Montevideo'yla ilk görüşte aşk yaşamak pek de olası değil. O mimarisine vurulmalı Avrupa şehirlerini, otantikliğinden etkilendiğiniz Uzak Doğu ülkelerini ya da "başka bir dünya mümkün mü" diye sorduran Küba gibi ülkeleri falan bir yana bırakın. Montevideo gezisi deneyiminiz hiçbir şekilde bunlar gibi olmayacak. Aksine, ilk gördüğünüzde pek de etkileyici olmadığı kanısına varma ihtimaliniz çok yüksek. Fakat sonra acayip bir şey olacak, insanlarla tanışmaya, konuşmaya, etrafınızı gözlemlemeye başlayacaksınız. İşte o zaman işler değişecek. Tamam diyeceksiniz, burayı seveceksem taşından toprağından, müzesinden, binasından ötürü değil, başka sebeplerden ötürü seveceğim. Henüz oralara ayak basmadıysanız bu cümleler sizin açınızdan oldukça soyut olabilir. O sebeple sizi Uruguay'ın düzenini, sistemini ve insanlarını anlattığımız yazımıza alalım ki neden bahsettiğimiz biraz daha anlam kazansın. Hazır Uruguay'a kadar gitmişken başka bir şehre daha geçmek isterseniz dünyanın en şirin şehirleri listesine her türlü ekleyeceğimiz Colonia Del Sacramento rehberimize de bakabilirsiniz. Ardından beraber Uruguay övmeye başlayabiliriz. Burada konumuz başka, buyursunlar, Montevideo Gezi Rehberi ellerinizden öper! Uruguay'da Yaz: Uruguay'da yaz ayları, yani Aralık-Ocak-Şubat dönemi gayet sıcak geçiyor. Hatta bu üçlüye Kasım ve Mart aylarını da katabilirsiniz. Biz de şehri bu dönemde ziyaret ettiğimiz için kesin bilgi verebiliriz, sıcaklık gün içinde 30'lu derecelere kadar ulaşıyor ve yer yer bunaltıcı olabiliyor. Ancak akşamüstü saatlerinden itibaren hava genellikle biraz daha serinliyor ve üzerinizde hırka ile dolaşacağınız noktaya gelebiliyor. Dolayısıyla yaz döneminde gitmenizi tavsiye edebiliriz. Yaz tatili döneminde gitmiş olduğunuz için şehrin bir tık daha boş olmakla birlikte, birçok mekanın kapalı çıkabileceğini de hatırlatalım. Şayet bu dönemde Uruguay'a ayak basmaya kararlıysanız Güney Amerika genelinde bayağı ünlü bir "parti şehri" olarak bilinen Punta del Este'ye geçebilirsiniz, çünkü "NEREDE ULAN BU MONTEVIDEO HALKI" diye sinirlendiyseniz tam olarak orada olduklarını söyleyebiliriz. Uruguay'da Kış: Uruguay'ın her daim sıcak ve güneşli olduğu gibi bir rivayet ortaya çıkmış. Kim çıkardıysa onu gelsin buraya efendi gibi yüzümüze söylesin. Öyle bir şey yok arkadaşlar. Haziran, Temmuz, Ağustos döneminde sıcaklık 10 derecelere kadar düşüyor, kışlıklar çıkıyor, yazlıklar HURÇLARIN içine koyuluyor, Uruguay'lı genç delikanlılar annelerinin ısrarlarıyla hurçları dolapların tepelerine kaldırıyor. Oradayken öğrendiğimize göre çok kışlar çok yağışlı geçmemesine, hatta bol bol gün ışığı almalarına rağmen coğrafi konumları itibarıyla soğuk bayağı ciddi hissediliyormuş. Dolayısıyla yanınıza alacağınız kıyafetleri ona göre seçmekte fayda var. İlkbahar & Sonbahar Dönemi: Ara dönemler Montevideo'yu ziyaret etmek için iyi bir fikir olabilir. Ancak bu dönemlerde yağış olma ihtimali yaz ve kış dönemlerine kıyasla daha yüksek olduğu için yanınıza şemsiye alsanız iyi edersiniz. Yaz döneminde bile akşamları biraz serin olduğunu söylemiştik, bu sebeple ara dönemlerde akşamları daha da serin olabilir. Anlaşılır olması açısından para birimini Uruguay pezosu olarak değil Amerikan doları olarak yazıyoruz. Eğer kontrol ettiyseniz fark etmişsinizdir, Türkiye'den Montevideo'ya direkt uçuş yok. Dolayısıyla aktarmalı seçenekleri değerlendirmek zorundasınız, ki bayağı uzun bir uçuş olacağını düşünürsek aktarma yapmak pek de fena olmuyor, en azından uçağın içinden çıkıp şöyle bir yürüyüp dolanmış oluyorsunuz. Bu noktada birkaç seçeneğiniz var. Ben bildiğimden şaşmam diyorsanız THY'nin Buenos Aires uçuşu ile kıtaya ayak basacak ve ardından Buenos Aires'ten deniz otobüsü aracılığıyla Montevideo'ya geçecekseniz. Ya da başka havayolu şirketlerine güvenerek Avrupa'ya ulaşıp oradan Montevideo'ya direkt uçuşu olan şehirlerden birinden uçacaksınız, o noktada tercih sizin. Eğer Buenos Aires'ten deniz otobüsü kullanacaksınız 2 ana firma Buquebus ve Seacat. Bazı seferleri direkt Montevideo'ya giderken bazıları da Uruguay'ın başka bir şehri olan Colonia del Sacramento'ya uğrayarak Montevideo'ya geçiyor. Saat ve fiyat durumuna göre karar verebilirsiniz. Benim Buenos Aires ile hiç işim yok diyorsanız ve Güney Amerika'da başka bir şehirden Montevideo'ya ulaşmak istiyorsanız, bizim sık sık kullandığımız LAN Airlines aracılığıyla Montevideo'ya geçebilirsiniz. Montevideo büyük bir şehir değil. Ayrıca gezip göreceğiniz yerler çoğunlukla birbirine yakın. Dolayısıyla birçok turistik noktayı birinden diğerine kolaylıkla yürüyerek keşfedebilirsiniz. Ancak elbet toplu taşıma kullanmanız gereken anlar olacak. Bu noktada ulaşım ağının gayet iyi olduğunu ve geç saatlere kadar çalıştığını da söylersek sizi daha da rahatlatmış oluruz herhalde. Otobüs: Şehrin neredeyse her noktasına otobüs ile ulaşabilirsiniz. Nereden bilet alacağım kargaşasını yaşamanıza da gerek yok çünkü otobüse bindiğinizde şoföre ödeme yapabiliyorsunuz. Taksi: Taksi konusun Güney Amerika genelinde "aman binmeyin KAÇIRIP TÜM ORGANLARINIZI ALIRLAR" falan gibi bir söylenti olsa da, Uruguay her konuda olduğu gibi bu açıdan da bir tık daha güvenli. Üstelik kesinlikle pahalı değil, dolayısıyla rahat rahat kullanabilirsiniz. Taksici ile müşteri arasında bir cam bulunmasını yadırgayabilirsiniz, biz de yadırgadık çünkü kendimizi içeri tıkılmış gibi hissettik. O da gerek taksicinin, gerekse müşterinin güvenliği için yapılmış bir uygulama-imiş ve işe yaradığını da söylüyorlar, artık ona da hep beraber alışacağız. Montevideo'da nerede kalacağınız konusunda aslında iki seçeneğiniz var. Ya şehir merkezinde, yani Centro'da kalacaksınız, ya da Pocitos bölgesinde. Dediğimiz gibi, burası büyük bir şehir değil, ayrıca gezip göreceğiniz yerler ve yiyip içeceğiniz mekanlar da çoğunlukla bu iki bölgeye dağılmış durumda. Bize kalırsa mantıklı olan Pocitos tarafında kalmak ve bunun birkaç sebebi var. Birincisi burası Montevideo'nun en güvenli bölgesi olarak biliniyor. Evet tamam, Uruguay diğer Güney Amerika şehirleri içinde en güvenlisi olarak nam salmış olabilir, ancak yine de özellikle Centro tarafında akşam vakti Pocitos'a kıyasla daha çok sıkıntı çıkıyor, çünkü turist avlamak için en uygun bölge burası. İkincisi hoşunuza gidebilecek restoran ve barlar çoğunlukla Pocitos tarafında yoğunlaşıyor. Centro'dakiler ya turistik, ya da belli bir saatten sonra kalabalık Pocitos ve Rambla taraflarına yöneldiği için kapanıyorlar. Ayrıca Montevideo'da ulaşım meselesi de gayet rahat olduğu için istediğiniz zaman Pocitos tarafından merkeze kolaylıkla ulaşabilirsiniz. Biz ev kiralama geleneğimizi bozmadık ve Montevideo'da pek şahane seçeneklere denk gelemediğimiz için "kötünün iyisi" tadında diyebileceğimiz Merit Montevideo Apart & Suites'te kaldık. Hayallerimizin evi olduğunu söyleyemeyeceğiz ama lokasyon, ulaşım ve hijyen açısından gayet başarılıydı. Ayrıca hem dairelerin kendi balkonu, hem de en üst katta tatlı bir teras ve çalıştığından biraz şüphe ettiğimiz bir jakuzi var. Selam çiftler, selam.......... Montevideo'da gezilecek yerler öyle uzayıp giden bir liste halinde değil, aksine eğer şehri yalnızca turistik açıdan tanımak niyetindeyseniz 2 günde bayağı bir iş başarabilir, ortamlarda "Montevideo mu? Montevideo benim göbek adım...." şeklinde kasım kasım kasılabilirsiniz. Hep söylüyoruz, hep de söyleyeceğiz, Uruguay'ı tanımak ve sevmek istiyorsanız buranın taşına, toprağına, mimarisine, müzesine değil, insanlarına yöneleceksiniz. İnsanını tanıdıktan sonra Montevideo'nun -maalesef- o kadar da etkileyici bir şehir olmayışı hiç de umurunuzda olmayacak zaten. Böyle konuşuyoruz diye Montevideo gezi rehberi yazıp Montevideo'da gezilecek yerleri anlatmadan geçmeyeceğiz tabii ki. Plaza Independencia, İngilizcesiyle Independence Square, Montevideo'nun kalbi ve en turistik bölgesi. Zaten turisti pek de bol olmayan Montevideo'da var olan tüm turistlerin de esrarengiz bir güç tarafından buraya çekildiğini düşünebilirsiniz. Meydanın en ilgi çekici binası kesinlikle Palacio Salvo. Evet o yüksek ve şahane mimarisi olan binadan bahsediyoruz. Bina otel olarak tasarlanmış, ancak günümüzde çoğunlukla ofislerden oluşuyor. Meydanın tam ortasında yer alan mozole, Artigas'a ait. Artigas Uruguay'ın ulusal kahramanı, atası ve kurucusu olarak biliniyor, haliyle en ünlü meydanlarının tam orta yerine de mozolesi yerleştirilmiş. Meydanın şehrin en merkezi noktalarından biri olduğunu düşünürsek, tabii ki şehrin birçok önemli ana caddesi de buraya çıkıyor. Bir tarafı şehrin en ana caddesi olarak kabul edilebilecek Avenida 18 de Julio'ya uzanıyor, diğer tarafı ise çok yüksek ihtimalle yolunuzun birkaç kez düşeceği Sarandi'ye. Eğer Buenos Aires Caddesi tarafına gidecek olursanız da Uruguay'ın en eski ve önemli tiyatro binası olan Teatro Solis'i görebilirsiniz. -Sarandi 349'da yer alan Jacinto Cafe'yi hem kahvaltı, hem öğlen atıştırmalığı için tercih edebilirsiniz. Aynı zamanda para bozdurma işlerinizi de Sarandi üzerindeki yerlerden halledebilirsiniz. -Yine Montevideo'da yeme içme meselesine değinecek olursak Sarandi 460'ta yer alan Estrecho'ya yolunuzu mutlaka düşürün. Mekan yalnızca öğlen 12:00-16:00 arası açık ve menüsü her gün değişiyor. Bayağı kalabalık oluyor ve herhangi bir masa düzeni yok, taburelere oturup hızlıdan bir öğle yemeği yiyorsunuz. Güzel ve lokal ortam, seversiniz. Plaza Independencia'dan Sarandi tarafında doğru basıp gittiniz mi varacağınız bir diğer meydan Plaza de la Constitucion. Kafanız karışmasın burası aynı zamanda Plaza Matriz adıyla da biliniyor. Genelde kalabalık, yaşlılar ortadaki yeşil alanın içine yerleştirilmiş banklarda oturuyor, sağda solda ortama neşe katan sokak müzisyenleri ve evet Uruguay'ı seviyoruz diye gizlemeye çalışmayacağız, köşeleri kapmış uyuyan evsizler. Bu meydanın en dikkat çeken yapısı ise tabii ki Montevideo Metropolitan Cathedral. İlginizi çekerse içine girip gezebilirsiniz. Efenim Uruguay'lı sanatçıları tanımakta bizim gibi ısrarcıysanız daha gitmeden en ünlülerinden birinin Torres Garcia olduğunu çözmeyi siz de başarmışsınızdır. Kendileri dünya çapında ses getirmiş bir sanatçı olduğu için daha önce başka ülkelerde başka eserlerini de görme fırsatı yakalamıştık, ancak yalnızca ona özgü bir müze ziyaret etmişliğimiz olmadığı için buraya da bayağı büyük bir heves içinde gittik. Müze pek de büyük değil. Sanıyoruz aslında 7 kattan oluşuyor ancak yalnızca 3 katı sergi alanı olarak kullanılıyor ve maalesef audio guide ya da İngilizce açıklamalar da bulunmadığı için Garcia'nın hayatına dair anlatılanları da kavrayabilmeniz pek olası değil. Yine de ziyaret etmeye değer diye düşünüyoruz. Soyut çalışmalarının yanında tarihe damgasını vurmuş ünlü düşünür, kişi ve sanatçıların portrelerini çalıştığı bölümü gözden kaçırmayınız! -Adres: Sarandi 683 10:00-18:00 arası açık. Müzenin hemen karşı sokağında kalan Bacacay adlı sokakta yer alan Cafe Bacacay, Eduardo Galeano, Jose Mujica gibi isimlerin sık sık ziyaret ettiği bir kafe. Kafenin sahibi ile çekinmeden konuşabilirsiniz, bize Galeano'nun eskiden hep hangi masada oturduğunu, Mujica'yla ilgili anılarını falan anlattı, gayet tatlı ve konuşkan bir adam. Mujica buraya genelde haftada 1-2 kez uğrarmış ve çoğunlukla eşi ile gelirmiş. Bir köşeye oturup gazetesine gömülürmüş ancak özellikle başkan olduğu dönemde yanına konuşmaya, tanışmaya geleni de çok oluyormuş, hiçbirini de reddetmezmiş. Nasıl sevmeyelim bu adamı ULAN? Neyse. Bu arada böyle isimlerden söz edince kafeyi gözünüzde bayağı havalı bir yer olarak canlandırabilirsiniz, lakin hiç de öyle değil, gayet de özelliksiz bir kafe. Uruguay'ın tarihine dair bir şeyler öğrenmek niyetindeyseniz siz de bizim gibi Ulusal Tarih Müzesi'ne yolunuzu düşürmek isteyeceksiniz. Ancak çok yüksek ihtimalle karşınıza bir sürü adres çıkacak, kafanız karışacak, hangisine gideceğinizi bulmaya çalışırken etrafınızdaki insanlara müzenin yerini sorunca daha da kafası karışmış insanlarla karşılaşacaksınız ve süreç pes etmenizle sonuçlanacak. Bu durumun başınıza gelmemesi için biz bu süreci sizin adınıza yaşadık ancak pes etmedik ve ana binanın hangisi olduğunu keşfetmeyi başardık, Casa de Rivera! Müzeye giriş ücretsiz, ancak bu noktada da ortaya daha da hüzünlü bir durum çıkıyor, müzede İngilizce namına hiçbir şey yok. Hal böyle olunca kendinizi ortalıkta aylak aylak dolaşıp "bu abi kim olabilir acaba" tartışmalarına girerken falan buluyorsunuz. Gidip görürseniz ve İspanyolcanız varsa dönünce bize de nedir ne değildir anlatın lütfen. Rambla Montevideo'nun sahil şeridine verilen isim. Aslında bayağı geniş bir alanı kapsıyor, Montevideo'yu çevrelediğini bile söyleyebiliriz, ancak özellikle halk arasında popüler olan kısmı Ciudad Vieja, yani Old Town civarına yakın olan kısımları olarak kabul edilebilir. Burada gündüzleri koşan, paten yapan, matesiyle ortalıkta takılan, yürüyüşe çıkmış bir sürü insanla karşılaşabilirsiniz, bu alanı son derece aktif bir şekilde kullanıyorlar. Eğer Pocitos tarafına doğru kaptırıp gidecek olursanız Rambla'nın insanların yüzdüğü, güneşlendiği, plajda bayıldığı kısmına geleceksiniz. Eğer ilginizi çekerse burada sağına soluna tırmanıp fotoğraf çektirebileceğiniz "Montevideo" yazısı da burada yer alıyor. Rambla'nın Pocitos tarafı akşamları da gayet hareketli. Gençler gruplar halinde oturuyor, aileler dondurma yiyerek ve tabii ki mateleriyle ortalıkta dolanıyor falan, bayağı Türkiye'nin güney kesimi terk bir hale dönüşüyor yani, öyle tatlı bir ortam. -Buranın çok ıssız ve karanlık taraflarına gitmenizi pek önermiyoruz. Çünkü özellikle akşamları yoğun bir evsiz ve sarhoş abi popülasyonu da oluyor. Zaten kalabalık taraflarında da genellikle polisler dolanıyor. Pocitos Montevideo'nun "üst kesiminin" yaşadığı bir bölge olarak biliniyor. Tabii ki Uruguay genelinde bizde olduğu gibi çılgın bir uçurum yok, ancak yine de insanın bulunduğu her yerde kontrolsüz bir sınıf ayrımı oluştuğu için burada da hiç olmadığını söyleyemeyeceğiz. Burası gerek konaklama, gerek akşam vakit geçirme açısından en mantıklı bölgelerden birisi. Aynı zamanda suyu pek "çekici" görünmese de insanların yüzdüğü, güneşlendiği, plajda voleybol oynadığı alan da tam olarak Pocitos'ta yer alıyor, bu sebeple özellikle yaz döneminde daha canlı bir bölge olduğunu söyleyebiliriz. - Çok ilgimizi çekiyor olmasına rağmen bir türlü vakit ayıramadığımız, modern sanat ağırlıklı iki müze Museo Arte Contemparaneo ve El Museo Nacional de Artes Visuales'e yolunuzu düşürebilirsiniz. - Montevideo'nun en büyük şehir parklarından biri olan Parque Rodo'ya uğrayabilirsiniz. Biz civarında şöyle bir dolandık, içinde tatlı bir göl de var, bot kiralamalı işlere falan bile girişebilirsiniz. - Mimarisi pek etkileyici olan Palazzo del Parlamento'yu gezebilir, "Vay be, buraya girerken güvenlik aramasından geçmedik, helal olsun" konuşmaları yapabilirsiniz. İlginizi çekiyorsa rehberli turlar da mevcut. - Eğer Montevideo'da alışveriş yapmak gibi bir niyetiniz varsa tüm şehrin yaptığı gibi siz de çaresizce Montevideo Shopping Center'a gideceksiniz. Biz yakınındayken Forever 21'e uğramak için şöyle bir girdik. Çünkü 20'li yaşlarında beyaz bir kız olmak bunu gerektirir. - Uğrayamadık, uğrayıp geri bildirim yaparsanız seviniriz, şehir kütüphanesi Biblioteca Nacional de Uruguay, Av. 18 de Julio üzerinde yer alıyor. Montevideo'da ne yiyeceksiniz? Et, et, et ve tabii ki ET. Arkadaşlar bu konuda iyi olduklarını bildikleri ve elde de etten bol bir şey bulunmadığı için gerçekten sabahtan akşama kadar et tüketiyorlar. Sevgili vegan ve vejetaryen dostlarımız, burada sizi zor günler bekliyor. Gerçi burada bol bol soya da yetiştiriliyor, belki oradan kurtarırsınız. Et seviyorsanız Montevideo'da sırtınız yere gelmez, her türlü çeşidine gömülün gitsin. Bunun için Arjantin'e gittiyseniz oradan da tanıdık gelecek Parilla'lara, yani oralara özgü lokal et restoranlarına gideceksiniz ve mutlu mesut günler geçireceksiniz. Aşağıda size bu konuda öneriler vereceğiz. Uruguay sınırları içinde asla kaçamayacağınız ve çok yüksek ihtimalle ilginizi çekecek bir diğer şey ise tabii ki Mate. Mate tadı yeşil çaydan hallice olan bir bitki ve Uruguay, Arjantin, Brezilya'nın güney kesimleri tarafında deliler gibi tüketiliyor. Bakın deliler gibi derken hiç abartmıyoruz. Uruguay'da genç, yaşlı hatta yer yer çocuk fark etmeksizin çok büyük bir kesim mate içmek için sabahtan akşama kadar ellerinde termos ve mate bardağı ile dolaşıyorlar. Neden öyle dolaşıyorlar peki? Çünkü mate öyle demleyip bir çırpıda bardağa koyabildiğiniz bir çay çeşidi değil. Mate bardağının içine bitkiyi yerleştirdikten sonra az az su koymanız ve biraz bekleyip öyle içmeniz gerekiyor, aksi takdirde bitki yanıyor ve tadı kötü oluyor-imiş. Hal böyle olunca herkes elde termos, bardak dolaşmaya başlamış. İşin komik yanı gittik sorduk, kardeş siz neden bunu oturup içmiyorsunuz, neden üşenmiyorsunuz taşımaya, biz de çok çay içiyoruz, tuvalette çay içen bile var, ama en azından oturup içiyoruz dedik. Yok dediler, Brezilya'da oturup içenler varmış, ama biz böyle içiyoruz. Zaten ilerleyen günler boyunca da bahçe sularken koltuk altında termos, elinde mate bardağı sulayan, otobüs kullanırken bir yandan mate yudumlayan, plajda yürürken termoslu, mateli dolaşan yüzlerce insanla karşılaştık ve bizim için de normalleşmeye başladı. Özetle, mateyi deneyin, en azından neyin bu kadar bağımlısı oluklarını da öğrenmiş olursunuz. Mercado del Puerto: Parilla arayışına girmek yerine çeşit çeşit versiyonunu bir arada bulacağınız bir yere gitmek isterseniz Mercado del Puerto sizi paklar. Evet turistik, evet kalabalık ve evet içerisi her daim et piştiği için çok sıcak. Ancak yemek yemeseniz bile ortamı görmek için mutlaka uğrayın. La Otra: Parilla ısrarımız bitmek bilmiyordu. Çünkü bizce La Otra bu konuda çok iyi! Yalnızca bize öyle gelmemiş olacak ki, burası şehrin iyi restoranlarından biri olarak kabul ediliyor ve burada yiyip de sevmediğimiz bir şey olmadı. Milajo: Et yemekten sıkıntılar basarsa imdadınıza kim yetişir? Tabii ki İtalyan mutfağı. Uruguay'da ne işi var demeyin, Milajo bu işte gayet iyi. Üstelik çalışanları çok sempatik ve pek iyi İngilizce konuşamıyor olmalarına rağmen verdikleri çaba nedeniyle yanaklarını sıkasınız geliyor. Cafe Brasilero: Buraya ya gideceksiniz, ya gideceksiniz. Eduardo Galeano'lar Mujica'lar gitmiş, günlerini geçirmiş, biz mi gitmeyeceğiz? İşin o kısmı bir yana, hem ortam çok sevimli, hem yemekleri lezzetli, hem de şehir merkezinde öğlen molası için bizde daha tatlı bir alternatif yok. Duvarlardaki fotoğraflara bakmayı unutmayın! Tandory: Özellikle akşam yemeği için şehirdeki en iyi alternatiflerinizden biri kesinlikle Tandory. Merak etmeyin, yine et yemek zorunda değilsiniz. Bir de küçük bir not, buraya mümkün olduğunca geç saate rezervasyon yapın ki bomboş bir ortamda yemek yemeyin. Bar 62: Akşam ne yapsam, ne etsem derdine düştüyseniz Bar 62 iyi bir seçenek. Tek problemi her daim çok kalabalık olması ve garsonlarının çoğunun İngilizce konuşuyormuş gibi yapan ama aslında ortaya karışık bir dil konuşan kişiler olmaları. Yer bulmak için biraz uzun süre beklemeniz gerekebilir. Le Fleur: Mercado del Puerto'nun yakınlarında küçük, tatlı bir kafe. Mekanın sahipleri çok tatlı bir çift, oturup saatlerce muhabbet ettiğinizi havanın kararmasıyla anlayacağınız tipte insanlar diyelim, siz anlayın. Kafelerinde de kahve ya da akşamüstü birası için mola verebilirsiniz. Önerileriniz için çok teşekkür ederim. Bir kaç mekan dışında yeme-içme mekan önerileriniz çok başarılıydı. Hemen hemen hepsini denedim ve kesinlikle bir pişmanlık yaşamadım. Ayrıca gezimin çok başarılı, rahat, kolay ve sıkıntısız geçmesini sağladınız. Montevideo'ya yolu düşecek arkadaşlara kesinlikle bu bölümde yazılan rehbere uymalarını tavsiye ederim.


Şili'nin başkenti Santiago, hava kirliliği bol olan kalabalık, kaotik, fazla sayıda gökdelen barındıran ve dünyanın birçok başkenti ile benzer özellikler taşıyan kozmopolit bir şehir. Özellikle sonradan gelişmiş bölgelerine ayak bastığınızda resmen bir Amerika simülasyonun orta yerindeymiş gibi hissediyorsunuz. Öyle ki, bazen Güney Amerika'da olduğunuzu anımsatan tek şey ortalıkta yüksek sesle İspanyolca konuşan insanlarmış gibi geliyor. Santiago'nun Amerika'ya olan benzerliği ve modern, düzgün bir yapıda gelişmiş olması, Şili'nin tarihini incelediğinizde çok da şaşırtıcı gelmeyebilir. Zira 1973-1990 yılları arasında Amerika desteğiyle darbe girişiminde bulunan diktatör Pinochet'in şehrin değişiminde de büyük bir etkisi olmuş. Konudan alakasız olarak, şehrin gelişiminde büyük bir etken de depremler. 8.6 şiddetinde bir depremin insanlar tarafından anormal kabul edilmediği bir ülkede binaları düzgün yapmak bir seçenek değil. Yukarıdaki paragrafı okuduğunuzda Santiago'yu sevmediğimiz izlenimize kapılmış olabilirsiniz ama durum aslında hiç de böyle değil. Evet Santiago hayalimizdeki otantik Güney Amerika deneyimini yaşatmamış olabilir ama bu bizi birçok yönüyle mutlu etmediği anlamına da gelmiyor. Lafı fazla uzatmayalım; karşınızda Santiago Gezi Rehberi! Başlamadan gelen not: Şili yeme içme notlarına ayrıca ele aldık, onlar için sizleri şuraya alalım. Ayrıca Santiago Gezi Rehberi dışında Buenos Aires, Colonia del Sacramento, Montevideo da ilginizi çekiyorsa sizin için hazırladığımız devcileyin Güney Amerika dosyasına göz atabilirsiniz. Bu soruyu düşünmek, küçükken art niyetli arabozucu akrabalarınızın size zulmetmek için "anneni mi daha çok seviyorsun babanı mı" diye sorduğunda cevap vermeye çalışmanın yarattığı sıkıntıyı tekrar yaşatabilir. Çünkü Santiago'da, daha doğrusu Şili'nin genelinde yaz kış apayrı aktiviteler bulmak ve hepsinden ayrı ayrı keyif almak mümkün. İlkokulda herkes dersi dinlerken siz elinize uhu sürüp soymakla uğraştıysanız biz bir kez daha hatırlatalım; Kuzey Yarımküre'de kışken, Güney Yarımküre'de yaz oluyor. Aşağıdaki başlıkları da da Güney Yarımküre'nin mevsimlerine göre detaylandırdık. Yaz: Sabah erken saatlerde dışarı çıkıldığında üşüten, bir iki saat sonra sıcaktan kavuran, akşam saatlerinde güzel bir serinlik yaşatan bir mevsimler karmasına hoşgeldiniz. Hiçbir şey anlamamış olabilirsiniz, biz de anlamadık. Demek dağların içinde olunca böyle oluyormuş. Şili'nin yazı, Arjantin ve Uruguay'ın yazlarına göre çook daha bunaltan sıcağıyla biliniyor. Ancak yukarı da bahsettiğimiz üşüme durumları için burada her daim ince bir hırka taşımanızda fayda var. Özellikle Valparaiso taraflarında denize girmek ya da Türkiye'de sevdiğiniz ya da sevmediğiniz insanları bikiniyle paylaştığınız fotoğraflarla çıldırtmak gibi bir niyetiniz varsa bu dönemi seçmek sizin için mantıklı olabilir. Bu dönemde lokaller daha yazlık noktaları tercih ettiğinden şehir normal dönemlere göre daha az kalabalık oluyor ama turistler tarafından en çok tercih edilen dönem olduğu için uçak bileti ve konaklamanın daha pahalı olduğu gerçeğini de hatırlatalım. Instagram'da güzel günler sizi bekliyor. Kış: Snowboard ve kayak tutkunu olan biriyseniz, kayağa gitmek için sabırsızlanıp, Google'a her gün "Uludağ'da kar kaç cm" yazacak hallere düştüyseniz Şili tam size göre. Biz Türkiye'de yazın sıcaklardan konserden yeni çıkmış Beyonce gibi terlerken, hadi ulan havalar soğusun artık diye kışı iple çekerken siz Şili'de kayak yapıyor olabilirsiniz. Kayak yapmayacağız ama yine de Santiago'yu gezeceğiz diyorsanız kışları şehirde oldukça soğuk geçiyor, bunu da aklınızda bulundurun. Sonbahar & İlkbahar: Ara sezonlar şehri gezmek için en ideal hava durumunun olduğu dönem. Üstelik fiyatlar daha makul ve Şili'nin daha kuzeyine Atacama Çölü'ne doğru yol almak gibi bir niyetiniz varsa hava sıcaklığı çok daha katlanabilir bir durumda oluyor. Yine de bu dönemde hava dengesiz olabilir, yani her duruma göre kılık kıyafet götürmekte fayda var. Henüz İstanbul'dan Santiago'ya direkt bir uçuş olmadığı için, Güney Amerika gezinizde ilk destinasyonunuz burası olacaksa pek bir çareniz yok, aktarmalı uçacaksınız. Aslına bakarsanız aktarmalı uçuşun da bazı avantajları var tabii. Çünkü direkt uçuş öyle uzun sürüyor ki, hareketsizlikten vücudunuzdaki kan dolaşımının yavaşladığını hissediyor, ağzınız açık uyumaktan diliniz damağınız kuruyor ve belli bir süreliğine hayata küsüyorsunuz. Dolayısıyla duruma iyi tarafından bakacak olursak, aktarma yaparak en azından bir süreliğine hava değişimi yaşıyor, bir kendinize geliveriyorsunuz. Avrupa'daki birçok havayolunun Santiago'ya uçuşu var, dolayısıyla bir Avrupa şehrini baz alarak planlama yapabilirsiniz. Bu noktada bir hatırlatma yapalım, aktarmalı uçuşlarda aktarma yapacağınız şehirde 24 saatte kadar duraksayabiliyorsunuz. 24 saat havaalanında duracaksınız demiyoruz tabii, eğer vizeniz uygunsa, o şehirde 1 gece kalarak farklı bir şehir görme şansına da sahip olabilirsiniz, bizden söylemesi. Bir başka seçenek de, ve bizce en mantıklı seçenek, İstanbul'dan Buenos Aires'e direkt uçarak orada birkaç gün geçirdikten sonra Santiago'ya geçmek. Bu noktada yerel bir havayolu kullanmanız gerekecek, onun için de LAN Airlines'e bir göz atabilirsiniz. Kendisinin Buenos Aires'in 2 farklı havaalanından da günün birçok saatinde Santiago'ya uçuşu var. Biz ücret konusunda işimizi garantiye almak için havaalanın çıkış noktasında bulunan TaxiOficial standından bir taksi ayarladık. Bu şekilde önceden sabit bir ücret ödeyerek kazıklanma ihtimalinizi ortadan çıkarmış oluyorsunuz. Şili'deki genel olarak taksiler konusunda herhangi bir sıkıntı çekmedik ama çok da güven vermediklerini söylemeden geçemeyeceğiz. Bizce çok da atraksiyona girişmenin bir anlamı yok. Ücretler gideceğiniz bölgeye göre 25-35 Amerikan doları arasında. Ücreti ödemeden açık adresi mutlaka göstermeyi unutmayın. Santiago'da gün içinde yürüyerek veya metroyla, gece saatlerinde ise bir takım bölgelerde yürüyerek ya da taksiyle gitmek istediğiniz yere kolayca ulaşabilirsiniz. Bu noktada aklınıza güvenlik konusu takıldıysa az biraz sabredin, aşağıda onu da detaylandıracağız. Metro ağı oldukça geniş ve çözmesi çok kolay. Aşağıda açıkladığımız Santiago Gezilecek Yerler listesini baz alırsanız, yeşil ve kırmızı hatlar dışında bir metro kullanmanıza gerek yok. Metronun tek kullanımlık ücreti günün saatine göre 0.80 ve 1 Amerikan doları arasında ve biletleri her metro istasyonunda gişelerde satılıyor. Metro hattı değiştirecekseniz tekrar bir bilet almanız gerek yok. Sabah ve iş çıkışı saatlerinde metro, metrobüsten hallice bir durum alıyor, mümkünse bu saatleri es geçerseniz yolculuğunuz çok daha konforlu geçebilir. Taksi konusuna gelince. Santiago'daki güvenlik ve taksi konularını araştırmaya teşebbüs etmiş bulunduysanız çoktan türlü türlü korku hikayeleri okumuş olabilirsiniz. Evet buradaki taksi şoförlerinin Güney Amerika'da gezdiğimiz diğer destinasyonlara kıyasla daha antipatik olduğunu söyleyebiliriz. Ancak biz herhangi bir sıkıntı veya kazıklanma durumu ile karşılaşmadık. Ayrıca taksi kullanmak çok ucuz. Türkiye'dekilerden daha beter kullanmaları konusunda bir sıkıntınız yoksa taksi kullanmak konusunda herhangi bir tedirginlik yaşamanıza gerek yok. Yine de size bir OitheBlog tavsiyesi, eğer mümkünse gittiğiniz mekandan ya otelinizden taksi çağırırsanız en azından düzgün bir taksi kullanma ihtimaliniz daha yüksek olur. Santiago birçok bölgeye ayrıldığından, şehrin çok büyük olduğuna dair bir izlenime kapılabilirsiniz. Yapacağınız birçok aktivite şehrin her bir yanına dağılmış durumda, ancak bölgeler arası mesafeler haritada göründüğü kadar birbirinden uzak değil, metro ağı çok geniş, taksiler çok ucuz ve oldukça düz ayak bir şehir olduğu için de yürümeye çok müsait. Kafanızda And Dağlarının neredeyse içinde konumlanmış bir şehrin çok tepeli ve tırmanmalı olduğunu canlandırma ihtimalinizi yüksek bulduğumuz için düz ayak olduğunu vurgulamak istedik. Dolayısıyla Santiago'da konaklama konusuna girizgah yaptığınızda ulaşımdan çok, nasıl bir bölgede kalmak istediğinize karar vermelisiniz. Meydanlara müzelere daha yakın bir yer mi arıyorsunuz, bohem yerler mi, daha şatafatlı gece hayatının olduğu bölgelere mi yönelmek istiyorsunuz, ya da daha modern, nezih bir bölgede güvende olmak mı? Aslında burada çok önemli bir detaya parmak basıyoruz ancak bu konunun ayrıca ilginizi çekeceğini düşündüğümüz için konuyu aşağıdaki başlık altında detaylandırdık. Las Condes Santiago'nun sonradan gelişen, gökdelenleri ile meşhur, hatta New York'a benzetilmesinden ötürü lokaller tarafından Sanhattan lakabı takılmış nezih bölgelerinden biri. Alışveriş, bol restoran ve kafe seçeneği ve güven içinde olmak istiyorsanız burası tam size göre olabilir. Çok büyük bir bölge olduğundan, hem hareketlilik içinde hem de metroya yakın olmak istiyorsanız Tobalaba metro istasyonu civarında bir konaklama seçebilirsiniz. Buradan şehre metro yaklaşık 15 dakika sürüyor. Providencia, Las Condes ve merkez arasında kalan, yine bol restoran ve kafeli, sosyal açıdan gayet aktif bir bölge. Yalnızca Las Condes'e kıyasla daha az modern görünümlü denilebilir. Zaten Las Condes'e kıyasla İstanbul da dahil birçok yer daha az modern görünümlü, orası ayrı mesele. Las Condes'e göre merkeze daha yakın olması da bir tercih sebebi olabilir tabii. Ulaşım açısından birçok metro durağı olması kolaylık sağlıyor ancak Las Condes'in ana istasyonları ile aynı hatta olduğu ve aralarında metro ile 5 dakika olduğu için hayatınızda çok da büyük bir şey değiştirmeyecek. Yukarıda da söz ettiğimiz Tobalaba metro istasyonu, Providencia ve Las Condes arasında bir noktada kaldığından bu iki bölge arasında kararsızlık yaşıyorsanız mantıklı bir seçenek olabilir. Vitacura buraların zenginli, şatafatlı gece hayatının ve alışverişin bulunduğu bölgesi. Las Condes'ten başlayan ve taa buralara uzanan Avenida Vitacura üzerinde birçok mekan ve mağaza bulunmanız mümkün. Ancak diğer bölgelere kıyasla ana metro hattının dışında bir noktada kaldığı için bir turist olarak konaklamanız için pek de mantıklı bir noktada değil. BellaVista daha bohem, bol sokak sanatlı ve gece hayatının aktığı bir bölge. Üstelik merkeze oldukça yakın bir noktada olması ve civarda yapacak turistik aktiviteler olması da cabası. Bu nedenle Bellavista, turistler tarafından oldukça popüler ve kulağa konaklamak açısından mantıklı bir yer gibi geliyor. Ancak biz lokal bir arkadaşımızdan ve internetten buranın pek de tekin bir bölge olmadığına dair bazı bilgiler aldık ve seçeneklerimiz arasında değerlendirmedik. Yine de olmayacak iş değil. Santiago de Chile merkezinde turistik aktiviler kol geziyor. Ancak duyumlara göre turist avına çıkan hırsız, kötü kalpli, vicdansız, ırz düşmanı kandırıkçı insanlar da. Biz gece merkeze ayak basma gereksinimi duymadığımızdan bu konuya bir yorum getiremiyoruz, ancak riske girmeye gerek yok. Ayrıca yeme içme rehberimizde size yukarıdaki bölgelerde yer alan bol bol mekan önereceğiz, yani akşamları buralarda işiniz yok arkadaşlar. "Uzatmayın ulan, siz nerede konakladınız ondan haber edin" dediğinizi duyar gibiyiz. Biz, Güney Amerika gezimiz kapsamındaki en konforlu konaklamamızı sağladıkları ve bütçemizi bir tık rahatlattıkları için kendilerine bir speşıl tenksı borç bildiğimiz Hilton Double Tree Hotel'de kaldık. Hilton deyince gözünüz korkmasın, çünkü aslında Double Tree bütçe olarak Hilton'un bir alt seviyesinde olan bir otel. Konfor ve lüks konularında taviz vermeseler de birçok şehirdeki Hilton'lara göre daha uygun bir fiyat bulmanız mümkün. Açıkcası bugüne kadar birçok zincir otelde kaldık, ancak Santiago'daki Double Tree'deki çalışanlar kadar kibar ve yardımsever bir personel ile karşılaşmadığımız için buraya ayrı bir sempati besledik. Check-in ve check-out konusunda ekstra herhangi bir ücret talep etmeden acayip bir esneklik sağlıyorlar. Ayrıca otel çok yeni ve Latin Amerika'nın hem en uzun, hem en büyük alışveriş merkezi olarak bilinen, hem de bölgede adeta bir pusula görevi gören Costanera Center'a birkaç dakika yürüme mesafesinde. Metroya yakın olması da cabası. Yukarıda sizi anlattık, anlatacağız, anlatmak üzereyiz şeklinde heyecanlandırdıktan sonra artık gelelim zurnanın zırt dediği yere. Santiago'nun güvenli olup olmadığı konusu, kiminle konuştuğunuza göre büyük ölçüde değişebilir. Bu konuyu internetten araştırırsanız gitmekten bile cayabilirsiniz. Öyle ki biz çevremizde gidenlerle konuştuğumuzda 3/2'sinden olumsuz şeyler duyduk. Telefonunu çaldıranlardan, metroda cüzdan kaptıranlara, taksiler tarafından kandırılanlardan, sokakta çantasını çaldıranlara kadar geniş bir hırsızlık yelpazesi söz konusuydu. Yıllardır tanıdığımız Şili'li bir arkadaşımız bile güvenlik konusunda bize uyarılar yağdırınca bu konuda tedirgin olmamak elde değildi. Ancak biz burada, nerelere gittiğimiz, gece sokaklarda nerelerde yürüdüğümüze, dair herhangi bir kısıtlamada bulunmamamıza rağmen herhangi bir sıkıntı yaşamadık. Gördüğünüz gibi bizi bir korku filminde ilk ölecek kişiler gibi de değerlendirebilirsiniz. Bu konuda sizi uyaracağımız noktaları yukarıda Santiago'da konaklama bölümünde de belirttik. Oradaki detayları göz önünde bulundursanız ve fotoğraf makinanız elinizde "ben turistim gelin beni soyun" diye bağırmayıp biraz dikkatli davranırsanız bu gezinizi sorunsuz atlatabilirsiniz. -Bir şişe su: 1-3$ -Ortalama bir restoranda ana yemek: 10-15$ -Kahve/çay: 2-3.5$ -Bira: 3-5$ -Bir kadeh şarap 5-7$ -Kokteyl: 6-9$ Bir şehrin en tepesine çıkıp fotoğraf çekmeyen turistleri dövdüklerini biliyor muydunuz? Santiago'nun meşhur tepesi de Cerro Cristobal. Şehrin panoramik manzarasını ve düzgün bir havaya denk gelirseniz And dağlarını görüp fotoğraflayabileceğiniz bu tepeye füniküler ile çıkabiliyorsunuz. Tepe birçok turist tarafından Instagram'a fotoğraf koymak için popüler olsa da, aslında Meryem Ana heykeli ile de tanınıyor. -Cerro Cristobal tepesi aynı zamanda dünyanın en büyük parklarından biri olarak bilinen ve içinde 2 tane büyük açık havuz, hayvanat bahçesi ve botanik bahçesi gibi yerleri de barındıran Santiago Metropolitan Parkı'nın bir parçası. Park o kadar büyük ki, Santiago'nun birçok semtine yayılmış durumda. Dolayısıyla burayı ayrıca ziyaret etmek gibi bir niyetiniz varsa, Provedencia veya Las Condes taraflarından da ulaşabilirsiniz. Şurada parka nerelerden girebileceğinize dair daha detaylı bilgiye ulaşabilirsiniz. Ulaşım: Kırmızı metro hattını kullanarak Baquedano istasyonunda inip Pio Nono'ya yürümeniz gerekiyor. Füniküler metro istasyonundan yaklaşık 10 dakika yürüme mesafesinde. Pablo Neruda'nın Şili'deki 3 evinden biri olan La Chascona, Neruda'nın 1953'de o zamanki gizli aşkı Matilde'nin yaşaması için yaptırdığı evi. 1955'de beraber yaşamaya başladıkları bu evde dünyanın birçok yerinden satın aldıkları ve özel yaptırdıkları mobilya ve objeler dolu. Evin hem iç hem de iç tasarımı konusunda oldukça inceci olan Neruda, yemek yedikleri masadan içki içtikleri kadehe kadar birçok eşyayı özel materyallerden yaptırmış ve birçoğunu evi gezerken orijinal haliyle görmeniz mümkün. 1973'de hayatını kaybeden Neruda'nın evi aynı günlerde askeri darbe yüzünden büyük bir zarar görmüş. Matilde tekrar o evde yaşamak üzere büyük bir tadilata girişmiş ve 1985'de ölene kadar bu evde tek başına yaşamış. Günümüzde ise tadilatlı haliyle müze olarak ziyaret edilebiliyor. Saatler: Pazartesi kapalı, diğer günler 10:00-18:00. Eve aynı anda belli sayıda insan girebildiği için çok sıra olabiliyor, erken gitmekte fayda var. Ulaşım: Kırmızı metro hattı- Baquedano istasyonu. Ev metro istasyonundan yaklaşık 10 dakika yürüme mesafesinde ve Cerro San Cristobal'e çok yakın. Şili'nin Türkiye Cumhuriyeti'ni tanıyan ilk Latin Amerika ülkesi olmasından ya da insanlarının Türk olduğunu öğrendiğinizde "Fatmagul, Fatmagul" diye heyecan yaşamasından da anlaşılabilecek üzere Şili Türkiye'yi bayağı seviyor. Üstüne bir de, cumhuriyetin 50. yıl dönümünde belediye ve Santiago'daki Türk konsolosluğu işbirliği ile şehirdeki bir parka Atatürk'in büstünün yaptırıldığını duyunca hemen yolumuzu oraya düşürdük. Burada ayrıca parkın yakınındaki metro istasyonunda konsolosluğun yaptırdığı İstanbul temalı seramikleri de görebilirsiniz. Adres: Avenida Apoquindo üzerinde, Golda Meir sokağı ile kesişen parkta yer alıyor. Güney Amerika'nın en eski müzelerinden biri olan MNBA Güzel sanatlar müzesi, 1910 yılında yapılan el Palacio de Bellas Artes binasında yer alıyor. Burada Şili ve diğer Güney Amerika sanatçılarının eserlerini görebilirsiniz. Gönül isterdi ki bu sanatçıları tanıyın ve hikayelerini dinleyin diyelim, ancak maalesef müzede İngilizce açıklamalar bulunmadığı için yalnızca bakmakla kalabiliyorsunuz. Yine de eserler ve bina vakit ayırmaya değer, üstelik giriş ücretsiz. Bizim gibi ilginizi çeken isimleri not alıp sonradan araştırabilirsiniz. MNBA'dan sonra binanın öbür tarafında yer alan Museo de Arte Contemporaneo olarak bilinen Modern Sanat Müzesi'ne uğramayı unutmayın. Bu müze Şili Üniversitesi Güzel Sanatlar fakültesi tarafından yönetiliyor ve ağırlıklı Şili olmak üzere farklı ülkelerden modern sanat eserleri sergiliyor. Burası Şili'nin başkanlık sarayı. Turistik açıdan günümüzde ilgi çekmesinin en önemli sebeplerinden biri ise, 1973 yılında Pinochet'in askeri darbe girişiminde bombalanmış olması ve o dönemdeki başkan Allende'nin askerlerin teslim olma çağrısına boyun eğerek intihar ettiği lokasyon olması. Saraya elinizi kolunuzu salla sallaya girme girişiminde bulunursanız kapısında duran askerler tarafından büyük tepki toplayabilirsiniz. İçini gezmek istiyorsanız bir süre önceden şuradaki linkten başvuruda bulunmanız gerekiyor. Burası Santiago'nun merkezinde bulunan şehrin en büyük, en önemli meydanı. Etrafında tarihi ve önemli yapılar bulundurmasının yanı sıra, haftanın belli günleri meydanın orta yerinde toplanıp satranç oynayan gruplarıyla da en turistik yerlerden biri. Burada görebileceğiniz bir takım yerler; şehrin katedrali olan Catedral Metropolitana, Santiago'nun en eski postanesi Correo Central, Tarih müzesi olan Museo Historico Nacional (giriş ücretsiz, İngilizce audioguide 1000 pezo) ve Municipalidad de Santiago olarak bilinen belediye binası. Şehrin en turistik yeri olduğunu bir kez daha vurgulayalım, ve burada eşyalarınıza dikkat etmeniz gerektiğini hatırlatalım. Santa Lucia, San Cristobal tepesinin bir başka alternatifi. Yürümesi keyifli, bol heykelli yemyeşil bir park tadında olan Santa Lucia vaktiniz varsa şehri bir başka noktada tepeden görmek için değerlendirilebilir. Ancak ben şehri en tepeden görmek istiyorum bana en turistik yeri söyleyin diyorsanız fazla vakit kaybetmeden direkt yukarıda da söz ettiğimiz San Cristobal tepesine yol alabilirsiniz. Yok ben bulduğum her yerin tepesine çıkarım, tepe gördüm mü duramam diyorsanız burada size verebileceğimiz en önemli tavsiye asansörü kullanmanız ve hava kararınca uğramamanız. Kendileri şehrin en çok soygun yaşanan yerlerinden biri olarak biliniyor. Buraya saf gibi gece gidip sonra "Santiago ÇOK GOVONSOZ BO YOR" diye ortalıkta dolaşmayın. -Buralara kadar gelmişken Avenida Libertador Bernardo O'Higgins caddesi üzerinde yer alan, Şili'nin en eski kilisesi olan Iglesia San Francisco kilisesini görebilirsiniz. Burası kesinlikle görülmesi ve bolca vakit ayırılması gereken, Pinochet döneminde gerçekleşen askeri darbede "kaybolan" insanların anısına oluşturulmuş ve o dönemde gerçekleşen insan hakları ihlallerini anlatan bir müze. Bir ihtimal yaşınız tutuyorsa veya yakın tarih ilginizi çekiyorsa, 1973'de diktatör Pinochet'in, o dönemin başkanı Allende'yi devirerek 1990 yılına kadar sürdürdüğü dikta rejiminin ülke çapında ne gibi izler bıraktığını biliyorsunuzdur. Bilmiyorsanız bu müzede olayların gelişimi ve Şilililerin bu dönemde neler yaşadığına dair birçok bilgi edinebilir, bu dönemde eziyet edilen ve hayatta kalan insanların yaşadıklarını anlattığı duygusal anlamda sarsıcı etkiler bırakan videolar izleyebilir ve fotoğrafları inceleyebilirsiniz. Aslında konuya hakim olup olmamanızın pek bir önemi yok çünkü müzede dönem ile ilgili o kadar çok şey derlemişler ki, bilgi sahibiyseniz bile çok daha çarpıcı detaylar öğreneceksiniz. Mutlaka audioguide alın! Ulaşım: Yeşil Metro hattını kullanarak Quinta Normal İstasyonunda inerseniz müze hemen çıkışın karşısında bulunuyor. Saatler: Salı-Pazar 10:00-18:00. 1 Ocak-29 Şubat 10:00-20:00, harika paylaşım emeğinize sağlık çok güzel bir anlatım.


Santiago gezi rehberimizde size oralarda ne kadar mutlu olabileceğinizin garantisini verdiysek, şimdi sıra geldi Santiago yeme içme meselesine. Merak etmeyin, Santagio'da her alanda olduğu gibi yemek konusunda da gayet mesut olabilirsiniz. Çünkü hem Güney Amerika mutfağının her çeşidini bulabilmeniz, hem de dünya mutfağından çok başarılı seçenekler bulabilmeniz mümkün. İlk etapta lokal şeyler denemeye çalışıp, sonlara doğru gelen "yok mu bi' burger, pizza falan?" hissine teslim olursanız da sorun yok, burada her aradığınızın güzel bir versiyonu mevcut. Başlamadan gelen not: Güney Amerika ile ilgili tüm notlarımızı görmek isterseniz diğer Güney Amerika yazılarımıza bakabilirsiniz. Şili Şarabı: Şarap konusunda hiçbir bilginiz olmasa dahi Şili'nin bu konuda dünyanın en iyilerinden biri olduğundan bir şekilde haberdarsınızdır. Haliyle Santiago'da her gün en az bir öğününüzün yanında şarap içmeden dönmeyin, çünkü döndükten sonra bu kadar iyi şarapları bu kadar uygun fiyata içmeyi bayağı özleyebilir, neden daha çok içmedim pişmanlığı yaşayabilirsiniz. Bizim deneyip de çok sevdiğimiz birkaç şarabı da söylemeden geçmeyelim: Casillero del Diablo, Conca y Toro ve Almaviva. Pisco: Pisco Şili'nin ulusal içkisi olarak kabul edilebilir. Aslına bakarsanız Güney Amerika genelinde çok yaygın, ancak özellikle Şili ve Peru'ya özgü olduğu biliniyor. Hal böyle olunca bizim Şilili arkadaşlar pisco'yu onunla bununla karıştıra karıştıra türlü türlü kokteyl ve içki üretmişler. En yaygın olanları Piscola ve Pisco Sour. Ancak tabii ki bunlar dışında daha yaratıcı ve enteresan denemelerde de bulunuyorlar, bizce kesinlikle seversiniz, kaçırmayın. Mote con Huesillo: Adını söyleyince kendinizi 1 saniye için İspanyolca konuşabiliyormuş gibi hissettiğiniz bu alkolsüz içecek, aslında komposto/hoşaf benzer bir şey. İçinde çoğunlukla kayısı ya da şeftali ve buğday oluyor ve soğuk olarak servis ediliyor. Biliyoruz böyle söyleyince kulağa müthiş çekici gelmiyor, çünkü bizim kültürümüze çok da uzak bir şey değil, ancak tadına bakarsanız çok seveceğinize eminiz. Özellikle yaz döneminde gidiyorsanız sokak satıcılarının bundan bol bol sattığını göreceksiniz, kapın bir tane! Terremoto: Bu kadar içecekten bahsetmişken Terremoto'yu atlamak olmaz. Terremoto nedir? Terremoto annelerinizin "evladım sakın yabancıların verdiği bir şeyi içme" cümlesindeki yabancının verdiği içkidir. Terremoto nedir? Bir sabah kalktığınızda başınıza giren ağrının ana kaynağıdır. Terremoto nedir? Terremoto Jack'in kırılan kalbidir. Kelime anlamı "deprem" olan bu içki, Şilili gençlerin bir numaralı sarhoş olma kaynağı. Çok içildiğinden midir, dondurma ve alkolün birleşimi tuhaf bir etki yarattığından mıdır bilinmez, sonuçları bir acayip, çok acayip. Afiyet olsun, drink risponsılbli. Avokado: Tam bir ya sev ya terk et meyvesi olan avokado Şili'de inanılmaz popüler. Biz hastası olanlar kategorisine girdiğimiz için her şeyin içine avokado koyma sevdalarını takdirle karşıladık ve Türkiye'de güzel avokado bulmak için verdiğimiz çabanın karma puanlarını burada topladık diyebiliriz. Sevmiyorsanız bir sandviç siparişi verip içinde avokado da bonus olarak gelince biraz mutsuz olabilirsiniz tabii, o ayrı. Ayrıca genellikle avokado ve mayonez ikilisini bir arada kullanmayı tercih ediyor ve malzemeyi bol kullanmaktan kaçınmıyorlar. Bakın bol derken öyle böyle bir bolluktan bahsetmiyoruz, mayonezlerin içinde yüzmekten, avokado püresi içinde boğulmaktan bahsediyoruz. Sevenini bile bıktıracak cinsten bir bolluk. O yüzden sevmiyorsanız her siparişte önlem almakta, "kardeş bize de mı avokado?" diye sormakta fayda var. Empanada: Bizim çiğ börekten hallice olan Empanada'nın ne kadar lezzetli bir şey olduğunu şuradaki Buenos Aires yeme içme rehberimizde anlatmıştık. Zaten empanada da Güney Amerika genelinde yaygın olan ve tek bir ülke ile özdeşleştirmekte zorlanacağınız yiyecekler kategorisine giriyor. Şili'de deniz ürünlerinin popüler olması sebebiyle karidesli ve peynirli versiyonu da bol bol yapılıyor ve gerçekten yerken gözlerinizden mutluluk gözyaşları dökülecek lezzette oluyor. O sebeple Şili'nin empanadasını da denemek, sokak satıcılarıyla göz kontağını kesmemek gerek. Bizim için de yiyin. Pastel de Choclo: Güney Amerika yemeği kontenjanından tüm kıtaya genelleyebileceğiniz bu "mısırlı tart" şeklinde ifade edilebilecek bu yiyecek Şili'de de sık sık karşınıza çıkabilir. Genellikle mısırı püre haline getirip ardından çeşitli baharatlar, soğan ve et, balık, tavuk gibi yiyeceklerle karıştırarak hazırlıyorlar ve gayet lezzetli bir şey, denenebilir. Santiago yeme içme notları kapsamında genel olarak yemeniz gereken birkaç şeyi özet geçtikten sonra biraz da mekan önerisi verelim. En sevdiğimiz, pek sevdiğimiz, yaşımız tutsa gidip evlenme teklifi edeceğimiz Anthony Bourdain'in önerisi ile gittiğimiz bu mekanın olayı belli: Lomito! Lomito ne ola ki diyeceksiniz Kendisi temelde yavaş yavaş pişirilmiş ve ince dilimlenmiş çok lezzetli bir domuz eti, ısıtılmış yumuşak bir hamburger ekmeğinden oluşan ve içine hangi malzemelerin ekleneceğine sizin karar verdiğiniz, Şili'nin ikonik hale gelmiş bir sandviçi. Her şey önünüzde hazırlanıyor, domates, avokado, mayonez, peynir, yeşillik, domates sos, acı sos gibi malzemelerden hangilerini istediğinizi soruyorlar ve seçimlerinize göre hazırlıyorlar. Sonucunda ise dünya üzerindeki en lezzetli sıcak sandviçlerden birini yemiş oluyorsunuz. Mekan tam bir esnaf lokantası tadında işlediği için öğlen saatlerinde ciddi kalabalık olabiliyor. Ayrıca o içine koydukları malzeme bolluğu ilk etapta iyi bir şeymiş gibi görünse de yemeğin sonlarına doğru bir ALLAHIM BEN NE YİYORUM hissi gelmeye başlıyor. Yine de hatırladıkça gözlerimizde kalpler oluşmasına engel değil, yiyin, yedirin, yemeyenleri uyarın. -Avda Pedro de Valdivia 210 Komşu ülke ve yakın kültür olmasından mütevellit Şili'de bol bol Peru mutfağı etkileri görebilmeniz mümkün. Astrid y Gaston ise Peru ve Şili mutfağı karışımını en iyi şekilde harmanlayan mekanlardan biri olarak biliniyor. Öyle ki gittiğinizde çok ünlü şefi ile fotoğraf çektirenler falan bile görebilirsiniz, bayağı popüler bir yer. Biz Peru mutfağını da çok sevdiğimiz için buradan karnımız tok bir şekilde ayrıldık. Hayatımızın en iyi Peru mutfağı örneklerini yediğimizi söyleyemeyeceğiz, ancak Peru mutfağının en bilinen iki yemeği olan Ceviche ve Lomo Saltado'yu Şili mutfağı ile harmanlayarak gayet lezzetli bir hale soktuklarını söyleyebiliriz. Bu arada mekanın biraz kasıntı olduğunu ekleyelim, sonra gidince bunlar söylemedi, şıpıdık terliklerimle beyaz masa örtülü, karmaşık çatal bıçak dizilimli mekana geldim diye kızmayın. -Antonio Bellet 201 Lokal tavsiyesiyle gittiğimiz ve Şilili arkadaşlarımızın çoğundan şehrin en iyi balık restoranlarından biri olduğunu duyduğumuz Aqui esta Coco, özellikle akşam yemeği için gidebileceğiniz bir mekan. Hem aperatifleri hem de ana yemekleri gerçekten çok lezzetli ve Şili'ye özgü lezzetler deneme olanağı da tanıdığı için burayı özellikle sevdik. Ayrıca geniş bir Pisco menüleri var ve klasik kokteyller konusunda da başarılılar, dolayısıyla Şili'de deniz ürünleri denemenizle ilgili önerimizi burada sonuçlandırabilirsiniz. -La Concepcion 236 Liguria tartışmasız bir şekilde son dönemlerde Santiago'nun en popüleri! Neden? Çünkü kokteylleri çok lezzetli, çok güzel atıştırmalıkları var, akşam yemeği için gayet lezzetli alternatifler sunuyorlar ve çalışanları çok sempatik. Rezervasyonsuz gitmenin büyük bir hata olacağı mekan her daim kalabalık, her daim eğlenceli. Ayrıca mutfakları bayağı geç saatlere kadar açık olduğu için gece hayatı son derece geç saatlerde başlayan şehirde özellikle gençlerin eğlence öncesi sık tercih ettiği bir mekana dönüşmüş. Unutmadan, çok güzel pisco kokteylleri yapıyorlar, denemek isterseniz burası sizin yeriniz. Akşam yemeği için Bellavista taraflarında takılmak niyetindeyseniz Barrica 94, hem hareketli ortamı, hem içki çeşitliliği hem de lezzetli yemekleri ile kesinlikle tercih edebileceğiniz bir mekan. Fiyatları yukarıda önerdiğimiz diğer restoranlara kıyasla bir tık daha uygun ve kitlesi de çoğunlukla gençlerden oluşuyor, dolayısıyla eğlenceli bir akşama girizgah yapmak için de aradığınız yer burası olabilir. Yemekler yalnızca Şili mutfağı üzerine kurulu değil, ancak bu gayet lezzetli şeyler yiyemeyeceğiniz anlamına gelmiyor tabii ki. Ayrıca olur da yer bulamazsanız Barrica 94 yakınında, Patio Bellavista içinde çok fazla mekan bulunduğu için bir B planı bulabilmeniz de kolay olacaktır. Mercado Central özellikle Güney Amerika genelinde birçok ülkede karşılaşabileceğiniz yerel pazar yerlerinin Santiago versiyonu. İçinde bol bol lokal lezzet tadabileceğiniz, ağırlıklı olarak deniz ürünleri seçenekleri barındıran mekanlar da var. Pazar yeri diye fiyatların çok uygun olduğunu düşünmeyin, çünkü turistik bir yer. Ancak birçok farklı lezzeti bir arada denemek için güzel seçenek. Santiago kahve konusunda pek de alıp yürümüş bir şehir değil. Biliyoruz, söz konusu Güney Amerika ülkeleri olunca bir "güzel kahve" beklentisi de kendiliğinden oluşuyor, ancak bunun için doğru şehirde değilsiniz. Tabii ki bu iyi kahveciler bulamayacağınız anlamına gelmiyor. Fix Cafe oturup uzun uzun kahve içmekten çok çalışanların iş öncesi uğradığı ya da ayak üstü kahve içip işine devam ettiği bir mekan. Bir ara sokakta, pek de etrafı görmeyen bir noktada ancak birçok ülkenin kahvesini çeşitli demleme tekniklerini kullanarak son derece profesyonel bir şekilde hazırlıyorlar ve Santiago'da kaliteli kahve ihtiyacınızı gidermek için birebir. -Av Apoquino 3411 Şehirde bayağı başarılı kahveler içebileceğiniz işini ciddiye alan mekanlardan biri de Colmado Coffee. Bir binanın avlusunda yer aldığı için geçerken görme ihtimaliniz biraz düşük, dolayısıyla biraz arkalara doğru dolanmanız gerekecek. Çalışanları genç ve çok sempatik insanlar olduğu için nasıl bir kahve içmek istediğinizi açıklamaya çalışırsanız size ellerinden geldiğince yardımcı oluyorlar ve gerçekten başarılı kahveler hazırlıyorlar. -Merced 346 Avlunun içine girince karşınıza çıkacak. Lastarria özellikle yaz aylarında inanılmaz hareketli bir bölge. Civardaki tüm sokalar kafe, restoran ve vine bar'lar ile dolu. Üstelik çoğu rastgele birini seçip oturabileceğiniz kalitede ve güzellikte mekanlar Bölgenin ana caddelerden biri Jose Victorino Lastarria. Bu cadde üzerinde Şili şarapları denemek için Bocanariz'e, geniş pisco menüsüne sahip bir mekan için Chipe Libre'ye oturabilirsiniz. Bunun dışında öğlen ya da akşam yemeği için de çok fazla alternatif bulabilirsiniz. Santiago'nun bize yer yer ciddi anlamda Amerika'yı hatırlatmasının ana sebebi olan Las Condes bölgesinin en Amerika terk sokaklarından biri olan Isidora Goyenecheya Caddesi, Güney Amerika mutfağından sıkıntı basarsa kendinizi atabileceğiniz bir bölge. Tüm cadde Applebee's, Ruby Tuesday, P. F Changs, TGI Friday's, Starbucks gibi buram buram Amerika kokan mekanlarla dolu ve tabii ki Şili halkı arasında çok popüler. Alternatif mutfaklara açık değilseniz ve bildiğiniz lezzetler peşindeyseniz kurtarıcınız olabilir. Santiago yeme içme notları için gerekli bir bilgi vermeden geçmeyelim, mekanlarda hesap geldiğinde hem bahşişin dahil olduğu, hem de dahil olmadığı bir tutar yazılıyor. Size bahşiş vermek isteyip istemediğinizi soruyorlar ve evet derseniz %10 oranında bahşiş de hesaba eklenmiş oluyor ve o şekilde ödüyorsunuz. Zaten tahmin edersiniz ki gözünüzün içine bakıp bahşiş eklemek ister misiniz diye soran birine hayır demek pek de kolay olmuyor.


Şaka bir yana, bizi biraz olsun takip ediyorsanız sokak sanatı ile biraz kafayı bozmuş olduğumuzun farkındasınızdır. Hal böyle olunca daha gitmeden konu ile araştırmalara giriştik ve şehirde sokak sanatı projeleri düzenleyen en popüler kurum olan Buenos Aires Street Art ile iletişime geçtik. Sokak sanatı projeleri nasıl düzenleniyor, bu sokak sanatı dediğin legal bir şey miydi ki diye merak etmiş olabilirsiniz. Buenos Aires'te mural çalışmaları yapmak, yaptırmak isteyen birçok insan bu kurumla iletişime geçiyor. Çünkü kendileri şehrin dört bir yanında mural yapılabilecek alanları belirliyor, çalışma yapmak için yer arayışı olan sanatçıları o alanlara yönlendiriyor ya da evinin/mekanının duvarına mural isteyenlere sanatçı buluyor. Buenos Aires'in bu denli bir popülariteye ulaşmasının ana sebeplerinden biri sokak sanatı çalışmaları için belediyelerden herhangi bir izin alma zorunluluğu olmaması. Yalnızca o binanın sahibinden izin almanız yeterli. Ev/mekan sahiplerinden izin almak hiç de zor bir iş değil. Çünkü ev sahipleri, şehirde aynı oranda yaygın olan graffiti ve tagler yerine duvarlarını görsel açıdan daha güzel görünmesini sağlayacak mural çalışmalarını tercih ediyor. Graffiti ve tag yapanlar ise, mural çalışmalarına ekstra saygı gösterdiği için çoğunlukla gelip muralların üzerini karalamıyor. Böylece herkes amacına ulaşmış oluyor; sokak sanatçıları para kazanıyor, ev sahipleri karalanmayan duvarları ile mutlu mesut yaşıyor. Bazı durumlarda ev sahibi malzemeleri ödediği sürece sanatçı çalışma için herhangi bir ücret bile talep etmiyor. Tabii ki bazı lokal sanatçıların bu izin alma sürecine girmeden çalışmalar yaptığı da oluyor, çünkü Buenos Aires'te illegal mural çalışmaları da oldukça yaygın. Bunun sebebi ise sokak sanatına karşı ceza yaptırımının çok az ve ucuz olması. Bir başka sebep de, Buenos Aires'te terk edilmiş, boş yani mural çalışması yapmaya uygun birçok yer olması. Bu kadar olumlu etmen bir araya gelince de ortaya gerçekten inanılmaz çalışmalar çıkmış. Biz 1 günümüzü sırf sokak sanatı keşfi için ayırdık. Yukarıda söz ettiğimiz Buenos Aires Street Art aynı zamanda sokak sanatı turları da düzenliyor. Şehir merkezinin dışında kalan, kendi başınıza gitmeye çekineceğiniz noktalara bu tur ile gitmeniz mantıklı olabilir. Biz kendimiz keşfederiz diyorsanız, size aşağıda sokak sanatının bulunduğu lokasyonları olabildiğince detaylı bir şekilde paylaşmaya çalıştık. Buyrunuz efenim, karşınızda Buenos Aires Sokak Sanatı rehberi! Başlamadan gelen not: Buenos Aires Gezi Rehberimiz ve Buenos Aires Yeme İçme Rehberimiz de ellerinizden öper. Palermo, Buenos Aires'in en büyük, sosyal açıdan en aktif olan bölgelerinden biri. Yalnızca boş alanlarda değil, evlerin, mekanların, mağazaların, hatta ofis binalarının duvarlarında sokak sanatı görmek oldukça kolay. Hal böyle olunca burası mural çalışması yapmak için oldukça popüler bir hale gelmiş. -Arjantinli sanatçı Campos Jesses, bu muralda Frida Kahlo'nun klasik pozlarından birini, kendisini "hipster" bir hale sokarak çalışmış ve bitirmesi yaklaşık 3 hafta sürmüş. Bu çalışma olmasaydı Tumblr kızları ne yapacaktı? -Fintan Magee, Avustralyalı bir sanatçı ve Buenos Aires'te sık sık mural çalışmaları yapıyor. Bu eserini de yaklaşık iki buçuk günde tamamlamış. Bir zamanlar bu binada kalan evsiz insanlar kalacak yeni bir yer bulmak zorunda bırakılmışlar ve Magee çalışmasında bu durumu yansıtmak istemiş. -Bu muralda Yunan mitolojisindeki çok başlı yaratık Hydra çalışılmış. Fotoğraftan da anlaşılabileceği üzere bu DEVCİLEYİN mural tam 7 katlı bir binayı kaplıyor. -Mario Calvo, yaşadığı Palermo bölgesinde bol bol sokak sanatı çalışması yapıyor. Kendisi büyük bir Star Wars hayranı olduğu için, şehrin birçok yerinde filmdeki karakterler üzerine çalışmalar yapmış. Zaman zaman E. T gibi karakterlerin de çalışmalarını yapıyor. Olur da bir yerlerde karşınıza bu tarz bir çalışma çıkarsa çok yüksek ihtimalle Mario Calvo tarafından yapılmıştır. -Arjantinli meşhur sokak sanatçısı Martin Ron'un bir eseri; selfie çeken dev bir kız muralı. Villa Urquiza yakınlarındaki Coghlan, Buenos Aires'in sonradan gelişen bölgelerinden biri. Adını, bu semte demiryolunun gelmesini sağlayan İrlandalı mühendis John Coghlan'dan almış. Demiryolunun gelmesiyle bölgenin gayrimenkul değeri de artmış ve günümüzde Buenos Aires'in popüler yerleşim bölgelerinden biri haline gelmiş. Burada sokak sanatının yaygın olmasının sebebi ise, bölgede yaşayan ev sahiplerinin duvarlarında rastgele çizilen tagler ve graffitiler istemedikleri için mural çalışmaları yaptırmak istemeleri. -Soldaki mural, ev sahibinin 4 yaşındaki kızının hoşuna gidebilecek bir çalışma olabilmesi için kalp şeklinde çizilmiş. Sağdaki mural ise İtalyan sanatçı Alice Pasquini tarafından tam 4 saatte yapılmış. Genellikle mural çalışmalarında kadın figürleri çizmeyi tercih ediyormuş. -Bu mural cadde üzerinde bulunan bir okulun duvarında yer alıyor. Okulun duvarı boydan boya sokak sanatı çalışmaları ile kaplı, ancak içlerinden yalnızca bu eser legal olarak yapılmış. Çünkü okul çok uzun süre sanatçılara izin vermemek için direnmiş ancak sonunda pes etmişler ve El Marian'a bu muralı hazırlaması için olanak tanımışlar. Marian genel olarak mural çalışmalarında dünya çapındaki direnişleri yansıtmaya çalışıyor. Primo, 2 grafik tasarımcı kuzenin eserlerinde imza olarak kullandıkları isim. Bu çalışmalarında Afrika kabilesinden bir kadını çizmişler. -Martin Ron'un bir eseri daha. Yukarıda söz ettiğimiz, okul duvarına illegal olarak yapılan çalışmalardan biri. -Şilili sanatçı Ren 2014 yılında gerçekleşen graffiti festivali için Buenos Aires'e ayak bastığında Coghlan'da bulunan bu evin duvarına çalışma yapmak için ev sahiplerinden izin istemiş. Ren genelde murallarında hayvan görselleri çalışıyor. Ev sahibi de kızı atları sevdiği için Ren'den at çizmesini istemiş ama sonucunda ortaya tavuskuşu çıkmış. İşler nasıl bu noktaya geldi bilmiyoruz ama ev sahibi mutlu olmuş, yani sorun yok. -Bu da Magee'nin inanılmaz mural çalışmalarından bir diğeri. 2011 yılında memleketi Brisbane'de yaşanan seli ve 2013 yılında Buenos Aires'te 99 kişinin hayatını kaybettiği büyük seli anmak üzere muralda sırtında tavuk, sular içinden yürümeye çalışan bir kadını çalışmış. Kızılderili figürünün olayla ilgisi nedir, tavuk nereden geldi, onları biz de anlayamadık, ama bunlar eserin mükemmel olduğu gerçeğini değiştirmiyor tabi. -Primo kuzenler burada jazz müzisyen Joe Daley'i çalışmışlar. Bu arada, yukarıda da söz ettiğimiz istisna kısmı tam olarak burası oluyor. Gördüğünüz gibi Buenos Aires'te yaratıcı insanlar kadar aşırı komik ve zeki arkadaşlar da var. Onlar da bu çalışmada kimsenin aklına gelmeyecek bir karalama yapmaya karar vermişler. Gerçekten müthiş bir espri anlayışı.. -8 saatte tamamlanan 3-D görünümlü bir gergedan muralı. San Telmo yakınlarında olan Barracas, bir zamanlar Buenos Aires'in en zengin semtlerinden biri olarak biliniyormuş. 1800'lü yılların sonunda yaygınlaşan sarı humma hastalığı sebebiyle insanların şehrin kuzey bölgelerine taşınmasıyla birlikte, ülkeye göç eden İtalyanların yerleşim bölgesi ve günümüzde şehrin endüstriyel, işçi sınıfının yaşadığı bölgelerinden biri haline gelmiş. Barracas'ta bulunan fabrika duvarları mural çalışmaları için popüler alanlardan. -Martin Ron bu çalışmasını 3-D yapmak istemiş ve renklerinin ve özelliklerinin 3D çizime uygun olduğunu düşündüğü için kaplumbağa çizmeye karar vermiş. Harika bir karar vermiş çünkü bizce Buenos Aires'teki en başarılı mural çalışmalarından biri olmuş. -Bitişiğindeki binalardaki çalışmalarıyla toplamda 2000 m2 büyüklüğü ile dünyanın en uzun muralı olan bu çalışma, Buenos Aires'in ilk tanınan sokak sanatçısı Alfredo Segatori'den geliyor. Devlet tarafından desteklenen bir sosyal sorumluluk projesi kapsamında çalışılan bu muralın ortasında Arjantinli ressam Benito Quinquela Martin var. Muralın geri kalanında ise, Martin'in çoğu resminin teması olan, Buenos Aires limanlarının civarında yaşayan insanların, işçilerin günlük hayatını yansıtılmış. Segatori de, bu muralda özellikle bölgenin tarihini ve burada yaşayan insanların hayatını ele almak istemiş. San Telmo, Buenos Aires'in en eski ve bohem bölgelerinden biri. . Burada da olaylar Barracas ile benzer şekilde gelişmiş. Şehir daha zengin kesim tarafından terk edilince, dünyanın dört bir yanında göç eden insanlarla uluslararası kültürler karmasına bürünmüş, ardından da lokal sanatçıların gazıyla sanatçı akınına uğramış. Günümüzde Buenos Aires Modern Sanat Müzesi ile birlikte bolca galeri ve sokak sanatı barındıran bir bölge haline gelmiş. Kübalı sanatçı Gerada bu muralda lokal, 11 yaşında, yoksul çocukların yoğunlukta olduğu Isauro Aranciba okuluna giden bir erkek çocuğunu çizmiş. Okulun bir yol projesi için yıkılması istenince Gerada, konuya dikkat çekmek bu mural çalışmasını yapmış. 2011'de gerçekleşen graffiti festivalinde çalışılan bir mural. Villa Urquiza yalnızca birkaç sene öncesine kadar neredeyse tamamen terk edilmiş bir bölge halindeymiş. Çünkü 1970'lerdeki diktatörlük döneminde devlet, burada gerçekleştirmeyi hedeflediği bir otoban projesi için insanları para vaat ederek evlerinden çıkartmış ve binalar yıkılmış. Ancak daha sonrasında ne bu insanlar paralarını alabilmiş, ne de ortaya bir otoban çıkmış. Sonucunda; bu terk edilen binalar mural çalışmaları için oldukça popüler bir yer haline gelmiş ve bölge Buenos Aires'te en sık sokak sanatı ile karşılaşabileceğiniz yerlerden biri olmuş. -Evet bu çalışma ilk bakışta görebileceğiniz en iyi mural çalışması gibi görünmüyor olabilir. Ancak dünyaca ünlü İtalyan sokak sanatçısı Blu'nun bu eseri, binada gerçekleşen renovasyonlar sonucu deforme olmuş ve bu hali almış. Benzer bir durum Blu'nun Berlin'deki bir mural çalışması ile yaşanmış ve bu duruma tepkisini göstermek için bir gece ansızın çalıştığı duvarı siyaha boyamış. Blu genelde burada da olduğu gibi büyük ebatlarda mural çalışması yapıyor. -412 m2'lik bu çalışmayı Martin Ron 16 günde bitirmiş ve bu eser Buenos Aires'te bir bina üzerine çalışılmış murallar içinde en geniş alanı kaplayanı. Soldaki çıplak çocuğu Fransız heykeltraş Jean-Baptiste Carpeaux'tan esinlerek yapmış. Sağdaki bir arkadaşının kafası, el figürü ise kız arkadaşına ait. Ron genelde sevdiği arkadaşlarının mural çalışmalarını yapmasıyla biliniyor. Bizimle de arkadaş olmak istemez misin Ron? Bunu kimin yaptığını bilmiyoruz, belki de Hugo'dur, kim bilir? Ama Arjantin'de Maradona ile ilişkin bir sokak sanatı görüp de paylaşmamak olmaz. Bu da Buenos Aires Sokak Sanatı postunu sonuna kadar okuyanlara, bizim gibi Star Wars hayranları olanlara bonus olarak gelsin.


Milano'ya gitmeden önce şehrin sıkıcı olduğu, gezecek görecek pek de bir şey olmadığı, İtalya'nın diğer şehirleri kadar çekici olmadığı gibi onlarca şey duyduk. Fakat artık deneyimliyiz, biliyoruz ki birileri böyle yorumlar yapıyorsa, biz o şehri kesin çok seveceğiz. Öyle inadına değil tabii, çok yüksek ihtimalle gezilecek yerler listemiz ve turist görevlerimiz diğer şehirlere kıyasla daha kısa bir listeden oluştuğu için yerlisi gibi takılmaya da vaktimiz olacak, o yüzden aramızda hızlısından bir bağ oluşmaya başlayacak. Nitekim öngörülerimiz bizi şaşırtmadı, durum tam olarak da bu şekilde gelişti. Milano'ya ayak bastığımız ilk saatlerden itibaren şehir ile kaynaşıp, ikinci günün sonlarına doğru "ya ben dönmek istemiyorum" söylenmelerine geçiş yaptık. Dolayısıyla, eğer siz de bu önyargılı "MİLANO ÇOK ŞEY Bİ YER" cümlelerine maruz kaldıysanız daha ilk paragraftan onları bir kenara koymanız konusunda ısrarcıyız. Milano nasıl bir şehir? Evet tamam, yer yer bazı özellikleriyle ve görseliyle tipik İtalyan şehirlerinden ayrılıyor olabilir ancak doğru bölgelerine gittiğinizde bizce o hissi yine alabiliyorsunuz. Moda başkentlerinden biri olarak kabul edilmesinin bir sonucu mudur bilinmez, hakikaten insanlar daha bi' güzel giyiniyor, bazılarını gidip tebrik edesiniz geliyor, bazısının moda kurbanı olup evsiz gibi görünmekle harikalar yaratmak arasındaki ince çizgide dans ettiği için gidip sırtını sıvazlamak falan istiyorsunuz. Bir şekilde her daldığınız sokaktan sevimli bir kafe, küçük bir butik ya da İstanbul'un karmaşık mimarisine küstürecek güzel bir bina çıkıveriyor, bol bol söyleniyorsunuz. Eğer Milano'nun kötü bir yanı olacaksa o da bünyenize aşırı doz kıskançlık yüklemesi yapıyor olması olabilir. Ayrıca, sonuçta İtalya'dasınız yahu, elbet sevecek bir şey bulacaksınız! Tamam konuya dönelim, karşınızda Milano Gezi Rehberi! Milano ile ilgili şöyle bir sinsi durum var; söz konusu İtalya olunca ılıman bir iklim olacağı düşüncesi çoğumuzun kafamıza yerleştiği için oralara "bize her mevsim bahar" naifliğinde gidiyoruz. Sonra aksıra tıksıra, yanımızdakilere top secret bir şekilde "ya burnumda bi' şey var mı baksana" cümlesini günde 241 kere sorarak dönüyoruz. OYUNA GELME TÜRKİYE'M. İzninizle bu İtalya'nın hep ılıman olduğu genellemesine bir son vermek istiyoruz, zira biz Milano'ya Şubat ayının göbeğinde giden insanlar olarak resmen burun kızarmalı, el uyuşmalı bir soğuğun orta yerine düştük. Korkmayın, tabii ki her mevsim durum böyle değil, hemen aşağıda Milano'ya ne zaman gidileceği konusuna bir açıklık getirelim. Milano'da Yaz: Tahmin edebileceğiniz üzere şehrin en sıcak dönemi olan yaz ayları, aynı zamanda Milano'nun en turistik dönemi. Hal böyle olunca şehirdeki fiyat ortalaması da genel olarak zirve yapıyor. Ayrıca Duomo'nun önünde dev bir halay ekibi gibi insanlarla dip dibe dolaşmak, İsmail Türüt gibi terlemek ve rezervasyon yaptırmadığınız takdirde istediklerinize gidemeyeceğiniz için dandik restoranlarda mutluymuş gibi davranmaya çalışma hüznü de yanında bonus olarak geliyor. Bu sebepleri göz önünde bulundurunca en azından turistik bir gezi için yaz döneminde Milano'ya gitmenin çok da müthiş bir fikir olduğunu düşünmüyoruz. Ancak şehrin çok daha canlı oluşu, hayatın sokaklara taşması ve gecelerin ekstra eğlenceli geçiyor olması nedeniyle tabii ki yazın da ayrı bir havası var, o ayrı. Milano'da Kış: Kış aylarında Milano'da hava sıcaklığı -2 derecelere kadar düşebiliyor. Üstelik yer yer keskin, sinsi bir rüzgarı da olduğu için ağzınızı yüzünüzü kaydıran cinsten bir soğuğa maruz kalabiliyorsunuz. Hazırlıklı giderseniz idare edilmeyecek bir durum değil tabii ki, üstelik turistik açıdan en sakin sezon olduğu için fiyatlar da bir tık daha uygun oluyor. Bu sebeple eğer soğuk ile kişisel bir husumet falan yoksa, aslında kış döneminde gitmek çok da kötü bir fikir olmayabilir. Negatif hanesine yazmanız için şehrin daha ılıman olduğu dönemlerdeki canlılığın küçük çaplı ortadan kalktığını söyleyebiliriz. Ama sonuçta İtalya'dasınız, her daim hareketli olan bir yerler vardır, biliyorsunuz gece 9'dan sonra bomboş kalan sıkıcı Avrupa şehri kuralları buralarda işlemiyor. Linate Havaalanı'ndan Milano'ya Ulaşım: Türkiye'den Milano'ya ulaşırken Linate Havaalanı şimdilik seçenekleriniz arasında pek de sık görünmüyor. Çıksa bile genellikle aktarmalı seçenekler arasında çıkıyor ki İtalya gibi pek de uzak olmayan bir mesafede bu biraz anlamsız oluyor. Yine de, olur da bir şekilde bu havalanına inerseniz, otobüs ya da taksi kullanabilirsiniz, çünkü zaten şehir merkezine çok yakın bir noktada inmiş oluyorsunuz. Otobüse binecekseniz ödemeyi otobüsün içine yapabiliyorsunuz. Yaklaşık 5 Euro civarı bir ücrete, 20-25 dakika civarı bir sürede şehre ulaşabiliyorsunuz. Taksiye binerseniz de yaklaşık -5 dakika gibi bir sürede, ortalama 20 Euro gibi bir ücrete merkeze ulaşabilirsiniz. Orio Al Serio Havaalanı'ndan Milano'ya Ulaşım: Son seçenek olarak eğer Bergamo Havaalanı'ndan Milano'ya ulaşmaya çalışacaksanız yine taksi seçeneğini elemenizi öneriyoruz, çünkü yine 100 Euro civarı bir şey bayılmanız gerekiyor. Maalesef tren kullanmak gibi bir seçeneğiniz yok. O yüzden bu noktada en mantıklı seçenek otobüs kullanmak. Bunun için birkaç farklı firma var. En yaygın kullanılanı Terravision. 5 Euro gibi bir ücrete yaklaşık 1 saat gibi bir sürede Milano'nun merkezine ulaşabilirsiniz. Online bilet almak işinizi kolaylaştıracaktır, yukarıda verdiğimiz linkten alabilirsiniz. Milano acayip düz ayak bir şehir. Yer yer yorgunluktan pes edip taksiye binmelerimiz dışında bütün şehri yürüyerek keşfettiğimizi söylesek hiç de abartmış olmayız. Hal böyle olunca genel olarak pek de bir toplu taşıma kullanma ihtiyacı duymuyorsunuz. Zaten bir şehri keşfetmenin en güzel yolunun yürümek olduğunu düşünürsek, bu konuda Milano'da pek mutlu, hep mutlu olacağınızın garantisini şimdiden verebiliriz. Sonlara doğru çok yürümekten bi' ayakların Ayşe Arman'ın ayağına (Google'a yazın da görün, gece 12'den sonra bakmayın) dönme durumu oluyor tabii ama, o kadarı da olsun artık. Yok güzel kardeşim ben ayaklarımı çöpte bulmadım diyorsanız tramvay ve metro ağı gayet gelişmiş olduğu için doyasıya kullanabilirsiniz. Metro biletleri bildiğiniz üzere metro istasyonlarının içinden alınabiliyor. Tek kullanımlık bilet 1,5 Euro, günlük bilet ise 4,5 Euro. -Bütçenizi hafifletmek adına ulaşımı da kapsayan Milan Pass'i satın almayı değerlendirebilirsiniz. Fiyatı 69 Euro. Ancak verdiğimiz linkten gitmek istediğiniz yerleri kapsayıp kapsamadığını mutlaka kontrol edin, aksi takdirde çok da anlamı olmayabilir. Milano gezmesi kolay bir şehir olduğu için nerede kalmak istediğinizi tamamen keyfinize göre seçebilirsiniz. Bize kalırsa konaklama için en tatlı iki bölge Brera ve Navigli. Navigli bir tık daha şehir merkezi dışında kaldığı için Brera'yı öncelikli olarak tercih ettik, çünkü gerçekten istediğiniz her noktaya kolaylıkla yürüyebileceğiniz ve genel olarak gerek gündüz, gerekse akşam vakit geçirmekten hoşlanacağınız bir bölge. Yine ev kiralama huyumuzdan da vazgeçmedik ve Brera Apartments'ta kalarak tam bir nokta atışı yapmış olduk. Evin İstanbul'da yaşadığımız evden daha güzel olması biraz sinirimizi bozdu ama, bu aynı zamanda "iyi ki burayı kiralamışız" dememizin de ana sebebiydi. Bu arada Brera Apartments'ın birkaç farklı lokasyonda evi var. Biz Marsala 9'da olanda kaldık, özellikle denenmiş olanı seçmek isterseniz aklınızda bulunsun. Milano'da ne yapmadan dönülmez? Tabii ki Avrupa'nın, hatta arttırıyoruz, dünyanın en güzel katedrallerinden biri olan Duomo Katedrali'ni görmeden! Öyle karşıdan fotoğrafını çekmekle de olmaz, etrafında dolaşıp her detayını incelemek, "oğlum adamlar yapıyor" cümlesini tam yerinde kullanmak da gerekir. Yetmez ama evet diyorsanız, içine de girebilir, tepesine de çıkabilirsiniz. Lakin bu noktada işler biraz çekilmez bir hal aldığı için ısrar etmeyeceğiz, çünkü ne zaman giderseniz gidin çılgın bir sıra ile karşılaşma ihtimaliniz oldukça yüksek. Üstelik bilet almak için ayrı, yukarı çıkmak için ayrı, tepeye çıkmak için ayrı bir sıradan bahsediyoruz. Fakat korkmayın, siz muhteşem OitheBlog okurları bunun da üstesinden gelebilir, çünkü şu siteden biletlerinizi önceden alabilir ve kendinizi kuyruk bekleme derdinden kurtarabilirsiniz. Fiyatlar da orada mevcut Rica ederiz. Aa lütfen... Biz teşekkür ederiz, o sizin güzelliğiniz. -Adres: Piazza del Duomo Hazır Milano Katedrali'nin oraya kadar gelmişken, meydanın tam orta yerinde durup katedrali arkanıza aldığınızda sağınıza doğru ilerlerseniz, dünyanın en eski alışveriş merkezlerinden biri olarak bilinen Galleria Vittorio Emanuele'i göreceksiniz. Zaten Milano'ya burasıyla ilgili hiçbir şey bilmeden gitseniz bile o kadar güzel bir yapı karşısında kayıtsız kalamayacağınız için çok yüksek ihtimalle merak edip girecektiniz, orası ayrı. İçeride hem ünlü mağazalar, hem de turistik restoranlar ve kafeler bulabilirsiniz. Oralarda oturmanız ya da alışveriş yapmanız konusunda ısrar etmeyeceğiz ama, burada birkaç fotoğraf çekmeden dönmemenizi rica edeceğiz. Çünkü öyle güzel bir mimarisi var ki, alışveriş merkezi düşmanları olarak her alışveriş merkezini bu güzellik ve ihtişamda inşa etmeye davet ediyoruz! Tavanları ve yerleri de incelemeyi unutmayınız efenim. -Adres: Piazza del Duomo Leonardo da Vinci'nin en ünlü eserlerinden biri olan "Son Akşam Yemeği" ile ilgili aslında hiçbir şey bilmediğimizi Milano sayesinde keşfetmiş olduk ve itiraf etmekten çekinmeyeceğiz. Biz taa Milano'ya gidip Santa Maria delle Grazie Kilisesi'nin içindeki yemekhanenin duvarında bu eseri görene kadar eserin bir tablo olduğunu sanıyorduk. Lakin Da Vinci bu çalışmasını kilisenin duvarlarından birine yapmış. Üstelik tahmin ettiğimizden çok daha dev ebatlardaydı. Eserin hikayesini aşağı yukarı biliyorsunuzdur, İsa'nın çarmıha gerilmeden önce havarileri ile yediği son akşam yemeğini anlatıyor ve yine bildiğiniz üzere Da Vinci eserin içini bol bol imge ile doldurmuş. Zaten hakkında eserdeki bilmemkimi alıp bilmemnereye yerleştirirseniz ALLAH DİYE BAĞIRAN ASLAN ÇIKIYORMUŞ tadında 23423 tane falan teori var. Ayrıca ünlü ressam eseri çizerken kendi hazırladığı bir boya karışımını ve daha önce denenmemiş bir tekniği kullandığı için eser oldukça "hassas" bir durumda. Bu sebeple seneler boyunca ciddi anlamda yıpranmış, ancak bir şekilde günümüze kadar gelmeyi başarmış. Son Akşam Yemeği'ni görebilmeniz için ÇOK önemli bir detay var. Buraya uzun bir süre önceden online bilet satın almanız gerekiyor. İtalya'daki bir takım sinsi turlar esere olan ilgiyi bildikleri için genellikle biletler satışa çıktığı gibi hepsini satın alıyorlar ve insanlar bilet bulamadıkları için sırf eseri görebilmek adına 60-70 Euro verip turlara katılmak durumunda kalıyorlar. Fakat biz kül yutmayız! Eğer Milano gezinizi uzun süre önceden planlamadıysanız da en azından aldıktan sonra her gün online bilet satın alabileceğiniz resmi siteyi kontrol etmelisiniz ve şans eseri yer kapma umudunuzu kaybetmemelisiniz. Biz başardık, güç sizinle olsun. -Adres: Piazza di Santa Maria delle Grazie Milano'da yapacak hiçbir şey yok öyle mi? Peki bu müzeleri kim gezecek arkadaşlar? Bu Raphael'in, Bellini'nin, Titian'ın, Caravaggio'nun eserlerini kim görecek? Sen mi büyüksün Milano'da gezilecek hiçbir şey yok diyen kişi? Ben büyüğüm ben, YAŞAR USTA. Tamam sakinleşiyoruz. Hazır sakinleşmişken, en efendi halimizle Milano'nun en iyi müzelerinden biri olan Pinacoteca di Brera'yı İngilizce audioguide'ımızı alıp uzun uzun geziyoruz. E hazır oraya kadar gitmişken binayı da keşfediyor, bahçesinde sanat öğrencilerinin arasına karışıyor, belki birilerine musallat olup "Draw Me Like One Of Your French Girls" diyerek insanları ürkütüyoruz. Şahane müze, şahane bina, kaçırmayınız. -Adres: Via Brera 28 -Giriş ücreti: 10 Euro / Audioguide: 5 Euro -Pinacoteca di Brera'nın bulunduğu binada aynı zamanda Biblioteca di Brera, yani Brera Kütüphanesi bulunuyor. İçeri girerken biraz sıkıntı çıkarıyorlar ve fotoğraf çekerken başınızda falan bekliyorlar ama, dırdırlarını idare edebilirseniz oldukça güzel bir kütüphane. La Scala İtalya'nın, hatta dünyanın en ünlü opera salonlarından biri. 1778 yılından beri aktif olarak kullanılıyor. Eğer burada opera izlemek niyetindeyseniz, ki bazen opera harici başka ilgi çekici etkinlikler de gerçekleşiyor, biletlerin oldukça pahalı olduğunu ve buna rağmen pek hızlı tükendiğini şimdiden söyleyelim. Eğer ilgi alanınız değilse ya da önceden bir bilet kapmayı başaramazsanız, Galleria Vittorio Emanuele'nin Duomo Meydanı'nın tam zıttı kapısından çıkarak buraya kolaylıkla ulaşabilir ve operayı görebilirsiniz. -Adres: Via Filodrammatici 2 Burası Milano Katedrali'nin hemen yanında yer alan, ve 20. yy sanatına adanmış bir müze. İçerideki eseler çoğunlukla İtalyan ya da İtalyan kökenli sanatçılara ait, dolayısıyla yeni lokal sanatçılarla tanışmak için şahane bir fırsat olabilir. Bunun dışında az sayıda da olsa Kandinsky, Picasso, Matisse, Klee ve Mondrian eseri görme şansı da yakalayabilirsiniz. Zaten ünlü sanatçıların eserlerini adeta "yalnızca bunlar için gelecek olan bir an önce baksın da gitsin" dermişçesine hemen müzenin girişine koymuşlar. -Müzenin üst katlarından şahane bir Piazza Duomo ve katedral manzarası var. -Adres: Via Marconi 1 -Giriş 5 Euro. Her gün 19:30'a kadar açık. Milano'nun her bölgesinin kendine has özellikleri var. Brera Bölgesi ise bunlar içinde bohem havasıyla, tatlı restoran ve kafeleriyle, lokal tasarımcılarıyla ön plana çıkanlardan. Öyle ki, bu bölgeyi dolandıktan, sokaklarında kaybolduktan sonra, şayet Milano'da yaşayacak olsaydık bu bölgede yaşamak isterdik düşüncesine kapıldık. Zaten merkeze yürüme mesafesinde oluşu ve tam bir gününüzü bu bölgede geçirseniz bile yapacak onlarca şey bulabileceğinizin garantisini veriyor olmamız nedeniyle konaklamak için de öncelikli olarak bu bölgeyi tercih etmeniz konusunda ısrarcıyız. Bu arada, Brera'da alışveriş ve yeme içme konusunda çok seçeneğiniz var. Hatta o kadar çok seçenek var ki tüm denemek istediğiniz mekanları bir geziye sığdıramayacağınızı anlayıp sinirlenme ihtimaliniz bile yüksek. Alışveriş kısmını aşağıda anlatacağız, yeme içme ipuçları için ise Milano yeme içme notlarımıza göz atmak iyi bir fikir olabilir. Deniz, göl, nehir fark etmez, su gördü mi hemen civarında yayılımcı bir politika izleyip etrafını kafeler ve restoranlarla doldurmayı seven bir tek Türkler değil. İtalyanlar da bu konuda en az bizim kadar hevesliler. Allahtan nargile kafe falan açmak yerine çok daha çekici fikirlerle geliyorlar. Neden konuya buradan giriş yaptık? Çünkü Navigli bölgesinin bu kadar popüler bir hale gelmiş olmasının ana sebebi, bölgede su kanallarının bulunması. Evet tamam, kanalların bazı bölgeleri biraz kurumuş ve ayvayı yemiş halde görünüyor ama, sonuç olarak güzel mimari ve kanalların etrafındaki kafe, restoran ve insan yoğunluğu burayı direkt olarak çekici kılmayı başarıyor. İtalyanlar özellikle aperativo için geliyorlar ve o saatlerde, yani 18:00-20:00 arası başlayan kalabalık, gecenin geç saatlerine kadar sürüyor. Şahane ortam, şahane gelenek! -Kış döneminde hava durumundan mütevellit bölgenin bir tık daha boş olduğu görülebilir. Lakin doğru mekanların içine girerseniz ortalığın tıklım tıklım olduğunu görecek ve çok yüksek ihtimalle "heee, herkes burdaymış demek!" diyeceksiniz. Isola Bölgesi tam bir sonradan-hipster! Bundan bir süre öncesine kadar özellikle gençlerin pek uğramadığı, pek de ilgi görmeyen, kendi halinde bir bölgeymiş. -Belki de bu sebeple burası aynı zamanda Milano sokak sanatının en gelişmiş olduğu bölge- Günümüzde ise yepyeni tasarım binaların yükseldiği, yeni kafe ve barların açıldığı, sanatçıların ve gençlerin yaşamaya başladığı ya da yaşamak için heves ettiği bir bölgeye dönüşmüş. Henüz turistler tarafından pek de keşfedilmemiş bir bölge olduğu için buralara ayak basacak olursanız kendinizi bayağı özel hissedebilir, birkaç sene sonra "buralar eskiden bambaşkaydı...." konuşmaları falan yapabilirsiniz, çünkü Isola'yı tam gelişme sürecinde yakalamış olacaksınız. Isola ve Garibaldi istasyonlarını birbirine bağlayan tünelin içi komple sokak sanatı çalışmalarıyla dolu. Bizim gibi ilginizi çekiyorsa bi' göz atabilirsiniz. Isola, Milano'nun sokak sanatı merkezi olduğu için burada pek çok farklı eserle de karşılaşmanız mümkün. Özellikle sokak sanatı konusunda Milano'nun en ünlü sanatçılarından biri olan Zibe'nin eserleri bölgenin dört bir yanında dağılmış durumda. Nokta atışı yapmak isterseniz direkt olarak Frida Bar'ın duvarındaki çalışmasına yönelebilirsiniz. -Modern mimariye ilginiz varsa fütürist filmlerden fırlamış gibi görünen Bosco Verticale binalarına dışarıdan bir göz atabilirsiniz. Binada yer alan her dairenin dışında küçük çaplı bir "ormancık" yer aldığı için gerçekten çok güzel ve ilginç görünüyor. Castello Sforzesco: 15. yy'dan kalma bir şato. İçinde birkaç farklı müze de bir arada yer alıyor. Hem şatoyu, hem de müzeleri gezebilirsiniz. Aynı zamanda içeride Michelengelo'nun önemli eserlerinden birinin yer aldığını da hatırlatalım. Basilica di Sant'Ambrogio: Mimari açıdan çok güzel bir bazilika. Yolunuz buralara düşerse, ki Son Akşam Yemeği'ni görmeye giderseniz düşecek, buraya da uğrayabilirsiniz. Parco Sempione: Şehir parkı. İstanbul'da doğru düzgün park olmadığı için özlem duyduğumuzdan mıdır bilinmez, biz güzel şehir parklarını çok kıskanıyoruz. E bu da onlardan biri, hava güzelse gidip çimlere bayılmadan olmaz. Gitmişken "Milano'nun kapısı" olarak bilinen Arco della Pace'yi de görmeyi unutmayın. Piazza Mercanti: Burası orta çağ döneminde şehrin kalbi kabul edilen bir meydan. Aynı zamanda günümüzde binalarının ve genel yapısının eski haline çok yakın bir şekilde muhafaza edilmiş olmasıyla da biliniyor. Biranızı, kahvenizi kapın, Palazzo Della Ragione'nin merdivenlerine oturun ve meydanın tadını çıkarın deriz! Colonne di San Lorenzo: San Lorenzo Bazilikası'nın hemen önünde yer alan Roma döneminden kalma, tarihi sütunlara verilen isim. Ancak burayı yazmamızın sebebi tarihi bir gezi gerçekleştirmenizden çok, hemen kolonların bulunduğu noktada yer alan meydanın özellikle yaz döneminde gençlerin doluştuğu ve içki içtiği, şenlikli, neşeli bir meydana dönüşüyor olması. Kışın biraz daha boş olduğu için biraz tuhaf bir kitlesi olduğunu da ekleyelim. Galleria d'Arte Moderna: İtalyan ve Avrupa sanatından 18-20. yüzyıl eserlerinin ağırlıklı olarak sergilendiği bir başka önemli müze. İçeride Gauguin, Cezanne, Hayez, Manet, Van Gogh gibi ünlü sanatçıların eserlerini de görebilirsiniz. Milano'da alışveriş zor zanaat. Çünkü seçenek çok, mağazalar şehrin farklı noktalarına dağılmış durumda ve tam anlamıyla bir moda başkenti olduğu için fiyatlar çoğunlukla yüksek. Burada oturup size yalnızca nerede Louis Vuitton var, nerede Chanel var anlatmanın bir alemi yok diye düşünüyoruz. Açıkçası şehre ilk gidişimiz olduğu için pek de alışveriş odaklı gezdiğimiz söylenemez. Ancak yine de karşılaştığımız ve hoşumuza giden birkaç mekan önermeden geçmeyelim. Sonuçta Milano Gezi Rehberi yazıyoruz, böyle bir şehirde alışverişi es geçmek olmaz. Vintage Delirium by Franco Jacassi: Hem vintage olsun, hem tasarım olsun diyorsanız kesinlikle şehirdeki en ünlülerden biri. Ama çok şey almak istiyorsanız varınızı yoğunuzu buraya dökmeniz gerekebilir tabii, orası ayrı. Serendeepity: Plaklara ilginiz varsa sizi çok mutlu edecek bir dükkan. İkinci el plaklar da mevcut. la Rinascente: Burası da birçok farklı markayı bir arada bulabileceğiniz bir department store. Ancak uyduruk bir şey düşünmeyin, içeride Urban Outfitters ve onların familyasından birçok marka da mevcut ve orijinal parçalar çıkabiliyor. Kusmi Tea Shop: Bizim pek sevdiğimiz ve evimize de sık sık aldığımız Kusmi Tea'nin birçok çeşidini bir arada bulabileceğiniz dükkanı. Çay seviyorsanız eminiz ki hoşunuza gidecektir. Major bir eksik var.. Cimitero di Monumentale di Milano.. Daha önce bir arkadaşım gitmişti Milano'ya. Orda çektiği resimleri görüp hayran olmuştum. Ama şimdi sizin paylaştığınız fotoğraflarıda görünce aşık oldum diyebilirim. Yanlız itiraf etmeliyim ki fiyatları biraz zorluyor ama yinede insanın bütün parasını harcayası geliyor burayı görünce. Yeni yerler görmek ve keşfetmek dileğiyle yeni paylaşımlarıızı bekliyorum. Teşekürler.... Biraz yerdikten sonra güzel seyler de söyleyelim, sehir kültürel ve tarihi olarak birçok firsat da sunuyor. Turist olarak degil de bir yerliyle gezmek farkli bakis açilari sunabilir. Milano. Güzel ve fevkalade bir şehir ama sivrisinekleri akşamları şehirde adeta cirit atıyor.


Valparaiso, turistlerin çoğunlukla Santiago'dan günübirlik gitmeyi tercih ettiği, sokak sanatıyla nam salmış, küçük, renkli bir liman şehri. Ulaşımı birkaç vasıta gerektirdiği için turisti daha az ve Santiago'ya kıyasla daha gerçek bir Güney Amerika deneyimi yaşattığını söyleyebiliriz. Eğer yalnızca turistik zaman geçirmek istiyorsanız gerçekten de bir günden fazla kalmanın alemi yok, çünkü yapacak onlarca şeyinizin olduğu bir şehirden bahsetmiyoruz. Daha çok lokal hayatı gözlemleyeceğiniz, sokaklarında kaybolacağınız bir şehir tadında. Ayrıca inceden bir güvenlik problemi olduğu için genellikle geceleri turistlerin sokaklarda cirit attığı türden bir yer de değil. Tüm bunlara rağmen Valparaiso'da geçireceğiniz bir gün sizi bayağı mutlu edebilir. Özellikle yaz döneminde, yani Kuzey Yarımküre'nin Kasım-Aralık-Ocak-Şubat döneminde denk gelecek bir zamanda giderseniz, rengarenk sokaklarda küçük çaplı bir müzik festivali simülasyonu içinde gibi hissedebilirsiniz. Araba kiralamak: Yol üstünde ilgimizi çeken yerlerde de durabilmemizi sağlaması sebebiyle bizim çoğunlukla tercih ettiğimiz seçenek olan araba kiralama, Valparaiso'ya gitmeyi bayağı kolaylaştırıyor. Yaklaşık 1,5 saat gibi bir sürede, dağların içindeki geçitlerden geçerek Valparaiso'ya ulaşıyorsunuz. Bildiğinizden şaşmayıp Şili'de de bulunan Sixt ya da Europcar'dan araba kiralayabilirsiniz. Hem şehir merkezinde, hem de havalanında yerleri var. Şayet araba kiralayacak olursanız ve şehirde arabayla gezmek istemezseniz arabanızı Plaza Civica'daki otoparka bırakabilirsiniz. Ancak şehir çok tepeli ve yokuşlu olduğu için yer yer arabayla gezmek, ya da en azından arabayı yukarılarda bir yere park edip dolanmak kolaylık sağlayabiliyor. Otobüs: Santiago'dan Valparaiso'ya otobüs ile gitmek, süre açısından arabayla gitmek ile aşağı yukarı aynı hesaba geliyor. Ve tabii ki araba kiralamaktan daha ucuz oluyor. Şurada listesini bulabileceğiniz otobüs firmalarını kullanarak, Santiago içinde yer alan şu terminallerinden birinden Valparaiso'ya kolaylıkla ulaşabilirsiniz. Santiago'dan Valparaiso'ya çok sık otobüs kalktığı için hiçbir sıkıntı yaşayacağınızı sanmıyoruz. Valparaiso'nun tartışmasız bir şekilde en popüler aktivitesi, Nazım'ın yakın dostu, şiirlerine yandığımız Pablo Neruda'nın Şili'deki birkaç evinden biri olan La Sebastiana. Adam o kadar havalı ki her evinin ayrı bir adı var, bağrımıza basasımız geliyor kendisini. Neyse, sakinleşiyoruz. La Sebastiana'nın adı, evin ilk sahibi mimar Sebastian Collado'dan geliyor. Kendisi evi inşa etmeye başlıyor, ancak tamamlayıp içinde yaşayamadan hayatını kaybediyor. Bu durumu hüzünlü bulan hassasların efendisi Neruda'da evi satın aldıktan sonra hem eve Sebastian'ın adını veriyor, hem de abartıp kendisi için bir şiir bile yazıyor. Günümüzde evi gezebilmeniz, Neruda'nın dünyanın dört bir yanından topladığı ve inanılmaz incelikli bir şekilde eve yerleştirdiği eşyalarını görebilmeniz mümkün. Özellikle yatak odasının güzelliği karşısında 1 dakikalık saygı duruşunda bulunmadan dönmeyin deriz. Neruda tam keyif adamıymış, o şiirlerin güzelliğini anlamak şimdi biraz daha kolay. Audio guide almayı unutmayın, çünkü evdeki her odanın, her eşyanın bir hikayesi var. Hazır gitmişken bu bölgeyi dolanabilirsiniz, çünkü aynı zamanda en gezilesi bölgelerden biri olan Cerro Bellavista'da bulunmaktasınız. Concepcion Hill adıyla da karşılaşabileceğiniz bu bölge, Valparaiso'nun en turistik noktalarından. Şehrin tepe noktalarından birinde yer aldığı için hem her daldığınız sokakta karşınıza harika bir manzara çıkıyor, hem de renkli evleri ve çeşit çeşit sokak sanatı, mural çalışması ile gerçekten dolaşmaktan en keyif alacağınız bölge olabilir. Concepcion için özellikle şu noktaya gidin demenin bir alemi yok, çünkü her noktası farklı bir özellik taşıyor. Bir tarafta Valparaiso'nun tepelerini ve renkli evlerini görüyorsunuz, bir tarafta önünüzde okyanus uzanıyor. Adını "anlatamam görmen lazım" tepesi olarak değiştirmeyi talep ediyoruz. Burayı yazıyoruz, çünkü başka kaynaklardan araştırdığınızda mutlaka ilginizi çekecek ve gitmek isteyeceksiniz. Adından da anlayacağınız üzere şehrin ünlü asansörlerinden biri olan Polanco, Valparaiso'ya daha da tepeden bakabileceğiniz bir nokta. Aynı zamanda birkaç sene önce Street Art Festival da burada düzenlendiği için görsel açıdan da güzel şeylerle karşılaşabileceğiniz bir nokta. Fakat lokasyon itibarıyla GERÇEKTEN GÜVENSİZ bir noktada bulunduğu için size önerimiz burayı es geçmeniz olacak. Bakın bir yere gitmemenizi çok nadir söyleriz, aslına bakarsanız hiç söylememiş bile olabiliriz. Ancak burası gerçekten risk almak, cengaverlik yapmak, ben Türküm yeaaa bir şey olmaz demek için iyi bir nokta değil. Bu söylediğimizin yalnızca bizim tespitimiz değil, bir lokal söylemi olduğunu da ekleyelim. Biz yanımızda Şilili arkadaşlarımızla gezmemize rağmen topluca buradan bayağı tırstık, ona göre. Eğer Valparaiso'daki en iyi sokak sanatı örneklerini tek başınıza keşfedebileceğinizi düşünmüyor ya da bir şeyleri gözden kaçırırım, sonra eve dönünde internetten bakıp bunu niye görmedim ulan diye dertlenirim diyorsanız, buranın en keyifli sokak sanatı turlarını Valpo Street Art Tour düzenliyor. Her gün saat 10:30 ve 15:30'da turları var. Buluşma noktaları olan Plaza Anibal Pinto'ya gidip kendilerinde sonradan ekleşebiliyorsunuz ama, yine de yukarıda linkini verdiğimiz sitelerinden rezervasyon yaparsanız turda yeriniz garanti olur. Bu arada tur için herhangi bir ücret ödemeniz gerekmiyor, bahşiş üzerinden çalışıyorlar. Kendinize bira alırken rehbere de bir bira kapsanız bile yetiyor açıkçası, öyle tatlı ve işlerini seven insanlar. Bu street art tour işini yapıyormuş gibi yapıp insanları kandıran bir ekip türemiş ve evet tahmin ettiğiniz gibi insanları soyuyorlar. Onlara denk gelmemek için mutlaka söz ettiğimiz saatlerde meydanda olun, başka saatte orada toplananlara güvenmeyin ve en önemlisi "Valpo Street Art Tours" şapkası takan kişiyi bulun. Aksi takdirde pek de keyifli olmayacak bir tura katılabilirsiniz, aman diyelim. Matriz, Valparaiso'nun turistik meydanlarından biri. Adını meydanda bulunan Iglesia La Matriz'den alıyor. Meydanı ziyaret edecek olursanız hem ücretsiz olarak kilisenin içine girebilir, hem de oldukça merkezi bir noktada olduğu için civardaki sokakları da dolaşabilirsiniz. Aynı zamanda hediyelik eşya almak gibi bir niyetiniz varsa da Plaza Matriz civarındaki dükkanlar işinize yarayacaktır, onun dışında çok büyük bir olayı yok. Bir diğer büyük şehir meydanı için Plaza Sotomayor'a da göz atabilirsiniz. Vina del Mar Valparaiso'nun çok yakınında yer alan küçük bir tatil beldesi. Şilili gençler genellikle buraya partilemek, yüzmek, sörf yapmak için geliyorlar ve özellikle yaz döneminde gerçekten çok kalabalık ve eğlenceli oluyor. Valparaiso, Santiago'ya kıyasla bir tık daha güvensiz olarak biliniyor. Özellikle cruise turlarının yoğunlaştığı dönemde hırsızlık zirve yapıyor ve lokallerden edindiğimiz bilgilere göre hırsızlar resmen gemilerin turist indirdiği noktada pusuya yatıyorlar. Bu sebeple özellikle yazın gidiyorsanız dikkatli olmakta fayda var. Ayrıca eğer araba kiralayacak olursanız, oto hırsızlığının da çok yaygın olduğunu hatırlatalım, arabanızda değerli eşya bırakmayın. Öğlen ya da akşam yemeği için Cafe Turri ya da Concepcion Hill'de bulunduğu için müthiş yaratıcı bir isim seçilmiş Restaurant La Concepcion'u tercih edebilirsiniz. İkisinin de hem manzarası hem de yemekleri gayet lezzetli. Kapanışta bizi buraya gitmeye "zorlayan" ve önerileriyle hayatımızı kolaylaştıran, bir süre için hayatını kilitlediğimiz sevgili Volkan Ağır için bir sıpeşıl tenks olmazsa olmaz.