31 Ocak 26 Nisan 2020 tarihlerinde Akbank'ın desteğiyle gerçekleşen Akış / Flux adlı sergi, Türkiye'de performans sanatının tarihini ziyaretçi için ulaşılır ve anlaşılır kılmayı amaçlıyor. Sergi; Marina Abramovic'in performanslarının dokümantasyonlarının yer aldığı kapsamlı bir retrospektifi, açık çağrıya cevap veren ve projeye davet edilen sanatçılarla MAI ortaklığında geliştirilen canlı performansları, sanatçının halka yönelik oluşturduğu egzersizlerin deneyimleneceği Marina Abramovic Metodu bölümünü ve Akbank Sanat'ın bağlantılı olarak ev sahipliği yapacağı belgesel gösterimi ile video galeriyi kapsıyor. 1970'lerden itibaren yaygınlık kazanan bir sanat biçimi olan; objesiz, geçici ve anlık sosyal bir süreç olarak bugün çok disiplinli bir biçimde icra edilen performans sanatının Türkiye'deki sanatseverler tarafından tecrübe edilmesini amaçlayan Akış / Flux sergisi SSM galerilerinde üç ayrı kata yayılıyor. Serginin ilk katı, Marina Abramovic'in yaklaşık elli sene boyunca ürettiği performansların video ve fotoğraf belgeleriyle sanatçının çığır açan kariyerine ışık tutuyor. Fransız küratör Serge Le Borgne tarafından sanatçının kendisi ile birlikte hazırlanan bölümde aralarında Rhtyhm 0 (Ritim 0), Rhtyhm 10 (Ritim 10) ve The Artist is Present gibi Abramovic'in zihninin ve bedeninin sınırlarını zorladığı ikonik çalışmaları da bulunan performansları, sanatçının erken dönem resim çalışmalarıyla beraber sunuluyor. Abramovic'in yarı değerli taşları kullanarak ürettiği enerji odaklı obje ve eserlerden Shoes for Departure, Sakıp Sabancı Müzesi Resim Koleksiyonu'nda yer alan İzzet Ziya'nın Deniz Kıyısın'daki Kız isimli eseriyle ilşkilendirilerek beraber sergileniyor. Serginin retrospektif niteliği taşıyan bu bölümü, Abramovic'in kariyerinden yola çıkarak performans sanatının dünü ve bugününe dair kapsamlı bir bakış sunuyor. Serginin performans bölümünde ise, Türkiye'den ve 4'ü davet üzerine yurtdışından gelen 16 sanatçının 15 uzun süreli canlı performansı yer alıyor. Sanatçılar Arda Cabaoğlu, Bahar Temiz, Dilek Champs, Evren Kutlay, Halil Atasever, İlyas Odman, Merve Vural, Metehan Kayan ve Umut Sevgül, Murat Adash, Murat Ali Cengiz, Şebnem Dönmez ve projeye davet edilen Maria Stamenkovic Herranz, Nancy Stamatopoulou, Nezaket Ekici ve Virginia Mastrogiannaki'nin performansları müzenin ziyarete açık olduğu her gün, günde sekiz saat kesintisiz olarak Sakıp Sabancı Müzesi galerilerinde ziyaretçiler tarafından izlenebilecek. Performansların büyük çoğunluğu Galeri 2'de gerçekleştirilirken gezici nitelik taşıyan biri, müzenin farklı noktalarında ziyaretçilerle buluşacak. Bir diğeri ise galeri girişinde ziyaretçileri karşılayacak. Kendisi de bir performans sanatçısı olan Brezilyalı Paula Garcia'nın küratörlüğünde hayat bulan bu bölümde yer alan sanatçılar, Ağustos 2019'da MAI tarafından yapılan açık çağrı yoluyla ve özel davetle bir araya geldi. Performans projelerini MAI işbirliğiyle geliştiren sanatçılar, sergi öncesinde MAI ekibiyle birlikte İstanbul dışında gerçekleştirilen bir haftalık inziva sürecine girerek uzun süreli performanslarına bedenen ve zihnen hazırlandılar. Serginin SSM'deki üçüncü katı ise, Marina Abramovic'in eğitmenlik kariyeri boyunca araştırmaları ve seyahatleri ile zenginleşerek sanatçılar için geliştirdiği ve sonrasında herkese sunduğu Marina Abramovic Metodu'na ayrılıyor. Farklı felsefe ve tekniklerle ziyaretçilerin bizzat katılımla ortak bir tecrübe yaşadığı Metot bölümünde ziyaretçiler hareket, hareketsizlik ve konsantrasyona odaklanan deneyimler yoluyla zaman ve mekan içerisinde bulunabilmek üzere bir keşif yolculuğuna çıkmaya davet edilecek. Akış / Flux sergisiyle bağlantılı olarak, Akbank Sanat'ta bir dizi belgesel sergi ve belgesel gösterimleri yer alıyor. Performans sanatının tarihinden yola çıkarak bugününü şekillendiren mirasın keşfedilmesine olanak sağlayacak gösterimlerde, Abramovic ile birlikte diğer performans sanatçılarının ve farklı disiplinlerden sanatçıların çalışmaları tarihsel ve tematik bir bağlam içinde ele alınıyor. Belgesele dayalı sergiler, bu disipline aşina olmayan ziyaretçilere performans sanatını bir bütünlük içinde tanıtmayı amaçlıyor. Akış / Flux sergisi Sakıp Sabancı Müzesi ve Akbank Sanat'ta 31 Ocak 26 Nisan 2020 tarihleri arasında açık olacak. Sergi SSM'de Pazartesi günleri hariç 12.00 20.00, Akbank Sanat'ta ise Salı ve Cumartesi günleri arasında 10.30-19.30 saatleri içinde görülebilecek. Sakıp Sabancı Müzesi galerilerine sergi boyunca yayılacak farklı performansların hepsine şahit olmak isteyen ziyaretçiler, aylık veya sergi süresini kapsayan farklı bilet kategorileri ile sergiyi diledikleri kadar ziyaret edebilecek ve böylece tüm performansları izleyebilecek.


Bakın bugün ne keşfettik! Artık spor salonlarında yağ ve kas ölçümü yapmanıza gerek yok! Ayağınıza kadar geldi... Üstelik pandemi döneminde büyük kolaylık! Korkmayın, ölçün. Vücut değerlerinin 14 farklı ölçümünü yapabilen akıllı tartı HONOR Scale 2 Türkiye'de. Ağırlığın yanı sıra bazal metabolizma hızı, vücuttaki su, protein, kemik mineral içeriği gibi farklı değerleri görüntüleyebilen HONOR Scale 2, aktif bir yaşam benimseyenler ve verilerini kontrol altında tutmak isteyenlerin işlerini kolaylaştırmak için artık sizinle! Gençlere yönelik teknolojik ürünleriyle değer yaratan HONOR, hayatı kolaylaştıran ekosistem ürünlerine bir yenisini ekledi. Türkiye satışları başlayan akıllı tartı HONOR Scale 2, 14 farklı vücut ölçümü yapması, 50 farklı kullanıcıya kadar veri kaydetmesi ve şık tasarımıyla öne çıkıyor. Scale 2, geçmiş ölçüm verilerine göre kullanıcıları tanıyor ve ölçümü doğru kullanıcıyla eşleştiriyor. Bunlara ek olarak geçmişe yönelik ölçüm değerlerini de mobil uygulama üzerinde tutarak, belirli dönemlerde vücutta yaşanan değişimi görmeyi sağlıyor ve bu sayede egzersiz, diyet gibi uzun süreli planlamaları yapmayı kolaylaştırıyor. Bluetooth bağlantısıyla HUAWEI Sağlık mobil uygulamasına bağlanan HONOR Scale 2, geçmiş dönemli verileri de bu uygulama üzerinden sunuyor. Parlak beyaz yapısı, kompakt boyutlarıyla rahatça kullanabileceğiniz HONOR Scale 2, online satış kanallarında 229 TL fiyatıyla kullanıcıların beğenisine sunuldu.


Disney+'ın hikayesi ve kadrosuyla heyecanla beklenen yeni orijinal yapımı Aktris, 31 Mayıs'ta izleyicilerle buluşmak için gün sayıyor. Bu arada dizinin merakla beklenen fragmanı da geldi. Başrolünde yer alan Pınar Deniz'in birbirinden farklı birçok karaktere büründüğü tanıtım diziye dair merakı artırıyor. Oyuncu kadrosu ve çarpıcı hikayesiyle şimdiden büyük bir heyecanla beklenen 'Aktris', 31 Mayıs'ta Türkiye ile eş zamanlı dünyanın birçok ülkesinde Disney+'ta yayına giriyor. Pınar Deniz ve Uraz Kaygılaroğlu'nun başrolünde yer aldığı diziden dikkat çekici yeni tanıtım yayınlandı. Pınar Deniz'in hayat verdiği Yasemin Derin karakterinin farklı kimliklere bürünmüş hallerini gördüğümüz tanıtım hikayeye dair yeni detayları izleyicilerle paylaşırken nefesleri kesecek, sürükleyici bir dizinin sinyallerini veriyor. Yapımcılığını BKM'nin üstlendiği, yönetmen koltuğunda Soner Caner'in oturduğu, senaryosunu Hakan Bonomo'nun kaleme aldığı, başrollerinde Pınar Deniz ve Uraz Kaygılaroğlu'nun yer aldığı gerilim-suç-mizah türündeki Aktris dizisinin oyuncu kadrosunda Deniz ve Kaygılaroğlu'na Tolga Tekin, Ahmet Rıfat Şungar, Şebnem Hassanisoughi, İpek Çiçek ve Serhat Kılıç gibi önemli isimler eşlik ediyor.


Özellikle 1960 ve 70'lerde sinema kariyeriyle büyük çıkış yakalayan ve Fransa'nın en büyük aktörlerinden kabul edilen ve hiç kuşkusuz yakışıklılık tanımıyla özdeşleşen Alain Delon, son birkaç yıldır yaşadığı sağlık sorunları nedeniyle artık daha fazla yaşamak istemediğini ve yaşlılığın eziyet haline geldiğini belirterek ölmek istediğini açıkladı. Bu durum Delon hayranlarını yasa boğarken insanın kendi ölümünü istemesinin bir hak olup olmadığı sorusunu da bir kez daha akıllara getirdi. Ajandakolik olarak bu acı ama fazla gerçek soruyu sanatçılara sorduk. Alain Delon, felç geçirdiği ve böyle yaşamak istemediği için ötanazi istiyor. Genç olsaydı da başkalarına muhtaç olarak ve hayattan zevk aldığı küçük keyifleri bile kaybedeceği için ötanazi isteyebilirdi. Bu şekilde ölmek isteyenlerin sağlık durumu bilinmeden yorum yapmak, kurgudur, gerçek dışıdır. Ünlü yazar Margaret Atwood'un kocası da hızla artan Demans nedeniyle, henüz sevdiklerini tanırken geçen yıl ötanaziyle ayrıldı hayattan. Ailesi de onayladı bu arzusunu. Bence aklı başında olan bir insanın kendi kararlarına saygı duyulmalı. Darülacezede ve özel yaşlı bakım evlerinde çok kaliteli yaşlılık sürdürenler de var. Ben son dakikaya kadar ayakta kalmaya çalışmak ve üretmek isterim açıkçası. Alain Delon için ne diyebilirim ki... Kişisel bir seçim. Kendisine bu kararı aldıran duygular ne acaba? Tüm dünyanın hayran olduğu, kadın erkek pek çok kişinin aşık olduğu güzellikte bir aktör... Yetenekli ve karizmatik... 60'lı ve 70'lı yılların en karizmatik aktörlerinden. Şimdi yaşlanmak kendisine nasıl azap vermişse bu kararı almış. Fazla yorum yapamıyorum. Yapmamalıyız da zaten. Ötanazi hak olmalı diye düşünüyorum. Yaşamak sadece nefes alıp vermek değil ya... Neşe ve arzu azalıp da yaşlanmak hak etmediğin bir ceza gibi yıkılırsa insanın üzerine, seçmek hak olmalı. Ötanaziyle ilgili gençlik yıllarımda kişisel hak olarak görüyordum ama birkaç tane ötanazi videosu izledikten sonra bunun normal bir son olduğunu düşünmüyorum. Ben ötanazinin gerçekten ağrılı ve yaşamaya dönülmeyecek bir noktada olduğunda belki işe yarayacağını ve bunun da uluorta konuşulmasını doğru bulmuyorum. Ama onun dışında ötanazinin bir suç olduğunu düşünüyorum. Aslında suç kelimesi yanlış; vicdanen içimi hoş tutmayan bir durum oluşturuyor. O yaşa gelmeden bir şey diyemem. Ben ötenazinin bir hak olarak tanınmasından yanayım. Kişi intihar etmiyor yaşamını sonlandırma hakkını talep ediyor. Özellikle büyük acılar yaşadığı ve iyileşmenin söz konusu olmadığı sağlık sorunlarıyla karşılaştığında... Delon gibi dünyanın en yakışıklı erkeği kabul edilen bir oyuncunun psikolojik ve dayanılmaz acısına son vermeyi istemesini normal buluyorum. Bana sorarsanız hala çok yakışıklı ama o mutsuz yaşıyor bu yaşlarını belli ki... Üzücü bir durum şüphesiz, keşke bu yaşıyla da barışabilseydi. Ötanazi hak olmalıdır. Bu kişinin Alain Delon olması da hiç fark etmez. Aklı açık bir insan kendisinin durumuna kendi karar verir ya da vermelidir. Ben her zaman yaşamaktan yaşatmaktan yanayım ama bu karara da saygı duymak lazım. Boşuna zahmet etmiş, azıcık dişini sıksa sırası gelmiş zaten. Yaşamın bize sunulmuş bir armağan olduğunu düşünürüm ama sadece nefes almak değildir yaşamak. Eğer insan için yaşamak katlanılmaz hale gelmişse ve bunu değiştirmek de mümkün değilse ölümü seçebilir. Ölümü seçen kişinin aklı başındaysa, ne yaptığını çok iyi biliyorsa bu seçime saygı duymak gerekir. Ben de Alain Delon'un bu kararına saygı duyuyorum. Ve elbette bir kez daha anlıyorum ki yaşamak, son derece karmaşık bir süreçtir.


Ürünlerinin tasarımı ve fonksiyonelliği ile hayatı kolaylaştıran küçük ev aletleri markası Homend'den bu defa büyük bir ev aleti desek yalan olmaz sanki! Homend Alex Robot Süpürge, üstün teknolojik özellikleri ve performansının yanında, sıra dışı ve şık köşeli tasarımıyla kalıpları yıkıyor. Türkçe konuşan Alex temizlikte çıtayı yükseltecek gibi görünüyor. Robot süpürge pazarı, özellikle 2021'de Türkiye'de de iyice yayılmaya başlandı. Rakip çok, markalar giderek artıyor. Hangisini seçeceğiz diye düşünenler için biz bugün Homend Alex Robot Süpürge ile tanıştık. Henüz testetmedik ama özelliklerini öğrendik. Öyle görünüyor ki Alex kadın erkek herkes için temizlik yapmayı keyifli bir aktiviteye dönüştürecek. Temizlikte en iyi dostunuz Homend Alex Robot Süpürge ile artık ev temizliği iş olmaktan çıkıp bir keyif haline geliyor. Alex Pro 1290 ve Alex 1280 olarak iki ayrı modeliyle tüketicilerle buluşan cihaz, sahip olduğu özellikler ve performansı ile görenleri kendine hayran bırakıyor. Mapping algoritması sayesinde temizleyeceği alanın haritasını çıkararak temizlik için en ideal rotayı oluşturan Alex, rampa çıkma kabiliyeti, zemin algılama teknolojisi ve kir sensörü sayesinde farklı zeminlere göre gücünü en verimli şekilde kullanıyor. Alex tasarımıyla da çığır açıyor. Alışılmış yuvarlak robot süpürgelerden farklı köşeli tasarımı sayesinde, özellikle köşelerde kalan kör noktalarda bile tam temizlik sağlıyor. Üstelik yuvarlak robotlara göre yüzde 40 daha uzun fırçalarıyla zemin üzerinde daha geniş bir alanı temizleyerek zamanı da verimli kullanıyor. Temizlik esnasında şarjı azalınca kendi kendini şarj edebilen Alex, 90 dakika boyunca gücünden ve performansından hiç bir şey kaybetmeden çalışabiliyor. 2.5 KPA Emiş Gücü ile temizlikte fark yaratan cihaz, XL toz hanesi ve paspas yapabiliyor olmasıyla da kullanıcılarının hayatına vazgeçemeyecekleri bir konfor getiriyor. Akıllı algoritması ve kamerası ile görevini en verimli şekilde yerine getirebilmek için kendi yol haritasını oluşturan Alex, özellikle emekleyen çocuk sahibi aileler, alerjik bünyeye sahip olanlar ve evcil hayvan dostlarının ilk tercihi olacak. Alex, hızıyla da sizi şaşırtacak. 20 m2'lik bir alanı 10 15 dakika içerisinde temizleyen Alex, evinizde olmadığınızda bile aplikasyonu sayesinde kendisini uzaktan kontrol etmenize izin veriyor. Bu robot süpürgelerin kurulumu çok zahmetli diye düşünmeyi bırakın. Homend Alex ile artık robot süpürge kurulumu da bir sorun olmaktan çıkıyor. Yetkili servis ve satış sonrası destek hizmetleri ile de bir ilke imza atan Homend Alex Robot Süpürge size bir robottan beklediğinizin çok daha fazlasını sunacak. Lansman toplantısında konuşan Karaca Marka ve Ürün Pazarlama Müdürü Sultan Köse, 'Alex Türkiye'de' iletişimine ilk olarak Fenerbahçe Beşiktaş derbi maçıyla başladıklarını söyledi. İzleyicilerin merak duygusuyla twitter'da yaptıkları paylaşımların 'Alex Türkiye'de' söylemini twitter'da trend topic'e taşıdığını aktardı. Köse, bizim yaratıcı çalışmalarımız herkesin kendi içeriklerini üretmesi için ayrıca ilham verdi. İzleyiciler futbolcu Alex ile bizim ürünümüzü eşleştirerek eğlenceli paylaşımlar yaptılar, dedi. Özgün çözüm ve anlamlı yeniliklerle hayata hizmet eden Homend, kuruluşundan kısa bir sure sonra, dünyanın en prestijli tasarım yarışmalarından biri olan Red Dot Design Awards'dan üç ödül birden alarak önemli bir başarı sağlamıştır. Üretiminde sağlıklı malzemeler kullanılan, düşük enerji harcayan ürünler geliştirmeye öncelik veren Homend markalı 100'den fazla ürün bulunmaktadır.


Gerilim ustası Alfred Hitchcock'un yönettiği tüm renkli filmler kaçıranlar, özleyenler ve büyük ekranda görmek isteyenler için İstanbul Film Festivali kapsamında sinemalarda. 40. İstanbul Film Festivali'nin Nippon Paint sponsorluğundaki özel bölümü Hitchcock Renkli kapsamında, dahi sinemacı Alfred Hitchcock'un 15 renkli filmi yenilenmiş kopyalarından Beyoğlu ve Kadıköy sinemalarında gösteriliyor. Gösterimler kasım ve aralık aylarında her hafta beşer film içerecek şekilde yapılacak. Hitchcock Renkli gösterimleri 19 Kasım günü yönetmenin fetiş ve saplantı üzerine belki de en unutulmaz oyununa damga vuran Ölüm Korkusu / Vertigo ve kendisine neden Gerilimin Ustası şanının yakıştırıldığını gösteren filmlerden Birds / Kuşlar ile başlıyor. 40. İstanbul Film Festivali'nin özel bölümlerinden Hitchcock Renkli, yapıtları yalnızca sanat değil felsefe ve psikoloji alanlarında da konu edilen, dünya sinemasını ve çağdaş sinemacıları derinden etkileyen bu efsane yönetmenin filmlerini beyazperdede izleyememiş genç kuşakları ve özleyenlerini sinemaya çağırıyor. Gerilim ustası Alfred Hitchcock'un yönettiği, her biri bir başyapıt olan 15 uzun metrajlı, renkli filmin yenilenmiş kopyalarından gösterileceği seçki, yönetmenin filmografisine farklı bir açıdan yaklaşıyor.


Türk Tiyatrosu'nun genç ve üretken yazarlarından Ali Cüneyd Kılcıoğlu'nun yazdığı, Azade Küçükaycan'ın hem yönetip hem oynadığı, koreografisini İhsan Bengier'in, müziklerini Can Atilla'nın, kostümlerini Nalan Alaylı'nın, ışık tasarımını ise Akın Yılmaz'ın yaptığı Kleopatra'ya Ne oldu?, 8 ve 22 Aralık'ta Şişli Sahne'de seyirciyle buluşmaya devam ediyor. Sezonun dikkat çeken oyunlarından biri olmayı başaran Kleopatra'ya Ne oldu?, gücü ve güzelliğiyle tarihe damgasını vuran Kleopatra'dan yola çıkarak günümüz dünyasında yaşayan sıradan bir kadının mücadelesini konu alıyor. Oyun yalnızca bununla da sınırlı değil, oyunda ayrıca 40 yaş ve üstü kadınların kendilerine yer ve iş bulma çabası, sanata olan bakış açısı da sorgulanıyor. Yazarı Ali Cüneyd Kılcıoğlu ile oyunundan yola çıkarak gerçek bir sahne olan hayatın meselelerini konuştuk. Çünkü Kleopatra'ları uzakta aramamak gerek. Sokakta, evde, bindiğimiz toplu taşıma araçlarında, iş yerlerinde; arkadaşımız, annemiz, akrabamız, komşumuz olarak gündelik hayatta toplumsallaştığımız tüm alanlarda Kleopatra'lar var. Ben geçen yıl Mitos Boyut yayınlarından Kadın Oyunları -1 kitabımı çıkardım. Bu kitapta iki, üç kişilik sadece kadın oyuncuların oynayabileceği beş adet oyun var. Bu kitaba hazırlanırken kadın meselesine daha politik ve toplumsal bir noktadan bakmak istedim, niyeyse kadın oyunu deyince sadece aşk, ayrılık konusuna sıkışmış kadın hikayeleri görüyoruz. Bu durumdan kaçınarak ülkemizin tarihsel gelişiminden kopmadan kadın oyunları yazdım. Mesela 1930'larda bir kasabada oynamaya gelen hanendeleri eve kapatan adamları ve onların adaletini, kadınların o evden kaçışlarını erk şiddeti üzerinden göstermeye çalıştım ya da pandemi döneminde bir youtube videosunda çocukları tarafından sırları ifşa edilen annelerin sırlarının ülkede viral olmasını ve bunun üzerine ebeveynlik ve kadınlık sorununa dair farklı hikayeler yazdım. Bunun gibi meseleye farklı yerden ve hayatın içinden yaklaşan kadın oyunları yazmaya gayret ettim. Kleopatra'ya Ne oldu? oyunum da o kitap için yazılmış oyunlardan biriydi ama tek kişilik oyun olduğu için kitapta yer alamadı. Oyun hakkında çok fazla ipucu vermeden şunu söyleyebilirim. İkisi arasındaki en güçlü bağ 39 yaş. Zira Kleopatra 39 yaşında intihar ederek yaşamına son veriyor, Canan Yolcu ise 39 yaşında hayatını eline alıyor. Bu önemli bir dramatik kırılma anı oluşturuyor. Keza ikisinin de yolu bir zaman Tarsus'tan geçtiği için çeşitli kesişmeler yaşıyorlar. Azade hanım Devlet Tiyatrosunda oyunculuk, idarecilik yapmıştır; hala devam etmekte, geniş bir bilgi birikimi ve kıymetli bir sanatsal bakış açısı var. Yazdığı radyo, tiyatro oyunları ve çevirileri mevcut, tiyatro onun da hayatının merkezi. Özel, ödenekli birçok oyunları izliyor, takip ediyor, okuyor, o yüzden kendisini kıymetli buluyorum. Kendisiyle benim Kocamı Gömme Töreni oyunum vesilesiyle tanışmıştık, o proje olamamıştı ama hep bağlantı halindeydik. Bir gün tek kişilik oyun aradığını söyledi. Kendisine Kleopatra'ya Ne Oldu oyunumu gönderdim, oyunu beğendi ve üzerine konuştuk, ben konuşmalarımız sonrası oyunu güncelleyip kendisine tekrar yolladım. O da oyuna sahip çıktı. Özel tiyatroda kendi imkanlarıyla bu oyunu ayağa kaldırdı, hani Kleopatra'lar her yerde dedim ya, o da oyunu sahneleme mücadelesiyle bir Kleopatra'ydı. Onu geriye iten çokça olaya rağmen pes etmedi ve oyunu sahnesine kavuşturdu. Bu yüzden kendisine çok teşekkür ediyorum. Şimdi bu konuyu unutup başka bir konuya geçeyim, o da ülkemizdeki işsizlik konusu. Ülkede kronik bir işsizlik sorunu var. Eğitimli gençler bile iş bulamazken 40 yaş üstünde tecrübesi eksik bulunan bir kadının iş bulup hayatta yer edinmeye ve kendine bir alan açma çabası çok zorlu bir yol. Oyunda Canan Yolcu'nun her vatandaşımız gibi eğitiminin dışındaki sektörlerde işe girme, işte çalışma mücadelesini görüyoruz. Maaş bordrosu olmadığı için kredi çekemeyen bir sanatçının sanatı için konuşması için şevki kalabilir mi, mücadele o kadar sert ki biraz bu sertlik içinden bir oyun yazmak istedim. Doktor muayene bekleme odalarına asılan resimlerin ressamı... Ölü doğan bir embriyo bile sanata alet edilmişken... Marina Abramovic'in dediği gibi ciddiye alınmak uzun zaman alıyormuş... Malum sanat hakkında konuşulmaz; ya beğenilir ya eleştirilir! Kahrolsun devrim itkisini kaybeden sanat, deyip eserler yaptım, önce klasikleri ezberledim sonra klasiklere saldırdım, güzelin biçimlerini bozdum. Sanat mı kıymetli yoksa sanatı yapan mı, mesela bir tişörte benim eserimi mi bassalar mutlu olurum ya da yüzümü mü? Sanat eserimin önünde selfie çekenlerin fotoğraflarında sanatım sadece bir fon olmuyor mu? Bir sanat eseri hangi noktadan sonra çıkıp topluma mal olur veya topluma mal olmayan sanat eserlerine ne oluyor? Sanat eseri mi politik, sanatçının kendisi mi? Hangisinin politik olması beklenir? Benim sanatçı kişiliğim bankalardan alacağım kredi notuna olumlu bir etki yaratmıyor mesela, peki bu nedir? Yahu risk grubunda görüldüğüm için kredi kartı limitimi artıramadım, bakın bu dramdır. Tüm bu başlıkları 40 yaş üstü/işsizlik/sanat/kadın- içeren bir oyun oldu Kleopatra'ya Ne Oldu? oyunu. Aslında çok doğru bağlamlardan ya da bağlamsızlıklarla parçalanmışlığımızı, anlamsızlığımızı kucaklayan bakışlardan ya da toplumsal/kişisel sinir uçlardan ya da güncelden ya da geçmişten ya da bir şey ifade etmeyen dilden ya da her şeyi kapsayan dilden kurulunca anlaşılır oluyor. Herkes kendi anlamını üretebiliyor çünkü o an bir şeyle baş başa, karşı karşıya kalıyoruz ve anlamı o an kendi içinizden üretiyorsunuz. Ben çok da anlaşılmaz olduğunu düşünmesem de tekinsiz bir alan gibi durduğunu kabul ediyorum. Canan Yolcu oyunda Ayna ayna söyle bana, benden daha gerçeği var mı şu dünyada diyerek tiyatro/performans ayrımına ve gerçeğe, temsili olmayana yaklaşma meselesine dair güçlü bir söz söylüyor aslında. Konuyla ilgili derinleşmek isteyenlere Marvin Carlson'un Performans ile hayatlarını performans sanatına adamış bir karı kocanın karakomik durumlarını anlatan Kevin Wilson'un Fang Ailesi kitaplarını öneririm. Ah kalbim, diyorum. Artık oyunların sahnelenme aşamalarında da yer aldığım için o kadar çok insanla temas edince, tiyatro konuşunca, herkesten bir şeyler öğrenince inanılmaz bir havai fişek patlaması etkisinde kalıyorum. Beni besleyen, güçlendiren ve damarlarıma sirayet etmiş bir aşk bu, hissiyatım her gün daha fazla bir tutkuyla örülüyor. Sadece tiyatro oyunları yazmaya çalışan ve bunun için mücadele eden bir kalemim, çok yalnız bırakıldığım bir yol bu, çölün ortasında kelimelerden bir ağaca dönüşmeye çalışıyorum, yolum çok ama kalemimin inancı sonsuz. Bu biraz yazarlık tavrıyla ilintili bir durum. Seyirciyle sahne üzerindeki bağlantım sadece metin aracılığıyla olduğu için delikli bir sahne metni inşa etmeye gayret ediyorum. Yani sahnesel performansla doldurulan bir metni kastediyorum. Tiyatro kolektif bir üretim olduğundan oyun yazarı da oluşturulan sürecin bir parçası. Dolayısıyla birçok kişi kendi yorumunu koyar; yönetmen, oyuncu, dekor, ışık vb. Bu süreçte metin canlı bir organizma gibi sürekli gelişir, büyür, değişir. Buna imkan tanıyan metinler üreterek tiyatro sanatına bir oyun yazarı olarak bu açıdan katkı vermeye çalışıyorum dolayısıyla yönetmen, oyuncular, yaratıcı ekiple yoğrulan metin süreci bana çok şey öğretiyor ve ben tiyatroya bu açıdan bakıyorum. Sizinle bu denk gelişimize çok mutlu oldum. Ben KHK ile okuldan atılan kıymetli hocalarımızın ders verdiği son öğrencilerdenim. Kuramsal alanda ve hayata dair öğrendiklerim yazarlığıma bir sezi, kuramsal bir temel, disiplinler arası bir bakış kazandırdı. Hocalarımıza yapılan adaletsizliği her ortamda dile getiriyoruz, cezalandırılan bölümün öğrencileri, gençler oldu. Bu adaletsizlik sonrası ne yapılırsa yapılsın hiçbir şeyi artık eskisine döndürmez ama umut ediyorum ki kaybedilen hakları, yılları, öğrencilerine aşkla hizmet etmiş ve eden hocalarımızın hakkı bir şekilde geri teslim edilir. Devlet tiyatrosunun ilk defa yerli yazarları teşvik etmek amacıyla başlattığı uygulamaları nasıl değerlendiriyorsunuz? Kadın yazarlara da bir teşvik var. Ben de 2009 yılında Devlet Tiyatrosunun 60. Yılı 60 Yerli Yazar Projesi ile gün yüzüne çıkabilmiş yazarlardandım. Bakın üzerinden 13 yıl geçmiş ve benim sahnelenen ilk oyunum bu proje sayesinde Trabzon Devlet Tiyatrosunca sahnelenen Televizyon Cumhuriyeti oldu. Onca yıldır bu çıkış sayesinde yoluma devam edebildim, bana verilen şansı çok güzel değerlendirdim. Dolayısıyla Devlet Tiyatrosunun bu tarz projelerini önemsiyor, mutlu oluyor, destekliyor ve tüm yazarların katılmasını öneriyorum. Şu ara Hesaplaşma Oyunları projem üzerine çalışıyorum. Bu konuda bir çocuk gibi çok heyecanlıyım, bu oyunların araştırmalarını, okumalarını, izlemelerini yapıyorum; disiplinle bilgi birikimi artırmaya devam ediyorum. Tamamen hesaplaşma üzerine ve güçlü çatışmalarla örülen beş, altı adet az kadrolu oyun yazıyorum. Üzerine çok kalem oynatılmamış konularda toplumsal gerçekçi ve sırtını trajikomiğe dayamış oyunlar üzerine çalışıyorum. Umarım kafamdakileri layığıyla kağıda geçirebilir, hikayelere, karakterlere olan sorumluluğu yerine getirebilirim. Sonuçta bu ülkenin vatandaşı olarak dert edindiğim ve ülkece dert edindiğimiz şeyleri kaleme almayı seviyorum. İnsanımızı seviyorum ve bizden olan hikayelerin peşindeyim. Komşum Hitler oyunumda iktidarın ürettiği korkuyu, Meddah ve Cellat oyunumda içi boşaltılmış adaletin sonuçlarını ve adil ile adalet arasındaki bıçak sırtı farkı, Kocamı Gömme Töreni oyunumda kendini ifade etmeye çalışan kadınları, Mumyalar oyunumda siyaset tarafından üretilen şiddeti, İkinci Dereceden İşsizlik Yanığı oyunumda günümüzde işsiz kalmış bir gencin çabası ve harcanmış gururunu, Mahallemin Şahane Baskısı oyunumda toplumun kendisinin ürettiği toplumsal baskıyı gibi meseleleri merkeze alarak yazıyorum. Tüm bunları da kara komedi tonlamasında yazıyorum. Amacım bizden olan hikayeleri karakomik bir evrenden anlatmak, çünkü kahkahanın en büyük silah ve en büyük çözüm başlangıcı olduğunu, acıdan geçmeyen kahkahanın güçsüz kalacağını düşünüyorum. Devrimi devrimin silahlarıyla yapamazsınız onun aşina olmadığı silahlarla yapmak gerek, kahkaha da böylesi güçlü bir dönüştürücü güçtür. Bu şekilde bir yazar tavrı ve dünyası oluşturmaya çalışıyorum. Kendimi ifade etme fırsatı verdiğiniz ben de size ve Ajandakolik'e çok teşekkür ediyorum.


Devlet Tiyatrosunda birçok oyunda oyuncu ya da yönetmen olarak yer alan, sinema filmi, dizi ve belgesellerde seslendirmeler yapan ve geçtiğimiz yıl Nilüfer Kent Tiyatrosu'nun Genel Sanat Yönetmenliği'ne getirilen Ali Düşenkalkar, bu görevinden görüş ayrılıkları nedeniyle istifa ettiğini sosyal medya hesabından paylaştığı bir yazıyla açıkladı. Yaklaşık bir yıldır sürdürmekte olduğum Nilüfer Kent Tiyatrosu Genel Sanat Yönetmenliği görevimden istifa ettiğimi bildiriyorum. Talihsiz 2020 yılı, salgından dolayı tiyatro insanları ve seyircilerimiz için acımasız geçti. Ödenekli bir tiyatronun başında durmadan üretmeye çalıştım, çalıştık. Geçirilen süreç, tiyatronun özgün ve özgür kılınması çabası ve görüşlerimle ters düştüğü için bu vazifeden ayrıldım.


Alice Harikalar Diyarında ile yine yeni yeniden... O çok sevdiğimiz ekip sahnelere geri dönüyor. Serdar Biliş'in yönetmenliği ve Beyhan Murphy'nin koreografisi ile çağdaş bir müzikal uyarlama olarak yeniden sahnedeki yerini alan Alice Harikalar Diyarında, 7 Şubat'tan itibaren yeniden Zorlu PSM'de seyircilerle buluşacak. İlk kez 7 Şubat 2019'da perde açan, pek çok kez kapalı gişe oynayan, 23. Afife Tiyatro Ödülleri'nde Haldun Dormen Özel Ödülü ve En İyi Koreografi Ödülleri'nin sahibi olan Alice Müzikali, uzun bir aranın ardından ilk kez perde açtığı 7 Şubat'ta yeniden seyirciyle buluşacak olmanın heyecanını yaşıyor. ALICE adı ile izleyicisiyle buluşan müzikalde Serenay Sarıkaya Alice olarak izleyicisinin karşına çıkarken, Ezgi Mola Kraliçe, Enis Arıkan Tavşan, Şükrü Özyıldız Şapkacı, İbrahim Selim Kral, Merve Dizdar ise Kedi rolü ile başrolleri paylaşıyor. BKM, Zorlu PSM ve id ortak yapımcılığında, dünya sahnelerinin dev prodüksiyonlarına ev sahipliği yapan Zorlu PSM Turkcell Sahnesi'nde izleyicisi ile yeniden buluşacak olan müzikal; dev sahne prodüksiyonu, etkileyici görsel efektleri, benzersiz kostümleri, müzikleri ve birbirinden yetenekli oyuncu kadrosu ile büyüleyici bir sahne şovuna hazır! Şimdiden yerinizi alın. Müzikalin biletleri 21 Aralık'tan itibaren Biletix'te satışta.


İlk defa 7 Şubat 2019'da perde açan ve o günden bugüne pek çok kez kapalı gişe oynayan, başrollerini Serenay Sarıkaya, Ezgi Mola, Enis Arıkan, Şükrü Özyıldız, İbrahim Selim ve Merve Dizdar'ın oynadığı Alice Müzikali, 10 Şubat'ta Disney Plus Türkiye'de yayında olacak. Kendini yaşadığı hayatın içerisine sıkışmış hisseden Alice, bir mobil uygulamanın çağrısına uyar ve beyaz tavşanı takip ederek sanal bir dünyanın içine dalar. Lewis Carroll tarafından yazılan ve bugüne kadar 174 dile çevrilen Alice Harikalar Diyarında, Serdar Biliş'in yönetmenliği ve Beyhan Murphy'nin koreografisi ile çağdaş bir müzikal uyarlama olarak dört yıldır sahnede. Yalnızca çocuk seyircinin değil yetişkinlerin de büyük ilgisiyle karşılaşan ve modern bir Alice uyarlaması olarak göze çarpan müzikal, 10 Şubat'ta Disney Plus Türkiye'de gösterime giriyor.


Varlık dergisi Editörü Mehmet Erte'nin Edebi Şeyler Yayınevi'nden şiir kitabı çıktı. Kitabın Çatlak başlıklı ilk bölümünde Erte'nin sadece Alçalma'nın (2010) ardından kaleme aldığı şiirler değil, Suyu Bulandıran Şey'in (2003) yazım sürecinde doğduğu halde ait olduğu bütüne nihayet kavuşan iki şiiri de var. Çatlaktan Sızanlar başlıklı ikinci bölümde ise şair kendini gerçekleştirme serüveninde şimdiye dek gizlediği yüzünü, bir bakıma tarihöncesini açıyor okura. Çatlak, bize kurduğumuz dünyaların dayanıksızlığını, artık taşınmamız gerektiğini duyurmakla kalmıyor, görünenle görünmeyeni birbirine bağlıyor. Bakışın Kirlettiği Ayna (2008), Sahte (2012), Arzuda Bir Sapma (2015) adlı kurmaca yapıtlarıyla da tanınan, ne yazsa ne yazmış diye okunan bir isimden muhalif, cesur, kışkırtıcı şiirler. Alkış toplamaya değil sarsmaya gelen bir kitap.


Evet. Daha önce sadece iki kere gitmiştim. Harika geçti! Hem çok güzel performanslarım oldu hem yeni arkadaşlıklar kurdum. Her zaman olduğu gibi kendimle ve hayatla ilgili yeni tecrübeler kazandım. Bu sene DYBRKR ekibiyle 'The Man' önünde ilk canlı performansımızı sergiledik. Normalde Burning Man Organizasyonu bunu yasaklıyor ama bize bu sene özel izin verdiler. Ayrıca Mayan Warrior, Playalchemist ve Maxa gibi birçok başka kampta da sahne aldım. Ben ilk kez çocukken ailemle gelmiştim. Sonra bir şekilde lise ve üniversite yıllarında hep Türk arkadaşlarım oldu. 2013'te de tatile geldim ve bir şekilde burada kaldım. Müziğimdeki etkisi epey belirgin; bu, hem çaldığım sazlardan hem de kullandığım bazı ritim ve ezgilerden anlaşılabilir. Kişisel ve kültürel olarak da bayağı etkisi vardır. Tabii Türkçe konuşurken ve İngilizce konuşurken biraz ayrı insanlar oluyorum. İletişim tarzım ve espri anlayışım iki dilde de çok farklı. Dünyanın bütün halk müziklerinin esaslı bir şekilde benzerlikleri var. Blues ve türküleri kıyaslayacak olursam yarattığı duygu ve huzur epey benziyor. İkisi de acıdan, yoksulluktan veya bıkmışlıktan besleniyor. İkisine de genellikle telli çalgılarla eşlik ediliyor ve bazı namelerin tekrarı çok olduğu için benziyor. İkisi de şiirsel olarak basit sözler kullanarak çok derin ve komplike duyguları ifade ediyor. Kara Toprak, Haydar Haydar, Cahildin Dünyanın Rengine Kandım. Kendim çok çalıştım ve ayrıca Celalettin Aksoy, Ateş Karaduman ve Hakan Güngör'den eğitim aldım. Ben kanunla ilk Konya'dayken Celalettin Aksoy sayesinde tanıştım. Bana o zaman, Bir gün kanun çalacaksın ve elin kanuna, gitardan daha çok düşkün olacak, demişti. Sonra elektronik müzikle birleştirmeyi düşündüm. Buna niyetlenip çalışmaya başladım. Kanunu aldıktan hemen sonra Çeşme'de ilk defa kanunla sahne aldım ve o gün 46 tane iş teklifi geldi, bir tek konserin ardından! Kanunun çok büyüleyici ve içine çeken bir sesi var. Biraz da hipnoz ettiğini düşünüyorum. Ayrıca kanun ve neyin, insan sesine en çok benzeyen sazlar olduğu söyleniyor. Bende çok güzel duygular uyandırıyor ve bir şekilde gitar, kora ve piyanonun birleşimi gibi. Bilmiyom hacı! Kader kısmet... Buradaki dostluklarım olabilir. Onlardan çok şey öğreniyorum. Onlarda koşulsuz sevgi var ve hayatın zorluklarını umutla ve heyecanla karşıladıklarını görüyorum. Sonunda herkesin hayatında bazı engeller ve sorunlar var ama bu çocuklar, aşırı şartlar altında olumlu kalmayı beceriyor. İkisi de çok farklı gerçekten! Boston bir öğrenci şehri gibi ve sosyal olarak New York kadar gelişmemiş. Oranın nehri ve doğası çok güzel ama kışın soğuk oluyor. New York'tan bile. Boston, liberal ve ileri düşünceli görünse de altında yatan bazı tutucu ve eski kafalı düşünceler tuhaf bir çelişki de üretiyor. New York zaten New York. İnsanlar karmaşa içinde birbiriyle yarışıyor ve bir şekilde yolunu buluyor. Ama New York'tan sonra İstanbul rahat geldi. Çünkü insanlar, New York'ta olduğu kadar hırslı ve aktif değiller. Elektronik müzik, müziğin bir türü. Ortam ve sosyal etkenlerinden ayırmak zor. Bir dans müzik türü olarak fonksiyonel bir anlam taşıyor ve ondan ayrı bir şekilde yorumlamak zor. Ben bu müziği biraz gri bir alan olarak görüyorum; katılmanı mecbur etmeyen bir tarz. İstersen rahatlıkla yanındakilerle muhabbet edebilirsin, istediğin şekilde dans eder istersen oturabilirsin. Kimse kimseye bakıp şöyle böyle yap demiyor. Müzik direkt odaklanmanı gerektirmiyor. Mesela bir klasik müzik konserinde veya sözleri çok olan bir müzik türünde bile dinlerken odaklanmak lazım. Konuşursan başkaları rahatsız olur. Elektronikte öyle değil. Tür bir anlamda çok geniş. Çünkü her tarz, öbür tür üstüne empoze edilebilir ve deneysel seslere çok açık. Bir anlamda eski kültürlerde olduğu gibi şamanik bir şekilde herkes toplanıp aynı ritim üzerinde hipnoz oluyor, duygular yaşanılıyor. Etkinliğe gelenlerde genelde kafalar iyi olduğu için başka evrensel boyutlara ve düşüncelere de yer açıyor. Ben seviyorum hem çalmaktan zevk alıyorum hem festival ve kulüplerde dans etmeyi seviyorum. Ama tek başıma veya yemek sırasında hiç dinlemeyi tercih etmiyorum açıkçası. 50'lerde Elvis'i çok çılgın ve gürültü olarak algılayanlar olduğu gibi günümüzde bu müziği anlamayanlar da var.


İstanbul Kültür Sanat Vakfı tarafından gerçekleştirilen İKSV Galaları'nda Pedro Almodovar'ın yönettiği Paralel Anneler, vizyona girmeden önce, 22 Şubat Salı 21.30'da City's Nişantaşı-Cinewam'da gösterilecek. 2019 yılında Acı ve Zafer ile Cannes'da ödüllendirilen, İnsan Sesi ile kısa metrajda da yetkinliğini gösteren Almodovar'ın son filmi ilk gösterimini 2021 Venedik Film Festivali'nin açılışında yaptı. Yönetmenin anneliğin Don Kişot'u dediği Paralel Anneler, doğum için hastaneye giden iki hamile kadını izliyor: Orta yaşlı, pişmanlık duymayan Janis ile korkularını aşamayan, pişmanlık dolu gencecik Ana. Hastanede tanışan iki kadın doğumu beklerken koridorda birbirleriyle çok şey paylaşır. Bu zaman diliminde paylaştıkları birkaç kelime, şans eseri gelişen ve karmaşıklaşan hayatlarını kesin bir şekilde değiştirecek, ikisi arasında çok yakın bir bağ oluşturacaktır. Başroldeki Penelope Cruz'a muhteşem performansıyla prömiyerini yaptığı Venedik Film Festivali'nde En İyi Kadın Oyuncu Ödülü'nü getiren Paralel Anneler, Almodovar'a özgü sürprizler, acı veren seçimler, tutku dolu karakterleriyle unutulmayacak bir melodram. Paralel Anneler biletleri, 15 Şubat Salı 10.30'da başlayacak Lale Kart üyeleri için indirimli ön satışların ardından, 17 Şubat Perşembe 10.30'da genel satışa açılacak. Biletleri passo. com. tr/tr üzerinden, Passo perakende satış noktalarından ve İKSV gişesinden alabilirsiniz.


Meltemi Latin Amerika'dan esen, umuda davet eden şarkılar... Ve bu şarkıların sahibi müzisyen, besteci ve müzik yapımcısı Alper Tuzcu, bugün Ajandakolik'te konuğumuz. Söyleşiyi okurken belki onun en yeni EP'si Raiz'deki şarkıların size eşlik etmesini ister ve hiç değilse düşlerinizde uzaklara gidersiniz. Alper Tuzcu, 2020 yılında yayınladığı Migrante ve Imagina isimli EP'lerinin ardından, üç aşamalı projesinin kapanışını Raiz ile yapıyor. İspanyolca ve Portekizcede kök anlamına gelen Raiz'deki tüm şarkılar Latin Amerika ritimleri etrafında şekilleniyor. Farklı kültürleri ve müzik türlerini keşfetmeyi seven Tuzcu, bu projede Grammy ödüllü Snarky Puppy grubundan tanıdığımız Arjantinli perküsyonist Marcelo Woloski ile birlikte çalıştı. Vokallerde ise Tuzcu'ya Brezilyalı Helena Beltrao ve Amerikalı Nicoh Kwan eşlik etti. Dünya zor ve yıpratıcı bir süreçten geçerken üretkenliğini sürdüren, müziğin sağaltıcı gücüne inanan, şarkılarıyla dinleyicilerine umut, dinginlik ve mutluluk veren Alper Tuzcu ile Raiz'i ve pandemi günlerini nasıl geçirdiğini konuştuk. Raiz bu albümün son parçası olarak hem bir kapanışı temsil ediyor hem de umut ve mutluluk hissi var. Ayrıca bu EP, Latin Amerika ritimlerinden ilham alarak yazdığım şarkılardan oluşuyor. Bu üç EP'nin ortak özelliği Latin Amerika ritimleri ve edebiyatından esinlenilmiş olması. Migrante, Pablo Neruda şiirinin de bulunduğu üç parçadan oluşuyor. Imagina, Gabriel Garcia Marquez'in kitaplarından etkilenmişti. Şarkıları farklı ritimlerden ilham alarak yazmış olsam bile, hepsi Latin Amerika ritimleri. Bu açıdan, bu coğrafyanın ortak bir kültürü ve ruhu olduğuna inanıyorum. Ben kendim araştırıp okuyarak ilgimi çeken her kültürel parçayı anlamaya çalışıyorum. Özellikle İspanyolca söz yazmaya bu projede ciddi şekilde ağırlık verdim, bu da bana yeni bir ifade şekli ve yeni araçlar verdi. Tüm bu sürecin sonunda ortaya çıkan şarkılar da, farklı stillerde olmasına rağmen bu kökten ortaya çıkıyor. Natalia Lafourcade ile 2019 Kasım ayında tanışıp şarkı yazımı üzerinde konuşma şansım oldu. Bana İspanyolca şarkı yazımı ile ilgili bazı tavsiyeler verdi, özellikle onun destek vermesi ile daha ciddi şekilde İspanyolca yazmaya başladım. Benim en büyük müzikal kahramanlarımdan biri olarak onunla tanışıp ortak ilgilerimizi ve ilham noktalarımızı keşfetmek harika bir deneyimdi. Sonrasında bu şarkıları yazmaya başladım. Marcelo Woloski ile ise çalışmak çok güzel bir deneyimdi çünkü kendisi de Snarky Puppy ve Banda Magda gibi iki çok sevdiğim grupta çalan bir müzisyen. Marcelo, Arjantinli ve bombo legüero isimli bir Arjantin enstrümanı da çalıyor. Bu enstrümanı daha önce bir Snarky Puppy şarkısında, bir de Esperanza Spalding bestesinde duymuştum. EP'deki 'Milagro' isimli şarkı da chacarera isimli bir Arjantin ritmine dayanıyor ve bombo legüero enstrümanı chacarera ritminin olmazsa olmaz enstrümanlarınan biri. Bu açıdan Marcelo ile çalışmanın iyi bir fikir olabileceğini düşündüm. Şarkıyı ona dinlettikten sonra Ben varım dedi ve sonra kaydettik. Felicidade 2018 yılında yazdığım bir Bossa Nova bestesi. Açıkçası hızlı yaptığım bir şarkıydı ve Helena Beltrao ile kaydettiğimiz ikinci parçaydı. O zamanlar yaptığımızda güzel bir şarkı olduğunu düşünmüştüm ama bu kadar ilgi göreceği aklımın ucundan geçmezdi. Tabii ki özellikle Brezilya'da ve İspanya'da bu kadar ilgi görmesi beni mutlu etti. Geçen bahar aylarında insanların evlerinin duvarlarının ötesindeki hayatı hayal etmelerine yardımcı olması için Imagina'yı yaptım. Sonra yaz geldi, daha sonra sonbahar ve tekrar içeri girdik. Bugünlerde olumsuz olmak kolay. Sonuçta sosyal medyada, haberlerde, arkadaşlar arasında vb. olumsuz konuşmalar var. Harvard Business Review tarafından Ekim 2020'de yayınlanan bir araştırmada olumsuzluklar karşısında boğulmaktan kaçınmak için birkaç öneride bulunuluyor. Olumsuzluktan kaçınmak için tükettiğimiz medyaya, dinlediğiniz müziğe ve birlikte vakit geçirmeyi seçtiğimiz insanlara dikkat etmemiz öneriliyor. Dinlediğiniz müzik bu kısım beni etkiledi. Raiz için amacım hem istediğim gibi bir müzik yapmak hem de insanlara neşe ve pozitiflik getirerek morallerini yükseltmek, onlara mutluluk vermek ve endişelerini hafifletmekti. Tabii ki bunu söylemesi yapmaktan kolay. Tüm bunların ortasında mutlu ve iyimser şarkılar yazmak gerçekten zordu. Bunun için elimden geleni yaptım ve müzisyen meslektaşlarım ve arkadaşlarım da bana yardım etti. Okumaya ve izlemeye fırsatımın olmadığı birçok kitap ve film vardı, onlara ilgi gösterme şansım oldu. Ayrıca içeride ve tek başıma spor yapmaya alıştım, bu da ilginç bir gelişmeydi. Burada da dünyanın her yeri gibi durum benzer imkanı olan herkes içeride, ama sanırım aşılamada ilerlemeler var, dolayısı ile umutluyum. Kesinlikle konser yapmak. Şarkıları canlı şekilde insanlar ile paylaşmak inanılmaz bir deneyim. Üç kişi veya üç bin kişi olmasında hiçbir fark yok önemli olan o insani bağlantı ve şarkıları paylaşma deneyimi. Geçtiğimiz dönemde çıkan 10 şarkıyı konserlerde paylaşmak için sabırsızlanıyorum. Bu konuya müzik gibi yaklaşıyorum, genellikle tarzı ilgimi çeken bir yazarın tüm kitaplarını alıp yıllar içinde sanatsal gelişimlerini ve serüvenlerini takip etmek hoşuma gidiyor. Şu ana kadar sevdiğim yazar/şairlerden arasında sayabileceklerimden bazıları John Steinbeck, Ernest Hemingway, Jose Saramago, Adolfo Bioy Casares, Octavio Paz, Jorge Luis Borges, Federico Garcia Lorca ve Gabriel Garcia Marquez. Her krize giriş zaman aldığı gibi çıkışın da zaman aldığını düşünüyorum. Dolayısı ile yeni döneme geçiş de zaman alacaktır. Sektör bir şekilde kendi yolunu bulur ama sanatçılar ne yapacaklar diye düşünürsek, umarım dünyanın yaratıcı düşünceye, hayal gücüne ve de hem de çok kültürlülüğe ne kadar ihtiyacı olduğunun farkında olmaya devam ederler.


Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Zeydan Karalar'ın başkanlığında bu yıl 29'uncu kez düzenlenen Uluslararası Adana Altın Koza Film Festivali'nde 'En İyi Film Ödülü'nü Ziya Demirel'in yönettiği 'Ela ile Hilmi ve Ali' filmi aldı. ''En İyi Kadın Oyuncu'' Ödülü'nü 'Ela ile Hilmi ve Ali' filmindeki performansıyla Ece Yüksel ile 'Bana Karanlığını Anlat' filmiyle Aslıhan Gürbüz paylaştı. ''En İyi Erkek Oyuncu'' Ödülü'nü 'Çilingir Sofrası'ndaki performanslarıyla Ahmet Rıfat Şungar ve Barış Gönenen aldı. ''En İyi Film'' Ödülü'nü 'Ela ile Hilmi ve Ali' film ekibine; Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Zeydan Karalar verdi. ''En İyi Yönetmen'' Ödülü'nü 'Ela ile Hilmi ve Ali'nin yönetmeni Ziya Demirel'e Jüri Başkanı Özcan Alper, ''En İyi Erkek Oyuncu'' Ödülü'nü 'Çilingir Sofrası' filminin oyuncuları Ahmet Rıfat Şungar ve Barış Gönenen'e jüri üyesi Levent Özdilek, ''En İyi Kadın Oyuncu'' Ödülü'nü 'Bana Karanlığını Anlat' filmindeki rolüyle Aslıhan Gürbüz ve 'Ela ile Hilmi ve Ali' filmindeki performansıyla Ece Yüksel'e Nazan Kesal takdim etti. Uluslararası Adana Altın Koza Film Festivali'nin ödül töreni, Çukurova Üniversitesi Kongre Merkezi'nde gerçekleşti. Ödül töreni, sinema ve iş dünyasından seçkin davetlilerin katıldığı kırmızı halı geçişiyle başladı. Sunuculuğunu Meltem Cumbul ile Yetkin Dikinciler'in yaptığı tören, Cahit Berkay Orkestrası'nın konseriyle başladı. Törende açılış konuşmasını yapan Festival Onursal Başkanı ve Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Zeydan Karalar, konukları ve sanatçıları selamlayarak başladığı konuşmasında, Adana'nın sinemaya katkısını, sinema denince akla Adana'nın geldiğini, bu bereketli topraklardan çok değerli sanatçılar yetiştiğini Türkiye'ye anlatmaya devam edeceğiz. Adana sanatsever bir kent, çok sanatçı yetiştiren bir kent, gerçekten sinema endüstrisine olağanüstü katkı koyan ve bu katkıyı artırarak devam ettiren bir kent. Jürimize çok teşekkür ediyoruz. Titiz ve yoğun çalıştılar, büyük emek harcadılar. Yürütme kuruluna ve emek harcayan bütün arkadaşlarımıza teşekkür ediyoruz. Amacımız her yıl bir öncekinden daha güzel bir festival yapmak. Altın Koza'nın marka olmasında, Adana'nın tanınmasında sanatçılarımızın çok katkısı var ve onlara büyük saygı duyuyoruz. dedi.


Geçtiğimiz yıl gibi bu yıl da Ajandakolik'in medya sponsorlarından olduğu Adana Altın Koza Film Festivali'nin açılış töreninde takdim edilecek ''Orhan Kemal Emek Ödülleri'' Zihni Göktay, Suzan Kardeş ve Zafer Ayden'e verilecek. Adana Büyükşehir Belediyesi Başkanı Zeydan Karalar'ın başkanlığında düzenlenen ''Uluslararası Adana Altın Koza Film Festivali''nde geri sayım başladı. 29. su düzenlenen festivalin Türk Edebiyatı'nın en önemli yazarlarından Orhan Kemal'in adını taşıyan, ''Orhan Kemal Emek Ödülleri'' bu yıl Zihni Göktay, Suzan Kardeş ve Zafer Ayden'e verilecek. Sanat dünyamızın önemli oyuncularından Yetkin Dikinciler'in sunuculuğunda 12 Eylül Pazartesi akşamı gerçekleştirilecek festivalin açılış gecesinde ''Orhan Kemal Emek Ödülleri'' sahiplerini bulacak. Emek ödülleri, Türk Tiyatrosu ve Türk Sineması'na verdiği katkılardan dolayı Zihni Göktay'a; makyaj sanatçısı, oyuncu ve şarkıcı Suzan Kardeş'e; Sine Sen Eski Başkanı ve 40 yıldır Sine Sen'in yönetim kurulunda yer alan Zafer Ayden'e takdim edilecek.


Usta yönetmen Işıl Kasapoğlu rejisiyle yıllardır kapalı gişe oynayan, efsane besteciler Wolfgang Amadeus Mozart ile Antonio Salieri'nin çatışmasını ele alan Amadeus oyununda oyuncu değişikliği oldu. Selçuk Yöntem ve Özlem Öçalmaz ile başrol paylaşan Okan Bayülgen oyunda artık yok. Yeni sezonda Mozart'ı başarılı aktör Tansu Biçer oynayacak. Çolpan İlhan & Sadri Alışık Tiyatrosu ve Piu Entertainment iş birliği ile 2019 yılından beri sahneden alkışı eksik olmayan ve kapalı gişe oynayan Amadeus oyunu yeni sezona yeni oyuncu kadrosuyla giriyor. İngiliz oyun yazarı ve senarist Peter Shaffer'in 1979'da yazdığı ve Türkiye'de de birkaç defa sahnelenen Amadeus, Işıl Kasapoğlu yönetimindeki versiyonuyla üç yıldır seyirci tarafından büyük ilgi görüyor. İlk günden beri biletleri çabucak tükenen oyunun kadrosu oldukça kalabalık. Kostüm tasarımını Nalan Alaylı'nın, sahne tasarımını Hakan Dündar'ın yaptığı oyunda başrolü Selçuk Yöntem ve Özlem Öçalmaz ile paylaşan Okan Bayülgen, Mozart rolüyle büyük beğeni kazanmıştı. Amadeusun bu kadar sevilmesine rağmen Bayülgen'in oyundan ayrılması epey şaşırtıcı oldu. Rolün yeni sahibi Tansu Biçer olurken Okan Bayülgen'in bu kararı almasının nedeni henüz bilinmiyor. Ne Çolpan İlhan & Sadri Alışık Tiyatrosu ve Piu Entertainment'tan ne de oyuncunun kendisinden bir açıklama var. Yeni sezonda Tansu Biçer performansıyla başlayacak olan yeni Amadeus için bakalım geri dönüşler nasıl olacak? Hem Biçer'in performansını hem de gelecek yorumları merakla bekliyoruz.


Her güne en az iki Amy Winehouse haberinin düştüğü yıllardı. Benden beklenen, hangi skandala imza attığının haberini Türkçeye çevirmemdi. Daily Mail'den, The Sun ve Telegraph'tan gözümü ayırmıyordum. Ne yapsa olay oluyor, nereye gitse flaşlar patlıyor, tüm defolarını ortaya çıkarmak için an kolluyorlardı. Kaçmış çorapları, 32 bedenli minicik şortu, abartılı kedi gözü makyajı, incecik bedeninden fırlayan iri memeleri ve kendine has stiliyle her an her yerdeydi. Onu öyle çok seviyordum ki ne sokakta sarhoş halleriyle düştüğü durumları ne Blake Civil ile yaşadığı kırık dökük rezil aşkı yazmayı istiyordum. Kendimce onu korumanın peşindeydim ben. İyi haberlerle onu yaşatmanın. Ölümünden bu yana 365 gün geçmesine rağmen modern zamanın en çok dinlenen ve albümleri satılan İngiliz şarkıcıların başında geliyor Amy Winehouse. Hayranları, geçen 12 ay içinde 1,5 milyon albümden fazlasını aldı, almaya devam ediyor. Billie Holiday'in tahtına varis gösterilen bu siyahi sesli, kedi bakışlı, incecik kadını milyon dolarlık bir servet bağlamıyor artık elbet... Onu ilgilendiren dünyanın Amy Winehouse ismini efsaneleştirmesi olurdu muhtemelen. Kırılgan ruhu biraz olsun canlanır ve kadehini lanetli 27 yaş a kaldırırdı! Temmuz 2011'in uğursuz bir cumartesisinde telefona gelen mesajla uyandım! Akşamüstüydü ve Amy, Türkiye'den gideli sadece birkaç gün olmuştu. Hatta konserine gidememenin verdiği buruklukla uçağa biniş videosunun haberini yaparken korumalarının anlamsız tutumlarıyla içten içe dalga geçmiş, bir yıldızı korumak için ne kadar abarttıklarını düşünmüştüm! Uyandım! Internet sitesinde editörlük yaptığım AHABER'in önemli durum ve olaylarla ilgili haberleri mesajla geçtiği o anlardan biriydi. Kuşkusuz dedim, ya bir futbol skoru ya da çılgın proje duyurusu! Tam da 'sanatsal' , 'yaşamsal' haberlerin okuyuculara mesajla gönderilmediğinden yakındığım o günlerden birinde titreşimiyle kanırttı sehpanın üzerini avaz avaz 'sessiz' telefon!


İş Sanat'ın yaz sezonu etkinlikleri Patara'da Dans ile devam ediyor. Sanat Yönetmenliğini Mustafa Erdoğan'ın yaptığı Anadolu Ateşi Dans Topluluğu'nun Patara Antik Kent'te gerçekleştirdiği gösteri izleyicisi ile buluşuyor. Çekimleri, Türkiye İş Bankası'nın 2016 yılından bu yana kazı çalışmalarına katkı sağladığı Patara Antik Kenti'nin Meclis Binası, Sütunlu Yol ve Antik Tiyatrosu olmak üzere 3 farklı mekanda gerçekleştirilen gösteri 28 Ağustos Cumartesi saat 20.30'dan itibaren İş Sanat'ın YouTube kanalında ve internet sitesinde izlenebilecek. Kaynağını Anadolu'nun binlerce yıllık mitolojik ve kültürel tarihinden alan Anadolu Ateşi Dans Topluluğu, Patara'da Dans projesinde Anadolu uygarlıklarının tarihini dans diliyle anlattı. Dünyanın sayılı dans toplulukları arasında gösterilen Anadolu Ateşi'nin hazırladığı Patara'da Dans, ilk gösteriminden itibaren İş Sanat'ın YouTube kanalında ve internet sitesinde ücretsiz erişime açık olacak. Cumhurbaşkanlığı tarafından Türkiye'nin 2020 Turizm Yılı teması olarak ilan edilen ve 2021 yılında da devam eden Likya Birliği'nin başkenti Patara, Türk bilim insanlarının özverili çalışmaları sayesinde 32'nci yılına giren kazı çalışmalarıyla hem medeniyetler beşiği olan Anadolu'nun kadim geçmişine ışık tutuyor hem de dünya kültür mirasına katkı sağlıyor. Ülkemizdeki arkeolojik birikimin gün yüzüne çıkarılması ve korunması amacıyla uzun soluklu projelere destek veren Türkiye İş Bankası, iştiraklerinden Şişecam ve Türkiye Sınai Kalkınma Bankası ile birlikte Patara Antik Kenti'nde yapılan kazı çalışmalarına 2016 yılından bu yana desteğini sürdürüyor.


Çocuk edebiyatının sevilen yazarlarından, Çocuk Okuma Kulübü sınıf başkanı Anıl Basılı, Doğan Egmont'tan yayımlanan yeni kitabı Zürafa Sözü ile yeniden çocuklarla buluşuyor. Doğa, yaşam, büyümek, fotoğrafçılık gibi birden çok temayı samimi bir anlatımla sıcak bir öyküde bir araya getiren yazar, bu defa genç okurlarını doğanın yaşamımızdaki yerini sorgulamaya davet ediyor. Toprak yeni bir eve taşındıklarında beraberinde bir doğa fotoğrafçısı olan dedesiyle olan anılarını getirmiştir. Üç yıl önce kaybettiği dedesini çok özlemekte ve onun gibi iyi bir fotoğrafçı olmayı hayal etmektedir. Fotoğraflar aracılığıyla dedesinin iç dünyasını yavaş yavaş kavramaya başlayan Toprak doğal yaşamın uğradığı tahribatı ve bunun yaşamı nasıl tehdit ettiğini fark eder. Dedesinin ona hediye ettiği fotoğraf makinesinden güç ve ilham alarak geleceği dönüştürmek için harekete geçer. Zürafa Sözü çağdaş temaları ve samimi anlatımıyla 10 yaş ve üstü tüm okurları kucaklıyor ve değerli bir okuma deneyimi vadediyor. Kitabın özgün desenleri ise usta çizer Mavisu Demirağ'a ait.


Milli Mücadele'nin en büyük kahramanı Mustafa Kemal Atatürk'ün çocukluğundan öldüğü güne kadar ipuçları veren Anılarla Atatürk isimli tiyatro oyunu yurtdışı turnesine çıkıyor. 13 Kasım Pazar günü İsviçre'nin Zürih şehrinde 10 Kasım Atatürk'ü Anma Programı kapsamında sahnelenecek eser, Ulu Önder'in unutulmaya yüz tutan insani özelliklerini tekrar hatırlatırken, medeni milletler seviyesine ulaşmanın yollarına ışık tutuyor. Cumhuriyetin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ün gerçek kişiliğinden ipuçları veren Anılarla Atatürk isimli tiyatro oyunu, yurt dışına çıkmaya hazırlanıyor. Geleneksel Türk Tiyatrosu'nun Meddah formuyla Atatürk'ün çocukluğundan gözlerini yumduğu güne kadar birçok anısına ışık tutan oyun 13 Kasım'da İsviçre'nin Zürih şehrinde sahnelenecek. 10 Kasım Atatürk'ü Anma Programı kapsamında gurbetçi seyircilerle buluşacak eser, Ulu Önder'e dair 42 anının canlandırılmasıyla izleyenleri geçmişe götürüyor. Yönetmenliğini Senem Cevher'in üstlendiği tek kişilik eserde, oyunun aynı zamanda yazarı da olan Cüneyt İngiz anıları bize aktaran meddah olarak karşımıza çıkıyor. Oyun, Atatürk'ün kanlı canlı, yaşayan bir insan olduğunu, unutulmaya yüz tutan insani özelliklerini tekrar hatırlatmak ve medeni milletler seviyesine ulaşmanın yollarını aktarıyor. 4 yıl süren araştırmaları ve çabası sonucu Anılarla Atatürk oyununu sahneye taşımayı başaran Cüneyt İngiz, 1976 yılında Almanya'da doğdu. İlkokulu bitirdikten sonra ailesiyle birlikte Türkiye'ye dönen İngiz, 1993 yılında Müjdat Gezen Çocuk Tiyatrosu ile profesyonel oyunculuk hayatına adım attı. Çeşitli çocuk tiyatrolarında oyuncu olarak görev aldıktan sonra 1995 yılında Yeşilçam'ın ve tiyatronun dev oyuncularından Lale Oraloğlu ile tanıştı. 1998 yılında Selçuk Üniversitesi Devlet Konservatuarı Tiyatro Bölümü'nü kazanan İngiz, akademik eğitimimi tamamladıktan sonra Mehtap Ar Çocuk Tiyatrosu, Gelenbe Tiyatrosu, Levent Kırca&Oya Başar Tiyatrosu gibi birçok yerde oyunculuk yaptı, ardından 2018 yılında kendi tiyatrosunu kurdu. Gelecek projelerine ilişkin de bilgi veren Cüneyt İngiz, iklim krizi ve su kıtlığını ele aldığı Birazcık Su Lütfen isimli çocuk oyunun 2023'te sahneleneceğini söyledi. İklim krizine dair farkındalık yaratacak oyunun profesyonel bir ekip tarafından sahneleneceğini kaydeden İngiz, Cumhuriyetin 100. yılına özel olarak kaleme aldıkları Çanakkale'den Kurtuluşa 100 yıl adlı eserin de önümüzdeki sezonda sahnede olacağının müjdesini verdi.


32. Ankara Film Festivali, 4 Kasım akşamı CerModern'de düzenlenecek açılış töreni ile başlayacak. Festivalin açılış töreninde Onur Ödülleri sahiplerine takdim edilecek. Festival Yönetmeni İnci Demirkol yaptığı açıklamada, Bu yıl Aziz Nesin Emek Ödülü'nü, sinemada 50. yılını geride bırakan, beyazperdede eşsiz kadın karakterleri ustalıkla canlandıran oyuncu Perihan Savaş'a, Sanat Çınarı Ödülü'nü feminist yazar, akademisyen ve edebiyat eleştirmeni, kadınlar için çok önemli ve değerli bir yere sahip Erendiz Atasü'ye, Kitle İletişim Ödülü'nü ise Türkiye mizahında önemli bir yerde duran, karikatürist, yönetmen ve senarist Gani Müjde'ye vermekten büyük mutluluk duyuyoruz, dedi. Bu yıl festivalin Aziz Nesin Emek Ödülü, çocuk seslendirmeleriyle adım attığı sinemayla çok küçük yaşlarda tanışan, sayısız filmde güçlü kadın karakterlere hayat veren, Bedrana filmiyle geniş kitlelerce tanınan ve o günden bu yana izleyiciyle bağını hiç koparmadan sanat hayatını devam ettiren Perihan Savaş'a verilecek. Ankara Film Festivali'nin 32. yılının Sanat Çınarı, yalnızca roman, öykü gibi kurmaca yapıtların yaratıcısı değil, araştırmaların, denemelerin ve makalelerin de saygın yazarı, kadın erkek ilişkilerini ve hep tabu kabul edilen kadın cinselliğini, kadın kahramanlar aracılığıyla büyük bir yüreklilik, duyarlılık ve incelikle dile getiren, kadınlara güç, umut, cesaret vermeyi, örtülü olarak da yol göstermeyi amaçlayan Erendiz Atasü oldu. Ankara Film Festivali'nin bir diğer Onur Ödülü olan Kitle İletişim Ödülü'nün sahibi Gani Müjde, Gırgır ve Limon dergilerindeki çalışmalarının ardından sinemada ''Arabesk'' ve ''Kahpe Bizans'' filmleri ve televizyonda ''Kaygısızlar'' dizisi, kırk yıldır çok okunan Peynir Gemisi yazıları ve daha pek çok dizi ve filmle sevenleriyle buluşmaya devam ediyor.


Çankaya Belediye Başkanı Alper Taşdelen, maddi imkansızlıklar yüzünden 57 yıldır perde açtıkları salondan çıkmak zorunda kalan Ankara Sanat Tiyatrosu'na sahip çıkacaklarını bildirdi. Anadolu Ajansı'ndan aldığımız bilgiye göre Çankaya Belediyesi, Ankara Sanat Tiyatrosu'nun Kızılay Ihlamur Sokak'ta 57 yıldır perde açtığı salonun mal sahibi ile görüşmelerin yürütüldüğünü, salonun bir yıl daha AST'nin kullanımında olacağını açıkladı. Tiyatrocu Asaf Çiğiltepe öncülüğünde, 6 Aralık 1963'te kurulan Ankara Sanat Tiyatrosu, 6 Aralık'ta, Ihlamur Sokak'ta yarım asrı aşkın süredir seyirciyle buluştuğu tarihi salondan maddi imkansızlıklar nedeniyle ayrıldıklarını kamuoyuna duyurdu. Belediyeden yapılan yazılı açıklamada, AST'nin dijitale aktarılmış oyunlarının satın alınarak, Çankaya Belediyesinin YouTube kanalından yayımlanacağını ve Belediyenin bütün salonlarının ücretsiz olarak AST'nin kullanımına açılacağı belirtildi. Ayrıca, Kızılay'daki tarihi AST binası için mal sahibi ile görüşmelerin yürütüleceği, salonun bir yıl daha tiyatronun kullanımında kalacağı kaydedildi.


Hoş bulduum! Çok teşekkürler, yorumların beni çok mutlu ediyor, Nilüfer. En sadık okuyucularımdansın galiba. Ben 2014 yılından beri anneyim, tam 8 senedir. Hayatımda çok şey değişti. Hayatınıza bir birey daha katıldığında hiçbir şey asla eskisi gibi olmuyor. Eşinle, dış dünyayla, hatta hayatla kurduğun ilişki tamamen değişiyor. Sen de değişiyorsun tabii. Adapte olana kadar zorluyor biraz ama sonra da hayatında çocuk yokken hayat nasıldı, onu bile hatırlamıyor insan. O yüzden tek tek şunlar değişti diyemiyorum çünkü unuttum. Beni modern tıp kurtardı, üstüne tatlı yedim, kilo yaptı. En iyisi su içmek. Yani evet eleştiriyorum hepsini çünkü artık öyle bir zamanda yaşamıyoruz. Cinsiyetin bile çift cinsiyete indirgenemediği bir çağdayız. Toplumsal roller artık çok ilkel. Annelik içgüdüsel diye duyduk hep, o da öyle değilmiş. Çocuğa kadın bakar önyargısının da kırılması lazım çünkü baba gibi anne de çocuğa bakmayı o süreçte öğreniyor. Durup dururken doğum anılarını anlatanları hiç sevmedim ben ya. Bir gün otobüste işe giderken tanımadığım bir kadın monolog halinde anlattı misal. Hiçbir şey sormamıştım. Nasıl travma yaşamış kadıncağız. Kızamadım da. Ama eve dönüp nasıl doğuracağım ben diye ağladığımı hatırlıyorum. Doğurduğum gün anladım. Ama hamilelikte mükemmel anneydim bak. Çok iyi beslendim, her gün yürüyüş yaptım, zihnim pırıl pırıldı. Sonra bi' doğurdum: bebek tutamıyorum, süt yok, emzirmek acıtıyor, uyuyamıyorum, bebeğin başından ayrılamıyorum bir şey olacak diye. İlk 20 gün içinde 3-4 saat falan uyudum sanırım. Sonra geldiler bana zaten. Yıllarca kedi besledim. Bebek de öyle bi' şey olacak sanmışım, koyduğum yerde duracak, uslu uslu oturacak filan, ne bileyim... Doğduğu gün sorumluluğun öyle bi' şey olmadığını anladım. Ben de başka isim hiç düşünmedim. Yayınevim de hiç sorgulamadı mesela. Çok iyi hatırlıyorum annemin ifadesiz şekilde Aferin dediğini, günde bi' milyon kere. Evet, buhranlar hayatımın vazgeçilmez parçası çünkü. Mutluluk tek başına çok sıkıcı bi' şey, insan sürekli aynı mutluluk düzeyinde olamaz, böyle bir coğrafyada yaşayıp saf mutlu olabilmek zaten imkansız. Ben de şahsen ölümüne değil ama kararında karamsarlık seviyorum. Taslakların içinde kuşlar böcekler falan var ama neresinden toplayıp birleştiririm orasını henüz ben de bilmiyorum. Bi' cinnete bakar. Bu, bir kadının bir kadına yapıp yapabileceği en çirkin şey bence. Kilo alma kısmı tolere edilebilir ama o Iyy o kadar sevimsiz ki. Çocukça bir tepki ama sinir bozuyor. Çok pis kin tutuyorum. Tekrar karşılaşmayı bekliyorum 8 senedir, umarım bir gün karşıma çıkar. Soğuk yenen yemeklere bayılırım. Di mi? Bir de, babanın yaptığı her eğlenceli şeyi anne yaparsa onun hanesine eksi olarak yazılıyor, o çok komik. Mesela babayla fast food yiyen çocuğa Eğleniyorlar diyorsun, anneyle fast food yiyen çocuğa sorumluluğunu yerine getirmemiş, sorumsuz anne yaftasıyla bakıyorsun. İkiyüzlülüğün resmi işte. Çözümü oğlan çocuklarını biraz daha dikkatli yetiştirmek galiba. Eril dili hayatımızdan çıkarmamız gerek artık, ettiğimiz ezbere lafları biraz düşünerek konuşmak filan gerek başlangıç için belki. Ellerine sağlık Gökçe! Anneliği ve anne olmaya hazırlık sürecine böylesine içten, komik ve gerçek olarak anlatman bence pek çok kadının işine yarayacak. Yeniden seni Ajandakolik'te konuk ettiğim için pek mesudum! Sen hep çiz, yaz, bize de kahkahalar ve bilinç hediye et hep böyle. İyi ki varsın.


Tohumlanma, çimlendirme, büyüyüp olgunlaşma... Tüm bunlar zihinlerde bir bitkiyi canlandırsa da, bir çocuk yetiştirmek de saksıda büyütülen çiçeklerden farksız... Büyümenin ve büyütmenin büyüsüne kapılan Büyü, tohumlanmasından çimlendirilmesine, büyüyüp olgunlaşmasından çiçekler açmasına kadar, hayatının her anında çocuklarının yanında olan annelere, Anneler Günü'ne özel eşsiz bir hediye seçeneği sunuyor. Doğanın büyüsünü paylaşmak ve bitkilerin sihri ile insan hayatına değer katmak için kolları sıvayan üç kadın girişimcinin kurduğu Büyü, yaşam alanlarına kattığı şık görünümü ile sukulent çeşitlerinin yanı sıra, mutfakların olmazsa olmazları roka, marul, kekik, reyhan ve benzeri bitkiler ile Anneler Günü'nde, sevdiklerinize özel eşsiz bir hediye hazırlama fırsatı sunuyor. Büyü'den yaptığınız alışverişlerde, sevdiklerinizi mutlu etmenin yanı sıra, Türk Eğitim Vakfı aracılığı ile bir lise öğrencisinin eğitimine de katkıda bulunabilirsiniz. İç mekanlarda, oda sıcaklığında tüm yıl ekim yapabileceğiniz alternatiflerden biri, Kekik ve Lavanta Yetiştirme Seti. Anne kokusundaki huzuru hatırlatan bu seçeneğin hazırlandığı çok sık seramik saksıların olduğu premium kutuda, 1 adet lavanta tohum tüpü, 1 adet kekik tohum tüpü, 2 adet el yapımı seramik saksı ve tabakları, 200 gr çimlendirme toprağı ve 2 adet bitki isim çubuğu bulunuyor. 1 adet roka tohum tüpü, 1 adet marul tohum tüpü, 1 adet reyhan tohum tüpü, 1 adet maydanoz tohum tüpü, 4 adet seramik sırlı tabak, 4 adet cocopeat ve 4 adet bitki isim çubuğunun yer aldığı 4'lü Tohum seti, tüm yıl ekim yapmaya uygun seçenekler arasında yer alıyor. Mutfakların vazgeçilmez lezzetlerinden reyhan, maydanoz, roka ve marulun bulunduğu bu büyülü kutuda, bitkinizi büyütmenize yardımcı olacak her detay düşünülmüş. İçeriğinde 1 adet Zebra Haworthia fasciata Sukulent, 1 adet seramik saksı ve tabağı, volkanik toprak, bitki isim çubuğu ve bilgi kartları bulunan sukulent kutusu, annelere hediye edilecek en özel seçenekler arasında yer alıyor. Düşük iç mekan ışığına toleranslı ve bakımı kolay sukulent ile mekanımıza şıklık katacak.


Mehry Mu'nun İlkbahar Yaz Koleksiyonu'nda yer alan model, renk, sap alternatiflerinin yanı sıra harf, sembol ve farklı materyallerle benzersizleşebilen çantalar, Anneler Günü'nde sevginizi ifade etmeniz için sizleri bekliyor. Kişiselleştirilebilir rafya modelleriyle bu yazın favori çantası olmaya hazırlanan Mehry Mu, ilkbahar-yaz sürecinde çok amaçlı kullanılabilir model alternatifleriyle annenize harika bir hediye alternatifi. Güneş Mutlu Mavituncalılar'ın hayalperest ideallerle 2010 yılında kurduğu Mehry Mu, yerel üretimle hazırlanan, tasarımcının tabiriyle 'ruhu olan' çantaların markası. Farklı disiplinlerden zanaatkarlar ile iş birliği sağlanarak elde yaratılan zarif koleksiyonlar, denge içerisindeki nostaljik ve romantik unsurlar ile sevgi ve maceraya dair renkli hikayeler taşıyorlar. Mehry Mu tasarımları bugünlerde, Jennifer Lawrence ve Olivia Palermo gibi uluslararası trendsetter isimlerin, Net-a-Porter. com ve Le Bon Marche Paris gibi kült moda adreslerinin ilgi odağı.


Antalya Büyükşehir Belediyesi ev sahipliğinde 7-14 Ekim tarihleri arasında düzenlenecek olan Antalya Altın Portakal Film Festivali bu yıl 60. yılını kutluyor. Festivalin bu yılki jüri başkanı sinema ve tiyatro oyuncusu Demet Akbağ. Türkiye'de ilk kez gösterilecek filmlerin yer alacağı Ulusal ve Uluslararası Yarışmalar ile yılın merakla beklenen yapımlarını içeren özel gösterimlerden oluşacak festival, 10. yılını kutlayan Antalya Film Forum ile sektörü desteklemeye, Altın Portakal Sinema Okulu ile de geleceğin sinemacılarına ilham vermeye devam edecek. Ulusal Uzun Metraj Film Yarışması jürisine bu yıl tiyatro sahnesinde başladığı kariyerine sinema ve televizyonda da devam eden, beyazperdede unutulmaz karakterlerle bizleri buluşturan, televizyon ekranlarının en sevilen dizilerinde izlediğimiz usta oyuncu Demet Akbağ başkanlık edecek. Antalya Büyükşehir Belediye Başkanı Muhittin Böcek'in başkanlığını yaptığı 60. Antalya Altın Portakal Film Festivali'nin idari direktörlüğünü Av. Cansel Tuncer, yönetmenliğini Dr. Ahmet Boyacıoğlu üstlenirken, sanat yönetmenliğini Başak Emre, Antalya Film Forum direktörlüğünü ise Armağan Lale ve Pınar Evrenosoğlu yürütecek.


İtalyan karikatürist ve yazar Luca Novelli'nin Marie Curie ve Atomların Sırrı ve Pisagor ve Şu Lanet Sayı biyografi kitaplarından sonra yine esprili bir dille kaleme aldığı Öncü Doktor Hipokrat Can Çocuk aracılığıyla okurlarla buluştu. Bilim dünyasının önde gelen isimlerinin hayatını mizahi unsurlarla çizgileriyle buluşturan Novelli, bu defa da tıbbın babası olarak bilinen Hipokrat'ı çocukluğundan başlayarak nasıl Hipokrat olduğunu anlatıyor. Ne demiştik, doktor ve büyücülerin olduğu bir aileden geliyor Hipokrat! Ve hatta tıp tanrısı Asklepios'un, ailenin atalarından biri olduğuna inanılıyor. Ancak o zamanlar büyücülüğün de pek bir rağbet gördüğü kutsal tıp uygulanıyor. Tanrılara kurbanlar, adaklar adanıyor, batıl inançlar ve büyüler Antik Yunan'da kol geziyor. Fazlasıyla saygı gören ve iyi bir doktor olan babasının aksine kendine hep sorular soran, bedenin nelerden oluştuğunu sorgulayan Hipokrat, aklın yolunu izliyor. Hastalıkları anlamak ve onlarla savaşmak için soru sormanın, sorgulamanın önemini kavrıyor. En başta da insan bedenini oluşturan maddelerin, dört element ilkesini çok önceden fark ederek bilime 2000 yıldan uzun bir süre hükmedecek bir teorinin doğuşunu görüyor. Oldukça kısıtlı şartlarda birçok hastalık için tedaviler ve ilaçlar geliştiren Hipokrat, vebaya karşı önerileriyle salgının üstesinden geliyor, kızamığı ilk defa tedavi ediyor, soğuk algınlığına karşı ilk ilacı bulan kişi oluyor. Bugünlere kolay gelmediğini en başta söylemiştik! Eğer bugün dünyanın herhangi bir yerinde doktor adayları yemin ediyorsa, bunun yazarı da Hipokrat'ın ta kendisi. Yani özetle İlk soğuk algınlığı ilacını kim icat etti? Kızamığı ilk kim tedavi etti? diye soracak olursanız doktorlar koro halinde size aynı cevabı verecektir: Hipokrat! Luca Novelli, bu tıp dehasının çalışmalarını, iş seyahatlerini ve aynı zamanda ünlü kişilerle karşılaşmalarını anlattığı biyografi kitabında beslenmeden ekolojiye günümüzde de önemi yadsınamayan konular da bulunuyor. Hipokrat'ın öncü doktor olması işte biraz da buradan geliyor. Tıbbı, batıl inançlardan, sihirden ve büyülerden uzaklaştırıp bilime ve tüm dünya doktorlarının parçası olduğu bir mesleğe dönüştürmesi ve bunun için düzene başkaldırması da Hipokrat'ı gerçek bir devrimci yapıyor. Luca Novelli'nin seri olarak yazdığı biyografiler arasında bilimde çığır açan başka dahiler de var: Einstein, Darwin, Newton, Leonardo da Vinci, Arşimet, Pasteur, Tesla bunlar arasında. Tüm bu biyografileri de Can Çocuk'un bir an önce okurla buluşturmasını temenni etmek, bu yazının sonu olsun. Zira ilerleyeceğine gerileyen bir toplum olarak bilime her zamankinden daha çok ihtiyacımız var!


Arkas Sanat Merkezi, son sergisi Ara Güler Merhaba İzmir!'i www. arkassanatmerkezi adresinde, sesli rehber eşliğinde üç boyutlu olarak 1 Mayıs'ta açıyor. Sergide Ara Güler'in daha önce sergilenmemiş İzmir ve civarına ait fotoğraflarını, sanatçının ikonik İstanbul fotoğrafları ile Türkiye ve dünyadan kültür sanat dünyasının önemli isimlerine ait portreleri ve edebiyat yüzleri serisi ile 700'den fazla eseri yer alıyor. Arkas Sanat Merkez, fiziksel olarak ziyarete kapalı olsa da son sergisi Ara Güler Merhaba İzmir'i dijital olarak 1 Mayıs'ta ziyarete açıyor. www. arkassanatmerkezi. com adresine bugüne kadar açılmış 20 sergisinin dijital olarak üç boyutlu gezilebiliyordu. Ara Güler Merhaba İzmir! sergisi de mayıs ayı itibariyle sesli rehber anlatımı ile üç boyutlu olarak izlenebilmeye başlanıyor. Direktörlüğünü Arkas Sanat Merkezi Direktörü Müjde Unustası ve Doğuş Grubu Sanat Danışmanı Çağla Saraç'ın üstlendiği, büyük usta Ara Güler'in, hayatında özel bir anlama sahip olan Merhaba ile bu kez İzmir'i selamladığı sergide, ilk kez gün yüzüne çıkan İzmir fotoğrafları, Ara Güler'in gençlik yıllarında yaptığı edebi çalışmalar, doğup büyüdüğü ve yaşamı boyunca belgelediği İstanbul'a ait fotoğraflar ile Nazım Hikmet, Yaşar Kemal, Oğuz Atay gibi Türk Edebiyatı'nın önde gelen isimlerine ait 100 adet portre yer alıyor. Bunların yanı sıra, Yeryüzünde Yedi İz serisinden Bertrand Russel, Tennessee Williams, louis Aragon, William Saroyan, Marc Chagall, Salvador Dali ve Pablo Picasso'nun Ara Güler tarafından çekilmiş portreleri olmak üzere 711 eser var. Bu fotoğraflara, Ara Güler'in dünya kamuoyuna tanıttığı Afrodisyas Antik kenti, Nemrut ve Nuh'un Gemisi ile ilgili fotoğrafları eşlik ediyor. Arkas Sanat Merkezi çocuklar için de hazırladığı online atölyeler ile evde de olsalar sanattan kopmamalarını sağlıyor. Düzenlediği sergilere paralel olarak, çocuklara yönelik yaratıcı ve eğitici atölye çalışmaları gerçekleştiren Arkas Sanat Merkezi, Ara Güler Merhaba İzmir! sergisi ile mayıs ayında yaş gruplarına özel atölye çalışmalarında çocuklarla buluşacak. 5-7 yaş grubundaki minikler için Sanatçıların Renkli Yüzleri, Portremi Çiziyorum, Çocukların ve Gökyüzünün Renkleri, Bul ve Keşfet, Benim Fotoğraf Makinamın Resimleri, 8-10 yaş grubundaki minikler için ise Vizörden Bakan Kim?, Çocukların Renkleri Şehirleri Boyadığında, Güzel günlere neşeli çerçeveler, Ara Güler Nereye Bakıyor? ve her iki grup için de Anneler Günü'ne özel online atölyeleri çocukların hayal dünyalarını kağıtlara aktarıp farklı malzemeler kullanmaya teşvik ederek yaratıcılık dünyalarını geliştirecek. Arkas Sanat Merkezi web sitesine giren çocuklar, beğendikleri atölyelere üzerlerine tıklayarak kolayca ulaşabilecek.


%100 doğal, şeker ilavesiz, katkısız ve koruyucusuz meyve, enerji ve protein barlarıyla tanınan Fellas, yepyeni bir ürün olan ''Vitamin ve Meyve Bar'' ile karşınızda! C vitamini deposu, Çinko kaynağı ve içeriğindeki Propolis ile Türkiye'nin ilk Vitamin ve Meyve Bar'ının Portakal & Zencefil, Turna Yemişi &Kabak çekirdeği ve Elma & Tarçın olmak üzere 3 farklı çeşidi bulunmakta. Ürünlere Migros, Macrocenter ve seçili online satış noktalarından ulaşabilirsiniz. Ürün geliştirme odaklı hareket eden ve sektördeki yeniliklerin öncüsü olan Fellas Gıda, farklı ürün grupları ile yeniliklere imza atıyor. Hedeflerine ulaşmak için inovatif bakış açısını sürekli canlı tutan Fellas Gıda, kısa sürede sektörün önemli oyuncularından biri haline gelerek, yoluna devam ediyor. Fellas markalı ürünler önde gelen zincir marketlerde, e-ticaret platformlarında ve tüm online satış kanalları olmak üzere 10.000'den fazla satış noktasında bulunmakta. En kaliteli hammaddelerden üretilmiş, %100 doğal içerikli, şeker ilavesiz, glütensiz, katkısız ve koruyucusuz çeşitleriyle tüketicinin güvenini ve beğenisini kazandı.


Fransız soul divası Imany, Zorlu PSM ve Piu Entertainment iş birliğiyle yeni albümü olan Voodoo Cello'nun ilk Türkiye konseri için 8 Aralık akşamı Zorlu PSM Turkcell Sahnesi'nde müzikseverlerle buluşmaya hazırlanıyor. Şarkılarında aşktan kadın hakları mücadelesine, iklim değişikliğinden siyasi mücadelelere kadar pek çok konuya değinmeyi sürdüren Imany, idolleri Billie Holiday, Nina Simone ve Tracy Chapman gibi caz, soul ve folk müzikten besleniyor. Sanatçı huzur, umut ve hüznü bir arada yaşattığı şarkılarıyla müzikseverlere çok özel ve unutulmayacak bir performans yaşatmaya hazırlanıyor. İlk albümü Shape of a Broken Heart ile üç ülkede platin plak ödülü kazanarak geniş bir hayran kitlesi edinen, You Will Never Know ve Don't Be Shy single'ları dünya çapında üne kavuşan sanatçı, cover şarkılardan oluşan yeni albümü Voodoo Celloyu sonbaharda sevenleriyle buluşturacak. Dinleyicileriyle aynı zamanda bir yaşam kültürünü de paylaşan soul müziğin Fransız divası Imany'nin sahnesine tanık olmak için ile 8 Aralık akşamı Zorlu PSM Turkcell Sahnesi'ndeki yerinizi şimdiden ayırmayı unutmayın.


Müziklerinde sadece alternative rock, post-punk revival ve indie rock'a bağlı kalmayıp psikedelik pop, glam rock ve cazı da harmanlayan zengin bir sound'u hayranlarına sunan; efsanevi solist Alex Turner, Jamie Cook, Matt Helders ve Nick O'Mally dörtlüsünden oluşan kadrosuyla Arctic Monkeys, uzun bir aradan sonra PSM Loves Summer konserleri kapsamında Türkiye'de hayranlarıyla buluşmak için gün sayıyor. Zorlu PSM'de, bu yaza damga vuran PSM Loves Summer konser serisinin son konseri olan dünyaca ünlü İngiliz indie rock grubu Arctic Monkeys'in akıllara kazınacak performansına sadece 4 gün kaldı. 2006 yılında 'Whatever People Say I Am, That's What I'm Not', ile büyük çıkış yapan grup, ilk albümleriyle, kısa bir zamanda, dünya çapında geniş bir hayran kitlesi elde etti. 2007 yılında 'Favourite Worst Nightmare' isimli albümle müzikal kariyerine devam eden grup, 2009 yılına geldiğimizde, kendilerine platin plak kazandıracak 'Humbug' albümünü kaydetti. 2009 yılının tamamını, dünyaca ünlü dev festivallerde ve dünya turnesinde geçirmenin ardından, 2011'de 'Suck It and See''yi piyasaya sürdü. 2013'te ise, nihayet, kendilerini bambaşka bir seviyeye çıkaracak 'AM' albümünü sevenleriyle buluşturdu. 'AM' albümü kapsamında çıkan 'Do I Wanna Know', 'R U Mine?', 'One For The Road', 'Why Do You Only Call Me When You're High?' gibi parçalar albümün çıkışından çok kısa bir süre sonra, pek çok dinleyicinin diline dolanmış, dönemin en çok dinlenen şarkılarından olmuştu. Tüm bu efsanevi şarkıları canlı canlı dinlemek ve bu dünyaca ünlü grubun akıllara kazınacak performansını deneyimlemeye yalnızca 4 gün kaldı. Birleşik Krallık'ın indie rock sahnesinden iki büyük grup PSM'de! Alex Turner, Jamie Cook, Matt Helders ve Nick O'Mally dörtlüsünden oluşan Arctic Monkeys, uzun bir aradan sonra PSM Loves Summer konser serisi kapsamında Türkiye'deki hayranlarıyla Zorlu PSM Turkcell Sahnesi'nde buluşacak. Merakla beklenen Arctic Monkeys konserinde ise vokalist/gitarist Elijah Hewson, basçı Robert Keating, gitarist Josh Jenkinson ve davulcu Ryan McMahon tarafından kurularak alternative rock, indie rock ve pop rock türlerindeki üretimlerini Dublin'den dünyaya duyurarak önemli müzik festivallerinde yer alan, single'ları ve son albümleri ile İngiltere ve İrlanda'nın müzik listelerinde bir numaraya çıkan Inhaler, ön grup olarak sahne alacak.


Yıldız Öyküleri'nde dünyanın dört bir yanından 23 farklı anlatı yer alıyor. Eski Yunan'dan Afrika kabilelerine, Çin'den Avustralya yerlileri Aborjinlere, İnka'lardan Navaho yerlilerine, farklı kültürlerin gökyüzüne ilişkin efsaneleri bir araya geliyor, insanoğlunun çağlar boyunca dünyayı ve evreni anlama çabasına ışık tutuyor.


Argos in Cappadocia Artist in Residence projesiyle misafirlerinin yaratıcılığına güç, hayal gücüne zenginlik katacak bir deneyim sunmaya hazırlanıyor. Proje kapsamında 5 Ağustos'ta gerçekleştirilecek Art Goes Argos programın ilk konuğu ise Sudi Etuz'un yaratıcısı Şansım Adalı olacak. Her mevsim baş bir hikayenin yaşandığı Argos in Cappadocia, Kapadokya'nın büyülü atmosferini sanatla taçlandırmaya devam ediyor. Misafirlerin yaratıcı sürece şahit ve destek olabileceği, Argos'un hikayesinden ve Kapadokya'nın büyülü coğrafyasından ilham alacak Artist in Residence projesi başlıyor. 5 Ağustos'ta gerçekleşecek Art Goes Argos programının ilk konuğu ise Sudi Etuz'un yaratıcısı Şansım Adalı olacak. İlham verici bir yolculuğa çıkaracak Artist in Residence programı pek çok farklı konuğuyla yıl boyunca devam edecek. Argos in Cappadocia Artist in Residence ile misafirlerine; zengin bir tarih, eşşiz güzellikte manzaralar, yöresel ürünler ve geleneksel tariflerle hazırlanan menüler, otantik dekorasyonla buluşan mimarinin yanı sıra sanatla zenginleştirilmiş bir konaklama deneyimi sunuyor. Yaratıcılığı özgür bırakacak ilham verici bu hikayenin bir parçası olmak, her sabah yeni bir rüyaya uyanmak ve eşsiz anılar biriktirmek isteyenler Argos in Cappadocia'da yerlerini şimdiden ayırtabilir.


Tarihin kapılarını aralıyoruz, yolumuz pek de uzağa değil, İzmir'in kuzeyinde bulunan, 2014 yılında UNESCO'nun Dünya Kültür Mirası listesine aldığı Pergamon kentine çıkıyor. Arkeolog, akademisyen Nesibe Çakır'ın Can Çocuk etiketiyle çıkan son romanı Pergamon'un Kayıp Hazinesi, bizi dönemin gündelik yaşamına, pazar yerlerine, kütüphanelerine, aile sofralarına davet ediyor. Hem de ne davet! Sokaklarında adeta kayboluyoruz kentin... Arkeoloji, mitoloji ve tarihin harmanlandığı romanlarının peşine düştüğüm Nesibe Çakır ile başta Pergamon'u ve diğer kitaplarını konuştuk. Arkeoloji eminim çok fazla çocuk ve gencin hayallerini süslemiştir. Ben de onlardan biriydim. Hatırladığım kadarıyla ilk kıvılcım evde, ailede başladı. Babam arkeolojiye hayrandı, zanaatı marangozluk olunca Almanya'ya işçi olarak rahatlıkla kabul edilmiş. Orada bulunduğu yıllarda sonradan öğrendiği Almancasıyla Hititler hakkında kitaplar okumuş, ayrıca çalıştığı mühendislik ve inşaat firması Hochtief onu Mısır'daki Asvan Barajı inşası sırasında Abu Simbel Tapınağı'nı yerinden daha güvenli bir yere taşımak için başlatılan büyük projeye dahil etmek istemiş ancak ailemi aylarca yalnız bırakamam diye babam kabul etmemiş. Bunu her anlatışında onun yerine ben pişman olurdum, keşke gitseydi diye içimden geçirirdim. Okul yıllarımda ise elime geçen, o zamanlar tek başvuru kaynağımız ansiklopedilerde arkeolojiyi, tarihi ve coğrafyayı arar bulurdum. Lise yıllarımda sadece arkeoloji vardı aklımda. İlk tercihim İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'nde Klasik Arkeoloji öğrenimime başladığımda arkeolojinin ne kadar geniş bir alan olduğu hakkında oldukça cahildim. Sonuçta otuz beş yılı geçkin arkeolojiye bağlı gizemli, heyecanlı yolculuğum hala devam ediyor. Hep sorulmasını arzu ettiğim bir soru bu. Teşekkür ederim. Elayussa, bilimsel literatürde Elaiussa Sebaste, çocukluğumu geçirdiğim Mersin'in güzel kıyıları boyunca bulunan antik kentlerden biri. Oralardaki koylarda çok denize girer, harabeleri gezerdik: Kızkalesi, Kanlıdivane, Korykos gibi. Romanımda da anlattığım gibi özel bir coğrafya Kilikya, çocuk olarak arkeolojiyle ilk buluştuğum bölge Mersin civarı. İlk kitabımın adı bu yüzden Kilikya'nın Son Korsanları. Antik kalıntıları ilk gördüğüm yere bir gönül borcu gibi. Kilikya'daki hiçbir şehir Efes, Milet, Priene veya Pergamon gibi çok gösterişli değil, fakat nadir yerel özellikler barındırıyor. Elayussa küçük tabii, ama şirin. Masmavi Akdeniz pırıltıları içine gizlenmiş bir koyu, kıyıya yakın falezli küçük bir adası, bu manzaraya bakan bir Roma dönemi tiyatrosu var. Sadece transit bir yolcuysanız bile Mersin'den Silifke'ye doğru giden yoldan geçerken sağınızda tiyatro, solunuzda deniz sizi durmaya, bir süreliğine buranın keyfini çıkarmaya zorlar. Pergamon'da geçen bir macera yazma fikri ise 2016 sonbaharında Elayussa'dan Kaçış yayına hazırlanırken aklıma düştü. Pergamon'u öğrenciyken birkaç kez ziyaret etmiştim. Lisanstan sonra Almanya'da da başladığım Klasik Arkeoloji bölümünü bitirme şartlarından biri en az iki turistik olmayan, yurt dışı gezisi exkursion denilen, yerinde öğrenciler için inceleme gezisi yapmaktı. İlki üç haftalık Attika Bölgesi ve Atina gezisiydi. İkincisi tabii Türkiye. Gruptaki her öğrenci rotamızdaki kentlerden birinde bir kutsal alan veya yapıyı anlatacaktı. Bana Pergamon Demeter Kutsal Alanı düşmüştü. Yıl 1996, daha bahar sömestrinde bu geziyle ilgili dersler açıldı, sunumlar yapıldı. Pergamon'u exkursion ekibiyle ekim civarı gezdik. O gezide Pergamon'un Kayıp Hazinesi'nin tohumu ben farkına varmadan atılmış olmalı. Tabii kesinlikle mimarisinin bunda etkisi büyük. Eğitimim son aşamasında ana dal ve çift yan dallarda bir dizi sözlü ve yazılı sınavlara girmem gerekiyordu, danışmanım Carola Reinsberg'in de onayıyla Pergamon'u ana konularından biri olarak seçmiştim. Özetle Pergamon'a bir güzelleme yazma utkusundan doğdu bu roman. Evet haklısınız, zor oluyor itiraf etmeliyim. O nedenle iki romanım arasında yıllar var. Ben yan dal olarak Protohistorya ve Sanat Tarihi okudum. Direkt Protohistorya alanına girmeye cesaret edemem. Klasik Dönemler yeterince zor zaten. Geometrik-Arkaik-Klasik-Helenistik-Roma diye gider, yaklaşık 1500 yılın sanatını, dilini, edebiyatını, tarihini, klasik mitolojiyi, mimarisini, heykelini, seramiğini, yani Akdeniz'in, hatta Roma ile İngiltere'ye kadar kültür tarihini bilmek, yorumlamak, özümsemek gerekiyor. Romanımı yazmaya başlamadan önce kendime şöyle yaklaşık bir yıl kadar ön çalışma süresi veriyorum. Akademiyle şekillenen bir çalışma metodum var elbette. Kurgu hangi klasik kentte geçecekse onunla ilgili arkeolojide bilimsel yayınları tarayıp notlar alıyorum bir deftere, kent planlarını arşivliyorum. Bu okumalar sırasında kentin tarihi, mimarisi ve topografik yapısına göre kafamda kurguyla ilgili fikirler belirmeye başlıyor. Hikayenin geçeceği zaman aralığını netleştiriyorum, karakterleri yaratıyorum. Kurgunun bölüm bölüm sahne sahne bir tabelasını yapıp yazmak için en doğru, en dingin saatleri bekliyorum. Ön çalışmada her şeyi defterime not alırım, yazmak için hazır olduğumda notlarım ve kurgu haritamla doğruca bilgisayara yazarım. Şu ana kadar her kitabımda deneyimlediğim ilginç bir tespitim ise ne kadar planlı ve hazırlıklı olsam da en az bir karakterimin plansız hareket ettiğidir ve bana notlarımda olmayan şeyler yazdırttığıdır. Bu, Elayussa'dan Kaçış'ta Kütüphane sahnesiydi, onda Leia'nın parmağı vardı. Pergamon'un Kayıp Hazinesi'ndeyse kitabın ilk bölümüydü, bunda ise Arete'nin. Çok haklısınız. Eğer kurgunun tamamı tarihin bir döneminde geçiyorsa, yani tarihsel bir roman yazıyorsanız o dönemin uzmanlığı ve uzun bir hazırlık dönemi gerekir. Arkeoloji teknik bilgilerle dolu, çok katmanlı bir alan. Tabii bu arkeoloji veya Eskiçağ tarihi eğitimi olmayan biri yazamaz anlamına gelmez. Örneğin Hadrianus'un Anıları'nın yazarı Marguerite Yourcenar, mitolojik romanlar Kassandra ve Medea'nın yazarı Christa Wolf arkeolog değildi. Ursula Le Guin, Margaret Atwood ve William Golding de arkeolog değillerdi, bu onların iyi mitolojik roman yazmalarına engel olmamış. Türkçe çocuk ve gençlik edebiyatında arkeoloji içerikli güzel eserler var. Bilgin Adalı başta olmak üzere önemli isimler sayılabilir. Çoğu arkeolog değil ya da arkeoloji okusalar bile alanda kalamamışlar bildiğim kadarıyla. Genellikle bu tür eserlere baktığımızda, hikayeleri bir bütün olarak antik dönemde geçmiyor, günümüze geçişlerin olduğu kurgular daha fazla. Yüzyılı aşkın kazılar yapıldıkça bilimsel veriler ışığında bazı konularda tartışmalar alevleniyor. Bir antik kenti en iyi orayı kazan arkeologlar bilir. Ben öğrenciyken Wolfgang Radt, şimdilerde Felix Pirson ve Güler Ateş, Pergamon'un kazı başkanlarıydı. Yeni yayınlar ve çevrimiçi seminerlerini takip ettiğim kadarıyla kütüphanenin kesin yeri burasıdır diye son nokta konmadığı sürece Athena Kutsa Alanı'ndaki salonunun kütüphane olarak kabul edildiğini söyleyebilirim. Benzer bir teori kütüphanede duran Athena heykeli için de var. Önceleri romanımda da geçen kolları eksik mermer Athena heykelinin Atina Akropolü'nde Parthenon Tapınağı'nın içinde duran, günümüze ulaşamamış dev Athena kült heykelinin birebir küçük kopyası sanılırken, şimdilerde bilim sadece kısmen bir replikası olduğu üzerinde duruluyor. Bana öyle geliyor ki kütüphanenin Athena heykelinde tanrıçanın savaşçı yanı değil de bilgeliği vurgulanmış olmalı. DAI son araştırmaların verileri sayesinde uzun yıllar üzerinde emek verilen kapsamlı bir proje olan bu dijital haritayı herkesin paylaşımına sundu. Zaten DAI belki de dünyada ilk akla gelen, en önemli arkeoloji enstitülerinden. İstanbul'daki kütüphanesi alandan birçok bilim insanını misafir etmiştir. Arkeoloji bilimi sadece kazarak ortaya çıkarmakla olmuyor, arkeolojik bulgular, bilimsel veriler yayınlanıp sonraki nesiller için kayıt altına alınıyor, ayrıca kentin kazılan, ayakta olan kısımları her türlü dış etkenlere karşı koruma altına alınıp restore ediliyor. Bir antik kenti kazan arkeologlar için o kent onların çocuğu gibidir. Tutkuyla, sevgiyle bağlıdırlar ona ve arkeologlardan, mimarlara, restoratör, botanik uzmanılarından, klasik filologlara kadar işbirliğiyle ekip olarak çalışırlar. Sanat tarihi, mitoloji ve arkeolojinin üniversitede bir bölüm veya ders olarak okutulmasının yanı sıra lise veya ortaokulda işlenmesi taraftarıyım. Bu konuda bir arkeolog olarak sizin görüşlerinizi de öğrenmek isterim. Kesinlikle sizinle aynı fikirdeyim. Kızım 16 yaşında, onun da fikrini aldım. Seçmeli ders olsun ve ilgilerine göre isteyen seçsin, dedi. Çocuklar ve gençler en geç lisede Homeros'un destanlarıyla, Gılgamış'la ve klasik tragedyalarla tanışmalı. Hiç olmazsa ana hatlarıyla temel mitoloji ve sanat tarihi bilgisi çerçevesinde çağları, akımları ve eserleri işleseler... Onları mahrum bırakıyoruz bu hazinelerden, güzelliklerden. Akademisyen olarak eğitim öğretim zamanını yıl içerisinde dersler, öğrencilerin seminer ödevleri, sunumları ve lisans tezleri dolduruyor. Her sömestr başında ve süresince derslere göre yeni yayınları okumaya çalışırım, bilgilerimi tazelerim, sunumlarımdaki görselleri güncellerim. Yazar olarak ancak ufak ufak ama düzenli okumalarla notlar alarak defter tutabiliyorum. Masamdan hiç eksik olmayan mitoloji, arkeoloji, Eski Yunanca ve Latince sözlüklerdir. Okuma planım vardır. Paralel okumalar yaparım. Herodot, Strabon, Homeros ve klasik Yunan tragedyaları yanında ve Roma dönemi yazarların eserleri çalışma alanımda, daima gözümün önünde olur. Çok yakın zamanda Troyalı Helen'den ilhamla kızına Helen ismini koymuş bir çiçeği burnunda anne olarak sizin Antik Yunan Mitolojisinin Kadınlarına Dair Öyküler kitabınızı da henüz keşfettiğimi söylemeliyim. Bu kitapta da eski antik dönemlere ait metinlerden bildiğimiz hikayeleri geleceğe uyarlamışsınız. Kitabın satışı var mı diye araştırdım ancak bir bilgiye ulaşamadım. Tıpkı ikinci öykü kitabınız Kadınlar ve Başka Evrenler gibi. İsmini de analım; kitapların çıktığı yayınevi Ayizi Kitap da kapandı. Dilerim bu kitaplar yeniden okurla buluşur. Yeniden baskı yapma veya başka yayınevlerinde çıkma durumları var mı, onu da sorayım. Çiçeği burnunda bir kız annesi olmak başka bir evrene kabul edilmek gibi. Sağlık ve sevgiyle kanatlarınızın altında büyümesini dilerim. Benim kızımın adı Ada, ilginçtir hem bir dönem yönetmiş Karya prensesinin ismi hem çok sevdiğim Victorian dönemi isimlerinden biridir. Antik Yunan Mitolojisinin Kadınlarına Dair Öyküler kitabımın fikri aslında antik dönem kadın araştırmaları uzmanı Almanya'daki tez hocama dayanıyor. Ondan aldığım seminer konularından bazıları ve tez konum Antik Yunan Arkaik sanatında kadın ikonografisi üzerineydi. Türkiye'ye dönüp öğrenci yetiştirmeye başlayınca, ders anlatırken öğrencilerimin Medusa gerçekten çirkin ve itici miydi? tarzında soruları beni mitolojik kadın figürler konusuna tekrar yönlendirdi. Ariadne mitindeki ip yumağı ve labirent motifleri bana hep ilginç gelmiştir. Bir adada yalnız başına aşık olduğu erkek tarafından niçin terkedildiği ayrı bir bilmecedir. Zaten Saarbrücken'de öğrenciyken Richard Strauss'un 'Ariadne Naxos'ta' adlı operasının farklı bir yorumunu izlemiştim. Böylece kadın kahramanlarımı bulmuştum. Çıkış yolum mitolojideki farklı anlatım varyasyonları veya boşluklar olduğu gibi insan psikolosijiyle, Jung'un arketiplerle bağlantısı. İşte burada psikolog eşim devreye giriyor. Onun akademik bakış açısının yardımıyla kendimi ayrıca şanslı hissediyorum. Böyle örneklerden ilerledim, boşlukları ya doldurdum ya da aynı kişi için farklı anlatımlardan birini seçerek acaba böyle olmasaydı da şöyle olsaydı nasıl olurdu düşüncesiyle ilerleyip kadın kahramanlarıma ellerinden alınmış hazin kaderlerine başkaldırıp özgürce seçim şansı vermek istedim. Kadınlar ve Başka Evrenler mitolojik öykülerime bağlıdır. Kadın mitlerin şimdiye, geleceğe ve distopyaya uyarlanması gibi. Ben de içten içe, buruk bir duyguyla iki öykü kitabımın da tekrar yayımlanmasını umut ediyorum. Ülkemizde yaratıcı bir şeyler yapmak aşırı gayret istiyor. Önce ekonomik sıkıntıların ön sarsıntısı ardından pandemi ve şimdi daha fenasına katlanmak zorundayız. Yayınevleri haklı olarak bu süreçte seçiciydi. Aslında ben de geri çekilip öykülerimin okura ulaşabilmesi için doğru zamanı, doğru yayıneviyle buluşmayı bekliyorum. Bu arada belki birkaç yeni öykü de eklerim. Bu türe ilgi zaman zaman azalsa da hiçbir zaman kaybolmaz, Madeline Miller ve yakında Türkçeye çevrileceğini umduğum Jennifer Saint gibi yazarların kahramanları kadın olan mitolojik romanları sayesinde klasik mitleri keşfetmek heyecan verici. Evet, var! Takvimli ajandama sömestrle ilgili notları tutuyorum. Eğer bir roman yazmaya oturmuş ve kapanmışsam ajandam çalışma planıma göre ayarlıdır. Bu aralar yazma hazırlığı içindeyim, yani ön hazırlık yapıyorum. Yeni bir antik kent macerası için notlar aldığım bir defteri elimin altında bulunduruyorum. Elayussa'dan Kaçış ve Pergamon'un Kayıp Hazinesi'ni yazarken de ayrı ayrı defterler tutmuştum. Bir de çantamda, her şeyi yazdığım küçük bir akıl defteri taşırım. Mitolojik öyküler için başka bir deftere fikirlerimi ve okuduğum antik kaynaklardan notlar alıyorum, aklımda mitolojinin korkulan, dişil yaratıkları ve tanrıçaları hakkında mikro öyküler yazmak var. Bu seri Litera Edebiyat'ta, çıkan öyküm Kapkaççı Harpyialar gibi olacak. Aynı Türk kahvesi tadında, yoğun, küçük fincandan iki yudum alınca biten ama her gün aynı saatte keyfini çıkardığımız tatta. Ayrıca Roma dönemiyle ilgili notlarımı aldığım başka bir defter daha var. Özetle çok sayıda defter tutarım. Kimi zaman kafamın karıştığını itiraf etmeliyim. Söylemeden geçemeyeceğim, belki de mesleki alışkanlıktan çizim yapmaktan hiç vazgeçmedim. Çizim defterime bana ilham veren, ilginç gelen arkeolojik betimleri, objeleri ve kafamda canlandırdığım figürleri çiziyorum. Samimi ve derinlikli sorularınızla kendimi anlatmama fırsat verdiğiniz için çok teşekkür ederim. Harika bir söyleşiydi... Hocamız oldugunuz için çok şanslıyız gerçekten.


Çağdaş sanat etrafındaki tartışmaları beslemeyi ve teşvik etmeyi amaçlayan Arter Yayınları, Çalışma Koşulları: Hans Haacke'nin Yazıları başlıklı e-kitabı arter. org. tr/yayinlar adresi üzerinden erişime açtı. Kurumsal eleştiri geleneğinin öncüleri arasında yer alan Hans Haacke'nin kendi sanat pratiğini aktarmak ve belgelemek üzere kaleme aldığı yazılarını bir araya getiren bu kapsamlı derleme, Türkçede ilk kez okurlarla buluşuyor. Özgün araştırmaların hayata geçirilmesine ve sanat tarihi yazımına katkıda bulunmayı hedefleyen Arter Yayınları, 2010 yılından bu yana sürdürdüğü faaliyetleri bağlamında birçok yeni metnin oluşturulmasına destek verdi. Claudia Mesch'in kaleme aldığı Joseph Beuys monografisinin Türkçe edisyonuyla Aralık 2021'de dijital yayıncılığa da adım atan Arter, e-kitapları aracılığıyla çağdaş sanat tarihinden kesitler sunan sanatçı metinlerinin Türkçe çevirilerini çevrimiçi ortamda ücretsiz olarak erişilebilir kılıyor. Alexander Alberro'nun hazırladığı ve Zeynep Baransel'in Türkçeye çevirdiği Çalışma Koşulları: Hans Haacke'nin Yazıları adlı yayın, Arter Yayınları'nın ikinci e-kitabı olarak arter. org. tr/yayinlar adresi üzerinden erişime açıldı. Kitabın Türkçe edisyonunun tasarımını ise Didem Uraler Çelik üstlendi. 1936 yılında Köln'de dünyaya gelen Hans Haacke, kurumsal eleştiri geleneğinin öncüleri arasında yer alır. Görsel malzemelerin toplumsal ve psikolojik çağrışımlarını irdeleyerek çok sayıda kurumun/sanat alanının işleyişini gözler önüne seren Haacke'nin sanat pratiği, farklı unsurların birbiriyle etkileşimini konu edinir. Resim, yerleştirme ve fotoğraf mecralarında ürettiği yapıtları, dünyanın ekonomik, sosyal ve politik durumunu sorgulayarak sanata bakışımızı ve sanatın toplum içinde oynadığı rolleri değerlendirme biçimimizi yeniden tanımlamamıza yardımcı olur. Haacke'ye göre sanat dünyasını ve genel anlamıyla dünyayı çevreleyen koşullarla ilişki kuran sanat yapıtları, basit ve durağan birer nesneden ibaret olmanın ötesine geçerek kendi sınırlarının dışında yankılar doğurur. Çalışma Koşulları başlıklı yayın, döneminin güncelliği içerisinde bazı can alıcı tartışmalara yol açan Hans Haacke'nin kendi pratiğini aktarmak ve belgelemek üzere kaleme aldığı yazılarını bir araya getiriyor. Bazıları ilk kez bu yayın aracılığıyla gün yüzüne çıkan metinler, sanatçının yapıtları hakkında dolaysız bir dille yazdığı açıklamalardan sanat ve siyaset üzerine daha geniş erimli düşünce yazılarına uzanıyor. The MIT Press tarafından 2016'da Writing Art başlıklı yayın dizisi kapsamında Working Conditions: The Writings of Hans Haacke ismiyle İngilizce olarak yayımlandıktan sonra Türkçede ilk kez okurlarla buluşan bu kapsamlı derleme, Haacke'nin MoMA ve Guggenheim ile yazışmalarını ve 1969 Sao Paolo Bienali'nde Amerika Birleşik Devletleri'ni temsil etmeyi reddettiği mektubunu; kurumsallığın sanat dünyasındaki yansımalarını ele aldığı, kitaba da adını veren Çalışma Koşulları başlıklı yazısını; gerçek zamanlı toplumsal sistemler üzerine düşüncelerini ve sanatçının yapıtları bağlamında birçok müze yayınında yer verilmiş metinleri içeriyor.


Bir Vehbi Koç Vakfı kuruluşu olan Arter, beş yeni sergiyle yeniden ziyarete açıldı. Güvenli bir ziyaret deneyimi sunmak amacıyla binada kapsamlı hijyen tedbirleri uygulayan Arter'in yeni ve devam eden sergileri Pazartesi hariç her gün 11:00 17:00 saatleri arasında ziyarete açık. Arter, sonbaharı Dinleyen Gözler İçin, Yağmur Ormanı V (varyasyon 3), Gökcisimleri Üzerine, KP Brehmer: Büyük Resim ve Tekerrür başlıklı beş yeni sergiyle karşılıyor. Yeni sezonda, Cevdet Erek'in Bergama Stereotip başlıklı sergisi ve Altan Gürman retrospektif sergisi de yeniden ziyaretçilerle buluşuyor. Arter Koleksiyonu'ndan oluşturulan ve küratörlüğünü Arter Kurucu Direktörü Melih Fereli'nin üstlendiği Dinleyen Gözler İçin başlıklı sergi, çoğu müzikle güçlü bir bağ kuran yirmi üç yapıtı bir araya getiriyor. John Cage'in müzikte olduğu kadar tüm sanatsal üretiminde sessizlik, belirsizlik ve rastlantısallığı bir arada kullanan deneysel yaklaşımını ve Fluxus sanatçılarını referans alan sergide, ziyaretçiler galeri alanına hakim olan sessizliğin içinde yapıtlardan yükselen sesleri keşfetmeye ve hayal etmeye davet ediliyor. Arter'in Sesli Dizi serisi kapsamında gerçekleşen üçüncü sergisi olan Dinleyen Gözler İçin, çevremizi kuşatan görsel dünyayla nasıl ilişkilendiğimizi sesin perspektifinden düşünmeye, sesin sanatın ayrılmaz bir parçası olduğu konusundaki farkındalığımızı artırmaya odaklanıyor. David Tudor tarafından tasarlanan ve Composers Inside Electronics, Inc. tarafından gerçekleştirilen Yağmur Ormanı V (varyasyon 3) başlıklı etkileşime açık yapıt ise dördüncü Sesli Dizi sergisi olarak yine Melih Fereli'nin küratörlüğüyle Karbon'da deneyimlenebiliyor. 1968 yılında koreograf Merce Cunningham tarafından, besteci David Tudor'a bir dans gösterisi için sipariş edilen Yağmur Ormanı, daha sonra CIE'den John Driscoll ve Phil Edelstein tarafından kendi kendini icra eden bir ses yerleştirmesine dönüştürüldü. Yerleştirmede şamandıra, plastik fıçı, bakır kova, saksı ve raket gibi çeşitli gündelik kullanım nesneleri havada asılı şekilde mekana yayılırken, farklı biçimlerde müdahale edilip birleştirilmiş bu nesneler önceden kaydedilmiş ses dosyalarından gelen sinyallerle titreşiyor, yağmur ormanlarının doğal seslerini hatırlatan bir ses ortamı meydana getiriyorlar. Dinleyen Gözler İçin ve Yağmur Ormanı V (varyasyon 3) sergileri birbiriyle yakından ilişkilenerek ses ve sessizlik kavramları üzerinden tek bir sergi gibi de işliyor. Arter Koleksiyonu'ndan oluşturulan ve küratörlüğünü Kevser Güler'in üstlendiği Gökcisimleri Üzerine başlıklı grup sergisi, yaşamsal bir biraradalık düzleminin bugün yeniden düşünülebilir ve inşa edilebilir olmasına dair sorulara odaklanıyor. Yirmi sekiz sanatçının yapıtlarını kapsayan sergi, var olanların bir araya gelme ve dağılma biçimlerini, ilişki kurma tarzlarını, birbirlerine mesafe alma ve yakınlaşma yollarını birlikte düşünmeye davet ediyor. Gökcisimleri Üzerine sergisi, tarihsel, kültürel ve ideolojik tanımlamalara dayanan dünyevi/göksel, doğa/kültür, insan/hayvan, beden/zihin, kadın/erkek gibi ikiliklerin ürettiği kutuplaşma, ayrım, hiyerarşi ve iktidar biçimlerine dair güncel eleştirilerden besleniyor. Arter, yeni sezonda Alman sanatçı KP Brehmer'in (Berlin 1938 Hamburg 1997) kapsamlı bir retrospektifine yer veriyor. Küratörlüğünü Selen Ansen'in üstlendiği KP Brehmer: Büyük Resim başlıklı sergi, sanatçının otuz yılı aşkın üretiminden geniş bir seçkiyi bir araya getiriyor. Brehmer'in esin kaynaklarını ve çalışma yöntemlerini ortaya koyan 200'ün üzerinde yapıtın ve arşiv malzemesinin yer aldığı sergi, Arter'in Neues Museum Nürnberg, Hamburger Kunsthalle ve Kunstmuseum Den Haag ile birlikte, Kulturstiftung des Bundes'ın mali desteğiyle gerçekleştirdiği; küratoryal çerçevesini bu kurumlar adına Eva Kraus, Petra Roettig, Daniel Koep ve Selen Ansen'in belirlediği; üç yıla yayılan bu ortak yapım projesinin son aşaması olma niteliğini taşıyor. Sergiye ayrıca, KP Brehmer'in üretiminde öne çıkan kavram, tema ve düşüncelere derinlemesine bir bakış sunan KP Brehmer: Sanat Propaganda başlıklı kitap eşlik ediyor. Arter'in kuruluşunun 10. yılında Arter Yayınları'nın 50. başlığı olarak sergi paralelinde okuyucuyla buluşan kitap, Arter Kitabevi'nden satın alınabiliyor veya kitabevi@arter. org. tr e-posta adresi üzerinden sipariş edilebiliyor. Alev Ebüzziya Siesbye'nin, Arter'de gerçekleşen Tekerrür başlıklı kişisel sergisi sanatçının son dönemde ürettiği yeni yapıtlarını bir araya getiriyor. Arter ekibinden Eda Berkmen'in küratörlüğünü üstlendiği sergide seramik sanatçısı Siesbye'nin tekrar kavramından yola çıkarak ve tek bir malzemeye, yönteme ve biçime odaklanarak gerçekleştirdiği üretim, yeni bir bağlamda sunuluyor. Tekerrür başlıklı sergi, sanatçının renk, şekil ve boyut farklarından uzaklaşarak bu sergi için özel olarak ürettiği yüksek pişirimli çanaklardan oluşuyor. İsmini Soren Kierkegaard'ın 1843 tarihinde yayımlanan Tekerrür başlıklı kitabından alan sergi, Siesbye'nin sayısız kez tekrar eden hareket ve ritimlerin sonucunda ortaya çıkan zamansız çanakları yoluyla tekrarlamanın imkansızlığını ve getirdiği dönüşümü de görünür kılıyor. 1976 yılında hayatını kaybeden sanatçının tüm üretimini bir araya getiren Altan Gürman retrospektif sergisi 24 Ocak 2021'e; Cevdet Erek'in Arter'deki galeri mekanına özel olarak tasarladığı sesli bir mimari yerleştirmeden oluşan Bergama Stereotip başlıklı sergisi ise 15 Kasım 2020'ye kadar görülebilecek.