. Bir vicdan azabı daha duymak istemiyordum. Düşen bebeğe haksızlık yaptığımı düşünüyordum. Ona yaşama hakkı vermediğimi, fakat Mehmet'i yaşamaya kabul ettiğimi içten içe söylüyordum. Mehmet'in suçu yoktu, ama ondan çıkarıyordum duyguyu. Ona çok mu görev yüklüyordum? Yaşayabilmem için şarttı. Kendimi toparlamak için büyük mücadele verdim. Üç günün sonunda yüzünü tamı tamına gördüm, öylesine güzeldi ki, güzel olduğunu dile getirdiğim anda vicdanım düşük bebeğime karşı davranışlarımı getiriyordu. Mehmet'e yaptığım en ufak iyilik, aklıma düşük bebeğimi getiriyordu; ne büyük bir duygu çatışmasıydı. Mehmet doğduktan sonra her şeyin daha iyi olacağını düşünüyordum. Gel gör ki evdeki hesap çarşıya uymadı. Veli benimle ilişkiyi tamamıyla kesti. Saç rengimi açtım, kontur oluşsun diye de siyah bir elbise giydim. Fark etmedi bile. Yüzümde yaralar çıktı, beyaz giydim. Onu da görmedi. Görünmezlik pelerini giymediğime göre başka seçenek yoktu, beni önemsemiyordu. Kapsama alanı dışındaydım. Ben de artık uydumu değiştirdim. Fark ettim ki eğer iki kişi anlaşamıyorsa ne çocuk onları bağlıyordu ne de başka bir şey. Uzatmaya gerek yoktu. Bunun için önce bir annenin çocuktan ayrı kalınca nasıl davranacağını görmem gerekiyordu. Bunun üzerine kitaplar okudum, videolar izledim, seminerlere katıldım. Söylemler tanık olmayı karşılamıyordu. Sokağın girişinde kuşçuya girdim. Kafeste bir anne iki de tüyleri yeni beliren yavru kuş vardı. Yalnızca anne kuşu satın almak istediğimi söyledim. Adam şaşırdı. Emin misin abla, yavruyu verelim dedi. Yok dedim, anneyi istiyorum. Kafesiyle beraber eve götürdüm. Bir anne kuş yavrularından ayrılınca nasıl davranıyor, onu görmek istiyordum. Annelik sadece insanda mı kutsallık atfediliyordu, bilmek istiyordum. Hareketlerine, sesine dikkat ettim gün boyu. Huzursuz gözüküyordu kafesin içinde. Bunun yeni bir yere geldiği için mi, yavrularından ayrılmak için mi yaptığını çıkaramadım. Huysuzluğu yaşamı bırakmış gibi de değildi. Boşanma süreci beklediğimden hızlı gerçekleşti. Veli'den son kez de olsa bir çaba bekliyordum, barışmasak da yılların hatırına ufak bir hareket yapabilirdi, az da olsa bu hareket beni iyileştirebilirdi. Fakat yüzünde yaprak bile kıpırdamadı. Jest ve mimik yoksunu değildi. İşler değişti. Ailemin yanına dönmek istemiyordum. Birkaç sokak ötede bir ev kiraladım. Aile apartmanıydı. Beni bu süreç çok zorladı. Sokakta yürürken etrafımdan geçenler sanki hep benim hakkımda konuşuyorlar gibiydi. Dul diyorlardı. Uyumsuz kadın diyorlardı. Eşi on numara adammış, nasıl geçinemediğime şaşırıyorlarmış. Delik deşik eden bakışlarla da muhatap oluyordum. Ahlak bekçiliği yapanlar, bana en çok onlar köstek oluyordu. Kendi hayatlarından daha çok başkasının hayatlarına müdahale etme peşindeydiler. En çok onlara kızıyordum. Bir de anneme. Bütün rolleri bana bırakmıştı, bir köşeye geçmiş dinleniyordu, bu görevler beni zincirledi. Annem gibi olmayacağım adındaki koruma kalkanımı ne kadar sıkı tuttuysam da başarılı olamadım. Ben ya başkasının yedek eşiydim, ya yedek annesi, ya çocuğunun eşi, ya eşinin çocuğu, ya Mehmet'in annesi. Benim bir adım, benim bir hayatım vardı. Kendimi başkasının hayatından tanımlanmak istemiyordum. Bu annemden kalma bir izdi. Silinmeyen bir izdi. Kabullenmeyi denedim. Başka da çarem yoktu. Bir yerde okumuştum. Yağmurun ilk ıslattığı yerde su çıkarmış. Çünkü kaynak yağmuru çağırırmış, kendi aslına çekermiş. Benim de bütün yeni acılarım çocukluğumdaki kaynağa ulaşırdı. Beni tutar çekerdi oraya. Eski boku ne kadar çok deşersen deş daha çok kokuyordu. Ama geçmişi düşünmemek elimden gelmiyordu. Tarih boşlukları ve noksanları kabul etmiyor diye sürekli dolduruyordum onları. Mehmet'i çok seviyordum. Ama diğer anneler gibi taparak sevmiyordum. Onu varlığı için seviyordum. Ona haksızlık ettiğim için değildi. Kreşe gidiyordu. Çok zekiydi. Onun her halini seviyordum. Doğduğundaki vicdan azabım dinmişti. Dilime tam getiremesem de bazen iyi ki ilk bebek düşük oldu diyordum. Yoksa ikinci çocuk istemediğimden Mehmet'i doğurmazdım. Sonuçta ilk bebeği tanımıyorum ve benim için yabancı. Ama Mehmet capcanlı. Bunu diyebilmek bana acı veriyordu. Ama gerçek buydu. Bu azap da beni çürütüyordu. Toplum normlarını yakalamaktan usanmıştım. Veli'yle aynı mahalledeydik bir hafta bende bir hafta onda kalıyordu Mehmet. Ona boşanmamızı anlatırken doğru bir yöntemle anlatmayı denedik. İki evin olacak dedik. Bu iki evde de bir odan olacak. Babanla ben sadece ayrı evde yaşayacağız dedik. Başta kabul etmese de oda alıştı. Mehmet tutuk bir çocuktu, ama öyle tatlı öyle tatlıydı ki, makas alırdı her gelen. Beni çok iyi dinlerdi. Ona içimi de açardım nasihat de verirdim. Haylaz bir çocuk gibidir insan kalbi, laf dinlemez ama eğitilebilir dedim Mehmet'e sen sen ol büyük acılara gebe kalma. Anlamıyordu ki temizim, sadece dinliyordu. Bir de soru soruyordu. Bir kalp neden haylaz bir çocuğa benzer ki diyordu? Büyüyünce göreceksin diyordum. Ellerini sonuna kadar açıp bu kadar mı büyüyünce diyordu. Evet diyordum. Mehmet, korumacı bir anne olmadığımdan hayata daha kolay hazırlanabilirdi. Üniversiteye giderken peşinden koşan, yediğine, içtiğine karar veremeyen bir çocuk olmayacaktı, iyi yanıydı. Bu benim için teselliydi. Yaşamın çekiciliğine kaptırdığım günler bir elin parmağını geçmezdi. En çok buna üzülüyordum. Buruşuk elbiseler giymeye başladım, açıkça anlaşılıyordu, yaşamak umurumda değildi. Boğuluyordum nefes aldıkça, yanağımı yaslıyordum yalnızlığa. Saçlarımı kısacık bırakmak istiyordum, boynumun kenarları geliyordu aklıma, boynumun kenarları hassas çizgimdi, onları açık bırakmak istemiyordum. Soğudum çalışmaktan. Bir rekabet, hırs ve dizginleri elinde tutma çabasından. Hiçbir şey eskisi gibi değildi artık, bir düzine ışık dolusu oda karanlık geliyordu. Duyguların da raf ömrü vardı. Silkelenmek icap ediyordu. Kış uykusundan kalkmanın, ipe sapa gelmez, çizmeyi aşan duyguları zapt etmenin zamanı gelmişti. Kendimi baştan aşağı iyileştirmeye karar verdim. Yıllardır meselelerin etrafında dolanıyordum. Her an tetikte, bitimsiz bir çaba içindeydim. Hayatın sillesini yiyordum. Sabır taşım çatladı. Özellikle ailenin, zarif bağlarla kurduğun ilişkilerin temelini bir arkeolog edasıyla titizlikle, ciddiyetle ve de umutla inmek gerektiğini, yüzeyin yanıltıcı olduğunu, derinlerde yatan cevheri ortaya çıkarmak gerektiğini düşünüyordum. Gördüğümüz şeyler gördüklerimiz miydi gerçekten, belki gördüğümüzden daha güzeldir her şey. Bu düşüncelere hep kitaplar götürdü beni. Düşüncelerin peşine takılmak nedense iyi hissettiriyordu. Yardım almaya karar verdim. Google'da arattım. En yakındaki danışmanlık merkezine gittim. Girişte panoya iddialı bir cümle eklemişlerdi. Alışılmış şeyleri uğurlama duygusu içindeydim. Bana kabullenmeyi önerdi. Psikolog yeniyetmeydi. Üsten bir bakışla, yapmacık hareketler içindeydi, daha kendi mesleğini kabullenememiş kişi bana neler söylüyordu. Kendine hayrı yoktu. Anlamadığım şey herkes psikolog oluyordu. Seansta çok durmadım. Bunun gibi birkaç daha psikolog gördüm. Ya kimyamız uyuşmuyordu ya da anlamak yerine yargılamaya çalışan bakışlarla karşılaşıyordum. Yine de umudum diriydi, sonunda birini buldum. Gassalın elindeki meyyit gibi itimat etmemi istemişti. Bu ilginç cümlesi beni kendisine çekmişti. Kabul ettim. Zedelenmiş güven duygumu onarmaya başladı. İçini deşmek, masaya sermek kolaydı. Ona anlattıkça gerçek duygularıma yabancı olduğunu anladım. Benimle konuşurken dua fısıldar gibi özenli konuşuyordu. Dalı ince bir şakayıka yaklaşır gibiydi. Her şey anlatılamazdı. Ama anlatılabileceklerin her birini sırayla döktüm. Buralardan gitmek istediğimden bahsettim, bambaşka bir ülkeye. Fakat Mehmet'in varlığı beni durdurduğundan, onu alıp da gidememekten, kararsızlıklarımdan. Erkek olmanın daha kolay olmasından. Anneliğin sorumluluğundan. Seans yetmiyordu. O hafta geçmek bilmiyordu. Her seans sonrası hafifliyordum, konuşmak bazı meseleleri halletmiş gibi de şartlandırıyordu. Bu seanslar sırasında beklerken Necip ile karşılaştım. Benim için silik bir tipti. Konuşmaya çalışıyor, çoğunlukla yanıt bile vermiyordum. Bu kaba bir davranış mıdır aldırış etmiyordum. Kendime o kadar yoğunlaşmıştım ki, etraftakiler figüran bile değildi. Hele ki yeni bir erkek Allah esirgesin diyordum. Beni hep bu büyük cümleler zorladı. O gün danışmanlık merkezine biraz erken gitmiştim. Lavaboya geçtim. Yan odada Necip'in sesi geliyordu. Küçüklükten beri sevilmediğinden ufak bir ilgiyi sevgi sanarak bağlanmaya başladığından bahsediyordu. İlgi göstermeyen insanlara daha çok yaklaştığını kendini sevdirmek için mücadele ettiğini söylüyordu. Sevilebilmek onun için hayatın birinci seçeneğiymiş. Hep bir sonraki hareketini düşünmek zorunda kaldığını açıklıyordu. Keyif alamadığından şikayet ediyordu. Bazı günler karar alıp karakterini baskılıyor, ufak bir unutmada eski haline döndüğünü, insanlardan yüksek puan alma çabasından nasıl kurtulabileceğini soruyordu. Kendisi olarak konuşabilmeyi istiyordu Necip, öyle kabul edilebilmeyi. Yaşamanın uzun bir sancı olduğunu söyledi. Delilik geldiğinde bastırdığını, duyguları taşkınlık derecesinde açığa vurmak istediğini de. Kendini insanlara açıklamaya yeltendiği durumları azaltmaya çalıştığını, ne ifade ne de bütünüyle izaha gerek olmadığını bildiği halde bunu sürekli yaptığını söyledi. O sıra biri daha lavaboya geldi. Çıkmak zorunda kaldım. Necip'e içim ısınmıştı. Yüzü nasıldı acaba, hiç dikkat etmemiştim ki, gölgeliydi hatırladıklarım. Onunla kendimi hayal ederken buldum. İki yaralı insan. Baskın karakter olduğum görünüyordu. Bu her türlü yaşamı kolaylaştırabilirdi. İpler elimde olduktan sonra gerisi basitti. İnsanların göğsünü açıp içindekilere bakamadığımız için tamı tamına tanıyamıyorduk, bu yüzden hayatıma samimi insanları seçiyordum. Seans çıkışında selam verdim, seansımın bitişini beklemesini söyledim. Bir yerde kahve içtik. Bu kez dikkatli baktım. Eli yüzü düzgündü. Karşısındakine ilgi gösteriyordu. Ortak konulara gelince sohbeti de çekiliyordu. Numaramızı aldık. Eve geçtiğimde, bugünkü sohbet için teşekkür ederim mesajını attı. Ben de teşekkür ettim. Bana düzenli olarak bir film sahnesi, bir video kesiti atıyordu. Duygusaldı hepsi. Liseliler gibi mesajlaşmayı sevmiyordum. Telefonla veya yüz yüze konuşulabilirdi. Ara ara buluşmaya devam ettik. Aramızdaki bağ gün geçtikçe sağlamlaştı. Mehmet de sevdi Necip'i. Bir gün yine diz çöktü. Erkekler böyle çok komik görünüyordu. Yüzük parıldıyordu. Geleceği düşünmedim bu sefer. Olur dedim. Çok sevindi. Sevincini paylaştım. Düğün istemedim. Aile arasında nikah kıydık. Yabancı ülke falan bana göre değildi, bir kenara fırlatıp attım. Çocuk istedi Necip, yaşımız geç olmadan dedi, Mehmet'e de kardeş olur. Mehmet'in abisi vardı, ondan bahsetmedim. Olur dedim. Çorap söküğü başlamıştı, birbirini takip ederdi. Ne yapayım, yargılamayın, başka türlü yaşamayı bilmiyorum. Ümit Köksal, 1993'te Ordu'da doğdu. Altı aylıkken, ailesiyle İstanbul'a göç etti. Lisans ve yüksek lisans öğrenimini Karabük Üniversitesi İmalat mühendisliğinde tamamladı. Küçükçekmece Geleneksel Sanatlar akademisinde Ebru Sanatı eğitimine devam ediyor. Bir şirkette fakülte süresi kadar yüksek üretim mühendisi olarak çalıştı. Assalam Zanzibar'da Genel Sekreter Yardımcısı görevini yürütüyor. Nasıl Yazılır adlı bir podcast programını dinleyiciyle buluşturuyor. İlk kitabı Bakakaldığı Yerlerin Sıradanlığı Eylül 2021'de Uzam Yayınları'ndan; ikinci kitabı Yüzümde Kaybolan Gölgeler Haziran 2023'te Fabrik Kitap'tan çıktı. Muhayyel, Aşkar, Ve Sanat, Post Öykü, Olağan Hikaye, Şiar dergileri ve Edebistan. com'da öyküleri yayımlandı. 2019 yılından itibaren Seferber dergisi editörlüğünü yürütüyor.


Terlik: i. . Evde giyilen, hafif, genellikle arkalıksız ayakkabıdır. Rahat, yünden, yumuşak bir terlik giyin. Terliklerini sürüye sürüye uzaklaştı. Bir sırrı sürüklüyor terlikler tıpır tıpır. Ev içi kullanım için düşünüldüğünden hafiftir, rahattır, zeminden alınacak soğukluğa ve sıcaklığa mani olur. Evde uzun süre ayakta kalındığında taban düzleşmesini engellediği için baldırların ağrımamasını sağlar. Dışarıda kullanmak için uygun değildir, en fazla dışarısı için yapılanlarla bakkala, fırına gidilebilir. Yağmuru, karı, sıcağı, soğuğu hemen emer. Zaten önü ve arkası açık olduğu için ayak daima dışarısıyla temas halindedir. Hele ki sıcak çöllerde, kaynamış asfaltta, yağmurda ve karda kullanılması kesinlikle önerilmez. Bot: i. 1. Küçük gemi. 2. Gemilerde kıyıya gidiş geliş için kullanılan sandal. Şişme botlar balıkçılık, avcılık, denizcilik gibi birçok hobi için üretilir. Şişme botlar düşük ağırlıklarının yanı sıra katlanabilir özellikleri ile taşınabilme konusunda diğer teknelerden üstündürler. Ahşap ve fiber teknelere göre oldukça ekonomiktir ve ciddi fonksiyonel farkları vardır. Sekiz metrelikleri yaklaşık otuz kişi alır. Deniz üzerinde en fazla onbeş saat dayanabilir. Açık denizlerde insan taşımaya müsait değildir. Daha çok kısa mesafeler için üretilir. Hele ki otuz kişiliklere kırk-elli kişi doldurulması tehlikelere davetiye çıkarmakanlamına gelir. En ufak bir fırtınada ya da dalgada hemen alabora olabilir. Tel Örgü: Dikenli tellerden yapılmış engel: Tel örgülü avlumun kapısında bir Ford durdu. Tel örgü bir sınırı belirlemek için kullanılır. Sınırı belirlemek aynı zamanda yasak ve yasak olmayanı belirlemek demektir. Bu yüzden öncelikle bir uyarı simgesidir; koruduğu alanın ihlal edilmemesi gerekir. Tel örgülerin rahatlıkla ihlal edilebilir olması görüldükten sonra jiletli ve elektrikli olan daha profesyonelleri üretilmiştir. Jiletli tel, dikenli teller ile birlikte kullanılır. Özel mülkiyet ya da devlet kurumlarında kullanılan jiletli teller kötü niyetli kişilerin o bölgeye girmesini engeller ve caydırıcılık özelliği taşır. Bölgeye girmeye çalışan kişiler jiletli tele takılacağı için vücutlarında çizikler ya da derin yaralar açılabilir. Bu bölgelere girip suç işleyecek kişileri jiletli teller caydırır. Güvenlik önlemleri için gerek duyulan jiletli teller beton direklerin üzerinde kullanılır. Elektrikli çit sistemleri, düzenli olarak akım üreten güç ünitesi, akımı ileten teller ve topraklama siteminden oluşmaktadır. Akımın toprağa yönelmesini engellemek için izolatörlerden yararlanılır. Sistem hayvanlar, özellikle domuzlar için rahatsız edicidir; hayvanları zararsız elektrik akımına maruz bırakarak çitten uzaklaşmasını sağlar. Lastik 2 tabanlı ayakkabı giyenleri pek etkilemez. Ancak aşırı güvenlik tedbirleri çerçevesinde voltaj artırılarak değenlerde şok etkisi yaratılabilir. Çadır: i. . . 1. Barınmak maksadıyle yere çakılmış kazıklara keçe, kalın bez, kıl dokuma veya deri gerilmek suretiyle açık havada kurulan, kolayca sökülüp taşınabilir barınak: Göçebe çadırı. Asker çadırı. İşçi çadırı. el-Cezire ortasında bir aşiret çadırına rastgeldim. Sahne, büyük ve işlemeli bir hakan çadırının içidir. Kocaman çadırın içi gittikçe soğuyordu. Çadırın özü güneşten, fırtınadan, yağmurdan, kardan vs. korumak olmakla birlikte geçici bir barınaktır. Günümüzde daha çok doğa yürüyüşü, dağ tırmanışı, kamp gibi etkinliklerde kullanılır. Artık nüfusları iyice azalmış olan göçerler de kullanır. Uzun süreli kullanıma müsait değildir. Konmak ve göçmek için uygundur. Her ne kadar mevsimlere uygun çadırlar üretilmekteyse de bunlar da konmak ve göçmek içindir. Çünkü ateşe, aleve dayanaklı olmadığından içini ısıtmaya çalışmak son derece tehlikelidir; güneşli havalarda da güneş biraz yükseldi mi içerisi aşırı ısınır. Hiçbir türü ikamete müsait değildir. Zira konmak-göçmek üzere düşünülmüş çadırlarda ikamet etmeye çalışmak beraberinde elektrik, temiz su, pis su, yıkanmak gibi sorunlarla da boğuşmak demektir. Battaniye: i. Yorgan yerine veya yorganın üzerine örtülerek kullanılan, genellikle yünden dokunmuş kalın örtü: Uyandırmamaya çalışarak üstüme ince bir battaniye örtmek istemişti. Ev içinde bahar aylarında hafif üşümelerde; kışın yorganın yetersiz kaldığı durumlarda ilave olarak kullanılır ya da dağda bayırda konan-göçenler için her zaman bir kurtarıcıdır. Ama devamlı kullanıma uygun değildir; bir an yağmurdan veya kardan korusa da onlardan kaçacak bir eviniz yoksa battaniye haza yağmur veya kar olur; ona sığınmaya çalışanlar artık yağmura veya kara sarınmış gibi olurlar. Ev: i. . 1. Bir ailenin oturması için yapılmış yapı, içinde yaşanılan, ikamet edilen yer, konut, mesken, hane, ikametgah: İki katlı ev. Kargir ev. Ahşap ev. Eski Anadolu evlerini seyrederdim. Renk renk kokularla çiçekler / Sahiplerinden memnun evlerin bahçelerinde. Ev... çocukluğumda ve bugün hala bir yere gitmek için daha kapısından ayrılırken hasretini duyduğum bu aziz yuvanın adıydı. Evine dönemediği için zaten korunaksızlaşan insan, nesnelerin de işlevsizleşmesiyle her türlü tehlikeye açık hale gelir. Karesi İlkokulu'nu (1973), Atatürk Ortaokulu'nu (1976), Muharrem Hasbi Lisesi'ni (1979), Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi'ni bitirdi (1983). Balıkesir'de aile şirketinde çalıştı. Halen İstanbul'da bir kamu kuruluşunda çalışıyor; e-edebiyat dergisi www. edebistan. com'un yayın yönetmenliğini ve Muhayyel Dergisinin yayın danışmanlığını yürütüyor. Edebiyat hayatına, 1982'de Güldeste Dergisinde yayımlanan "Beyaz Gömlek" adlı öyküsüyle başladı. Bir grup arkadaşıyla birlikte Kayıtlar, Hece ve Hece Öykü'nün çıkışında yer aldı. Portakal Bahçeleri ve Pencere adlı öykü kitapları Arnavutça'ya; bazı öyküleri de Farsça, Korece ve Azerice'ye çevrildi. İlk öykü kitabı Gidenler Gidenler adıyla Yedi İklim Yayınları tarafından basıldı. "Esenlik Zamanları"yla Türkiye Yazarlar Birliği 1999 Hikaye Ödülü'nü kazandı. 2012'de çıkan kitaplar içinden yapılan değerlendirmede "Mürekkep" adlı öykü kitabı; Edebiyat Sanat ve Kültür Araştırmaları Derneği ve Ömer Seyfettin Hikaye ödülünü aldı. 2016 yılında Dede Korkut Edebiyat Ödülüne layık görüldü. Şu sıralar Şakar'ın bütün eserleri İz Yayıncılık tarafından basılmaktadır.


Dali amcam ben küçükken dondurma yemeye götürürdü bizi. Ben ve Ömer onunla çok eğlenirdik. Lunaparka götürür en az beş ayrı oyuncağa bindirirdi. Yine de mızmızlanarak dönerdik eve. İnsanı nazlamakta hem birinci derece hem öpöz amcası gibi dayanıklı olamaz kimse. Fakat kendi çocukları olsa yine de o kadar sever miydi bizi? İlk kez muayenehaneme geldiğinde antrede Gogh'un Gece Kahvesi'ni görünce küsmüş, surat etmişti bana on beş gün boyunca. Kan çekmiyor, sanat çekiyor demiştim ona. Manisa'da kutu fabrikası vardı amcamın. Pasta kutusu, kibrit ve mukavva kutu filan üretiyordu. Başlarda zengindi, sonra çocuğu olmayınca çalışma azmi azaldı, söndü. Yengemle içlerine sinmeye sinmeye bir kız evlatlık aldılar. Bu kızın hikayesini ayrıca anlatmayı isterim. Ömer pek bilmez. İnsanlar neden ille kendi genlerini görmek isterler çocuklarında. Dali bana baktıkça kendine benzetip geniş alnımdaki yücelik ve zeka belirtisiyle övünürdü. Bense aksine ancak en uzak kimseyle birleşebileceğime inanmıştım. Ama uzakta olan biraz yaklaştığında yine yakınım oluyordu. Aşk feci bir paradokstu. Ege'ye uzak ucundan Türkiye'nin, beyaz tenimin zıddı esmerler, karayağızlar çekerdi beni. Şöyle bir hayalim vardı: sevgilimle farklı dillerde olacaktık ve tek sözcük öğrenmeyecektik birbirimizin dilinden. Mümkünse yeryüzünde temsilcisi kalmamış dillerden biri olabilirdi onunkisi. Amcam için elimden bir şey gelmezdi. Onu seviyorsam antreye ondan bir parça asmamın gerektiğini düşünüyordu o. Sanatın muhterem olduğuna inanır, fakat gayri şahsi olduğuna inanmazdı. Ben de pek o kadar inanmıyordum, fakat o benim amcamdı işte, bıyıklarının uçları yukarı kıvrılmış muzip yüzünü kendine saklarken, bununla tezat oluşturan ciddi Mona Lisa alnını bana geçirebilmişti. Ömerse bambaşkadır. Küçük fabrikanın asma katlarından birindeki ofisine öğleden sonra güneş vururdu. Duvara kendi portresini asmıştı Dali. Gogh'un dillere destan sarısını 11 yaşımda orda keşfettim: mukavvadan güneşi. Okul çıkışıyla annemin beni ofisten alışı arasındaki 1 saat çeyrek dakika Dali bakardı bana. Bana döner ekmek - kola ısmarlar, numune kutulardan yaptığı uyduruk tuvalleri elime tutuştururdu. Kendisi toptancılarla telefon görüşmelerini yapardı. Kayıtsızlık içinde sevilmeyi orada yaşadım. Bu ilki zaten sonuncuydu. 5 yaşımda yaptığım bir resmi çerçeveleyip gururla duvarına dayamış olması aramızdaki bağı güçlendirirdi. Ömer bilir. Dali'ye çaycı alıp götürdüm liseden mezun olduğumda. Özel ders verip harçlığımdan aldığım bu armağanı kullanmadı eskir, kırılır diye. Ortodonti eğitimi için yurtdışına gittiğimde bile evvela onu arardım, sağlığını sorardım. Dali amcam Parkinson oldu. Parkinsonun ne pis bir hastalık olduğunu da böylece öğrendik. O artık çok yavaş yürüyor. İlaçların saatini sektirirse büyük acılar çekiyor. Araba kullanamıyor, onu İzmir'e getirdim, gezmeye, hastaneye bilumum yere götürmeyi ben üstlendim. Arabada sağ koltukta otururken ağzını bıçak açmıyor. Marifetli ellerini göbeğinin üstüne koyup kımıltısızca ileri bakarken kaslarının ona oynadığı oyunu düşünüp üzülüyor. Anlıyorum ben üzüldüğünü. Yetenekli kimseler erken ölmelidir, sürünmemelidir. Ömer benim gibi düşünmüyor. Kan çekmiyor ya evlat, sanat çekiyor, peki tabutunu taşıyacak mı bu sanat senin? dedi bir gün ansızın amcam, henüz Manisa'daydık. Dokundu bana laf. Tuvalete koca bir 45 dakikada gidip geldiği bir geceydi. Dönüşte antredeki Van Gogh'u indirdim, 'canın cehenneme seni kulaksız!' dedim, sanki amcamı yavaş yavaş öldüren oymuş gibi. Ömer olsa güler bana. İşte o günlerde amcamı İzmir'e getirmiştim. Yabancım olan bu huzur pek bir kişiseldi. Feri sönmüş gözlerini yüksek duvardaki deli büyük 160 x 200 Metamorfoz'a dikip gülümsemişti Dali.


''Eviniz beş dakikalık yerde Mualla Hanım. Bugün de geç kaldınız?'' diye homur homur homurdanacak ben de adamın suratını görüp kırk gün kısmetten düşecektim. Kahvaltıda midesine bir bardak ballı sütü indiren kocam, daireye vardığında, ceketini evde ortalığa attığı gibi değil de; sırf o kız kurusu Nuran'a sevimli gözükmek için güzelce askıya asacaktır. Benimkisi Veznedar Nuran'la kırıştırırken, görüyor musunuz kırıştırırken mi dedim, vah vah dilim sürçtü, çalışırken diyecektim; Nuran'la çalışırken beni kesecektir. ''Benim de canım çekti. Az şekerli olsun. Cezve her zamanki yerinde'' dedi. ''Ay üzüldüğün şeye bak! Akşama bize gidelim. Ben sana ne sütlü kahveler yaparım şekerim'' diyecektir. Gidecektir. Ben de Bilal'i tanıyorsam Nuran'ın evine gidecektir. Kahve bahane sohbet şahane... Ne halleri varsa görsünler artık! İnsan şu hayatta neden bıkmıyor ki? Elbet, aşkları şişirilip de bir köşede bekleyen balon misali geçen yıllar içinde söner. Bir bakmışsın ki birbirlerinden bıkmışlar ama şimdilik meydan Nuran'a kaldı desene. Evde kalmış kız kurusu ne olacak! Dün gece sabaha karşı ölmeseydim eğer, bugünün akşamında kuaförüm Necla'ya uğrayacak oradan da alışverişe çıkacaktım. İyi bir mağaza var. Garip elbiseler satar. Ne zamandır gözüme kestirmiştim. Vakitsizlikten gidemiyordum. Oraya gidecek sonra da iskeleye inecektim. Limanda demirli bir yat var. Onu uzaktan izleyip hayaller kuracaktım. Balık ekmeğimi yerken türlü deniz hikayeleri uyduracak, kimliksiz, pasaportsuz, bir yük gemisine atlayacaktım. Kaçış o kaçış olacaktı benimkisi. Nerde... Hayallerde kaldı hepsi. ''Olsa da bir sütlü kahve içsem'' dedi. ''Benim de canım çekti. Az şekerli olsun. Cezve her zamanki yerinde'' dedim. Bozuldu bozulmasına ama kalkıp yaptı kahveleri. Ne olduysa o az şekerli kahveden sonra oldu. Uykum kaçtı. Saat ikiye geliyordu. Kalktım. Akşamdan kalma dolmalardan bir iki tane yedim. Süte ekmek doğrayıp mideme indirdim. Üzerine de bir bardak soğuk su içtim. Balkona çıktım. Şehrin ışıklarından yıldızlar görünmüyordu. Bir ayyaş sokaktan nara ata ata geçti. Sonra rüzgar çıktı, hava biraz serinledi. Gündüzün sıcağından eser kalmamıştı. Balkonun demir korkulukları arasında oturmaktan sıkılmıştım. Uyumak istiyordum. Kaçırdığım uykunun peşi sıra balkonda bir o tarafa bir bu tarafa kıvrılıp duruyordum. Nasıl da Bilal'a uyup kahve içmiştim. Birden, uyumanın bu kadar da zor olmayacağını düşündüm. Buzdolabında uzun süredir bekleyen uyku ilacım vardır. Hemen bir koşu mutfağa gidip ilacı içtim. İlaç, etkisini belki geç gösterir diye bir tane daha içtim. Ancak şafağa doğru uykuya geçebildim. Minareden ezan sesi geliyordu ki, uyandım. Gecenin bir yarısı yediklerim yüzünden neredeyse altıma edecektim. Tuvalete gittim. Tam yatağıma yatacakken, uyku ilacının sersemliğinden olsa gerek, kafamı karyolanın demir başlığına çarptım. Yastığımın üzerine ''küt'' diye düşüşümü hatırlıyorum, gerisi yok... Ne ışık gördüm, ne sorgu meleklerini... Gelen giden de olmadı. Cesedimin üzerinden kalkıp Bilal'in yüzüne baktım.''Adam'' dedim be ''keyif sende''. Dalmış uykunun dibine, horuldayarak solumakta. Öldüğümü fark etmedi gerzek. Sabah olunca aydı adam. Fırladı yataktan. ''Kalk Mualla kalk! Uyuyup kalmışız. ''dedi. Banyoya gitti. Elini yüzünü yıkadı. Her zamanki dağınıklığı yine üzerinde... Elindeki havluyu konsolun üzerine attı, pijamalarını yere... Bir taraftan giyiniyor bir taraftan da bana sesleniyordu. Ben oralı olmayınca yatağa eğilip yüzüme baktı. Korktu. Sonra ellerini omzuma dokundurdu. Cesedimi sarsmaya başladı. Benden cevap alamayınca daha hızlı sarstı. Uzunca süre adımı seslendi. Hatta yüzüme bir de tokat yerleştirdi. İyice panik olmuştu. Bir ara ellerinin titrediğini gördüm. Hemen cep telefonuna sarıldı. Cenaze arabası, imam falan çağıracağına tuttu ambulans çağırdı.'' Öldüm ben! Cenaze arabası çağırsana!'' diyorum, duymuyor. ''Hadi hastaneye kaldıralım''dedi diğer sağlık görevlisi. Sedyeye koydular beni. Bilal de başımda ağlayıp zırlıyor. Merdivenlerden indirilirken aklıma patronum geldi. 'Mualla Hanım iyice su koyuverdi artık. Geç meç ama işe yine gelirdi. Bugün onu da yapmadı. Tümden tatil etti. Ah! Kovacağım şu kadını diye!''veryansın ediyordur.