Trinidad yuzolcumu olarak orta boy Karayip adalarindan biri, yinede bir gun icinde adanin cogunu gormek mumkun. Sabah trafigi gectikten sonra, POS'den guneye dogru inerek Chaguanas uzerinden Trinidad'in ikinci buyuk sehri San Fernando youna giriyoruz. Yol sagli sollu tik agaclari ile kapli. Suya dayanikliligi ile bilinen bu agac cinsi yakindaki tekne yapim ve onarim endustrisinin de belkemigi. San Fernando, POS'den pek farkli bir yer degil. Sehrin disindan itibaren trafik ve kucuk imalathaneler gelenleri karsiliyor, sonra sehir icinde her turlu ihtiyaci karsilik verebilecek kucuk dukkanlar ve hukumet binalari. Her ihtyaca karsilik verebilir dedigimde nufusun 52000 oldugunu da hatirlatayim, yani oyle cok gelismis bir yer degil. San Fernando, bolgenin ulasim merkezi. Adanin guneybati ve dogu bolgelerine butun minibusler buradan kalkiyor. Sehrin dogu cikisindan kucuk kirsal bir yola girip San Fernonda'dan cikiyoruz. Yol boyunca bos alan cok az, devamli koylere denk geliyoruz. Hint kokenli haneleri bahcelerine astiklari dua bayraklarindan hemen tanimak mumkun. Bazi koylerde Hint kokenli nufus iyice artiyor ve sokaklar sagli sollu rengarenk bayraklarla susleniyor. Evlerin temelleri genelde tahta yada beton kolonlar uzerinde ve yerden 1-1,5 metre kadar yukseliyor. Ev bu temel kolonlari uzerine yapiliyor, bunun iki sebebi varmis: yamac yerlerde selden korunmak, diger yerlerde evin daha iyi sogumasini saglamak. Trinidad kirsalinda sekerkamisi, kassava ve muz yetistirilen alanlardan geciyoruz. Yol uzerinde fazla yerde olmasa da tutunde var. Trinidad ve Tobago'nun Tobago'su adini adada yetisen tutunden almis, benim gectigim alanlard pek tutun yok. 50-60 km daha yol aliyoruz, yolda en az 7-8 kere durup bakim ekiplerini bekliyoruz. Hukumet altyapi icin iyi yatirim yapiyor. Tabi bunda asfalt'in Pitch golunde yerden kaynamasininda etkisi olabilir. Volkanik bir yariktn gunden 300 ton yakin asfalt siziyor: yol yapimi ya da ihrac mali olarak degerlendiriliyor. Yolda dikkatimi ceken baska bir seyde Kentucky Fried Chicken'larin sayisi idi. Nufusu 5 bini gecen nerdeyse her kasabada bir KFC var. TT'liler tavugu cok seviyor olmali. Haritada buyukce bir yer gibi duran Rio Claro sadece buyuk bir kavsk etrafina kurulu pazardan ibaret. Rio Claro'dan Mayero yonune gittigimizde seker kamisi tarlalari yavas yavas hindistan cevizi alanlari ile karisiyor. Mayero, Rio Claro'dan bile kucuk bir yer ama tabi KFC yine var. Kosedeki bir roticiden bir seyler atistirip Atlantik kiyisi boyunca kuzeye cikmaya basliyoruz. Karayip adalarinin Atlantik'e bakan yuzleri yerlesmek icin pek tercih edilmiyor. Atlantik okyanusundan dolayi devamli esen bir ruzgar ve bu yuzden yuzmeye pek elerisli olmayan plajlar var. Mayero'dan yaklasik 25 km boyunca kuzeye yol aliyoruz, yolun her iki yakasinda kesintisiz olarak hindistan cevizi yetistirilen alanlar var. Dogru durust koy bile yok. Kiyida biraz durup soluklanim diyoruz, birden su hareketleniyor: ucan balik suruleri kiyiya 5-6 metre kadar yakindan gecerken sanki gosteri yaparmiscasina tam onumuzde sudan disari ziplayip geciyorlar. Guneste sirtlari parliyor, sonra yine kumdan bulanmis Atlantik sularina daliyorlar. Yunuslari suyun disina ziplarken gormeye alisigim ama 20-30 santimlik baliklari ayni hareketleri yaparken gormek ilginc geliyor. Baliklarin gosterisi bitince yola koyuluyoruz, yaklasik 45 dakika sonra Manzanilla'dayiz. Manzanilla, bugun gectigimiz yerler icinde en yesil ve bakimli olani. Evlerin cogu betondan ahsaba donuyorlar, bu haliyle kasab cok sirin. Manzanilla'da batiya Sangre Grande yonune sapiyoruz, bu yol sonunda POS'a varacak. Sangre Grande, tahmin edebileceginiz gibi bir pazar, bir kavsak ve bir KFC'den olusuyor. Valendo'ya vardigimizda artik POS'un trafigi basliyor. KFC'nin ana tedarikcileri bu bolgede olmali: 10-15 km boyunca bircok tavuk ciftligi goruyoruz. POS girisinde yarim saat kadar yol calismasi trafigine takildiktan sonra sehir merkezine variyoruz. Butun ada turu yaklasik 5.5 saat suruyor. Sehir merkezinde daha once farkina varmadigim iki KFC'nin onunden yuruyerek otele donuyorum. Biraz dinleneyim, yarin St. Vincent & Grenadines'a gidecegim. Kingstown'da gorusmek uzere. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Kadin ince sesiyle hintce sarki soyluyor, hint calgilari ona eslik ediyor. Sonra kalin bir erkek sesi hafiften baslayip kadinin sesinin bastiriyor, hareketli bir latin Amerika ritmi sarkiyi ele geciriyor. Celik davullar yumusak bir gecis yapiyor ve sarki kadin-erkegin dueti ile sona eriyor. Havaalaninda bindigim takside calan sarki Trinidad'in ilginc demografik yapisini yansitiyor. Ada nufusunun %40'i Hint, %40'i Afrika kokenli. Geri kalan %20 ise Cin, Ortadogu ve Latin Amerika'dan gelenlerden. Hint, Cin, Latin Amerika ve Lubnan yemeklerini ayni lokantada "yerel" yemek olarak tadabileceginiz kac yer vardir acaba? Bu ilginc yapinin sorumlusu bolgenin kaderini uzun sure cizen sekerkamisi. 19. yy'a kadar Afrika'dan getirilen kolelerce yapilan sekerkamisi bir cok Londrali tuccari zengin etmis. Ancak 19. yy baslarinda kolelik yasaklaninca sekerkamisi tarlalari bos kalmis, tarla sahipleri cozumu Hindistan ve Cin'den sozlesmeli isci getirmekte bulmuslar. Belli bir para karsiligi 5 sene icin calismaya gelen bu isciler ulkelerine geri donmesinler diye sozlesmeleri bitince kendilerine islemeleri icin toprak verilmis. Simdiki ada halkinin cogunlugunu o zamandan kalanlarin torunlari olusturuyor. Trinidad ve Tobago, iki buyuk adadan olusan ve Venezuella'ya sadece 7 km mesafede olan bir ada cumhuriyeti. Trinidad bu adalarin buyuk ve daha cok is merkezli olani. Tobago ise turizmle gecinmeye calisani. TT, sekerkamisi ekonomik olarak onemini yitirince bayagi zor durumda kalmis. Ancak 1990'larin basinda ulkede petrol ve dogalgaz bulununca ekonomi duzluge cikmaya baslamis. 1990'lardan bu yana ulkede issizlik %20'lerden %5'e dusmus ve ulkeye para girmeye baslamis. Bugun sizinle Port of Spain'de biraz turluyacagiz. Port of Spain, Trinidad ve Tobago'nin baskenti. Adindan da anlasilacagi uzere ilk once Ispanyollar tarafindan kurulmus. 15-18. yy arasi Ispanyol yonetiminde kalmis, sonra Ingilizler adayi ele gecirmisler. Bugun adanin en buyuk sehri POS. Yuruyuse cikmadan once resepsiyona sehrin nerelerinden sakinmam gerektigini soruyorum. Sormamin sebebi otel odama giderken uc ayri demir kapidan gecmem ve resepsiyonun kursun gecirmez bir cam arkasinda olmasi olabilir, yada meraktan iste. Ilk duragimiz sehrin nefes aldigi Queen's Park Savannah. POS'in kuzey ucunda capi yaklasik 2 kmlik bir alan park olarak ayrilmis. Parkin cevresi agaclarla cevrili ama ortasi cimlik. Haftasonu olmasi sebebiyle sanirim gunduz olmasina ragmen oldukca kalabalik; kriket oynayan bes-alti grup cimde ayri ayri yerlerini almis. Gruplarin oldugu yerlerde arabalarda obek obek, oyuncularin cogu arabalarini cime cekmisler, arabalarinin modellerinden kalburustu olduklarini cikariyorum. Bir kismi mangal yapiyorlar; izgara, bira ve kriket. Parkin hemen yanindaki caddenin kaldirimlari kir lokantasi gibi: et izgaracilar, yerel bir tad olan roticiler, hemen gozunuz onunde buza esans karistirarak size ozel dondurma hazirlayanlar, buzdolabinda beklettikleri hindistan cevizlerinin tepesini kesip suyunu satanlar, kizarmis kopekbaligi satanlar... Parkin bati ucunda basbakanlik konutunun onunden gecip parkin sinirlarini takip edip saga donuyoruz, sehir hayvanat bahcesi hemen yolun karsisinda. Hayvanat bahcesinin yaninda Ingilizlerin yonettikleri her yerde illaki actiklari botanik bahcesi var. Bahcede agaclar altinda piknik yapanlar goze carpiyor. Bahceden doguya devam edince cumhurbaskanligi konutu var, konutun girisinde cumhurbaskanindan istekte bulunmak icin bekleyen kisiler var. Hilton otelinin onunden guneye donuyoruz, bu tarafta uyuklayan evsizler disinda kimse yok. Biraz sonra park bitiyor ve Memorial meydanina variyoruz. Memorial meydaninin sag tarafinda sehir muzesi, biraz asagida da sehir hapishanesi var. POS'un en buyuk alisveris caddesi Frederick onumde. Cadde boyunca yurumeye basliyorum. Haftasonu hemen butun dukkanlar kapali, butun dukkanlari demir cubuklar arkasinda olmasi ve alinan guvenlik onlemleri goze carpiyor. Biraz daha yuruyunce sokakta sadece evsizler kaliyor. Hava nemli ve sicak, yine de kaldirimda gunes altinda yatan bir suru insan var. Caddeyi ortalayip kaldirimlardan olabildigi kadar uzaklasarak yuruyorum, nasilsa gelen araba yok. Arada beni farkina varan birkac evsiz gelip para istiyorlar, hayir deyince homurdanip gidiyorlar, ikisi israrci olup pesime takiliyorlar, sonra yorulup duruyorlar. Frederick caddesinin ucunda Independence meydani var, aslinda tam bir meydan degil; iki paralel caddeden meydana gelen ortasinda yuruyus alani olan bir bolge. Neredeyse butun banklar cidden yeni icmis yada uyusturucu almis gibi duran evsizlerle dolu. Belki de haftasonu buraya gelmek iyi bir fikir degildi deyip minibus terminalinin oldugu bolgeye yoneliyorum. Burada da minibusler Barbados'tan pek farkli degil, muzik yine acik, sadece adlari degisiyor: maxi-taxi. Limanin kiyisindan batiya dogru yurumeye devam ediyorum, Trinidadlilar pazar gununun degerini iyi biliyorlar. 15 dakika boyunca sokakta hickimseye rastlamiyoruz. Sagimda tek katli evleri ile Trinidad Woodbrook mahallesi, solumda yeni yapilan buyuk oteller ve is merkezleri: petrol parasi bu binalarda kendini gosteriyor. Dogalgaz santralinin arkasindan kuzeye donuyorum, mezarlik duvari boyunca yuruyerek sehrin Queen's Park yanindaki Maraval Road'a variyorum. Burasi sehrin gozde mekanlarindan civarda cok sayida yeme-icme mekani var ama yine bir cogu kapali. Hava karardi iyice, oteldekilerin lafini dinleyelim ne olur ne olmaz. Lubnanli donercinin onunden gecip Cin lokantasindan saga sapiyorum. Himm acikmisim iyice yaa. Ben bir seyler yiyeyim simdi, sonra adada dah buyuk bir tur atariz. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Iki dakika ara, yine klavye tiklamalari. Biraz ara ve daha cok klavye tiklamalari. Bu konusmayi ayiptir soylemesi Japon'un aletiyle yaptik. Japon turist tek kelime yabanci dil bilmiyor, benimse engin Japonca bilgim "sayanora, shogun, samurai ve sumo" yla sinirli. O zaman nasil anlasalim ki? Japon, yanina su tercume yapan aletlerden bir tane almis, alet ayni zamanda konusuyorda. Ben klavyeye tik tik yaziyorum, tercume et dugmesine basinca, kalin bir sesle Japonca konusuyor. Japon klavye ile Japon harfleriyle bir seyler giriyor, ince bir erkek sesi Ingilizce konusuyor. Agzimizi acip tek kelime etmeden sohbet ediyoruz. Biraz zaman aliyor ama olsun. Sabahin dordunde Honduras icin yola dusuyorum. Orta Amerika'da hayat erken basliyor, saat 6 civari caddeler kalabalik oluyor. Otobusler genelde karanlik basmadan buyuk sehirlerden birinde olacak sekilde hareket saatlerini seciyorlar. Nedenine gelince: Orta Amerika'da halen geceleri yol kesip otobus soyan haydutlar var. Guvenligi iyi saglanmis birkac buyuk yol disinda karanlikta hareket eden otobus bulmak cok zor. Ornegin Guatemala'dan Panama icin yola cikan bir otobus ilk geceyi Nikaragua'da ikinci geceyi Costa Rica'a da gecirip ancak ucuncu gun Panama'ya varabiliyor. Guatemala Honduras Nikaragua ve El Salvador bir nevi Orta Amerika ortak pazari icin temel atmislar: herhangi birinin sinirindan iceri girdiginizde basilan damga 90 gun gecerli ve diger sinir kapilarinda yeni damga yok. Sadece damganiza bakip sizi sinirdan geciriyorlar. Guatemala'dan Honduras'a cikis-giris islemlerim bir dakika bile surmuyor. Ispanyolca'da H olmadigi icin Honduraslilar ulkelerine dogal olarak Onduras diyorlar da, benim kulagima garip geliyor e be yaaa. Onduras? Uc kere daha de icimden diyeyim, onduras, onduras, onduras. Copan Ruinas kasabasi sadece 6000 kisilik kucuk bir yerlesim birimi. Yoreye gelen turistlere hizmet disinda pek baska bir iskolu yok. Aksamleyin kasabanin ana meydaninda gezmek (5 dakika) ve harabeleri ziyaret etmek (4-5 saat) disinda yapilacak bir sey yok. Iste bunun icin dort gun kadar kaliyorum Copan'da. Antigua'nin Semana Santa haftasi kalabaligindan sonra son derece iyi geliyor. Yolda karsilastigim Israilli eski bir proje yoneticisi -yeni rehber- ile birlikte harabeleri dolasiyoruz. Konu uzerine bir cok kitap okudugu icin Copan'a diger harabelerle karsilastirip anlatiyor, anlatiyor. Cok kisaca ozetlersem: 1) Mayalar sakin insanlar degillermis, bu kucuk sehirde bile onlarca tanrilara kurban verme alani var. Hatta bir tanesi henuz atan kalbin cikarilip tanrilara sunuldugu bir yer. Baska alanda ise dort kiloluk bir kaucuk topla oynanan rugby benzeri bir oyun sonunda kaybeden takim taynrilara kurban gidiyor. 2) Sehrin yakinindaki tas ocagindan cikan taslar yontulana kadar yumusak, sonra havayla temas edince yavas yavas sertlesen cinsten. Bu sebepten oturu Copan, Maya dunyasi icinde en cok heykelin oldugu sehir. Heykeller boyanarak sehrin her tarafini bezemisler, bazilari halen renklerini koruyorlar. Copan'da yeteri kadar kaldiktan sonra El Salvador bana goz kirpiyor. Ehh yanina gidip konusmali biraz. El Salvador'un baskenti San Salvador'da bulusmak uzere. Ha siz bu heykele bakmayin o hep oyle. Iki dakika ara, yine klavye tiklamalari. Biraz ara ve daha cok klavye tiklamalari. Bu konusmayi ayiptir soylemesi Japon'un aletiyle yaptik. Japon turist tek kelime yabanci dil bilmiyor, benimse engin Japonca bilgim "sayanora, shogun, samurai ve sumo" yla sinirli. O zaman nasil anlasalim ki? Japon, yanina su tercume yapan aletlerden bir tane almis, alet ayni zamanda konusuyorda. Ben klavyeye tik tik yaziyorum, tercume et dugmesine basinca, kalin bir sesle Japonca konusuyor. Japon klavye ile Japon harfleriyle bir seyler giriyor, ince bir erkek sesi Ingilizce konusuyor. Agzimizi acip tek kelime etmeden sohbet ediyoruz. Biraz zaman aliyor ama olsun. Sabahin dordunde Honduras icin yola dusuyorum. Orta Amerika'da hayat erken basliyor, saat 6 civari caddeler kalabalik oluyor. Otobusler genelde karanlik basmadan buyuk sehirlerden birinde olacak sekilde hareket saatlerini seciyorlar. Nedenine gelince: Orta Amerika'da halen geceleri yol kesip otobus soyan haydutlar var. Guvenligi iyi saglanmis birkac buyuk yol disinda karanlikta hareket eden otobus bulmak cok zor. Ornegin Guatemala'dan Panama icin yola cikan bir otobus ilk geceyi Nikaragua'da ikinci geceyi Costa Rica'a da gecirip ancak ucuncu gun Panama'ya varabiliyor. Guatemala Honduras Nikaragua ve El Salvador bir nevi Orta Amerika ortak pazari icin temel atmislar: herhangi birinin sinirindan iceri girdiginizde basilan damga 90 gun gecerli ve diger sinir kapilarinda yeni damga yok. Sadece damganiza bakip sizi sinirdan geciriyorlar. Guatemala'dan Honduras'a cikis-giris islemlerim bir dakika bile surmuyor. Ispanyolca'da H olmadigi icin Honduraslilar ulkelerine dogal olarak Onduras diyorlar da, benim kulagima garip geliyor e be yaaa. Onduras? Uc kere daha de icimden diyeyim, onduras, onduras, onduras. Copan Ruinas kasabasi sadece 6000 kisilik kucuk bir yerlesim birimi. Yoreye gelen turistlere hizmet disinda pek baska bir iskolu yok. Aksamleyin kasabanin ana meydaninda gezmek (5 dakika) ve harabeleri ziyaret etmek (4-5 saat) disinda yapilacak bir sey yok. Iste bunun icin dort gun kadar kaliyorum Copan'da. Antigua'nin Semana Santa haftasi kalabaligindan sonra son derece iyi geliyor. Yolda karsilastigim Israilli eski bir proje yoneticisi -yeni rehber- ile birlikte harabeleri dolasiyoruz. Konu uzerine bir cok kitap okudugu icin Copan'a diger harabelerle karsilastirip anlatiyor, anlatiyor. Cok kisaca ozetlersem: 1) Mayalar sakin insanlar degillermis, bu kucuk sehirde bile onlarca tanrilara kurban verme alani var. Hatta bir tanesi henuz atan kalbin cikarilip tanrilara sunuldugu bir yer. Baska alanda ise dort kiloluk bir kaucuk topla oynanan rugby benzeri bir oyun sonunda kaybeden takim taynrilara kurban gidiyor. 2) Sehrin yakinindaki tas ocagindan cikan taslar yontulana kadar yumusak, sonra havayla temas edince yavas yavas sertlesen cinsten. Bu sebepten oturu Copan, Maya dunyasi icinde en cok heykelin oldugu sehir. Heykeller boyanarak sehrin her tarafini bezemisler, bazilari halen renklerini koruyorlar. Copan'da yeteri kadar kaldiktan sonra El Salvador bana goz kirpiyor. Ehh yanina gidip konusmali biraz. El Salvador'un baskenti San Salvador'da bulusmak uzere. Ha siz bu heykele bakmayin o hep oyle.


Guatemala, Turklerden vize istemiyor. Guatemala'ya giriste 90 gunluk giris izni veriliyor. Ayni giris damgasiyla Nikaragua, Honduras, El Salvador ve Guatemala'ya girebilirsiniz. Yani 90 gun aslinda toplam dort ulke icin gecerli, yeniden 90 gunluk uzatma almaniz icin Belize ya da Kosta Rika'ya girip cikmaniz gerekiyor. Turkiyede http://www. ekobilet. com/, yabanci olarak http://www. kayak. com/ , http://www. edreams. com/ , http://www. expedia. com/ ucuza bilet temin etmenize yarayacak siteler. Guatemala'ya olan ucuslarin cogu ABD'de Miami, Atlanta ya da Houston aktarmali. Yani ABD vizesi almaniz gerekiyor. Baska bir alternatif ise Frankfurt, ya da Ispanya uzerinden gecip ABD'ye hic girmemek. Bilet fiyatlari tatil gunleri, resmi gunler, bolgesel kutlamalar ve bunun gibi nedenlerle gunluk olarak degisebilir, bundan dolayi birden cok kaynaga degisik zamanlarda bakmak yararli olur. Orta Amerika'nin en ucuz ulkelerinden biri Guatemala. Gunde 15-20 dolara orta dereceli yerlerde kalarak ulkeyi gezebilirsiniz. Hatta fazla turistin ugramadigi bolgelerde tek kisilik otel odasinin $3, gunluk yemek masrafinin $4'a indigi tecrubeyle sabittir. Guatemala'ya Turkiye'den dogrudan gidiyorsaniz, buyuk ihtimalle Guatemala sehrinden giris yapacaksiniz ki. Guatemala sehrinde gorulecek fazla bir sey yok, geceleri tehlikeli olabilir. Cogu yolcu havaalanindan $5'a minibuse binerek yakindaki Antigua kentine geciyor. Antigua, Orta Amerika'da bulacaginiz en guzel en rahat ve tabi en turistik sehir. Antigua'da calisan onlarca turizm acentasi sayesinde ulkenin her yerine ucuza seyahat ve tur ayarlayabilirsiniz. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Managua, Nikaragua'nin baskenti. Baskent yapilmasinin tek sebebi daha once baskent olmak icin savasip duran Leon ve Granada'nin ortasinda olmasina borclu. Nikaragua golu kiyisinda kurulan Managua 1970'lerde depremle yerle bir olunca sehrin fay hatti uzerinde olan kismi tamamen terkedilmis. Bu sehirde ilginc bir durum yaratmis: parca purcuk neyin nerede oldugu belli olmayan garip yapili bir sehir. Buna birde cadde ve sokak isimlerinin ve numaralarinin olmamasini eklerseniz durum iyice karisiyor. Benim kaldigim yerin adresi " Saint Pablo'nun heykelinin onunden iki blok otedeki Shell'in yanindaki sokaktan girilince yarim blok otedeki mavi bina" idi. Etraftakilere devamli sorarak aradiginizi bulubiliyorsunuz, ya da bir taksi soforune soyleyin aninda sizi istediginiz yere goturuyor. Tabi ilk once soforun normalin 4-5 kat fiyat cekmesini normale indirmek icin biraz zaman harcamaniz lazim. Mektup mu gondereceksiniz? Adresi ayni sekilde yazmaniz lazim sinemanin yanindaki sokaga girince 50 metre gidin, bakkalin yanindaki cikmaz sokaktaki kirmizi kapili ev gibi. U2 nun zamaninda liste basi olmus sarkisi "Where the streets have no name" Managua icin yazilmis bir sarki. Grup 1986 da Orta Amerika multeci sorununa dikkat cekmek icin ziyaret ettigi Managua dan etkilenerek bu sarkiyi yazmis. Gunun sarkisi: "Where the streets have no name" . Siz en iyisi tum albumu dinleyin: " Joshua Tree". Iyidir, iyi. Gunun sarkisi: "Where the streets have no name" . Siz en iyisi tum albumu dinleyin: " Joshua Tree". Iyidir, iyi.


Nikaragua, Turklerden vize istemiyor. Giriste iki ayri giris ucreti kesiliyor, su anda toplam $11. Ama degisebilir. Ulkeden cikistada cikis ucreti aliniyor. Nikaragua'ya giriste 90 gunluk giris izni veriliyor. Ayni giris damgasiyla Nikaragua, Honduras, El Salvador ve Guatemala'ya girebilirsiniz. Yani 90 gun aslinda toplam dort ulke icin gecerli, yeniden 90 gunluk uzatma almaniz icin Belize ya da Kosta Rika'ya girip cikmaniz gerekiyor. Turkiyede http://www. ekobilet. com/, yabanci olarak http://www. kayak. com/ , http://www. edreams. com/ , http://www. expedia. com/ ucuza bilet temin etmenize yarayacak siteler. Nikaragua'ya olan ucuslarin cogu ABD'de Miami, Atlanta ya da Houston aktarmali. Yani ABD vizesi almaniz gerekiyor. Baska bir alternatif ise Frankfurt, ya da Ispanya uzerinden gecip ABD'ye hic girmemek. Bilet fiyatlari tatil gunleri, resmi gunler, bolgesel kutlamalar ve bunun gibi nedenlerle gunluk olarak degisebilir, bundan dolayi birden cok kaynaga degisik zamanlarda bakmak yararli olur. Orta Amerika'nin en ucuz ulkelerinden biri Nikaragua. Gunde 15-20 dolara orta dereceli yerlerde kalarak ulkeyi gezebilirsiniz. Daha ucuz yerler pek ic acici olmayabilir ama 10-15 dolara da inebilirsiniz. Bu ulkede " Gringo " faktoru yuksek, yani ne zaman bir yabanci gorseler fiyatlar 3-4 katina cikiyor ve ne kadar pazarlik yapsaniz iki katindan asagi inmeye yanasmayan bir suru insan var. Mecburen cok insanla pazarlik edeceksiniz. Nikaragua'ya Turkiye'den dogrudan gidiyorsaniz, buyuk ihtimalle Managua'da giris yapacaksiniz ki, iyi bir sey degil. Managua, tozlu, daginik, tehlikeli ve gorulecek fazla bir seyin olmadigi bir sehir. Illa gorecegim derseniz 1-2 gun guvenlige dikkat ederek dolasabilirsiniz. Kolonyal mimarinin iyi orneklerinin oldugu eskinin guzel sehirleri Granada ve Leon, Managua'ya oldukca yakin. Granada'da Oasis hostel http://www. nicaraguahostel. com/ iyi bir tesis ve diger gezginlerle karsilasmak icin cok iyi bir yer. Granada'dan Isla de Ometepe'ye gecebilirsiniz. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


36 derece. Nem cok yuksek. Granada'da hersey sicak, cok sicak. Geceleri terden siril siklam kalkiyorum. Dus alip yeniden yatak, ta ki yine kalkana kadar. Su bile sicak, serinletmiyor. Karar verdim: bir sonra gidecegim sehirde keesinlikle yuksek bir mevki istiyoruuuuuummm. Orta Amerika'da eskiden kurulan buyuk sehirler genelde yuksek yerlere kurulmus. Bunun sebebi sicaktan ve onun getirdigi zor yasam kosullari ile hastaliklardan kacmakmis. Granada, gol kenarina kurulmus cunku bu konumu sayesinde golu kullanan ticaret yollarindan nasibini almis ve buyumus. Oooluum Basar, bundan sonra gidecegin sehir kesin buraya gore serin olacak, yuksekte olacak. Hayir, hamaktan kalkabilsem gidecem de. Neyse yaa sicaktan uyusmadan once biraz sehri anlatayim. Granada merkezinde eski binalarinin cogu korunmus. Son zamanlarda ise, diger Orta Amerika ulkelerinde oldugu gibi, parasi Ispanya tarafindan odenen restorasyon calismalari goze carpiyor. Eski sehir merkezinde oteller ve turistlere yonelik is yapanlar obeklenmis. Turistlere yonelik isyerlerinin hatiri sayilir bir kismi ulkeye yerlesmis yabancilara ait: Hollandali ve Amerikalilara ait dukkanlar sayica fazla. Merkez Park, sehrin nefes aldigi noktalardan biri. Parkin hemen yaninda taksilerle ayni ucretle calisan at arabalari var, hem turistler hem Nikaragualilar tarafinfan siklikla kullaniliyorlar. Parkin gol yonune bakan kisminda yenilenen katedral ve yeni acilan yaya yolu var. Bu yaya yolundan yuruyerek on dakika icinde gol kenarinda baska bir parka ve vapur iskelesine varmak mumkun. Hafta sonlari, ozellikle Pazar aksamlari, merkez park, yaya yolu ve gol kenari tatilin zevkini cikaran Nikaragua'lilarla dolup tasiyor. Merkez parka bakan belediye binasi onunde sehir turu yaptiran otobus ve traktorler kalkiyor. Otobuslerin pencereleri tamamen cikarilmis ve muzik sonuna kadar acilarak sehri turluyorlar, otobusun en arka bolumu DJ'e ayrilmis: yolcu isteklerine gore en son muzik caliniyor. Gezi otobusleri haftasonlari tamamiyla dolu kalktigi icin kuyrukta beklemek gerekiyor. Kuzey yarimkurede Haiti'den sonra en fakir ulke Nikaragua. Siz turist olarak yerli halka ayakli dolarlar olarak gorunuyorsunuz. Hemen her yerde pazarlik yapmak zorunda kaliyorsunuz, cunku normalin 4-5 kati fiyatla basliyorlar. Hadi 2 katina bile razi olacaksiniz, cunku fiyatlar dusuk ama 4-5 kati biraz fazla kacmiyor mu? Yolda para isteyenlere ek olarak, turistlere yonelik herhangi birr lokantada caddeye yakin oturma hatasini yaptiginiz an kadrolu dilencilerin defalarca para istemesine razisiniz demektir. Isin aci yani tabaginizda kalan artiklara da talipler. Hele merkez parkta aksam canlanan insan kalabaligini seyretmeye yeltendiginizseheren fazla 5 dakikada bir gelen dilencilere maruz kalacaksiniz. Sokakta yururken kucuk cocuklar bile yaniniza gelip sanslarini deniyorlar " amigo, bir dolar, sadece bir dolar". Yani ekonomik sorunlar her yerde. Granada, sehir olarak sansli. Hemen yaninda guzel bir gol, yakinda yanardaglar ve henuz bozulmamis guzel bir eski sehir merkezi. Sorunlari var mi? Cok. Gidilir mi? Evet. Ama pek sicaga kalmayin derim. Ben en iyisi daha yuksek bir mevkide kurulmus baska bir sehre, Costa Rica'nin baskenti San Jose'ye yollanayim. Gorusuruz. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Buenos Aires'te uc gun fazla mesai yapip dolasmanin dozunu biraz kacirinca insan biraz rahatlayip dinlenecegi bir mekan ariyor. Buenos Aires'te olunca fazla aranmaya gerek yok: Colonia del Sacramento, deniz otobusuyle Buneos Aires'e sadece 1 saat uzaklikta olan ve Istanbul'dan Buyukada'ya gitme etkisinin aynisini yasatan kucuk bir sehir. Ispanyollarin burada Sacramento adindaki koloniyi yani Colonia del Sacramento'yu kurmalarindaki amac nehrin agzini kontrol etmekmis. Portekiz, Ingiliz, Hollanda ve Ispanyollar arasinda pin pon topu gibi el degistiren yerlesim birimi sonunda tamamen Ispanyol yonetimi altina girmis ve uzun bir sure oyle kalmis. Colonia, Uruguay'da ama pasaport ve gumruk islemleri daha cok formaliteden ibaret. Pasaportunuzu Arjantin'li gumruk memuruna verdiginizde o yildirim hiziyla imzalayip Uruguayli meslektasina veriyor. O da damgalayinca Buenos Aires'teki gemi bekleme salonunda resmen Uruguay'a girmis oluyorsunuz. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Gecen yazimda madem Lubnan yakin bir ugrayayim dedim. Buenos Aires e en yakin Lubnan Paraguay da. Hoppala demeyin, bir kere Lubnalilar her yerdeler. Hatta Lubnan disinda yasayanlarin sayisi Lubnan da yasayanlardan daha fazla. Afrika da gordugum pek gelismemis ulkelerin ticaretinde Lubnanlilar Hintli ve Cinlilerle birlikte soz sahibi olmuslardir. Mesela Nijerya da tahminen 1.2 milyon Lubnan asillinin yasadigi saniliyor (135 milyon nufus icinde kaynayip giderler). Eee bir sehirde ticaret olurda koku Finikelilere dayali ticaret uzmani Lubnanlilar olmaz mi? Kanbersiz dugun oluyor mu? Olmazzzzzz. Lubnanli Salim le konusmamiz baska bir musteri gelen kadar surdu. Ciudad del Este cok buyuk, cok karisik bir alisveris merkezi. Caddelerde dumandan, sicaktan, trafikten, acelesi olan insanlardan, saticilardan kurtulup soyle iki adim atmak mumkun degil. Madem degil, zevkini surelim. Beni kolumdan cekistirip deri sapka satmaya calisan adamin sapkalarini deniyorum, hazir corba satmaya calisana ne yapacam bilemiyorum, uzerinde kaplan ve Rocky desenleri olan donlardan almayi nedense reddediyorum, testereyi alsam sonra ucakta ne yapacam sorunu var geciyorum, battaniye herkese lazim ustelik uzerinde fil resmi var -yerli hayvanda degil ama- ama simdi cantama sigmaz, matkap iyi bir sey ama kaldigim yerdeki amcaya versem binayi kesin yikar bir tek keserle her tarafi civiyle doldurmus hint fakiri gibi otelde dolasiyoruz - ama gormesin-, para sayma makinasi tabi her eve lazim ama kaldirimda satmanin alemi ne? Sokaktan kurtulup buranin gelirinin ana kismini getiren elektronik magazalarinin oldugu pasajlardan birine giriyorum. Cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart, cart... Sehrin marsi olsa sadece koli bandi acma sesi olurdu herhalde. Birileri bilgisayar kartlari aliyor, paketleri cart acip, ufak kopuklu malzeme ile kaplayip, cart bantliyor. Devamli cart, cart, cart. Pink Floydun Money sarkisinda ufak bir degisiklik ile para sesini koli bandi sesi degistiriyorum, iste sehrin marsi hazir. Televizyonda Hizbullah lideri konusuyor, gectigim hangi dukkanlarin Lubnanlilara ait oldugunu test etmek icin bicilmis kaftan. Butun Lubnanlilar mac izler gibi pur dikkat televizyona bakmakta, diger milletler ki bayagi bir Tayvan, Kore, Iran nufusu daha var, kendi hallerinde. Su anda burasi Lubnan da bir mahalle gibi. Bizde mahalle lokantasina girelim, onden mercimek corbasi arkadan Shwarma yiyelim, en azindan Guney Amerika nin Lubnani na geldik, bi ise yarasin, bi testere bile alamadan donuyorum bak Arjantine. Madem ki testere alamadim bende gidip kendimi barajda teskin ederim : dunyanin en buyuk baraji da Ciudad del Este ye iki adim: Itaipu baraji. Kurulu gucu 12.6 milyon Kwh. Bu gucun ne demek oldugunu bilenler cussshhh deve yaparken ben sadece cok ama cok ampul yakabilecegini hesaplayabildim iste. Burada uretilen elektrigin %95 ini Brezilya kullaniyor, geri kalan Paraguay a fazla bile geliyor. Baraj golunun ziyaretci merkezinden saat basi turlar kalkiyor, Ispanyolca tabi. Televizyonda Hizbullah lideri konusuyor, gectigim hangi dukkanlarin Lubnanlilara ait oldugunu test etmek icin bicilmis kaftan. Butun Lubnanlilar mac izler gibi pur dikkat televizyona bakmakta, diger milletler ki bayagi bir Tayvan, Kore, Iran nufusu daha var, kendi hallerinde. Su anda burasi Lubnan da bir mahalle gibi. Bizde mahalle lokantasina girelim, onden mercimek corbasi arkadan Shwarma yiyelim, en azindan Guney Amerika nin Lubnani na geldik, bi ise yarasin, bi testere bile alamadan donuyorum bak Arjantine. Madem ki testere alamadim bende gidip kendimi barajda teskin ederim : dunyanin en buyuk baraji da Ciudad del Este ye iki adim: Itaipu baraji. Kurulu gucu 12.6 milyon Kwh. Bu gucun ne demek oldugunu bilenler cussshhh deve yaparken ben sadece cok ama cok ampul yakabilecegini hesaplayabildim iste. Burada uretilen elektrigin %95 ini Brezilya kullaniyor, geri kalan Paraguay a fazla bile geliyor. Baraj golunun ziyaretci merkezinden saat basi turlar kalkiyor, Ispanyolca tabi. Neyse yarin hazretleri Iguazu nun huzuruna cikacagim, yuruyus uzun, gidip dinlenmeli. ve belkide virgul kullanmayi bi daha hatirlamali dahi anlamindaki de ler, garip imlalar, imlayamamalar, bugun sucu klavyeye atmali, evet oyle yapmali, klvaye yaptiii, hatta onuda duzgun yazmali, k-l-a-v-y-e. Herkese hormetler, Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Bazi seyleri anlatmak zor, yanina gitmek lazim. Iguazu selalari oyle bir sey. Insan gidip uzaktan gorunce once cenesi acik kalmali, sonra yanina gidince sicrayan sulardan siriksiklam olmali, caglayanlarin gurultusunden yanindakinin ne dedigini anlayamamali. Iguazu hazretleri bunlarin hepsini sagliyor. Nasil saglamasinki Iguazu selaleri 2.7 kilometre genisliginde 275 ayri selalenin 40 m. ila 84 m. yukseklikten akmasi ile olusuyor. Seyir eyle gozum, hem Arjantin hem Brezilya sinirindan. Iguazu hazretlerine saygimizi sunduk, yine yollanma zamandir. Salta da goruselim.


Kolombiya kelimesini neredeyse uyusturucu ve tehlike kelimeleri ile yanyana anmadan konusmak simdiye kadar mumkun degildi. Oyle gozukuyor ki Kolombiya'nin buyuk bir kismi icin en azindan tehlike kelimesi kullanimdan kalkmis durumda yada yakinda kalkacak. Bogota'da bekledigimden farkli bir Kolombiya buldum. La Candelaria mahallesi bizim Sultanahmet misali ugranilmazsa hic olmayacak yerlerden. Sehrin muzelerinin buyuk bolumu, eski konaklari, tarihi binalar, parlamento ve bircok hukumet binasi La Candelaria'da. Ozellikle hukumet binalarindan dolayi cok sik polis ve askerle karsilasiyorsunuz. Haliyle guvenlik tavan yapiyor. La Candelaria'da Ozguluk meydanina cikan genis caddenin ismi Carretera 7. Sehrin ana alisveris caddelerinden biri olan bu cadde Cuma aksamlari arac trafigine kapatiliyor ve yaklasik 2 kilometre boyunca tam bir senlige donusuyor: sihirbazlar, komedyenler, muzisyenler, her turlu esya satanlar, yiyecek saticilari vb caddedeki yerlerini aliyor. Saat besten gece ona kadar bu caddedeki hareketlilik suruyor. Pazar gunleri ise bisikletliler caddenin hakimleri oluyor. Cocugunu kapan caddede bisikletle turlamaya cikiyor, bizim Bagdat caddesinin Pazar gunleri sadece yayalara birakildigini dusunun oyle bir iste. Zona Rosa bolgesinde ise gece gec saatlerde baslayip sabahin besine altisina kadar suren canli muzik yapan yerlere ve sokaklarda rahatca dolasan halka sizde katilabilirsiniz. Sehre bakan yuksek bir tepede kurulmus olan Monserrata manastirina teleferik ya da finukulerle cikiliyor. Sehri tepeden gorup biraz sakin vakit gecirmek icin iyi bir yer. "Sakin" bir yer olma ozelligini Pazar gunleri tamamiyla kaybediyor. Manastiri Pazar gunleri ziyaret eden hiristiyan hacilar sabahin besinde yuruyuslerine basliyorlar, normalde 60-70 dakika suren tirmanisi bazilari emekleyerek yapiyorlar. Boylesi daha makbulmus. Haa bazilari da sabahin sekizinde elinde bira ile tirmaniyor, vardir onunda bir bildigi diyelim. Hafta ici ise manastir bolgesinde yer alan uc iyi restoran kalburustu tabakayi gece ona kadar agirliyor, sonra teleferik calismasi durdugu icin lokantalar kapaniyor. Meraklisina resimler Kolombiya'li sanatci Botero'dan. Mona Lisa'yi da kendi dalgaci sitiline uyarlamis. Kolombiya'da hayat bu resimlerdeki gibi biraz eglenceli, biraz garip ama insanda hos bir his birakiyor. Yolumuz uzun sirada Venezuela var, Ciudad Bolivar'da gorusmek uzere.


Galapagos'u gezdikten sonra bu yazinin basligini secmek icin oturdum, dusundum. "Kopekbaliklari ile yuzmek" , " Deniz aslanlari ile oynamak", " Dev kaplumbagalarin pesinde mehter marsiyla", " Tembel iguanalarin ortasinda", " Mavi ayaklilarla kirmizi gerdanlilar arasinda", " Penguen kardesim, senin ekvatorda ne isin var?", " Darwin amcanin mekaninda", " Insan bilmeyen hayvanlar", "Herkesin evrimi kendine", " Deniz kaplumbagalari ve stingrayler", " Milyonlarca baligin gocunu izlemek" seceneklerinden herhangi biri olabilirdi. Ya da adalari dolasirkenki saskinligimi aciklamak uzere Ayhan'dan bir deyim araklayarak "dibim dustu" diyebilirdim. Sonunda hepsini birden kapsayan ve ozetleyen basit bir baslikta karar kildim: Galapagos Adalari. Galapagos adalari Ekvador'a ait. Nufusu yaklasik 40 bin, karadan 1000 km kadar uzaktalar. Adalar sadece Galapagos'a ozgu ve baska yerde gozukmeyen canlilariyla unlu. Ayrica Darwin'in evrim kuramina ilham kaynagi olan onemli yerlerden. Galapagos adi Ispanyolcadaki "semer" den geliyor. Adalardaki binlerce dev kaplumbagayi goren Ispanyollar bu dev kaplumbagalarin boyun yapilarini semere benzeterek adalar "semerler" anlamina gelen " Galapagos" adini vermisler. Adadaki kaplumbagalar ters cevrildiklerinde su ve yemek olmadan uzunca bir sure yasayabildikleri icin o zamanin "dondurulmus yemegi" gibi olmuslar: adaya ugrayan denizciler gemilerine onlarca dev kaplumbagayi doldurup gerektigi zaman keserek taze et ihtiyaclarini kolayca karsilamislar. Bir zamanlar sayilarinin ikiyuzellibin oldugu dusunulen dev kaplumbagalardan bugun 15000 civarinda kalmis. Adalar toplam olarak 16 ana ada, 6 kucuk ada ve 10 kadar kayaliktan meydana geliyor ve toplam toprak alanlari 7900 km2 kadar. Baltra adasi, ikinci dunya savasina kadar kimsenin ilgisini cekmeyen duz, kirac, kayalik bir adaymis. ABD adanin kullanma hakkini Ekvator'dan savas sirasinda almis ve buraya bir havaalani insa etmis. Bugunde bu basit hava alani kullanimda. Ucagimiz hava alanina indikten sonra bir saatten fazla bagajlarin aranmasini bekliyoruz. Adalardaki ekolojik dengenin daha da bozulmasini istemeyen Ekvador hukumeti adalara her turlu sebze, meyve ve hayvan girisini cok siki kontrol altinda tutuyor. Once bavullari gozden gecirip bazilarini acan karantina memuru isi bitince kopekli polisi cagiriyor. Birde kopek butun bavullari kontrol ediyor. Bekleyen otobuslere dolusarak adanin diger ucuna gidiyoruz. Burada 20-30 kisilik motorlar bizi cok yakindaki Santa Cruz adasina gecirmek icin bekliyor. Santa Cruz adasinda Ayora kasabasi bolgenin nufusu en yuksek yerlesim birimi. Bizim turumuz buradan baslayacak. Santa Cruz adasinda 45 dakika kadar yol aldiktan sonra bu kez lastik botlara binip teknemize gidiyoruz. Dort gunumuzu gecirecegimiz Estrella del Mar II, onalti kisilik bir yat. Grup ne kadar kucuk olursa o kadar hizli hareket edecegi icin olabilecek en kucuk tekneyi secmistim. Kucuk teknelerin hizli hareket iyi tarafi, dalgali denizde cok sallamasi kotu tarafi. Deniz tutanlardansaniz daha buyuk bir tekne iyi olur. Tekneden Santa Cruz'a cikip adanin yuksek kesimine dogru otobuse biniyoruz. Adaya ismini veren dev kaplumbagalar bu bolgedeki bir ciftligin arazisine ciftlesmek icin geliyorlar. Ciftlesme mevsimi bu adada henuz yeni baslamis, mevsim alinan yagmura gore degisebiiyorus. Otlarin arasinda iki erkek kaplumbagayi gorunce irkiliyorum: herbiri 250 kilonun uzerinde ve boylarida en az bir metre var. Rehberimize gore 100-120 yasindalar. Hiz konusunda bilfigimiz kucuk kaplumbagalardan pek farklari yok, ancak devasa olculerinden dolayi boyunlarini uzatip agaclarin alcak dallarindaki yapraklari rahatlikla yiyebiliyorlar. 150 200 sene yasamalarina sasirmamali -bildiginiz uzere- hiiiiic aceleleri yok. Tekneye donup gece boyunca denize aciliyoruz. Sabaha uyandigimizda Kuzey Seymour adasi kiyilarina demirlemis durumdayiz. Kuzey Seymour adasi uzaktan bakildiginda kirac ve hayat barindirmasi zor bir yermis gibi duruyor. Adaya cikinca yanildigimi anliyorum: insanlardan hicbir sekilde kacmayan yuzlerce kus adaya yuvalarini yapmis. Kuslarin isimlerini rehberden ogrendigim sekliyle burada aktaracagim cunku Turkcesini bulamadim. Adada ilk goze carpanlar gerdanlarinin altindaki kirmizi bir torbayi neredeyse kendi buyukluklerinin yarisi kadar sisirebilen Frigate kuslari. Erkek kuslar ciftlesmek icin disileri cekmeye calisiyorlar, bunun icin de sissin gerdanlar. Hemen yanlarinda kur yapan mavi ayakli bobyler ise sisirecek gerdan yok, ama mavilesen ayaklar var. Kuslar kucukken gri olan ayaklari ciftlesme cagina gelince maviye donuyor. Kuslardan bazilari es ararken bazilari yumurtadan yeni cikan yavrularina bakiyorlar. Kusun yanina ne kadar giderseniz gidin sizi umursamiyor, neredeyse fotograf makinasini gagasina dayayacagim ooopp buradayi hisssshh. Yok kacmiyorlar, bunlar insanlarin ne kadar kotu olabileceklerini bilmiyorlar, bilmesinler daha iyi. Frigate kuslar denizden gecinen kuslar, balik yiyorlar, yani balikcillar ama bir farkla denize konarlarsa bir daha kalkamiyorlar: oluyorlar. Yani denizden korkan deniz kuslari! Frigate'ler yemek icin ucan balik surulerini ya da denizde diger hayvanlardan kacarken su ustune ziplayan baliklari yiyorlar. Bir de belesci yanlari var. Agzinda balik olan kuslardan balik kapmak icin israrla peslerinden ayrilmiyorlar. Hadi agzinda balik olanin pesine dusmeyi anladik, buna ek olarak baligi midesine indirmis kuslari da takip ediyorlar. Kuslar yavrularini beslemek icin agizlarini acip yavrunun gagasina az once yedikleri baligin parcalarini cikariyorlar, iste tam bu sirada Frigate'ler gorevde. Bu yuzden kendilerine "korsan" kus takma adi verilmis. Kuzey Seymour diger sakinleri guneste hareketsiz duran deniz ve kara iguanalari. Deniz iguanalari sadece Galapagos'a ait bir tur. Yine insanlardan hic cekinmiyorlar, hani neredeyse sadece uzerine oturacak olsaniz yerinden kalkmaya tenezzul ediyorlar. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Hava karardiktan sonra teknemiz biraz daha yol aliyor. Islas Plaza'da demir atiyoruz. Sabah kus seslerine ek olarak deniz aslanlarinin bolgelerini korumak icin cikardiklari seslerler uyaniyoruz. Deniz aslanlarininku daha cok derin bir bogurtuye benziyor. Deniz aslanlari bir surunun basi olduklarinda diger butun erkekleri kovaliyorlar, sadece bir erkek deniz aslani ve 5 ila 20 arasi disi deniz aslani kaliyor. Bu grubun uremesi ve beslenmesi icin 20 ila 100 metre arasi bir kiyi gerekiyor. Erkek deniz aslani bu alani korumak icin bir uctan otekine devamli yuzup arada sesler cikariyor. Surunun liderlegine talip baska bir erkek cikarsa kavga ediyorlar. Bu yuzden erkek deniz aslanlarinin cogunda yara izleri var. Bolgesinde br uctan otekine yuzen deniz aslani arada beslenmeyi ihmal ediyor. Bu iki uc aylik kosturmanin sonunda yorgun dusup yorgun dusup yerini baska bir erkege kaptiriyor veeee "bekarlar kolonisine" tayini cikiyor. Bir surunun basi olmayan tum erkek deniz aslanlari bir bekarlar kolonisine katiliyorlar. Plaza adasi hatiri sayilir bir bekarlar kolonisine sahip olmasiyla taniniyor. Adanin yuksek bir yerinde, denize uzak bir noktada butun bekarlar gunesleniyor. Bulunduklari yer denize uzak oldugu icin tercih edilmeyen bir yer ama sonunda hepsi bir sekilde kaybettikleri icin orada yasiyorlar. Hemen deniz aslanlarinin yanindaki kayaliklarda martilar var. Adanin esas sahipleri ise iguanalar, her 5 metrede bir guneslenen birine rastlamadan gecmeniz mumkun degil. Santa Fe adasi Plaza adalarina 3-4 saat mesafede. Adanin kiyisinda yarim ay seklindeki kayaliklar dogal liman olusturuyor. Yarim saat icin snorkelle yuzeyim diye girdigim sudan bir bucuk saat sonra rehber cagirinca cikmak zorunda kaliyorum, su alti cok canli ve hareketli. Deniz aslanlarinin aceleci, hizli hareketleri deniz kaplumbagalarinin yavas, zarif hareketleri ile garip bir uyum olusturuyor. Ben onlari seyrederken bir sardalya surusu kiyiyi yalayarak gecmeye basliyor, su altinda bir yagmur bulutu gibi gun isigini engelleyerek geliyorlar, geliyorlar, geliyorlar. Sardalyalarin gecmesi on dakikadan uzun bir sure suruyor. Aksamustu son duragimiz olan San Cristobal adasina dogru hareket ediyoruz. Ancak deniz cok dalgali, butun yolcular bir koseye cekillip kusmamaya ugrasiyoruz. Aksam gec saatlerde San Cristobal adasindaki Puerto Baquerizo Moreno kasabasi limanina varinca rahat bir nefes aliyoruz. Sabaha adadaki Milli Park merkezini ziyaret ediyoruz. Burada adanin tarihi, evrim teorisi, Darwin, adalarin durumu ve demografik yapi uzerine detayli bilgiler var. Puerto Baquerizo Moreno kasabasinin iki gecim kaynagi var: turizm ve balikcilik. Kasabadaki insanlar ve Galapagos'un gercek sahipleri birlikte sakin bir yasam suruyor: limanin cevresindeki balikci tekneleri kolay yemek pesindeki bir cok kusu cekiyor, kasabanin deniz kenarindaki kaldirimlari guneslenen deniz aslanlarinin isgalinde, pelikanlar caddelerde tembel tembel yuruyor, sadece Galapagos'ta gorebileceginiz bir ortak yasam. Kasabada biraz vakit gecirdiketn sonra ne yazik ki havaalanina gitme zamani geliyor. Sadece adalardaki yasami gormek icin geldigim Galapagos'tan su alti guzellikleri ile de etkilenmis olarak donuyorum. Galapagos gercekten cok ilginc ve gorulmesi gereken bir yer. Peki en ucuz olarak Galapagos'a nasil gidilir? Gelecek yaziya.... Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Galapagos adalarina gidis icin once hangi tur tekne ile gitmek istediginize karar vermeniz gerekiyor.150 kisilik tekneler oldugu gibi bircok 16 kisilik tekne de var. Buyuk tekneler denizde daha az sallandigi icin tercih edilebilir, fakat bu teknelerde inis binis cok uzun surebildigi ici ben tercih etmedim. Kucuk teknelerde ilk bakacaginiz motor gucu olabilir, yavas teknelerin adadan adaya gitmesi uzun surecegi icin tercih etmeyebilirsiniz. Tur sirketlerinin intenet sayfalarinda bu bilgiler var. Her tur sirketi kullandigi tekneleri siniflandiriyor. Genelde a) turist sinifi b) luks turist sinifi c) ultra luks gibi siniflara ayiriyorlar. Aldanmayin. Herhangi bir standart yok. En iyisi internete girip diger yorumlara bakin. Turlar 4-5 gun ya da 7-8 gun olabiliyor. Hepsinin gittigi yer asagi yukari ayni cunku gidilecek rotayi milli park yonetimi belirliyor. 7-8 gun olan turlarda ek olarak albatros'lar gorulebiliniyor, diger gorulenler ayni. Tercihen Quito'ya gelmeden uzaktan turu secip odeme yapmayin. Quito'da Rio Amazonas bulvari civarinda Galapagos'a tur yapan sirketlerin bir cogunun burosu var. Tekneler hareket etmeden 3-4 gun once bu burolara ugrarsaniz en az %20 indirim alirsiniz. Eger vaktiniz varsa ve beklemek sorun degilse, tur ayarlamayi son gune birakin. Turlar genelde Persembe ve Cuma gunleri hareket ediyor, Carsamba yada Persembe ogleden sonra tur sirketlerine ugradiginizda son dakika panigi ile bos yerleri doldurmak icin %40'a varan indirimler almaniz mumkun. Tabi yer kalmamasi durumu da var. Baska bir kisiyle paylastiginiz iki kisilik kucuk kabinlerde kaliyorsunuz. Yemek, kitap okumak, muzik dinlemek, video seyretmek icin bir ortak yasam alanlari var. Sabah 6 gibi kalkip aksam 9-10 gibi biten bir yorucu program oluyor, onca sallantiya ragmen uyumakta hic zorluk cekmiyorsunuz. Tur sirketi sizin icin ayarliyor. Turistlerin cok oldugu donemde gidis gelis bileti $410, dusuk sezonda ise $350 civarinda. Mumkunse snorkelinizi getirin. Gemide gunluk kira 10$, snorkelin kendisi 20$. Gunesyagi, sinek kovucu, gunes icin sapka, mayo, sandalet, sort. Bir kac yerde adalara cikarken iskele yok, suya iniyorsunuz, sandaletler ise yariyor. Ornek olarak su linkleri vereyim, ama sadece bunlara bakmayin. Sadece baslangic noktasi olarak bakin, kendi arastirmanizi da yapin. Eminim Galapagos adalari hep hatirlayacaginiz bir yer olacak. Iyi seyahatlar.


Ekvador, Guney Amerika'nin kucuk devletlerinden. Bassehrinin ekvator uzerinde olmasi, ucuz Ispanyolca kurslari, kucuk bir alanda bir cok farkli aktivite olanagi saglamasi, Galapagos adalari ve son zamanlarda da Kolombiya'daki gerillalara yardim ettiklerinin ortaya cikmasiyla hatirlaniyorlar. Ekvador, 1980 lerin sonuna dogru ulkede petrol bulunmasi sayesinde ekonomik olarak rahatlamis. Komsularina gore altyapisi oldukca iyi, petrol sagolsun. Ancak halen issizlik yuksek. Quito, 14 milyonluk Ekvador'un baskenti. 1.4 milyonluk nufusu ile de Ekvador icinde hatiri sayilir bir agirligi var. Quito tam ekvator uzerinde yer almasina ragmen cok sicak degil, bunu dunyanin ikinci en yuksek sehri olmasina boclu: tam 2850 metrede. Gunduzleri guneste sicak olan hava, golgeye girince birden insani usutuyor. Geceleri zaten uzerinize bir kazak almadan disari cikmiyorsunuz, iyice serinliyor. Quito, eksik malzeme ikmali yapmak ve biraz yorgunluk atip, degisik yemekleri tatmak icin ideal mekan. Sehrin iki turistik bolgesi var: eski sehir ve Mariscal Sucre mahallesi. Eski sehir, iyi korunmus binalari sebebiyle dunya kultur mirasi listesine alinmis. Plaza Independencia cevresi eski hukumet binalari, kiliseler ve turistlere yonelik kafe-restaronlarla bezeli. Plaza Independencia cevresindeki bolgenin yarisi yaya bolgesi. Sehrin ana alisveris mekanlari da hemen iki cadde paralelde, Venezuela caddesi ve altindaki sokaklarda. Mariscal Sucre mahallesinde Rio Amazonas ve 6 de Deciembre bulvarlari arasinda kalan alan tam olarak turist mekani: onlarca, yuzlerce kafe, restoran, otel, hostel, turizm acentasi, yolculuk icin malzeme satan magazalar, kitapcilar ve benzerleri hep burada. Mariscaldan disari cikmadan hemen her ihtiyacinizi karsilamak mumkun. Gunduzleri sakin olan bolge geceleri yerel halkin eglence mekanlarina gelmesiyle iyice senleniyor, gece yarisina kadar sokaklar bayagi bir dolu oluyor. Dunyanin tam ortasi : Mitad del Mundo aniti da Quito'da. Sehirden bineceginiz bir halk otobusu yarim saatte sizi Mitad del Mundo'ya yani dunyanin ortasina getiriyor. Ispanyolca ulkenin adi ispanyolca da dunyanin ortasi anlamina geldigi icin, adi karismasin diye ekvator icin yapilan bu anita dunyanin ortasi adi verilmis. Anit 1980'lerde tam ekvatorun oldugu yerin uzerine kurulmus ve 0 derece boylami gosteriyor da.... GPS gelmis mertlik bozulmus: sonradan GPS ile yapilan olcumlerde aslinda ekvatorun anitin isaret ettigi yerden 240 metre guneyde oldugu anlasilmis. Koskoca anit yikilacak degil ya, yanlis yerinde devam. Tipki zamaninda konulup yanlis oldugu anlasildigi halde sonra degistirilemeyen bir yasa gibi dunyanin ortasi aniti da yanlis koordinatiyla ayakta. Quito'dan sonraki duragimiz son derece heyecan verici: Galapagos adalari. Gorusmek uzere. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Yeni Zelanda'da karsilastigim bir Avustralya'li "eger gercek Avustralya'yi gormek istiyorsan. Alice Springs'e gitmelisin" dedi. Bu tavsiyeden sonra Alice Springs'e ugramak farz olmustu. Soyle ki simdiye kadarki tecrubelerime gore bir ulkenin "gercek" kisimlari akli basinda kimsenin yasamayacagi ve ugramayacagi yerler. Demek ki gormek lazim deyip sabah altida havaalaninda kahve kuyrugundaki yerimi aldim. Sydney- Alice Springs ucusu uc bucuk saat kadar suruyor. Colun uzerinde hava acik ve gunesli. Arada rehber kitabimi okuyarak arada asagiyi seyrediyorum. Ucagin penceresinden gordugum kadariyla ay yuzeyinde devamli yasamak icin bir us kurulacaksa uzun sure astronot secip egitmeye gerek yok, uctugumuz bolgedeki herhangi bir aile egitime gerekmeden bugun bile gidebilir: kuru, susuz, tozlu, fazla yuksek olmayan yeryuzu sekilleri ve bu yukseklikten hayat izinin kesinlikle gorulmedigi yerler. Benden soylemesi, gerisi sana kalmis NASA'cigim. Avustralya'da nufusun yuzde altmistan fazlasi kitanin kiyisindaki bes buyuk sehirde: Sydney, Melbourne, Perth, Brisbane ve Adelaida. Nufusun geri kalaninin cogu deni kenarindaki yerlesim merkezlerinde. Sadece 600 bin Avustralyali su kaynaklarinin az oldugu, sicakligin insani deli edecek kadar yuksek, sineklerin israrli ve sayica asiri fazla, zehirli boceklerin ve yilanlarin gereksizcesine fazla oldugu, issiz ve Turkiye'nin on kati buyuklugundeki bir alana dagilmis yerlesim birimlerinde yasiyorlar. Bolgeye "Outback" yani "disarida arkada" denmesi bosuna degil. Bolgede mesafeler uzun, yerlesim birimleri kucuk ve yalniz. Bugun indigim Alice Springs'i merkeze koyup yaklasik 2000 kilometre yaricapinda bir daire cizersek dairenin icindeki en buyuk yerlesim merkezi ve tek hatiri sayilir su kaynagi Alice Springs olur. Bolgenin en buyuk sehri Alice Springs'in nufusu, siki durun, tam tamina 26000. Nufusun bu kadar delicesine yukselmesine sebep son on senede artan turizm olmus. Bugun Alice Springs duzenli ve sikici caddeleri, uluslararasi markalarin satildigi alisveris merkezleri ile modern bir yer. Tabi bu kentin outback'te oldugunu degistirmiyor. Alice Springs'te Aborjinler beyazlar gelmeden once uzun sure yasamislar, kimilerine gore yaklasik kirk bin yil kadar. Beyazlar Avustralya'ya gelince ulke kuzey-guney gecis yolu uzerindeki bu su kaynaginda ufak bir yerlesim birimi kurmuslar ama uzun bir sure cok ufak bir yer olarak kalmis. Melbourne ve Sydney onemli ticaret merkezleri haline gelip Ingiltere'ye ozellikle koyun yunu ve eti gondermeye baslamislar. Londra'daki fiyat degisimleri Melbourne ve Sydney'i yakindan ilgilendirmeye baslamis. Ingiltere'ye gonderilen bir mektubun cevabinin gelmesi en az alti ay suruyormus: deniz yoluyla uc ay gidis, uc ay gelis. Ticaret icin cok uzun bir sure. Bundan dolayi Avustralya-Ingiltere telgraf hatti dosenmesine baslanmis. O zamanin telgraf teknolojisi gonderilen mesajin belli aralarla tekrarlanmasini gerektiriyormus. Belli aralarla outback'te telgraf tekrarlama istasyonlari kurulmus. Alice Springs bu yol uzerindeki istasyonlardan biriymis, o zamanki ismi baska. Adelaida'da gorevli telgraf mudurunun buraya tayini cikmis, ancak mudurun esi Alice Springs'e yerlesmeyi reddetmis. "Bu Istanbul'dan Hakkari'nin kucuk bir mezrasina tasinmaya benziyor" diye, tabi mudurun esi tam bu kelimeleri kulllanmamis olabilir ama fikir ayni. Mudur esini kandirmak icin telgraf istasyonunun ismini esinin adi olan Alice olarak degistirmis. Gel zaman git zaman isim tutulmus ve Alice Springs olarak kalmis, ama esi sehre adimini atmamis. Yani sehrin adi kenti hic gormemis ustelik gormeyi reddetmis birine ithaf. Sehir haritasina bakarsaniz Todd nehrinin mahallelerin ortasindan gectigini goreceksiniz. Ama nehrin yanina bir hevesle giderseniz benim gibi sizde su goremeyeceksiniz. Nehir yatagi haritadaki yerinde ama su yok. Sadece yagmur yagdiginda, ki nadir bir olay, nehir birkac saatligine akiyor sonra kesiliyor. Her sene Temmuz ayinda burada " Todd nehri yat yarislari" yapiliyor. Kuru nehirde yat kullanmak zor oldugundan dolayi olsa gerek katilimcilar kendi yaptiklari yat, bot ve kayiklarin altini delip Tas devrindeki Cakmastaslarda oldugu gibi araclarini ayaklariyla suruyorlar. Gecen sene yagmur yagdigi icin Todd nehri yat yarisi iptal edilmis. Su oldugu icin iptal edilen tek yat yarisi olarak kayitlarimiza alalim lutfen. Ogleden sonra Todd nehrinin kuru yataginda,"burada icki icmek hapisle cezalandirilabilecek ciddi bir suctur" tabelasinin altinda biralari kafaya diken yirmi kadar Aborjin disinda, hayat belirtisi yok. Aborjinler Avustralya'lilarin uzun sure yok saydiklari karin agrilari. Avustralya'lilara bugun Aborjinleri sorarsaniz cogunlukla kacamak cevaplar aliyorsunuz. Hani politik olarak ters bir sey soylemek istemiyorlar ama cogunun Aborjinleri pek sevdikleri soylenemez. Aborjinler kimi kaynaga gore kirkbin, kimi ne gore altmisbin seneden beri Avustralya'da yasiyorlar. Dunyanin en uzun kesintisiz kulturu Aborjinlerin. Beyazlar geldiginde nufuslari ucyuz bin ile bir milyon arasinda imis. 20. yy baslarinda ellibinlere kadar dusmus. Nufuslarinin dusmesinde beyazlar tarafindan oldurulmeleri yaninda yeni gelen bulasici Avrupa hastaliklarina dayanikli olmamalari da etkili olmus. Aborjinler 1967 yilina kadar " Bitki ve Hayvanlari Koruma" kanunu ile idare edilmisler. Avustralya vatandasi sayilmamislar. Hatta 1967'ye kadar arabanizla bir Aborjine carptiginizda acisina son vermek icin silahla vurma hakkiniz varmis ve bu hak kullanilmis. Bu 19. yy. la karsilastirilinca hafif kaliyor, o zamanlar avlanmaya cikan beyazlar sikilinca Aborjinleri de avlarlarmis. Ulkenin bir cok bolgesi Aborjin katliamlariyla unlu. 1908'den 1970'lere kadar devlet beyaz babadan olan, ya da oldugu dusunulen herhangi bir Aborjin cocugun ana babasina sormaksizin alip yetimhanede buyutme hakkina sahipmis. Simdi yetiskin yasta olan Aborjinlerin cogu bu sekilde yetistirildigi icin kendi degerlerine yabanci, beyaz degerlerine de oyle. Bu nesle "calinmis kusak" deniyor. Bosuna degil. Alkol, aile isi siddet ve issizlik en buyuk Aborjin sorunlari. Alice Springs'te gordugum hemen her Aborjin sarhostu. Aborjinler sehir disinda kendilerine ait mahallelerde beyazlardan ayri olarak yasiyorlar. Kendi baslarina colde dolasarak gocebe yasayan Aborjinler en son on sene once devlet tarafindan yerlesim birimlerine yerlestirilmis, eskisi gibi yasayan hicbir Aborjin kalmamis. Aborjin yerlesim birimlerinde icki satisi ve tuketimi yasak. Icmek isteyenler sehir merkezine gitmek zorunda, dolayisiyla sehir merkezinde ayik Aborjin bulmak kolay degil. Son on senede Avustralya'nin kendine Ingiliz kimligi disinda kendilerine ozgun, farkli, milli bir kimlik arayisina girmesi sonucu Aborjinlere daha bir iyi davranilmaya baslanmis. Alice Springs, Kraliyet Ucan Doktorlarinin bolgesel merkezi. Bolgedeki yerlesim merkezlerinin cogu bir doktorun yerlesmesi icin yeterli nufusa sahip degil. Doktor ihtiyaci olanlar telsiz ya da telefonla Kraliyet Ucan Doktorlarini ariyor, uzaktan teshis konabilirse ne ala. Teshis konamazsa ya da ilac gerekirse doktor ucagina atlayip hastanin yanina gidiyor. Avustralya devlet memurlarina gercekten iyi maas oduyor, bir ogretmenin ise baslama maasi 65,000 Avustralya dolari. Alice Springs gibi issiz bir bolgede ogretmenlik yapmayi kabul ederseniz, ikramiye olarak 50,000 Avustralya dolari daha maas odeniyor. Darisi bizim ogretmenlerin basina. Uzun bir giristen sonra sira geldi yola cikmaya. Kings Canyon, Uluru, Coober Pedy, Parachilna, Wilpena Pound, Port Augusta uzerinden Guney Avustralya'nin baskenti Adelaida'ya gececegiz. 6 gun, 3500 kilometre yol ve toplam 3 trafik isigi. Hadi simdi gezelim. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Ciudad Bolivar, Orinoko nehri kiyisina kurulmus bir sehir. Sehrin kurucusu -bildiniz- Bolivar. Nehrin daraldigi bir noktaya -ki genislik 300 metreye dusuyor- sehir kurulmus. Bizim nehirlerle karsilastirildiginda, neyse karsilastirmayalim, buyuk bayagi buyuk. Plaza Bolivar ve Paseo Orinoco disinda sehirde ilgi cekici ve hos bir bolge yok. Neyse biraz sehirde turlayip yola cikacagiz. Bugun gidecegimiz yer 1930 larda bulunan bir selale. Bir kilometre yukseklikten dusmeye basliyor ( muhendisler icin not : tamaammm kesin rakam isterseniz 974 metre). Gitmesi de gormesi de bir dert, ne duruyoruz o zaman, simdi yol zamanidir. Bolivar sehrinden Angel selalesine gitmek icin illaki ucak sart. Niye mi? Bolgeye giden hicbir yol yokta onun icin. Ilk once Canaima milli parki merkezine inip oradan kayikla sonra da yuruyerek Angel selalesine gidecegiz. Canaima'da kucuk bir havaalani oldugu icin 5 kisilik pirpir ucakla Bolivar'dan yola cikiyoruz. Pilotumuzun omuz ve bas sallama tikleri var, birden omuz ve bas sallamaya baslayip sonra duruyor, uc dakika sonra yine. Ozellikle pilotun yanina oturan yolcu icin garip bir durum. Bir saatten biraz fazla suren bir ucus sonunda Canaima'ya iniyoruz. Bizi Angel selalerine goturecek olan tur lideri karsiliyor. Yarim saat sonra baska ucaklarla gelenlerle birlilkte nehir kenarina kamyonla gidiyoruz. Buradan can yeleklerini takip kayiga biniyoruz ve keyif basliyor. Birden yukselip tepesi masa gibi duz olan daglara "tepui" adi veriliyor. Biz kolayimiza gelen sekliyle "masa dag" diyelim. Canaima bolgesinde yuksekligi sifirdan birden 2500 metrelere cikan bir cok masadag var. Genis bir nehir dusunun, kiyilar birer kilometre derinliginde cok ama cok sik orman ve arkasi 2.5 kilometrelik bi duvar. Bu duvarin ust noktalarindan asagi selaler akmaya basliyor, yol boyunca onlarca yuzlerce selalecik goruyorsunuz. Masadaglarin tepesi kirac falan degil, agaclik yesil. Bu ortamda insanin dogadaki yerini anliyorsunuz, kucuk cok kucuk hissediyorsunuz. Nehrin akis yonunun tersinde yol aliyoruz. Yagmur mevsimi yeni basladigi icin yer yer su derinlig az. Bot surucusunun buralardan yuzlerce kez gectigi belli, herhangi gorunur bir sebep olmaksizin yon degistiriyor, doksan derece aciyla kiyidaki agaclara donuyor, agac dallarini buyuk bir hizla yalayarak ve altimiz kayalara az da olsa carparak ilerliyoruz. Nehrin bazi bolgeleri merdiven gibi. Suyun seviyesinin azaldigini goruyorsunuz ve siz bu merdivenin asagisindasiniz. Surucu buyuk bir maharatle botu son surat su merdivenlerinden birer birer yukari cikariyor. Yaklasik dort saat suren yolculugu islanmadan bitirmek ancak en ondeki iki siranin kismeti oluyor, diger alti sira sicrayan sulardan bol bol nasipleniyoruz. Angel selalesi bir masadagin ardindan muhtesem bir sekilde beliriyor: yukarida selaleden akan su yolda karakter degistiriyor. Ortalarda bir sis halini alan su, yere yakinlasinca bir bulut gibi gozukuyor, ancak gelen su damlaciklari kayalara carpinca aslinda bir selale oldugunu hatirliyor ve su haline geri donup akiyor. Nefis bir goruntu. Bir saatlik bir tirmanis sonrasi selalenin suyunun yere carptigi bolgeye variyoruz. Burada kucuk bir gol olusmus ve yuzmek mumkun. Yuruyusun tum yorrgunlugunu Angel selalesi sularina birakiyoruz. Selalenin dibinden asagidaki buyuk nehir gozukmuyor, sadece karsidaki masadaglardaki ormanlar ve diger alti selale. Hava kapanyor. Karsiki daglarda ise baslayan yagmuru gorebiliyoruz. Gunes bulutlarin arasinda sizip bicok noktada yuzunu gosteriyor. Yuzdugumuz golcugun uzerine gunes isinlari gokkusagi yaratiyor. Hayranlikla gokkusagini seyrederken karsidaki daglarda baska bir gokkusagida daha cikiyor. Yesil daglar, gri gokyuzunde hapsolamayip kacan gunes isinlari, iki gokkusagi, buyukuguye kendine hayran birakan masadaglar, insani kendine getiren serin bir su ve ustumuzde bir kilometreden gelen Angel selalesi. Hayat guzel sey! Selaleden asagiya inmeye basladigimizda karsiki daglarda gordugumuz yagmur bize ulasiyor. Uzerimde yagmurluk oldugu halde tamamen islanmam bir kac dakika suruyor: ya yagmurdan yada sicaktan siril siklam oluyorsunuz. Kamp yerimize vardigimizda hepimiz ustumuzu degistiriyoruz. Geceyi gecirecegimiz kampta hamaklarda uyuyacagiz. Boceklere karsi hamaklar sineklikle ortuluyor. Jeneratorun sagladigi isik esliginde aksam yemegimizi yedikten sonra tur lideri isiklarin sondurulecegini bildiriyor. Gece yattigimizda saat henuz sekizi gosteriyor. Yagmur sabaha kadar hiz kesmeden devam ediyor. Yagmur, orman ve yagmur ormani kavramlari burada tam kafama yer ediyor. Yagan yagmurun serinlettigi hava sabaha karsi iyice serinliyor, hamakta battaniyemi hem altima hem ustume cekiyorum. Sabah Canaima'ya donus icin bota biniyoruz. Yine mukemmel bir manzara esliginde ama daha hizli olarak Canaima'ya ulastigimizda herkesin agzi kulaklarinda. Sonra Canaima selalelerine gitmek icin hazirlaniyoruz. O da yarina... gorusmek uzere.... Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Canaima selaleleri yaklasik 300 metrelik genisliginde. Selalelerin dokuldugu noktada buyukce bir golcuk olusuyor. Canaima golcugunun kiyilari kumlu yapida ve plaj olarak populer. Kaldigimiz kamptan yuruyerek selalelerin uzerinde, altinda ve arkasinda dolasmak mumkun. Ozellikle selalelerin arkasindan yurumek cok farkli bir tecrube. Saniyede akan tonlarca suyun kulaklari sagir eden gurultusunu mu, yoksa selalenin aktigi yerin arkasinda insanin ayaklarini yerden kesecek kadar hizlik esen ruzgari mi, yoksa kasirga siddetindeki yagmuru mu tercih ederseniz? Selale arkasinda yurumek hepsini birden ayni anda tecrube etmek demek. Selale arkalarinda patikaya gerilen ipler isinizi biraz kolaylastirsa da cidden ayaklariniz yerden kesiliyor. Hem Angel selalesi hem Canaima selaleleri etkileyici ve guzel yerler. Denk duserse gormek icin nasil planlama yapmak lazim? Bir sonraki yazida... Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Cooper Pedy'den Port Augusta'ya ulasmak alti saat kadar suruyor. Guneye indikce doga canlanip ilk once tek tuk sonra da cilgincasina yesillere burunuyor. Bugun heyecanliyi, cunku trafik isigi gorecegim. Aciklayayim. Bes gundur gunun cogunlugunu araba surerek geciriyorum, yoldaki yerlesim merkezleri o kadar kucuk ki Cooper Pedy'deki bir trafik isigindan baska hicbir trafik isigina rastlamadim. Cooper Pedy'de lokantada karsilastigim garson laf arasinda Port Augusta'ya gitmeyi sevdigini ama trafik isiklarinda beklemeye alisamadigini soylemisti. Port Augusta yaklasik 14,000 kisinin yasadigi bizim icin kucuk fakat bolge icin devasa bir kent. Outback'ten yeni cikanlarin su gorme ozlemini gidermek icin olsa gerek deniz kenarinda uzunca bir yuruyus alani var. Yuruyus alaninin yaninda yuruyusunu bitiren outback kackinlarinin eglenmesi icin kumarhaneler ve barlar kurulmus. Ayni sokagin sonunda iki buyuk magaza ve onlarin onunde : trafik isiklari. Hic trafik isigi gorunce sevinecegim aklima gelmemisti. McDonalds'a gitmek artik sart oldu, Coober Pedy'li garson alti saat yol yapip buna geliyorsa tadindan yanina varilmaz herhalde. Big Mac yeme gorevimi ifa ettikten sonra bolgenin en buyuk turist miknatisi Wilpena Pound'a yol aliyorum. Bir trafik isigini daha geciyorum, etti ucccc. Wilpena Pound'da hava yagisli ve soguk. Mevsim turist mevsimi degil, buna karsin hostel tamamiyla dolu. Tam anlamiyla dag basi olan bu yerin dolu olmasi bolgenin cidden iyi olmasini gerektiriyor diye dusunuyorum. Uc kati kadar bir ucret odeyip tek kisilik bir odada geceliyorum. Sabah gun isirken kahvaltimi edip en yakindaki bana gore tepeye Avustralyalilara gore daga tirmanmaya basliyorum. Bu kadar kucuk tepelere dag demeleri Avustralya'nin ne kadar duz oldugunun bir gostergesi. Sadece kangurulara bakmak icin durdugum bir saatlik tempolu bir yuruyusten sonra tepeye variyorum. Zirvede benden erken kalkan kalabalik bir grupla karsilasiyorum, Almanlar. Bu hafta ugradigim her yerde onlara rastliyorum. Yerellere gore aslinda Almanlardan cok Amerikali geliyormus ama bu sene yoklar, malum ekonomileri gocuk. Dagdan etrafin manzarasi guzel ama oyle unutulmayacak degil. Wilpena Pound'a en yakin kasaba Blinman. Blinman 50 metreyi gecmeyecek bir ana caddeye, eski bir bara, ayni bara ait bir otele ve nufus olarak sadece 50 kisiye sahip. Geceyi burada gecirmeye karar veriyorum. Barin tum duvarlari gelenlerin biraktigi kartlarla dolu. Bari isleten ve ayni zamanda garsonu olan bayan 23 senedir kartlari biriktidiklerini soyluyor. Kahve arkasinda Victoria Bitter birasini yudumlarken bir iki arabada barin onune parkediyor. Ingilizler Adelaida'den dolasmaya gelmisler. Gelenlerden biri bir saat mesafedeki Parachilna'dan bahsediyor. Parachilna daha da kucuk: bir otel, bir bar ve 8 kisilik bir nufus. Birden daha da kucuk bir yerde kalmak istiyorum, nedense. Outback'te doga tekduze oldugu icin farkli bir sey ariyorum, ondandir. Parachilna'nin nufusu sekiz kisi. Bu sekiz kisi bari ve oteli isletiyor. Buraya her seyden gercekten uzaklasmak isteyenler geliyor. Barmen her sene Almanya'dan gelen musterilerinden bahsediyor. Bes sene oncesine kadar telefonlari bile yokmus, o zaman bazi musterileri daha memnunmus, simdi yeni yapilan telekom kulesiyle birlikte internet bile var. Parachilna'nin kriket takimi bolgesel turnuvalara katiliyor. Ancak kriket takimlari onbir kisilik olmak zorunda, ama kasaba sekiz kisilik. Ne olacak? Yakindaki ciftliklerden oyuncu borc aliyorlar. Bar ayni zamanda yemekte satiyor: deve, kanguru ve emu etiyle yaptiklari "vahsi ziyafet" leri unlu. Geceleri Adelaida'deki elektrik santraline yuk tasiyan trenin gecmesi bir baska ilginclik, dunyanin en uzun treni bu: 180 vagonluk bu trenin gecmesi bes dakikayi buluyor. Parachilna'nin tren istasyonu daha onceden bahsettigim Rabbit Proof Fence filminde set olarak kullanilmis, burada cekilen baska filmleri de soylediler ama aklimda kalmadi. Zaten aksam biraz eeee bulutlu gecti, Avustralya'lilarin cok ictigini soylemis miydim? Avustralya geleneklerinden biri " icki bagirmak" , yani ismarlamak. Diyelim 10 kisilik bir gruptasiniz ve birisi size bira ismarladi, dogal olarak biranizi bitirince sizde gruba geri ismarlamaniz gerekiyor. Gruptaki herkes bir kez tum gruba ismaladiginda durabilirsiniz, ya da ikinci tura gecebilirsiniz. Verilmis sadakam varmis ki bu gelenegi ogrendigim grup 6 kisilikti ve ikinci tura katimayisimi " icki kaldiramayan bir yabanci " olusuma verdiler. Avustralya'lilarin icmesi efsanevi hale gelmis, hatta Outback'teki Tennant Creek kasabasinin kuruldugu yeri bile ickiye bagliyorlar. Outback'teki tum kasabalarda telgraf istasyonu sehrin gobeginde, Tennant Creek'te ise 12 kilometre sehrin disinda. Hikaye o ki, telgraf istasyonu kurulduktan sonra etrafina yeni yerlesen insanlar kamp cadirlarini kurmuslar, hemen yeni bir cadir-bar acilmis. Istasyona bira getiren kamyon yolda kaza yapinca biralari colde tasimak yerine cadir-bar ve arkasindan butun cadirlari sokup bira kamyonunun yanina tasimislar, telgraf istasyonu tek basina ortad kalivermis. Tennant Creek icme gelenegini bugun de surduruyor, hukumet alkolizmle mucadele etmek icin icmesiyle unlu bu kasabada alkolu sinirlandirmaya gidiyor http://www. theaustralian. news. com. au/story/0,25197,24086174-7583,00. html. Sabaha her zamankinden daha gec kalkiyorum, buna kalkmak denirse. Surunerek gittigim barda iki kahve icince gozlerimden biri acilir gibi oluyor, firsat bilip yola cikiyorum. Aksama Adelaida'dayim. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Sehrin icinde biraz dolastim ama belki de havadan beni acmadi. Yakindaki sinemalardan birinde Batman'in son filmini seyrettim. Adelaide kaldigim iki gun boyunca yasadigim en buyuk heyecan bu oldu. Gerci sehir guzel, parklar genis ama kanimiz uyusmadi. Bende hem sehirden kacayim hem de yaymaya devam edeyim istedim, Melbourne'a giden uc gunluk bir sirt cantali tura yazildim. Sirt cantali turlarin digerlerine gore farki daha fazla aktivite olmasi ve gece konaklamalarin hostel yatakhanelerinde olmasi, haliyle maliyet daha dusuk oluyor. Sabah gun isirken yola cikiyoruz. Oglenee Adelaide'den yarim gun uzaklikta Grampians milli parkina variyoruz. Otoparkta kangurular bizi karsiliyor, bol ziyaretcili bir milli parkta dogduklari icin insan varligina alisiklar. Yanlarina gidince umursamiyorlar, sadece yavrusunu tasiyan disiler biraz tedirgin uzaklasiyorlar. Milli parktaki Halls Boslugu kucuk bir derenin acmaya basladigi vadi prototipi gibi. Bir kac milyon yil daha beklemeye sabriniz varsa gorkemli bir vadi olacagindan kuskum yok. Bu haliyle de oldukca ilginc ve guzel. Yari yanmis ve seyreklesmis bir okaliptus ormaninin icinden ilk once toprak daha sonra silme tas bir patikadan yaklasik bir saat kadar agir tempoda ahmak islatan yagmur altinda yuruyorum. Zirvede milli parkin yagmurla keskin hatlarini kaybetmis guzel bir manzarasiyla keyif yapiyorum. Aksamleyin kaldigimiz hostelin yanindaki cayirlik yan gelip yatan, kasinan, bana boks yapan arana soforune gore disileri paylasmaya calisan onlarca kanguru ile dolu. Ertesi sabah Avustralya'lilarin gurur kaynagi dogal guzelliklerinden biri, Buyuk Okyanus Yolu'na gidiyoruz. Buyuk Okyanus yolu birinci dunya savasindan donen askerlere is saglamak icin yaptirilmis. Calisanlar Gelibolu ve diger cephelerden donen askerlermis. Buyuk Okyanus Yolu yaklasik 270 kilometre boyunca yesil ile mavinin arasindaki sinir olarak kiyida uzaniyor. Avustralya'yi tanitim brosurlerinde illaki gorulen Oniki Havariler, Londra koprusu, Grotto ve Ard magaralari ile unlu. Doganin iyi korundugunda ne kadar etkileyici ve gorkemli olabileceginin iyi bir ornegi. Londra kemeri denizin uzerindeki bir kayaya uzanan buyuk bir tas kutlesiymis. 1990 yilinda bir turist cift kopruyu yuruyerek gectikten sonra buyuk bir gurultu ile gocmus. Cift kayanin uzerinden helikopter ile kurtarilabilmis. Oniki havariler deniz kiyisindan yaklasik elli metre acikta kule gibi duran kayalar. Eskiden onikiside ayakta imis sonra dordu dalgalardan yikilmis, sekizi ayakta ama adi hala oniki havariler. Sakin ama buyuk dalgalarin devamli dovdugu kumsal bu degisik cografi sekillerle hem degisik hem guzel gorunuyor. Bolge yaz sezonunda ozellikle yerli turistlerin gezme listesinde ust siralarda oldugu icin bircok kamp yeri ve otel, hostel var. Gecelemek icin Princetown'a gidiyoruz, bu kasabacik 10-15 evden olusuyor, bu evlerden dordu ayni zamanda otel, ikisi lokanta. Turizm olmadan yasayamacak olan yerlerden biri. Sabaha Otway milli parkindaki yagmur ormanlarinda bulunan "orman ustu yuruyus parkuru" ile basliyoruz. Ormana insa edilen yuksek metal kuleler ve aralarina dosenen yollar sayesinde agaclarin en ust dallarini gorme imkanina sahip oluyorsunuz. Bu ilginc parkur olmadan alelade bir milli park olan Otway, son iki senede bircok ziyaretciyi konuk etmis. Otway'dan kiyi yoluna geri donerken sofor yolda yavaslayip " agaclara bakibn lutfen, koala gorunce bana soyleyin durayim" diyor. Fazla beklememize gerek kalmiyor 30 saniye icinde bes alti koalayi yol kenarindaki agac tepelerinde goruyoruz. Bir kismi uykuda, digerleri uykulu gozleriyle cok yavas hareketlerle okaliptus yapraklarini yiyorlar. Koalalar zehirli olan okaliptus yapraklarini sindirebilen ve yapraklarda gercekten cok az olan besinleri alabilen tek yaratik. Ancak az enerji almasi sebebiyle cok agir hareket ediyor, devamli uyusuk bir gorunumu var. Yapilan incelemelerde koalalarin beyninin olmasi gerekenin beste biri oldugu ortaya cikmis. Bilimadamlarina gore beyin vucutta en fazla enerji ihtiyaci olan organ oldugu icin koalalarda kucuk beyin daha avantajli. Agacta yaprak yiyen birkola cok seker gorunuyor tabi on dakika sonra iki yapragi yemegi bitirip kafasini bir kez oynattiginda sikilabiliyorsunuz. Iyi fotograf versin diye altinda bekledigim koala sabrimi sonuna kadar test etti: eline aldigi yapraga bes dakika kadar bakip sonra yemege basladi. Koalalardan sonraki duragimiz Torquay kasabasi. Torquay sorf tutkunlarina yabanci gelmeyecek bir isim. Avustralya'daki en iyi sorf plajlarindan birine sahip, ustelik Quicksilver ve Ripcurl gibi iki buyuk sorf markasinin yonetim merkezine ev sahipligi yapiyor. Torquay'da kiyidaki dukkanlarin yarisi sorf malzemesi satiyor, diger yarisi lokanta. Torquay'de sahil kenarinda biraz oyalandiktan sonra hava kararirken Melbourne'a giriyoruz. Melbourne'u bi dahaki yaziya birakiyorum. Gorusmek uzere... Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Avustralya, Turklerden vize istiyor. Ankara'daki buyukelcilikten gerekli bilgiyi alabilirsiniz, http://www. turkey. embassy. gov. au/ankaturkish/Visas%5fand%5fMigration. html ta formlar ve detayli bilgi mevcut. Daha once yazdigim sirketleri bir bakiverin. Turkiyede http://www. ekobilet. com/, yabanci olarak http://www. kayak. com/ , http://www. edreams. com/ , http://www. expedia. com/ ucuza bilet temin etmenize yarayacak siteler. Bunlara ek olarak Avutralya'dan Singapur ve Tayland'a ucuz ucuslar yapan www. jetstar. com. au nun fiyatlari makul, eger Singapur ve Tayland'a ucuz bilet bulursaniz aktarma yapablirsiniz. Nereye gideceginize gore cevabi degisen bir soru: yaz aylarinda ic kesimlerde sicaklik 40-50 derece civari, kuzeyde ise yagmur ve nem olacaktir. Sydney ve dogu kiyisi yaz aylarinda iklimi sebebiyle daha cok ragbet goren yerler. Fazla seyahat etmez ve ucuz yerlerde kalip, ucuz yerlerde yerseniz, gunluk 45-50 dolara gecinebilirsiniz. Hostellerde gecelik yataklar 25 dolar civari, ayakustu yemek ise ucuz. Lokantalarda soyle uzun uzun oturarak keyifli bir yemek yiyeyim derseniz kis basi 30 dolardan yukariya dogru bir butce ayirmaniz gerekir. Ulke nufusunun buyuk kismi kiyilarda yasiyor. Sydney ve Melbourne buyuk nufuslu, modern ve gelismis sehirler. Avustralya'nin dogu kiyilari deniz ve sorf tutkunlarinin ugrak yeri. Darwin sehri tropik iklim sevenler icin ve yakindaki Kakadu milli parkina gitmek icin ideal. Batidaki Perth sehri issiz bati kiyisinda buyuk bir sehir ziyaret etmek isteyenleri ugramasi gereken bir yer. Tren tutkunlari dunyanin en uzun tren yolculugunu Perth'den baslatabilirler: Indian-Pasific tren hatti taam 4352 kilometre. Avusturalya'nin ic kesimleri ise Aborjinleri ve Outback Avustralya'yi merak edenler icin. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Avustralya, federal bir "sey" oldugu icin eyaletlerden olusuyor. "Sey" diyorum cunku Avustralya'lilarin bu konuda kafalari karisik. Tam adlari " Commonwealth of Australia". Halen kagit uzerinde kralice'nin yonetimi altindalar. Londra tarafindan atanan bir Avustralya valileri var. Hukumetle ilgili bir kriz cikarsa valinin hukumeti feshetme ya da bazi yasalari geri cevirme hakki var. Vali bu hakki 1975'te bir kez kullanmis. Avustralya'lilar bu karar karsisinda cildirmislar, ic islerine karistigi icin cok agir suclamislar. Sonra da gidip valinin kararinin aynisini iki ay sonra secimlerde vermisler. Simdilerde arada "cumhuriyet" olmak icin tartisip sonra unutuyorlar. Alice Springs'in yer aldigi Avustralyanin ortasini ve kuzeyini kapsayan bu bir milyon kilometrekarelik alan eyalet degil, "bolge". Resmi adi, evet bildiniz, Kuzey Bolgesi. Kuzey bolgesinde yasayanla senelerse baskent Canberra'dakilerin basinin etini yemisler "bizi de eyalet yapin. eylaettt" diye. Avustralya hukumeti de bu cagrilara sessiz kalmamis ve bu istegi sadece Kuzey bolgesindekilerin katildigi bir referanduma koymuslar. Kuzey bolgesinde yasayanlar da bu ilgi ve destek karsisinda dogal olarak eyalet olmayi reddetmisler. Bir daha yazayim, belki anlasilmamistir: reddetmisler. Kuzey bolgesinde diger eyaletlerde oldugu gibi genel secimlerde oy vermek sart. Insanlar kimi zaman yuzlerce kilometre yol yapip oy veriyorlar, bolge milletvekillerini secip meclise gonderiyor. Milletvekilleri meclisin her oturumuna katiliyor, yalniz kucuk bir eksiklik var: oy verme haklari yok, cunku eyalet degiller. Sizi bilmem ama benim kafam karisti. Demokrasi ama cumhuriyet degil, genel secimde oy atmak sart ama sonucu onemli degil, mecliste milletvekili var ama oy hakki yok, vatandas ama ne dusundugu mecliste dikkate alinmasa da olur. Kuzey bolgesinde vatandas olmak biraz karisik bir is galiba. Kings Canyon, hosteldeki konuskan gorevliye gore, "hemen surada". Arabanin kilometre sayacina gore ise 550 km otede. Burasi buyuk bir ulke. Krallar kanyonu cevreyi tepeden gormek icin iyi bir firsat. Dik ama kisa bir tirmanistan sonra kanyonun ust kismina variyorum, tepe kisimlar duz ve daha fazla tirmanmak gerekmeyecek. Patikanin kenarindaki koca taslardan birinin uzerine kurulup cevreyi seyrediyorum. Kanyonun icindeki kaynagin cevresinde oylesine bir canlilik var ki, bitkiler cildirmis olmali denebilir. Kirli sari, kirmizi kayalarin ortasinda yemyesil, canli, guclu bitkiler. Kanyonun cevresinde yerustunde su yok. Suyun yeraltindan akmaya devam ettigi yerler uzerindeki agaclardan belli oluyor: kirmizi toprak uzerinde kivrila kivrila uzanan bir bitki nehri. Bu kucuk ve dar bitki diliminden baska goz alabildigine kirac toprak, kisa cali ve toz. 40-50 kilometrelik bir alan icinde hicbir bina yok. Kanyon bu issizligin ortasinda oldugundan daha da buyuk duruyor. Haritaya bakinca Avustralya'lilarin pratik ve duz dusunen insanlar oldugu izlenimini ediniyorsunuz. Haritadaki bzi cografi sekillerin isimlerin soyle: "Takdire Sayan dag" , "Issiz" siradaglar, "Arada bir gorulen" nehir, 70 mil kumsali, 80 mil kumsali, 90 mil kumsali ( hayir 100 mil kumsali yok), "Umutsuz" gol, "Camur tanki" kasabasi. Kings Canyon'da da bu gelenege uyarak arkadaki vadiye "arka vadi" adi verilmis. Arka vadinn en ust noktasinda cokuyorum, o kadar yoldan sonra ayaklarim kalkmayi reddediyor. Ben otururken milli park gorevlilerinden biri soylene soylene gelip yakinimdaki bir kayaya yon gosteren oklardan cakmaya basliyor. " Birisi kaybodugu icin mi yeni isaretleme koyuyorsunuz?" diyorum. Parktan gun batiminda ayrilip geceyi yakindaki Yulara'da geciriyorum. Yulara, bu issiz bolgeye gelen turistlere hizmet etmek icin kurulmus bir yer. Turistlerle nufusunun besbine ciktigi oluyormus. Yulara o kadar sapa bir yerdeki elektrigini kendi jeneratorunden uretiyor, milli sebekeye baglanmasi icin cok uzun bir hat gerekiyor ve besbin kisi icin degmez deyip yapmamislar. Outback'teki cogu kasabanin elektrigi jeneratorden zaten. Yulara'da geceligi 340 dolarlik bes yildizli otelden 15 dolarlik acik kamp yerine kadar butun butcelere uygun konaklama imkani bulmak mumkun. Kamp yerini tecih ediyorum. Gece sicaklik sifirin altina iniyor, uyku tulumu icinde sorun yok. Sabaha uyandigimda bir eksiklik var, sanirim ayaklarimi arabada falan bir yerlerde unuttum, uyku tulumu icinde olduklarini zannetmiyorum. Tulumdan cikiyorum, iyi haber ayaklarim yerinde, kotu haber acik mavi renkteler, gece sandigimdan daha sogukmus. Arabanin isiticisini en yuksege getirip gun dogumu icin Uluru'ya dogru suruyorum. Uluru'yu birden karsinizda bulup sasirma sansiniz yok. Gun dogumundan az once bile silueti kilometrelerce oteden butun heybeti ile karsiniza cikiyor, ufukta yavas yavas buyuyor. Uluru, dunyadaki en buyuk tek parca kaya. Diger ulkelerde gorebileceklerinizden farkli. Avustralya'nin simgelerinden biri, turist brosurlerinde Uluru fotografi olmazda olmazlardan. Uluru, Avustralya'da yasayan 250 kadar Aborjin kabilesinden 5'i icin kutsal bir oneme sahip, digerleri icin bir sey ifade etmiyor. Bes kabile ise kendilerinin ortaya cikislarini, goclerini, efsanelerini kayaya addetmisler. Kayanin yuzundeki her magaranin, her rengin, her bozulmanin Aborjinler icin bir anlami ve dolayisiyla bir hikayesi var. Aborjinler Uluru'yu kutsal saydiklari icin uzerine tirmanilmasini istemiyorlar, milli parki yoneten devlet ise "parayi veren dudugu calar" dusuncesinde: kayaya tirmanmak icin gelen turistlerin kacmasindan urktukleri icin su anda tirmanmak serbest. Ancak Uluru'daki Aborjin kultur merkezinde ve bilgi panolarinda niye kayaya tirmanilmamasi gerektigi anlatiliyor, hatta " Uluru'ya geldim ama kayaya tirmanmadim" tisortleri satiliyor. Bir sey yapmadan iyi bir sey yapmis oluyorsunuz, iyi bir taktik. Belki dort-bes sene sonra herkes tirmanmanin iyi bir sey oldugu fikrine katilinca tirmanis yasaklanabilir. Uluru'nun cevresindeki kirac arazide yaklasik yedi kilometre yuruyerek kayanin cevresinde dolasiyorum. Bu kadar yakindan buyusu bozuluyor, alelade bir tas haline geliyor. icimden " Uluru, seni uzaktan sevmek asklarin en guzeli diyorum". Sonrada adalardan bir yar geliyor, kalamista dolasiyoruz, camlicaya cikiyoruz derken sarkilarla Istanbul turumun sonu ile Uluru turunun sonu ayni ana denk geliyor. Simdi yakindaki Kata Tjuta'ya geciyorum. Aborjin adiyla Kata Tjuta yada Ingilizce adiyla Olgas, Krallar Vadisi gibi genis bir yuzeye yayilmis kayalik bir alan. Kendime verdigim konserin ikinci bolumune burada devam ediyorum. Sarkilari soylerken bilmedigim yerler gelince bildigim yerleri tekrar ediyorum, boylece tek kelimelik onlarca sarki ortaya cikiyor, bu yetenekle pop sarki yazari bile olurum. Ama once onumdeki "ruzgarlar vadisi"nin sonunu gormem lazim. Vadinin isminin neden ruzgarlar oldugunu ayaklarim yerden kesilmesin diye agaclara tutunarak tirmanirken dusunuyorum. Derin ve gorkemli vadinin icinde govdeleri son yangindan dolayi siyahlasmis agaclarin arasindan gecerek, dik ama uzerinde yurunebilir buyuk kayalara tirmanarak ve kuru dere yataklarinin uzerinden atlayarak uc saat kadar yuruyurum. Bu keyifli yuruyus boyunca sadece bir kisi ile karsilasiyorum. Arabaya donunce biraz dinlenip gun batimini gormek icin yeniden Uluru'ya gidiyorum. Gormeye deger yerlerin guzel gorulmek icin illa da gun batimi ya da gun dogumuna ihtiyaci olmadigini dusunuyorum. Uluru'nun gun batiminda ya da dogumunda cok etkileyici gozuktugunun soylenmesini Uluru'nun aslinda o kadar da etkileyici olmamasina bagladim. Tabi bu beni gun dogumu ve batiminin ikisine birden gitmekten alikoymadi. Benim icin esas seyredilecek olan gun batimini seyretmeye gelenlerdeki "gun batiminda Uluru hayranligi oldu. Gun batimi seyredilmesi icn yapilan ozel park yerine sadece otobusler girebiliyor, biraz daha ileri parkedip yuruyorum. Zannedersem Yulara'da kalan herkes otobuslere dolusup buraya gelmis: 80-100 civari otobus parkta yerlerini almis. Hemen otobuslerin onune kurulan masalarda sampanya ve cerezler ikrami yapiliyor. Herkesin derdi Uluru'yu gun batiminda en iyi sekilde fotograflamak oldugu icin parki ceviren citin onunde yer kapma telasi var. Geride kalanlar uzgun onde olanlar sevincli, ayni kareyi -dijital kameralar sagolsun- tekrar tekrar cekip duruyorlar. Ozellikle erkekler bu konuda iddiali, fotograf cekmek icin parktaki en yuksek noktayi kapmaya ugrasiyorlar. Birbirlerine kibar kibar gulumseyip sonra omuzluyorlar. Seyretmesi eglenceli. Tabi gelmisken bende bos durmuyorum, zira rehber kitabima gore " gun batiminda Uluru'daki renk degisimleri dunyanin baska hicbir yerinde bulunmaz". Ne yani, eksik mi kalayim? Hem birbirimizi omuzlayip spor yapmak icinde iyi bir firsat. Gunes son isiklarini verip alacakaranlik basinca otobusler masalarini kaldirmaya basliyor, fotograf cekenlerde son bir poz daha cekip gun batiminda cektikleri fotograf sayisini yuze tamamlayip otobuslerine donuyorlar. Gecelemek icin Yulara'ya donuyorum. Uyku tulumunun dun aksamki performansindan sonra bu kez tedbirimi aliyorum: uc cift corap giyiyorum. Sanki ayakkabimlarim halen ayagimdaymiscasina sicak uykuya daliyorum. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Sabah gun isirken uyaniyorum, bu sefer herhangi bir yanim donmamis, hayret asayis berkemal. Arabaya benzin kendime kahve alip yeniden yola koyuluyorum. Yolda gorulecek bir sey yok, kilometrelerce boyunca kisa boylu agaclar, kisa cimen benzeri bitkiler ve yolda carpilip olmus kangurular. Yol boyunca kangurularin cok oldugu bolgelerde suruculerin yavaslamasi icin uyarilar var. Yinede nasil olupta bu kadar kangurunun ezildigini anlamakta gucluk cekiyorum. Daha dogrusu cekiyordum diyeyim. Kahveyi kullandiktan sonra dogaya geri vermek icin yol kenarina cekiyorum. Tam bir col bitkisine daha hayat vermenin ic huzuru ile gevsemisken "yol tren"lerinden birinin kulak zarimin sinirlarini test eden israrli kornasindan zipliyorum: bir kanguru surusu tam yolun ortasinda hizla yaklasan uc romorklu TIR kamyonuna bon bon bakip kulaklarini oynatiyorlar. Sirf kulak oynatmakla olmaz, ziplasana kardesim. Korna, daha cok korna. Aracta hicbir yavaslama egilimi yok, olsa nolur zaten bu yukle durmasi bagayi zaman alir. Kangurular yolda jilet olmalarin saliseler varken uzun atlayislar yapip yoldan kaciyorlar. Kuzey bolgesinde trafik kazalarinin iki ana sebebi var, birincisi can sikintisi, ikincisi yoldaki hayvanlar. Yol cok duz oldugu ve yolun etrafindaki manzara hep ayni oldugu icin arada gozu dalip gidenler kendilerini bombos yolda takla atmis olarak buluyorlar. Yoldaki hayvanlara gelince ilk basta kangurular olmak uzere, basibos buyukbaslar, vahsi develer ve vahsi esekler suruculer icin tehlikeli olabiliyorlar. Arazi bos oldugu icin yolun her yani tel orguyle cevrili degil, inekler yolun ortasinda durup gevis getirmeye kalkabiliyor. Zamaninda yaslandigi icin colde birakilan yada kacan develerin ve eseklerin torunlari bugun Kuzey bolgesinin genis duzluklerinde ve bazen otoyollarinin tam ortasinda vahsi olarak yasiyorlar. Avustralya'nin basi sonradan gelen hayvanlarla biraz dertte. 4000 sene once Endonazya'dan geldigi dusunulen vahsi kopekler o zaman kangurularin basina bela olmus. Dingolar kuzeyde kangurularin neredeyse kokunu kurutmus. Simdilerde de koyunlara ayni muameleyi cektikleri icin guney-guneydogu dogrultusunda 5000 kilometrelik bir tel orgu ile koyun yetistirilen bolgenin disinda tutuluyorlar. Koyun yetistirilen bolgenin takma adi Avustralya gelenegine uyarak " Koyun ulkesi". Tel orgunun oteki tarafi ise dingolarin olduremedigi buyuk ciftlik hayvanlarindan oturu, ne olabilir, ne olabilir, tabii ki " Buyukbas ulkesi". Bir baska buyuk tel orgude tavsanlar icin var. Ulkenin bati kiyisindaki bu tel orgunun uzunlugu 3200 kilometreye kadar cikmis, ancak tavsanlarin tel orgu mantigini anlamayip altindan tunel kazip gecmelerinden dolayi insanlara yon bulmakta yardimci olmak disinda Rabbit Proof Fence filmini seyreden? http://en. wikipedia. org/wiki/Rabbit-Proof_Fence_ - ise yaramamis. Tavsanlardan kurtulmak isteyen Avustralyalilar onlari oldurmek icin tilki ve kedi getirmisler. Simdilerde ise tilki ve kediler tavsan disinda Avustralya'ya ozgu hayvanlara musallat olduklari icin bu sefer de onlardan kurtulmanin yollarini ariyorlar. Doganin dengesi bir bolzuldu mu insanlarin duzeltmesi kolay olmuyor. Bu olaydan ders cikaran Avustralya'da sinir konrolleri ve ulkeye herhangi bir canli ya da sebze-meyvanin girmesi cok siki takip ediliyor, ulkeye yeni ve yabanci tur canlilarin girmemesi icin tedbirler kati bir disiplinle uygulaniyor. Uzun bir surus sonucu vardigim, Coober Pedy kasabasinin adi bolgesel Aborjin dilinde "beyaz adamin su deligi" anlamina geliyor. Dunyada satilan butun opalin %70'i bu 1500 kisilik kasabadan cikiyor. Ana caddedeki opal magazalari ve lokantalar disinda kasabada pek ev gorulmuyor. Cunku evlerin cogu yerin altinda. Yazin sicakligin gunduzleri 60, geceleri 40 oldugu bu bolgede yer altindaki evlerde sicaklik yaz kis sabit 21 derece. Ev yaptirmak isteyen bir Coober Pedy'li ilk once kayalik bir alanda egimli bir arsa satin aliyor. Sonra kaya delme makinasi kiralayip uc dort odali bir evin kayaya delinmesi islemi basliyor. Evin bitirilmesi genelde iki ayi buluyor ve yer uzerindeki bir evle ayni paraya geliyor. Bu civarda kalinacak tek yer burasi, tabi isteyen 5 saat kadar daha surup daha buyuk bir yere varabilir. Ilk once yatacagim yeri ayarliyorum. Kasaba'da hosteller de yer altinda, ana caddede bir hostel seciyorum. Esyalarimi magarama, pardon, odama birakip aksam yemegi icin Yunan lokantasina giriyorum. Yunan lokantasi deyince, laf lafi ciyor, biraz gocmenlerden bahsedeyim. Avustralya'da dunyanin hemen her ulkesinde bir gocmen bulmak mumkun. Malum herkes gocmen, ama hikayeleri ilginc. Avustralya'yi beyaz yerlesime ilk acanlar istekleriyle degilde namlunun ucunun ricasiyla gelmisler: hepsi ingiliz mahkumlar. Toplam 732 kadin ve erkek mahkum, bir de onlarin 22 cocugu 1787 yilinda Avustralya'ya eski bir kole gemisinde yola cikmislar. Hepsi bir daha asla geri gelemeyecekleri ve yabanci bir yeri hapishaneye tercih etmis. Ingiliz hapishaneleri nasil yerlerdi ki bu secimi yaptilar insan merak ediyor. Ilk gelen bu grubun suc islemek disinda baska yetenekleri olmadigi icin tarim ve hayvanciligi baslatmakta zorluk cekmisler, yillar icinde sorunlar cozulmus. 1860 yilina kadar Ingiltere'den Avustralya'ya 160,000 mahkum transfer edilmis. Bazi eyaletler ise mahkumlar degil de Ingiliz hukumetinden gocme yardimi alan normal gocmenler tarafindan kurulmus: ornegin Victoria eyaletinde oturmak icin iki sart araniyormus 1) Mahkum olmamak, 2) Iyi karakterli olmak. Ikinci maddenin tam acilimi soyle oluyor: iyi karakterli insan dindardir, kiliseye gider, tabiki de beyazdir. Yani eyalette sadece hristiyan beyazlarin oturmasina izin varmis. Ilk baslarda her milliyetten gocmenleri kabul eden Avustralya, altin bulunan bolgelerde calisan Asyalilarin sorun cikardigini ileri surerek, 1855'ten 1973'e kadar Avrupali Hristiyanlar disinda kimseyi gocmen olarak kabul etmemis. Brcok ozgurlugu engelleyen kural gibi bu da 1968 civarinda degismis. Bunlari ogrenince 68 kusagini daha bir seviyorum, ne kadar cok sey 68 yili ve cevresinde degismis degil mi? ABD den baslayarak tum dunyada yankilanan buyuk degisiklikler ve yeni ozgurlukler 68'lilerin eseri. Evet, Yunanlilar diyordum, Avustralya'da sayilari 400,000 civari. Dunyadaki Yunanistan'dan sonra ikinci buyuk Yunan toplulugu burada yasiyor. Sehirlerde caniniz Turk yemegi cekerse yakinlarda bir Turk lokantasi ya da Yunan lokantasi illaki var, dalin birine. Hem yemeginiz yiyin, hem ' bu Turk kahvesi Yunan degil, onun adi sis canim Suvlaki olmaz, ne zamandan beri Baklava Yunan" geyigi yapin. Merak etmeyin karsinizdaki Yunanlida en az sizin kadar cansiperane Yunan yemeklerini savunacaktir. Neyse Avustralya'nin kervan gecmez gobeginde Turk asilli Yunan kahvemizi de hopurdettik, hesabi odeyip cikma zamanidir. Masama bakan garson orta yaslarinda bir Asyali, not defterime aldigim notlara bakip hangi dil oldugunu soruyor. Biraz konusuyoruz, burada dogmus, baska yere yerlesmeyi dusunmuyor. Iki cocugu varmis, arada bir cocuklar isteyince onlari McDonalds'a goturuyormus. " Burada McDonalds mi var?" diyorum. Coober Pedy'de ogleni beklemek mi? Bosversenize, arabada oturup kaidemde nasir olusturmaya calismak daha eglenceli. Lokantadan cikip inle cinin top oynadigi ana caddeden cocuk parkina sapiyorum salincaklarin yaninda icen Aborjinlerin yanindan gecerek hostelime variyorum. Demin gocmenler diyordum, devam edeyim. Son yillarda ekonominin giderek iyi gitmesinden oturu giderek daha cok elemana ihtiyaclari olmus. Simdilerde herkese esit muamele ediyorlar, ozellikle Avustralya'da yatirim yapacak ve is saglayacak kadar paraniz varsa daha da "esit" oluyorsunuz. Ulkede Asyali nufusu 1973'ten sifirken simdilerde milyonu bulmis. Etrafiniza bakinca bir cok kucuk isyerinin sahibi olduklari icin sanki daha da coklarmis gibi duruyor. Bugun Avustralya'lilarin yaklasik beste biri yabanci bir ulke dogumlu, Avustralya her sene ikiyuzbin gocmen almaya devam ediyor. Avustralya is ve tatil programi ( http://www. immi. gov. au/media/fact-sheets/49awhp. htm ) katilan yuzbinlerce yabanci genc isci olmasa Avustralya'nin mahsulleri kaldirmasi mumkun olmayacak. 15-30 yas arasi Avustralya'da hem tatil yapmak hem calismak isteyen gencler icin bu bulunmaz firsat. Yolda bu sekilde Avustralya'yi dolasan pek cok kisiyle karsilastirm. Ozellikle Almanlar ve Ingilizler programa katilmada onder. Alan da satan da memnun: Avustralya ihtiyaci olan ucuz emegi aliyor ve ustelik emekciler paralarini tatil icin harcadigi icin ulkeden para cikmiyor, emekciler memnun bir sene tatil yapiyorlar ve ceplerinden para cikmiyor. Sabah magara-odamda uyaniyorum. Pencere olmadigi icin zifiri karanlik. Hicbir sey goremiyorum. Isigin dugmesi kapinin yanindaydi, bulmak icin kapinin oldugu yere yuruyorum. Hatirladigim yerde kapi yok. Duvari yoklayarak kapi arama calismama devam ederken ayak parmaklarim iki kere orada olmamasi gereken yataklarin ayaklarini hizli ve aci verici bir sekilde buluyorlar. Odada isigi hemen bulamiyorum ama farketmez acidan gozlerimde simsekler cakarken bu garip halime gulecegim geliyor. Oturacagim ama simdi gider keskin bir seyin uzerine falan otururum, neme lazim bu sabah iki parmaga bir de kaide eklemeyelim. Kapiyi bulduktan sonra muzaffer bir sekilde ve parmak acisindan hafif topallayarak yine uzun bir surus icin esyalarimi arabaya tasiyorum. Bes saat sonra Woomera'da duruyorum. Woomera, ikinci dunya savasindan sonra askeri amacli gizli bir kasaba olarak kurulmus. Rusya'nin kendilerine ulasacak nukleer roket yapmasindan cekinen Ingilizler, uzun menzilli roket yapmay girismisler ancak topraklarinda uzereinde insan yasamayan buyuk toprarklar olmadigi icin Avustralya hukumetine roket arastirmasini beraber yapmayi onermisler. Sonucta colun ortasinda varligi gizlenen 6000 kisilik bir kasaba insa edilmis. Calisanlar ulkenin guvenligi icin herkesten uzakta yasamayi ve calismayi kabul ettigi icin hicbir luksten kacinilmamis. Kasabanin kriket/futbol sahasi, yuzme havuzlari, tiyatro binasi, tenis kortlari, buyuk parklari, hayvanat bahcesi halen ayakta. Bugunlerde nufusu sadece 250 ve tiyatrolari halen acik. Gorunen o ki kasabada artik sadece siviller yasadigi halde eski askeri aliskanliklar devam ediyor, kasaba cok temiz ve bakimli. Arada bilimsel ve ticari amacli uzay roketleri halen Woomera'dan gonderilmeye devam ediliyor. Woomera'dan firlatilan nukleer roketlerin kimseye zarar vermemesi icin uzerinde sadece Aborjinlerin yasadigi Maralinga bolgesinde karar kilmislar. Bu bolgede yapilan yuzlerce deneme sirasinda Aborjinlerin bolgede dolasmasina engel olunamamis, zaten o siralar Aborjinler hayvan sayildiklari icin pek kimse umursamamis.1967'de Aborjinlere insan ve vatandas statusu verilmesi ile bolgenin temizlenmeye baslanmasi ayni zamana denk geliyor. 1980'lerde bolgedeki Aborjin nufusta ve temizlemede calisan askerlede yuksek derecede kanser ve radyasyona dayali sorunlar gorulmeye baslanmis. Avustralya hukumeti 1994'te radyasyona maruz biraktigi Aborjinlere tazminat odemeye mahkum olmus. Woomera'nin buyuk turist merkezinde biraz vakit gecirdikten sonra Flinders Siradaglarinin guzel bir kosesi olan Wilpena Pound'u gormek icin direksiyon basina geciyorum. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Melbourne'un merkezi alisveris merkezleri ve ofis binalariyla dolu. Sehrin en yogun ve mesgul bolgesinde sokak kafeleri var. Disarida oturmanin zevkini bilen sehirleri hep sevmisimdir, ozellikle aksamustleri Yarra caddesinde kaldirimda oturup birseyler icerken kosturan insanlari seyretmek zevkli. Melboourne Avustralya'nin spor merkezi. "Avustralya kuralli" futbolun merkezi Melbourne. "Avustralya kuralli" futbol neymis diye merak edip derby maclarindan birini televizyonda seyrettim. Ilk yarim saatte oyunculardan birinin burnu kirildi, bir baskasi sedye ile hastaneye tasindi. Oynamak biraz cesaret isi. Sehirde yaklasik onbes bin Turk ile on kati buyuklugunde Yunan toplulugu da yasiyor, dolayisiyla Turk yemeklerine en fazla on dakika uzakliktasiniz, yakinlarda birsey mutlaka var. Ikiyuzden fazla millet sehirde yasiyor, biz icimizddeki yuzde birden korkup hristiyan rahip oldurelim, gelismis ulkeler daha da gelismenin farkliliklari kabul edip ysatmaya calismak oldugunu anlamislar. Belediye yaptigi duvar reklamlarinda gocmenlerin, farkli etnik yapilardan gelenlerin ekonomiye yaptiklari katkilari vurguluyor. Melbourne'dan gun agarirken cikiyoruz, ilk durak Wilson yarimadasi milli parki. Yaz aylarinda yerli turistler icin gidilmesi gereken ilk on yer listesinde mutlaka yer alan bir park. Parka girince sebebi belli oluyor, yarimada yesillerin arasina saklanmis irili ufakli kumsallarla bezenmis. Kiyi boyunca devam ederek Lake Entrance'a variyoruz. Burasi "Doksan mil plaji"nin baslangicinda kurulmus bir kasaba. Kumsal doksan mil mi bilemem ama gozle sonunun gorulemedigini soyleyeyim. Wilsons yarimadasinda sadece Avustralya'da yasayan Wombat'larla karsilasiyoruz. Sadece ot yiyen buyukce ve toplu bir chow chow kopegi andiran bu canlilarin tek dusmani dingolar. Dingolarda kendileri nden korunmak icin cekilen citin arkasinda olduklarindan Wombatlarin dusmani yok, onun icin yanina gidip basini falan oksarsaniz kacmiyor, sadece ot yerken homurdaniyor. Parkin bir baska sakini ise kirmizi sirtli orumcekler. Hemen her kayanin altinda yuvalari var. Kendilerine saygi ile yaklasalim lutfen yarim saat icinde insani oldurecek kadar zehirliler. Ve zehirlerini sinek avlamak icin kullaniyorlar, bu bir insani oldurmek icin atom bombasi atmaya denk gelen bir fazla silah kullanimi. Melbourne'dan Canberra'ya gecerken Avutralya Alplerinden gececegiz. Alplere yakin bir bolgede harita uzerinde ilginc isimli bir yer var: Suggan Buggan. Harita uzerinde buyuk bir daire ile gosterilmis, yani nufusu buyuk gibi gozukuyor. Kasabaya gelince butun kasaba halkini buyuk bir agacin altinda goruyoruz: elli-elli be yaslarinda bayan. Jane, yani kasabanin tek sakini, elinde cifte sessiz bir sekilde bizi selamliyor. Agaclarin arasinda kayboluyor. Sofore gore Jane buyuk sehirden ve insanlardan sikilip bu kus ecmaz kervan gecmez kasabya gelmis. Eskiden altin cikan kasaba da maden kapaninca kimse kalmamis, simdi sadece sonradan yerlesen Jane var. O da elinde cifte ile dolasiyor, belkide ugramamak en iyisi. Jindabyne kasabasi Alplere gelenlere hizmet vermek icin kurulmus bir yer: kayak malzemesi kiralayan magazalar, oteller ve lokantalar disinda ilginc bir sey yok. Jindabyne'dan baskent Canberra'ya geciyoruz. Canberra, Melbourne ve Sydney kimin baskent olacagi konusunda anlasamayinca ortaya yakin bir yerde sonradan kurulan bir baskent. Duzenli caddeleri, sizi hemen icine alan cok genis yesil alanlari, parali her milletin yapmaya calisacagi mimari gosteristen baska bir seye yaramayacak devlet binalari ve ortada cok buyuk bir yapma golu ile yapay bir goruntusu var. Bu sehirde hemen herkes devlete calisiyor. Ortalama devlet memuru maasinin 65,000 dolar civari oldugu bu sehirde siyah takim elbiseli kadin ve erkekler ogle saati sehir merkezindeki butun lokantalari saat onikide doldurup saat birde bosaltiyorlar. Sehir pek ic acici olmasa da Canberra'daki Milli Muze harika. Avustralya'nin dogasi, gecmisi, olaylar, gelecekle ilgili planlar ve cevre sorunlari etkilesimli sistemler kullanilarak ziyaretcilere anlatiliyor. Canberra'ya sadece bunun icin bile gidilir. Uc hafta boyunca Avustralya'da turistlerin ragbet etmedigi issiz ve sakin bolgelerinden en buyuk sehirlerine kadar sizinle dolastik. Avustralya icin simdilik bu kadar yeter. Hadi Japonya'ya gidelim. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.


Beomeosa tapinagi Busan'in kuzeyinde yer aliyor. 678 yilinda insa edilen bu yapi defalarca onarilmis, birkac kez yanip yeniden yapilmis. Bugunlerde ozellikle haftasonlarinda cok sayida ziyaretci tapinmaya geliyor. Isteyen ziyaretcilerin geceyi rahiplerle beraber meditasyon yaparak gecirebilecekleri bir bolumleri de var. Hem icerdeki iscilik hem de bulundugu yer itibariyla gorulmeye deger bir yer. Bugunlerde ozellikle haftasonlarinda cok sayida ziyaretci tapinmaya geliyor. Isteyen ziyaretcilerin geceyi rahiplerle beraber meditasyon yaparak gecirebilecekleri bir bolumleri de var. Hem icerdeki iscilik hem de bulundugu yer itibariyla gorulmeye deger bir yer. Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.