METİN BOBAROĞLU: Siz de bir sinema sanatçısı olarak beni heyecanlandırıyorsunuz İsmet Hanım. Çektiğiniz belgeselleri izlemek bir zevk benim için. Kısa sürelere derin anlamalar sığdırdınız. Temaşa kavramından başlamak bence de yerinde olur. Sizin de dediğiniz gibi temaşa, seyretmek demektir. Seyretmek, bir olayı veya oluşumu ona karışmadan ve tepki vermeden gözlemlemek demektir. Geleneğimizde bir de seyr-i süluk diye bir kavram vardır. Süluk, salik yani yolcunun seyahatidir. Ancak bu seyahat bir mesleğe, bir yola giriş demektir. Batı dillerinde buna initiation denir. Meslek sözü de aynı kökten türetilmiştir ve gidilen yol demektir. Yola girene de salik denir. Özel anlamıyla manevi yolculuk veya içsel-yolculuk anlamına gelir. Bu yolculuğun amacı cemal görmek ve kemal bulmak yani ustalaşmaktır. Seyr-i sülük başladığında artık yalnızca edilgin bir temaşa yeterli olmaz, aksine etkin ve bilgi ile etkinlik gerekir. Temaşa, Aristo'nun dediği gibi öncelikle doğa karşısında hayretle başlar. Hayret derinleşince de hayranlık aşamasına geçilir; işte sanat bu hayranlık aşamasında ortaya çıkar. Bir başka deyişle, hayret aşaması zanaat aşamasıdır, hayranlık aşaması ise sanat aşamasıdır. Bu yolculuk, aşama aşama gerçekleştiği için her aşamada seyreden özne değişir. Geleneksel olarak buna çırak kalfa ve usta denir. Her birinin seyranı farklıdır ve aynı derinliği gördükleri söylenemez. METİN BOBAROĞLU: Evet, sanat yapıtını diğer ürünlerden ayıran en temel nitelik, onun biricik olmasıdır; yani taklitten kurtulmaktır. Ancak, böyle bir yapıtın ortaya çıkabilmesi de sanatçının 'biricik'lik düzeyine ulaşmasını gerektirir. Bu karşılıklıdır. Sanatçı ustalığa yani biricikliğe ulaştığını eserin biricikliğinden anlar. Bu biriciklik derecesine tecerrüt derecesi de denir. Ruh tecerrüt derecesine gelince 'yaratıcı' olur; ondan önceki tüm aşamalarda ruh mukallittir. Tecerrüt tamamlanınca ruh özgür irade sahibi olur. METİN BOBAROĞLU: Sanat aşamaları şöyle sınıflandırılmıştır: ilk aşama sembolik sanat aşamasıdır; yani sanat eseri kendini değil bir başka şeyi işaret ettiği aşamadır. Hint sanatı ve Mısır sanatı böyledir. Örneğin, Ganesha Tanrı heykelinde, görülen semboller, insanın sahip olduğu yetenekleri sembolize eder. Ganesha'nın dört kolu, sübtil bedenin dört içsel niteliğini temsil eder, zihin, akıl, ego ve vicdan. Ganesha Arketipi ise, bu dört özelliğin bizde işlemesini sağlayan saf bilinci Atman'ı temsil eder. Baltayı tutan el, tüm arzulara yönelik engellerin yol açtığı acı ve ıstırabın kesilip atılmasının sembolüdür. Ganesha'nın elinde tuttuğu halat, dünyevi takıntılardan ve arzulardan kurtularak yaşam hedeflerine sıkı sıkı tutunmamızın ve nihayetinde yaşam amacımızı gerçekleştirmeye adım adım yaklaşmamızın önemini anlatır. Ganesha'nın karşıya dönük duran eli, kutsama ve koruma pozundadır. Bu elin avuç içinde genellikle Ganeshayı temsil eden kozmik sesin sembolü olan OM işareti yer alır. Daha birçok sembol var ama söz uzamasın diye bu yeterlidir sanırım. Görüldüğü gibi, insan bu sembollerin maskelemesi altında yitiktir; onun keşfedilmesi gerekir. İkinci aşama Klasik-sanat aşamasıdır. Bu aşamada insan ta-kendisi olarak betimlenir yani onu gösteren hiçbir sembol yoktur. Buna örnek, Antik Yunan heykeleridir. Bu heykellere baktığımızda insanın ta-kendisini görürüz. İşte bu biçim ve içeriğin tam uygunluğu olarak Klasik Sanat'tır. Üçüncü aşama Romantik Sanat aşamasıdır; bu aşamada duygular dışa vurmuş olarak betimlenir. Son aşama ise Modern Sanat aşamasıdır. Modern sanatta artık başat bir eser verme kaygısı yoktur; tüm eserler sanatçıyı ortaya koyar bir biçimdedir. İşte tüm evreleri tamamlayan sanatçı sonunda kendi biricikliğini bulmuştur. Önceki aşamalarda sanatçı gizli kalmış, eserler öne çıkmıştı; yani sanatçı eserlerinde yansımaktaydı. Modern dönemde ise başat olan sanatçının kendisidir. METİN BOBAROĞLU: Estetik, sanat felsefesi alanına giren bir konudur ve Antik Yunan Filozoflarından günümüze dek çeşitli görüşler ileri sürülmüştür. Bağımsız bir bilim olarak estettik, Baumgarten tarafından felsefeye kazandırıldı. Ona göre estetik, Güzel üstüne düşünmek ve onun ne olduğunu araştırma sanatıdır. Onun ardından estetik üzerine en yetkin eserleri Kant ve Hegel'de görüyoruz. Sanatçı, doğayı taklit etmez, onu bir amaç doğrultusunda yeniden inşa eder. İşte bu da sanatçının yarattığı bir dünya olarak karşımıza çıkar. Doğa artık sanatçı için bir malzeme, bir içerik olmuştur. Doğada sesler vardır ama bir senfoni yoktur; o sesleri senfoni düzeyine yükselten sanatçıdır. Bu renkler, şekiller ve diğer tüm olay ve olgular için de böyledir. METİN BOBAROĞLU: Evet, dile dökülebilir ve dökülmelidir de. Bunun anlamı şudur: Sanatın neliği, niteliği ve tarihselliğinin bilincine varılarak sanat icra edilmelidir; yoksa güzel birtakım işler bilinçsizce yapıldığında buna naiv sanat denir. Platon buna Logos, yani dile gelmiş bilinç demiştir. Önce algı yani temaşa süreci yaşanır, sonra bu temaşa edilen şeyler belli bir ideale göre ve belli bir disiplinle ve teknik bir bilgiyle inşa edilirse bilinçli sanat, ya da sanat ortaya çıkar. Doğu Roma'da daha sonra Justinyen'in kırallığında, Atina'daki Felsefi okulları kapatılmıştır. Bu etki altında Hristiyanlar İkona kırıcılığa girişmişlerdir. İşte Doğu Batı karşıtlığı böylece ortaya çıkmıştır. Daha sonraları, okuma yazma bilmeyenlere İncil'deki öyküleri resimlerle anlatma girişimi pagan sanatını araç haline getirerek içselleştirmiştir. Böylece sanat Kilise'nin himayesinde işlevi sürdürmüştür. Ancak bu sanat, özgür bir sanat değildir, sansürlüdür ve dinin güdümündedir. Ancak daha sonra İslam Dini yeniden Tevrat'ın emirlerine geri dönerek Hristiyanlığın bu resimsel dilini yatsımıştır. Tüm bu etkiler altında Doğu kültüründe sanat ancak şiirde ve yazı sanatında bir varlık gösterebilmiştir. Buna karşın sanat, Batı dünyasında Kilise'nin denetiminden sıyrılarak özgürce serpilip gelişmiştir. Bu karşıtlıkta işin estetik boyutu ayrı bir bahistir. METİN BOBAROĞLU: Akıl, bir düşünceyi bir nesneye yöntemli bir biçimde bağlayarak bilgi elde etme yetimizdir. Gönül ise, ruhumuzun sevgiyle dolmasıdır. Akıl, zorlayıcı, gönül bağışlayıcıdır: bu nedenle de karşıtlık içindedir. Bu çelişki aklın vicdan'da, gönülle birlikte tevhide gelmesiyle aşılır. METİN BOBAROĞLU: Yaratma sözcüğü Batı dillerinde creation diye dile getirilmiştir ve biçim vermek anlamında kullanılır. Bu sözcük bizde Halk etmek olarak karşılanmıştır ve her iki dildeki anlamı var olana biçim vermek demektir. Sanatta ise eşi benzeri bulunmayan bir biçim verme diye terimleşmiştir. Genellikle dinsel duyarlık, bu terimin yalnızca Tanrı'ya ait olduğunu ve kullanılmasının uygun olmadığını söyler. Allah'ın iki çeşit yaratması vardır. Birisi sebepler olmaksızın yoktan bir anda var etmesi, diğeri ise var olanlarla aşama aşama yaratmasıdır. Bir de var olanlara biçim vermesidir Halk. Sufiler Tanrı'nın bu sıfatlarının insana verildiğini kabul ederler, Ve alleme Ademel esmae külleha: Adem'e tüm isimleri talim etti. Ayetini de delil getiriler. Buna binaen dini bir endişe gereksiz görülmüştür. Dolayısıyla sanatçıdan yansıyan Tanrı'nın esmasının tezahürleridir. METİN BOBAROĞLU: Sanat eserinin ruhu, onun özgünlüğünden kaynaklanır ve seyredeni etkisi altına alır yani ruhuna tesir eder demektir. Bir bakıma eserde müessiri görünce sanat eseri yoluyla sanatçıyla ruhsal bir temas oluşur. METİN BOBAROĞLU: Evet, felsefede böyle bir terim var; zeit-geist yani zamanın ruhu. Konuşmanın başında sembolik-sanat, Klasik-sanat, Romantik-sanat ve moder-sanat diye anlattığım şey budur. Şimdilerde zamanın ruhu post-modern-sanat olarak tanımlanmaktadır. Bu modern sanatın evrenselliği altında aynileşen sanatı kişisel perspektifle farklılaştırma girişimidir, yani bireyleşme. Modern sanatta kapalı bir evrensel anlatıdan, açık yapıta geçiştir bu sanat akımı. Örneğin, bir açık yapıtı okuyan okuyucu kendi yorumuyla okuyarak yapıtı yeniden inşa ederek yapıta katılır. METİN BOBAROĞLU: Ben teşekkür ederim, sağ olun var olun. Sözlerimi Atatürk'ün bir şu sözleriyle bitirmek isterim, 1951 yılında Trabzon'da doğdu. İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi'nden mezun oldu. Anadolu Aydınlanma Vakfı'nın kurucu üyesidir. 1996 ile 2001 yılları arasında aynı vakfın başkanlığını yürüttü. 1974'ten bu yana yaptığı toplantılara ek olarak, Anadolu Aydınlanma Vakfı'nın çeşitli kültür merkezlerinde düzenlediği halka açık felsefe toplantılarında konuşmalarına devam etmektedir. Bu toplantıların ürünü olan Us Düşün ve Ötesi adlı derginin yayımlanmasında öncülük etti. Bu dergide yayımlanan yazılarının bir araya getirildiği Aydınlanma Sorunu ve Değerler ile Kadıköy Kültür Sanat Merkezi'nde yaptığı konuşmaların kayıtlarından derlenen Batıni Gelenek Hermetik ve Sanskrit Öğretiler adlı kitapları 2002 yılında yayımlandı. Metin Bobaroğlu, 1997-2002 yılları arasında M. Ü. Güzel Sanatlar Fakültesi'nde Simge-Sanat-Felsefe başlığı altında çeşitli kavramların tartışıldığı seminerler verdi. 2004'te Bilgi Üniversitesi'nde Kadim Bilgelik: Gnostik Öğretiler ve Tasavvuf başlığı altında, 2005'te ise gene aynı üniversitede Bilimsellik ve Mistisizm adı altında bir dizi seminer verdi. 1999 ve 2002 yılları arasında çeşitli radyolarda Dinle Ney'den, Bir Dilde Bin Kelam ve Kuş Dili başlıklı radyo programlarını hazırladı. 2009 yılında Aşure adlı 20 bölümlük sohbet programı bir televizyon kanalında yayınlandı. Metin Bobaroğlu'nun on beş yılı aşkın bir zamana yayılan yazıları, konuşma kayıtlarından derlemeler ve kendisi ile yapılan söyleşilerden oluşan Simgesel Düşünme adlı kitap 2012 yılında, Aydınlanma Sorunu ve Değerler adlı kitabının genişletilmiş ve gözden geçirilmiş 2. baskısı ise 2014 yılında Anadolu Aydınlanma Vakfı Yayınları tarafından yayımlandı. Metin Bobaroğlu, İstanbul'da her yıl Şubat ayında düzenlenen 360 Dereceden Aşk adlı kültür, sanat ve yaşam festivaline 2016-2022 yılları arasında konuşmacı olarak katıldı. Ayrıca, Radyo Cazkolik'te yayınlanan Jazz, Müzik ve Kadın adlı radyo programında 2017-2020 yılları arasında 'Tasavvuf ve Caz' başlıklı sohbetleriyle yer aldı. https://visa-usa-moskva. ru. http://visa-v-italiyu-moskva. ru/. http://visa-v-ispaniyu-moskva. ru/. http://www. visa-v-kitaj-moskva. ru. prodvizhenie-sajta. by. prodvizhenie-sajtov11. ru. https://santekhnik-na-dom01. ru. uborka-posle-smerty. ru. https://uborka-posle-potopa. ru. http://www. ritual-gratek13. ru/. https://www. heaad11. ru/ . https://www. uborka-posle-pojara. ru. https://prokarniz19. ru. unsecured business loans for new businesses fundkite12. com. https://www. pechat-na-futbolkah-77. ru/. https://www. soft-wall-panels2. ru. https://zaym-bez-procentov-mgnovenno-kruglosutochno-bez-otkaza. ru. http://www. bez-procentow-zaim. ru. https://vyzovsantekhnikaspb1. ru/. : . https://viashop-prokladka1. ru/. http://www.007-apteka. online/. 1antikollektor. ru.


Sarı saçlarından aldığı her teli rüzgara bırakıp bir yönde üflediğinde vardığı yeryüzünü, yaz yüzüne ve yar yüzüne dönüştürdüğüne inanılırdı. Büyücü Merlin'in de çocuklarından biri olduğu bu muhteşem tanrıçanın kusursuz suretini bazı İskandinav kadınlarına dokundurduğu, böylece ortaya o coğrafyada akransız güzellikte soylar çıktığına inanılırdı. Hani şu standart kalıp, sarı saçlı, renkli gözlü, beyaz tenli, uzun ince kadınlar, bütün dünyadaki esmerize kadınların sancılı basanları. Afaki tatil ücretlerinin yazı kucağımızda ama iki yazı dar alanda dönen insanlık artık cebinde kalmasa da bankadan borç kere dert çekip 3-5-7 gününü kendi gördüğü rüya alanındaki zevklere bırakmaya kararlı. Aine bu yaz, denize, kuma ve güneşe daha aç olan faniler için altın saç tellerini tutam tutam yeryüzüne bırakıp sevişgahına doğru yola çıktı. Yaz tanrıçası zenginlikle de ilişkilendirilir oysa yıl boyu cepte biriken mini liraların hepsi yazlarda eriyip gider ama zenginlikten ne anladığınızdır hayat biraz da. Yaz aşkların mini ama en depremli yaşandığı mevsimdir. Yaz aşkı lezzetli bir kalıptır ve yaz zenginliği romantizmin borsasındadır. Eros'un uzun dönem aşklarına karşılık, Aine neon kokteyllerini gerdan hizasından başlayarak soğutur. Yönetimin çamuru huy edindiği bir ülkeden, kapıların fazla aralık bırakılmasından yoz kültürlerle doluşan geri adımlı şehirlere, kadınların bacaklarının ve göğüslerinin yasa tasarısıyla yaratılmamasına badem koltuklar karar vermek üzereyken, mitlerin Aine'den ruhumuza katkı olduğunu söylediği; yaz, çıplaklık, seks, içki hele de aşkın hayali bile nasıl da iyi geliyor, geldiği yönden h'aza kanaat edip gitmese keşke hayaller, ölümlü gövdelerimizin yarını düşeş den düşmese zarlar tılsımlı kalsa. Çin deki çekik kaderli akranı Bai Jia, Kızılderililerin altından kaçan sağanağında Miochin de Aine gibi dünyanın ve insanlığın karakışından iyiliğin ve kalbin yazına açılmak için var edilmişlerdir. Onlar da kendi kültürlerinde hayatı lüzumsuz ciddiyetlerle doldurmayı unutup varkalma dürtülerimizi anımsamayı işaret ederler. Çağdaş zaman tanrı ve tanrıçaları da böyle değil mi... Kimisi öğretmen, kimisi doktor, kimisi gazeteci ve toplumu oldukları dar alanda güneşe uyandırmaya çalışırlar kendileri perişanlıkta uyuma pahasına, tüm tanrısal güçleri kan suyunda çorba içenlere direnmektir. The post is very informative and useful. You and everyone are doing a great job. Go on. I'm constantly searching on the internet for posts that will help me. Too much is clearly to learn about this. I believe you created good quality items in Functions also. Keep working, congrats!


Kovid 19, dünya ve ülkemiz gündeminden geri çekilirken bizim Virüs hızla edebiyat, şiir, kültür ve sanat ortamlarında yayılmaya devam ediyor. Bu sayımızın Elinden bölümünün şairi Rıfat Ilgaz. Toplumcu Gerçekçilik'in bütün belirgin özelliklerini şiirinde toplayan Ilgaz'ın şairliğini ne yazık ki, Doğan Hızlan'ın yazısında dile getirdiği gibi, 'Hababam Sınıfı' örttü. Geçtiğimiz günlerde, dergimizde de yazılarına yer verdiğimiz müzik yazarı ve eleştirmeni Ahmey Say'ı sonsuzluğa uğurladık. Ahmet Telli, Say'ın devrimci kimliğine, Akif Kurtuluş ise kendi edebiyat serüveninin oluşumunda onun yayıncı/dergici kimliğine odaklanırken Fazıl Say da duygu yüklü satırlarla babasını anlattı. Gezi Direnişi'nin dokuzuncu yıldönümünü Emirhan Oğuz'un 'Bir Ağacın Direnişi' yazısıyla kutladık. Bir kez daha yüksek sesle 'Gezi onurumuzdur diyor ve geçen ay yaşanan haksız tutuklamaları şiddetle kınıyoruz. Diyaloik Okuma sayfalarımızda Aykar Sönmez ve Ümit Yıldırım, Nedim Gürsel'in yeni romanı Son Yolcuyu masaya yatırırken İsmail Cem Doğru, Memet Fuat'ın Nazım'la kurduğu bağı eleştirel gözle değerlendirdi. Cemil Kavukçu bizlerle öykücülük serüvenini paylaşırken Ali Cengizkan Virüs ve Ecza Dolabı köşesinde Octavio Paz'ın poetikası ekseninde şiir ve tarih ilişkisini irdeledi. Şiir okurları, Octavio Paz'ın şiir dünyasını daha önce Ali Cengizkan'ın çevirileriyle tanımıştı. Semiramis Yağcıoğlu Melankolik Özne ve Eleştiri başlığı altında yas kavramını mercek altına aldı. Mehmet Kanar, 'Kadınlar Dünyası' dergisinde 4 15 Nisan 1329 (17 28 Nisan 1913) tarihleri arasında yayımlanan Hukuk-i Nisvan başlıklı yazı dizisini Latin harflerine aktararak bizimle paylaştı. Gülce Başer, Oya Baydar'la yeni romanı Yazarlarevi Cinayeti üzerine; Abdullah Ezik, Süreyyya Evren'le yeni şiir kitabı Houdini'den Sonra Ölüm üzeri ne söyleşti. Semih Çelenk, Aziz Nesin'in Biraz Gelir Misiniz ve Bir Şey Yap Met oyunlarına Benlik Dramaturgisiyle bakarken Tamer Levent bir ifade biçimi olarak insan- sanat ilişkisini ele aldı. Cevat Çapan, Bianca Tarozzi'den; Kenan Sarıalioğlu, Paul Eluard'dan; Ayşe Nihal Akbulut, Dulce Maria Loynaz'dan; Sinan Fişek, Elias Petropulos'tan; Tamer Gülbek, Solmaz Şerif'ten ve Erdem Erinç, Faina Grimberg'den şiirler çevirdi. Haydar Ergülen, Oğuz Demiralp, Soner Demirbaş, Ozan Öztepe, Emel Çarkçı ve Esat Şenyuva da yazılarıyla sayfalarımızı zenginleştirdi. Bu sayının şairleri Ahmet Telli, Ali Cengizkan, Turgay Fişekçi, Mehmet Yaşın, Mahmut Temizyürek, Hüseyin Ferhad, Tozan Alkan, Cihan Oğuz, Şeref Bilsel, Türkan Elçi, Emel İrtem, Hilmi Tezgör, Reha Yünlüel, Gülümser Çankaya, Hüseyin Köse, Adnan Caymaz, Hicran Aslan, Ayşe Nalan, Gizem Pınar Karaboğa ve Erkan Karakiraz; öykücüleri ise Gustavo Adolfo Becquer, Alexis Panselinos, Ayça Erkol, Sergey Arno, Emin Gürdamar, Sibel Ateş Yengin ve Göktuğ Canbaba. Kapak görselimiz Doğan Paksoy'un 'Natürmort' çalışmasından bir kesit. Bu sayımızı da keyifle okuyacağınızı umuyoruz.


2022 Yaşar Nabi Nayır Gençlik Ödülleri açıklandı. Varlık Yayınları tarafından yayımlanan basın bültenini paylaşıyoruz.


Enerji dolu bir yaz için her şey bizde! Kazanç dolu bir yaz için bizi tercih edin. Mutluluk üç ay seninle, sen de bizimlesin. Sloganlar mevsimler arasında süregelen çekicilik anlaşmazlığına ve bizim başlattığımız, acımasızca uygulamaya devam ettiğimiz, dahası anlaşılmaz bir zorbalığa teşvik ediyor insanı. Yaz yaraları çok olanların çok da umurunda olmayan ama gençlerin cazibesini arşa çıkaracak kadar kışkırtıcı cümleler. Yaz reklamlarının diğer mevsimlerdeki reklamlardan daha az ya da fazla olduğunu ispatlayabilecek bir veri yok elimde. Ama baştan çıkardığı aşikar. Kurulan bir pazarda, kendini alıcısına beğendirmeye çalışan sahibinin hareketlerine boyun eğen mevsimlik meyveler gibiyiz bazen. Beğeni ön planda, kültür ve derinlik şüphesiz diğer mevsimlerde yatılı bekçi. Aklıma birden yırtık kalın çorabıyla teknenin içinde uyuklayan kadın geldi. Her yaz gördüğüm, kimi kadınların iyilik ve merhamet sahibi kisvesiyle sahip çıkmaya çalışıp çorap seferberliğine sürüklendiği... Dilek ağacına takar gibi teknenin demirine bağlanan, Telli dedikleri kadının çorapları tellere geçirip yaptığı çiçeklerle bezediği, teknesinden hiç inmeyen kadın. Deniz suyuyla yıkadığını, kurutup kurutup giydiğini söyledikleri delik çorabı atmayan. Bir balıkçı tanıdım sadece parmaklarıyla iletişime geçen, göz temasından asla hoşlanmayan. Yakaladığı balıkları alanlara para üstü vermemek için elinin tersiyle teneke kutuyu gösteren. Çok da parayla işi olmayan. İkisinin yan yana teknelerde yaşadığı ama hiç iletişime geçilmeyen nice yaz mevsimleri geçmiştir kim bilir. En sağlıksız, hayali iletişimin kurulduğu mevsim de diyebilir miyiz acaba yaza? Ölümlerin, ayrılıkların, sevda borçlarının arttığı, tahammülün azalıp umutsuzluğun denizinde yüzüldüğü eylül aylarına vuran zaman. Yoksa çoğunluğa göre mutluluk, enerji ve tatil ayına çok mu haksızlık ediyorum düşüncelerimle. Kimilerinin, sırtından para kazanılacak, kışı ve baharları rahat geçirmelerini sağlayacak gözle baktığı, fahiş fiyatlara satılan gıda, konut ve beden pazarlığının yapıldığı mevsim yaz. Kimine göre sevdiklerini anca görebildiğin, memleketine uçarak ya da tiksinerek gittiğin, torunlarını görebildiğin, yaylaya çıkabildiğin, buz gibi içeceklerin tüketildiği ve günah kavramının en sık konuşulduğu, şekil değiştirdiği mevsim yaz. Şiir müptelası olunan, serenatların yükseldiği, geceye varan uzun gündüzlerin sanatsever kurslarla doldurulduğu yaz. Mevsimlik tarım işçilerinin güneşin altında cehennemi deneyimledikleri, bir gölge bulmak için dolanan köpeğin, koyunun, kuzunun dili dışarda gezindiği yaz. Kim ne düşünürse düşünsün kıştan daha iyidir. Yattığın yer ıslak ve soğuk değildir denilen yaz. Periyodik bakımların ihmal edilmediği, sohbetlerin serin akşamlara bırakıldığı, uzun zamandan sonra cümleleriyle örülü, göz göze gelmelerin, diz teması oturmaların, bedenlerin birbirine en çok yaklaşacağı, arzu edilen yaz. Alyansların takıldığı, kararların bir sene sonra aynı yerde evlenmek üzere inşa edildiği bu mevsimde gözüm takılıyor yine bir vitrine. Sezon sonu yaz indirimi. Çekilecek aşk sancıları, ayrılış ağlamaları, son dakika fırsatçıları, açıklanan gerçekler, kumun yüzeyine dalgaların ittirdiği yüzükler, mutluluk naraları, takip edilen storyler. Hepsi yaz mevsimi yaklaşıyor dendiğinde zihnimdeki yerini alıyor. Başından sonuna neler olacağı belli diyor huysuz kalbim. Yaşamın aynılığı bayağı geliyor. Yenilerine pek yer yok. Yine de hoş geldin Yaz. Bir insan kisvesindesin sanki!


Yelda Karataş: Yazma değil ama okuma serüvenime nasıl başladığımdan öncelikle bahsetmek isterim. Okuma serüveni yapmayan bir insan yazma serüveni yapamaz. Tabi ki deneyimlerimiz her şeyin önünde, asıl olan yaşamaktır. Hemingway' i Hemingway yapan yaşadığı hayatın renkliliği, derinliğidir ama insanın bir bakış açısı kazanması, hayatı çok yönlü kavramaya sahip olabilmesi için yaşadığı kadar okuması da gerektir. Yapılan her bina yeni bir deneyimdir. Çünkü her bina kendi farklı sorunlarıyla gelir. Her strüktür kendi formülünü, kendi problemini taşır. X + Y nin karesini bilerek yola çıkarsınız, bu da yaptığınız işte kazandığınız deneyim kadar teorinin size verdiği o zengin deneyimi hızla kavrayabilme bakış açısını verir. Bu bakış açısına sahip olması için insanın gerçekten sağlam bir okuma geçmişinin olması lazım. Okumamış insanlardan çıkmaz mı tabi ki çıkar. Aşık Veysel gibi yürekler de çıkıyor. Bunu reddetme niyetiyle söylemedim. Ama bakıldığı zaman biriktirilmemiş yaşam kadar okuma deneyimi biriktirmemiş insanların ne kadar yolda kaldıklarını örneğin, Istrati böyle bir adamdır. Beni 12 13 yaşlarımda çok etkilemiş bir yazardır. Çünkü iyi bir öykücüdür. Yaşadığı hayat itibariyle ben Sait Faik ile çok yakın bulurum onları. Hodin' de Arkadaşta bir öyküsü vardır. Meyhanelerde şarap satarak geçimini sağlayan bir insandır. Annesi de babasının ağzına sıcak zeytinyağı dökerek öldürmüştür. Romanyalıdır kendisi ama Fransızca yazar. Fransızcayı da orada mahzene şarap götürürken Fransızca sözlükten öğrenmiş bir adam; sıra dışıdır, bir kaptan gelir meyhaneye ve çok olağanüstü öyküler anlatır, uzak diyarlara ait. Yıllarca o kaptanın gelişini merakla bekler. Gemi gelir, tayfa gelir ama kaptan öldü derler. O önlüğünü çıkarır, tezgahın önüne bırakır. Der ki 'ben gidiyorum bu meyhanenin o kaptanla bir anlamı vardı.' Bu benim çocukluk ruhumda devrimler yaratan bir hikayedir. Sait Faik' in Sinağrit Babası gibi. Ben parasız yatılı okudum. Kütüphanede çok kalırdım. Ben o kütüphanede neredeyse okunmamış bir kitap bırakmadım. Yıllar sonra bir arkadaşımla karşılaştık bana ''Biz o kütüphaneden hep geçtik, sen okudun ama biz okumadık'' dedi. Okuduklarım da yaşamamı daha hızlı kavramama, hayatta daha cesur olmama, daha az korkak olmama yol açtı. İnsan bilmediğinden korkar o yüzden ölümden korkuyoruz. Örneğin Sheaksper' i çeviriden okudum. Buradan selam ediyorum Hasan Ali Yücel' e yaptırttığı çeviriler olağanüstüdür. Brown Anole' nin Antigone' sinin Orhan Veli çevirisi, bu çeviriyi ülkede kaç kişi biliyor. Çeviri her dalda zor fakat şiirde imkansız derecededir ama yine de okumayı tercih ederiz. Çeviri okumak size şunu sağlar, Türkçe yapıtları kendi anadilinde yapılmış her işi okuduğunda anadiline vakıf olmayı öğreniyorsun. O yüzden yazma isteği okuyarak doğuyor. Yelda Karataş: Yok sadece insanım. Ön yargılarım yok. Yelda Karataş: Post modern değil ama modern bir yazar olduğum kesindir. Ben toplumcu gerçekçi olduğumu düşünüyorum. Post modernizme de karşı değilim. Hayat değişiyor. Geçenlerde bir sohbette kişi konuşmasına -şimdiki gençler- diye başladı ve dedim ki babam gibi konuşuyorsun. Ben hiçbir zaman çağıma tepeden bakmadım. Bu anlamda modernim, postun postuyum yani. Her şeyin bana açık olduğunu, sanatın dilinin modernite olduğunu düşünüyorum. Kültür her zaman pozitif olan bir şey değildir, negatif yanları da var. Özellikle feodal kültürün yani boşuna yazmamış Cervantes Don Quijote' yi. O zaman romanslara karşı yazmış. Artık ölmekte olan bir kültürün şövalye öykülerine karşı. Feodal ölmüş yerine kapitalizm gelmiştir. Burjuvada insan arasında metanın değişim değeri olan para dışında gerçek bir ilişki bırakmamış, araya da romansları koyup alay etmiştir. Aynı üslubu ben, Oğuz Atay' da gördüm. O'nun üslubunu da post modern olarak nitelendirenler oldu ama değildi. Gönderme, ironi yapıyor. Rönesansın bir tavrı bu zaten. Rönesans yeniden bir kültüre sahip çıkıştır. Yanlı içinde doğruyu, doğru içinde yanlışı taşır. Dolayısıyla, her gelen kültür kendi içinde yaratılışını da var eder. Ben, gelişimin bizzat kendisine inandığım için kültüründe gelişiminin izindeyim. Yani, geçmiş değerlerimiz çok kıymetli. Bunları kaba bir yok sayıcılıkla ele alırsak bir yere varamayız. Geçmişe bir hayran bakanlar var, aşılamaz bakış açısı ben bu aptal hayranlığı sevmiyorum ama geçmişe gerçekten insanlık tarihinin bir parçası sayarak hayranlıkla bakanlar var. Picasso' nun ilk mağara resimlerinde hala aşamadık. Resim tarihine ressam olarak bakarsak, hele de bir tübis isen, bu işin politikası da senin derdinse o zaman duvara baktığın zaman gördüğün şey hayranlık ama aynı zamanda da onu geçme modernite isteği taşımalı. Ben yurtdışında ''Pir Sultan aşılmalıdır'' dediğimde az daha benim canımı okuyorlardı, sanki saygısızlık etmişim gibi. Koca bir yürek O ''Kalsın benim davam divana kalsın'' diyen bir olgunluk O, ama artık farklı yorumlanması gerekiyor. Biz o çağda değiliz. Tarih bugün ki bakış açımızı görmektir. Geçmişi ne abartırım ne yok sayarım, o olmadan ben olamam zaten. G. Ö.: O zaman geçmişi bir ayna olarak görerek geleceğe farklı bir rota çiziyorsunuz, bunu bir dürbün gibi kullanmakta diyebiliriz aslında. Yelda Karataş: Evet onun için doğaya ve insana bana geçmiş ne öğrettiyse, ama hiçbir zaman kendimi bir yere kapatmadan, bir şeye kendimi zorunlu hissetmeden serbest bırakan bir ruhum ve ne hissediyorsam onu yaşamaya çalışıyorum; edebiyatta da hayatta da. Bu insanın ideolojik bakışının olmadığı anlamına da gelmiyor. Ben bir marksistim bunu defalarca söyledim ama Şems-i Mevlana'yı da yazarım. Çünkü onların insan sevgisi önünde diz çökerim. Yelda Karataş: Evet ama bunun altında bilimsel materyalizm Mark'a aittir. Mark, insanlık tarihinin sınıf savaşları tarihini olduğunu söyler. Gerisi bana göre hikayedir. Aynı düşüncedeyim. Yelda Karataş: Hayır ben liberal değilim. Gerçek bir marksistin açısından bakarım. Yelda Karataş: Şairin cinsiyeti vardır ama şiirin cinsiyeti yoktur. Ben kadın duyarlılığına da karşıyım. Hiçbir duyarlılık alanı bir cinsiyete ait değildir. Virginia Woolf' un dediği gibi, ''kadın erkeklere sürekli bir ayna tutmuş'' maalesef onları büyütmüş o aynada. Virginia' yı dikkatli okumak lazım. Kendine ait bir oda bir konferans yazısıdır. Cambridge' e gidiyor, kütüphaneye belli bir bölgeye kadınlar alınmıyor tabi o bilim yuvasında bile ayrımcılığı görüyor. Kadına nerde dur diyorsanız tehlike orada başlıyordur. Simone de Beauvoir' in de dediği gibi '' İnsan dişi doğar kadın olma öğretilir.'' Şimdi öğretilmiş kadınlıkla yaşıyoruz. Dolayısıyla Virginia şu soruyu soruyor: '' Annenizden hiç miras kaldı mı? Bu gerçekten can alıcı bir sorudur. Bana annemden miras kalmadı. Babasından iyi miras kalan insanlar var ama anneden miras kalmıyor. Belki ilk defa ben XXI. Yüzyılda çocuklarına miras bırakan bir anne olacağım. Bizler farklı bir kadın kuşağıyız, ekonomik özgürlük dediğimiz şey bir başına para kazanmak da değil. O parayı harcayabilme özgürlüğüne de sahip olmak gerekir. Kadın ekonomik özgürlüğüne sahip olsun güzel de, o parayı koca alıyor elinden. Kadının düşünsel özgürlüğünün, bağımsız düşünebilme yeteneğinin gelişebildiği, kendi kararlarını gerçekten kendi verebildiği bir toplum yapısı olması gerekir. Üretim araçlarının özel mülkiyeti sürerken, hala ücretli köleler yeryüzünde varken buna üstüne üstlük buna kadın ikinci kadın iki defa sömürülen olarak, ilk öteki olarak katılıyorsa; edebiyattan söz ederken edebiyat kahramanlarınız varsa onların eşit varlıklarından söz etmek mümkün değildir. Çünkü yeryüzünün gerçekliği sizin karşınızdadır. Bu gerçekliği ister postmodern dil ile ister toplumsal gerçekçi dil ile ama toplumsal gerçekçi olmak zorundasınız başka dil ile anlatamazsınız. Her zaman temel çelişkiyi kaçırırsınız. Yani Mark' ın gördüğü orda temel çelişkidir. Eğer bir olayın temel çelişkisini göremezseniz, olayı çözmekte zorlanırsınız. Yani teknik bir dil ile söylersek Pisa Kulesi' nin düşmemesinin nedeni çekül doğrultusunun dayanma alanının dışına henüz çıkmamış olmasıdır. Bu bileşenleri bilirsen, özgürlüğünüzün zorunluluğun tanınmasıyla gerçekleşebildiğini de görürsünüz. Pisa Kulesi düşüp düşmemekte yer çekimi kadar özgürdür. Dolayısıyla siz Pisa Kulesine bir harika bakmak yerine bu gerçeklikle baktığınızda ''helal olsun yapana'' dersiniz. Mimar Sinan da öyledir. Bu anlamda önünde secde edilecek bir adamdır. Kültür bir bütündür insan da eğer mimariden zevk alamıyorsanız eğer Rembrandt' tan zevk alamıyorsanız, Bach dinlemiyorsanız kötü şiir yazarsınız. Tabi bunları bilmenizde iyi şiir yazmanıza yeter mi? Hayır. Son olarak, ben gördüğüm gerçeği kadına bakarak ağlamak değil, çözüm üretmek zorundayım. Şiddete son derece karşıyım, kuracağınız hiçbir dünyaya bir çocuğun gözyaşı değmez ama ben yazarak şiddeti olmayan bir dünyanın tohumunu ekmeliyim. Ben bunu anlatmak, kadının tarihsel konumunu görmek zorundayım. Bunu yazarken de haklıdan yana olmak zorundayım ve bunu oturup ağlayarak değil, net bir duyarlılıkla görmek zorundayım. Taraf tutuyor isem eğer, tarafımı seçerken objektif olmak zorundayım. Tarafsız bakıldığı zaman olunması gereken taraf kadının tarafıdır. Edebiyatta da yazar tarafsızca bir tarafı seçer. Olayda da bunu anlatır ki insanlar tarafsız olsun diye. Sanat sanat içindir değil. Sanat toplum içindir. Okunmayan şiiri ben ne yapayım. Mecburiyetten. Ben aslında felsefe okumak istiyordum şu an zaten acık öğretimde felsefe okuyorum. Şimdiki gibi YÖK yoktu, 1971' den söz ediyorum. O zaman ben Zonguldak Masif' teydim. Babam okuma dedi. Üç dil bilen adam! Seni burada maden mühendisiyle evlendirelim dedi. Ben cebimde yüz lira ve kenarı kırık bir bavulla İstanbul' a geldim. Yurtta kaldım, hem çalıştım hem okudum. Kasiyerlik yaptım. Galatasaray Üniversitesi' nde ingilizce okudum. Para Kredi hocam, Gülten Kazgan; İstatistik hocam Yakut Irmak' tır. Dolayısıyla İktisat ve İşletme' ye girdim. Makro ve mikro iktisat bildiğime hiç pişman değilim. Kısa süreli bir muhasebe sonrası reklam firmasına girdim. Klasikleri beş yılda bir okurum. Şu anda da onu yapıyorum. Matrıx mesela, çok mu önemi var ama geniş kitleye hitap ediyor, bir görüş gönderiyor, binlerce insan izliyor. Kaçırdığım bir şey var mı diye bir daha bakmak istiyorum. Stephen Hawking' in zamanın kısa tarihi beni büyüleyen bir eserdir. Yelda Karataş, 14 Ocak 1954' te Zonguldak' ta doğar. İki çocuklu ailenin küçük kızıdır. Eğitim hayatına Zonguldak' ta başlar. Yaşadığı evde klasik müzik dinlenir, annesi ud çalar, demokrat ataerkil bir o kadar da hoş bir dünyaları vardır. Maden işçisi olan aynı zamanda üç dil bilen babası kaynak işleri ile de uğraşır. Çok maddi gücü yüksek bir ailede olmamasına rağmen 'olmuş' birisidir. Ablasının şiir defteri vardır. O defterdeki yazıyı anlatırken gözlerinin içi gülen Yelda Karataş şu dizeleri okur: ''Ağır ağır çıkacaksın bu merdivenlerden'' sanatın içerisine doğmuştur adeta. Hiç pembe dizi yahut genç kız okumaları yapmamıştır. İyi okumalar yaptığında iyi de yazabildiğini far ediyor. Dört buçuk yaşında okumayı söker, çevresi tarafından ısrarla okumasına teşvik edilir. İlkokulda yazmış olduğu kompozisyonlar ile öğretmelerinin dikkatini çekmeyi başarır. ''Mikroplar'' adlı bir yazısını annesi yıllarca saklar. İlk öğreniminin ardından, İstanbul Kız Lisesi' nde eğitimini tamamlar. On yedi yaşlarında iken önemli isimlerle dostluk eder. Sıcak, samimi ve açık oluşunun birazda onların ürünü olduğunu düşünmektedir.1976 yılında Galatasaray Üniversitesi İktisat ve İşletmecilik Yüksek Okulu'ndan mezun olur. Aynı yıl ablasının kaybını yaşar. Parasız yatılı okur ve okuduğu okulun kütüphanesinde okunmadık kitap bırakmaz. Fakat okuma serüveni burada değil ablasının şiir defterinde başlar. Okuduğu kitaplar onun hayatı daha hızlı kavramasına yol açar. Çünkü insan bilmediğinden korkar. Bu okul serüveni şu şekilde başlar: 1971 Zonguldak Masif' te iken babası 'okuma' der. O, cebinde birkaç lira ve kırık bir bavulla İstanbul' a gelir. Hem çalışır kasiyerlik yapar hem de okur. Bu süreçte üniversite hayatı devam etmektedir. Para kredi hocası Gülten Kazgan ve İstatistik hocası Yakut Irmak gibi muazzam bir kadro ile derslerine devam eder. Ekonomi okuduğuna hiç pişman olmayan Karataş, bir ila iki yıl kadar muhasebe üzerine çalışır. Şairler Korsandır adlı radyo programın sunucu ve yapımcılığını yapar. Devlet Güzel Sanatlar Akademisinde kütüphane şefliği tecrübesinden sonra, reklam sektörüne giriş yapar. 2011-2017 yılları arasında Yeditepe Üniversitesi'nde Reklam Yazarlığı ve Yaratıcı Yazarlık dersleri verir. 2018 yılında Bütünleşik Pazarlama dalında yüksek lisans eğitimini tamamlar. Şu anda da Açık öğretim Fakültesi' nde felsefe öğrencisi olmasının yanı sıra Bahçeşehir Üniversitesi Kariyer Merkezi'nde eğitim danışmanı, Deulcom International' da öğretim görevlisi olarak çalışmalarını sürdürmektedir. Bir kedisi ve bahçesinde kendisiyle konuştuğunu düşündüğü zeytin ağacı bulunan şirin evinde Muğla' da küçük bir kasabada yaşamaktadır. Eserlerinin genelinde toplumcu gerçekçi bakış açısı hakimdir. Şiir kitapları; Ürperme (1996), Zait (1996), Alacaydınlık (1999), Enel Aşk (2001), İstanbul Bir Dizi Orospu (2007), Şahdamar Şahdemar (2008), Hüzün Suretleri (2008), Ey Aşk Hevesten Yarattım Seni (2011), Sabır Masalı (2012), Ten Divane (2015), Umut Günlükleri (2017), Büyüyünce Dansöz Olucam (2017). Öyküleri; Safran Çiçeği (2014), Fırat'ın Vefası Dicle'nin Çığlığı (2017). Deneme türünde ise Bir Kadın Kaleminden Şems ve Mevlana eserleridir.


Kuşkusuz roman türünün batı edebiyatında güçlü bir sosyolojik ve tarihsel kökeni var, nice büyük yazar insanlık tarihine İngiliz, Fransız, İtalyan ve Alman dillerinde yazarak katkıda bulundular. Batı edebiyatı bugün de ikonik yazarlar üretmeye devam ediyor. Ian McEwan Çağdaş İngiliz romanı için çok önemli bir isim. Ülkemizde Yapı Kredi Yayınları çevirileriyle okuyucularla buluşma şansı bulan McEwan'ın en çok Sevilen eserleri arasında Cumartesi ve Yabancı Kucak önde gelenleri. 1948 Aldershot doğumlu olan yazar Man Booker'ın da olduğu birçok ödülün sahibi. 1981 yılında basılan Yabancı Kucak romanı, 1990 yılında Harold Pinter senaryosuyla sinemaya da uyarlanmış. Roman güzel üslubuyla ilk dakikadan itibaren okuyucunun ilgisini yakalıyor. Colin ve Mary'nin Venedik tatilini, orada tanıştıkları esrarengiz çift Robert Caroline ile ilişkileri üzerinde şekillenen konu bizi birçok şeyi sorgulamaya davet ediyor: Cinayet, sadizm, şiddet. Klasik bir İngiliz çift olan Colin ve Mary yeni edindikleri dostları Robert ve Caroline arasındaki ilişki daha da karmaşık bir hal alır ve Robert'ın patolojik düzeydeki sadizm merakı, cinsel fantezilerinin bir aracı haline gelir. Sonunda öldürülen Colin, Mary'nin yapayalnız kalışı roman boyunca başarılı yazar tarafından ilmek ilmek örülür. Tutkusu azalan ilişkilerini Venedik'te tamir etmeye çalışan Mary ve Colin çifti bir gün Venedik kanallarında yollarını kaybederler ve Robert ile tanışırlar. Robert onları barına davet eder ve evine de götürmeyi teklif eder, orada onları engelli eşi Caroline ile tanıştırır. Bu buluşmalar bir süre daha devam eder, yakın bir dostluğa evrilir ve sonunda Mary'nin içeceğine atılan ilaçla Mary bilincini kaybeder, onu her yerde arayan Colin eve ulaştığında artık çok geçtir, Mary konuşmakta zorlanmaktadır ve Colin gözleri önünde Robert tarafından öldürülür. Romanın konusu katar Harold Pinter'ı andıran üslubu ve tasvirleri de dikkat çekmektedir. Çok katmanlı bir yapıya sahip roman aynı zamanda İngiliz çiftin rahat ve belki de iklim kaynaklı gevşek İtalyan bürokrasisi karşısındaki Öteki olma durumu gibi. Romandaki iklim faktörü daha ilk bölümlerden itibaren bizi etkileyen bir motif. İngiliz çiftin Akdeniz iklimi karşısındaki adaptasyonu, o kültürü algılamadaki zorluğu dikkat çekiyor. Bir cinayet sonrası İtalyan polisinin rahat ve umursamaz tavrı Ciddi İngiliz devletine alışkın olan Mary için tam bir hayal kırıklığı oluyor. Roman post-modern özellikleri ile de dikkat çekiyor, Thomas Mann'ın Venedik'te Ölüm isimli romanına da metinlerarası gönderme buna bir örnek denebilir. Yine roman kahramanlarının önemli isimler olmaması, sıradan insanların sıradan hayatlarından büyük bir hikaye çıkarmak da eserin post-modern yapısını güçlendiriyor. Caroline'in Robert'ın ataerkil baskısı altındaki çırpınışı ve Mary ile bu baskıdan kurtulmak adına herhangi bir ortaklık göstermeyişi de romanı feminist eleştiriye açıyor. Belki de yazarın en önemli romanı Cumartesi. 2005 yılında okuyucu ile buluşan roman bir günde geçiyor. Kırk sekiz yaşındaki cerrah Henry Perowne'ın etrafında gelişen olay örgüsü ustalıkla işlenmiş. Başarılı bir avukat Rosalind evli olan Henry orta sınıf İngiliz yaşamını temsil ediyor. Bu rahat orta sınıf hayatı bir gün Baxter'ın Henry ile kavga etmesi sonucu yaşamlarına girmesiyle alt üst olur. Romanda Londra başlı başına bir karakter, tüm detaylarıyla çok güzel bir şekilde tasvir ediliyor. 9/11 sonrasındaki genel ruh hali, 2003 Körfez savaşı, Tony Blair hükümeti yine romanın dokusuna didaktizmden uzak, başarılı bir şekilde işlenmiş. Aklı ve bilimi önceleyen Henry ile duyguları önceleyen şair kızı Daisy arasındaki zıtlık kuşkusuz romanın en güzel katmanlarından biri. Henry'in materyalist meseleler dışında hiçbir entelektüel ufku olmasa da oğlu Theo da iyi bir müzisyendir. Son bölümde Baxter tekrar eve gelir ve bütün aileyi rehin alır. Bu korunaklı orta sınıf yuva böyle olaylara hiç alışkın olmasa da aile için önemli bir sorgulama şansıdır bu. Olay sonunda Baxter hastanelik olur, aile kurtulur fakat hiçbir şey artık eskisi gibi olmayacaktır onlar için. Köklü bir geleneği olan İngiliz romanı içinde Ian Mc Ewan önemli bir çağdaş yazar. Londra'dan selense de tüm büyük yazarlar gibi evrensel düzleme başarıyla ulaşabilmiş bir kalem.


Ama yine de sanatlar arasında bir ayrım görmeye çalışırsak, diye söze başlayan Süreya, romanın biriminin olay, şiirinse sözcük olduğunu söyledikten sonra çekincesizce sürdürür fotokopiyi: Düzyazı için, sözgelimi bir romancı için, dil bir araçtır. Bir düşünceyi, bir durumu anlatmak için bir araçtır. Şiirde dil, hem araçtır, hem ortamdır. Sartre'ın, sözcüğün şair için, düzyazıda olduğu gibi anlatımın aracı değil, başlı başına bir nesne olduğunu söylemesine bakarak, Süreya da kerameti kendinden bilip bu nesneyi şiirin birimi etmekten kuşkulanmaz. Fakat bütün yanılgısı da buradadır; çünkü şairin sözcüğü nesne gibi görmesi demek, şiirin nesne tuğlalardan meydana getirildiği anlamını içermemektedir. Birincide, herkes için geçerli algı söz konusudur; ikincide ise eylemin ta kendisidir dünyaya sunulan. Eğer şiir sözcük birimlerden oluşuyorsa, bu, birimler arasındaki boşlukları da varsaymaksızın yoksamaktır. Süreya'nın sözleri olgusal bir temellendirme amacına yönelik olmadığı gibi, neyle dolacağı belli olmayan bu boşlukları usundan da geçirmez, içinde oturup entelektüel laflar etmeye izin vermez inşaatının kabalığı. Havaya girmiştir, hepsi bu; tüm derdi de, şairin, bir olayı, örneğin çakmak taşlarıyla ateş yakma olayını betimleyecek olan düzyazı yazarı yanında, sadece çıkan kıvılcımlar gibi olaylar içindeki fenomenolojik duygu canlılıklarıyla ilgilendiğini söylemektir. Şiirin birimi sözcüklerdir diyerek açtığı boşlukları yine kendisi doldurur bu yüzden: Sözcük aynı zamanda duygudur, düşücedir, hayatın bütünüdür. Ama bu sefer de, sözcük tuğlalara tanıdığı birim olma vasfını bir çırpıda geri aldığını da anlamaz, bir duyguyu gösteren sözcük de, bir birim değil işlev böylelikle, tuğlaları bir arada tutmanın duvar kalıbı şiirin de temelsiz kalıp çökme tehlikesiyle yüz yüze geldiği görülmez olur. Şiirin temeli konusunda birbiriyle çelişir görünen yaklaşımların sözcüğe gelip dayanmasının, sözcük ekseninde hem kesişip hem ayrılmalarının nedeni de, tümüyle bir birime indirgeme çabasındaki bu mekanizmdir işte. Söz konusu mekanist anlayışlar, şiirin bu sözcük atomlara dayandığı konusunda üstü örtülü bir anlaşma içindedirler; anlaşmazlık, bunların gerçekten şiire temel olup olmadığı değil, birimler olarak yüklenecekleri işlevin rolü üzerinedir. Üç önemli bakış egemen olmuştur bu konuda ve bu yaklaşımları, dile getirildikleri döneme damgasını vuran adlarla belirtmek gerekir. Üç kuşak olmuştur sırasıyla: Ahmet Haşim, Orhan Veli ve Cemal Süreya. En başta, bu atomların birbirleriyle nasıl ilişki kurabildiklerini sormamız gerekecek. Birimler olarak yalıtık halde var olduklarında, bu sözcük-birimlerin aralıklarının nasıl doldurulacağına ilişkin meşru bir sorunumuz var demek ki, en azından bunları kendi aralarında örgütleyen hukuki bir zorunluluk olmalı. Şairin çağrışımsal psikolojisinin buna hukuksal düzlem olduğu düşünülecektir. Ne var ki bilinçli bir düzenleşmenin şiirde böylelikle oluştuğu sanrısına bir kez kapılırsak, bu da şairi gerisin geri bilinçdışına atmak olacaktır. Nitekim Süreya işlevselliği aynı zamanda birim de olan sözcüğe yüklerken, Haşim, bunu anlam ve musiki olarak betimler; bu bilinçli düzenlenişe karşı, şiiri bilinçaltından getiren Veli ise, dizgenin diğer bir kanadına yerleşmiş gibidir. Bu yüzden, saydığımız üç bakış açısı da, birbirini hem kesen, hem bütünleyen tarzda, bütünlenişin birbirini çelişkiyle doğrulayan üç uğrağı konumundadırlar. Dolayısıyla biz de, ait oldukları saf şiir geleneği ve mekanist anlayış çerçevesinde, birbirini hem dıştalayan hem içerleyen bu üç yaklaşımı sırasıyla ele aldığımızda, türdeş düşüncenin geçirdiği evrime, yadsımakla örtüşen şiir anlayışlarının kan bağına tanıklık edebileceğiz belki de. Şairin işinin düzyazıdaki gibi olayları anlatmak olmadığı yönündeki Süreya'cı bakışın köklerindeyiz demek ki, şiiri sözcük birimlere doğru yalıtan görüş alanı içerisindeyiz. Gerçi Haşim, bu tarihte Süreya gibi Sartre'ın etkisinde değildir, onu etkileyen Fransız sembolizmi ve şiirin içinde fikir, elmanın içindeki gıda kadar saklı olmalıdır diyen Valery'dir. Kendisi de, sıkı bir defne ormanının ortasına bırakılan bal dolu bir porselen kavanoz gibi, anlam şiirin yaprakları içinde gizlenerek her göze görünmez ve yalnız halay ve sözcük öbeklerini, vızıltılı arılar gibi, dışında ve çevresinde uçuşturur, sözüyle bunu betimler. Süreya'da bir eşine rastladığımız, olay saksısı ortasındaki düşsel çekicilik öğesi, Haşim'de daha önceden mevcut demek ki. Haşim için, düzyazının doğurucusu akıl ve mantık; şiirin ise algılama alanları dışında gizlerin ve bilinmezlerin geceleri içine gömülmüş, yalnız aydınlık sularının ışıkları, zaman zaman duyuşlarımızın ufuklarına yansıyan kutsal ve adsız kaynaktır. Çok sonraları İkinci Yeni'cilere ev sahipliği edecek imgenin, çelik somutluğunda tinsel, tül soyutluğunca maddi doğası da kendiliğinden çıkarsanmış oluyor böylece. Böylelikle Haşim, şiiri önce mantık düzleminden psikoloji düzlemine, oradan da algılama alanları dışına yönelmiş bilinçdışına atmakla, sözcükleri dize halinde bilinçli bir düzenleşmeye koyacak bilinci de ortaya koymuş olur: Düzenleşme öncesi bir düzensizlik, bilinçdışılık var o zaman. Bu durumda da, sözcük tuğlaları bir duygu, düşünce, hayatın bütünü olarak işlevliğe sürüklemekle birim olma hakkını da aldığını göremeyen Süreya gibi, Haşim de, şiire kaynaklık eden asli öğeyi, sözcükleri birleştiren büyülü akıma devretmekle, kendini şiirin bilinçli düzleminden bilinçdışına geçirir, Dahası, der, manzumede elektrik akımı türünden olan şiir akımı bir an kesildi mi, bütün bu öğeler, derhal kendi öz çirkinliklerinin içine düşerler. Bilinçli birlik dağılır ve sözcükler, kupa arabasının balkabağına dönmesi gibi, şiirsel akımın kazandırdığı büyülü biçimden yoksun, maddi dünyada rastlandıkları sıradan hale geri dönerler, düzyazı malzemesi olurlar. Demek ki Haşim, ayakaltındaki taşları birbirlerine değecek sert ya da yumuşak yüzlerine göre uyumluca dizmekle, örme sırasında her sözcüğün duvara nasıl konulacağını da belirlemiş olur. Daha doğrusu, duvar biçiminde bir kalıp daha önce var demek ki, bu da bizi gerisin geri kendisinden elli yıl sonraki kuşağın biçim anlayışına fırlatıyor: Şiirin birimi sözcüklerdir. İmgelemin yaratıcı işlevi de işlevsizlik bu yüzden: Sözcükler, gündelik dildeki kaba hallerinin suluboyayla renklendirilmesi dışında hiçbir başkalaşıma uğrayamıyorlar. Ama duygusal anlamlara doğru, örneğin Süreya'nın dediği gibi, sözcüklerin birbiriyle bağlantıları ayrı olabilmekte, masa, başka bir şeyi de çağrıştırabilmekteyse, bu sefer de sözcükler imgelemi ve şairi yaratıyor demektir. Sözcükler, onlara biçimsel birlik kazandıran büyülü akımla değişime uğrayınca, anlam da okurun sezgisel izlencine kendini açık etmiş oluyor böylece; sözcükler, onlara kendi anlamları üstünde, dizenin şarkısına uygun bir anlatım yükleyen Haşim için de, imgelemi saf dışı bırakan birer birey sonuçta, o da Süreya gibi kendisini şiirin dışına, bilinçdışına sürüklenmekten alıkoyamıyor. Sözcük, anlamı açığa çıkartacak sezgiyi harekete geçirmenin aracısı şu halde, Sözcük değişmeleri ve uyum kaygıları arasında 'anlam' karanlıklaşırsa, 'ruh' uyumun lezzetiyle onun yerini doldurur, sözcüğün bütün varoluşu da bu işte: Anlamla sezgi arasında vızıldayan arı gibi uçuşmak. Böylelikle, sezgiyle anlam arasında edindiği kanat saydamlığıyla, sözcük de, içerdiği anlama göndermesiyle maddi, sezgiye yakalanmamasıyla da soyut bir kütle şu halde, ortaya çıkan dize de, sezginin kütleler arası uzaklığı kısaltıp sıkılaştırdığı donuk bir tablo sonunda. Sezgiye kendini bırakan imge, sözcükler arasındaki mesafeyi daraltır ve dizeyi sıkılaştırır, bu yüzden de Haşim için, kırmızı çiçekli kara defne ormanının bütün gizi bu gümüş kanatların sesindedir. Dahası, bu yapının dışında hiçbir şiir yoktur, olduğu iddia edilenler şiir olmadığı gibi, edenler de şiirin yabancısıdırlar. Kulağa hoş geliyor. Ne ki grevdeki işçilere saz çalmak da, olaylar içindeki duygu kıvılcımlarına bakan Süreya ile şiiri düşünceden yalıtıp felsefe, öykü ve düzyazıdan ayıran Haşim'in musiki kaygısıyla aynı kapıya çıkıyor. Edasındaki cezbe kapılınıyor diye sözcükleri boyayan şairaneden, az önceki şikayet niçindi öyleyse? İşin ambalajına kanmanın doğurduğu anlamı gözden kaçırma tehlikesi niye bir anda kayboldu? Sonuçta sanat da, aşağı türden de olsa bir sınıfın zevk meselesi, yani burjuva estetik bir tutum yine, Veli'nin tavrı da, yenisini, yıktığı duvarın malzemesiyle arka yüzden örmekten öteye gidemiyor. Demek ki bir kere güncel olayları ve gerçekliği şiir dışına atmakla, ortaya çıkan eser de, sanatçının gördüğü bir sanrı demeti, şiir de bilinçaltının dünyaya vuran gölgesi böylece. Eğer şiirde vezin ve kafiyeye karşı çıkarak, görece yalın bir dil arıyorduysa, işte bu, dünyayla bilinçaltı arasındaki eşdeğerliliği katıksız ve aracısız bir ilişkide ortaya koyma isteğiydi. Sonuç olarak, Veli de, tıpkı Haşim ve Süreya için olduğu gibi, dil ve dünya arasında, sözcüğü şiirin atomu sayan birimci psikolojizmi resme katmakla, onlarla aynı öze sahip bir üçüz olmaktan başka bir yere varamıyor. Ne var ki tanık bir bakış bulunmadıkça birbirleriyle önce-sonra ilişkisini de sürdüremeyecek olan bu birimler, her üç şiir türünün de birbirine göre öncelik ve sonralık ilişkisi bir yana, özyapı yönünden de, bir birimin öteki birimle devinimsiz ve dışsal biraradalığı biçiminde bakışımıza görünümlenirler. Her üç şiir türünde de birimler, aşkın ve olgusal olarak tuvale yansır ve Heidegger'in dünya ortasındaki Dasein'i gibi, çiçek saksıda, saksı masada, masa odada olarak devinimsiz ve dışsal bir ilişki içinde resmedilirler. Akatalpa dergisinin Eylül 2010 tarihli 129. sayısında yayımlanmıştır. To maximize your chances of winning, it is crucial to select a licensed and reputable online casino. This ensures that the game is fair and transparent, and your winnings will be paid out promptly. A trustworthy online casino will also have measures in place to protect your personal and financial information. Tons of Plinko gambling sites have popped up over the years and they offer different versions of the game, prizes to be won, and great experiences. But as you go out looking for a Plinko online game to enjoy, you want to make sure you're choosing the best Plinko casinos on the market. Plinko Bitcoin is an exciting and unique form of online gambling that combines the classic arcade game of Plinko with the power of Bitcoin. Whether you're a seasoned gambler or a newcomer to the world of Bitcoin, Plinko is a fun and potentially lucrative game that is definitely worth checking out. So what are you waiting for? Get started playing Plinko Bitcoin today! As with any online casino arcade game, playing free online Plinko is easy and straightforward. There are many great features that help enhance the overall experience, which we have listed and described below. Many of the people checking out our page all about Plinko on Stake. us will be simply wondering whether it's something worth playing. We think one of the best ways of answering that question, alongside providing you with all the information you need to understand Plinko, is a list of pros and cons. It's an easy tool to help you weigh up whether this game is something you're likely to enjoy. 2. Use the PLINKO Free Run Promo Code as an active user As with any online casino arcade game, playing free online Plinko is easy and straightforward. There are many great features that help enhance the overall experience, which we have listed and described below.


Öykücü, gazeteci, yazar Necati Güngör, bir süredir sosyal medyada işlenen bir konuya dikkat çekerek, büyük bir değerbilmezlikle karşı karşıya olduğumuzu söyledi. Güngör, Ünü kitaplara, ansiklopedi ciltlerine sığmayan Reşad Ekrem Koçu'nun mezarı nerede? diye sordu.


Edebiyat öğretmeni, yazar-şair Gülçin Sahilli, ile edebiyat, şiir ve sanat hakkında konuştuk. Sahilli, Dünyayı dize kurulumları ile görebilen her faninin kendini şair görme yetkisi vardır. Ama diğer süre birimlerinin onu şairdir ya da şair değildir diye tanımlama yetkisi asla olamaz. Keşke edebiyat aleminin içinde kıvrımlanan tükenir ve tükenmez kalemler dillerinin püskürttüğü sözcük biçimlerinin haddinde kalsalar. Çamur rengi edebiyata karıştırılmamalı diyor. Gülçin Sahilli: Sanırım bu sorunun sorulmadığı şair yoktur. Bunun cevabı çok zor deyip kendi kişisel poetikasından yola çıkan ya da en yakın eğimlerle cümle yuvarlayan şair de çoktur. Ben şiir yaşamın kendisidir diyeyim ki içine katılmamış malzeme kalmasın. Çünkü her şiir kendi yaşamının kesitine dönüşür okuyanının. Sonsuz bir biçim alışı vardır her okuyanla, aynı bir çift gözün başka zaman okumaları ile farklı bir tebdil-i dize hadisesi yaşanır. Gülçin Sahilli: Şiir benzer, çift yumurta ikizi şakasıdır şiir. Aynı insan gibi, ağaç gibi, mevsim gibi... Doğa kendinin tekrarıyken dilinde kendini kendinden doğurduğu unutulmamalıdır. Sözcükler aynıyken, cümleler ya düz ya da devrikken şiiri bu kadar huzursuz etmemeliyiz benzerlikleri için. Sonuçta şairler kağıt katlama ustasıdır. Aynı kağıttan şapka da yapılır gemi de... Ama kağıttır nihayetinde... Sözdür... Hangi şapka bize daha uygunsa hangi geminin etekleri aklımızın mavisine daha çok takılıyorsa işte o bizim özgün şiirimiz o şiirden dolayı o bizim özgün şairimizdir. Gülçin Sahilli: Sanat kendisi içindir. Onun kapalı ev sahipliğinde isteyen istediği süre boyunca konaklayabilir. Böyle de bir hoş görü mekanizması çalıştırır sevicisine. Ve Sanat sanat için mi toplum için mi soru kalıbına baktığımızda cevabı açık zarfta buluruz. Sanat adı uğruna doğar ve daha ilk çığlığından itibaren doğduğu toplumu adlandırır. Gülçin Sahilli: Empatinin yolu yoktur. Aslında empati de gerçek dışıdır. Başınıza geleni başınıza geldiği ölçüde bilir ve o tartı mesafesinde karşıdakini ve kaleminizi anlamlandırırsınız. Gülçin Sahilli: Dünyayı dize kurulumları ile görebilen her faninin kendini şair görme yetkisi vardır. Ama diğer süre birimlerinin onu şairdir ya da şair değildir diye tanımlama yetkisi asla olamaz. Keşke edebiyat aleminin içinde kıvrımlanan tükenir ve tükenmez kalemler dillerinin püskürttüğü sözcük biçimlerinin haddinde kalsalar. Çamur rengi edebiyata karıştırılmamalı. Gülçin Sahilli: Türkiye'de basamakların hiçbirinde kadın olmanın bir avantajı olmadığı gibi şair olmakta da yok. Türk şair inancı adlı sistem biriminde kadın kalemler ancak uzun masaların akşam çiçekleridir. O da en ortada en gülüş efektli. Nedense erkek şairler okuduklarını okuyup, bildiklerini bilip yazdıkların yazma hele hele yazma kabiliyetlerinin üzerine çıkma bariyer itimli güçlere sahip değillerdir.


İlkbaharın gelmesiyle uyanan, renklenen doğa, yazla birlikte tüm cömertliğiyle önümüze serilir. Bol güneş, bol aydınlık ve sokağa, kıyılara taşan insanlar. Bol meyve sebzeler, kabuklanan cevizler, bademler. Her şeyin bereketlendiği, insanların birbirine daha çok dokunabildiği, yanyanalığın daha çok yaşandığı, çeşitli sanatsal etkinliklerin, festivallerin, şenliklerin yapıldığı, insan ruhuna iyi gelen mevsimdir yaz. Yani, genelde böyledir ama bazen de o bol ışıklı, aydınlık mevsim, bir anda çıkan alevlerin kara dumanların altında kalır, karanlığa gömülür. Gülten Akın'ın şiirindeki gibi doğa, şairlerin sevinmesi için yaz'ı gönderirken beri yandan kötülükten, vahşetten, kıyımdan beslenen insanlar, o şairleri, kötülüğün hazzını yaşaya yaşaya, iliklerinde duya duya yakar. Karanlığa gömülürüz. 2 Temmuz 1993. Toplumların yaşamında bazı amaçlara hizmet eden kutlamalar vardır ve bu aynı zamanda pek çok işlevi de içinde barındırır. İnsanları bir araya getirmek için yapılan festivaller de bayramlar gibi insanların, toplumların birlik beraberliğini oluşturmak, kaynaşmalarını sağlamak, karşılıklı sevgi ve saygının meydana gelmesini temin etmek ve bunun bireylerin bilincinde yer etmesini sağlamak için fırsat sunan bir ortam yaratır. Böylece sosyal bağlılığı ve kaynaşmayı sağlarken bireylerin geçmişten getirdiği birikimlerini geleceğe aktaracak bellek oluşumuna katkıda bulunur. Bellek geçmişle gelecek arasında kurulan köprü. Zihinselden çok, bireyin kişisel olarak hatırladığı anılarının yanında, toplumların yaşamlarında önemli yeri olan sosyal, ekonomik ya da kültürel olayların kolektif bir biçimde yeniden inşa edilmesiyle de ortaya çıkar. Belleğin hatırlayarak bir şeyleri yeniden inşa etmesi yanında unutma sürecini de göz ardı etmemek gerekir. Çünkü insan beyni gördüğü, yaşadığı birçok şeyi unutmaya meyillidir, unutur. Hele de travmatik olana katlanmak için, unutmayı tercih eder belki de. Ama 2 Temmuz ve benzerlerinin unutulmaması gerekir. Festivaller, şenlikler, anmalar, ritüeller bu yüzden vardır. Kötü yönetilen sistemin başındakilerin işine gelmese, istemese de yeniden insan olabilmemize, birbirimizi anlayıp dokunmamıza ihtiyaç vardır. Ben de yanan otuz beş canın adını hatırlamak, hatırlatmak için bu köşeye taşımak istedim.


Önder Çolakoğlu: Metinlerarasılık... Çok moda çok sık duyduğumuz bir kavram. Julia Kristeva Metinlerarasılık'' sonsuz bir süreçtir ve her metin bir alıntılar mozaiği gibi oluşur. der. Modern ve hatta postmodern şiirin poetikasında metinlerarasılık; önceden yazılan şiirlerle, yeniden kurulacak olan ilişkiyi, geleneği dönüştürmeyi ve geleneğin yeniden üretilmesini öngörüyor. Tam da burada Harold Bloom ise, Gelenek sadece nesilden nesle bir geçiş ya da yumuşak bir aktarım süreci değildir; aynı zamanda geçmişteki deha ile şimdiki yönelimler arasında bir çatışmadır. diyor.


Sanat Perisi'nin bu haftaki konuğu sevilen tiyatro ve televizyon oyuncusu Berna Laçin oldu. Sanatçının samimi sohbeti ve sıcak tavırları ile renk kattığı programda kendisinin geçmiş ve gelecek tiyatro çalışmaları üzerine konuşuldu. Beklemediği bir anda önünde tesadüfi bir şekilde açılan sahne ve sahnenin anıları paylaşıldı. Ülkede tiyatronun ve sahne sanatlarının gelişimi, eksikleri, yapılması ve yapılmaması gerekenler üzerinde duruldu. Berna Laçin geleceğin azimli tiyatrocuları için minik öneriler verdi ve tiyatronun vazgeçilmezliğinin sebeplerini araladı. Tiyatro ve oyunculuk üzerine dolu dolu geçen sohbette bugünü ve yarını aydınlatacak pek çok sanat bilgisi verildi.


Hani sanki ezel-ebed hakikati aramakla ödevli bir mekanik makine varmış da Şerif Fatih'in kolları o makinenin kollarından birini biteviye çevirmekle yazgılıymış ve Şerif Fatih bu yazgıyla günden güne mahvoluyormuş ve Şerif Fatih bu mahvoluşta daima saadet buluyormuş gibi! İşte, bu tavırla selamladı beni Şerif Fatih'in son kitabı Kahkaha Rengi. Bu şiir kadim dillerin tümüne -kutsal metinlere de- rahatlıkla eklenebilir Varoluşa -Tanrı'ya da- duyduğu saygı, ona sitem etmesinin önünde bir engel değildir. Üslupça değilse de -zira Şerif'te taşkınlık görülmez- Tanrı'yla kurduğu rahat, dostane ilişki bakımından Yunus gibi bir derviş görürüz onun söyleme tutumunda. Dervişanelik bununla da sınırlı kalmaz elbette. O dünyanın tüm debdebesine sırt çevirip bir dağın rahmini kendine yurt edinebilecek denli ölmeden ölmek' şiarına tutunabilecek bir yaratılıştadır. Duvarsızlık -mutlak hürriyet- arzusuyla dopdolu mısralar soyler onun dili. Bunu yaparken diş göstermez. Dünyanın çağıltısı ve çalkantısı içinde sükunetle yürür. Yürür ya yine de onun sükunetle sorduğu sorular en engin denizi dahi çalkantıya sürükleyebilecek denli sarsıcıdır. Elbette tüm duyargaları açık olanlar için. Şerif bu işi okkalı bir mısra kurarak ya da mukavim bir beyit terkibi oluşturarak yapar. Aruzla yazıyor olsaydı bu ifadelere şah beyit diyecektik. ölüm, Şerif Fatih'in şiiri -duyan kulaklar için- felsefi vizyonlarla ilerliyor, hikmetler buluyoruz onda, her iyi şiirde olması gerektiği gibi. Ve hakikatle uzaklığı görmek, hakikate yaklaşmış olmanın en trajik işareti. Ardından gelen melankoli, melankoli ve melankoli! www canadian pharmacies interpharm. pro I always feel valued and heard at this pharmacy.


İki binli yılların başıydı. Daha önce şiirlerim İnsancıl başta olmak üzere değişik dergilerde yayınlanmıştı. İsmini şimdi hatırlamadığım Samandağlı bir arkadaşla tanıştık. Bir iki görüşmemiz oldu. Antakya'da yeni bir edebiyat dergisi hazırlığı olduğunu söyledi bana. Bu vesileyle Amik dergisini çıkarma hazırlıkları içinde olan arkadaşlarla tanıştım. Derginin hazırlık çalışmalarına ben de katılmış oldum. Süren toplantılardan sonra Amik adıyla yeni bir edebiyat dergisi doğmuştu. Derginin çıkış sürecinde ben de elimden geldiğince katkılarda bulundum. O yıllarda Yener Kitabevi Protestan Kilisesinin bitişiğiydi. Huyumdur. Yeni bir şehre taşındım mı; ilkin oranın kitapçılarını keşfederim. Oraya kitaplara bakmak, yeni dostlar edinmek için takılmaya başladım. Amik dergisinden Nevruz Uğur da oraya sık uğrayan insanlardan biriydi. Amik dergisinde ürünleri çıkan ürünlerini merak ettiğim adlarla da tanışmak istiyordum. Murathan Çarboğa da bu adlardan biriydi. Sanırım kim olduğunu Nevruz Uğur'a sordum. Bir edebiyat öğretmeni olduğunu, burada yaşadığını, hafta sonları da Yener Kitabevinin kafesine uğradığını söyledi. Amik dergisi dışında edebiyatla uğraşan arkadaşları tanımak için ben de Yener'in kafesine takılmaya başladım. Tam olarak Murathan ile nasıl tanıştığımı hatırlamıyorum. Sanırım Nevruz Uğur Murathan ve Karalama dergisini çıkaran ekiple tanıştırdı beni. Hafta sonları Yener Kitabevinin kafesinde vakit geçiriyorduk daha çok. Karalama dergisinin hazırlıklarını yapıyorlardı o arkadaşlar da heyecanla. H. İbrahim Yıldız, Ferit Sürmeli, İbrahim Çiftçi, M. Ali Atahan, Murat Altunöz de bu ekibin içindeydi. Heyecanlı sürüyordu hazırlıklar. Ben her ne kadar Amik çevresinden olsam da, zaman zaman belki bana da fikirlerim soruluyordu. Derken Yener Kitabevi Saray caddesine taşındı. Bu kez oraya takılmaya başladık. M. Ali Atahan bu arada Kitaplı Kahve adıyla bir dar sokakta yeni bir kafe açtı. Buluşmalarımız oraya kaydı. Güzel bir mekandı. Buluşmalar çoğu zaman burada oluyordu. Daha sonra M. Ali Kitaplı Kahve'yi kapatıp Hayyam Kitabevini devralınca buluşmalarımız orada sürdü. M. Ali Atahan Hayyam'ı devredince, n'oldu bilmiyorum, bizler de kendi dünyalarımıza çekildik. İleriki süreçlerde Amik dergisiyle Karalama dergisi birleşti. Sonra miadını doldurmuş olacak ki kapandı. Murat Altunöz, genç yaşta kaybettiğimiz Özcan Özgün ile Karalama'yı sürdürdü. Özcan birkaç sayı sonra Karalama'dan ayrıldı sanırım. Murat, dergiyi tek başına çıkarmaya başladı. Ben de Onur Aslan ve İ. Deniz Aslan ile birlikte Taflan dergisini çıkarıyordum o sıralar. Bu buluşmaların değişmez insanlarından biriydi Murathan. Şair kimliği önde olsa da edebiyatın nerdeyse her dalıyla ilgili ürünleri verdi. Birçok ödül kazandı bu ürünleriyle. Bir roman yazdı Kadem adıyla. Ödüllü öykülerden oluşan bir öykü kitabı çıkardı. Murat Altunöz daha sonra Dar Sokak adıyla yeni bir dergi çıkarmaya başladı. İleriki süreçte Biz de Taflan'ı kapatıp Amanos Yazıları adıyla, içinde Murat Altınöz, Özcan Özgün'ün olduğu yeni bir dergi çıkarmaya başladık. İki sayı çıkabilmişti o dergi de. Daha sonra Amanos Edebiyat dergisi çıkmaya başladı. Karalama'dan sonra; ürünleriyle bizi desteklese de dergi süreçlerine katılmadı Murathan. Amanos Edebiyat'ın ilk sayılarında kadroda olmasa da son sayılarında kadro içinde yer alamaya başladı. Ancak gerek kendisi, gerekse eşi Kezban Çarboğa dergi düzeltilerinde bize katkıda bulunuyordu. Mekanlar dağılınca Murathan, ben, Ferit Sürmeli, Yaser Bereketoğlu, H. İbrahim Yıldız daha çok Harf Kitabevinin kafesinde buluşmaya başladık. Zaman zaman öğretmenevinin bahçesinde de otururduk. Yapacağımız çalışmalardan, çoluk çocuktan, hayat gailesinden konuşurduk. En son buluşmamız yine Harf Kitabevinin kafesinde olmuştu. Yaser Bereketoğlu, Ferit Sürmeli, ben ve o birlikte oturmuştuk. Pandemi başlamamıştı daha. Pandemi başladı. Ben emekliye ayrıldım. Evde kitaplarla zaman geçiriyordum. Pandemiden ne kadar sonra olduğunu anımsamıyorum; . Seçkin Zengin Facebook özelden yazdı bana. Murathan hoca görünmüyor Facebookta. Bir şeyi mi var? diye sordu. Ben de Yazmaya dalmıştır. dedim. O da bir şairlere yazılmış bir mektup kitabı hazırladığını, sadece Murathan'ın mektubunun kendisine ulaşmadığını söyledi. Arar, sana dönerim dedim Seçkin Zengin'e. Aradım Murathan'ı. Açmadı. Ben durumu izah eden bir mesaj çektim. İki üç saat sonra Murathan aradı beni bu kez. Yaklaşık bir ay önce kötü bir trafik kazası geçirdiğini söyledi. Kendi sağlık durumunu açıkladı. Pandemi var diye biz de evine gidemedik geçmiş olsun dileklerimiz için. Daha sonra hiç görüşemedik Murathan'la. Ama telefonlaştık. Kendini toparlamaya çalışıyordu. Ölümünden bir hafta ya da on gün kadar önce konuştuk telefonla. Tekrar ameliyat olacağını söylüyordu. Çok acı bir kayıptı benim için. Aylarca bu acının etkisinden kurtulamadım.


Onurhan Çallar, genç yaşına 2 ödül sığdırdı. 20. KISA-CA Uluslararası Öğrenci Filmleri Festivali kapsamındaki Deneysel Film kategorisinde birinci ve 17. Uluslararası Kar Film Festivali'nde ise Deneysel Dalda ise üçüncü olan Çallar, Cebimizdeki üç beş kuruş parayı birleştirip Catastrophe tişörtü bastırdık ve iki gün boyunca üzerimizden çıkarmadık. O sahneye çıkmak, sahnedeyken gözünüze vuran ışık yüzünden izleyicileri görememek.... Karanlıktan gelen alkış sesleri... Patlayan flaşlar... Sahnedeki otuz saniye size bir ömür gibi geliyor. Harika bir his diyor. Onurhan Çallar: Bisikletle beraber tattığım özgürlük kavramının benim için ne kadar önemli olduğundan bahsetmiştim. Masa başında oturup sayfalar dolusu metin çevirisi yapmak bana cazip gelmiyordu. Düşüncelerimi özgürce ifade edeceğim bir mecra arıyordum. Hayata nasıl bir çerçeveden baktığımı diğer insanlara da göstermek istiyordum. 2018 yılında DGS ile Karadeniz Teknik Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı kazandım. Yine aynı yıl YKS ile Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Sinema-TV Bölümünü de kazandım. İşte burada bir tercih yapmam gerekiyordu. Hayallerimi takip edip sinema sektörüne girmek mi? Yoksa masa başında oturup sayfalarca çeviri yapmak mı? Düşünmem çok zaman almadı, sinemaya yöneldim. Onurhan Çallar: Elbette! Özellikle Covid'19 pandemisinde... Hepimizin eve hapsolduğu bu dönemde sürekli üretim yapmak istiyordum. Benim için manevi değeri çok yüksek olan bisikletimi satmak zorunda kaldım. Elde ettiğim parayla evimin bir odasını stüdyoya çevirdim. Stüdyo derken, profesyonel anlamda değil tabi ki... Stüdyomun duvarları kartondan, destek bağlantıları ise tahta süpürge sapındandı. Mutfaklarda kullanılan spot lambalarını dolgu ışık olarak kullandım. Kendime karton mukavvalardan iki tane softbox yaptım. Pişirme kağıdı kullanarak filtre oluşturdum. Terziden aldığım en ucuz kumaşla da stüdyonun kartondan duvarlarını kapladım. 13 m2 alanda üretimime başladım. İşte Catastrophe adlı filmim de bu stüdyoda doğdu. Onurhan Çallar: Öğrencilik sürem boyunca ekip arkadaşlarıma sürekli mezun olmadan bir ödül alsam yeter diyordum. İlk olarak 17. Uluslararası Kar Film Festivalinde üçüncü olduğumu öğrenince ekip arkadaşlarımla birlikte o gece sevinçten hiç uyumadık. Sevincimizi telefon rehberimizdeki hemen hemen herkesle paylaştık. O gece evimizin içi müşteri hizmetleri gibiydi diyebilirim... Sevincimizi üzerimizden atıp hayatın olağan akışına döndük derken Konya'dan birincilik haberi geldi. Cebimizdeki üç beş kuruş parayı birleştirip Catastrophe tişörtü bastırdık ve iki gün boyunca üzerimizden çıkarmadık. O sahneye çıkmak, sahnedeyken gözünüze vuran ışık yüzünden izleyicileri görememek.... Karanlıktan gelen alkış sesleri... Patlayan flaşlar... Sahnedeki otuz saniye size bir ömür gibi geliyor. Harika bir his! Onurhan Çallar: Sanat kavramı, kişinin dünyayı nasıl anlamlandırdığı ile ilgilidir. Sinema bize yönetmenin gözünden hayatı nasıl anlamlandırdığını göstermektedir. Yönetmen, çerçevesini oluştururken diğer sanat dallarında olduğu gibi estetik kaygı taşımaktadır. Üretilen film şahsa aittir, biriciktir, tektir. Sinemayı yedinci sanat yapan özelliği, bünyesinde diğer sanat dallarını barındırması, evrenselliği, insanları etkileme gücünün yüksek olması ve en önemlisi görsel-işitsel öğeler barındırmasıdır. Onurhan Çallar: Evet, beslenir. Edebi bir eserin kendine has olay örgüsü, karakterleri, dönemi bulunmaktadır. Edebi eserler giriş gelişme ve sonuçtan oluşmaktadır. Yani başı ve sonu vardır. Sinemada da bu serim, düğüm ve çözüm olarak karşımıza çıkmaktadır. Edebi eserler filme çekilirken senaryo aşamasındaki zorluklar büyük ölçüde ortadan kalkmaktadır. Çünkü ortada hazır bir şablon bulunmaktadır. Olay örgüsü, karakterler, mekanlar ve en önemlisi filmin gidişatı kitapla paralellik göstereceği için senaryo aşamasında zaman kaybı yaşanmadan, küçük dokunuşlar yapılarak üretim aşamasına geçilmesi mümkün olmaktadır. Onurhan Çallar: Önceden insanlar belirli bir ücret ödeyerek sinema salonlarına giderlerdi. Bir filmi izlemenin tek yolu buydu. Günümüzde sinemanın evlerimize kadar girdiğini görmekteyiz. Netflix, Exxen, Blu TV gibi film platformları cüzi bir miktar karşılığında sinemayı evimize taşımaktadır. İzleyici, istediği saatte istediği filmi istediği kadar izlemektedir. Kaçırdığı ya da incelemek istediği bir sahne olursa geri sarma imkanı bile bulunmaktadır. Düne kadar tek bir filmi izlemek için salon salon gezdiğimiz sinemanın, çağın hızına oldukça rahat adapte olduğunu görmekteyiz. Çok uzun bir süre de farklı manevralarla bu adaptasyonu sürdüreceğini düşünmekteyim. 14 Aralık 1996 yılında Iğdır'da doğdum. İlkokul ve lise öğrenimimi Iğdır'da tamamladıktan sonra 2015 yılında Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Uygulamalı İngilizce ve Çevirmenlik Programını kazandım. Zonguldak'ta öğrenim gördüğüm süre zarfında bisiklet serüvenim de profesyonel anlamda başladı. Farklı coğrafyalarda pedalladıktan, farklı insanlarla tanıştıktan ve farklı kültürleri gördükten sonra özgürlük kavramının benim için ne kadar önemli olduğunu anladım. Bisiklet kariyerim boyunca toplamda 15.000 km yol yaptım. Aynı zamanda 22 şehir, Yunanistan ve Bulgaristan olmak üzere 2 de ülke gezdim.


Seyhan Erözçelik adına ailesi ve arkadaşları tarafından oluşturulan ödül aşağıda sıralanmış koşulları içermektedir.


W. B. BAYRIL: İlk insanı düşünmeye çalışalım. Hz. Adem'den söz ediyorum. Bir yetenek yahut bir görevle yaratılmıştı. Cümle mahlukata, cümle nesneye ad vermek. Ya da adıyla çağırmak. Bir zebra'nın kendine ne dediğini bilmiyoruz, kendini nasıl adlandırıyor ya da bir arslan, kendine arslan mı diyordur acaba? Hz. Adem'in soyundan gelenlerin anlamlandırdığı bir kainatta yaşıyoruz kısacası... Bu kainatı da Söz ve Dil kuruyor. Dil'in dışarısı yok insan için. Söz'ün bittiği, Dil'in sustuğu yerde, insan da duruyor. Sınır orada. Aşılamaz, geçilemez bir sınır bu üstelik. Bir başka sınır da Zaman. Fani'yiz, geçiciyiz, bir var bir yok'uz. Bütün ömrü birkaç saat, birkaç gün olan nice mahlukat var. Onlar zamanı nasıl algılıyorlar? Bu da bizler için bir muamma. Dahası izafiyet teorisinden biliyoruz ki zamanın da farklı katmanları, halleri var. Işık hızına yaklaştığımızda zaman yavaşlıyor. Bir karadeliğin olay ufkuna vardığımızda zaman duruyor. Işık hızıyla dünyanın çevresinde dolaşarak birkaç yıl geçiren bir insan, tekrar dünya zamanına döndüğünde, kendi neslinden kimsenin kalmadığı, yüzyıl sonrasındaki bir hayatla karşılaşıyor. W. B. BAYRIL: Bilirsiniz, eski çömlek ustaları, mükemmel bir çömlek yaptıklarında, günaha girmemek yahut da kibre saplanmamak için -ki ikisi de aynı şeydir bence-, yaptıkları nesnenin bazen fark edilen bazen de kolayca fark edilemeyecek bir yerini bilinçli olarak bozarlarmış. Sanatkarane yaratışta böyle bir edep bilgisi vardır. Ve fakat sanırım, özellikle de Şark'ta şairler bundan muaf tutulmuşlardır. Söz'e, şiire duyulan o tekinsiz saygıdan ve biraz da şairlerin şerrinden korktukları için:))) Evet haklısınız, güçlü bir şiir, tek bir tuğlasını sökemeyeceğiniz, söktüğünüzde çirkin bir biçimde sırıtan duvara benzer. Sadece şairlere, büyük şairlere bahşedilen bir ayrıcalıktır bu... Kötüye kullanmamak şartıyla elbet. şunu öğretti, özellikle de modern şiir dolayımında. Şiir okur'da tamamlanır. Şair sadece ima eder, sezdirir, Yahya Kemal gibi söylersem duyuş'u deyiş haline getirir. Ondan sonra Söz kendi macerasını yaşamaya başlar. Şair'den çıkmıştır artık. Dil uzayında, okur'un mana aleminde sema eder. Kudreti varsa, sürüyorsa, nesiller boyu zamanı aşar. Yunus'u düşünelim, yedi yüz yıl önce yazmıştı, ama sanki nefesi, sesi, benim kulağımın dibinde her daim bir fısıltı halinde... İşte bu da bir muamma! büyük zaferler vardır. Kaynak dil ile hedef dil arasında gerçekleşen mutlu, derin, sarsıcı kavuşmalar. Nadirdir elbet, ama gerçekleştiğinde, insanın ya da bir şairin ayaklarını yerden keser. Şu sıralar Cem Yavuz'un Paul Celan çevirisini okuyorum. Muazzam bir başarı. Türkçe şiir çevirisinde, tek kelimeyle bir zirve. Çıtayı o kadar yükseğe koydu ki Cem Yavuz, bundan sonra şiir çevireceklere kolaylıklar diliyorum. işleri gerçekten çok zor. İyi çeviri için de iyi şair olmak gerekiyor vesselam. W. B. BAYRIL: Son sözü Fuzuli söylesin öyleyse, çok sevdiğim bir beyittir:'' Cife-i dünya değil kerkes gibi matlubumuz / Bir bölük ankalarız Kaf-ı kanaat bekleriz.


Geçtiğimiz yıl kaybettiğimiz şair Dedocan Luvi'yi anma etkinliği gerçekleşti. Etkinlik 10 Ağustos'ta İzmir Kültürpark, Gülbahçesinde Hasan Kocamanoğlu sunumu ile yapıldı. Anma konuşmalarından sonra sahne şair, Ozan ve müzisyenlerin emeklerine ayrıldı. Şehmus Fidan, Serkan Yıldırım ve Serkan Çabuk topluluğu Erkan Akalın ile halk müziğinden güzel eserler sundular. Daha sonrasında Merve Ceren Tağyer geceye anlam katan türküler ile eşlik etti. Dedocan Luvi'nin özel dostlarından Kemal Kaya şairin sevdiği türkülerinden örnekler sundu. Zamanın son bölümünü beraber geçirdiği, doktor ve hemşirelerden oluşan şiir kulübü şairin anılarını anlattı ve şiirlerini seslendirdi. Gecenin coşkulu performansını ise Ercan&Gökhan Çağıran sergiledi. Dedocan Luvi için yazıp besteledikleri Dedocan geçti dünyadan adlı eseri seslendirdiler. Tiyatrocu ve masal sevdirici tiyatroevi kurucusu Hamit Demir seslendirdiği şiirler bir selam göndermiş oldu. Ayrıca Fatma Şahin Gündoğan dile getirdiği Nazım Hikmet şiiri ile gecenin güzel rengi oldu. Gecenin finalinde sahne alan Derti Divani dostu Dedocan ile ilgili anıları ile beraber kendi eserlerinden oluşan bir program sundu. Geceye katılan müzisyenler finalde Dertli Divani'ye Mahsuni Baba'nın bir eseri ile eşlik ettiler. Geceye katılanların oldukça duygusal anlar yaşaması gözlerden kaçmadı.


Şair Shadab Zeest Hashmi ve Neyzen Burcu Karadağ 19 Ağustos 2022 Cuma akşamı saat 19.30'da gerçekleşecek etkinlikte Pakistan asıllı Amerikalı şair Shadab Zeest Hashmi'nin şiirleri ile neyzen Burcu Karadağ'ın ezgileri Kuzguncuk akşamının seslerine karışacak. Etkinliğin yönderi Nurduran Duman ise Mevlana'nın 18 Beyiti'ne yazdığı 18 çağdaş şiirden oluşan Neynur'dan bir bölüm okuyacak. Hugin & Munin Sanat Galerisi'nde KÜÇÜKODA MİX adı altında bir çok disiplinin bir arada harmanlanacağı yeni bir çalışma dönemi başlıyor. Gerçekleşecek bütün etkinlikler hakkında daha fazla bilgi için info@huginvemunin. com adresine email gönderebilirsiniz. Şair ve deneme yazarı Shadab Zeest Hashmi, San Diego Kitap Ödülü, Sable Books'un Hibrit Kitap Ödülü ve Nazım Hikmet Şiir Ödülü'nü kazandı. Dört kitabı arasında Afganistan'daki Sovyet savaşı sırasında Peşaver hakkında bir anı olan Comb yer alıyor. Hashmi'nin birkaç dile çevrilen şiiri dünya çapında yayınlarda yer almaktadır. Shadab Zeest Hashmi, Ghazal Cosmopolitan, Kohl & Chalk ve Baker of Tarifa kitaplarının yazarıdır. Şiirleri İspanyolca ve Urduca'ya çevrildi ve dünya çapında dergilerde ve antolojilerde yayınlandı. Shadab Zeest Hashmi'nin son kitabı Ghazal Cosmopolitan, San Diego Merkez Kütüphanesi'nde ayın kitabı olarak görücüye çıktı. İlk kitabı Tarifa'lı Baker, 2011 San Diego Kitap Şiir Ödülü'nü kazandı. Birçok kez Pushcart Ödülü'ne aday gösterildi ve San Diego Eyalet Üniversitesi'nde misafir profesör olarak ders verdi. Hashmi, 2000'den 2012'ye kadar San Diego'daki Magee Park Poets Anthology'nin editörlüğünü yaptı ve Carlsbad Ulusal Şiir Kütüphanesi ayında yıllık temalı bir okuma ve tartışma yürütümektedir. 2004'te Stout Ödülü'nü ve 2014'te Nazım Hikmet Şiir Ödülü'nü aldı. 3 Quarks Daily'de köşe yazarlığı yapmaktadır. Burcu Karadağ, ITÜ Türk Müziği Devlet Konservatuvarı'nda çok değerli müzisyenlerden ders alma şansına sahip oldu. Salih Bilgin ve Niyazi Sayın'dan ney, Erol Sayan ve Doğan Dikmen'den Türk musikisi, solfej ve nazariyat, Ali Eral'dan Batı musikisi dersleri alarak kendini geliştirdi. Karadağ aynı zamanda ebru sanatıyla da ilgileniyor. 1996 yılında gönül verdiği ebru sanatını Fuat Başar ve Tülay Taşlacıoğlu'ndan öğrenmeye başladı. Okul yıllarından başlayarak hem yurt içinde hem yurt dışında dışında çeşitli topluluklarla birlikte konserlerde yer aldı. 2005 yılından beri ise Haliç Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak çalışmalarını sürdürmektedir. 1999'da TRT İstanbul Radyosu'na ney sanatçısı olarak kabul edildi. Yıllar içinde Fazıl Say, Tuluğ Tırpan, Sertab Erener, Trilok Gurtu, Martin Grubinger, Zülfü Livaneli, Rudiger Oppermann, Angelika Akbar, İhsan Özgen, Önder Foçan, Okay Temiz gibi birçok önemli müzisyenle çalışmalar yaptı. Hindistan-Yeni Delhi'de düzenlenen Uluslararası Flüt Festivali'nde Türkiye'yi temsil etti. Solistliğini Burcu Karadağ'ın üstlendiği, perküsyonda Aykut Köselerli ve kanunda Hakan Güngör'ün bulunduğu, yine bir Fazıl Say bestesi olan İstanbul Senfonisi, Borusan Filarmoni Orkestrası ile birlikte icra edildi ve CD olarak yayınlandıktan sonra Avrupa'nın en prestijli ödülü olan ECHO Klasik Jüri Özel Ödülü'nü kazandı. 2013 yılı'nda 'Neyzen' adlı albümü, Klasik Türk Musikisi'nin seçkin eserlerinden oluşan ve bir kadın ney icracısı tarafından yayınlanmış ilk albüm olma özelliği taşımaktadır. Ney eğitimi ile ilgili yazmış olduğu kitabı 'Meşkte Ney Eğitimi' ise Pan Yayıncılık tarafından basıldı. 2014 yılında Boston'da bulunan Berklee Müzik Koleji'nde ney Workshop yapmıştır. Burcu Karadağ, çeşitli orkestralar ve müzik topluluklarıyla yaptığı sahne çalışmalarının yanı sıra, kendi grubu olan 'Burcu Karadağ Ensemble' ile konserler de veriyor. Bunların yanı sıra, Karadağ'ın 'Mezopotamya Quartet', 'Burcu Karadağ & Serdar Akyıldız Bi Men Maro / Bensiz Gitme' ve Şems-i Tebrizi'nin eserlerinden ve öğretilerinden esinlenerek oluşturduğu 'Burcu Karadağ 40 Kural' projeleri de izleyicilerle buluşmaya devam ediyor. Burcu Karadağ 2019 yılında, Anadolu ezgileri ve caz müziğini bir arada harmanladığı Ney in Ethno Jazz isimli ikinci albümünü Y Kültür Sanat etiketiyle yayınladı. Albümde Anadolu'nun farklı yörelerine ait köklü melodiler ile modern caz tınılarını bir arada duymak mümkün. Karadağ bu albüm yolculuğunu Etibar Asadli, Mehmet Akatay, Alafsar Rahimov ve Enver Muhammedi ile birlikte gerçekleştirdi. Sanatçıların her biri ayrı ülkelerde yaşıyor olmalarına rağmen bu albüm için bir araya gelerek İstanbul, Paris, Bakü ve Kosova arasında, kendi kültürlerinin dilini kullanarak ve köklerinden kopmadan zamanın ruhunu yaşattılar. İstanbul Teknik Üniversitesi'nden Gemi İnşa Mühendisi ve Deniz Mühendisi olarak mezun oldu. Dünya Şiir Hareketi Türkiye Temsilcisi. Avrupa şiir platformu Versopolis Project'te yer almakta. Cumhuriyet gazetesinde kültür sanat yazıları yazmakta. Yasakmeyve kitaplarından çıkan Yenilgi Oyunu şiir dosyası 2005 Cemal Süreya Şiir Ödülleri jüri özel ödülüne değer görüldü. Mi Bemol, İstanbul'la Bakışmak, ABD'de yayınlanmış Semi Circle, Seçme Şiirler, Seçme Şiirler kitapları bulunmakta. 2019'da Çin'de basılan İstanbul'un Adımları kitabı BoAo Uluslararası Şiir Ödülleri'nde Yılın Şiir Kitabına değer görüldü. Duman 2020 İpek Yolu Uluslararası Şiir Ödülleri Altın Deve Şiir Ödülü ile onurlandırıldı. Şiirleri İngilizce, İspanyolca, Almanca, Fransızca, Oksitanca, Azerbaycan Türkçesi, Çince, Fince, Farsça, Felemenkçe, Bulgarca, Slovakça, Rumence, Makedonca, Bengalce gibi birçok dile çevrildi. Modern Poetry in Translation Haziran 2017'de şairin The River şiirini yayınladı. Dünya Emekçi Kadınlar gününü her yıl oluşturduğu listeyle kutlayan MPT, 2018 yılı için dünya edebiyatındaki şairlerden on şiir seçerek yayınladığı MPT #IWD18 listesinde Duman'a ikinci sırada yer verdi. ( http://modernpoetryintranslation. com/ten-women-poets-in-translation-for-international-womens-day-2018/ ). Fransa'daki Paul-Valery Müzesi'nin ricası üzerine, Duman'ın Alexandre Hollan'ın bir resmiyle bağ kurup kaleme aldığı şiiri Edim, yayımlanan Peinture et Poesie adlı kitapta yer aldı. Kaleme aldığı tiyatro oyunu Sonum Başlangıcımdır Bursa Devlet Tiyatrosu tarafından sahneye kondu. Radyo ve televizyonda Yazın Küresi adlı edebiyat programını ve Kitap Hazinesi adlı çocuk edebiyatı programını hazırlayıp sundu. Bahçeşehir Üniversitesi'nde Sociological Analysis in Turkish Literature dersini verdi. Yaratıcı yazarlık, şiir bilgisi konularında verdiği derslerle atölye yürütücülüğüne, çoğu uluslararası etkinlik küratörlüğü çalışmalarına devam etmekte. Görme Biçimleri ile #sanataevet adlı kanalda Tamer Levent ile birlikte sanata evet konuşmaları yapmakta. PEN Türkiye üyesi. Toplumsal belleğimizi güçlendirmeye yardımcı olacak, iletişim gücü tüm dillerin üstünde olan, sanat ve bilginin paylaşılacağı bir alan yaratmak amacıyla Sedef Antay yönetiminde yola çıkan galeri; efsanede anlatıldığı şekilde Hugin gibi aklını kullanarak ve Munin gibi tutkularını takip ederek, kendini gerçekleştirenlerin ve bilgiyi paylaşarak büyütenlerin yer olmayı hedefliyor.


Oğuz Atay anısına İnebolu Kültür ve Sanat Derneği tarafından bu yıl ikincisi düzenlenen Oğuz Atay Öykü Ödülü, seçici kurulun titiz ve özverili çalışmalarıyla sonuçlandırıldı.


Prof. Dr. KÜRŞAD DEMİRCİ:Her şeyden önce çok teşekkür ederim. Dinler tarihçilerine röportaj bağlamında, kimse pek bir şey sormuyor. Bu talebiniz heyecanlandırdı doğrusu. Bakalım neler çıkacak ben de merak ediyorum. Evet, sorunuz hem retorik olarak güzel, hem konuya giriş açısından uygun, hem de keyifli; okuyanları sıkmadan bir yerinden başlayayım. Ve şuradan gireyim. Dinler tarihi konusu beni hala çok heyecanlandıran bir çalışma alanı. Bu heyecanım hiç bitmedi. Öğrendikçe daha da hızlı bir ritme büründü. Çünkü dinler tarihi basit bir tarihsel veya dini mesele değildir. Yani basit bir akademik merak değildir. Girift felsefi kavramları kullanmaktan kaçınarak şunu söyleyebilirim, bu konu bir insan anlama meselesidir, hatta sanatıdır. Hikayenin özünde bir varlık türünün, yani bizim uzun yol maceramız saklıdır. İçinde bulunduğumuz bu zaman ve mekanda, nereye gittiğini tam bilmeyen, ama bilmek için kendini perişan eden, bu perişanlığın sonunda kendini şeytanlaşma ile erdemli olma arasına sıkıştıran nevrotik, hatta şizofrenik bir aklın hikayesidir. Tarih yönüyle mekana ve zamana bağımlılığımızın, din yönüyle bu zaman ve mekanı aşmak isteyen bipolar kafamızın hallerini çözmeye çalışan bir bilim sanatıdır. Birazcık terapist yöntemdir. Yani, şimdi felsefi bir terminoloji kullanayım: Bir ontolojik meseledir veya 'biz kimiz' sorusuna uygun bir cevap arama çabasıdır. Bundan dolayı da sorunuzun ikinci kısmına karşılık olarak diğer tarih disiplinlerinden farklı bir şekilde, daha derinlikli felsefi bir kurguya sahiptir. Din meselesini tarih önünde ve aracılığıyla çözümlemeye çalışmak, uzak yıldızları teleskoplarla görmeye uğraşmak, ama matematiksel formülasyonlarla sonuca bağlamak gibi bir şeydir. Uzağı yakın etmeye çalışma sanatı, öyle diyeyim; dışımızda olduğunu düşündüğümüz şeyi, içimizde keşfetme yöntemi. Dinler tarihini, diğer tarih çalışmalarından ayıran şey ne diyorsunuz. Bir kere homo sapiensin ortaya çıkışından günümüze kadar gelen varlık türünü anlayabilmeniz için, öteki tarihçilerin yapmaya ihtiyaç duymadığı, kurgusal ve metodik modellemeler geliştirmeniz lazım. Fakat modellemeler hayali olmaz. Prehistorik dinleri çözümlerken elinizde çoğunlukla arkeolojik ve antropolojik malzemeler vardır. Mesela Göbekli Tepe kültüründe yaşayan insanların inançlarını nasıl anlayacaksınız? İşte tek aracınız bu modellemelerdir. Arkeolojik kalıntılardan çıkaracağınız mimari buluntular, tasvirler ve heykeller, yani ikonografik malzemeler, yiyecek kalıntıları, hayvan kalıntıları... Elinizdeki bu malzemeyi, modern dünyada primitif topluluklardaki yaşam koşullarıyla mukayese eder ve sonra modellemeler yaparsınız. İşte dersiniz ''Göbekli Tepe kültüründeki inançlar, atalar kültü ile ilgilidir.'' veya ''Naturistik bir inançtır.'' vs. dersiniz. Bunlara modellemeler denilir. Bu tip modellemeler, felsefi düşüncenin kurgusal kaynağı tarafından beslenir. Veya Yahudilik, Budizm, Hıristiyanlık ya da benim esas uzmanı olduğum alanlar, mesela eski Mezopotamya inançları yahut benzerleri bu modellemelerden beslenerek yorumlanır. Tabii elinizde yazılı malzeme varsa, çok çok daha şanslısınız demektir. Daha az yorumla ve daha az eksikle konunuzu araştırabilirsiniz. Sonra psikoloji inanılmaz açılım sağlar size. Primitf dinlerdeki fenomenlerin vahiyle ilgili yanını anlamamız zor; hele benim çalıştığım çok tanrılı inançlarda bu neredeyse imkansız. O yüzden dinsel olguların nasıl oluştuğunu anlamamızda, psikoloji olmazsa olmazdır. Mit veya efsane çözümlemelerini ancak psikolojik kavramlarla açıklayabilirsiniz. Mitler ve efsaneler, arketip dediğimiz bilinç altı kahramanlarının yeri geldiğinde dış dünyaya fışkırması sonucu oluşurlar. Arketiplerse bilinçaltında bireysel ve kollektif tecrübelerimiz sonucu oluşan, küçük melek veya şeytancıklardır... Her mit ve efsane kaostan kozmosa geçişi anlatır. Karmaşık olandan düzenli olana geçiş; kıştan bahara, mağlubiyetten galibiyete geçiş... Bu geçişlerin, biri insanın bizzat kendisinde, diğeri dışarıda veya doğada olan izdüşümlere sahiptir. Mitlerde kaostan kozmosa geçişin bizdeki karşılığı, travmatik bir dönemden daha oturaklı bir döneme geçişin izlerini taşır. Burada anlatması zor olacak bir psikolojik süreçle günü geldiğinde yaşadığınız geçiş halleri, dış dünyada ete kemiğe bürünür ve kaostan kozmosa geçiş mitlerine kaynaklık teşkil eder. İçinizde yaşadığınız geçişi, dış dünyada mit haline getiren sürecin içini arketipler doldurur... Bu şu demektir: Psikolojik terminoloji -ki ben bu anlamda Jung, Lacan, Horney gibi klasik psikiyatristleri veya Campbell, Eliade, Gannep gibi fenomenologları izlerim; çok afaki olduklarını düşündüğüm Deleuze gibi şizoanalitikçiler bana hiç inandırıcı gelmez din tarihi çalışmalarına da sihirli bir değnektir. Ve tabii ki hiç unutmayın, insan psikolojik bir varlıktır; nefretiyle, sevgisiyle, iğrençliği, erdemliliğiyle veya arzuları ile insan denen şey robot ötesi bir şeydir. Ve tabii iyi bir dinler tarihçisinin kültürel antropoloji, fiziki antropoloji, arkeoloji ve filoloji ile yakın markaj çalışması zorunluluktur. Yani çok fazla inter disipliner bir bilim dalıdır; ayrıca metodik olarak dinler tarihi çalışmalarında mukayese çok önemlidir. Bir inanç fenomenini daha iyi anlamanız için, benzer bir başka inanç fenomeni ile mukayese etmeniz gerekir. Detayları gözden kaçırmamalısınız. Farklılık ve benzerlik, mutlaka yakalamanız gerekir. Bir şey ötekinde yansır ve ötekiyle vardır. Bu anlamda metodik olarak paranoyak olmakta fayda var. Prof. Dr. KÜRŞAD DEMİRCİ:Bu sır dediğiniz mesele ilginç aslında. Günümüzde popüler kültürün kemiksiz diline düşen soylu kavramlardan biri. İnsanlar sır ile ''bilinmeyen şey''i karıştırmaktan zevk alıyorlar. Ne kadar bilinmeyen şey varsa o kadar sır... Masalımız pek öyle değil. Sır hiçbir zaman bilemeyeceğimiz ama cilveleşeceğimiz bir bilgi alanı. Bilinmeyen her şey bir gün bilinebilir; ama benim yüklediğim anlamda secret / sır bize ışığının ucunu gösteren ve belki ancak inisiye olanların yanına yaklaşabildikleri, fakat bütünüyle bilemedikleri bir beatrice... O yüzden de tüketilememesi herkese çekici geliyor. Unknown / bilinmeyen başka bir şey; secret / sır başka bir şey. Ve sır, çok monistik bir şey. Yani sır tek bir şey. Ve bütün tek şeyler, bu yüzden caziptir. Veya tekleşme arzusu. Uzaylı var mı yok mu efsanesi bir sır meselesi değildir. Ama bütün varlıklardaki evrensel irade, bir sırdır. Sırrı çözemeyiz sadece yaklaşabiliriz. Tabii dinler tarihi çalışmalarında sır meselesi, daha çok dinlerin mistik alanlarında ortaya çıkıyor. Yahudilik'de kabala, İslam'da tasavvuf gibi. Bu mistik alan benim çalışmalarımda çok önemli. Olayın bu yanına girdiğim zaman bir cilveleşme başlıyor kavramlarla. Şaşırıp kalıyorum. Bu kavramlar sır noktasına değdiğinde, inanılmaz tasvirler yapıyor; fakat bu ne diye zorladığınızda çok etkileyici bir şekilde susuyor yani kaçıyor. O yüzden de Budist terminoloji ile söyleyeyim, o sır denilen şey nasıl bir şamdanın içindeyse, şunu demek zorunda kalıyorsunuz: Neti neti; yani ne o, ne bu. Sanırım bu sır başka bir sır. Her halde onu anlamamız mümkün olmayacak. Ama dedikodusu bile güzel oluyor. Baksanıza herkes sırdan bahsediyor. Ben bu sır denilen şeyi, İbn'ül Arabi'nin gözünde görüyorum İbn Rüşd'e bakarken. Orada susma sanatına dönüşüyor. Aynı sırra bütün ağırlığıyla, Wittgeinstein'ın da ulaştığını düşünüyorum. Veya diğerlerinin. Hiç şüphesiz Mevlana ve Şems'in. Bilmiyorum bu görüşlerim sizin sır anlayışınızla uyuşuyor mu? Ama ben sizin de gerçek bir sır yolcusu olduğunuzu biliyorum. Prof. Dr. KÜRŞAD DEMİRCİ:Aaa evet benim meşhur Akkadca Gılgamış tercümem... Klasik Düşünce Okulu, çok değerli akademisyenlerin bir araya geldiği bir platform. Platformun derdi, ana dillerinden metin okumak ve değerlendirmek. Türkiye'de tek sanırım. Bu efsaneler, mitler tabii ki din çalışmalarında çok önemli. Eski ve yeni insanların kafasının içini mitlerle anlarsınız. O şizofrenik hayal gücü basitçe bir hikaye anlatmaz; fakat düşünmenin mantığını anlamamıza katkıda bulunur. Mitler bilgisayar yazılımları gibidir. Neden ve nasıl bunlar üretildi dediğinizde, beynin nasıl çalıştığını anlıyorsunuz. Bu anlamda Gılgamış çok önemli ve eğlendirici. İnsanların tek bir metin olarak gördükleri bugünkü hikaye, aslında binlerce yıla dağılmış bilgilerin bir derlemesi. Çeşitli zaman ve mekan dilimlerine göre hikayenin düzenlenmiş olma anlarını yakalamak, çok heyecan verici. Fakat daha çarpıcısı, destanın hem kurgusu, hem kahramanları hala aynı; hala Gılgamış'ın aradığı şeyin aynısını arıyoruz; ölümsüzlüğü ve özgüveni. Korkularımız aynı; Gılgamış'la Enkidu'nun hikayesinde, kahramanların korktukları şeyler hala aynı şeyler. Efsaneler terapist gibidir. Sen onu dışarıdaki kahraman diye okursun; ama içindeki akıl sana 'o sensin' diye okutur. Gılgamış tam böyle; zaten o yüzdendir ki yaklaşık beş bin yıldır bizimle. Ben buna benzer metinler okuduğumda çok keyif alıyorum. Vücud top yekün çalışıyor. Bilinmeyen kelimeleri anlamlandırmak, etimolojik açıklamalar, cümleyi doğru anlama çabası falan çok eğlendirici bir beyin jimnastiği. Bir de kahramanlar çok komikler. Şizofrenik kaçışımı kolaylaştırıyorlar. Modern dünyada her şey çok ciddi, bir de mükemmel. Benim kahramanlarım hem akıllı, hem salak. Sevimlililer. Tam uyanıklık hali... Kelimeler, arkeolojik bilgiler... Hepsini kullanmak zorundasınız. Bol adrenalin; öyle diyeyim size. Rüyalar tabii ki mitlerde, efsanelerde çok ortaya çıkar. Rüya insanı her zaman çok şaşırtmış; hep bir başka dünyaya açılan kapı olarak görülmüşler. Bu anlamda kehanet kaynağı olmuşlar. Yani rüyada görünen nur yüzlü amca, gelecekten haber veren Nostradmus'a dönmüş. Bu da çok bilinmeyenli bir dünyada yaşayan insan için, müthiş bir yol gösterim levhası olmuş. Mısır'da, Sümer'de, Grek Roma dünyasında rüyalar ve rüyaya yatmalar önemli. Bizim tek tanrılı dinlerde de önemli biliyorsunuz. Rüyaların böyle bir yanı var mı bilmiyorum. Ama çok Freudien bir rüya yorumcusu değilim. Sanki sırrın içine o da dahilmiş gibi. Ama klasik psikolojiye konu olan yanları tabii ki var. Ama rüyanın daha ilginç bir yorumu, hayatın bir illüzyon olduğu kanaatini uyandırmış olmasıdır. Özellikle mistik eğilimli inanç yorumlarında, içinde yaşadığımız hayatın aldanış olduğu tezi, kısmen rüyalardan yola çıkılarak geliştirilmiş. Bu dünya aldanış ise gerçek dünya nerede? İşte onun delillerinden biri rüyalardır. Bundan dolayı, felsefi bir kurguya da kaynaklık teşkil etmiş görünüyor. Avusturalya Aborjinleri'nin inançlarındaki 'dream time' kavramı tam bu örneğe uyar. Prof. Dr. KÜRŞAD DEMİRCİ:Sorunuzdan mitos veya efsanelerin genel bir tasnifi yapılabilir miyi anlıyorum; eğer doğru anladıysam; evet yapılabilir. Üç ana gruba ayırmak mümkün:1. yaratılış mitleri / efsaneleri; 2. Köken efsaneleri; 3. Kahramanın yolculuğu efsaneleri. Diğer bütün anlatımlar bu üç gruptan birinin içine girer. Yaratılış efsanelerinde kozmosun, insanların veya varlıkların yaratılışları anlatılır. Köken efsaneleri her hangi bir şeyin nasıl ortaya çıktığı üzerinde durur. Mesela ilk giysi nasıl bulundu; ilk yiyecek nasıl ortaya çıktı; ilk günah nasıl işlendi vs. gibi meseleler. Kahramanlık hikayeleri de kahramanların asil bir kavram arayışı çerçevesinde uzun ve zorlu bir yola çıkışlarını dillendirir. Gılgamış, bu tür içine girer. Tabii bunlar insanın üç bilinmezidir. Bütün efsaneler doğaüstü bir etyolojik kurguya dayalıdır. Bundan dolayı efsanelerin cevap veremeyeceği hiç bir şey yoktur. Bu türlerin içinde benim en çok önemsediğim, kahramanın yolculuğu grubudur. Ama doğal olarak diğerleri de doğrudan ilgi alanımdadır. Prof. Dr. KÜRŞAD DEMİRCİ:Dediğiniz çok doğru; insan baştan itibaren şaşırtıcı bir döngü içinde olduğunu sezmiş. Bu noktada bir korkusu var. Ben bu döngüde neredeyim? Zaten yaşam bu korkuyu telafi etme arzusu aslında; kültür de öyle. Zaten efsaneler bu döngünün ne kadar dehşetli bir korkuya neden olduğunu gösteriyor. Efsaneler de bu korkudan kaçma yollarından biri. Bütün çıplaklığı ile insanı görüyorsunuz. Bu yanı efsaneleri çok cazip kılıyor. Prof. Dr. KÜRŞAD DEMİRCİ:Bu ruhta doğanlar tanımlamasına katılıyorum. Bu şu demek, dünya sürgününe bir şekilde ortak olanlar ve bunun farkında olanlar. Bu sürgün yolculuğunun hem acısını, he derinliğini, hem de şiirsel güzelliğini içlerinde hissedenler peygamberler, kahramanlar, devrimciler... Bu meşakkatli yolun azimli savaşçıları. Çok metafizik konuşmuyorum aslında. Gerçek bir şeyden bahsediyorum. 9-Prof. Dr. KÜRŞAD DEMİRCİ:Bu soru da çok heyecan verici... Ben distopik bir adamım. Dünyanın bazı psikopatlar tarafından bizzat cehenneme döndürülmeye çalışıldığını düşünüyorum. Bu anlamda tamamen paranoyağım. Son birkaç yıldır bu distopik dünya kurgusunun daha da netleştirilmeye başlandığını düşünüyorum. Gelecek kurgum, tam apokalptik. Zalim, ebleh ve küstah bir yapay zeka, robotlaştırılan insanlar, tek bir totoliter sistem, azaltılmış ve zamanla tamamen ortadan kaldırılmış bir bildik insan nüfusu. Enlil operasyonu. Bilim adına kandırılmış insanlar. Hepsi siborg olacağı için bunu bile anlayamayacak saflıkta bir genetik jenerasyon. Her robotun 1000 insana bedel olduğunu anlayamayan robot övücü bir güruh. Hayra kullanılabilecek şeyin, şerre nasıl döndürüldüğünü anlamayan yığınlar. New age aptal bir inanç sistemi. Yapay zekaya kafalarından zincirli ezik beyinler. Saçma sapan bir dünya... Hak eden varsa az bile. Biraz Thomas Kuhn okusunlar diyeceğim; onunla da iş bitmez. Distopya edebiyatı karıştırsınlar... Böyle olur mu bilmiyorum. Ama böyle bir projeye başlandığını biliyorum. Ben kenarında bile olmam... Ama tutar mı bilmiyorum. Zor görünüyor. Umarım tutmaz. Sevgili İsmet Yazıcı bu güzel sorular ve fırsat için çok teşekkür ederim. Prof. Dr. KÜRŞAD DEMİRCİ, 1986 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Proto-Historiya ve Eski Ön Asya Arkeolojisi Anabilim Dalı'ndan mezun oldu. Aynı yıl Marmara Üniversitesi Dinler Tarihi Bölümü'nde asistan oldu. Aynı üniversitede yüksek lisans, doktora, doçentlik ve profesörlük unvanlarını aldı. Halen aynı üniversitenin Kudüs Araştırmaları Enstitüsünde danışman öğretim üyesidir. Dinler Tarihinin Meseleleri, Hinduizmin Kutsal Kitapları, Ortodoksluğun Teolojisi, Nesturilik, Yahudilik ve Dini Çoğulculuk, Yahudi Kabalacılığı, Eski Mezopotamya Dinlerine Giriş gibi telif eserleri, akademik ve hakemli ulusal veya uluslararası dergilerde çok sayıda makalesi ve İngilizce'den yaptığı dört çeviri kitabı ve çok sayıda çeviri makalesi mevcuttur. Asıl çalışma alanı Yahudilik, Hristiyanlık ve eski Mezopotamya inançlarıdır. Danışmanlığını ve sunuculuğunu yaptığı belgesel filmleri mevcuttur. İngilizce, Biblical İbranice ve Akkadca bilmektedir. online prescription canada internationalpharmacy. icu Trustworthy and efficient with every international delivery.


Şiir Hatları etkinlikleri başladı. İzmir Büyükşehir Ahmet Piriştina Kent Arşivi Müzesi, şair ve yazar Namık Kuyumcu koordinatörlüğünde ve Erkan Karakiraz, Özgür Zeybek ile Gülçin Sahilli'den oluşan çalışma kolektifinin moderatörlüğünde, 1-23 Eylül 2022 tarih aralığında, Şiir Hatları başlığı altında bir dizi şiir-müzik etkinliği gerçekleştirecek. 1-23 Eylül tarihleri arasında geniş bir takvime yayılacak olan etkinlikler, 01 Eylül Perşembe günü Kültürpark 'İzmir Sanat' bahçesinde, Nazım Hikmet Anıtı önünde, saat 18.30'da başladı. İlk gün programı içerisinde, çocuk şairlerin kendi yazdıkları barış şiirlerini okuması, programa dahil dört şairin barış şiirleri okuması, mim gösterisi ve canlı heykel performansı gibi bölümler bulunuyor. İzmirli 40'a yakın sayıda şairin yer aldığı etkinlikler, 2 Eylül Cuma günü Foça'da Marsilya Meydanında, 3 Eylül Cumartesi günü Urla'da Sanat Sokağı'nda, 4 Eylül Pazar günü ise Seferihisar/Sığacık-Kale'de yapılacak. 1 Eylül Perşembe günü yapılacak olan açılış etkinliği dışındaki tüm etkinlikler, 19.30 saatinde başlayacak. Türkiye'de şiir/sanat adına yapılan etkinlikler arasında, şiire ses vermesi ve işleyişi sebebiyle ilklerin arasında yerini alacak olan Şiir Hatları etkinlik dizisi, Konak, Halkapınar, Bornova ve Üçkuyular metro istasyonlarında, müzik dinletisi, mim gösterisi ve şiir performansları ile yürütülecek. Etkinlikleri dinlemeye/izlemeye gelenlere İzmirli şairlerin İzmir üzerine yazdıkları şiirlerinin ve düzyazı metinlerinin bulunduğu, Mustafa Özturanlı tarafından hazırlanıp derlenen İzmir'in Seyir Defteri isimli bir antoloji kitabı armağan edilecek. Şiir Sokakta, Şiir Yaşamda, Şiir Her Yerde temalarına, bu yılki etkinliklerle Şiir Metroda! teması da eklenecek. Her yıl, içeriği ve alanı genişleyip zenginleşerek kitlelerle buluşan etkinliğin temel amacı, duyarlı insanlara şiiri ve sanatı ulaştırmak.