Aklımda bir sürü soru ile birlikte yeni bir seyahate hazırlanıyoruz. Ne zamandır gidelim dediğimiz ama bir türlü uygun fırsatı yakalayamadığımız bir yere: Normandiya Kıyıları ve Loire Vadisi Şatoları. Bunca kez Paris'e gidip bir türlü şehrin dışına çıkamayınca bu seyahat ertelenip durdu. "Bu yaz ne yapalım sorusu?" gündeme gelince Normandiya kıyıları fikri kafamızda şekillendi: zira gitmeye niyet ettiğimiz yerlerin uçak fiyatlarına, konaklama seçeneklerine bakınca dudaklarımız uçukladı. Hala İzlanda hayalimizi koruyoruz. Uygun fiyata aktarma yapabilceğimiz uçak bileti bulursak elbette bir gün oraya da gideceğiz. Ama o gün ne yazık ki bugün değil! Şimdilik Mutlu Eller'in İzlanda gezisinin fotoğraflarına bakıp iç geçirmekle meşgulüz. Bir de İrlanda meselesi var tabii. Orası için de malumunuz ekstradan vizeye ihtiyacımız var. Gitmeyi bu kadar istememe rağmen vize kuyruklarında bekleyip, üstüne fazladan bir masraf kapısı daha açmak istemiyorum. Hal böyle olunca, İrlanda da gidilmeyi bekleyenler listemizdeki yerini koruyor. Adını koyamadığımız, koymak da istemediğimiz içimizdeki sıkıntılı düşünceler oturduğumuz yerde oturmamıza sebep oluyor. Aklımıza gelen ilk soru bu oldu. Paris'ten gitmenin en kolay yol olduğunu birkaç tur şirketinin programına bakınca derhal anlıyorsunuz. Elbette ilkbahar yaz dönemi Paris uçaklarının en pahalı olduğu dönem. Ne yazık ki Normandiya kıyılarına ulaşım için harita üzerinde bakınıp, başka seçenekler arasak da bulamadık. Önce Paris'e uçacağız. Oradan da Normandiya kıyılarına ulaşmak için ilk varış noktamıza doğru yola çıkacağız. Rouen gezimizin başlangıç yeri olacak. Paris'ten Rouen'e ulaşmak için iki seçenek görünüyor. En azından bizim seçeneklerimiz arasında iki tanesi önce çıktı. Ben trenle gitmek istedim. Trenle gitmek isteyenler şu internet sitesine bakıp biletlerini alabilirler. Sabahın erken saatlerinden başlayarak akşama kadar çok sayıda tren seferi var. Biletler 10 Euro'dan başlıyormuş. Muhtemelen biletinizi önceden almak ucuz fiyattan bilet almanıza fayda sağlayacaktır. Havaalanından direkt olarak Rouen'e gitmek mümkün değil ne yazık ki. Rouen'e gidebilmek için metroyla önce St. Lazare Garı'na gitmek, oradan da Rouen'e kalkan trene binmek gerekiyor. Biz havaalanından araba kiralayarak Rouen'e gideceğiz. Üç kişiyiz. Önce Paris merkeze gitmek, bunun için bilet almak, üstüne üstlük bavullarla hareket etmek çok anlamlı gelmedi. Hangi araç kiralama şirketini seçeceğimize daha karar vermedik. Bu kararı verdiğimizde, hatta aracı kiralayıp seyahatimizi gerçekleştirdikten sonra durumu buradan tekrar güncellerim. Yukarıda da açıkladığım gibi bana kalsa bu seyahate iki hafta ayırır, canımın istediği her kafede oturur, şarap tadımı yapabilceğim her kasabada durur, gözlerimi kamaştıran güneş ışığına karşı güneş gözlüklerimi tadar, defterimi çıkarır yazı yazarım. Ya da öylece bakarım hayatın önümden akışına. Ama bana kalmıyor, değil mi? Bu yazıyı yazmamın en önemli sebeplerinden biri bu sorular sanırım. Biraz internette gezindim, başkalarının yazdığı yazıları okudum, durak yerlerimiz arasındaki mesafeleri kontrol ettim ve tatil olarak ayırdığımız gün sayısını elimden geldiğinde ayarlamaya çalıştım. Bir de herkesin tatil ritmi değişebiliyor. Ayırdığımız zamanların yeterli olup olmadığını geldikten sonra tekrar değerlendireceğim. Gelelim yukarıdaki sorunun cevabına: Elbette Normandiya Kıyıları Seyahati ile Loire Vadisi Şatoları gezisini birleştirebilirsiniz. Biz bu seyahate yedi gün ayırdık. Bunun 3 gününü Normandiya Kıyıları'nda, 4 günün Şatolar Bölgesi'nde geçireceğiz. Biz ilk gün Paris Orly Havaalanı'ndan araba kiralayacağız ve oradan direkt olarak Rouen'e geçeceğiz. Araba seçerken muhtemelen azıcık konforlu bir araba seçmeye ama seçtiğimiz arabanın küçük olmasına dikkat edeceğiz. Yıllar önce yaptığımız Provence seyahatinde küçük arabanın sokak aralarında ne kadar konforlu olduğunu deneyimlemiştik. Araba seçerken mutlaka dikkat edeceğimiz husussa navigasyon aletinin olması. İlk gecemizde Rouen'de konaklayacağız. Şehre varacağımız ilk akşam üstünün Rouen'i tanımamız için yeterli olacağını umuyorum. Rouen büyük bir yerleşim. Biz Eski Şehir denilen bölgeyi tanımayı hedefliyoruz. Rouen, Jean D'arc'ın şehir meydanında yakılarak öldürüldüğü şehir. Gezmek isteyen insan için gezilecek yerler bitmez elbette. Biz Rouen'de akşam konaklayıp, sabah bavullarımızı arabaya atıp yola düşeceğiz. Benim illa ki görmek istediğim bir yer var: Etretat. O yüzden sabah kahvaltımızı eder etmez ilk iş Etretat'a gideceğiz. Saint- Malo'da iki gece konaklayarak bu bölgeyi gezmeyi hedefliyoruz. Etretat'tan sonra sırasıyla Le Havre, Honfleur, Trouville, Deauville gezeceğimiz yerler. Süre kısıtlı olduğu için bazı yerleri es geçiyoruz. Normandiya Çıkartması'nın yapıldığı kıyıları gezip, manzaranın, güzel yemeklerin, hayatın, lezzetli dondurmalarının tadını çıkarmak öncelikli amacımız. Bu yüzden Çıkartma ile ilgili müzeleri gezmek plan dahilinde değil. Tabii konuya ilgi duyanlar bu seçenekleri de düşünmeli. Şatolar Bölgesi deyip geçmeyin. İşler burada çok karışıyor çünkü irili ufaklı sayamayacağım kadar çok şato var bu bölgede. Konaklama için merkez alınacak yer ve gezilecek şatolar en önemli sorun. Bu şatoların hepsini tek tek gezeyim desen hem zaman yetmez, hem de para. Üstelik durum da çok sıkıcı bir hal almaya başlar. Loire Vadisi'ndeki ilk günümüzde Chateau de Villandry, Chateau D'Usse ve Azay-le-Rideau şatolarını gezmeye karar verdik. Villandry Şatosu aynı zamanda labirent şeklindeki bahçesiyle de ünlü. Bu şatoların üçü de birbirine çok yakın. Amboise: Amboise Kasabası içinde bulunan Amboise Şatosu ile ünlü olsa da gidenlerin güzelliği ve sevimliliği ile dilinden düşüremediği bir yer. Bu yüzden geri dönüş yolumuzdaki en yakın güzergah olarak ikinci gün buraya uğruyor ve meşhur pastanesi Patisserie Bigot'da ya kahvaltı ederek ya da kahve içerek günümüze başlıyoruz. Patisserie Bigot'nun Loire Vadisi'nin en güzel pastanesi olduğu söyleniyor. Amboise Şatosu: Keyif molamızın ardından Amboise Şatosunu gezmeye niyetliyiz. Clos Luce Şatosu: Amboise'ın içinden 400-500 metrelik bir yürüyüşle ulaşılabilcek bir şato Clos Luce Şatosu. Bizim bu şatoyu görmek istememizin sebeplerinin başında Leonardo da Vinci'nin yaşamının son günlerini bu şatoda geçirmiş olması. İnternette bir araştırma yaparsanız da bu şatonun Leonardo da Vinci'nin adıyla özdeşleştiğini görürsünüz. Yorucu bir gün olacağa benziyor değil mi? Yaşayarak buraya yazdığım rotanın gerçekçi olup olmadığını göreceğiz. Yazdıklarımda bir sıkıntı olursa burada güncelleme yapacağım.


Gelelim Paris Kafelerine... Gelelim mi? Paris'in her şeyi çok güzel ama kafeleri ayrı ayrı onlarca yazı konusu. Böyle sık sık gittiğimiz için de elbette kendi seyahat rutinimizi oluşturduk. Herkesin mutlaka gidin dediği onlarca yere gittik, denedik. Paris'e ilk kez gidecekler siz de gidin elbette. Ama biz artık klasikleşmiş, adıyla ön plana çıkmış yerlere gitmiyoruz. Bazılarına çok kalabalık olduğu için gitmiyoruz, bazılarını gereksiz pahalı buluyoruz, kimilerini de sahiden beğenmiyoruz. Şehir klasiği olmuş iki kafe: Cafe de Flore ve Les Deux Magots. Cafe de Flore ve Les Deux Magots, şehrin en eski kafelerinden. Bunu hepimiz biliyoruz, değil mi? Zaten hangi blogda gezinirseniz gezinin, bu iki kafenin ismini mutlaka görürsünüz. Şehrin en güzel yerlerinden birinde, St. Germain'de karşılıklı iki sokağın köşesini paylaşırlar. 1920'lerin Fransa'sında Amerikalı yazarların, sanatçıların sık sık uğradığı iki mekandı bu kafeler. Hemingway'in kitaplarında bu kafelerden bahsedildiğini görürsünüz. Simone de Beauvoir ve Sartre bu kafelere gelir, içkilerini içerken kitaplarını burada yazarlarmış. Elbette şimdilerde turist kalabalıklarından ve bizim gibi meraklı gezginlerden bu mekanlar her daim dolu. Tatlıları ve yemekleri hep çok güzel; lakin pahalı. "Paris'e gelmişim, St. Germain'de caddeye karşı oturup kahvemi söyleyeceğim, yanında da tıpkı bir Fransız gibi sigaramı içeceğim," diyenler için hem Cafe de Flore, hem de Les Deux Magots nefis mekanlar. Yanımızda arkadaşlarımız yoksa biz bu iki kafede de sıklıkla oturmuyoruz. Yine de gece Paris'e çöktükten sonra ısıtmalı terasların altına sığınıp Paris yaşamını izlemek için bu iki kafe de çok güzel. Selçuk'la benim bir kafemiz var. Bizim kafemiz. Öyle diyoruz. Burası Kuzey'in de kafesi olsun istiyoruz ama interneti olmayan bu kafeyi sevmeyi reddediyor. Sanırım interneti olmayan tüm Fransız kafelerini reddediyor. Kendi bilir. 😉Bizim kafemiz yukarıda anlattığım kafelerden biraz ilerde. Lüksemburg Bahçeleri'nin hemen karşısında sevimli mi sevimli, gece oldu mu sakin mi sakin bir köşe. Paris'e ayak basar basmaz nerede olursak olalım, hiç konuşmadan kendimizi bu kafede buluyoruz. Huzurun merkezine yolculuk, Paris'te olmanın anlamı. Paris'te akşam olmaya başlamış ve biz sevdiğimiz kafeden içeri girmişiz. Kafenin teras kısmında oturmaya niyetliyiz. Öyle özlemişiz ki Paris'i, içerinin sıcağında oturmaktansa terasta oturup gelip geçeni seyretmek istiyoruz. Le Rostand, öyle güzel bir yer. Elbette bizim için. Kafenin arkalarındaki sokaklardan birinde Gertrude Stein yıllarca oturmuş. Çok güzel bir apartman. Şimdilerde orada oturmak çok pahalı olmalı. Zamanın tüm sanatçıları da Gertrude Stein'dan onay almak, Hemingway'in dediği gibi şömine karşısında ısınmak ve Gertrude Stein'ın güzel ikramlarını yemek için bu eve uğrarmış. Ben o sanatçıların hepsinin Lüksemburg Bahçeleri'nin içinden arka sokaktaki o eve gitmek için yürüdüklerini hayal ediyorum. Uçuk yeşil renkli, demir çerçeveleri var kafenin. Hasır sandalyeleri, yuvarlak küçük masaları, servisi yaptıktan sonra rahatsız etmeyen garsonları. Kitabınızı açıp okuyabilir, defterinize bir şeyler karalayabilir ya da çayınızı yudumlarken etrafı seyredebilirsiniz. Benim Paris'imde en sevdiğim kafe burası işte. Isıtıcıların kırmızı ışığı Selçuk'un en sevdiği tatlının üstüne vurmuş. Birazdan kahvenin yanında harcanıp gidecek. Biliyorum bana kızacak çok insan çıkacak ama bu kadar şişirilmiş başka bir mekan daha düşünemiyorum. Bir kere Türklere burayı kim, neden ve ne zaman söylemişse, fuar zamanları L'Entrecote'a gitmeyen Türkü dövüyorlar. İnsanlar burada kapının önünde sosyalleşiyor. Rezervasyon almayan bu restoranın önünde Türkiye'deyken burunlarından kıl aldırmayan onlarca Türk işadamını ayakta beklerken görürsünüz. Vallahi bu eziyeti çekiyor olmaları ne yalan söyleyeyim hoşuma gidiyor. Bir de burada pek Fransızca konuşma telaşına düşmüyorsunuz; zira ortada seçim yapmanız gereken bir yemek falan yok. Restoranın adından da anlaşılacağı gibi sadece antrikot servis ediliyor. Garsonun siparişle ilgili sorduğu tek şey etinizin nasıl pişmesini istediğiniz. Elbette bir de ne içeceğiniz. Ben biraz kötüleme işini abartmış olabilirim ama emin olun ki "Ay çoook nefis! Ben gittim, bu parayı ödedim, siz ödemezseniz vallahi aklım kalır." diyenler de abartıyor, bilesiniz. Bir kere benim yazacaklarımdan önce, yıllar önce Ahmet Örs'ün Sabah Gazetesi için yazmış olduğu bir yazıyı okumanızı tavsiye ederim. Çünkü bu restoran için yazılmış en güzel yazı kanımca bu yazıdır. Ahmet Örs'ün de demiş olduğu gibi: Paris'te Parisli gibi yemek yenir. O zaman yemek yemek için nereye gidiyoruz: Elbette Chartier Bouillion'a. Tarihi iki yüz yıl öncesine dayanan Chartier Bouillion Restaurant gerçek anlamıyla bir esnaf lokantası. İçerisinin ne kadar geniş olduğunu tahmin edemeyeceğiniz bir avludan içeri süzülüyor ve ahşap kapıdan içeri giriyorsunuz. "Hay Allah! Ne kadar da büyük bir yer." diye geçiriyorsunuz aklınızdan. Sizi bir masaya oturtuyorlar. İki kişiyseniz, artık kimin yanı boşsa oraya. Daha kalabalıksanız büyük bir masanın boşalmasını beklemek zorunda kalıyorsunuz. 📌 Çok sevdiğim bir Paris Bistrosundan haberdar olmak istiyorsanız BU YAZIYI da okuyunuz lütfen. 📌 BU YAZIDA da Paris gizli kalmış köşeleri okunmak için bekliyor. Paris'e gidersem danışacağım kişiden faydalı öneriler:) Restaurant kesinlikle denenmeli gibi görünüyor. Aaaa ben bu yazıdaki yorumlara cevap vermeyi atlamışım. Kuzey'e söylüyorum ama kendim de dağılıyorum çoğu zaman. Herkes böyle bir restoranı beğenir mi bilmiyorum. Mesela ben herkesin ayılıp bayıldığı L'Entrecote'u beğenmiyorum. Ama yazılarından tanıdığım Sezer burayı sever biliyorum. Çünkü burada yemekten öte bir şey var: Tarih. Ve sahiden de insan kendini başka bir yerdeymiş gibi hissediyor.


Her Paris seyahatinde düşünmeden yaptığımız şeyler var: St. Germain sokaklarında gezinmek, farkında olmadan Cafe Le Rostand'a gidip Lüksemburg Bahçeleri'ne bakarak kahvemizi yudumlamak, yolumuzu Notre Dame Katedrali'ne çevirip Shakespeare and Co.'ya gidip kitapçının sıkışık kitap raflarının arasında gezinip bir kitap almak. Paris'e gidip de bahsettiğim bu kitabevine uğramayan yoktur sanırım. Shakespeare and Co. bir hayalin ürünüdür. George Whitman adındaki Amerikalı bir gencin hayallerinin peşinden gitmesinin ve düşlerini asla terk etmemesinin kendisine armağanıdır. Öncesinde başka bir Amerikalıya ait olan bu kitapçı şehrin başka bir yerindeymiş. 1920'li yıllarda Paris'te yaşayan birçok Amerikalı yazara kucak açan bu kadın savaş yıllarından sonra yurduna dönmek zorunda kalmış. Seneler sonra George, Slyvia Beach'ten kitapçının ismini satın almış ve Paris'e gelerek düşlediği kitabevinin kapısını aralamış. O günden sonra yolu Paris'ten geçen, şehirde kalacak yeri ve parası olmayan tüm gezginler kitabevinin duvarları arasına serpiştirilmiş yataklarda konaklamış. Karşılığında da burada canları dilediğinde çalışmış. George Whitman kızına Sylvia ismini verecek kadar çok saygı duymuş kitapçının ilk sahibine. 🍀 Notre Dame Katedrali'nin karşısına sığınmış bu kitapçının kısa tarihini okumak isterseniz daha önce yazmış olduğum şu yazıya uğrayınız. 🍀 Kuzey'le ilk Paris gezimizde onu elinden tuttuğum gibi bu kitapçıya götürmüş ama George Whitman'ın ölüm haberiyle karşılaşmıştık. O yazı da burada. Bu sefer de kitabevinin yeşile boyalı kapısından içeri girdik. Kasanın sağ tarafı Paris'le ilgili seyahat kitaplarına, sol tarafındaki geniş duvarsa Paris'te yaşamış Amerikalı yazarların kitaplarına ayrılmıştı. Hemingway, Fitzgerald, Flanner şehrin en güzel zamanlarını yaşamış ve bugün dahi peşlerinden gittiğimiz izler bırakmıştı biz Paris sevdalıları için. Giriş holünden ilerleyip bir basamakla ulaşılan yuvarlak alandaki masanın üzerinde Marina Keegan'ın kitabı göze çarpıyordu. Üst üste konulmuş kitaplar ve kapaktan gülümseyerek bakan genç yazar. Kitabın arka kapağındaki yazıyı okuyunca bu kitabı almam gerektiğini biliyordum. Yale Üniversitesi'nden mezun olan bu genç kadın, yazar olmak istiyordu ve mezuniyetinden sadece beş gün sonra bir trafik kazasında ölmüştü. Kitabın içinde üniversitedeyken yazdığı öyküler ve denemeler vardı. Tereddüt etmeden kitabı alıp kasaya gittim. Kitabın ücretini ödedikten sonra da kitabevinin meşhur damgasını ilk sayfaya bastırdım. Lise yıllarımdan bir arkadaşımla ayda bir kez buluşuyoruz; o yıllardan görüştüğüm tek arkadaşım. Bazen o bana bir mesaj atıyor, "Bir saat sonra Starbucks'ta!" diye, bazen de ben ona. Şüphenin, samimiyetsizliğin olmadığı nefis bir arkadaşlık. Yalan, dolan yok. Hiç hesaplamadan gerçekleştirdiğimiz o bir saatlik buluşmalarda gezdiğimiz yerlerden, okuduğumuz kitaplardan, kızgınlıklarımızdan, hatalarımızdan ya da mutluluklarımızdan bahsediyoruz. Telefonlarımıza hiç bakmıyor, yalan dünyanın dolambaçlı yollarında vakit harcamıyoruz. Son buluşmamızda ona da Marina Keegan'dan bahsettim. Yazarın trajedisi onun da ilgisini çekti. Anlattığım hikayeyi ona bağlayan bir yan vardı çünkü. Gözleri doldu ve bana bu kitabı anlattığına inanamıyorum dedi. Şu an bu yaptığımla bir Yankı Odası Etkisi başlatmış olabilirdim. ? Daha çok okunsaydım ve daha çok takipçim olsaydı. Olaya iyi tarafından bakalım o zaman. Marina Keegan'ın kitabıyla ilgili tavsiyem kalpten bir tavsiye. Ben okudum, beğendim. Sizler de okuyun istedim. Paris ve ünlü kitabevi hakkında yazdıkların aklıma bir filmi getirdi. Nefis bir filmdi yeniden seyretsem bu aralar bak şimdi aklıma gelmişken. Eski kitap düşkünü Helene Hanff'ın new york'tan londra'ya 84 charing cross road adresindeki marks & co. kitapçılarına yazdığı mektuplar ve kitapçıdakilerin ona yazdığı cevaplardan oluşuyor filim. Muhtemelen seyretmişsindir. Helene ingiltere'de yumurta, et, şeker vb gıdaların yanısıra naylon gibi materyallerin oldukça pahalı olduğunu öğrenince noel, paskalya vb özel günlerde kitapçıdakilere hediye paketleri gönderir. Kitapçıdakiler de kendisine pudding tarifleri ve el işlemeli masa örtüsü gönderirler. Edebiyat aşkı ve kıtalararası dostluklar üzerine enfes bir film. Aylin.... Hayat, başkalarının tekrarlayan mutsuzluklarında kaybolacak kadar uzun değil. Kendimi mutlu tutmak için yeterince çabalıyorum. Tatilleri düşlüyorum, uzun yürüyüşleri, Kuzey'in bu aralar zorlukla kopardığım gülümsemesini, satır aralarında gizli sancılı ergen aşklarını anımsıyorum... Hemen bir gülümseme geliyor yüzüme. Kitap güzel bir kitap. E-kitap vardır sanırım. Bir de Elif Batuman'ın The Idiot'unu oku. Seversin eminim. Bu kalpten tavsiye için çok teşekkürler Özlem. Mutlaka bir şekilde edinip okuyacağım. Özgeçmişine şöyle bir baktım da ne kadar yetenekliymiş, dolu dolu yaşamış. Gerçekten çok hüzünlü bir son. Yankı Odası Etkisi bir yerde geçerli tabii, özellikle belki sosyal medya için. Bu yüzden takip ettiğim insanları dikkatle seçmeye, herhangi bir şekilde günümü güzelleştirenleri izlemeye çalışıyorum. Hiçbiri birbirine benzemeyen, kimisi kitap, kimisi ağaç, kimisi seyahat, kimisi spor seven, tanımadığım bir sürü insanın instagram hesabına gözatıyorum. Bana iyi geliyorlar. Tıpkı senin gibi. Özellikle kitap tavsiyeleri konusunda çok faydalanıyorum onlardan. Dostlarla buluşmak elbette çok güzel ama her zaman ilgi alanları uyuşmuyor. Ya da bitmeyen gündelik problemleri konuşmaktan bıkmayanlar sıkıyor bir süre sonra. İnsana hep bir şeyler katan bir dostun olması gerçekten büyük bir şans. Paris'e iki kere gittim ama çok yıllar geçti, o zamanlar Shakespeare and Co.'dan haberim bile yoktu. Tekrar gidebilirsem ilk hedeflerden biri olacak ve seni mutlaka anacağım. Keşke daha çok kitap okumaya vaktimiz olsa. Shakespeare and Co.'ya gidince beni anımsa. Kafesinde oturup bir kahve de orada iç.


Her gezide olduğu gibi bu seyahatte de elbette öngörülemeyen şeyler oldu. Öyle atla deve konular değildi bahsedeceğim şeyler ama yine de buraya not düşeyim de unutmayayım. Bir kere Paris Charles de Gaulle Havaalanından araba kiralayarak yola düşmekle çok iyi yapmışsız. Pasaport kontrolünden çıktıktan sonra doğru havaalanındaki Sixt kontuarına gittik ve hemen işimizi hallettik. Gitmeden internet üzerinden araba kiralama işini halletmiştik. Bunun için görünüşe göre en uygun fiyatı veren firmadan kiraladık arabayı. Daha önceki seyahatlerimizde "full sigorta" dedikleri her şeyi kapsayan bir sigorta yaptırmadığımız için ufak bir sıkıntı yaşadığımızdan tüm seyahatlerimizde artık kesinlikle sigortamızı her türlü hasara karşı yaptırıyoruz. İnternet üzerinden yaptırdığımızı sigorta da böyleydi. Fakat ben internet çıktısı aldığımda gördüm ki kiraladığımız araba full kaskolu değildi ve üstüne üstlük kiralarken kesinlikle öyle bir şey gözükmemesine rağmen bir de kilometre kısıtlaması vardı. Ekstra para ödeyeceğimizi bildiğimizden panik yapmadık. Orada sorarız dedik. Sahiden de gişedeki görevli arabanın kaskosunun her şeyi kapsamadığını ve kilometre sınırlaması olduğunu doğruladı. "İnternette böyle yazmıyordu." dedim. "Arabayı kiraladığınız internet sitesi yüzünden herkes böyle sıkıntılarla karşılaşıyor" diye cevapladı bizi. www. rentalcars. com sitesini böylece hayatımızdan bir daha kullanmamak üzere çıkarmış olduk. Tatilimiz böylece başlamış oldu. Paris'e hiç uğramadan Rouen'e doğru yola düştük. Bizim planımız ilk gün Rouen'e gitmek, orada yol yorgunluğunu atmak, Jean D'arc'ın yakıldığı şehri görmek ve sokaklarında gezinmekti. Aynen planladığımız gibi yaptık. Tam anlamıyla şehrin merkezinde olmayan ama yürüme mesafesi ile merkezden sadece on dakika uzaklıkta bulunan deniz kenarındaki Novotel Suites Rouen Normandie'de konakladık. Otelin park yeri paralı olmasına rağmen sokaklarda arabayı ücretsiz olarak bırakabileceğimiz bir sürü park yeri vardı. Kahvaltısı ve oda konforu açısından bu otelden çok memnun kaldık. Rouen'de tüm öğleden sonra ve akşam gezinmek bize yetti. Bence burası uğranması gereken güzel şehirlerden biriydi. İlk gün konaklamak açısından doğru bir tercih yaptığımızı düşündük. Sabah otelde kahvaltımızı yaptığımız gibi eşyalarımı alarak yola düştük. Normandiya Kıyılarına doğru gidecektik. Kıyıya doğru ilerleyince yolumuzun denizden sola doğru ilerlemesi gerekiyordu ama ben kesinlikle Etretat'a gitmek istiyordum. Bu sebeple sağa doğru kıvrılarak Etretat'a ulaştık. Bu yazının amacı bizim gibi aynı yollara düşeceklere biraz ipucu vermek olsa da burada şunu belirteyim ki elbette sadece kişisel görüşlerimi derleyip topluyorum. Hislerim, gittiğimiz yerlerin ruhu, deniz, iyot kokusu, yemekler, doğa bunların hepsi benim gittiğimiz yerle ilgili hislerimi etkiliyor. Bir de hayalperest ve romantik olduğumu hesaba katarsak sizler kendi planınızı yaparken bu durumu hesaba katın. İsminden de anlaşılacağı gibi Arsen Lupen karakterini yaratan yazar Maurice Leblanc'ın evi burası. Yeşillikler içinde çok güzel bir yer. Alt katardaki odalar yazarın kullandığı şekliyle korunmuş fakat üst katlar romanların geçtiği mekanları anlatır şekilde düzenlenmiş. İçeride fotoğraf çekmek yasak. Evi hızlıca gezip Etretat'ın merkezine yani Manş Denizi'nin kıyısına ilerledik. Küçücük bir deniz kasabası burası ve ben buraya bayıldım. Eğer benim gibi denizin sesini duyabileceğiniz mini kasabalardan hoşlanıyorsanız burayı siz de seversiniz. Yok yalnızlık düşüncesi, peşinizden kovalayan uğultular, tırmanılmayı bekleyen tepeler ve özünde "Ya ben burada kendi sesimi bile duyarım" duygusu size yakın değilse burası şöyle bir bakıp geçmelik bir yer. Kıyı boyunca yürüyüp sol tepeye doğru yürüdük. İtiraf edeyim ben yoruldum yürürken. Dönünce spor yapmalıyım fikri kafamı kurcalayıp durdu. Burada deniz mahsullerinden oluşan öğle yemeğimizi yiyip hemen yola düştük. Zira Honfleur'e gidecektik. Dikkat-Dikkat: Rouen- Etretat arası yaklaşık 90 km. Bu da ortalama 1.5 saate denk geliyor. Honfleur'e doğru ilerlerken rahat durmadık elbette. Yolumuz üstünde diyerek Le Havre'a kırdık arabanın direksiyonu. Şöyle bir şehir turu attık arabadan inmeden; zira şehri pek de beğenmedik. on dakikalık uzaktan bir bakış bir şehri tanımaya elbette yetmez ama bana Marsilya'yı anımsatan bu şehir içimde gezinme arzusu yaratmadı. Öğleden sonra Honfleur'e ulaşmış olduk. Arabamızı şehrin içindeki parklardan birine bırakıp heyecanla sokaklara dağıldık. Honfleur için söylenecek çok fazla şey var aslında. Bana limanıyla Bergen'i anımsattı burası. Öyle güzel, öyle fotografik bir yer. İnsanda burada konaklama, kalabalığın içine dalma, sokaklarda dolaşma, kafelerde oturma hissi yaratıyor. Sokak aralarında gezinirken Erik Satie'nin de müze evine rastladık. Butikleri, hediyelikçileri ve bir dolu mağazayla burada kolaylıkla vakit harcanır. Keşke buraya biraz daha vakit ayırsaymışım diye düşündüm. Peki buradan nereye? Gün daha bitmedi arkadaşlar ve ben buradan Deauville-Trouville'e gideceğiz diye planlamışım. Dikkat-Dikkat: Honfleur- Deauville arası 18 km ve yol yaklaşık 30 dakika sürüyor. "Buradaki hayalin neydi Özlem?" derseniz elime kitabımı alıp şezlongda uzanmaktı diye cevap veririm. Bakın ben size söylüyorum. Bir gün ben Selçuk'u kandırıp iki günlüğüne Etretat'a, birkaç günlüğüne de Deauville'e gelirim. Öyle sevdim bu sahil şeridini. Elbette acıkmıştık acıkmasına da ne yapacağımıza karar veremiyorduk. Burada mı yesek yoksa Trouville'i de gezdikten sonra kalış noktamız olan St. Malo'da mı ziyafet çekseydik bilemedik. Trouville neresi, acaba buradan ne kadar uzak diye düşünürken adresi aracın navigasyonunu da yazdık ki bir de ne görelim? Deauville hemen yanıbaşımız. Deauville ve Trouville bir nehrin iki yakasına yerleşmiş kasabalar. Biz burayı çok hızlı gezmek durumunda kaldık. Oysa bizim ayırdığımız zamandan daha fazlasını hakediyorlar. Yola çıktık çıkmasına ama rahat durmadık elbette. Yolumuz üstünde duran Cabourg'a kayıtsız kalamadık. Yemeğimizi bu minicik ve şirin kasabada bir İtalyan restoranında yedik. Kıyı şeridine bakıp hayretler içinde kaldık. Çünkü upuzun bir şerit göz alabildiğince uzayıp gidiyordu. Dikkat- Dikkat: Deauville- Saint Malo arası tam tamına 230 km ve yol 2.30 saat sürüyor. Bu planı yaparken aklımızı neredeymiş peki? Çünkü gayet yoğun bir gün geçirdik ve çok yorulduk. Tatil için ayırdığımız süre az, görmek istediğimiz yer bu kadar çok olunca programı sıkıştırmışız. St. Malo'da kalmayı tercih ettik. Her gün bir otelde kalıp bavulları indirip bindirmek istemedik. Doğrusu şöyle olmalıymış: Honfleur'de konaklamalı, hem oranın keyfini doyasıya çıkarmalı, hem de yorulmamalıymışız. Honfleur'den sonra yaptıklarımızı bir sonraki güne bıraksaymışız, Normandiya Çıkartmasının yapıldığı Omaha Sahili ardımızda bırakmamış olurduk. Bu seyahatte atladığımız yerlerden biri burası oldu. St. Malo'da otelimizde uyanıyoruz. Sabah kahvaltısı ve kahve hepimizi kendimize getiriyor. Surlarla çevrili bu güzel yerleşimi bir gece önce azıcık gezdik. Karnımızı doyurduktan sonra tekrar geldiğimiz yöne gidiyor ve Le Mont St. Michel'e yöneliyoruz. Gitmeden önce buranın denizin kıyısında ama bir kasabanın yamacında bir yer olduğunu düşünürdüm. Manastırın olduğu yerin karşı kıyısında sanki kafeler, restoranlar vardır da insanlar o manzaranın karşısında içkilerini yudumluyorlardır gibi bir his vardı içimde. Bu kanıya nereden kapıldığımı bilmiyorum. Le Mont St. Michel'e yaklaşınca tabelalar bizi park yerlerine ulaştırdı. Muhtemelen etrafın doğallığını bozmamak adına park alanlarının hepsi uzun çit bitkilerinin ardına saklanmıştı. Arabamızı buradaki park yerlerinden birine bırakıp ücretsiz shuttle'ların kalktığı yere gittik. Ayrı bir ücret ödeyerek faytonla da ulaşabiliyorsunuz St. Michel'e. Sonra çekilmiş denizin ortasında, bir boşlukta tüm güzelliğiyle dikilen surların ardındaki kalenin içine giriyorsunuz. Gezinin bu ayağında telaşsız bir gün geçirdik. Günün arda kalan kısmında St. Malo'daydık. Akşam nefis bir restoranda kabuklu deniz ürünlerine saldırdık. Seyahatin bu kısmına bir gün daha ekleseymişiz daha iyi edermişiz. Bana soracak olursanız bizim izlediğimiz rotanın hakkı dört gün. Şimdi gitmiş görmüşken bu alan içinde göremediğimiz diğer yerlere de uğramak için yollara tekrar düşebiliriz. Ben Normandiya Kıyılarını çok sevdim çünkü. Seyahatin bu kısmından sonra şatolar kısmı vardı. Cumartesi yola çıkıp cumartesi döndük. Tam anlamıyla bir hafta sürdü. Yetmedi tabii ama ancak bu kadar oluyor. Kuzey'e ise tatil yetti. Eve dönmek için sabırsızlandı.


Etretat, hayal bir diyar benim için. Deniz kenarında, laf dinlemez, asi bir köşe. İnsanın kaçıp buraya sığınası, üstüne yapışmış tüm sorumluluklardan kurtulup yeni birisi olası geliyor. Kafam da masam kadar dağınık. Masayı toparlamam kolay da kafamı toparlamam öyle kolay olmuyor ne yazık ki. Oysa masa dağınık kalırsa kalsın, önemli olan kafamın içinde koşturan düşünceleri dindirmek. Yaşantımızın akışı nasılsa seyahatimizin akışı da aynı paralelde uzanıyor. Dinlediğimiz şarkılar, arkadaşlık yaptığımız insanlar, gözlerimizi dört açarak izlediğimiz manzaraların hepsi hayata nasıl baktığımızla ilgili. Romantik komedilerden hoşlandığım gibi insana muhtaç olmayan biraz hırçın köşeleri seviyorum ben. Denizin sert dalgalarını savurduğu kumsalları, dik yokuşları, laf söz dinlemeyen rüzgarları, kendi iklimin yaratmış coğrafyaları... Biraz başım buyruk biliyorum. Annem çok sık söyler bunu bana. Sanırım unutmayayım diye. Bir gezi yazısı nasıl olur bilmiyorum. İçimden bir ses sadece nedenlere, niçinlere ya da nasıllara cevap veren bir yazı yazmamam gerektiğini söylüyor çünkü bu bana iyi gelmiyor. Ara ara çok methedilen yerlerde oturmaktan keyif alsam da ben bir seyahatte kendi seçtiğim dükkanların kapısını aralamak, kendi tecrübelerimi yaşamak istiyorum. O yüzden Paris'ten ayrıldıktan sonraki ilk durak noktamız Rouen'i kısa cümlelerle anlatıp sonrasında beni büyüleyen bir kıyı kasabasına yol almak istiyorum: Etretat. Rouen büyük bir şehir aslında. Biz şehrin azıcık dışındaki otelimize arabamızı bırakıp şehrin meydanına gittik. Yan yana sıralanmış dükkanlar, hediyelikçiler, pastaneler, restoranlar... Küçültülmüş bir Fransız kentiydi burası. Birkaç gün içinde şehrin her köşesine hakim olacağınız, meydanlarındaki kafelerinde oturup geniş ekrandan maç seyredeceğiniz, öğlen kahvenizi akşam şarabınızı yudumlayacağınız bistrolarıyla minik bir Fransız kenti. Büyük şehirlerin keşmekeşinden sonra eminim burada insan hayatın ritmini biraz yavaşlatabilir. Burası aynı zamanda Jeanne D'Arc'ın yakıldığı şehir. Kilisenin hemen altında kapalı bir pazar yeri var. Kuzey'e buradan soslu karidesler almayı unutmadık. Kesinlikle keyifli bir yer ama hayatımın şehrinin yerini elbette tutamaz. Ertesi sabah aslında rotamızın üstünde olmamasına rağmen yolumuzdan biraz doğuya sapıp Etretat'a uğradık. Ünlü dedektif Arsen Lüpen'in evi bu sahil kasabasındaydı. Edebiyatı seven bir aileyiz. Ben biraz bu büyüyü Kuzey için yaratmaktan keyif alıyorum. Seyahati de durduğumuz yerleri de onun açısından eğlenceli hale getiriyor bu durum. Biraz tanıdık biri hakkında dedikodu yapmak gibi. Etretat'ın girişindeki boş bir araziye arabamızı park ettikten sonra denize doğru yürüdük. Yolun sağ tarafında ağaçların arasında bir yürüyüş yolu gizliydi. Vaktimiz dar olduğundan yürüyemedik ama bir gün burada yürümeyi, ağaçlıkların arasındaki yolun uzandığı yeri görebilmeyi hayal ettim. Buradan ayrılıp Arsen Lüpen'in yaratıcısı Maurice Leblanc'ın evinin kapısından içeri girdik. Ağaçların arasına gizlenmiş bir evdi. Biraz dışarıda fotoğraf çekip ardından evin kapısını araladık. İçeride fotoğraf çekmek yasak. Zaman zaman bu duruma sinir olsam da düşündüğümde insanın elinde bir kamera ya da telefon olmadan anı daha iyi yaşadığını da kabul ediyorum. Geçip gidecek bir anın içine kendimizi teslim etmek ve sonradan hafızamızda kalanlara güvenmek. Hatta hatırladıklarımıza küçük eklemeler yapmak. Kulaklıklarımızdan yayılan sesiyle Maurice Leblanc girere girmez seslendi bize: İşte bu masaya oturup yazıyorum tüm kitaplarımı. Odalar arasında dolaştık, okumadığımız kitaplarda anlatılan mekanların tasvir edilmiş halini izledik. Filme çekilmiş kitapların duvarlara asılmış afişlerine baktık. Rüya yerlerim: Etretat ve Cabo da Roca. Çıkışta yine denizin kokusuna çevirdik yönümüzü. Birkaç dakikalık kısa bir yürüyüşten sonra küçük meydana geldik. Denize uzanan dar boğazda birkaç hediyelikçi, birkaç tane de balık restoranı sıralanmıştı. Menülerinde yazan istiridyeler ve birçok usulde pişen midyelerle denize çok yakın olduğumuzun haberinini verir gibiydi bu restoranlar. Minik gezi treni her ne kadar fazla turistik bir aktivite olsa da etrafa bir sevimlilik katmıştı. Kıyıya giden yol boyunca karşımıza çıkan bu küçük ayrıntıları geçince Normandiya kıyılarına ulaşmış olduk. Kumsalın iki tarafını sarmalamış falezlerle denizi dik kesen yürüyüş yolu nefes kesiciydi çünkü benim için başrolde doğ vardı. Aynı hisleri Lizbon yakınlarındaki Cabo da Roca'da da hissetmiştim. O tanıdık his yine etrafımı sardı. Manş Denizine baktık bir süre. Bizimkiler savaştan, Normandiya Çıkartmasından, birbirlerine karşı savaşan devletlerden bahsetmeye başladı. Ben denizin önündeki tabelayı gösterip Monet buranın resmini yapmış falan demeye çalışsam da söylemek istediklerim topların, tüfeklerin dünyasında kaybolup gitti. Yürüyerek falezin tepesine çıkıyoruz. Nefes nefese kalıyorum çıkana kadar ama attığım her adımdan inanılmaz bir keyif alıyorum. Belki bir sonbahar ya da unutulmuş bir kış gününde buraya gelmeyi ve denize bakan kafelerden birine oturup bir bardak kahveyi yudumlamayı kesinlikle aklıma not ediyorum. Gel gör ki Etretat bambaşka bir his uyandırıyor içimde. Yine gelmeye niyet ediyorum içimden. Hem de onlarca kez. En sevdiğim blog, Pariste Net'te yazmış Etretat'ı. Bir de ondan okuyun dilerseniz. İlgiyle ve keyif alarak okudum yazını. Bir de demek ki siz de, Coba do Roca'ya, yani Portekiz'e ayak basmışsınız! Merak ettim hangi, Coba da Roca dışında, gördüğünüz diğer yerleri ve tabi ki hislerini 😉 ancak 'seyahatlerim' kategorisinde bulamadım. Kalemine sağlık.. nice gezmelere.. Satırlarını okurken bir kez daha uzandım; Coba da Roca'ya! o karanın bittiği ve insanı içine alan, uçsuz bucaksız okyanusu kıyısına. Böyle gezgin ruha sahip olanların ortak duyumsamaları, hisleri oluyor!. pek fazla konuşmadan da birbirini anlıyor insan. Farklı coğrafyalar ve iklimlerde dolaşırken, yürekler nasıl pır pır eder!. Mutluluklar çoğalır 🙂 Özgürce dolaşmak... asıl bu, çok daha güzel elbette. Biz bir tura bağlı olarak gittik. Dolayısı ile biraz koştur koştur durumu fazlaca oldu, ancak 15 şehiri bu kadar kısa zamanda gezip göremezdik.. bir de ülkemizin kredisi kalmadı artık, gördüğün gibi hepten vize işini işkenceye döndürdüler. Neyse, her hali ile gezgin olmak güzel şey.. gidemediğinde de insan, öncekileri ve gelecekte görmek istediği yerleri hayal ediyor, dolayısı ile ruhu mütemadiyen kanatlanıyor diyelim 😉 kalemine sağlık, nicelerine.. sevgilerle.. Doğanın yüce niteliğiyle buluşmuş bir kasaba. Ve sen de bunu layığıyla hissettirmişsin. Doğayla buluşmuş, bozulmamış her yer güzel. her seferinde ağzım açık kalıyor böyle yerleri görünce. Taş yığınları içinde yaşıyoruz ne yazık ki. Elimiz kolumuz bağlı. Bir sonraki tatil, daha iyi bir ev, araba ya da okul taksidi için hayatımızı tüketip duruyoruz. Dağların arasında gezinmek istiyorum bu aralar sadece. Etretat'ın üç beş restoranından birini anlatsam, mutlaka burada yiyin desem Etretat'ı anlatmış olur muyum bilmiyorum. Orada başka bir şey var çünkü: deniz, yıllar öncesinin savaş izlerini taşıyan kayalıklar, denize uzanan falezler, nemli coğrafyaların dikensi bitkileri, Monet'nin bir zamanlar orada bulunmuş varlığı.... Ben de seni sevgi ile kucaklarım. Geldiğin, okuduğun, yorum bıraktığın için teşekkürler. Ben tatil öncesi koşuşturmasındayım. Daha vizemiz çıkmadı. Bugün çıkarsa eğer pazar sabahı erkenden yola düşeceğiz. Eğer çıkmazsa seyahatin bizimle alakalı tüm kısmını iptal edeceğiz. Bileti ötelemek falan gerekecek. İlk defa sakince bekliyorum. Olursa olur, olmazsa da yapacak bir şey yok modundayım. Evde oturur, blog yazarım artık 🙂 Eskiden metropol hayatını daha çok severdim ama şimdilerde sessiz köşeler arıyorum kendime. İstanbul yaşantısında kıpır kıpır hareket eden bünyemi sessizliğin içinde nadasa bırakmak istiyorum. Eğer vizeler çıkarsa İrlanda'nın dağ bayırında bulacağız kendimizi. O yüzden evrene sessiz mesajlarımı iletiyorum; içinde bolca yeşil olan.


Her şey yolunda gitseydi bu sabah Londra'da uyanmış olacaktık. Erkenden kalkacak, seyahatin ilk sabahına erkenden bir aktivite koyduğum için Kuzey'in vızıldamalarına maruz kalacak, yine de bizi Stonehenge'e götürecek otobüsümüze ulaşmak için yollara düşmüş olacaktık. Olmadı. Beklediğimiz, çıkacağından zerre şüphe etmediğimiz İngiltere vizemiz cuma akşamı çıkmayınca pazar sabahki uçağa binme şansımızı tümüyle yitirdik. Oysa ilk defa bavullarımızı bile üç gün öncesinden hazırlamıştım. Demek ki son dakika hazırlanan bavullarla hayatıma devam etmem gerekirmiş. Hal böyle olunca ücretsiz iptal tarihini bir gün geçirdiğimiz Londra oteli için ceza ödedik, biletlerimizi bir seneliğine açığa aldık. Uçuşumuzu takip eden bir günlerde Atlas Global'deki tüm uçuşlar dolu olduğu için de eğer Londra vizelerimizi alırsak bu şirketten bilet alma ihtimalimiz yok. Yönümüzü başka hava yolu şirketlerine ve muhtemelen aktarmalı uçuşlara çevireceğiz. Budgetair. com'a nasıl ulaşırım: BOL ŞANS!!! Şimdi burada biletlerini ara ara benim gibi skyscanner, kayak, budgetair gibi şirketlerden alan seyahat delisi arkadaşlara anlatmak istediğim bir şey var. Her şey yolunda gittiği müddetçe bu sitelerden bilet almanın elbette bir zararı yok ama terslikler bir ucundan başladıysa her birinize bol şans ve sabır dilerim. Biletleri iptal etme ya da erteleme durumumuz söz konusu olunca hemen biletlerimizi aldığımız acentaya ulaşmaya alıştım. İlk olarak Türkiye'den kalkan ve hepimizin onlarca kez tercih ettiği Atlas Global'i aradım. Durumumuzu anlattım. Görevli yapacak bir şeylerinin olmadığını, öncelikle biletimi aldığım acentayı aramam gerektiğini söyledi. Saat çoktan 17.00'ı geçmişti ve ertesi gün hafta sonuydu. Bilet çıktısının üstünde yazan numarayı aradım. Telefonumda gördüğüm yer Ontario, Kanada idi. Ne süper değil mi? İstanbul'dan kalkan ve Londra'ya gidecek olan bir Türk uçak şirketinin biletini Kanada üzerinden almıştık. Telefondaki operatör Kanada üzerinden hizmet veren şirketin telefon numarasının değiştiğini söyledi. Elbette yeni telefon numarasını ve Kanada dışından arayanların telefonu nasıl tuşlayacaklarını da anlatıyorlardı. Aradım elbette. Bilin bakalım aradığım yer neresiydi: Turks ve Caicos Adaları. Telefonun açan birileri olsaydı belki biletleri değiştirme işini halledebilirdim ama hangi yarım kürede olduğunu bile bilmediğim bir adada iş günü müydü, mesai saatleri içinde mi arama yapıyordum bilmediğim için işin ucunu bıraktım. Bu arada elbette Atlas Global'i aramaya devam ediyordum ama telefonda karşıma çıkan herkes işime yaramayan öneriler sunuyor ve beni anladıklarını iddia ediyordu. Elbette üzgündüler ama üzgün olmaları benim pek işime yaramıyordu. Sonra tekrar Atlas Global'i aradım. Belki işini daha iyi bilen biriyle karşılaşacağımı düşünüyordum. Karşıma çıkan kız sekiz kişilik grubun içinden bizim biletlerimizi çıkarabileceğini ama böyle yaparsa ortak aldığımız biletlerin PNR numarasının değişeceğini, bir ceza karşılığında tekrar bilet alma şansımızın olduğunu ama bir değişme daha yapmamız durumunda budget. com şirketinin paramızı iade etmeyeceğini söyledi. Farkındaysanız bir yere vardık. Çünkü her halükarda firmaya ulaşamadığıma göre zaten biletleri nihayetinde yakacaktık. Peki bu bilgiye daha önceki bilmem kaç aramamda niye ulaşamamıştık? Çünkü herkes işini kıçıyla yapıyor. Üzgünüm çok anlayışlı olamayacağım. Bana sunulan çözümü derhal kabul ettim. Her yön ve her kişi için 65 dolar ceza ödemeyi kabul ederek biletlerimizi bilinmeyen bir tarihe kabul ettim. 390 Dolarımız buhar olup havaya karıştı. Sonrasında Londra'da aldığımız Stonehenge turunu iptal ettim. Dublin otelini Selçuk halletti. Gidebilirsek nasılsa bir yer buluruz diye düşünüyoruz hala. Londra- Dublin arası uçak biletlerimizse ucuz hava yolu şirketi Ryan Air'dan. Bilmeyenler için Ryan Air'ın biletlerinin geri ödemesiz olduğunu söyleyeyim. Ama gerçekten iddia ettikleri gibi ucuz bir hava yolu şirketi oldukları için bu destinasyonların uçak biletleri çok da canımı yakmıyor. Biletleri uçağın kalkmasına dört saat kalaya kadar ceza karşılığında erteleme hakkınız ya da biletler üzerinde isim değiştirme hakkınız var. Şimdilik bizim biletlerimiz duruyor. Ryan Air'a ulaşmak isteyenler saat gibi işleyen online chat hattını kullansınlar. Her sorunuza en kısa zamanda ve en doğru şekilde yardımcı oluyorlar. Bekliyoruz. Eğer vizemiz bugün ya da en geç yarın çıkarsa ve biz de uçak bileti bulursak Londra'ya uçacak, oradan seyahatin en azından İrlanda kısmına dahil olacağız. Eğer vizemiz çıkmazsa bu pasaportlarımızın da İngiltere Konsolosluğunda takıldığı anlamına gelir ki bir yere gitme şansımızı tümden yitirmiş olacağız. Yollar çok kalabalık olacağından Türkiye'de bir yere gitmeyi düşünmüyorum bile. Evde, bahçede çay kahve içerek, yogaya gidip kitap okuyarak tatilimi geçireceğim. Bizim için hiç sorun değil, okuruz, hem de zevkle okuruz:) Size Paris'le ilişkimi anlatayım da belki bu stresli zamanlarda içiniz açılır. Paris'e bir kere gittim, 2-3 günlüğüne. 4 kişilik bir grup olarak gittik. Ve bi türlü sevemedim. Hatta o Eyfel Kulesi'nin etrafında yüzlerce fotoğraf çektirme çılgınlığına falan sinir oldum. O kadar para verip kuleye çıkınca ne olacak, ben öyle çok manzara hastası biri de değilimdir, diye protesto ettim, Kule'ye de çıkmadım. Sonra önüme gelene dedim ki, Paris'i sevmedim ben. Halbuki Before Sunset hiç de böyle hissettirmemişti bana. Sonra sizin bloğunuzla tanıştım bi şekilde. Paris'in hiç görmediğim bi yüzü olduğunu fark ettim. Meğer iki üç günde ancak tıklım tıklım turistle dolu yerleri görebilmişim ben, hiç kafama göre gezemememişim grupla takıldığım için. Sheakspeare and co.'dan başka kitapçı görmemişim... Sahaflarına girmemişim, üniversitelerin çevresindeki kafelerde takılmamışım. Notre Dam ve Eyfel'den başka bi şey kalmamış aklımda! O yüzden bi daha gidicem Paris'e mutlaka, bu defa tek başıma. Seni yanlış anladım, deyip özürlerimi sunacağım kendisine. Ve bu düşünce değişimi hep sizin sayenizde:) Yani biz okuruz, hiç sorun değil. Üslubunuzu çok seviyorum. Ben bi şey duymadım;) Bi şehri her şeyiyle benimseyince tam olarak sevebiliyor zaten insan. Karakterin şehrin karakteriyle uyumu meselesi. Bu konuda ben de umutluyum..


Vize çıktı, çıkacak derken stres sahibi olduk. Selçuk'la birbirimizi yiyip duruyoruz. Ben vizeciye söylenip duruyorum, o konsolosluğa. İkimizin de mırıl mırıl konuşmak için yeterli sebepleri var. Bu tatilde evde birbirimizi yemezsek iyidir.? Tüm kalbimizle yarın vizemizi alacağımıza inanıyoruz. Bugün pasaportların vize merkezine doğru yola çıktığına dair e-posta geldi gelmesine ama ne yazık ki kurye ulaşmamış. Yarın da çıkacağının garantisi yok çünkü konsolosluklar burunlarından kıl aldırmıyorlar. Bizim gibi sıkışık zamanlarsa İngiltere Konsolosluğu'ndan vize almaya kalkanlar en az bir ay önce başvursun ya da öncelikli vize alsın. Parayı alınca vizeyi veriyorlar çünkü hemen. İhtimalleri değerlendirip uçak bileti bakıyoruz. Fiyatlar tavan yapmış vaziyette. Bu saatten sonra gitmek bütçeye ciddi zarar ama yine de niyet ettiğimiz bir şey olduğu için kararsızız. Gitmezsek ara bağlantı uçağımız da yanacak. Bu durumda can sıkıntımızı içimize gömmeye çalışıp İngiltere'yi unutmaya çalışacağız. Üstümde bu stresle eve gelince bir çay demleyip bilgisayarın başına oturdum. Niyetim sevdiğim yerlere dair yazdığım bir-iki blog yazısını okumaktı. Okudum da. Sadece yanlış bir tuşa deyip keyifle yazdığım bir yazıyı silmeseydim iyiydi. Negatif enerji vücudumun her hücresinden akıyormuş gibi hissediyorum. Yarın pasaportları alsak da gün içinde bir yere gitmemiz mümkün olmadığı için kesinlikle yogaya gideceğim. Sakinleşmem, durulmam şart. Hiçbir şey yapamazsam da Remzi Kitabevi'ne uğrayacağım. İşten, gelmeyen vizeden, konsolosluğa duyduğum nefretten sıyrılıp bir çay söyleyeceğim, çantamdan defterimi çıkarıp kalemi elime alacağım. Son günlerde okuduğum bir kitaptan sebep kafamda dolaşıp duran fikri tartacağım, kafamı iyi anlamda kurcalayan o fikrin altını üstüne getirip biraz da farklı açılardan bakacağım. Muhtemelen iki bardak çayımı içtikten sonra sahip olduğum her şey için şükredip, yan taraftaki kitapçının kapısından içeri girerim. Bildiğim kitap kokusu etrafımı sarar ve kendime gelirim. Eğer bu çareler de derdime derman olmazsa tıpkı Forest Gump gibi koşmam gerekecek. Ben de senin gibi hayal kuruyorum aslında. Hem de devamlı. Hayallerim olmasa ben olamam zaten. Yorumların için çok teşekkür ederim bu arada. Bugün çok ihtiyacım vardı. Yaşamaktan daha güzel bir şey olmadığını hatırlayarak günüme devam edeceğim bu andan sonra. Çok çok üzüldüm vizenin çıkmamasına. Böyle durumlarda kabullenip devam etmek bana da çok zor geliyor ama her işte bir hayır var demek sanırım en iyisi. Vazgeçmeyip mutlaka tekrar gitmelisiniz bence. Belki de çok daha güzel bir seyahat olur. İngiltere konsolosluğu genelde kızdırıyor evet, ama bence ülke çok güzel ve kesinlikle vazgeçmemeli. Ben de yeni Londra ve Edinburgh yaptım ama vizem bitmeden tekrar gitmek ve Londra'nın dışını da görmek istiyorum mutlaka. Her yazını mutlaka okuyorum, bana çok iyi geliyorsun. Hep yorum bırakmak istiyorum ama her zaman mümkün olamıyor. Bir de teşekkür etmek istiyorum. Woolf'un İzinde kitabını ve Ertuğ Uçar'ı sayende farkettim. İyi ki instagrama koymuşsun. Kitabı az önce bitirdim ve bayıldım. Diğer kitaplarını da okumak istiyorum mutlaka. Meraklı, araştıran, okuyan, yazan insanları çok seviyorum. Kitap bana ilham verdi, umarım devamı gelir. Pek iyi başlamamış olsa da iyi tatiller ve iyi bayramalar diliyorum. Önceki akşam bir filme denk geldim: Blind adı. Finalde çiftimiz Fransa'nın güneyinde Eze kasabasında şarap içiyordu. Aklıma sen geldin. Sen ve Paris. Filme bakacağım hemen. Bayramda buradayım nasıl olsa. Ben de bu sene çok tatile gidemedim aslında ve okullar açılmadan önce bu seyahate gidebilmeyi çok istiyordum. Çalışmamın yegane sebebi Kuzey'in eğitiminin dışında gezmek 🙂 Bir de bu tatilin her gününü ben planlamıştım. Giden arkadaşlarım öylece kalakaldılar bensiz.


"Yurt dışında tatil yapmayı neden tercih ediyorsunuz?" sorusunun cevaplarından biri bu olabilir. Bir kere şezlong parası diye bir şey yok arkadaşlar! "Beach" diye tabir ettiğimiz kumsal kenarlarında küçük lokantalar var. Taverna diye adlandırılan bu lokantaların mekanlarının önlerine koydukları şezlong ve şemsiyeleri bir içecek karşılığında kullanabiliyorsunuz. Şu kadar şey içeceksin gibi bir zorunluluk da yok. Üstelik isterseniz yemeğinizi de yanınızda getirebilirsiniz. Kumsallar da kimsenin babasının malı değil. Şezlongunu, şemsiyesini alan istediği yere konumlanabiliyor. Hadi Türkiye'de yapalım da böyle bir şey görelim ne olduğunu. Tatil dediğin şey huzur demek. Ülke sınırlarının dışındaysan lüzumsuz stresler de olmuyor insanın hayatında. Sen bana yan baktın, denizde fazla yakınıma geldin, şezlongun benimkinin içinde gibi gereksiz muhabbetler olmuyor. Şezlong tutma derdi de yok. Elbette bu söylediklerimden dolayı bana kızacaklar olacaktır ama gerçekler böyle. Günün getirdiği fırsatlardan serbest fiyat ekonomisinde herkes yarar sağlamaya çalışacaktır ama durumu abartmamak gerektiğini düşünüyorum. Ne zaman Türkiye'de bir yerde tatil yapmaya niyet etsem ağzımın payını alıp kenara çekiliyorum ve hemen rotamı başka yerlere çeviriyorum. Geçen sene deniz tatili için Amalfi Kıyılarını tercih etmiştik ve seyahatin tadı hala damağımdadır. Sakız Adası'na gelecek olursam çok keyifli bir hafta sonu geçirdim. Arabayla adanın etrafında gezinip durduk ve internet sitelerinde görüp not aldığım kumsallarda konakladık. Hava biraz rüzgarlıydı. Mesta ve Olimpi köylerini çok sevdim. Pirgi'de aradığım şey neyse onu bulamadım. Otelimizin olduğu Emborios Koyu'ndaki restoranlarda çok leziz yemekler yedim. Özellikle lakerdalar beni benden aldı. Çocukluğumun rakı sofralarına götürdü. Daracık, taş sokak aralarında yürüdük ve tatilin keyfini çıkardık. Keşke hayat hep tatil tadında olsa da öğle yemeğinde zeytinyağlı enginar, akşam yemeğinde barbunya yiyerek yaz akşamlarının hepsini tek tek içimize çeksek. Hayır çünkü benim yazacağım yazıdan daha iyisini yazmış birine denk geldim internette: nereyekacsak. com ? Ben onun rehberliğinde Sakız'ı gezdim. Buraya yazının linkini bırakıyorum. Sakız'a doğru yola çıkacaklar önce buraya tıklayıversin. Sakız adasını belki gittiğim ilk yunan adası olduğu için çok sevmiştim. Koyları, denizi, köyleri harikaydı. En rahat ve huzurlu vakit geçirdiğim yerlerdendi. Çeşme'de bir kaç gün kalıp öyle geçmiştik Sakız'a ve burayla kıyasladığım zaman Alaçatı'da akşam yemeği niyetine yediğimiz kazık hala aklımda! Kos yazımın üzerine denk geldi. Çok güzel ifade etmişsin Özlemcim. Bir parça karakter meselesi, biraz da turizmin değerini anlamış olmak... Bütün mesele bu. Burada gezmeyi de çok seviyorum ve bütün illeri tamamlama hayalindeyim fakat özellikle yaz turizminde diğer ülkelerdeki hizmet kalitesi bize bin basar. Ne yazık ki! Eşimle biz de seneye Yunanistan'a gitmeyi planlıyoruz. Mikonos'a gitmeyi düşünüyoruz ama Yunanistan'a ilk kez gidecek birine nereyi önerirsin merak ettim. Tüm keyfinizi yanınıza alarak gidin Yunanistan'a. Kafanızı dinleyip, mis gibi bir tatil yapacaksınız eminim. Tüm söylediklerine katılıyorum. Bizden iyiler, kabul etmek lazım. Temizler, dürüstler ve hayata da iyi niyetle bakıyorlar. Kendimizle, etrafımızdakilerle, hayatla bu kadar kavga etmeyi seven başka bir millet var mıdır bilmiyorum. Dün bir yerde okudum. Dünyadaki mutsuz ülkeler sıralamasında sondan 3. ülkeymişiz. Ne kadar doğrudur bilemem ama pek yanlışmış gibi gelmedi bana. Bir de ülkelerinde savaş olan on ülkeden bile daha mutsuzmuşuz. Demek o ki zor buralarda hayat. Herkes çok para kazanmak istiyor ve hemen kazanmak istiyor. Canım nereye gitmek istiyorsa oraya git. Ben Sakız'da mutlu olmadım mı? Oldum ama bundan sonra başka bir yere giderim. Rodos, Simi, Samos olabilir mesela. Amalfi'de meydandaki pastanede bir latte söyle kendine. Hayatın akışına kendini bırakmış insanları görmek iyi geliyor insana.


Paris'te Geceyarısı... Kim bilir kaçıncı kez ekranın karşısına oturuşum bu film için. Vizyona gireceği günü büyük bir heyecanla beklediğim, fragmanını defalarca internetten izlediğim, gösterime girdiği ilk günün akşamında sinema salonundaki koltuğuma gömülüp keyifle seyrettiğim bu filmin geç de olsa ben de dökümünü yapmak istedim. "Paris'te Geceyarısı" ndan bahsediyorum elbet. Şehirlere ses olan yönetmen: Woody Allen. Woody Allen'i seviyorum ben; hem de çok! Lise yıllarımda da kitaplarını okur, gülümserdim. Selçuk, Woody Allen'dan pek haz etmiyor, hatta nefret ediyor. Buluştuğumuz bir nokta var ama; en azından yönettiği filmlerin çok seyredilesi olduğu konusunda ortak bir fikir birliği içerisindeyiz. Ona soracak olursanız, filmlerde oynamasın yeter! Cumartesi günü arkadaşlarımla yaptığım keyifli sohbetin arkasından, evimin yolunu tuttum. Gün akşama dönmek üzereydi, bir alışveriş merkezinin çılgın havasına çoktan girmiş baba-oğul belli ki beni unutmuştu. Nasıl aç bir vaziyette girdim evden içeri inanamazsınız. Önce kendime çift kaşarlı bir tost yapacak, yanıma çayımı alacak ve bu sefer evimin beni sarmalayan sakinliğinde bu günlerde özlemiyle yanıp tutuştuğum Paris sokaklarımla buluşacaktım. Filmin gösterime girdiği ilk gün sinema salonundaki yerimi almıştım ama içime sindirmek istiyordum işte filmi. Ayrıca çok da özledim Paris'i. Gözümün önünden bilindik bir şanson eşliğinde akıp giden Paris görüntüleri, tanıdığım şehre beni hemen taşıdı. Lüksemburg Bahçeleri'ne her gidişimde beni karşılayan Fareli Köyün Kavalcı'sı yine karşımdaydı işte. Hiç yoktan iyiydi. Ya Notre Dame Kilisesi? Paris'in tam göbeğinde tüm görkemiyle bugün milyonlarca insana kapılarını açan bu kilisenin bir zamanlar ciddi bir yıkım kararıyla karşı karşıya kaldığını bazılarımız biliyordur elbet. Tam bu sırada çıkmıştır Victor Hugo sahneye. Notre Dame Kilisesi'nin yıkım kararının alındığı günlerde "Notre Dame'in Kamburu" yazılmamıştır daha. Qasimado ile Esmeralda, Victor Hugo'nun içinde bir yerlerde saklanıp durmaktadır. Altı ay gibi kısa bir sürede yazılan Notre Dame'ın Kamburu, yayınlandığı yıllarda büyük bir yankı uyandırır ve kamuoyu vicdanı kilisenin yıkılmamasından yana çıkar. Notre Dame Kilisesi benim için Victor Hugo'dur. Hikayeler kendi hikayelerini içlerinde taşırlar, bir gün yazılacakları umudunu taşıyarak içlerini dökerler bize. Mesela keşke demli bir çay ile beraber nefis bir nargile tüttürebilseydik biz de Hacivat ve Karagöz'le. Geçenlerde şans eseri yolumun düştüğü Bayrampaşa'nın o kaotik karanlığında Karagöz ile Hacivat'ın evini gösterdi bir arkadaşım. Gözlerime inanmak istemedim; etrafı gelişigüzel kalaslarla kaplanmış evin alt katında bir araba tamircisi vardı. Ne güzel olurdu Karagöz ile Hacivat'ın evine konuk olup, yıllardır anlatılan hikayelerine kendi hikayemizi de katabilseydik. Şehirler nice hikayeler barındırıyor içinde. Her birimiz başka bir yanını görüyor, hayal gücümüzle tat katıyoruz hikayelere. Benimkilerde genellikle edebi kahramanlar oluyor, yazarlar, kelimelerle oynayanlar. Woody Allen'ı bu yüzden seviyorum. Köşe başı hikaye toplayıcı gibi sanki. İnsanlık hallerimizin hepsi gözler önünde. Ben çoğu zaman kendi cümlelerimi buluyorum filmlerinde. Şaşkınlık ve hayranlıkla bir binanın yüzyıllık taşları üzerinde elimi gezdiriyorum. Paris, büyüler şehri. Yıllarca önce ölmüş yazarlar bile hala yaşıyor sokaklarında. Tıpkı filmdeki gibi Montmartre Sokaklarında yürürken Lautrec'le karşılaşıyorsunuz bir hediyelikçinin vitrininde. Şu meşhur kara kedi her yerden kafasını çıkarıp size bakıyor, bazen de sırtını dikleştirerek. Woody Allen tüm sevdiklerimi sığdırmıştı Paris'te bir geceyarısına. Bana soracak olursanız daha çok gündüzler ve çok geceler yaşanır ışıkların şehrinde. En sevdiğim kitapçıyı anlattığım Paris yazım BURADA. Ekmek konusuna gelince: Ben ekmek makinesi ile yapamadım ekmek. Çok uğraştım, bir türlü olmadı. Ama bu ekşi mayalı ekmek olayına sevdalandım. Selçuk da çok istiyor, sanırım biraz da ondan. Zor iş, sabır istiyor. Bana da lazım olan bu! Beklemeyi, sabretmeyi öğrenmek. Uzun uzun katla, dolaba at, bekle. Sonuç: Nefis. Dünyanı bizimkilerin önüne seriyormuşum gibi hissediyorum. Paris de orada geçen filmler de her daim çoook güzel. Hahaha, bütün paranı Chanel kaptırma da! Ben de ara ara kendimi hayal ederken yakalıyorum ama hemen sıyrılmaya çalışıyorum. Ben de çok sevmiştim bu filmi, tüm diğer Woody Allen filmleri gibi:-)Yazdıklarını okurken aklıma başka bir film geldi. Sophie Lellouche'un "Paris Manhattan" filmi. Tüm Woody Allen filmlerini yalayıp yutmuş eczacı bir kadın ile, hiç Woody Allen filmi izlememiş bir adamın aşkını anlatan, bence çok keyifli bir filmdi o da. Üstelik, filmde Woody Allen'in de çok küçük ama harika bir rolü vardı... Bir de izlememiş olma olasılığını düşünmediğim, "Köprüüstü Aşıkları" ve "Paris, seni seviyorum" filmlerini de, en sevdiğim Paris filmleri arasında saymadan geçemeyeceğim Özlem. Paris'in içine saklanmış aşkı, duyguları çok farklı bakış açılarıyla, harika anlatan filmlerdir bunlar da bence. yorumlarına bayılıyorum bu arada. İçinde hep edebiyat, sanat, güzel şeyler var. Ben de sana sıkı sıkı sarılıyorum. Ben de ara ara feci şekilde seyretmek istiyorum hep. Sanırım Paris'i seven herkeste aynı etkiyi yaratıyor. Gezmeyi sevmek başka bir şey Sezercim ya. Şehir filmlerine bayılıyorum, hele ki Paris'te geçiyorsa daha da bayılıyorum.


Ertesi sabah erkenden Villeny'ye doğru yola çıkıyoruz. Artık dönüş yolculuğumuz için yavaş yavaş Paris'e yaklaşarak ilerlememiz gerekiyor. Uzun bir yolumuz olduğundan ve bir gün önce şato kapasitemizi doldurduğumuzdan daha sakin bir gün geçirmeye karar verdik. Sadece bir şato gezecek, yol üstünde durarak çay kahve içecek, Loire Vadisi'nin keyfini yaşayacağız. Bir gün önceki gezimizi anlatırken bu şatonun aslında Kraliçe Catherine de Medicis'in olduğunu ama Diane'ı Chenonceau Şatosu'ndan atma planları dahilinde bu şatoyu Diane'e verip diğerini elinden aldığını söylemiştim. Bence bu şato diğerinden daha samimi, daha sıcak ve elbette daha küçük. Tabii Diane benim gibi düşünmemiş. Şatonun boyutlarına bakınca bunu attan inip, eşeğe binmek olarak algılamış olmalı ve bu şatoyu hiçbir zaman evi gibi benimsememiş. Pek tabii kralın ne zaman öleceğini de önceden haber vermiş bu astrolog kraliçeye. Bu şatodan çıkar çıkmaz kendi kalacağımız şatoya doğru yola koyulduk: Chateau de la Giraudiere. Bu şato dizisi gözümü gönlümü açtı! Hiç gitmemek gerekirmiş Reyhan'cım. Kesinlikle haklısın. Aynı duyguları biz de yaşıyoruz. Orada o kadar rahat oluyoruz ki gece uykularımız bile değişiyor. Elbette her şey kusursuz diyemeyiz ama burası da değil. Genel sıkıntıların yanında günlük sıkıntılar çok yoruyor insanı. Gittiğin bir restoranda bile insanda "Aman kimseye bulaşmayayım!" duygusu hep alarm haline. İçen sapıtabilir, birine sarkabilir, çocuk gürültüsü yüüznden kavga çıkabilir. Oralarda yok böyle şeyler. En azından ben hiç denk gelmedim. Trafik ışıklarında herkesin duracağını bilerek adımını güvenle yaya kaldırımına atmak tuhaf bir his. İnsan burada herp kendini, çoluğunu çocuğunu kollamaktan yoruluyor.


"Loire Vadisi biter, şatolar bitmez." mottosuyla ilerliyoruz. Sabahleyin erkenden kalkıp şato otelimizdeki kahvaltımıza indik. Şatonun sahibesi Anne İrlandalı. Belli ki yıllar önce buraya gelmiş, kendilerine orta ölçekli bir şato almış, şimdilerde de hem emekliliklerini yaşıyor, hem de geçimlerini sağlıyorlar. Şatoda bir kişi çalışıyor. Bir önceki yazımda bahsettiğim Fransız hanım. Anne, çok sıcakkanlı, sizi rahat hissettirmek için elinden gelen her şeyi yapıyor. Fakat Kuzey her ne kadar odaları çok beğendiyse de biz odaların standartından o kadar memnun kalmadık. Fiyat-hizmet-konfor ücretini karşılaştıracak olursak ödediğimiz paranın karşılığını alamadık. Üç kişilik bir oda için para ödeyip karşılığında Kuzey için ayrılmış açılıp kapanan bir kamp yatağı ile karşılaştık. Bu arada bu yataklardan hala olduğunu bilmiyorum. Gerçekten şaşırdım. Üstüne üstlük Anne'in kocası da biraz sinirli. Eh, bu şatodan pek memnun kalmadık nihayetinde. Sabahleyin geniş bir masanın etrafında diğer konuklarla birlikte kahvaltımızı yaptık, seyahat anılarımızı paylaştık ve yola düştük. Saumur'dan Amboise'a yolumuz 110 km. İyi yol değil mi? Ama yapacak bir şey yok. Şatolar için kendimize kalacak bir merkez belirleyip sonra oradan bazen ileriye bazen de geriye doğru yol alıyoruz. Şehre vardığımızda Amboise Şatosu'nun hemen karşısındaki Patisserie Bigot'da çay ve kahve içiyoruz, çilekli bir tart yiyoruz. Herkesin "mutlaka gidin!" dediği bu pastane ben de tam anlamıyla bir hayranlık uyandırmıyor. Yine de koştur koştur geçen şato turumuzda bir yerde sakince oturmak, telaşsızca etrafa bakınmak ve hayatı bir an olsun yavaşlatmak güzel geliyor. Sıralanmış kafe, bistro ve dükkanların karşısındaki taş rampadan tırmanarak Amboise Şatosu'nun girişine geliyoruz. Bu rampadan zamanında atların geçtiğini ve şatonun içine girdiğini hayal ediyorum. Dışardan bu denli büyük olduğunu tahmin etmediğim şato içine girdikçe büyüyor. Şatonun tarihi çok eskilere dayanıyor. Yine okuduğum kitaptan öğrendiğime göre kral 11. Louis burada derebeyleri ile toplanmış ve bu beyliklerin krallığa bağlanması için Saint Michel antlaşması imzalanmış. Gelelim içinde evlilik barındıran bir diğer hikayeye. Öyle oldu böyle oldu derken evliliklerinin üzerinden tam yedi yıl geçmiş ve bir gün kral ve kraliçe şatodaki geçitlerden birinden geçip top oynayanları izlemeye giderken 8. François kafasını bir kirişe çarpmış ve birkaç saat sonra ölmüş. Kralın hayatta kalan bir çocuğu yokmuş. Bu yüzden taht Orleans Dükü Louis d'Orleans'a geçmiş. Başka bir fırsattan yararlanan dük Anne ile evlenmiş ve 12. Louis olarak tahta geçmiş. Zaman içinde şato da tıpkı krallar ve kraliçeler gibi bir sürü badire atlatmış. Fransa tarihine çok da aşina olmayan bizler için özetlemem gerekirse bir kral gitmiş, başka biri gelmiş ama şato zaman içinde yıkılan, kullanılamayan, tahrip olan birçok yerine rağmen yenilenerek ayakta kalmış. Şatonun bahçesinde bir de Leonardo da Vinci'nin büstü var. Amboise Şatosu ile anlatacaklarımın sonuna gelmişken, şatoyla ilgili en önemli detaylardan birine de unutmadan ekleyeyim. Şatonun bahçe girişinde karşısınıza çıkan şapelde Leonardo da Vinci'nin mezarı bulunuyor. Sanırım bu yazı biraz uzun olacak zira gün de uzun ve biz gezmeye devam ediyoruz. 'ndan birkaç dakikalık bir yürüyüşle ulaşmak mümkün. Bu şato, gezme planları yaparken listemizdeki en çok merak ettiğimiz şatolardan biriydi. Kuzey'in ilgisini yüksek tutmak seyahatin dikkat edilmesi gereken önemli kısımlarından biri. Seyahatin Normandiya ayağında denizden çıkan tüm kabuklularla bu işi hallettik, burada da Leonardo da Vinci'nin öldüğü şato, mezarı, Tenten'in Şatosu diye diye yolları arşınladık. Uyumlu bir çocuk olsa da güneşin altında o şato senin, bu şato benim gezmek pek de kolay değil. İtiraf ediyorum ki Şatolar Bölgesi'ni gezmeye başladığımız ikinci günün sonunda ben bile sıkıldım. Clos Luce Şatosu'nun içinde birçok çocuk grubu vardı. Özellikle bahçede, Leonardo da Vinci'nin icatlarının sergilendiği alanda zaman çok çabuk aktı. Şato ise, insanı büyüklüğüyle küçük hissettiren bir şatonun tersine daha çok büyük bir evi anımsatıyordu. İçindeki eşyalar, Leonardo'nun çizimlerini yaptığı masa, yatak odası, özel eşyaları, mutfak derken sanki yaşamaya devam eden bir evin içindeymişiz gibi hissettik. Hatta ara bir bölmede Leonardo bir hologram olarak karşımızda duruyor ve konuşuyordu. Keşke Fransızca ne dediğini anlasaydık daha güzel olurdu ama yine de bu şatoda üstümüze yapışan büyük şato ruhundan sıyrılıp, odalardan odaya gezindik. En alt bölümde Leonardo'nun çizimlerinin maketleri duruyordu. Bu şatodan güçlükle ayrıldığımızı söylersem ne kadar keyifle vakit geçirdiğimizi anlatmış olabilirim sanırım. Şato, 11. Louis zamanında yapılmış. 1490 yılında 8. Charles burayı satın almış ve karısı Anne de Bretagne için bir şapel yaptırmış. Daha sonra krallığı zamanında I. François Leonardo da Vinci'yi çalışmalarına devam edebilmesi ve kalması için buraya davet etmiş. O tarihten sonra da Leonardo da Vinci ölene kadar burada kalmış. İlk kattaki yatak odası Leonardo'nun öldüğü oda. Sanki bir yerden sonra hepsi birbirine benzemeye başlıyor. tamamlıyor. Karısı ile mutlu mesut bu şatoda yaşıyorlar ama ikisinin de ölümünden sonra şato oğullarına kalıyor. İşin bu kısmında Kral I. François olaya el atıyor ve bazı yolsuzlukları öne sürerek şatoyu zavallı oğlanın elinden alıyor. Şato, böylece kraliyet mülkü olarak kayıtlara geçiyor. I. François bu arada Diane de Poitiers isminde güzelliği dillere destan soylu bir kadınla da ilişki halinde. 'a aşık olmasını engellemiyor. Yani Diane önce Kral I. François'nın metresi oluyor, daha sonra da oğlu II. Henry'nin. ? Diane, Henry'den tam 20 yaş küçük. Oğlan öyle büyük bir aşkla bağlı ki Diane'e, Chenonceau Şatosu'nu Diane'e hediye ediyor. Bu saatten sonra Catherine de Medicis'in intikam zamanı başlıyor. Aslında şatoyu Diane'in elinden yasal olarak alma hakkı yok ama kim bir kraliçeye arkasına saklanacağı bir kral olmadan karşı koyabilir ki? Chenonceau Şatosu'nu elinden alıyor ve Diane'e Chaumont Şatosu'nu veriyor. Gidenler, gelenler derken şato bir kadının elinden başka bir kadının elinde şekilleniyor. Üstüne başka katlar ekleniyor, bahçeler düzenleniyor. Kraliyet Şatosu olduğu için Fransa krallarının odalarının olduğu bu şato gördüğümüz diğer küçük şatolardan daha farklı. Büyüklüğü, balo salonu, odaların genişliği, koridorlar, kütüphane derken içeriyi gezmek bir hayli zaman alıyor. Ne güzel bol şatolu bir gezi olmuş, çağlar öncesine yolculuk yapmışsınız 🙂 Leonardo da Vinci'nin hayatının son yıllarını geçirdiği şato ise ilginçmiş.. özellikle bahçe oldukça güzelmiş. Keyifle okudum yazını Özlem'cim.. Emeğine sağlık. Sevgilerle.. Esin, bizim de en sevdiğimiz şato Leonardo'nun son yıllarını geçirdiği şato oldu. Sanki tanıdık birinin evine gitmişcesine gezdik tüm odaları. İşte kaldığı yatak, gezindiği koridorlar, icatları, bahçesi derken daha ilgili dolaştık şatoyu. Özellikle Kuzey en çok burayı, bir de Tenten'in Şatosu'nu sevdi. Teşekkürler okuduğun ve yorum bıraktığın için. Bu akşam okumadığım tüm yazılarını topluca okudum keyifle, vize kısmı can sıkıcı ama olsun bunlarda hayata dairlerimiz ne yaparsın.


'den ayrılıp geldiğimiz yönün biraz tersine yol alıyoruz. St. Malo'da konaklamak istediğimiz için bu mesafeyi katetmeyi göze aldık. Joachim Carvallo İspanyol bir hekim. Bahçeleri tekrar ilk şekline, İtalyan etkisi altındaki geometrik düzen içindeki haline dönüştürmek için tüm servetini harcıyor. Tohum rezervlerini geliştiriyor, bahçedeki yamaçlara seyir terasları açıyor. Bu arada bahçeleri gezdikten sonra çeşitli tohumların ve bahçe süs, alet edevatlarının olduğu mağazaya uğramadan geçmeyin. Çok güzel şeyler var. Şato ve bahçe ile ilgili anlatılacak bir sürü şey var elbette. Loire Nehri kenarındaki bu şato da belki gezdiğimiz ilk şato olduğundan gözüme güzel görünüyor. Şatonun dışında insanı kavuran bir sıcak, içeride ise hoş bir serinlik var. Şatonun terasına çıkıp uzun uzun bahçeye bakıyoruz. Hatta yukarıdan bakarken şöyle düşünüyoruz: Keşke bahçeyi gezmek için bilet almasaydık da buradan seyretseydik manzarayı. Bazen bir şeyin içinde olmaktansa dışında olmak daha güzel geliyor insana. Şatonun etrafına kurulmuş taştan minik kasabayı da gezmeden gidemiyoruz buradan. Araba ile dar yollardan kasabanın tepesine kadar çıkıyor, dar yollardan zorlukla geri dönüyoruz. Günün ikinci şatosuna doğru yola düşüyoruz. Gişede gideceğimiz diğer şatolar için toplu bir indirim bileti alıp alamayacağımızı sorduk. Bize bir liste verdiler. O liste içinde bize uyan tek şato Azay le Rideo idi. Bu yüzden aldığımız bilette bir indirim uyguladılar ya da diğer şatoyla bu bileti kombine hale getirdiler ve biletimizi kaybetmemizi ısrarla belirttiler. Öğleden sonra olduğundan mı bilmiyorum ama şatonun ana giriş kapısından girince içimi ferah bir hava kaplıyor. Ağaçlıklı hoş bir yol. İlerde Loire Nehri'nin iki kolundan biri olan Indre Nehri üzerinde konumlanmış Azay Le Rideu Şatosu. Nehrin üstünde salınan şatonun üstünde bir mütevazilik var. Abartıdan uzak, kendi halinde ve iç huzurunu yakalamış bir insanın üstündeki hal neyse tıpkı öyle. Aslına bakılacak olursa şatonun 12. yy'daki sahibi Ridel d'Azay zalimliğiyle ünlü biriymiş. Şato elbette daha sonra el değiştirmiş ve bir sürü badire atlatmış. Öyle benim anlattığım gibi masalsı şeyler değil yaşananlar. Şato bu zalim adamdan sonra Burgonya Düküne bağlanmış. Burgonya Dükleri ile Armanyak Dükleri arasında yıllar süren çarpışmalar olmuş. Sonunda 7. Charles şatoyu kuşatmış. İçindeki dört yüz askeri kılıştan geçirmiş, şatoyu yaktırmış. Bu olaydan sonra şato 18. yy'a kadar "Yanık Azay" adıyla bilinmiş. Şatonun ve şatonun sahiplerinin başlarına gelenler bunlardan ibaret değil. Kısaca toparlamak gerekirse, 1500'lü yılların başında dönemin maliye ve hazine işlerine bakan Gilles Bertholet, yavaş yavaş şatonun etrafındaki araziyi ve şatoyu satın almış. Pek tabii mevkisine yakışır bir yerde oturmak istiyormuş. Şatonun yanan bazı kısımlarını yıktırmış, bazı yerlerine eklemeler yapmış ve nihayetinde şanına yarışır bir şatıya kavuşmuş. Tam da bu zamanda krallığın para işlerine elleri dokunan herkes birer birer şato yaptırıyor, minik minik saraylar inşa ediyorlarmış kendine. Krallığın etrafındaki şatolar birer yıldız gibi parıldarken krallığın hazinesi gün be gün boşalıyormuş. Bu durum I. François'nın dikkatini çekmiş. Bir sürü insan idam edilmiş. Gilles Bertholet bakmış ki pabuç pahalı, şatosunu bırakıp kaçmış. Son olarak şato Fransız Devrimi'nden sonra zengin bir aile tarafından alınmış, nihayetinde de devlet 1905 yılında şatoyu satın almış. Yani günümüzde bilet paralarının hepsi devletin kasasına gidiyor. Bence de her yerde anlatıldığı gibi binanın içinden çok dışardan görünen şato güzel. Şatonun aksi nehre yansısın diye nehrin suyunu burada durgunlaştırmışlar. Bizim gittiğimiz tarihte şatoda restorasyon çalışmaları vardı. Yine de şatonun suya düşen aksi ve etrafındaki ormanlık alan çok güzeldi. için. Aslında içtiğiniz şey şampanya ama bölge olarak şarap bölgesinde olduğumuz için bu içecek köpüklü şarap olarak adlandırılıyor. Değilse de ne gam! Kendisi nefis bir içecek. Birazdan yazının altına bu nefis şarabı alabilceğiniz Saumur'da nefis bir adres de yazacağım. Az değerli not: Saumur'un hemen girişinde bir restoran var. Küçük mü küçük, ara bir sokağın içinde. Hani biri size söylemese bulamayacağınız cinsten. Biz akşam yemeği için nereye gitsek diye düşünürken, şatoda çalışan Fransız hanım bize Le Pot de Lapin'e gidin dedi ve ısrarla da isterseniz rezervasyonunuzu yapayım dedi. Biz, "Aman canım Allahın Saumur'unda ne rezervasyonu?" dedik. Önce bakacak, beğenirsek girecektik içeri. Gittik ki restoran boş ama bir kişilik bile yer yok. Şık giyimli insanlar restorana doğru akın akın geliyordu. Hani bizim çok aklımızda kaldı. Sizin de kalmasın diye söylüyorum. Bir daha Saumur'a gidersek kesin orada yemek yiyeceğiz. Şatolar ve hikayeleri ne kadar ilginç... Yine çok sıcak ve detayları atlamadan yazmışsın. Sayende ilk şato yazından gezmeye başladım:)Teşekkürler arkadaşım. Teşekkürler Natalicim. Söz vermemişsin, birazcık daha blog yazmak için bekleyeceğim demişsin. Ben en yakın zamanda tekrar yazmanı umutla bekliyorum; zira seni de güzel yazılarını da çok ama çok özledik. hem sonbahar da geldi. Müze girişleri konusunda ne vicdansızlar:) Bazı yerlerde 17 yaşa kadar ücretsiz olabiliyor mesela. Veya aile paketleri de varsa iyi bir seçenek. Fransa sanki müze girişi konusunda gözünün yaşına bakmıyor gibi geliyor. Özellikle turistsen. her ayın ilk pazar günü Paris'teki müzelerin ücretsiz olduğunu biliyorum ama nasıl yakalayacaksın o günü. Sonra hangi birini yakalayacaksın? Bence asıl çok ama çok can sıkıcı olan bizim paramızın değerinin çok düşük olması. Yıllar önce Bulgaristan'a falan acıyarak bakardık. Şimdi bizim halimiz acınacak vaziyette de farkında değiliz. Son zamanlarda bizi yurtdışında para harcamak çok zorlar oldu. Hesap yapıyoruz, parayı tl'ye çevirmemeye çalışıyoruz ama ne kadar çevirmeyeceksin.


Paris, Mon Amour... Bu kadar sık Paris'e gidince Paris otel seçimlerimiz de artık klasikleşti. Salı gecesi Paris'ten döndük dönmesine de benim ruhum orada kaldı. Hava ne çok sıcaktı ne de çok soğuktu. Eylül aylarında Paris ara ara yazdan kalma günleri saklayıp benim gibi "Paris, Paris!" diye inleyen nevrotik şehir severlerin önüne atar ya, bu sefer tam da öyle değildi. Ara ara yağmur serpiştirdi. Biz de bu serpiştirme aralarında bir kafeye oturup ya biraz içtik ya da kahve. Şehrin her tarafı kafe, bistro zaten, yağmaya başlar başlamaz oturuyorsun bulduğun ilk masaya. Şehrin her bir köşesi bir bayram yeri. Grand Boulevard üzerinde bir otelde kaldık. Size de bahsedeyim oradan çünkü bu otel zincirini keşfettiğimizden beri hiç tereddüt etmeden rezervasyon yapıyoruz. Astotel zincirleri şehrin en sevdiğim bölgelerinde ve hepsi yeni, enerjik ve karakterli. Genellikle ortasında avlu olan üç-dört binanın birleşmesinden oluşmuş bu otellerin nefis bir kahvaltı salonları ve nefis ötesi kahvaltılıkları var. Otelde kahvaltı edebilmek bana hep iyi geliyor. Benim gibi gözünü "Açım!" diye açan biri için kahve ve kruvasan kokusuyla uyanmaktan daha güzel ne olabilir? Her seferinde panik yapmadan ağır ağır kahvaltımı ediyor, üstüne kahvemi içiyor ve ardından şehrin sokaklarına bırakıyorum kendimi. Sevdiğim keklerden birini de yanıma almayı unutmuyorum. Biz bugüne kadar hiç faydalanmadık ama dilerseniz gün içinde şehrin merkezi yerlerine konumlanmış bu otellerin herhangi birine girebilir ve her daim açık olan büfelerinden çayınızı, kahvenizi ve atıştırmalıklarınızı ücretsiz olarak alabilirsiniz. Paris gibi bir şehirde insanın böyle bir teklife inanası gelmiyor. "Bu sefer de bu olsun," diye tercih ettiğimiz 34B Hotel şehrin sevdiğim ve en eski restoranlarından biri olan Chartier Bouillon'un hemen dibindeydi. Tabii ki restoranın önünde her daim uzun bir sıra vardı. Otelin konumunun diğer avantajlarından biri de her seferinde İstanbul dönüşü market alışverişi yaparmışım gibi bavulumu bir dolu nevale ile doldurduğum Bio C'Bon Marketlerinin bir şubesinin otelin kapısının hemen karşısında olmasıydı. Selçuk'daki sevinci görmenizi isterdim. Nasıl mutlu oldu anlatamam. Alışveriş yapacağımı zaten bildiği için en azından taşıma derdinin olmadığı bu konum tam üç gün boyunca şehirde kuş gibi gezmesine sebep oldu. Otel seçiminden dolayı kendini sessizce kutlamasına birkaç kez tanık oldum. Ne mi aldım? Söyleyeyim de gülün değil mi? Elbette yine de itiraf edeceğim. Uzun zamandır ekmek yapmaya kafayı taktığımı zaten biliyorsunuz. Ekşi mayalı ekmekle yatıp, ekşi mayalı ekmek ile kalkıyorum. Yaptığım her kötü ekmekle birlikte bu işten vazgeçeceğime, yenilmekten bıkmayan pehlivan gibi yenilginin hemen ardından yeni bir ekmeği yoğurmaya başlıyorum. İşin en önemli noktası maya ile un arkadaşlar. Bu arada Hindistan seyahatinde tanıştığımız Merve de dönüşte, "Ben ekmek yapmayı öğrenmek için Le Cordon Bleu'ya gideceğim." deyince gökte aradığım mucizeyi yerde bulmuş oldum. Şimdi kendisi Paris'te yaşayıp ekmek yapıyor; hem de şehrin en havalı oteli Plaza Athene'de. Neyse, Merveciğim bir seferinde bana dedi ki: Özlem Ablacım, burada Type 65 diye bir un var, onu kullanacaksın. O gün bugündür biz her Paris'e gidişimizde un alıyoruz. "Aslında yerimiz yok." cevabı pek de beklediğimiz bir cevap değildi. O an restoranın gözümüzde ne kadar kıymetlendiğini belirtmemize gerek yok sanırım. Böyle bir huyumuz var. Bir şeyi elimizden alırlarsa birden kıymeti artıyor. Neyse ki o akşam iki kişilik rezervasyonlardan biri iptal olmuş. Kendi aralarındaki uzun tartışmalardan sonra bizi küçük masalardan birine buyur ettiler. Mutlu mutlu masaya yerleştik. Ben duvara sırtımı yasladım ve etrafıma bakınmaya başladım. Sağımız, solumuz İngilizce konuşan, mutlu Amerikalı çiftlerle doluydu. Her biri diğerinin ağzına önündeki tabaktan bir çatal yemeği tıkıyor ve "That's amazing!" diye çığlıklar atarak yemeklerini yiyordu. Ben de o çiflterden biri olmak istedim. Hemen kendime köpüklü şarap benzeri bir içki söyledim. Seçeceğim yemeğe şarabımın uyup uymayacağı elbette umrumda değildi. Zaten böyle şeylerden anlamam. Tek bildiğim bu aralar bu içkiyi çok severek içtiğim. Minik köpükçükler o renkli sıvının içinde uçuşurken kendimi prenses gibi hissediyorum. Ben soslu bir somon balığı sipariş ettim, Selçuk da güveçte şarapla pişmiş bir tavuk yemeği. Gerçekten yemeğimiz nefisti. Neredeyse yarım yamalak Fransızcamla, "C'est delicioux!" diye bağıracaktım. Kalkarken restorandaki diğer Amerikalı turistler kadar yemeğimden memnun olmuş, boğazıma kadar doymuştum. Biz otururken en az yirmi kişiyi de rezervasyonları olmadığı için kabul etmeyince çok güzel bir yerde yemek yediğime ikna oldum. Eh, yıllardır niyet ettiğim bir restoran da böylece listemden eksilmiş oldu. Size de bir gidişinizde denk düşerse bu restorana gitmenizi şiddetle tavsiye ederim çünkü ben eminim ilerideki Paris seyahatlerimde de buraya uğramaya çalışacağım. Aynı gece restorandan çıktıktan sonra yavaş yavaş otelimize doğru yürüdük. Gecenin her saati canlı olan bu şehir sanırım bizim için burayı daha da yaşanır ve sevilir kılıyor. Yemek ya da içmek için olsun öyle çok seçenek var ki. Ben de her seferinde en azından bir restoran olsun kendime bir hedef seçtiğim için "Paris'te yapılacaklar!" listem bir türlü tükenmiyor. Aman! Tükenmesin. Küçük hedefler, küçük mutluluklar gözlerimizi ışıldatsın. Belki biz de tıpkı Amerikalılar gibi küçük bir peynir parçasının lezzetinde kaybolmalı, mutlu mutlu gülümsemeliyiz etrafımıza. Paris her daim güzel, her daim ışıl ışıl. Ah, bir de lezzetli! Yalnız ekmek yapmakla ilgili en doğru bilgileri kesinlikle edinmişsin. Seni tebrik ederim. Bu işin bu kadar püf noktası olduğunu hayatta tahmin etmezdim. Ben de bu işe bu kadar kafa yorduktan sonra marketlerde unların protein oranına bakmaya başladım. Birçok unun üzerinde bu konuyla ilgili hiçbir ibare olmadığını söylesem eminim inanırsın:) Eh, Türkiye işte. Üzgünüm ama yaptığımız her şeyi yarım yamalak yapıyoruz. An itibariyle anladığım kadarıyla İstanbul içinde dediğim oranlara uygun tek un tipi Migros'un sattığı MLife un 🙂 CityFarm'ın unu bile ekmek yapmaya uygun değil. 🙂 Type 65 ile yaptığım tüm ekmekler nefis oldu. Demek ki dedikleri gereken un bu! 🙂 Hemen dediğin adrese bakacağım. Daha önce dikkatimi çekti mi bilmiyorum. Type 65 bizim de genel amac icin hemen hemen her sey icin kullandigimiz un turu, pizza icin Type 0, makarna icin de Type 00 kullaniyoruz. Paris'te çoğunlukla bağımsız, küçük otellerde kalmayı tercih ettik. Fuar zamanları eğer yer bulamadıysa Ibis ya da Mercury'de de kaldığımız oldu. Astotel'in Paris'in bir çok yerinde oteli var ve çok temiz. Odalar klasik zincir oteli odası olmasına rağmen resepsiyon alanları çok geniş oluyor ve sabah kahvaltıları müthiş. Sundukları kahvaltıya ve kahve keyfine hayır diyemiyorum. Eğer fiyatları uygunsa bu otellerden birini tercih ediyorum. Eh, Paris işte! Her haliyle güzel. Özlemcim, Biz de mutlaka gittiğimiz şehrin marketine uğrarız. Özellikle, peynir, reçel, değişik ürünler, sütlü ekmekler, baharatlar, tuzlar, likör çeşitleri gibi bir bavul doldurup geliriz. Reçeller marmelat şeklinde oluyor, burada bulunmuyor. ve glikoz kullanmıyorlar. Hafta sonları genellikle ekmek günü. Mayayı hazırlaması, yoğurması, beklemesi derken tüm gün evde dolanmam gerekiyor. Yaptığımız ekmeği sevdiğimizden ve bu konuda istikrarımızı koruduğumuzdan dolayı hamur yoğurmak için bir makine almaya karar verdik. Çünkü ara ara Selçuk, ara ara ben yoğuruyorum 🙂 Nihayetinde artık ekmeği istediğimiz kıvama getirdik. Yani, her zaman beklerim. Yeter ki niyet et, Paris'e gitmekte ne var? Atlıyorsun Sabiha Gökçen'den uçağa, hooop üç saat sonra ordasın. Metrodan kafanı gökyüzüne uzattığın an kestane ağaçları karşılıyor seni. Tamam diyorsun, ben bu şehri tanıyorum. En yakın kafeye oturup sıcak bir günse soğuk bir bira, soğuk bir günse bir kahve söylüyorsun. Sonra Paris anlatıyor, sen dinliyorsun. Yazma hızına, kendini ifade ediş tarzına bayılıyorum Özlem... Sevdiğin anların enerjisini böyle sıcağı sıcağına yansıtabilmen çok hoş gerçekten. Duygularının büyüsünü kaybetmemiş oluyorsun. Aslında konu Paris olduğunda, senin için bu büyünün zamana bağlı olmadığını çok net anladım. Sen gerçekten Paris'i bir başka seviyorsun:-) Bu şehre dair tutkun, hayallerin, umutların hep sımsıcak kalsın. Kısa bir süre sonra çıkacağın yeni yolculuğun da, her zaman ki gibi sana güzellikler yaşatsın. Güzel dileklerin için çok teşekkür ederim. Yakın bir zamanda bir kez daha buluşacağız Paris'le. Sonra kış gelecek. Evimizde battaniyelerin altında çayımızın kahvemizin keyfini sürerken mutlu günleri anımsayacağız. Ben de sıkı sıkı sarılırım sana. Şaka bir yana, sana hoş duygular katan, yüreğini titreten, umutla yeni hayaller, planlar yapmanı sağlayan Paris'e teşekkür edelim. Her defasında kendinden de bir şeyler bırakıyorsun bu şehire. Şehir de sana alışıyor. Bu duyguları böylesine 'tutkuyla' yaşamak da güzel. Nicelerine Özlem'cim. Sevdiklerinle birlikte sağlıkla, hoşlukla... yazını keyifle okudum. Sevgilerimle.. Esincim, sanırım gittiğim yerle arasında en sevdiğim yer Paris. Benim şehrimmiş gibi hissediyorum her seferinde. Hem de ülkenin dilini konuşamadan. Bu da benim ayıbım herhalde. Yeni yerler göreceğim zaman heyacanlanıyorum. Bir merak, bir neyle karşılacağım acaba duygusu. Ama Paris'e giderken yuvaya uçuyormuşum gibi hissediyorum. Uzun zamandır gidemediğim, çocukluğumun geçtiği bir yere gidiyormuşum gibi. Her seferinde giderken şöyle diyorum. Ay Cafe Rostand'da mutlaka kahve içmeliyim, sabah erken kalkarsam Lüksemburg Bahçeleri'nde yürüyeyim, Notre Dame tarafında Shakespeare and Company'ye gitmem lazım. Sanki bir yere gitmezsem eksik kalacakmışım, özlemim dinmeyecekmiş duygusu. O yüzden, evet çok seviyorum. Öyle dökülüyor dilimden. Bu ne aşk Allahım? Resmen kara sevda. Yok lafı hiç uzatmamışsınız; hatta tam tersi güzel güzel yazmışsınız. Çok sevindim, çok mutlu oldum. Hayat etrafımızda hızla akarken, blog da benim keyif kaldığım birkaç yerden biri. Yazınca üstüme çöreklenmiş tüm stresten kurtuluyorum. Hayallerimden bahsedip hem o hayalleri kaybetmemeyi sağlıyorum, hem de buradaki kasvetli havayı dağıtmış oluyorum. Paris'i bu kadar çok sevmeme rağmen zaman zaman acaba Paris'te yaşasam böyle hisseder miyim diye kendi kendime soruyorum. Zor bir şey tabii tüm hayatını ardında bırakıp başka bir yola çıkmak ama belki de daha iyi olur. Bilinmez tabii 🙂 Almanya konusunda haklı olabilirsiniz ama 🙂 Onca kez gitmeme ve hatta orada doğmuş olmama rağmen pek ısınamadık birbirimize. Gerçi genellikle hep iş için Almanya'ya gittim. Belki o sebepten alışamadık birbirimize. Yine de Almanya sizin hissettiğiniz gibi kalbinizi hızlı hızlı çarptırıyorsa, vardır bunda bir iş. Nasıl Paris için farklı hissediyorsam ve hissettiklerimden eminsem, bence siz de Almanya konusunda haklısınızdır. Dilerim gözünüz korkmaz, dilerim güzel yollar açılır önünüzde. yazdığınız her güzel cümle için ayrı ayrı teşekkür ederim.


Daha yola çıkmadan evvel benimle Paris'e gelecek kitaba karar vermiştim. Aslında burada okumaya başlarım diye düşünüyordum ama nerde? Mümkün olmadı. Ben de Ian McEwan'ın Fındık Kabuğu kitabını yanıma aldım. Kendisini ilk okuyuşum. Bu kadar niyetlenip de birini okumamak da enteresan bence. Kitap su gibi aktı elbette. Giderken uçakta uyumasaydım başladığım gibi biterdi ama ne yazık ki yolun bir kısmında uyudum. Nefis bir uykuydu. Paris'teyken de öyle erken kalkıp, otele öyle geç döndük ki sanırım sadece bir gece gözlerim uykudan kapanmadan bir iki sayfa okuyabildim. Arkadaşlarımla gezince oturduğumuz yerlerde de sohbete ve kahkaha atmaya devam ettiğimizden kitap okumak seçenekler arasında olmuyor. Yine de tüm seyahat boyunca kitap hep aklımdaydı. Dili, konusu, anlatım tarzı edebi bir şölendi. İnsan, iyi edebiyatı hemen fark ediyor çünkü damağında çok lezzetli bir tat bırakıyor. Bir ceninin ağzından yazılmış hikayede ilgimi bir an olsun kaybetmedim. Böyle yazarlar karşısında insan yazdığı hiçbir şeyin gerçek değerinin olmayacağını düşünüyor. İster istemez Ian McEwan'ın bu romanı nasıl yazdığını merak ediyor insan. Belki de sadece ben merak ediyorum. Londra'nın sessiz bir sokağına bakan üç katlı bir evin ferah bir odasında bir yazı masasının başına geçip aklında geçenleri mi döküyordur bir deftere ya da önünde açık duran bilgisayar ekranına? Öyle etkilendim ki bu cümleler dökülüyor dudaklarımdan. Sanırım biraz sonra oturduğum koltuktan kalkıp, çalışma odamızdaki İkea kitaplıkların içinde önceden alınmış bir Ian McEwan kitabı var mıdır diye bakacağım. Bu arada kitap demişken Shakespeare and Co'dan kısmetime düşen kitabı da sevgili bloguma not düşmeden bitirmeyeyim bu yazıyı. Uçakta birkaç sayfasını okuduğum Enrique Vila-Matas anlatısı "Never Any End to Paris" belli ki keyifli bir kitap olacak benim için. Yazar da benim Hemingway'in peşine düşüyor. Hatta benden birkaç adım önde diyebilirim çünkü kendini Hemingway'a benzetmeye çalışıyor ve hatta ailesinin "Hayır, fiziksel olarak Hemingway'e benzemiyorsun." söylemlerine karşın yine de Key West'te yapılan Hemingway benzerleri yarışmasına katılıyor. Elbette, yarışmada sonuncu oluyor, hatta diskalifiye oluyor. İçinde Paris'in, Hemingway'in ve anıların olduğu bu kitap okunmaya değer. Hatta okuduğum ve etkilendiğim birkaç şeyi bir ara sizlerle de paylaşayım. Şimdilik bugünü de kaçırıp kendimi iyice rezil etmeden bu yazıyı burada noktalıyorum. Yarın dediğim gibi yorumlara cevaplar gelecek ve acele etmeden, telaşa düşmeden bir blog yazısı yazacağım. Fındık Kabuğu'nu hemen bugün almalıyım:) Çünkü perşembe sabahı 18-24 yaş arası yaşadığım şehre, Samsun'a gidiyorum! Yollarda okuyacak bir şey lazım. Elif, sana uyar bak bu kitap. Sahiden okuyor musun? Ben bu son yazı dizisinde yazdıklarımı okumadan, gözden geçirmeden yollamaya başladım. Gözümden uyku akarken "post" tuşuna basıyorum ve sonra dünyayı uzaylılardan kurtarmış Tom Cruise edasıyla yatağa gidiyorum. Bunca yorulduktan sonra da hafta sonu gelsin de uyuyayım diye hafta sonunu iple çekiyorum. Sanki yıllardır senden haber almamışım gibi hissediyorum. O yüzden de çok çok öpüyorum. Yurt dışında ben de hiiiiiç aç kalmam, tam tersi felaket yerim:)) O kafe senin, bu restoran benim:)) Bir süre sonra ev yemeklerini çok özlerim orası ayrı. "Çocuk Yasası" ve "Sahilde" ikisi de şahane Ian McEwan kitapları, tavsiyemdir. Ian McEwan okunacak yazarlarımın arasına girdi. Okumak için çok geç kalmışım ama öyle çok okunacak kitap ve yazar var ki! Belki bu kadar maymun iştahlı olmasam, her şeye yetişmeye çalışmasam daha kolay olur 🙂 Hep yapılacak bir şeylerim var. Paris'te blog yazmaya çalışma çabam da buna bir örnek ama tatil sırasında gördüm ki benden daha eforik tipler var 🙂 Bununla avunuyorum şimdilik. Seni çok, çok öperim. İnanmıyorum:) Yoksa, yoksa? Geliyor mu beklenen kitap? Çok çok mutlu olurum ben böyle bir habere.


Bu sabah uyandığımda evde olduğumun farkındaydım. Yastığım yine yerdeydi, Kuzey okula çoktan gitmişti. "Umarım çok geç olmamıştır." diye düşündüm. Kalktım, şarjda takılı telefona baktım. Saat dokuz olmuştu. Dışarıda aydınlık bir hava vardı. Tepesinde parlayan lambanın ışığıyla uyanmaktansa güneş ışığını tercih eden Selçuk'un sabah esintisi şeklindeki günlük vızıldamasını duymamak için perdeyi açtım. Perdelerimiz öyle kalın ki açılır açılmaz gün ışığı tüm odayı doldurdu. Yazın sıcak ışığından farklı bir ışık taşır kış aydınlığı. Bu sabahki de öyle bir aydınlıktı. Parlak ama serin. Ben banyoya yollandım sabah ritüellerim için, Selçuk yatakta kıpırdandı. Ben giyinip kahvaltıya indik, o uykusunun cila kısmına daldı. Çayımı alıp kızarmış ekmeğimin üstüne peynir sürerken o da kahvaltı masasındaki yerini almıştı. "Kruvasan yok mu kahvaltında?" diye sorarak erkenden gözüne giren güneş ışığının intikamını aldı benden. "Tulum peyniri var. Burdan buyur!" diye terslendim ben de. Bu hafta salı gününden işe başlamış oldum. İyi tarafı pazartesi sendromunu atlamış olmam. Kuzey gelir gelmez derslerle çevrelendi, yapamadığı ödevlerin stresi sardı çocuğu. Aman boşver, dedim ona da. Eksi alırsın en fazla. Ucunda ölüm yok ya. Gün içinde blogda yazılan yorumlara geri cevap yazarken çok sevdiğim birinin verdiği güzel bir haberle havalara uçtum. Şimdilik kendisi sürpriz kontenjanından saklıyor bu haberi. Kendisi ilan ettiğinde ben de buradan söylerim herkeslere. Küçük dünyamda güzel şeylerin olması umut verici. Bazı insanların çok fazla güzel şeyi hak ettiğini düşünüyorum. Kelimeleri özel olan insanlar var. O kelimeler, o cümleler boşa gitmesin istiyorum. Dileğime kavuşunca da mutlu oluyorum. Bugün kocaman bir Nestle Antep Fıstıklı çikolatayı yemiş kadar mesudum dostlar. Hem de hiç vicdan azabı çekmeden. Dün akşamgözüm kapanırken yeni bir kitaba başladım. Her yılbaşında olduğu gibi geçen sene de Leylak Dalı ve Lalenin Bahçesi ile artık gelenekselleşen kitap hediyeleşmemizi yapmıştık. Leylak Dalı, Kasım Yağmuru isimli kitabı seçmişti kendisi için. Lale Abla da, "Nurşen kesin güzel bir kitap bulmuştur kendine. Ben de onu istiyorum." deyince kitap siparişine kendimi de eklemiş, üç tane kitap almıştım. Neredeyse bir sonraki seneye geldik ve ben kitabı elime yeni aldım. Aynı anda okuduğum kitapların sayısı hızla çoğalıyor. Olsun. Ne yediğimin farkında olmadığım gibi ne okuduğumun da farkında değilim. Kitap okumaya ayrılan zaman yetmiyor tabii ki. Uykudan çalıp da daha erken kalkıp daha geç yattığımda da vücudumdan çaldığım vakit yetmiyor. Daha çok şey yapabilmek için iş zamanından biraz aşırmam gerekiyor. Ya da günlerin biraz daha uzun olması. Kış da kapıda olduğuna göre güneş de yüzünü bizden başka tarafa çevirecek demektir. Şu aralar aklım Kuzey'den sebep mitoz ve mayoz bölünmeyle dolu. Haftaya salı fen sınavı varmış. Sanki mayoz bölünme uzmanıymışım gibi elinde bir fen kitabıyla çıkıp, "Şu soruya bir bakar mısın?" diyor. Anne olmak ve yıllardan sonra fen dersinde öğrendiklerini hatırlamaya çalışmak bir hayli zor. Oğlanla kitaplardan, filmlerden, hayallerden konuştuğum zamanı kesinlikle daha çok seviyorum. Teog kaldırıldı ya, belki yakında Finlandiya sistemine de geçeriz diye umut besliyorum. Yok Merve, nerde bende o umut? Aynen senin gibi düşünüyorum. Eğitim sisteminden de diğer başka bir sürü şeyden de umudumu kestim. O yüzden parantez içinde bir dolu kahkaha attım. Oğlum İstanbul'un güzel okullarından birinde okuyor. Eve çok ödev gelmiyor. Özgüvenli bir çocuk, okulun sayesinde. Düşüncelerini dile getirme şansı var. Yine de, çok ödev gelmese de, sonuçta her dönem üç tane sınav oluyor ve bunlarla değerlendiriliyor. Yani ödev vermeseler de bir şey değişmiyor. Bir çocuğu değerlendirmenin tek yolu ülkemizde sınavlar. Ve bizler 🙂 Ne kadar iyi mevkilerde çalışsak da, ne kadar iyi okullarda öğretmenlik yapsak da her birimiz küçüklerin büyüklere itaat etmesini istiyoruz, notla ya da elimizdeki başka bir güçle karşımızdakini cezalandırmayı çok seviyoruz. Bir sürü formül, bir sürü matematik sorusu, bir sürü lüzumsuz bilgi. Benim çocukluğumdan bir farkı yok yani. 🙂 Keşke İskandinav ülkelerindeki düşünce yapısına sahip olsak ama çok zor. Uzun lafın kısası umutsuzum. Keşkelerle yaşıyorum bende.


- Shakespeare and Company-Paris Şimdi buradayım. Tilkinin dönüp dolaşacağı yerin kürkçü dükkanı olduğu gibi, benim de dönüp dolaşıp geleceğim yer burası demek ki. Şimdilik iş yerindeyim. Dışarıdan kafamı şişiren bir gürültü geliyor. Bu akşam önce eve uğrayıp sonra pilatese gideceğim. Nihayetinde eve vardığım zaman kendimi rahatlamış, hafta içinde üstüme düşen tüm görevleri yerine getirmiş ve ayaklarını koltuğa uzatmaya hak kazanmış bir insan gibi hissedeceğim. Aklımda tek bir fikir var: Elimdeki kitabı okumak. Geçen postlardan birinde bahsettiğim Kasım Yağmuru isimli kitabı okuyorum. İzlanda'da geçiyor. Dilini de, hikayesini de çok sevdim. Kahramanım an itibariyle yola çıktı. İzlanda'nın çevresinde direksiyon sallayacak. Kitabın bu denli hoşuma gittiğini fark etmemiştim ama yola düşüş kısmına gelince ben de bu yolculuğa ortak oldum. Hemen şoförün yanında, ön koltukta seyahat ediyorum. Dışarıdaki buz gibi İzlanda havasına rağmen arabanın radyatöründen yayılan sıcak havadan bunaldığım bile söylenebilir. Yol boyunca dilediğim her şeyi yapabilirim. Muhtemelen seyahat esnasında birkaç bardak sert kahve tüketirim. Yakın zamanda Starbucks'a uğramayı düşünüyorum. Sonbahar temalı karton bardakları çıkmıştır herhalde ortalığa. Biz yaşamasak da ya da kutlamasak da bal kabağı mevsimini seviyorum ben. Tarçın kokusunu, kış serinliğini, insanın kanını donduran soğuğu, battaniye kitap ilişkisini... İnsanın sevmeye gönlü olunca her şeyi seviyor. Sanıyorum sosyal medyanın ara ara hakkını teslim ettiğim özelliklerinden biri bu: Her şeyi sevecek bir sebebi durmadan önümüze sürecek birilerinin 7/24 görev başında olması. "Pozitifte kalalım." Olur mu? ? Ben söyleyince komik oldu bu durum. Kuzey geçenlerde, "Neşeli olunca aslında çok sempatik bir insan oluyorsun!" dedi. Ara ara beni kahreden inciler dökülüyor çocuğumun ağzından ama anneyim ne de olsa affediyorum. Bugün malum Yazı Evi günüydü. Sabah evden geç çıkmama rağmen mucizevi bir şekilde kırk dakikada Kadıköy'de oldum. Sonra ders başladı. Yazılarımızı okuduk, eteklerimizdeki taşları döktük ve ben ders biter bitmez işe geldim. Cuma sabahları kendime ayırdığım bu yarım gün tazelenmemi sağlıyor. İstanbulda yaşamanın en güzel yanlarından biri Yazı Evi'nin kapısını dilediğim an çalabilmek. Yoksa sanki yıllardır sinemaya gitmemiş gibi hissediyorum kendimi. Çok sevindiğim bir haberi size de vereyim. Paul Auster'ın kitabı 4321 Türkçe'ye çevrildi nihayet. Hemen siparişi verdim. Gelmesi birkaç gün sürer. Yanında da başka güzel kitaplar istedim elbette. İnternetten bile olsa kitap verişi verişi yapmak çok güzel. Kendisi benim tesadüfler, mutlu sonlar yazarım. Bugünlük bu kadar der, yarın hem blog yazımı hem de 52 Liste yazımı yazacağıma söz veririm. Paul Auster hiç okumadım ama yazarın seveni çok. Arkadaşın önerisiyle ilk olarak Yanılsamalar Kitabı ve Görünmeyen'i okuyacağım. Onları beğenirsem devamını da okurum.


Hafta sonları blog yazıları pek okunmuyor. Siz de bunun farkındasınız değil mi? Yazılarımın okunma sayılarına bakınca bu gerçekle karşı karşıya kalıyorum. İşin gerçeği ben de hafta sonlarında pek blog yazısı okumuyorum. Evde olunca yapacak bir dolu eğlenceli şeyim oluyor. Biraz kitap okuyorum, biraz elden geçirmem/düzenlemem gereken yerlerle ilgileniyorum, Kuzey'le zamanımı harcıyorum, Selçuk'a sohbet ediyorum. Derken zaman hızla akıp geçiyor ve aklımdan geçen onlarca şeyi yapmaya fırsat bulamadan gün bitmiş oluyor. Öyle olunca da blog pek aklıma gelmiyor. İş yerinde pek böyle olmuyor. İşten, güçten sıkıldığım anlarda hep blogun sıcak kucağına sığınıyorum. Öğle araları, kahve molaları hatta "Ay ben çok sıkıldım, kısa bir ara!" dediğim anlarda blogu açıp ya izlediğim blogların yazdığı yazıları okuyorum ya da birkaç satır döktürüyorum. Dün tüm günümü ara ara ekmeğimi yoğurmaya ayırmıştım. Bugün pişirilmesi gereken üç tane ekmek buzdolabımda bekliyordu. Sabah kalkar kalkmaz Bağdat Caddesi'ne Saray'a kahvaltıya gittik. Bizimkilerin gitmekten keyif aldıkları bir yer orası. Ne sipariş edeceklerini daha gitmeden biliyorlar. Garsonları her seferinde birbirleriyle kavga ediyor. Saray'ın hiçbir şubesinde Suadiye girişindeki bu şube kadar karışıklık görmedim. Kahvaltı işini hallettikten, börekleri mideye indirdikten sonra Remzi Kitabevi'ne yürüdük. Oraya her gidişimde sanki yıllardır kapısından adım atmamışım da ilk defa giriyormuşum hissine kapılıyorum. Bu sefer de aynı oldu. Kitapçının rafları arasında dolaştım, yeni çıkan kitaplara baktım. Ben kendime Yeraltı Demiryolu diye bir kitap, Selçuk da Galeano'nun Hikaye Avcısı kitabını aldı. İnternetten sipariş ettiğim Paul Auster'ın kitabını elime alınca dehşete düştüm. O kitabı okuyarak bitirmek mümkün değil sanırım. Bir insan oturup da onca kelimeyi nasıl bir araya getirir yahu? Başa gelen çekilir deyip gelince bir çaresine bakacağım artık. Kitapçının hemen yan tarafındaki kafesinde de çayımızı içtikten sonra bir Arka Kapak Dergisi, bir de Tempo Travel alarak oradan ayrıldım. Selçuk, kendine dekorasyon dergileri aldı. ? Evi, düzenlemekte ve güzelleştirmekte kararlı. Eve gelince hemen ekmeklerimi pişirdim. Nefis oldular. Sonra gün boyunca hiç içmemişim gibi çay demledim ve kitabımı alıp bir köşeye çekildim. Kasım Yağmuru nihayet gitti. Damağımda nefis bir tat bıraktı. Leylak Dalı güzel bir kitap seçmiş geçen senenin başında. Bu sene de aynı performansı bekliyorum kendisinden. Kitap boyunca İzlanda soğuğundan, kapana yollardan, karaya vuran bir balinadan, su baskınlarından başka bir şey görmesem de şimdi İzlanda'ya gitmek istiyorum. Kocam İzlanda'ya yazın gitmek istiyor ve İzlanda yazın çok pahalı. Zaten devamlı bir yerlere gitmek istiyorum, o gittiğim yerlerde uzun uzun kalmak istiyorum. Uzun kalırsam bir şehri kısacık bir aralıkta tanıyacağım diye çok yorulmayacağımı düşünüyorum. Diğer türlü sabah erkenden yataktan fırlıyorum ve uyuyana kadar yürüyorum. Birkaç günden sonra bu durum çok yorucu oluyor. Bir de uzun kalabildiğim yerlerde ev kiralamaktan hoşlanıyorum. O zaman yanımda bir de demlik götürüyor, akşamları çay demliyorum. Saat an itibariye 21.45. Belki ben bu yazıyı bitirene kadar gece daha da ilerlemiş olur. Belki yazmaya devam ederim. Acaba çalışmasam hafta sonlarının değerini bu kadar çok bilir miydim? Ya da günlerimi dolu dolu geçirir miydim? İnsanın saatleri sayılı ve o saatler içinde yapacağı çok şey varsa kendini ve işlerini programlaması gerekiyor. O yüzden dar zamana çok şey sığdırıyorum. Bu hafta sonuna gecikmiş listemi sığdıramasam da yarın her iki listeyi de yazacağım. Yoksa yazamadığım yazılar boyumu geçecek. Evet Özlem, hafta sonu ben de blog okumuyorum pek. Haftanın 5 günü bilgisayarın başından kalkmıyoruz dolsyısıyla hafta sonu pc'den uzaklaşmak iyi geliyor. Ya onu diyecektim ben de. Internete her zaman güven olmuyor, tarifi paylaşacak mısın bir ara?:) Hiç de sevmem böyle sormayı ama deneyenlerden püf noktalarının öğrenilmesi gereken bir iş sanki. Bloglar eskisi kadar zaten okunmuyor, bunu hepimiz biliyoruz zaten. Hafta sonları insanlar gezip tozuyor, blog okuyan az, yaz ayları keza aynı. Senin kadar sık yazamıyorum, sana kocaman bir bravo! Evet uzun uzun kalıp sakin sakin gezmek harika, ama genelde bir haftaya sıkıştırıp koşturuyoruz biz. Gezecek yer sayısını azaltıyorum artık ki tatil iyice yorgunluğa dönüşmesin diye. Evet, hafta içi okunması da iyi bir şey. Hatta belki hafta sonları okunmaması da güzel bir şeydir. Uzun zamandır Facebook kullanmıyorum ve IG kullanımımı da daha da azaltmayı düşünüyorum. Çok insana ulaşmak için sosyal medya gözükse de, özünde insanı yoran bir şey. Beni mutlu eden şey yazmak; elbette okunmak da; lakin hayatı ıskalamak istemiyorum. Sabahın köründe otoparktan çıkarken, direksiyon başındaki insanların ellerindeki telefon ekranına baktıklarına tanık oluyorum. Bizi bu kadar yaşadığımız dünyadan soyutlayan bir şey, gerçek anlamda bizi mutlu ediyor mudur? Zannetmiyorum.