Çorum'un Boğazkale İlçesi'nde bulunan Hattuşa Antik Kenti, M. Ö 17-M. Ö 13. yüzyıllar arasında Hitit İmparatorluğu'nun başkenti ve Anadolu'daki ilk başkent olarak Anadolu'da yüzyıllar boyunca çok önemli bir merkez olmuş. 6 kilometreyi bulan surları, UNESCO'nun Dünya belleği listesinde yer alan çivi yazılı Hitit tabletleri, anıtsal kapıları ile dikkat çekiyor. Hattuşa Antik Kenti, ülkemizde UNESCO'nun hem Dünya Kültür Mirası hem de Dünya Belleği listelerindeki tek antik şehir olma unvanını taşıyor. Burası ilk sahipleri olan Hattiler tarafından Hattuş olarak adlandırılıyormuş. M. Ö 1700'lerde Kuşşara şehrinin kralı Anitta burayı almak için defalarca kuşatmak zorunda kalmış. Aldıktan sonra da ona çok direnen ve çok asker kaybına sebep olan şehri kızgınlıkla yakıp yıkmış. Kentin üzerine üzerlik otu diktirmiş, kimsenin burada bir daha şehir kuramaması için lanette bulunmuş. Ancak yaklaşık 100 yıl kadar sonra I. Hattuşili burada tekrar bir şehir kurmuş, adına Hattuşa adını vermiş, burası 400 yıldan uzun bir süre hüküm sürecek olan bir uygarlığın başkenti haline getirilmiş. Başkent olduktan sonra Hattuşa anıtsal giriş kapıları ve poternlerle (yer altı geçidi, 13 tane olduğu biliniyor) sürekli gelişme göstermiş. Hititler oldukça dindarmış. Bu nedenle özellikle dini ritüellerinde hata yapmamak ve Tanrılarını kızdırmamak için her detayı çivi yazılı tabletlere kaydetmişler. Yemek tariflerinden kanunlara kadar her şeyi yazmışlar; adeta tarihin ilk kayıt, kütüphane, dosyalama sistemini kurmuşlar. Anadolu'da ilk imparatorluk haline gelmeleri de bu yazı/kayıt sistemlerinden kaynaklanıyor. Hitit İmparatorluğu tarihi Eski Krallık (M. Ö 1650-M. Ö 1500), Orta Hitit (M. Ö 1500-M. Ö 1350), Hitit İmparatorluk Dönemi (M. Ö 1350-M. Ö 1200) olarak ayrılıyor. Hitit İmparatorluk Dönemi; Mısır, Babil ve Asur gibi eski dünyanın en büyük güçlerinden biri olarak kabul ediliyor. Yaşanan taht kavgaları, kuraklık, salgın hastalıklar, düşman saldırıları nedeniyle zayıflayan imparatorluk, M. Ö 12. yüzyıl başlarında yıkılmış. Hitit İmparatorluğu'nun yıkılmasının ardından kent yavaş yavaş terk edilmiş. Helenistik, Roma ve Bizans dönemlerinde yerleşimler kurulmasına rağmen Hitit dönemindeki büyüklüğüne ve önemine bir daha ulaşamamış. Hattuşa Antik Kenti içinde günümüzde görülebilen ve büyük çoğunluğu Büyük Kral IV. Tudhaliya dönemine ait olan kalıntılar arasında tapınaklar, kraliyet konutları ve surlar bulunuyor. M. Ö 13. yüzyılda sonlanan Kadeş Savaşı'nın ardından Kadeş Antlaşması imzalanmış ve Suriye toprakları paylaşılmış. Orijinal olarak Akad dilinde yazılan antlaşma Mısır dili ve Hititçe'ye de kopyalanmış ve eşit koşullar altında imzalanmış. Bu antlaşmanın kil tabletten kopyası Hitit İmparatorluğu'nun başkenti Hattuşa Antik Kenti içinde bulunması da tarihe önemli bir not düştü. Daha eskiden imzalanan uluslararası antlaşmalar olmasına rağmen Kadeş Antlaşması günümüze kadar kaydedilmiş ve bulunmuş en eski uluslararası antlaşma olma özelliği taşıyor. Hattuşa Antik Kenti, Çorum'un Boğazkale İlçesi'nde bulunuyor. Çorum'dan Hattuşa'ya toplu taşıma yok, özel araçla veya organize turlarla gitmeniz gerekiyor. Özel aracınızla geliyorsanız Çorum'dan D795 Yolu'nu kullanarak Boğazköy üzerinden Hisar Mahallesi'ne gidebilir, burada Hattuşa kalıntılarını ziyaret edebilirsiniz. Antik kentin buluntuları Boğazkale İlçesi'nde bulunuyor. Boğazkale'de Dulkadiroğulları Konağı'nda Puduhepa Kadın Girişim Kooperatifi üyesi kadınlar tarafından hazırlanan Boğazkale ilçesine özgü yöresel lezzetleri tattık. Türk mutfağı haftası etkinlikleri sırasında düzenlenen bu yemek Çorum İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ev sahipliğinde gerçekleşti. Boğazkale'ye geldiğinizde sizin de mutlaka Dulkadiroğulları Konağı'na uğramanızı ve organik yemeklerin tadına bakmanızı öneririm. Yöre kadınlarının adeta devrim yaratarak başlattığı kooperatif projesi tüm Türk kadınlarına ilham verecek kadar kıymetli. Hattuşa; Aşağı Şehir, Yukarı Şehir, Büyük Kale ve Yazılıkaya olarak ayrılıyor. Aşağı Şehir denilen bölgede sivil yaşam alanları var. Yaşam alanlarının ortasında Hattuşa Antik Kenti içindeki en büyük dini yapı olan Büyük Tapınak yükseliyor. Yukarı Şehir'de çok sayıda tapınağın bulunduğu Tapınaklar Mahallesi olarak adlandırılan bir alan yer alıyor. Burada bulunan çivi yazılı tablet arşivleri UNESCO'nun Dünya belleği listesinde yer alıyor. Bu tabletlerde Hattuşa'dan "Bin Tanrılı Şehir" olarak söz ediliyor. M. Ö 14. yüzyılda Hattuşa Antik Kenti içindeki farklı bölgelere anıtsal kapılardan giriş sağlanıyormuş. Oldukça etkileyici olan Yerkapı, şehir surunun en güney ucunda ve kentin en yüksek noktasında yer alıyor. Sfenksli Kapı, dış tarafı taşla kaplı piramidal bir suni tepe üzerinde bulunuyor. Güney surunun doğu ve batı ucunda karşılıklı olarak Kral Kapısı ve Aslanlı Kapı yer alıyor. Aslanlı Kapı'nın iki yanına yerleştirilen aslan yontuları Hitit taş işçiliğinin en güzel örnekleri arasında bulunuyor. Hattuşa Antik Kenti içindeki Büyük Kale 250 metrelik bir kayalık üzerine kurulmuş. Üzerinde Kraliyet Sarayı ve imparatorluğun yönetim merkezi bulunuyor. İki kült odası bulunan Büyük Tapınak'ın imparatorluğun tanrılarının en büyükleri olan Fırtına Tanrısı Teşup ile Arinna şehrinin Güneş Tanrıçası'na adanmış olduğu kabul ediliyor. Hitit Büyük Kralı II. Şuppiluliuma'nın yaptığı işleri anlatan yazıt, hiyeroglifli odada bulunuyor. Nişantepe Yazıtı, Hititler'e ait en uzun hiyeroglif yazıyı içeriyor. Hattuşa Antik Kenti girişindeki Hitit sur duvarları canlandırması, döneme ait kil yapı tarzıyla türünün nadir örnekleri arasında sayılıyor. Hattuşa'nın 2 kilometre kuzeydoğusunda yer alan Yazılıkaya Tapınağı kentin en görkemli açık hava Tapınağı olarak kabul ediliyor. Tapınak özellikle ilkbahardaki yeni yıl kutlamaları için kullanılmış. Yazılıkaya Tapınağı, Hitit mimari özelliklerini yansıtan, Büyük Galeri ve Küçük Galeri adıyla anılan iki kaya odadan oluşuyor. Büyük Galeri'nin batı duvarı tanrı, doğu duvarı tanrıça kabartmalarıyla süslü. Ana sahnede Fırtına Tanrısı ile eşi Güneş Tanrıçası ve çocuklarının karşılaşması tasvir edilmiş. Küçük Galeri'nin batı duvarında 12 tanrı kabartması yer alıyor. Küçük Galeri'nin doğu duvarında ise Yer Altı Tanrısı Nergal ile Tanrı Şarruma ve himayesindeki Kral IV. Tuthalia bulunuyor. Küçük Galeri'de kabartmalar dışında kayaya oyulmuş 3 adet niş var. Bu nişlere birtakım hediyelerin veya Hitit kral ailesinin ölü küllerinin saklandığı kapların konulduğu düşünülülüyor. Hattuşa Antik Kenti içinde bulunan tarihi eserlerin bir bölümü Boğazkale ilçe merkezinde yer alan Boğazköy Müzesi'nde sergileniyor. M. Ö 1300'lü yıllara tarihlenen kraliyet ailesine ait iki adet Boğazköy Sfenksi ve çok sayıda çivi yazılı tablet müzede sergilenen en önemli eserler olarak gösteriliyor. Müze oldukça zengin ve etkileyici. Antik kente gelindiğinde mutlaka ziyaret edilmesini öneririm. Hitit Köyü'nde turistler Hititler'in 3.500 yıl önceki günlük yaşantısına tanıklık ediyor, yöre kadınları da ürettikleri el emeği ürünlerden satarak kazanç sağlıyor. Hattuşa Antik Kenti ülkemizin en değerli antik kentleri arasında yer alıyor. Çok aydınlatıcı bir yazı olmuş. Ellerine, emeğine sağlık. Hititler ve Hattuşa hakkında bilinmesi gereken en önemli bilgileri sıkmadan aktaran güzel bir yazı, elinize sağlık. İlimizin tanıtımına katkılarınız için ayrıca teşekkürler. Ben de beni Çorum'da misafir ettiğiniz için çok teşekkür ederim Osman Bey. Yazımı beğenmenize de çok sevindim. Umarım Çorum, Hititler, Hattuşa için aydınlatıcı olur.


Doğu Asya'da bir ada ülkesi olan Japonya; tam 6.852 adadan oluşuyor. Kuzeyde Hokkaido'nun karlı dağlarında dünya standartlarında kayak merkezleri, ortada Hac güzergahları, mabetleri, tapınakları, bahçeleri, imparatorluk sarayları, güneyde Okinawa'nın subtropikal kumsalları derken Japonya herkesi kendine hayran bırakan bir ülke. Marco Polo 13. yüzyılda burayı "Zipangu" yani "Altın Ülkesi" olarak tanıtmış. Günümüzde ise Japonya, ismini Kanji karakterleri olan "güneş" ve "köken"den alıyor ve "Doğan Güneşin Ülkesi" olarak tanımlanıyor. Kültürel zenginliğiyle, doğal güzellikleriyle, leziz yemekleriyle, misafirperver insanıyla turistleri kendine çekmeyi başaran Japonya'da hem doğu egzotikliğini hem de en gelişmiş teknolojiyi bir arada buluyorsunuz. Japonya'nın dünyanın en temiz ve en kuralcı ülkelerinden biri olduğunu da söylemeliyim. Bilim, teknoloji, finans ve endüstriyel tasarım üzerine zengin lisans ve lisansüstü programları, Toyota, Canon, Nissan, Sony gibi dünyanın en ünlü şirketlerinde çalışma imkanlarıyla burası gençleri de kendine çekiyor. Japonya UNESCO zengini bir ülke; 20 Dünya Kültür Mirası, 5 Dünya Doğal Mirası, 22 Somut Olmayan Mirası, 6 yaratıcı şehirler ağına dahil kenti var. UNESCO Somut Olmayan Miras listesinde tiyatrolar, Ojiya-chijimi, Echigo-jofu, Oku-noto, Aenokoto, Hayachine Kagura, Akiu no Taue Odori, Dainichido Bugaku, Daimokutate, geleneksel Ainu dansı, Kumiodori, Yuki-tsumugi, Mibu no Hana Taue, Sada Shin Noh, Nachi no Dengaku, Washoku, Washi, 33 adet Yama, Hoko, Yatai figür festivalleri, Raiho-shin, ahşap mimarinin korunması ve gelecek nesillere iletilmesi için geleneksel beceriler, teknikler ve bilgiler, Furyu-odori var. Japonya topraklarındaki ilk insan izleri M. Ö 30.000'li yıllara kadar uzanıyor. İlk yerleşimcileri Kuzey Asya'dan gelen halklar olmuş. M. Ö 8.000-M. Ö 3. yüzyıl arasındaki dönem Jomon kültürü dönemi olarak isimlendiriliyor. Takip eden 600 yıllık dönem Yayoi kültürü dönemi olarak anılıyor. Ülkenin ilk kurucu imparatoru yarı mitolojik bir karakter olan Jimmu Tenno olmuş. Jimmu'nun tahta oturduğuna inanılan M. Ö 11 Şubat 660, Japonya'nın milli kuruluş günü kabul ediliyor. 538 yılında Budizm, Kore'den Japonya'ya yayılmış. Bu dönemde imparator aileleri Budizm'e büyük yakınlık duymuş, asilzade sınıfı ise geleneksel inanç olan Şintoizm'e bağlı kalmış. Shinto dininde üstün güçlere sahip olduğuna inanılan, kami adı verilen Tanrılar varmış. Bu Tanrılar, Gök Tanrıları ve Yer Altı Tanrıları olarak ikiye ayrılmış. İyiliği temsil eden güçlerin göğe yakın, kötülük tanrılarının yer altında yaşadığına inanılmış. 710-784 yılları arasında Nara dönemi yaşanmış ve bu dönemde Japon kültürünün temelleri atılmış. Başkent Nara'dan Heian'a taşınınca Heian dönemi başlamış. 794-1185 yılları arasında yaşanan Heian döneminde sanat, edebiyat, yüksek kültür öne çıkmış, samuray sınıfı güçlenmiş. 1185 yılında Kamakura Şogunluğu kurulunca Heian dönemi son bulmuş. Kamakura Şogunluğu, Japonya'yı yöneten ilk şogunluk olmuş ve 1333 yılında Moğol saldırıları nedeniyle yıkılana dek hüküm sürmüş. 1336-1573 yılları arasında ikinci şoğunluk olan Aşikaga Şogunluğu hüküm sürmüş. 1603-1867 yılları arasında üçüncü şogunluk olan Tokugawa Şogunluğu hüküm sürmüş. Halk bu dönemde ağır hayat şartları ve vergi yükleri altında ezilmiş, Japonya kendini dış dünyaya kapatmış. 1868 yılında şogun yönetimine son verip tahta çıkan İmparator Meiji, Japon modernleşmesinin öncüsü olmuş. Meiji Restorasyonu olarak bilinen politika ve uygulamalarıyla Japonya'yı dünyanın en önemli devletleri arasına sokmayı başarmış, teknik gelişmelerle kalkınmayı hızlandırmış, okul ve eğitim sistemini yenilemiş. 19. yüzyılın sonlarından itibaren Japonya tarihinde büyük savaşlar var; Çin-Japon Savaşı, Rusya-Japon Savaşı, 1. Dünya Savaşı, 2. Çin-Japon Savaşı, 2. Dünya Savaşı gibi. Son olarak 6 Ağustos 1945'te Hiroşima'ya ve 9 Ağustos 1945'te Nagasaki'ye atılan atom bombalarının ardından ülkede yüz binlerce kişi öldü, ülke büyük oranda tahrip oldu, alt yapı hizmetleri ve ekonomi çöktü. Savaştan sonra imparatorun yetkileri sınırlandırıldı ve ülke 1952'ye kadar müttefik kuvvetlerin kontrolünde kaldı. 20. yüzyılın ikinci yarısında müthiş bir büyüme ve kalkınma süreci geçiren Japonya siyasal, ekonomik ve bilimsel alanda dünyanın en güçlü ülkeleri arasına girmeyi başardı. 1947 yılında kabul edilen anayasa ile parlamenter sistemi kabul eden anayasal monarşi ile yönetiliyor. Japonca'da 3 alfabe var; Hiragana, Katakana ve Kanji. Hiragana ve Katakana alfabelerindeki karakterler seslere dayalı ve hepsi bir heceyi ifade ediyor. Kanji ise anlama dayalı, karakterler belli bir anlam ifade ediyor. Okumak ve yazmak için 10.000'den fazla olan Kanji karakterlerinden en az 2.000 tanesini bilmek gerekiyor. Japonlar o kadar iş ve başarı odaklı ki neredeyse tüm hayatları boyunca çalışıyorlar. Ancak her yıl ortalama 100.000 kişi borçları, başarısız geçen sınavları, iş kaybı ya da boşanma nedeniyle intihar ediyor. Japon ritüelistik intiharına seppuku deniyor. Ülkede çok az sayıda çöp kutusu var. Yanınızda bir torba bulundurup çöpünüzü taşımanız, çöp kutusu gördüğünüzde ayrıştırarak atmanız gerekiyor. Doğu Asya'da bir ada ülkesi olan Japonya; Japon Denizi ile Kuzey Pasifik Okyanusu arasında bulunuyor. Bir adalar devleti olduğu için hiçbir ülke ile kara sınırı yok, kıyı şeridi toplamda 29.751 km. Japon Takımadaları kuzeyden güneye 3.000 km uzunluğunda bir alana yayılıyor ve Japonya'yı oluşturuyor. Toplamda 6.852 adadan oluşan Japon Takımadaları'nın 430'unda yerleşim bulunuyor. Japon Takımadaları'nın 4 ana adası var: Hokkaido, Honshu, Shikoku ve Kyushu. Bu ana adalar birbirine JR demiryolu ile bağlı. Bu ana adaların en büyüğü olan Honshu, Japon Anakarası olarak adlandırılıyor. Google haritalara gideceğiniz yeri yazarsanız toplu taşımayı nasıl kullanacağınızı, hangi trenin kaç para olduğunu, hangi trenin saat kaçta kalkacağını, kaçta varacağını görebilirsiniz. Bunun için de kesintisiz internet bağlantınız olması çok önemli çünkü Japonya'da toplu taşımayı anlamak master tezi yazmak kadar zor. Bunun için de gitmeden önce e-SİM almanızı öneririm. Ben airalo aldım, Japonya'ya iner inmez kullanmaya başladım. Eğer siz de almak isterseniz YAPRAK8270 koduyla ilk alışverişinizde 3 USD indirim yapıyorlar. Bir de içinize su serpeyim, Japonlar aşırı yardımsever. Kime ne sorarsanız sorun, yardımcı olmak için ellerinden geleni yapıyorlar. Önemli not! Trene girerken satın aldığınız bileti atmıyorsunuz, çıkışta okutuyorsunuz. Ülkede döviz büroları çok az ve döviz kuru komisyonları çok fazla olduğundan yanınızda mutlaka Japon Yeni getirmenizi öneririm. Ayrıca çoğu yerde kredi kartı geçmiyor, nakit paranız olması gerekiyor. Tokyo Uluslararası Havalimanı'na ve Narita Uluslararası Havalimanı'na direkt uçuşlar 11 saat sürüyor. Çok sayıda aktarmalı uçuş da bulunuyor. Japonya'ya seyahat edecek Türk vatandaşları, Türkiye ile Japonya arasındaki vize muafiyet anlaşması uyarınca, turizm ve iş ziyareti amacıyla yapacakları seyahatlerde 3 ay süreyle vizeden muaf. Ülkeye gitmeden önce https://vjw-lp. digital. go. jp/en/ sayfasında hesap oluşturmanız, sonra ülkeye giriş ve gümrük formu doldurup QR kodlarını indirmeniz gerekiyor. Bunu yapmazsanız ülkeye girişte kağıt formlar dağıtılıyor. Önce giriş formunu, pasaporttan geçip bagajınızı aldıktan sonra da gümrük formunu doldurup teslim etmeniz gerekiyor. Ülkeye hayvansal gıda sokmak yasak. Gümrük formunda yanınızda hayvansal gıda getirmediğinizi beyan ediyorsunuz. Eğer bagajınızda bulurlarsa büyük cezası var. Japonya'ya ilk olarak Windstar Cruises ile katıldığım Japonya cruise turunda gittim. Bu Japonya turu için Emirates ile uçtum. İlk kez uçtuğum Emirates, hizmet kalitesiyle beklentimin üzerindeydi. Emirates, dünya çapında 150'den fazla varış noktasına uçuyor. Bünyesinde 160'dan fazla farklı ulustan çalışanı bulunuyor. Yolcularla kendi dillerinde iletişim kurmak, Emirates imzalı misafirperverliğin temel bir parçası olarak kabul edildiğinden, Emirates proaktif olarak çok dilli bir kabin ekibini bünyesinde barındırıyor. Emirates kabin ekibi, toplamda 70'ten fazla dil konuşabiliyor. Emirates'in şu an için Dubai-İstanbul arasında günde 3 uçuş olmak üzere, haftada toplam 21 seferi var. Uçakları geniş gövdeli; bunlardan biri havayolunun amiral gemisi A380, diğer ikisi Boeing 777ER ile gerçekleşiyor. Emirates ayrıca sürdürülebilirlik kapsamında pek çok adım atıyor. Bunlar arasında yakıt açısından daha verimli olan çok genç bir filoya sahip olması, yılda 500 tondan fazla cam ve plastiği geri dönüştürmesi, dijital menülere geçerek 1.000 ton kağıt tasarrufu sağlaması sayılabilir. Burası bir volkan ve deprem ülkesi. 111 aktif volkan var. Her yıl yaklaşık 1.500 deprem oluyor. Japonlar Noel günü KFC önünde saatlerce sıra bekliyorlar ve klasik Noel yemeği olarak KFC'den kızarmış tavuk Noel menüsü yiyorlar. İnsanların imzaları yok, hanko olarak bilinen mühürleri var. İsimlerinin Kanji karakterlerine çevrildiği hanko, ipek veya bitki bazlı macundan yapılıyor. Yetişkinlerin genellikle 3 hankosu oluyor; kişisel yazışmalar için, banka için, kimlik için. Japonya 5 milyon otomat ile dünyada en fazla otomat olan ülke. Otomatlardan içecek, pil, çiçek, aklınıza ne gelirse alabiliyorsunuz. Japonya'ya özgü yerli Shinto dininin özünde ata ruhlarına tapma ve doğal dünya ile uyum var. 6. yüzyılda Asya kıtasından Japonya'ya yayılan Budizm ise ruhani aydınlanma sağlamış, kurtuluş öğretisi olmuş. Her iki din de Japon kültürü ve mimarisi için ilham kaynağı yaratmış. Günümüzde Japonya gezilecek yerler listesi de çoğu 1.000 yaşını geçen görkemli Shinto mabetlerinden, ihtişamlı Budist tapınaklarından, sanat eseri niteliğindeki bahçelerden, 2. Dünya Savaşı'nın kanlı günlerini yansıtan anıtlardan, Fuji Dağı gibi etkileyici doğal güzelliklerden oluşuyor. 794-1185 yılları arasında yaşanan Heian döneminde gece teması üzerine şiirler yazılmış, gece şenlikleri düzenlenmiş ve yakei denilen gece manzarası seyretme kültürü yaratılmış. Günümüzde Japonlar yakei seviyor ve gece manzarası turizmi adında yeni bir turizm şekline sahipler. Gece manzarası izlemekle kalmıyorlar, gece manzarasının güzelliğini ve arkasındaki kültürü de kalpten seviyorlar. Gözlem platformlarından panoramik gece manzarası izliyorlar, ışık ve renk gösterileriyle hareketlenen yerlerin keyfini çıkarıyorlar. Japonya'nın güney kıyılarında seyreden Japonya cruise gemi turları, dünyanın en popüler cruise rotaları arasında yer alıyor. Bunda Japonya'nın zengin kültürünün, sadece Kyoto'nun 17 adet UNESCO Dünya Kültür Mirası listesine giren yere sahip olmasının da etkisi var. Muhteşem ulusal parklar, gökdelenlerle dolu şehirler derken Japonya tecrübeli gezginler için en güzel destinasyonlar arasında yer almaya devam edecek gibi görünüyor. Ben de dünyadaki tüm gemiler arasında en lükslerinden biri olan Windstar Cruises ile bir Japonya cruise turuna katıldım. Üçüncü şogunluk olan Tokugawa Şogunluğu'nun başladığı 1603 yılında Ieyasu Tokugawa, Edo şehrini feodal hükümetin merkezi olarak seçmiş. 1868 yılında şogun yönetimine son verip tahta çıkan İmparator Meiji, imparatorluğun başkentini Kyoto'dan Edo'ya taşımış. Edo'nun adını da "Doğu'nun Başkenti" anlamına gelen Tokyo olarak değiştirmiş. Ülkenin başkenti olan Tokyo, 40 milyon nüfusuyla dünyanın en kalabalık şehri. Şehirde geleneksel Asakusa bölgesini, İmparatorluk Sarayı'nı, elektronik mağazaları ile tanınan Akihabara'yı, tapınakları, mabetleri, bahçeleri gezebilirsiniz. Şehir dışına çıkarsanız Tokyo Disneyland, hem çocukların hem de yetişkinlerin eğlenceli vakit geçirebileceği bir tematik park. Şehir dışında yer alan ve Japonya'nın eski başkentlerinden biri olan Kamakura'da tarihe tanıklık edebilirsiniz. Japonya'nın önemli bir finans merkezi olan Osaka, ülkenin kozmopolit şehirlerden biri. Kita kentin alışveriş ve iş merkezi, Minami ise eğlence bölgesi. Osaka'da Japon mutfağı lezzetleri olan sushi, sashimi, okonomiyaki, takoyaki, kushikatsu, udon deneyebilirsiniz. Şehir dışına çıkıp Universal Stüdyoları'nı ve Osaka Aquarium Kaiyukan'ı ziyaret edebilirsiniz. Kobe, Osaka Körfezi'nde yer alıyor. Kendine özgü sığır eti ve limanı çevreleyen dağların muhteşem manzarasıyla tanınıyor. Şehirde bulunan ve 3. yüzyıla tarihlenen Ikuta Tapınağı, Japonya'nın en eski Shinto tapınakları arasında yer alıyor. Kyoto, Osaka, Kobe; Keihanshin metropolitan alanını oluşturuyor. 794-1868 yılları arasında Japonya'nın başkenti olan Kyoto, 1.000 yıllık başkent olarak anılıyor. Kyoto, ülkenin 25 UNESCO listesinden 17 tanesine ev sahipliği yapıyor. Kyoto'da 17. yüzyıldan bu yana eğlence hayatında erkek müşterilere şarkı, dans, sohbet ve oyunlarla eşlik eden geyşalarla veya 13-18 yaş arasındaki acemi geyşalarla tanışabilirsiniz. Arashiyama'ya gidip bambu bahçelerini görebilirsiniz. Chashitsu adı verilen çay odalarında sadou ritüeline katılıp matcha hazırlanışı ve zarafetle bardaklara servis edilişine tanıklık edebilirsiniz. Bu özel ritüelde matcha ve yanında çay yapraklarının tatlarını dengeleyen bazı tatlılar servis ediliyor. Nara, Kyoto'nun 42 km güneyinde yer alıyor. 710-784 yaşanan Nara döneminde başkent olan Heijo-kyo, ülkenin ilk başkenti olma özelliğini taşıyor. Şehrin tarihi anıtları 8. yüzyılda Japon başkentindeki yaşamın canlı bir kanıtını sunuyor ve UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. 1880 yılına tarihlenen Nara Parkı, adeta bir geyik çiftliği gibi. Özellikle sakura zamanında ziyaretçi akınına uğruyan park, Todai-ji Tapınağı'na ev sahipliği yapıyor. Fuji Dağı, sanatçılara ve şairlere ilham kaynağı olduğu ve Hac merkezi kabul edildiği için UNESCO Dünya Kültür Miras listesinde bulunuyor. En güzel Fuji Dağı manzarasını Arakurayama Sengen Parkı, Yamanakako, Kawaguchiko, Shiraito Şelalesi'nden izleyebiliyorsunuz. Fujisan Hongu Sengen Taisha Tapınağı, Fuji Dağı'nın güneybatı eteklerindeki Fujinomiya şehrinde yer alıyor. Tapınak Fuji Dağı'na tırmanmak isteyenler için geleneksel bir başlangıç noktası konumunda ve Fujisan Kültür Sitesi'nin bir parçası olarak UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. İlk atom bombası 6 Ağustos 1945'te Hiroşima'ya atıldı. Ölü ve yararlıların sayısı yüz binleri aştı. Savaş sonrasında şehir yeniden inşa edildi. Barış Anıtı Parkı ile savaşın kanlı günleri gelecek nesillere hatırlatılıyor. Parktaki Atom Bombası Kubbesi, UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. Hiroşima Körfezi'nde, Hiroşima'nın 21 km güneybatısında yer alan Miyajima Adası, kutsal kabul edilen bir ada. Seto İç Denizi'ndeki ada yüzlerce yıl sadece Shinto ve Budist rahiplerin yaşadığı bir yer olmuş çünkü insan ayaklarının adayı kirlettiğine inanılmış. Ada günümüzde ziyaret edilebiliyor ve turist akınına uğruyor. Itsukushima Mabedi, UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. Hiroşima'dan sonra ikinci atom bombası 9 Ağustos 1945'te Nagasaki'ye atıldı. Ölü ve yararlıların sayısı yüz binleri aştı. Şehirde Nagasaki Barış Parkı'nı gezebilir, Nagasaki Atom Bombası Müzesi'nde dolaşabilirsiniz. Nikko; Tochigi prefektörlüğünde, Nikko Ulusal Parkı'nın girişinde yer alan bir kasaba. Yüzyıllar boyunca Shinto ve Budist ibadetinin merkezi olmuş. En çok da Japonya'nın en iyi dekorasyona sahip tapınağı Toshogu ve Tokugawa şogunluğunun kurucusu Tokugawa Ieyasu'nun mozolesine ev sahipliği yapmasıyla tanınıyor. UNESCO Dünya Mirası listesindeki Nikko Mabetleri ve Tapınakları, 103 yapı ve etrafındaki doğal ortamı kapsıyor. Japonya metrekare başına düşen insan oranı çok yüksek olan bir ülke ama bunun yanında ülkenin 'ü ormanlarla çevrili. Okyanusun Alpleri olarak anılan Yakushima Adası'nın yaklaşık % 20'si UNESCO Doğa Mirası listesinde bulunuyor. Yakushima Adası'ndaki Jomon Sugi, cryptomeria Japonica arasında en yaşlı ve en büyüğü. 2.170 ila 7.200 yaşında olduğu tahmin ediliyor. Japon Anakarası olarak adlandırılan Honshu Adası'nda bulunan Nagano; kaplıcaları, kar maymunları, birinci sınıf kayak merkezleriyle adını duyuruyor. Japonya'nın ana adalarının en kuzeyindeki Hokkaido; volkanları, doğal kaplıcaları ve kayak merkezleriyle tanınıyor. Daisetsuzan Milli Parkı, Asahi Volkanı'na ev sahipliği yaparken Shikotsu-Toya Milli Parkı kaldera göllerini, jeotermal kaynakları ve Fuji Dağı'na benzeyen Yotei Dağı'nı içeriyor. Popüler kayak merkezleri arasında Rusutsu, Furano ve Niseko var. Kar maymunları buranın endemik canlısı olmasa da Hakodate'de bir kaplıcada yaşıyorlar. Vahşi doğada da 1998 Kış Olimpiyatları'na ev sahipliği yapan Nagano'daki Yamanouchi'de görülüyorlar. Shikoku Henro ; 1.200 kilometre uzunluğunda bir Hac rotası. 9. yüzyılda Budist rahip Kukai'nin eğitim aldığına veya vakit geçirdiğine inanılan 88 resmi tapınak ve çok sayıda diğer kutsal alanı içeriyor. Shikoku Hac yolunda yürüyüş, ortalama günde 30 km yüründüğünde yaklaşık 6 hafta sürüyor. Okinawa Adaları; Okinava prefektörlüğünde, ülkenin en güneyindeki yerleşik ve ıssız 160 adadan oluşuyor. Okinawa'ya uçuşların ana merkezi ana adadaki Naha Havaalanı. Adalara feribotlarla da ulaşılıyor. Okinawa, Japonya'nın Hawaii Adaları olarak anılıyor. Adaların turkuaz suları dünyanın en güzel scuba dalış noktalarına ev sahipliği yapıyor. Japonya'da 100 yaşını geçen kişilerin çoğu Okinawa Adası'nda yaşıyor. Netflix belgeseli 100 Yıl Yaşamak Mavi Bölgelerin Sırları, adanın yaşam tarzını anlatan güzel bir belgesel. Binlerce yıllık tarihi olan Japon kültüründen bahsederken kimono denilen giysilerini, ikebana denilen çiçek süsleme sanatını, sadou denilen geleneksel çay seronomisini, origami denilen kağıt katlama sanatını, geleneksel yemeği sushiyi, milli sporu sumo güreşini, savunma sanatları judoyu, karateyi, kendoyu, yaşam amacını betimleyen ikigai kavramını sayabiliriz. Bir de Japonya'da başlayıp dünyaya yayılan ilginç ve üzücü bir akımdan bahsetmeden edemeyeceğim. Jouhatsu ya da johatsu, hiç bir iz bırakmadan insanların buharlaşmasına yani yaşadıkları hayatı terk edip nereye gittiklerini, ne yaptıklarını gizlemelerine deniliyor. Japonya kabarık gezi haritamda beni en çok etkileyen ülkelerden biridir. Gördüğüm en disiplinli, en düzenli, en temiz, en saygılı ülkedir. Naif, güler yüzlü ve özür dilemeyi erdem kabul eden insanıyla, derin kültürüyle, leziz yemekleriyle, özgür ruhuyla Japonya en sevdiğim ülkeler arasındadır. İster şehir merkezinde dapdaracık kapsül otellerde kalın, isterseniz kırsal bölgelerde kökenleri Edo dönemine dayanan geleneksel Japon hanları Ryokanlar'da konaklayın, bu ülkenin herşeyine hayran olup döneceğinize eminim. Yaprakcığım yazını okurken ben de senin kadar heyecanlandım. Hele fotolara bayıldım. Herhalde gittiğin en güzel, en kendine has ülke. Ne mutlu sana hayalindeki ülkeyi görebildin. Sayende biz de görmüş kadar oluyoruz. Ellerine, emeğine sağlık. Sağol annem. Evet, nihayet hayalim gerçek oldu. Japonya gittiğim en özel ülkelerden biri oldu.


Blog yazılarım ile dünyada gezdiğim onlarca ülkeyi takipçilerimle paylaşıyordum. 2021 Ocak ayında ilk kitabım Denizaşırı Yalnızlık basıldı. 2021 Aralık ayında da ikinci kitabım Kalbimdeki Uzak Doğu raflarda yerini aldı. Bu kitabımda kalbimde çok özel bir yeri olan Güneydoğu Asya'ya yaptığım seyahatlerimi anlattım. Sanki tüm hücrelerimin bana oraya ait olduğumu fısıldadığı, nereye gidersem gideyim aklımın bir köşesinin takılı kaldığı, adeta kara sevdaya tutulmuş gibi hissettiğim diyarlara sizleri de götürmek istedim. O zaman bu kitapta Uzak Doğu'da gittiğim Tayland, Kamboçya, Laos, Vietnam, Myanmar, Endonezya, Filipinler, Tayvan, Brunei, Singapur'u birlikte gezeceğiz. Haydi, siz de içinizdeki müziğin sesine kulak verin, adımlarınızı ritme bırakın, serüvenimde bana eşlik edin! Kitabımın hazırlığı aşamasında beni hiç yalnız bırakmayan canım dostum Fatma Güner Üstüner Pala, annem Çiçek Ozman, editörüm Nihan Aydar, arkadaşım Ömer Faruk Gökalp, Garage212 Productions şirketindeki kapak tasarımcım Hande Arslan sayesinde kitabım son halini aldı. Her zaman yanımda oldukları ve bunu bana hep hissettirdikleri için onlara minnettarım. Kitabımın basılmasına katkılarından ötürü Tayland Turizm Otoritesine de çok teşekkür ediyorum. Kitabımın tüm gelirini ilk kitabım "Denizaşırı Yalnızlık"ta olduğu gibi yine Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneğine bağışlıyorum. Yani alacağınız her kitap bir çocuğun önündeki umut dolu yolculuğuna ışık tutacak. - ZOOM dergi - Tourmag dergi Editörü olduğum Tourmag dergisinde yayınlanan haberi aşağıdaki linkten okuyabilirsiniz. - MICE and Tourism Around The World Uluslararası basında haber olmak benim için onur vericiydi. İngiliz menşeli dergi MICE and Tourism Around The World'de çıkan yazı aşağıda. - Türkiye Günlüğü - Turizm Sayfası - Renkli Kadınlar - Drummer Lizard Hayatlarımız sevgiyle dolsun, yollarımız açık olsun. Hep güzel günlerde, güzel gezilerde bol bol anılar biriktirelim de ben de bol bol üreteyim.


Hindistan uçlarda bir ülke. Kimi yerinde sefalet, kimi yerinde zenginlik el ele gezebiliyor. Ancak Kerala söz konusu olduğunda Hindistan hakkında bildiğimizi sandığımız ezberlerin hepsini unutmamız gerekiyor. Herşeyden önce burası Hindistan'a başkaldıran bir eyalet. Malayalamca konuşulan bölgeler birleştirilerek 1 Kasım 1956'da kurulan Kerala, ülkede komünist partiyle yönetilen tek eyalet. Şaşırtıcı özelliklerinden biri de Hindistan genelinde inekler kutsalken burada kesilip yeniyor olması. Okur yazar oranı % 93'ün üzerinde, yaşam standardı ve beklenen yaşam süresi ülke geneline göre çok yüksek, Hindistan'daki eyaletler arasında en düşük cinayet ve yolsuzluk oranı burada. Yağmur ormanlarıyla kaplı olan eyalette tropikal muson iklimi görülüyor. Kerala, Tamil Nadu, Karnataka, Goa, Maharashtra ve Gujarat'tan geçen Batı Gat Dağları; UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. Hindistan'ın güneybatısında yer alan Kerala; Hindistan'ın en turistik, en güzel eyaletlerinden biri. Efsaneye göre Tanrı Vishnu'nun altıncı reenkarnasyonu olan Parasuram, Hindistan'dan sürülmüş. Gökyüzü, yağmur, okyanus, ırmak, gökteki kutsal okyanus tanrısı olan Varuna bunun üzerine Parasuram'a baltasını savurabildiği bütün yerleri ona hediye edeceğini söylemiş. Parasuram baltasını fırlatmış, balta Kanyakumari'den Gokarna'ya kadar uçmuş. Tanrı Varuna bu bölgede denizi geriye çekmiş ve böylece Kerala oluşmuş. Kerala kelimesi coconut anlamına gelen "Kera" ve toprak anlamına gelen "Alam" kelimelerinden türetilmiş. Bu nedenle Kerala, "Hindistan Cevizi Ağaçları Ülkesi" olarak biliniyor. Kerala'da ülke genelindeki Hindistan cevizi üretiminin % 45'i karşılanıyor. Halk arasında "Kalpa Vriksham" olarak bilinen Hindistan cevizi ağacı, yaşam için gerekli her şeyi veren ağaç olarak biliniyor. Yemeklerde de mutlaka kullanılıyor. Kerala, "Tanrının Kendi Ülkesi" olarak da anılıyor çünkü burada hem Hindu tapınakları hem Müslüman camileri hem Hristiyan kiliseleri hem Yahudi sinagogları görmek mümkün. Ancak buranın önemli bir yerel tanrısı da var, Ayyappan. Ayyappan, Hindu inanışına göre Tanrı Vishnu ve Tanrı Shiva'nın birleşmesinden ortaya çıkan bir tanrı formu olan Harihara'nın oğlu. Tanrı Ayyappan; Ayyappa, Sastavu, Hariharasudhan, Manikandan, Shasta ve Sabarinath olarak da anılıyor. Tanrı Ayyappan; dharma, hakikat ve doğruluğun özü olarak kabul ediliyor ve genellikle kötülüğü yok etmesi için çağrılıyor. Kerala baharatlarının binlerce yıllık bir tarihi var. 2.000 yıldan uzun zaman önce biber, vanilya, kakule, karanfil, tarçın, küçük hindistan cevizi, zencefil ve zerdeçal gibi baharatların tümü Kerala'da yetiştirilmiş. Eski bir liman olan Musiri küresel baharat ticaretinin merkezi haline gelmiş ve Kerala baharat üzerindeki küresel tekeli nedeniyle büyük bir zenginlik kazanmış. Araplar başta olmak üzere Çinliler ve Avrupa ülkeleri Kerala'nın Malabar Sahili'nden ülkelerine baharat taşımış. Vasco da Gama 1498'de Calicut'a vardıktan sonra birincil baharat tüccarlığı Araplar'dan Avrupa'ya geçmiş. 1800'lerin başında baharat bitkilerinin nasıl nakledileceği öğrenilmiş ve dünyanın her yerine baharat ağaçları sevk edilmiş. Dünya çapında ticaret yolları ve istasyonlar kurulmuş. Kerala baharatları da tekel bozulunca değer kaybetmiş ama Kerala kaliteli baharatlarıyla halen dünyada adından söz ettiriyor. Buraya 2023 yılında düzenlenen Kerala Blog Express 7 etkinliğine davetli olarak geldim. Kerala Turizm Ofisi tarafından organize edilen global etkinlikte dünyanın değişik yerlerinden seçilen 25 bloggerdan biri olduğum için çok mutluydum. Grubumuzla Kerala'yı 15 gün gezdik, hep birlikte aktiviteler ve bolca fotoğraf/video çekimi yaptık. Hepimiz Kerala'nın doğasına, yemeklerine, insanına hayran kalarak evlerimize döndük. Beni bu etkinliğe 5 yıl önce Vietnam'da tanıştığım arkadaşım Athul Lal önerdi. Athul'un şirketi INVIS Private Ltd, Kerala Turizm Ofisi'ne ICT Solutions Consultant olarak destek veriyor. Sayesinde ben de KTE 7 bloggerlarından biri oldum. Athul beni Trivandrum'da karşılayıp şehir turu da yaptırdı. Yaşasın global dostluk! Kerala'dan Koodiyattam, Mudiyettu ; UNESCO Somut Olmayan Miras listesine dahil edildi. Grubumuzla bu gösterileri izledik. UNESCO Somut Olmayan Miras listesinde olmayan ama yöreye özel danslar ve dövüş sanatları da izledik. Bunlar içinde en ünlüsü olan Kathakali dansı, Shaivism ve Hinduizm dini temalarını ve ruhani fikirlerini ifade ediyor. Kathakali dansında erkek dansçılar renkli makyajları ve kostümleriyle dikkat çekiyor, dans sırasında ellerini, ayaklarını, mimiklerini kullanıyorlar. Kathakali dansçısı olmak isteyen erkekler 13 yaşında eğitime başlıyor ve 10 yıl boyunca eğitim alıyor. Theyyam, kuzey Kerala'da uygulanmaya başlanan bir ritüel. Dans, mim ve müziği kapsıyor, eski kabilelerin inançlarını övüyor. Mohiniyattam, Kerala'nın en eski danslarından biri. Malayalam dilinde "bakirenin dansı" anlamına geliyor. Kathakali ve Bharatanatyam'ın bir karışımı olan Mohiniyattam yalnızca kadınlar tarafından solo veya grup halinde icra ediliyor. Kerala'da ortaya çıkan ve uzun süredir devam eden geçmişiyle tanınan Hint dövüş sanatı Kalaripayattu, Hindistan'da hayatta kalan en eski dövüş sanatlarından biri olarak tanınıyor, Kung Fu ve karatenin atası kabul ediliyor. Tholpavakoothu, Kerala'da uygulanan bir tür gölge oyunu. Kerala halkı tarafından Ana Tanrıça olarak tapılan Bhagavati'ye adanan Tholpavakoothu, bir ritüel sanat formu. Deri kuklalarla oynatılıyor, diğer gölge oyunlarından farklı olarak lambayla değil ateşle aydınlatılıyor. Kerala gezilecek yerler listesi için eyaleti güney, orta, kuzey olarak 3 kesime ayırabilirsiniz. Güneyde Trivandrum, Alappuzha, Thekkady, ortada Munnar, Athirappilly, Kochi, Cheruthuruthy, kuzeyde Kozhikode, Vythiri rotanızda olabilir. Kerala'ya giderken mevsimi göze almak isteyebilirsiniz. Burada iki muson mevsimi var; haziran-temmuz aylarında yoğun muson yağmurları, ekim ayında hafif muson yağmurları yağıyor. Hava sıcaklığı 18 C-28 C, dağlık bölgelerde 10 C-25 C arasında değişiyor. Muson mevsimi yağmurlu ve nemsiz, diğer dönemler aşırı nemli oluyor. Dağlık kesimlerde gündüzleri ve geceleri havanın soğuduğunu göze alarak yanınıza kalın kıyafetler getirmeyi ihmal etmeyin yoksa benim gibi çok üşüyüp hasta olabilirsiniz. Kerala'ya sadece bu eyalette kutlanan Onam Festivali zamanı gelmeyi isteyebilirsiniz. Onam Festivali, Kral Mahabali'nin eyalete dönüşünü kutlayan bir hasat festivali. Festival, Malayali takvimine göre ağustos-eylül ayları arasındaki Chingam ayına denk geliyor ve Kolla Varsham adı verilen Malayalam yılının başlangıcını işaret ediyor. Festival Kerala'da her yerde kutlanıyor ama devlet yetkilileri Thrissur'un şirin köyü Vallachira'daki kutlamalara katılıyor. Festivalde zemine Kalamezhuthu çiziliyor. Kalamezhuthu, Kerala'daki Bhagavati, Naga ve Ayyappa tapınaklarının ritüelistik adetlerine dokunan bir sanat. Renkli tozlar kullanılarak zemine tanrıların resimli temsili yapılıyor. Renkli kostümlerdeki kişiler toplamda 61 adet sanat formunda sanat gösterileri yapıyor. Pek çok kişi Kerala'ya Ayurvedik terapi için de geliyor. Ayurvedik terapinin Kerala'da başladığına inanılıyor, en çok Hindistan, Nepal ve Sri Lanka'da uygulanıyor. Ayurvedik terapi 3. yüzyıldan beri uygulanan bütünsel bir tedavi yöntemi. Özünde Tri Dosha ya da 3 Hayati Güç teorisi var: Vata, Pita, Kapha. İnanışa göre herkesin içinde doğasını tanımlamaya yardımcı olan bu 3 güç var ve onların uyum ve denge içinde olması gerekiyor. Yani tüm hastalıkların fiziksel, zihinsel, ruhsal dengesizlikten kaynaklandığına inanılıyor. Bu dengesizliğin düzeltilmesi için tamamen doğal bitkisel yağlar, ilaçlar kullanılıyor, hayat tarzı değiştiriliyor, tatlı, tuzlu, ekşi, acı, keskin ve sert baharatlarla zenginleştirilen diyet uygulanıyor. Hindistan'ın en büyük milli parkları arasında yer alan Periyar Milli Parkı, 925 km 'lik bir alanı kaplıyor. Park Bengal kaplanlarına, Hint fillerine ve daha pekçok endemik canlıya ev sahipliği yapıyor. Burada rehber eşliğinde trekking yapabilir, Periyar Nehri'nde bamboo rafting, baraj nedeniyle oluşan yapay Periyar Gölü'nde tekne turu yapabilirsiniz. Kerala'nın başkenti olan Thiruvananthapuram, aynı zamanda eyaletin bilişim ve teknoloji merkezi. Mahatma Gandhi burası için, Hindistan'ın her zaman yeşil olan şehri, demiş. Varkala Plajı, Thiruvananthapuram'da Hint Okyanusu'nun bir parçası olan Umman Denizi'nin kıyısında yer alıyor. Kovalam 17 km uzunluğunda sahil şeridi ile göz kamaştırıyor. Deniz Feneri Plajı, Hawah Plajı ve Samudra Plajı olmak üzere 3 ünlü plajı var. Poovar Plajı, Poovar Adası'na bir geçiş noktası. Malayalam dilinde Poovar, "nehir ve çiçek" anlamına geliyor. Kerala eyaletinin tamamı backwaters denilen durgun su ağıyla biliniyor. Kerala'nın büyük doğal durgun ağı; Umman Denizi kıyısına paralel konumlanan 34 göl, 44 nehir, kanallar ve lagünlerden oluşuyor. Alappuzha bu konuda en çok üne sahip olan yer. Alappuzha, "Doğu'nun Venedik'i" olarak biliniyor. Kerala'nın en turistik yeri olan Alappuzha, büyük bir durgun su ağına ve 1.000'den fazla yüzen eve ev sahipliği yapıyor. Eski günlerde tonlarca pirinç ve baharat taşımak için için kullanılan kettuvallam'lar, bakımdan geçirilerek yüzen ev haline dönüştürülmüşler. Günümüzün bu modern yüzen evleri, bir otel odasının tüm konforuna sahipler. Sabarimala Tapınağı, Tanrı Ayyappan'a adanan bir tapınak. Pandalam Prensi Manikandan burada uzun süre ibadet ettikten sonra tapınağın ünü artmış. Tapınak orman içinde ulaşılması oldukça zor bir noktada bulunuyor. Her yıl aralık ve ocak aylarında yapılan festivallere gelen Hacılar, 2 günlük bir yolculuk sonrası tapınağa ulaşıyor. Hacı adayları burada 41 gün kalarak ibadet ediyor. Ancak şöyle bir kural var, doğurganlık yetisine sahip hiçbir kadın Sabarimala Tapınağı'na giriş yapamıyor! Munnar; UNESCO Dünya Mirası listesindeki Batı Gat Dağları'nda, deniz seviyesinden yaklaşık 1.600 metre yükseklikte bulunan bir yerleşim. Baharat ve çay tarlaları ile ünlü olan Munnar, göz alıcı bir yeşilliğe sahip. Eyaletin benim gözümde en güzel yerlerinden biri de burası. Yemyeşil çay tarlalarından insan gözünü alamıyor. O kadar ülke gezdim, Munnar'daki kadar geniş bir alana yayılan çay tarlalarını hiçbir yerde görmemiştim! Thrissur, 12. yüzyıldan 1949'ya kadar hüküm süren Cochin Krallığı'nda bir dönem başkentlik yapmış. Onam Festivali, Kerala'da her yerde kutlanıyor ama devlet yetkilileri Thrissur'un şirin köyü Vallachira'da bu kutlamalara katılıyor. Şehirde kutlanan ve Vadakkumnathan Tapınağı'nın yıllık festivali olan Thrissur Pooram da zenginliği, canlılığı ve büyüklüğünden dolayı festivaller festivali olarak anılıyor. Kochi, eyaletin en güzel kentlerinden biri. Bir zamanlar sakin bir balıkçı kasabasıyken Periyar Nehri'nin taşması sonucunda dünyanın en güzel doğal limanlarından birine dönüşmüş. 1405 yılında bölgedeki Kochi Krallığı'nın başkenti olmuş. "Umman Denizi'nin Kraliçesi" olarak biliniyor. Burada 1503 yılına tarihlenen ve Hindistan'ın en eski kiliselerinden biri olan St. Francis Kilisesi'ni ziyaret edebilirsiniz. Portekizli kaşif Vasco da Gama, 1524'te Hindistan'a üçüncü ziyaretindeyken Kochi'de ölmüş, cesedi bu kiliseye gömülmüş ama kalıntıları daha sonra Lizbon'daki Jeronimos Manastırı'na taşınmış. Fort Kochi'de her akşam sergilenen Kathakali danslarını izleyebilirsiniz. Kerala'nın kuzeydoğusundaki Wayanad, eyaletin yayla cenneti. Kakule, biber, kahve, baharat tarlalarına, şelalelere, yürüyüş yollarına, mağaralara ev sahipliği yapıyor. Kanthanpara Şelaleleri, Karapuzha Barajı, Pookode & Karlad Gölü, Cheengari Rock Macera Merkezi, Edakkal Mağaraları ile burası tam bir cennet. Kozhikode, Malabar sahilinde bir şehir. Orta Çağ'da Samoothiris tarafından yönetilen bağımsız bir krallığın başkenti olmuş, doğu baharatlarının ana ticaret noktası olduğu için "Baharat Şehri" olarak anılmış. Daha sonra İngiliz yönetimi altındaki eski Malabar bölgesine başkentlik yapmış. Arap tüccarlar 7. yüzyılda bölgeyle ticaret yapmış ve Portekizli kaşif Vasco da Gama 20 Mayıs 1498'de Kozhikode'ye demir atarak Avrupa ile Malabar arasında bir ticaret yolu açmış. Kozhikode bir de edebiyat dalında UNESCO yaratıcı şehirler ağına dahil olmasıyla tanınıyor. 7 Haziran 2012'de Kozhikode'ye şehrin çeşitli yerlerinde bulunan heykeller nedeniyle "Heykeller Şehri" denilmeye başladı. Kerala turu yaparken buraya özgü bir hediyelik eşya satın almak isterseniz, cilalı metalden yapılan ve özel bir ayna olan Aranmula Kannadi en iyi tercihiniz olacaktır. Bu aynayı yapma sanatı, yüzyıllardır bir sır olarak korunuyor. Kerala eyaleti beni büyüledi. Kerala Turizm Ofisi'nin organize ettiği Kerala Blog Express 7 etkinliği sayesinde hem dünyanın değişik yerlerinden bloggerlarla tanışıp hayat boyu sürecek arkadaşlıklar kurdum hem de eyaleti kuzeyden güneye dolu dolu gezdim. Bu güzel eyaleti her zaman sevgiyle hatırlayacağım. Yazınızı yolcu olma halimde keyifle okuyorum.


Japon kültürünün kalbi kabul edilen Kyoto şehri, ziyaretçilerini adeta zaman makinesinde yolculuğa çıkaran bir yer. Kyoto, Osaka, Kobe; Keihanshin metropolitan alanını oluşturuyor. 794-1868 yılları arasında Japonya'nın başkenti olan Kyoto; 1.000 yıllık başkent, başkentlerin başkenti olarak anılıyor. Zamana meydan okuyan tapınaklara ev sahipliği yapan Kyoto şehri, ülkenin 25 UNESCO listesinden 17 tanesine ev sahipliği yapıyor. Kyoto'nun şehir düzeni, Çin'in Tang Hanedanı'nın başkenti Ch'ang-an modellenerek yapılmış. Bahçeleri, eski evlerle dolu dar sokakları, 2.000'den fazla Budist tapınakları ve Shinto mabedleri derken burası Japonya'nın kültürel mirasını yansıtan en özel şehri. ABD Savaş Bakanı Henry S. Stimson, 12 Haziran 1945'te bombalama için seçilen şehirlerin bir listesini istedi. Kyoto'nun birincil aday olarak seçilmesine hemen karşı çıktı ve buranın Japonya'nın eski başkenti olduğunu, Japon sanat ve kültürünün merkezi olduğunu belirtti. Böylelikle II. Dünya Savaşı'nda bombalanmayan Kyoto, günümüze yaşayan bir müze gibi ulaşmayı başardı. Gerçek bir hikayeye dayanan 2005 yılı yapımı Bir Geyşanın Anıları filmi 2006 yılında 6 dalda Oscar'a aday gösterildi ve en iyi kostüm tasarımı, en iyi görüntü yönetmeni, en iyi yapım tasarımı Oscar ödüllerini aldı. Arthur Golden'ın kitabından uyarlanan film, bir geyşanın Kyoto'da geçen hayatını anlatıyor. Peki kim bu geyşalar? Geyşalar 17. yüzyıldan beri eğlence hayatında erkek müşterilere şarkı, dans, sohbet ve oyunlarla eşlik ediyor. 13-18 yaş arasındaki acemi geyşalara da maiko deniyor. Geyşalar oldukça eğitimliler ve günümüzde hala kendi eğitim merkezleri var. Yüzlerini bembeyaz boyuyorlar çünkü geyşalığın ortaya çıktığı ilk zamanlarda elektrik yokmuş ve sanatlarını daha iyi icra etmek için yüzlerini ön plana çıkarmaya başlamışlar. Ayrıca beyaz makyaj yüz ifadelerini gizliyor, duygularının anlaşılmasını engelliyor. Kyoto'da Budist tapınaklarını, Shinto mabedlerini, imparatorluk sarayını gezebilir, Gion bölgesinde geyşalarla tanışabilirsiniz. Arashiyama'ya gidip bambu bahçelerini görebilirsiniz. Chashitsu adı verilen çay odalarında sadou ritüeline katılıp matcha hazırlanışı ve zarafetle bardaklara servis edilişine tanıklık edebilirsiniz. Bu özel ritüelde matcha ve yanında çay yapraklarının tatlarını dengeleyen bazı tatlılar servis ediliyor. Şehirde dar sokaklar ve Japon mimarisini yansıtan tarihi evlerin arasında gezinirken geleneksel giysi kimonoyla gezinen insanları hayranlıkla izliyor, kendinizi gerçekliğin değil de bir film setinin içine girmiş gibi hissediyorsunuz. Burada herşey o kadar olağanüstü ki ne kadar zaman geçirirseniz geçirin asla yeterli gelmiyor. Kyoto'ya ilk olarak Windstar Cruises ile katıldığım Japonya cruise turunda geldim. Bu geziye gelirken Emirates ile uçtum. İlk kez uçtuğum Emirates, hizmet kalitesiyle beklentimin üzerindeydi. Emirates, dünya çapında 150'den fazla varış noktasına uçuyor. Bünyesinde 160'dan fazla farklı ulustan çalışanı bulunuyor. Yolcularla kendi dillerinde iletişim kurmak, Emirates imzalı misafirperverliğin temel bir parçası olarak kabul edildiğinden, Emirates proaktif olarak çok dilli bir kabin ekibini bünyesinde barındırıyor. Emirates kabin ekibi, toplamda 70'ten fazla dil konuşabiliyor. Emirates'in şu an için Dubai-İstanbul arasında günde 3 uçuş olmak üzere, haftada toplam 21 seferi var. Uçakları geniş gövdeli; bunlardan biri havayolunun amiral gemisi A380, diğer ikisi Boeing 777ER ile gerçekleşiyor. Emirates ayrıca sürdürülebilirlik kapsamında pek çok adım atıyor. Bunlar arasında yakıt açısından daha verimli olan çok genç bir filoya sahip olması, yılda 500 tondan fazla cam ve plastiği geri dönüştürmesi, dijital menülere geçerek 1.000 ton kağıt tasarrufu sağlaması sayılabilir. İmparator Meiji, 1868 yılında şogun yönetimine son verip tahta çıkınca Meiji Restorasyonu olarak bilinen politika ve uygulamalarını gerçekleştirmiş. Başkenti Kyoto'dan Tokyo'ya taşımış. Böylelikle o zamana dek pek çok imparatora hizmet veren Kyoto İmparatorluk Sarayı görevini Tokyo İmparatorluk Sarayı'na bırakmış. Katsura İmparatorluk Köşkü, Japon imparatorluk ailesinin üyeleri olan Katsura ailesinin ikametgahı olarak 1645 yılında tamamlanmış. Saray kompleksi günümüzde Japon mimarisinin ve bahçe tasarımının zirvesi olarak kabul ediliyor. Sarayda 5 chashitsu varmış ama günümüze 4 tanesi ulaşmış. Bu chashitsu'lar, sadou ritüeli için 3 anayasaya göre inşa edilmiş; uyum, sessizlik ve hürmet. Nijo Kalesi, Tokugawa Şogunluğu'nun kurucusu ve ilk şogunu Tokugawa Ieyasu'nun emriyle 1603 yılında tamamlanmış. Kalenin içinde iki merkezli Kuruwa halkası, Ninomaru Sarayı, Honmaru Sarayı ve yıkıntıları, destek binaları ve bahçeler yer alıyor. 1300'lü yıllara tarihlenen Kinkaku-ji Tapınağı ; Kitayama kültürü, mimarisi ve bahçe düzenleme sanatı hakkında fikir veren ve Budizm'in Rinzai koluna mensup bir tapınak. UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunan Kinkaku-ji Tapınağı özellikle gün batımında tam bir görsel şölen sunuyor. Kyoto şehrinde Inari Dağı'nın eteklerinde kurulan Fushimi Inari, tahminen 711 yılına tarihlenen bir Shinto tapınağı. Tapınağın ünü Bir Geyşanın Anıları filminde de yer alan, 6.000'den fazla torii'ye dayanıyor. Tapınağa adak adamaya gelenler, adakları kabul olunca isimlerinin yazılı olduğu turuncu torii'leri tapınağa bağışlıyorlar. Küçük torii'ler 1.500 USD, büyük torii'ler 11.400 USD karşılığında ve yaklaşık 5-6 yıl bekleyerek bağışlanıyor. Bu ücreti karşılayamayanlar minyatür torii bağışında bulunabiliyor. Her bir torii, iyi şans ve servet anlamına geliyor. Her torii'de bağışlayan kişinin ismi yazıyor. Bu torii'lerin görüntüsü adeta sonsuzluğu çağrıştırıyor. Saiho-ji Tapınağı, bahçesinde bulunan yaklaşık 120 farklı yosun türü nedeniyle Yosun Tapınağı olarak anılıyor. Tapınağın bahçesinin Japon bahçe tasarımını etkilediği biliniyor. Koke-dera Tapınağı, Nara Dönemi'nde bir tapınak haline gelmeden önce Prens Shotoku'nun villasının bulunduğu yermiş. 1339'da yenilenmiş ve rahip Muso Soseki yönetiminde bir Zen tapınağına dönüştürülmüş. Muso Soseki Koke-dera'nın bahçelerini de yaratmış. Arashiyama bölgesinde herkesi kendine hayran bırakan bir bambu ormanı var. Kimono Ormanı, 2013 yılında Keifuku Arashiyama hattındaki Randen tramvay istasyonuna giden yola yerleştirilen ve silindir şeklindeki sütunlardan oluşan koleksiyona deniliyor. Sütunlar bir orman gibi kümelendiğinden ormana benzetiliyor. Sütunların her birinde kimonolar sergileniyor. Bir Tendai Budist tapınağı olan Sanjusangen-do Tapınağı, 1164 yılında Taira no Kiyomori tarafından İmparator Go-Shirakawa için kurulmuş. Eikan-do Tapınağı, Jodo-shu Budist mezhebinin Seizan şubesinin baş tapınağı. Kukai'nin bir öğrencisi olan Shinsho tarafından kurulmuş. Eikan-do, sonbaharda renk değiştiren ağaçları ve akşam aydınlatmalarıyla ünlü. Gion & Higashiyama, Kyoto'nun kalbi ve ruhu olan geniş bir bölge. Sokaklarda yüzyıllardır turistlere ve hacılara hizmet veren küçük dükkanlar, kafeler ve restoranlar var. Japonya'da 17. yüzyıldan bu yana var olan geyşalık kültürünü Gion'da hissedebiliyorsunuz. Pontocho Alley etrafında bir yürüş yaparsanız zarif ipekten kimono giyen, şemsiyeleri, ahşap takunyaları ve beyaz boyalı yüzleriyle dikkat çeken geyşalara daha yakından bakabilirsiniz. Beni Kyoto kentinde en çok etkileyen yerlerden birinin burası olduğunu söylemeliyim. Sannenzaka & Ninenzaka, Gion bölgesindeki iki küçük yamaç. Ninenzaka Yamacı, Yasaka-no-to Pagoda manzarasıyla tanınıyor. 807 yılında inşa edilen cadde, Japon tasarım ürünleri ve Japon mutfağı lezzetleri bulunan çok sayıda mağaza, kafe ve restorana ev sahipliği yapıyor. 100 metre uzunluğundaki taş döşeli Sannenzaka Yamacı, 808 yılında inşa edilmiş. 798 yılına tarihlenen Kiyomizudera Tapınak Kompleksi, Japonya'nın en eski ve en önemli Budist tapınaklarından biri. UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. Tapınak kompleksinin ana balkonu, 13 metre yükseklikte ve 18 metre uzunluğunda. Balkondan şehrin güneydoğu kısmının manzarası izleniyor. Tapınak ismini kompleksin içindeki şelaleden alıyor. Kiyumizu, "temiz saf su" anlamına geliyor. Tapınağı popüler kılansa buraya özgü bir inanış: 13 metre yükseklikten atlayarak hayatta kalan kişinin dileğinin gerçekleşeceğine inanılıyor! Edo döneminde 234 kişi atlamış ve bunların % 85'i hayatta kalmış. Günümüzde ise bu gelenek yasaklandı. Otowa Şelalesi'nde sular 3 kanaldan bir göle akıyor. İnanışa göre bu kanallar sırasıyla bilgi, sağlık ve uzun ömrü simgeliyor. Ziyaretçiler buradaki suyun kutsal olduğuna inanarak içiyor. 874 yılına tarihlenen Daigo-ji Tapınağı, bir Şingon Budist tapınağı. UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. Sakura ağaçlarıyla ünlü olan tapınak kompleksinin ana tapınak yapısı dağın eteğinde bulunuyor ve bir yürüyüş yoluyla birkaç tapınak binasına bağlanıyor. Samurai ve Ninja Müzesi, hem samuray ve ninja hayranlarına hem de Japonya'nın büyüleyici tarihine ilgi duyan herkese hitap eden bir müze. Nara, Kyoto şehir merkezinin 42 km güneyinde yer alıyor. 710-784 yaşanan Nara döneminde başkent olan Heijo-kyo, ülkenin ilk başkenti olma özelliğini taşıyor. Şehrin tarihi anıtları 8. yüzyılda Japon başkentindeki yaşamın canlı bir kanıtını sunuyor ve UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. 1880 yılına tarihlenen Nara Parkı, adeta bir geyik çiftliği gibi. Özellikle sakura zamanında ziyaretçi akınına uğruyan park, Todai-ji Tapınağı'na ev sahipliği yapıyor. Japonya mutlaka görülmesi gereken yerlerin başında olması gereken bir ülke bence. Kyoto gerçekten harika. Tapınaklar, ormanlar, bahçeler çok güzel. Sen de anlatımın ve fotolarınla bizi çok aydınlattın. Eline, emeğine sağlık. Çok teşekkür ederim annem. Yazımı beğenmene çok sevindim.


Maldivler 10.000'lerce resif, 1.000 tür balık, 200'den fazla mercan ve pek çok su altı canlısına ev sahipliği yapıyor. Bütün bunlar göz önüne alındığında Maldivler'de dalış yapmak, hele ki liveaboard safari teknelerinde konaklayarak bu dalışlara doymak Maldivler dalış tatilini unutulmaz kılıyor. Ayrıca unutmayalım ki Maldivler kesinlikle dünyanın en güzel dalış noktaları arasında yer alıyor. Bu yazımda size Maldivler Merkez Atolleri üzerinde yaptığım dalışları anlatacağım. Maldivler dalış safari tekneleri ve Maldivler dalış rotaları hakkında genel bilgileri Maldivler dalış yazımda vermiştim. Bu yazımda ise Merkez Atolleri'nde yaptığım dalışları anlatacağım. Ayrıca dalış gezisine gitmeden önce dalış ihtiyaç listesi belirleyip yola eksiksiz malzeme ile çıkmanızı öneririm. Çünkü konforunuz ne kadar iyi olursa o kadar rahat ve güvenli dalışlar yaparsınız. Eğer eksik malzemeniz varsa tekneye önceden mutlaka bildirmeniz gerekiyor. Maldivler'de liveaboard dalış safari tekneleri daha önceden kaldığım dalış safari teknelerinden biraz farklı. Tekneler sadece konaklama için kullanılıyor. Dalışlar bu teknelerin yanında giden dhonilerden yapılıyor. Yani bir anne, bir yavru tekne sürekli yan yana seyir halindeler. Teknede askeri bir sistem var. Sabah 6.00'da kalk borusu ötüyor. Biraz meyve atıştırıp dalışa giriyorsunuz. Bu ilk dalış sonrası kahvaltı, ardından 2. dalış, ardından öğlen yemeği, ardından 3. dalış, ardından akşam yemeği derken akşam olduğunda pestil gibi oluyorsunuz :-) . Zaten su altında da artık bir noktadan sonra azot sarhoşluğuyla her türlü muzipliği de yapar hale geliyorsunuz :-) . Eğer Maldivler'e ilk kez geliyorsanız siz de benim gibi klasik rotada yani Merkez Atolleri'nde dalış yapmayı isteyebilirsiniz. Bu rotada Kuzey Male Atolleri, Güney Male Atolleri, Felidhoo Atolleri, Rasdhoo Atolleri ve Ari Atolleri'nde dalışlar yapıyorsunuz. Şimdi Maldivler'de dalış ve Merkez Atolleri rotasındaki en önemli dalış noktalarından bahsedeceğim. Şimdi size hemen ilk dalışımızı anlatmalıyım. Check dive olarak yaptığımız bu dalış Maldiv sularına alışmak ve tanımak adına oldukça önemli. Dalışımız Fish Factory denen bir yere oldu. Ton balığı konservesi üreten bu fabrikadaki artıklardan beslenen on binlerce balık artık dalışımızın baş rollerindeydi. Dalışı 10 metrelerde yaptık. Şiddetli akıntı nedeniyle kendimizi hem akıntı kancasıyla bir kayaya bağladık hem de bir taraftan akıntı çubuğundan destek aldık. Abartmıyorum ama etrafımızda şu ana kadar yaptığım 300 dalışın toplamında gördüğümden daha fazla sayıda balık vardı! Yüzlerce vatoz, yüzlerce müren, gitar köpekbalığı, napolyon balıkları ve binlerce çeşit tropik balık fabrikadan atılan ton balığı artığıyla karnını doyuruyordu. Daha önce vatozlarla dalmış, hatta onlara sarılmıştım ama bu kadar fazla sayıda vatozu ilk kez görüyordum. Vatozların kuyrukları zehirli. Hatta Crocodile Hunter olarak tanınan Avustralyalı Steve Irwin vatoz kuyruğunun kalbine saplanması nedeniyle öldü. Ben de şu anda muhteşem bir deneyim yaşıyor ama bir taraftan da vatozların kuyruklarının her an bir yerime değme ihtimalini de düşünüyordum. Hayvanlar asla saldırgan değildi. Zaten karınlarını doyuruyorlardı. Ancak o kadar dibimdelerdi ki her an çarpışma riskimiz vardı. Guitar shark ise şimdiye kadar sadece akvaryumda ya da belgesellerde gördüğüm bir köpekbalığıydı ama işte gerçekti ve benim 1 metre ötemde süzülüp duruyordu. Bir taraftan kuvvetli akıntıda aynı ismim yaprak gibi sallanıyor, yaşadığım en adrenalin yüklü, en heyecanlı, en korkutucu sahnenin içinde yer alıyordum. Şimdiye kadarki dalışlarımda gördüğüm her canlı, yaşadığım her heyecan bu tek dalışta toplanmıştı. Kuzey Male Atolleri'ndeki Manta Point dalış noktasında denizlerin dev canlılarıyla çok yakın temasta olduğumuz bir dalış yaptık. Neredeyse gemi büyüklüğünde olan mantalar adeta kafamızı okşayarak tepemizden geçip gittiler. Biz kancalarımızı takıp kayaya sabit pozisyonda sallanırken onlar da bize gösterilerini yapmaya devam ediyordu. Her dalışta yüzlerce köpekbalığı görmek bize artık sıradan gelmeye başlamıştı :-) . Ancak bir gece dalışımız 100'den fazla nurse shark göreceğimiz bir noktaya oldu. Etrafımızda gezinen hemşire köpekbalıkları ve vatozlar yine bize çarpa çarpa geçip durdular. Bir ara bacağıma vurup duran birşey hissettim. Yanımdaki dalgıcın paleti zannettim. Dönüp baktığımda ise hemşire balığıyla göz göze geldim. Rehberlerin verdiği balık çorbasıyla beslenen köpekbalığı kıpır kıpırdı. Sonra da bacaklarımın arasından geçip gitti. Kötü şöhretlerinin aksine oldukça uysal olan bu hayvanlarla Alimatha House Reef dalış noktasında fazlasıyla kaynaşmış oldum :-) . Bir dalışımızı denizlerin en büyük canlısı olan whale shark görmek üzere planladık. Ari Atoll 'ün güneyindeki Alifu Dhaalu Atoll civarında 2 saat boyunca bu devasa hayvanı aradık. Yüzeyde uzakta onu görünce dalışa geçtik. 1 saat de su altında umutsuzca onu aradık. Eğer bulabilseydik balina köpekbalığı ile dalış kurallarını uygulayacak ve yanında ona en az 5 metre mesafe bırakarak ve asla önüne geçmeden dalacaktık. Şu ana kadar bulunan en büyük balina köpekbalığı 12.6 metre uzunluğunda ve 15 ton geliyor. Bir yüzgeci 10.000 $ USD'ye satılan bu hayvan biz acımasız insanoğlu nedeniyle maalesef katlediliyor. Umarım bu katliam sona erer ve balina köpekbalıklarını doğal ortamında özgürce gezinirken görmek bana bir gün kısmet olur. Maldivler Merkez Atolleri dalış turunda su altı fotoğraflarını özenle çeken arkadaşım Yasemin Tüylü'ye çok teşekkür ediyor ve sizleri benim de olduğum görüntülerle baş başa bırakıyorum. Maldivler tatilimde su altını keşfe geldiğim için çok iyi bir tercih yaptığımı düşünüyorum. Denizlerin altı öyle gizemli ve öyle güzelliklerle dolu ki her dalışımda kendime özel bir şov izlemekten son derece mutlu oluyorum.


Jürgen Janning ve Ahmet Durmaz farklı kültürlerin ve milletlerin harika arkadaşlığı üzerine J Dive J Dalış Merkezi'ni kurmuşlar. 2012 yılında teknelerini alan 2 ortak MSY Okyanus JD tekneleriyle Marmaris Datça Bodrum arasında mavi yolculuk turlarını yürütüyor. Ege ve Akdeniz sahillerimizde yeşil ve mavi kucaklaşırken birbirinden güzel koylarda yüzmek / dalmak, tekne yaşamının ve yelkenli ile seyrin keyfine varmak, açık havada yoga yapmak, yıldızlar altında uyumak ve uyanır uyanmaz da bedenini masmavi sulara atmak kulağa ne kadar hoş geliyor değil mi? İşte bunların hepsini bu mavi yolculukta yaşamak mümkün. Ayrıca unutmayalım ki bu rota Türkiye'nin en güzel dalış noktaları arasında sayılıyor. Evet, MSY Okyanus JD guletinde diğer mavi yolculuklara ilaveten dalış ve yoga da yapabiliyorsunuz. Sessizliğin içinde yelkenli ile ilerlerken yoga seanslarına katılıyor, turkuaz rengi koylara yanaştığınızda ise su altını keşfe çıkıyorsunuz. Eğer dalış veya yoga yapmak istemezseniz de sorun değil. Selimiye Hisarönü Datça Bozburun Bodrum arasındaki değişik rotalarda sadece yüzmek bile size unutulmaz bir tatil yaşatacak. 16 kişi kapasiteli gulette 12 kişi konaklayacağınız için de teknede kendinizi çok rahat hissedeceğinize eminim. Ben şimdi size neden tüplü dalış + yoga yapabileceğim bir mavi yolculuk turunu tercih ettiğimden bahsedeyim. Tüplü dalış tutkunları bilirler. Eğer kendi malzemenizle dalıyorsanız günlük dalışlarda her gün malzemenizi taşımak durumunda kalıyorsunuz. Oysa mavi yolculukta malzemenizi kurulu olarak bırakıp sabah kalktığınızda hemen dalmaya hazır hale gelebilirsiniz. Dalış pek çok kişi için ürkütücü olsa da güvenlik kurallarına uyulduğu takdirde son derece emniyetli bir spor. J Dive ile dalış öncesi briefing toplantılarında dalış yerini yakından tanıyabilir, ardından da kuralların uygulandığı güvenli dalışlar yapabilirsiniz. Yoga insanı rahatlatan, esneme hareketleriyle kaslarını gevşetirken bir yandan da huzura erdiren bir aktivite. Peki bunu açık havada yapmayı merak ediyor musunuz? O zaman buyrun sizi guletin üst katına alalım :-) . Mavi yolculuk turlarının en önemli özelliği bavul açma-kapama olmadan her gün başka bir koyda uyanabilmektir. Hele bizim kristal berraklığındaki denizlerimizi düşündüğümüzde bunun ne kadar eşsiz olduğunu hayal edebilirsiniz. Selimiye Hisarönü Datça Bozburun Bodrum arasındaki koylarda gezinizin olduğu rotada giderken her zaman açık havada olacak, her zaman farklı bir manzara göreceksiniz. Mavi yolculuk turuna katılanların büyük çoğunluğu kamaralarında değil güvertede yıldızların altında uyudu. Bunun bir kötü yanı olduğunu söylemeden edemeyeceğim: İnsan bu geziden sonra şehir hayatına adapte olamıyor! Sadece 12 kişiyle yapılan bu mavi yolculuk butik turların en güzel örneklerinden biri. Bu mavi yolculuk turunun en önemli özelliklerinden birisi 5 yıldızlı otelleri aratmayacak lezzetteki yemeklerini yemekti. 2 gece rakı-balık keyfi, bir gece mangal ziyafeti, diğer gecelerde ise köfte, kuzu şiş, tavuk sote yemekleri ve zeytinyağlı mezeler derken bu mavi yolculukta gerçekten çok leziz yemekler yediğimi söylemeliyim. Bu yemekleri açık havada yemekse tabii ki ayrı bir keyif oldu. Benim için seyahat etmenin en güzel yanı yollarda edindiğim dostlarımdır. Bu mavi yolculuk turuna da tek başına çıktım ama Türk-Alman-Hollandalı grubumuzla kaynaşarak çok keyifli günler geçirdim. Çok güzel dostlar edindim. Diyeceğim o ki eğer kapalı bir grupla mavi yolculuk yapmıyorsanız mavi yolculuk sırasında güzel arkadaşlıklara başlangıç yapacaksınız. 15 yıl aradan sonra tekrar mavi yolculuk yapabilmiştim. Bölgenin güzelliği ve teknenin rahatlığı bir yana bu gezide karaya çıktığımızda da çok güzel yerleri keşfettim. Kara gezilerimizi sonraki yazılarımda aktaracağım. Bu geziye benden önce katılan ve su altı fotoğraflarını bu yazımda bizlerle paylaşan arkadaşım Cem Özoral'a çok teşekkür ediyorum. Su altının güzelliklerinin onun sayesinde sizlere iletebildiysem ne mutlu bana :-) . Sevgili Yaprak, eline sağlık, çok güzel olmuş. Dalışlı mavi tur severim, artık seninle daha keyifli. Sevgiler.


Türkiye'deki tatil beldeleri içinde en popülerlerinden biri olan Bodrum, hem mütevazı hem de lüks tatil yapmak isteyenlere pek çok konaklama seçeneği sunan bir yer. Eğer Bodrum'a geldiğinizde merkeze yakın lüks bir otelde konaklamak istiyorsanız Mirada Exclusive Bodrum en iyi tercihlerinizden biri olacaktır. Turizm sektöründe en iyiyi hedefleyen Kazancı Holding iştiraki olan Aksa Turizm'e ait olan Mirada Exclusive Bodrum, mayıs 2022 tarihinden itibaren hizmet veriyor. 5 yıldızlı ve herşey dahil konseptinde olan Mirada Exclusive Bodrum, Bodrum'un en güzel koylarından biri olan Asarlık mevkiinde yer alıyor. Çok ince detaylar göz önüne alınarak yenilenen otel, hem lüksü hem de şık bir sadeliği yansıtıyor. Otel bu özelliğiyle misafirlerine beklentilerinin ötesinde lüks bir tatil yaşatmayı başarıyor. Otelin nefis bir plajı var. Kumsal ya da iskele kısmında güneşlenip denizin tadını çıkarıyorsunuz. Plajda veya havuz başında tüm yorgunluğunuzu atabildiğiniz gibi dilerseniz de tecrübeli animasyon ekibinin aktivitelerine katılarak eğlenceli zaman geçiriyorsunuz. Otelde usta şeflerin yarattığı, dünya mutfaklarının seçme lezzetleri tadıyorsunuz. Yemeğinizi ister ana restoranda, isterseniz rezervasyonla gidilen alacarte restoranda yiyin, kaliteden ödün vermeden hazırlanan yemeklerle midenize bayram ettireceksiniz. Genelde tam pansiyon konseptli otellerde açık büfeyi çok sevmediğimi itiraf etmeliyim. Ancak Mirada Exclusive Bodrum'daki açık büfe, çeşit sayısı ve yemeklerin kalitesi açısından oldukça başarılıydı. Açık büfede adeta gurme restoran kalitesi vardı. Bu yönüyle benden tam puan aldı. Otelin değişik tip oda çeşitleri var. Deluxe Odalar 26 / 30 m oturma ve teras alanına sahip. Begonvil Blok'daki odalar 1 yetişkin / 3 yetişkin +1 çocuk kapasiteli. Aile Suit Odaları 52 m yatak odası ve oturma alanına sahip. Begonvil Blok'daki oda 1 yetişkin / 2 yetişkin +1 bebek kapasiteli. Junior Suit Odalar 35 m oturma grubu, teras veya balkon alanına sahip. Deniz manzaralı odalar renkli tasarımı ile huzur ve konforu aynı anda sağlamak üzere dizayn edildi. Ana Bina'da konumlu oda; 1 yetişkin / 2 yetişkin +1 bebek kapasiteli. Grand Suit Odalar 52 m oturma grubu, 2 adet tek kişilik yatak, terasta şezlong ve oturma grubuna sahip. Deniz manzaralı odalar renkli tasarımı ile huzur ve konforu aynı anda sağlamak üzere dizayn edildi. Ana Bina'da konumlu oda; 1 yetişkin / 4 yetişkin +1 bebek kapasiteli. Premium Suit Odalar 70 m yatak odası, 2 adet tek kişilik yatak, oturma grubu, terasta şezlong ve oturma grubuna sahip. Deniz manzaralı odalar renkli tasarımı ile huzur ve konforu aynı anda sağlamak üzere dizayn edildi. Ana Bina'da konumlu oda; 1 yetişkin / 4 yetişkin +1 bebek kapasiteli. Royal Suit Odalar 100 m yatak odası, 1 oturma odası, 2 adet banyo / WC, mini mutfak, giyinme alanı, terasta şezlong ve oturma grubuna sahip. Deniz manzaralı odalar renkli tasarımı ile huzur ve konforu aynı anda sağlamak üzere dizayn edildi. Petunya Blog'da konumlu oda; 1 yetişkin / 4 yetişkin +1 bebek kapasiteli. Mirada Exclusive Bodrum'da bedenimin ve ruhumun dinlendiğini hissettim. Nefis plajında saatlerce yüzdüm ama yine de denizine doyamadım. Eşsiz manzaralı restoranda yediğim yemeklerin tadı hala damağımdadır. Mirada Exclusive Bodrum'da 1 gece bile konaklasanız rutininizden haftalarca uzak kalmış gibi hissedeceksiniz. Yazılarım faydalı oluyorsa ne mutlu bana. Çok teşekkürler.


Dünyamız dağlarla, denizlerle, göllerle, nehirlerle çevrili. Ancak nehirlerin dünyaya hayat veren can damarları olduğunu söyleyebiliriz. Çünkü nehirler; karayı, gölleri ve denizi bağlayarak besleyici maddelerin, çökeltilerin ve su canlılarının dolaşımını sağlar. Nehirler dünyamızın en çok çeşitlilik gösteren ekosistemler arasındadır. Uygarlığımızın beşiğidirler. Geçtikleri yerlerin kıyılarında köyler, kasabalar, şehirler kurulur, farklı kültürler oluşur. En eski kültürler de Fırat, Dicle, Nil, İndus ve Sarı Nehir gibi nehirlerin kıyısında ortaya çıkmıştır. Bu yazımda ise üzerinde nehir turları yapılan dünyanın en güzel nehirlerinden bahsedeceğim. Nehir turları her zaman çok keyiflidir. Şehirlerin, küçük yerleşimlerin içinden geçersiniz, iki yanınızda görünen manzaraları izlemeye doyamazsınız. Birçok şehri, hatta birkaç ülkeyi bavul toplama derdi olmadan rahatça gezersiniz. Nehirlerde açık denizdeki gibi dalga olmadığından sakin bir seyir gerçekleştirirsiniz. Nehir gemileri küçük ve konforludur. Az kişiyle yola çıkarlar. Dolayısıyla da nehir turları butik turlar olur. Dünyanın en güzel nehirleri üzerinde katıldığınız turların keyfine doyum olmaz. Ben de sizler için dünyanın en güzel nehir turları listesi hazırladım. Eminim bu listeyi okuyunca heveslenip gitmek istedikleriniz olacaktır. İsmini Roma Nehir Tanrısı Danuibius ya da Danube'den alan Danube Nehri, Avrupa'dan 10 ülkeden geçerek dünyada en fazla ülkeden geçen nehir olma konusunda bir rekor kırıyor. Doğduğu noktadan Karadeniz'e dökülene kadar Orta ve Doğu Avrupa'nın kalbinden geçen Tuna Nehri, Almanya'nın Kara Ormanı'ndan doğup Karadeniz'e dökülüyor. 2.860 km uzunluğunda. Yukarı Tuna, 4 büyük başkent olan Viyana, Bratislava, Budapeşte ve Belgrad'a ev sahipliği yapıyor. Tuna Nehri ayrıca kentsel ve kırsal alanların eşsiz bir karışımına sahip. Bu nehir turu kimler için uygun? Orta Avrupa'yı keşfetmek isteyenler, tarih, sanat meraklıları bu turu sevecektir. Ren Nehri, İsviçre Alpleri'nin yakınındaki Reichenau'dan, Vorderrhein ve Hinterrhein nehirlerinin birleşmesi ile doğuyor. 1.248 km uzunluğundaki Ren Nehri, batıda Konstanz Gölü'ne boşalıyor. En geniş bölümü ise Hollanda'ya girdiği yer. Oradan sonra üç ana kola ve sayısız küçük kola bölünerek Hollanda ovalarına ve Kuzey Denizi'ne dökülüyor. Bu nedenle Ren Nehri sadece turizm taşımacılığında değil, aynı zamanda Main Tuna Kanalı sayesinde ticari gemilerin Kuzey Denizi'ne ulaşmasını sağladığı için de oldukça fazla öneme sahip. 410 kilometre uzunluğundaki Koblenz Rüdesheim arasındaki Romantik Ren parkuru ise her gezgini büyülüyor. Ren Nehri'nin Romantik Ren olarak bilinen bölümündeki Orta Çağ'a ait 40 kale, UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alıyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şarap tutkunları, doğaseverler ve romantikler bu turu sevecektir. Avrupa'nın en güzel nehri kabul eden Mosel Nehri, 560 km uzunluğunda. Vosges Dağları'nda doğup, Fransa ve Lüksemburg topraklarından geçtikten sonra Koblenz'de Ren Nehri'ne dökülüyor. Mosel Nehri üzerindeki nehir turları, Ren Nehri'nden geçtikten sonra Almanya'nın Koblenz şehrinden Mosel Nehri'ne girip Lüksemburg'da küçük bir şarapçılık köyü olan Schengen'e gidip geri dönüyor. Mosel Nehri boyunca çok sayıda kaliteli karavan park alanı bulunduğu için bu kıyı boyu karavancılar tarafından da tercih ediliyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şarap tutkunları, doğaseverler ve romantikler bu turu sevecektir. Rhone Buzulu'ndan doğan Rhone Nehri, Akdeniz'e dökülüyor. 813 km uzunluğunda. Adeta bir tablo gibi Alp vadilerinden akan nehir, lavanta tarlaları ile ünlü olan Provence bölgesinin de içinden geçiyor. Gastronomi şehri Lyon'un bilinirliği, Rhone Nehri sayesinde daha da arttı. Saone ve Rhone nehirlerinin birlikte görülebildiği 1 hafta süren nehir turu boyunca Beaujolais bölgesi gezilip şaraplar tadılıyor, Güney Fransa'nın ünlü Provence bölgesi, özellikle de Van Gogh resimlerine konu olan Arles ve Papalık merkezi Avignon gibi özel yerler ziyaret ediliyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şarap tutkunları, doğaseverler, tarih meraklıları, temmuz-ağustos aylarına denk gelen lavanta açma sezonunda lavanta tarlaları arasında fotoğraf çektirmek isteyenler bu turu sevecektir. Fransa'nın Lorraine şehrinden doğan Saone Nehri, Rhone Nehri'ne dökülüyor. Uzunluğu 480 km. Saone Nehri, Fransa'nın ünlü Burgonya şarap bölgesinin kalbi konumunda. Pitoresk, sıra sıra dizilmiş şarap bağları adeta bir tabloyu andırıyor. Lyon, Macon, Tournus, Beaune, Chalon-Sur Saone, nehir kenarında kurulan önemli yerleşimler arasında. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şarap tutkunları, sanat ve tarih meraklıları bu turu sevecektir. Fransa'nın en uzun nehri olan Loire Nehri, Massif Central'dan doğuyor, Bretagne Yarımadası'nın güneyine girerek Atlantik Okyanusu'na dökülüyor. Toplam uzunluğu 1.020 km. Fransız soylular 9. yüzyılın başlarında Loire bölgesinde daha fazla toprak hakimiyeti kurmak için bölgesel savaşa başlamış ve kendilerini korumak için şatolar inşa etmişler. Bölge bu nedenle şatoları ile ünlü. Toplamda 300'den fazla şato var. Tours, Nantes, Orleans, Le Puy, Amboise şehirleri ise bölgede öne çıkan yerleşimler arasında sayılıyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şato gezmekten etkilenenler, sanat ve tarih meraklıları bu turu sevecektir. Sen Nehri, Burgundy'den doğup Sweet Paree olarak adlandırılan Paris'in kalbinden geçerek Normandiya'nın meyve ağaçları ve tarlaları boyunca devam ediyor. İngiliz Kanalı'na dökülen Sen Nehri, 776 km uzunluğunda. Sen Nehri boyunca yapılan gezintiler hem Paris'in romantizmini yaşatıyor hem de Fransa'nın kırsal bölgelerini keşfetmenizi sağlıyor. Paris'i herkes sever ama Eyfel Kulesi'nin ayağındaki Sen Nehri'nde konaklayıp aynı zamanda 1 hafta boyunca Fransız şehir ve kasabalarının keşfedilebileceği bir seyahat, gezginlerin gözünde daha anlamlı oluyor. 2. Dünya Savaşı'na yön veren Normandiya Çıkarması'nın yapıldığı sahiller, Sen Nehri seyahatinde akıllarda kalan konuların başında geliyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Sen Nehri, Fransız başyapıtlarının çoğuna ilham verdiği ve dünya savaşları için kritik bir savaş alanı olarak hizmet ettiği için bu tur sanat ve tarih meraklıları için idealdir. Fransa'da Puy de Sancy Dağı'ndan doğan Dordogne Nehri, Limousin ve Perigord bölgelerinden geçerek Bordeaux şehrinin kuzeyindeki Garonne Nehri ile ortak haliç olan Gironde'ye dökülüyor. 483 km uzunluğunda. Toulouse, nehir kenarındaki en önemli şehirlerden birisi. Garonne Nehri tarafından ikiye bölünen ve İspanya sınırının yakınında bulunan Toulouse, Fransa'nın güney Occitanie bölgesinin başkenti. Dordogne Nehri'nde yapılan nehir turlarında üzüm bağları ve şarapları ile ün salmış olan Bordeaux şehrinden başlayarak 1 hafta boyunca Garonne Nehri ile birlikte Fransız kasabalarında şarap tadımı yapılıyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şarap tutkunları, müzik ve eğlence sevenler, sanat ve tarih meraklıları bu turu sevecektir. İspanya Pireneleri'nden doğan Garonne Nehri, Fransa'nın Bordeaux limanındaki Gironde Halici'ne dökülüyor. Fransa'nın güney batısında ve İspanya'nın kuzeyinde bulunan nehir, 602 km uzunluğunda. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şarap tutkunları, müzik ve eğlence sevenler, sanat ve tarih meraklıları bu turu sevecektir. Guadalquivir Nehri, Jaen eyaletinin Sierra de Cazorla Dağları'ndaki Canada de las Fuentes'tan doğup Cadd Körfezi'nin Sanlucar de Barrameda'daki Atlantik Okyanusu'na dökülüyor. 657 km uzunluğunda. İsmi Arapça'da Wadi Al-Kabir yani Büyük Nehir anlamına geliyor. Endülüs bölgesinin başkenti olan Sevilla ise nehrin kenarındaki en önemli yerleşim. Endülüs bölgesini nehir turu ile keşfetme isteyenler Guadalquivir Nehri üzerinde yaptıkları tur ile Malaga, Sevilla, Cadiz, Jerez, El Puerto De Santa Maria, flamenkonun memleketi Jerez, San Lucar De Barrameda, Granada, Cordoba'yı keşfetme imkanı buluyor. Oldukça zengin bir programa sahip bu gezi, İspanya kültürünü yemekleri, şarapları, dansları ve müziği ile daha yakından tanıma fırsatı sağlıyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şarap tutkunları, müzik ve eğlence sevenler, İspanya'nın ünlü flamenko dansını izlemek isteyenler, sanat ve tarih meraklıları bu turu sevecektir. İspanya'nın Soria ilindeki Duruelo de la Sierra'da doğan Douro Nehri, İspanya ve kuzey Portekiz boyunca 896 km gidip Foz do Douro'da Atlantik Okyanusu'na dökülüyor. Kuzey Portekiz'deki Douro Vadisi ve Porto şehri, yüzyıllar öncesine dayanan şarap kültürüne sahip. Douro Nehri üzerindeki nehir turlarında Porto şaraplarını ve Douro Vadisi'ndeki Portekiz kasabalarında bölgenin ünlü şaraplarını tadım imkanı var. Gemide Fado müzikleri eşliğinde geçirilen harika geceler de turların unutulmaz anıları arasında yer alıyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, şarap tutkunları, müzik ve eğlence sevenler, Portekiz'in ünlü Fado müziğini dinlemek isteyenler, sanat ve tarih meraklıları bu turu sevecektir. İleri sevideye gezginler için daha uygundur. Çek Cumhuriyeti'nin Krkonose Dağları'ndan doğan Elbe Nehri, Almanya'yı geçerek Kuzey Denizi'ne dökülüyor. 1.094 km uzunluğunda. Eğer Elbe Nehri üzerinde bir nehir turu yapıyorsanız, ağırlıklı olarak yerleşim yerlerini değil, yemyeşil doğanın çarpıcı manzaralarını görüyorsunuz. Elbe Nehri üzerinde yapılan nehir turlarında nehrin fiziki yapısı itibari ile alçak veya yüksek su seviyelerinde bile gidebilen özel yapım çarklı butik nehir gemileri ile Berlin'den Prag'a harika bir 9 gün geçiriliyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Doğaseverler, kültür, sanat ve tarih meraklıları bu turu sevecektir. Almanya'da üst Franconia'dan doğan Main Nehri, Kırmızı Main ve Beyaz Main Nehri'nin birleşmesinden oluşuyor. 530 km uzunluğundaki nehir, Mainz şehrinde Ren Nehri'ne dökülüyor. Main Nehri, Ren-Main-Tuna yolu ile de Tuna Nehri'ne bağlanıyor. Main & Tuna Kanalı, büyüleyici köylerden geçiyor. Nehir turunda Nuremberg, Orta Çağ şehri Bamberg, Romantik yolun incisi olarak bilinen Würzburg, tablo gibi bir Bavyera köyü olan Miltenberg, Frankfurt, Ren ve Main Nehirlerinin birleştiği yerde parıldayan Mainz görülüyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Orta Avrupa'nın bir bölümünü keşfetmek isteyenler, doğaseverler, şirin Bavyera köyleri görmek isteyenler, romantikler bu turu sevecektir. İtalya'nın en uzun nehri olan Po Nehri, Cottian Alpleri'nden doğup Adriyatik Denizi'ne dökülüyor. Lombardiya ile Emilia-Romagna ve Veneto bölgeleri arasındaki sınırı oluşturan nehir, 652 km uzunluğunda. Po Nehri Vadisi, Avrupa'nın en önemli sanayi ve tarım alanlarından birisini oluşturuyor. Po Nehri üzerinde bir nehir turuna katılırsanız moda ve tasarımın küresel başkenti Milano'yu, Piedmont bölgesinin başkenti Turin'i, Emilia-Romagna bölgesinin canlı ve tarihi başkenti Bolonya'yı, Emilia-Romagna bölgesindeki Piacenza'yı, Lombardiya bölgesindeki Cremona'yı ziyaret ediyorsunuz. Bu nehir turu kimler için uygun? Gurmeler, kültür, sanat, tarih, mimari, moda, alışveriş meraklıları bu turu sevecektir. Valday Tepeleri'ndeki buzullardan doğan Dinyeper Nehri, Rusya, Belarus ve Ukrayna'dan geçerek Karadeniz'e dökülüyor. 2.285 km uzunluğunda. Bu nehir tarih boyunca Vikingler, Slavlar ve Bizanslılar için önemli bir ticari yol olarak hizmet vermiş. Vikingler, İskitler, Kazaklar tarafından kaybedilen gerçek hazinelerin, Dinyeper Nehri sularının derinliklerinde olduğuna inanılıyor. Avrupa'nın üçüncü büyük nehri olan Dinyeper Nehri üzerinde bir nehir turu yapıyorsanız, Ukrayna'nın başkenti Kiev'den başlayarak Karadeniz kıyısındaki Odessa'ya kadar Ukrayna'nın doğal güzellikleri eşliğinde unutulmaz bir seyahat gerçekleştiriyorsunuz. Eski Kazak şehri Zaporoje, Dinyeper Deltası, Potemkin merdivenleri ve UNESCO Dünya Kültür Mirası listesindeki bir çok eseri de görüyorsunuz. Bu nehir turu kimler için uygun? Tarih, sanat tutkunları, bazen tarihin içinde bazen de bir masalın içinde hissettiren eşsiz güzellikteki şehir ve köyleri görmek isteyenler bu turu sevecektir. Avrupa'nın en uzun nehri olan Volga, Moskova'nın kuzey batısında bulunan Valday Tepeleri'nden doğup Hazar Denizi'ne dökülüyor. Volga Nehri kıyı şeridi tarih boyunca İskitler, Hunlar ve Türkler de dahil olmak üzere birçok farklı etnik gruba ev sahipliği yapmış. Günümüzde Rusya nüfusunun yaklaşık % 40'ı Volga Nehri havzasının yakınında yaşıyor, ülkenin çiftçilerinin yarısı bu nehir boyunca tarım yapıyor. Avrupa'nın en uzun nehri olan Volga Nehri üzerinde bir nehir turu yapıyorsanız dünyanın en büyük ülkesi olan Rusya'nın tarihi, kültürünü, coğrafyasını keşfediyor, insanları ile yakından tanışma fırsatı buluyorsunuz. Moskova ve St. Petersburg gibi Rusya'ya başkentlik yapmış iki büyük ve önemli kenti gezip tanıyor, nehir boyunca Rus tarihinde önemli yere sahip şehir ve kasabaları ziyaret ediyorsunuz. Avrupa'nın en büyük iki gölü Ladoga ve Onega, UNESCO'nun Dünya Kültür Mirası listesinde bulunan şehirler, anıtlar, eserler bu tur dahilinde gördükleriniz arasında yer alıyor. Gemi seyir halindeyken geceleriniz konserler ve gösteriler ile renkleniyor, gündüzleri boş vakitlerinizde Rus tarihi, Rus dili, Rus kültürü, el sanatları ve Rus şarkıları hakkında bilgilendiriliyorsunuz. Güzergah boyunca geçeceğiniz 17 adet seviye havuzu da bu yolculuğunuzu ilginç kılıyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Bu tur Rusya kültürünü merak edenler için mükemmel bir tercihtir. Sanat tutkunları, bazen tarihin içinde bazen de bir masalın içinde hissettiren eşsiz güzellikteki şehir ve köyleri görmek isteyenler bu turu sevecektir. Rusya'da Novomoskovsk'tan doğan Don Nehri, Azak Denizi'ne dökülüyor. Uzunluğu 1.870 km. İsmini 17. yüzyılda buraya gelip verimli topraklara yerleşen Don Kazakları vermiş. Bu nehir Rusya'nın güney batı orman bozkır bölgelerinden, Lipetsk, Voronezh, Volgograd ve Rostov oblastlarından geçiyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Rusya kültürünü merak edenler, sanat tutkunları, bazen tarihin içinde bazen de bir masalın içinde hissettiren eşsiz güzellikteki şehir ve köyleri görmek isteyenler bu turu sevecektir. 6.650 km uzunluğu ile dünyanın en uzun nehri olan Nil Nehri'nin havzası, Afrika kıtasının onda birini kaplıyor. Nil Nehri'nin en uzaktaki kaynağı, Burundi'nin Doğu Afrika Göller Bölgesi'ndeki Kagera Nehri olarak doğuyor ve Tanzanya, Ruanda ve Uganda sınırlarını oluşturarak Victoria Gölü'ne katılıyor. Güneyden kuzeye doğru akan Nil Nehri'nin üç ana kolu var: Beyaz Nil Nehri, Mavi Nil Nehri ve Atbarah Nehri. Nil Nehri'ndeki cruise turları insanlık tarihinin en eski uygarlığına ev sahipliği yapan Mısır'ı gezdiriyorlar, bu turlarda Mısır'ın kültür ve tarihini tanıma fırsatı buluyorsunuz. Mısır'daki Nil Nehri turlarında görülen en önemli şehirler ise kuzeyden güneye Kahire, al-Minya, Qena, Luxor, Edfu, Kom Ombo, Aswan, Abu Simbel oluyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Tarih, gizem, sanat tutkunları bu turu sevecektir. Daha çok ileri seviyede gezginler için uygundur. 7.200 km uzunluğu ile Kuzey Amerika'nın en uzun nehri olan Mississipi Nehri, ABD'nin Itasca Gölü'nden doğarak Meksika Körfezi'ne dökülüyor. Meksika Körfezi yakınlarında, Mississippi Nehri üzerindeki New Orleans, jazz müziği konserleri ve Mardi Gras karnavalı ile tanınırken Memphis şehri de Elvis Presley, B. B. King ve Johnny Cash'in efsanevi Sun Studio'da albüm kaydetmesi ile adını duyuruyor. Mississipi Nehir turu programları genelde Şikago'dan başlıyor. Burada geçirilen iki günün ardından New Orleans'a uçuluyor ve gemiye geçerek kamaranıza yerleşiyorsunuz. Buradan yola çıkan gemi St. James Parish, St. Francisville, Natchez, Vicksburg ve Helena'ya uğrayarak 7 günün sonunda Elvis Presley'in şehri Memphis'e varıyor. Her limanda geziler ve seyir süresince gemi içinde birçok eğlence programı ve aktiviteler düzenleniyor. Baştan sona büyük bir keyif duyarak yapılan bu gezi, Amerika ile özdeşleşmiş birçok yer ve olayı keşfetme fırsatı sunuyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Amerika'nın tarihine buharlı ve çarklı nehir gezisi ile seyahat etmek isteyenler, kültür, tarih meraklıları, doğaseverler, jazz ve blues müzik dinlemekten hoşlananlar, bu turu sevecektir. Özellikle ileri seviye gezginler için uygundur. Peru'daki And Dağları'nın doruklarından doğan Amazon Nehri, doğuya doğru bir seyir izleyip Atlas Okyanusu'na dökülüyor. 6.438 km uzunluğunda. İlginç faunası içinde pembe yunuslar, sincap maymunları, renkli macawslar sayılabilir. Amazon Nehri boyunca yapılan nehir turları kesinlikle fazlasıyla heyecan verici oluyor. Eğer Amazon Nehri'nin Peru kısımındaki nehir turlarına katılırsanız öncelikle Peru'da muhteşem arkeolojik hazinelerden gastronomi lezzetlerine, doğal güzelliğinden kültürüne kadar pek çok deneyimi bir arada yaşıyorsunuz. Larco Herrera Müzesi'ni ziyaret ediyor, yerel bir aile tarafından işletilen konakta özel bir ''Hoşgeldiniz'' akşam yemeği ile kozmopolit Lima kentinin yerel hayatını hissediyorsunuz. Cusco'da İnkalar'ın Kutsal Vadisi'ne iniyor, 300 tona kadar olan etkileyici taş gösterisiyle Sacsayhuaman Tapınağı'nı görüyor, Kutsal Vadi üzerinde dağlık alanda 1450 yılı civarında inşa edilmiş şaşırtıcı Machu Picchu'ya hayran kalıyorsunuz. Ardından dünyanın en geniş keşfedilmemiş bölgelerinden birisi olan Amazon'a doğru yola çıkıyor, bio zenginliği ve kirlenmemiş yağmur ormanları arasında Amazon'un vahşi yaşamını deneyimliyorsunuz. Dünyanın en lüks ve butik gemisi Avalon Delfin III ile zorlu vahşi yaşamı keşfederken kaliteli şarapların, ünlü Peru lezzetlerinin ve her şey dahil konforun keyfini sürüyorsunuz. Amazon Nehir üzerinde geçireceğiniz süre boyunca pembe yunuslarla yüzüyor, yerli halkı ziyaret ediyor, muhteşem manzaraları ve tarihi hazineleri keşfediyorsunuz. Eğer Amazon Nehri'nin Brezilya bölümünü görmek isterseniz Manaus şehrinden kalkan turlara katılabilirsiniz. Bu nehir turu kimler için uygun? Maceraseverler, büyüleyici kültürler, ilginç flora ve fauna ile tanışmak isteyenler bu turu sevecektir. Daha çok ileri seviyede gezginler için uygundur. Orta Afrika Platosu'ndaki Mwinilunga'dan doğan Zambezi Nehri, Hint Okyanusu'na dökülüyor. 2.575 km uzunluğunda. Toplam 6 ülkeden akıyor: Zambiya, Angola, Namibya, Botsvana, Zimbabve ve Mozambik. Bu ülkelerden akmakla kalmıyor, aynı zamanda da Zambiya & Namibya, Zambiya & Botsvana ve Zambiya & Zimbabve sınırlarını oluşturuyor. Nehrin en önemli özelliği ise dünyanın yedi doğal harikasından birisi sayılan ve Dünya Mirasları listesinde yer alan Victoria Şelaleleri. Tonga halkının inanışına göre Zambezi Nehri Vadisi'nin bir koruyucu Tanrısı da var. Bir balığın başına ve bir yılanın vücuduna sahip olarak tanımlanan Nyami Nyami ve karısının, Kariba Boğazı'nda yaşayan yer altı dünyasının Tanrısı ve Tanrıçası olduğuna inanılıyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Doğaseverler, safari deneyimi yaşayıp yaban hayatı görmek isteyenler bu turu sevecektir. Daha çok ileri seviyede gezginler için uygundur. Angola'da küçük bir dağ kaynağından doğan Chobe Nehri, Zambezi'ye dökülüyor. 731 km uzunluğunda. Nehrin Botsvana'daki Chobe Milli Parkı'na ulaştığı bölümünde suaygırları, timsahlar, fil sürüleri, mandalar, antiloplar ve 90'dan fazla balık türü görülüyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Doğaseverler, safari deneyimi yaşayıp yaban hayatı görmek isteyenler bu turu sevecektir. Daha çok ileri seviyede gezginler için uygundur. Çin'in Tibet Özerk Bölgesi sınırındaki Qinghai eyaletinden doğan Yangtze Nehri, Doğu Çin Denizi'ne dökülüyor. 6.300 km uzunluğu ile Asya'nın en uzun, dünyanın ise en uzun 3. nehri. Yangtze Çince'de Uzun Nehir anlamına geliyor. Yangtze Nehri, dünyadaki diğer nehirlerden daha fazla kentin kaynağı olmuş. Bu kentler arasında Qinghai, Tibet, Yunnan, Sichuan, Chongqing, Hubei, Hunan, Jiangxi, Anhui, Jiangsu ve Şangay sayılabilir. Yangtze Nehri turlarında seyahat Şangay'da başlıyor. Burada geçirilen iki günün ardından Wuhan ve Yichang'a gidiliyor. Yichang'ta gemiye biniliyor ve Yangtze Nehir gezisi başlıyor. Seyir boyunca Üç Boğazlar, Wu ve Quatang Boğazı'nın harika manzaraları, Hayalet şehir olarak bilinen Fengdu ve buradaki katedral, Chonginq şehri görülüyor. Gemiden ayrıldıktan sonra program Xian ve Pekin ile devam ediyor. Bu nehir turu kimler için uygun? Farklı lezzetler tatmak isteyenler, kültür, tarih meraklıları bu turu sevecektir. Özellikle ileri seviye gezginlerin tercih edebileceği eşsiz bir destinasyondur. Çin'in Lasagongma Spring, Mt. Guozhongmucha, Qinghai Eyaleti'nden doğan Mekong Nehri, Çin, Myanmar, Laos, Tayland, Kamboçya ve Vietnam'dan geçip Çin Denizi'ne dökülüyor. 4.350 km uzunluğunda. İçinde yaklaşık 1.000 tür balık, 20.000 tür bitki, yüzlerce tür kuş, sürüngen ve memeli yaşıyor. Bu nedenle de Mekong, dünyanın biyolojik açıdan en çeşitli bölgelerinden birisi sayılıyor. Burada geleneksel köyleri geçip görkemli gün batımlarını izlerken çok çeşitli kültürler hakkında da bilgiler ediniyorsunuz. Eğer Mekong Nehri üzerinde bir nehir turuna katılırsanız Tayland'ın başkenti Bangkok, Kamboçya'da olağanüstü Angkor Tapınakları ve bu tapınaklara ev sahipliği yapan Siem Reap, Kamboçya'nın başkenti Phnom Penh, Vietnam'da Ho Chi Minh, Fransız yazar Marguerite Duras'nın yaşadığı Sa Dec göreceğiniz yerler arasında olacak. Bu şehirlere ilaveten muhteşem balıkçı kasabalarını, devasa tapınakları ziyaret edebilir, yerel hayata tanıklık edebilirsiniz. Aynı zamanda Vietnam'ın kuzeyindeki Hanoi şehrine giderek UNESCO Dünya Kültür Mirası listesinde yer alan Halong Bay Körfezi'nde 1 gece junk adı verilen yerel teknelerde hayatınızın en huzurlu günlerini geçirebilirsiniz. Bu nehir turu kimler için uygun? Yeni lezzetler tatmak, yeni kültürler hakkında bilgi edinmek, antik tapınaklardan modern saraylara kadar değişik mimariler görmek, geleneksel köylerden kalabalık şehirlere kadar değişik yerler ziyaret etmek, muhteşem gün batımları izlemek isteyenler bu turu sevecektir. Özellikle ileri seviye gezginlerin tercih edebileceği eşsiz bir destinasyondur. Çok eski zamanlardan beri Hinduizm'in kutsal nehri olan Ganj, dünyadaki en verimli ve yoğun nüfuslu bölgelerden birinden akan geniş ve durgun bir nehir. 2.510 km uzunluğunda. Gangotri Buzulları 'dan doğup Bengal Körfezi'ne dökülüyor. Nehrin kenarında kurulan en önemli yerleşim ise Hindistan'ın manevi başkenti olarak kabul edilen Varanasi şehri. Burası Ganj Nehri'nin kutsal sayılan sularında yıkanıp cenaze törenleri yapan Hindu hacılarını ağırlıyor. Ayrıca Ganj Nehri'nin ağzı Sunderbans olarak bilinen dünyanın en büyük deltasını oluşturuyor. 105.000 km 'den fazla alanı kaplayan delta, 1997'den beri UNESCO Dünya Mirası listesinde bulunuyor. Eğer Kalküta başlangıçlı 7 gecelik bir Ganj Nehri turuna katılırsanız Hint yerel yaşantısına daha yakından tanıklık edip aynı zamanda Hindistan'ın meşhur Altın Üçgeni'ni programınıza ekleyerek daha da zengin bir Hindistan seyahati gerçekleştirebiliyorsunuz. Bu nehir turu kimler için uygun? Doğa, tarih, kültür meraklıları, farklı lezzetleri tatmak isteyenler bu turu sevecektir. İleri seviyede gezginler için uygundur. Bu listelediğim nehir turları, dünyanın en güzel nehir turları arasında sayılıyor. Eğer siz de butik gemilerde seyahat etmek, seyir halindeyken muhteşem manzaralar izlemek istiyorsanız, bir nehir turuna katılmak sizi fazlasıyla mutlu edecektir. Ellerine sağlık Yaprakçım. Bir dolu kaynak karıştırmaya vakti olmayanlar için harika bir yazı olmuş. Hepsine bayıldım. Maddi durumum ve ömrüm yettiğince gitmek istiyorum. Ellerine sağlık canım. Çok güzel olmuş.


Nehirler coğrafya derslerinin konusu olmaktan çok öte özelliklere sahiptir. Tarlalara sularını verirler, kıyılarında yaşayanlara ekmek, iş sağlarlar. Geçtikleri her yerde farklı kültürler yaratırlar. Kıyılarında köyler, kasabalar, şehirler kurulur. Kısacası nehirler, dünyaya hayat veren can damarlarıdır. Bu yazımda bu can damarlarının üzerinde yapılan gezilerden, nehir turu ve nehir turu rotasından bahsedeceğim. Cruise Prime sizleri dünyanın değişik bölgelerindeki nehirler üzerinde düzenlediği gemi seyahatleri ile bambaşka coğrafyaları keşfetmeye çağıran bir tur. Mottoları da Dünyayı bir de nehirden görün. Cruise Prime hangi nehirlerde turlar düzenliyor? diye soracak olursanız Avrupa'da 6 ülkeyi kapsayan çeşitli Ren rotaları, Avrupa'da 8 ülkenin gezildiği çeşitli Tuna rotaları, Ukrayna'da Dinyeper, Rusya'da Volga, İspanya'da Guadalquivir, Portekiz'de Douro, ABD'de Mississipi, Afrika'da Victoria Şelaleleri'nin üzerinde bulunduğu Zambezi, Çin'de Yangtze, Uzakdoğu'da Mekong'u sayabiliriz. Bu nehir turlarına ilaveten Rusya & Tataristan & Moğolistan & Güney Kore'yi kapsayan Trans Sibirya Ekspresi, Avrupa'da Barge ile kanal turu, Hindistan'da Ganj, temalı turlardan da Ghent Amsterdam arasında yılda 1 kez lale festivali turu ve Noel zamanı Avrupa'da Noel Pazarları turu sayılabilir. Gemi yolculukları karada yapılan gezilere benzemiyor. Her gün farklı bir yerde uyanıyor, oradaki coğrafyaları ve kültürleri keşfediyorsunuz. Geminin güvertesindeyken eşsiz manzaralar gözünüzün önünden bir film şeridi gibi akıp gidiyor; özellikle de nehirlerdeki gemi turlarında. Çünkü nehirler geçtikleri her yerde farklı kültürler yaratıyor. Kıyılarında köyler, kasabalar, şehirler kuruluyor. Bazen ormanların içinden geçiyorlar, bazen şehirlerin içinden. Hani hep denir ya içinden nehir geçen şehirler bir başka güzel olur diye. Bu nehirlerin üzerinde yapılan geziler de işte bu yüzden bir başka güzel oluyor. Ne mutlu bana ki ben de bu güzellikleri sizlerle paylaşmak üzere bir yolculuktayım şimdi... Haydi gelin, nehir turlarına biraz daha yakından bakalım. Bence nehir turlarının en önemli özelliği emniyetli olması. Açık denizdeki büyük gemilerle karşılaştırıldığında nehir gemilerinde sallantı yok denecek kadar az. Bunun en önemli etkilerinden biri de bulantı hissetmemeniz. Eğer siz de annem gibi en yakın kıyıya bile giderken mide bulantısı çeken, ardından da günlerce hasta yatan biriyseniz nehir turundan hiç korkunuz olmasın. Nehir turlarına içiniz rahat çıkabilirsiniz. Şehirler hep nehir kenarında kurulmaya başlamış. O nedenle nehir gemileri şehirlerin içine yanaşıyor. Açık deniz seyahatlerinde günlerce şehir görmeden gittiğiniz olurken nehir turlarında şehirlerin, köylerin, kasabaların yani kısaca hayatın içinden akarak ilerliyorsunuz. Nehir gemileri açık deniz gemilerine göre daha küçük olduğundan duracakları yerlere daha hızlı yanaşıp daha hızlı kalkıyorlar. Yani hiç zaman kaybetmeden çok yeri görme şansını elde ediyorsunuz. Nehir turlarında odanızdan çıkmasanız bile sıkılmanız mümkün değil. Benim odam ikinci kattaydı, manzaram da şahaneydi. Bavul açma-kapama derdi olmadan şehirden şehre hatta Avrupa'daysanız pasaport vermeden ülkeden ülkeye geçeceksiniz. Gece bıraktığınız şehir/ülke sabah başka bir şehir/ülke olarak sizi selamlayacak. Büyük cruise gemileri 3.000 kişilik bile olabilirken nehir gemileri en fazla 200 kişilik oluyor. Bu da mürettebatından misafirlerine kadar herkesle sosyalleşme imkanı tanıyor. Ben tek başına başladığım bu yolculukta seyahatim boyunca herkesle tanıştım, kaynaştım ve de ömür boyu sürecek çok güzel dostluklara imza attım :-) . Katıldığım Romantik Ren & Mosel Nehir Turu'ndaki 5 M/S Amadeus Silver gemisinin 1 güneşlenme güvertesi ve 3 katında 78 standart, 12 suit olmak üzere toplam 90 kabini vardı. Yani bu gemi büyük cruise gemilerine göre oldukça küçüktü. Butik nehir turlarının bir özelliği de alakart restoranı. Büyük cruise gemilerinin aksine nehir gemilerinde çok sayıda restoran yok. Açık büfeden salata, meyve, tatlınızı seçip menüden ana yemeğinizi ısmarlıyorsunuz. Geminin müzisyenleri yemek sırasında ve seyir esnasında size eşlik edebileceğiniz şarkılar dinletiyor. Bizim turumuzda ise gemi müzisyenlerine ilaveten sevgili Ferhat Köse ve Özge Metin geziye katılmışlardı. Özellikle de Gala Gecesi'nde bizi coşturdular ve unutamayacağımız bir gece yaşattılar. Nehir turu sırasında bazı şehirler arasında rakım farklılıkları bulunuyor. Bu farklar bazı bölgelerde ciddi boyuta ulaştığı için suyu dengelemek gerekiyor. Bu nedenle nehir üzerinde uzunlukları 150 ila 350 metre arasında değişen seviye havuzları var. Gemiler yollarına devam edebilmek için bu havuzlara giriyorlar. Nehir gemisi havuzun içine girdiğinde gidilecek yönün rakımına göre ya havuz suyla dolduruluyor ya da içinde bulunan sular nehirle aynı seviyeye gelinceye kadar boşaltılıyor. Gemi devam edeceği yöndeki nehir suyu seviyesine geldiğinde ise kapaklar açılıp yoluna devam ediyor. Sizi şimdilik nehir yolculuğu sırasında çektiğim videomla baş başa bırakıyorum. Umarım siz de dünyayı nehirlerden görürsünüz. Daha geç olmadan bu turu yapmayı çok istiyorum. Ben seni götüreceğim annecim. Bayılacaksın bu tura.


Kaş'a bağlı olan Patara Antik Kenti, Antik Çağ'da konumu sayesinde Likya'nın en önemli liman kenti imiş. 23 kentten oluşan ve tarihteki ilk demokratik birlik kabul edilen Likya Birliği M. Ö 167 yılında kurulduğunda Patara Antik Kenti 3 oy hakkına sahip 6 kentten biri olmuş. Politik merkezi meclis burada bulunuyormuş. Likya Birliği şehirlerinin temsilcilerinin buluştuğu yapı dünyanın en eski meclis binası kabul ediliyor. Patara bir dönem Likya Birliği'nin başkenti olmuş. Noel Baba olarak bilinen Aziz Nikolas'ın doğduğu kent olması önemini arttırıyor. 12 kilometre uzunluğunda plajı sayesinde de hem tarih hem deniz meraklılarını kendine çekiyor. Patara Antik Kenti, diğer Likya Uygarlığı Antik Kentleri ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Geçici listesinde bulunuyor. Noel Baba olarak tanınan Aziz Nikola M. S 3. yüzyılda Patara'da doğmuş, Myra'da hayatını kaybetmiş. M. S 325 yılında İznik 'te toplanan I. İznik Konsili'ne Likya'dan tek imza yetkilisi olarak Pataralı Piskopos Eudomos katılmış. Bu yıllarda dinsel merkez olma özelliği Patara'dan Myra'ya geçmiş ama Patara Antik Kenti liman kenti olma özelliğini ve deniz ticaretindeki üstünlüğünü korumaya devam etmiş. M. S 15-16. yüzyıllarda Xanthos Irmağı 'nın taşıdığı alüvyonlar nedeniyle denizle bağlantısı kesilen Patara, liman şehri olma özelliğini kaybetmiş. Zamanla kumlarla kaplanan Patara Antik Kenti, 1988 yılından itibaren de gün yüzüne çıkarılmaya başladı. Ören yeri Kaş'a bağlı, Fethiye-Kaş arasındaki Gelemiş Köyü'nde bulunuyor. Müzekart ile hem plaja hem antik kente giriş yapabiliyorsunuz. Plaj caretta carettaların yumurtlama yeri olduğu için 20:00-08:00 saatleri arasında kapanıyor. Patara Antik Kenti; 5 hamam, 13 kilise, çok sayıda tapınak mezarı gibi yapılarıyla Anadolu'nun en görkemli antik kentlerinden biri. Oldukça büyük bir alana yayılıyor. Ören yerinde hem antik kalıntıları gezebilir hem de upuzun kumsala inerek bir çok filmin çekildiği kum tepelerini görüp kendinizi Akdeniz'in sularına bırakabilirsiniz. Eğer gün batımına denk gelirseniz Türkiye'deki en güzel gün batımlarından birini izleyeceğinize emin olabilirsiniz. Antik kente girer girmez sağınızda Tepecik Mezarlığı'nı görüyorsunuz. Nekropol alanında lahitler göze çarpıyor. 10 metre yükseklikte, 4 ayak üzerine inşa edilen Zafer Takı, M. S 100'lü yıllarda Roma İmparatoru Trajan döneminde burada vali olarak görev yapan Mettius Modestus onuruna inşa edilmiş. Bu nedenle Mettius Modestus Takı olarak da anılıyor. Baş tanrı Zeus'un titan sevgilisi Leto hamile kalmış. Ancak Zeus'un kıskanç karısı Hera bu duruma çok sinirlenmiş. Leto kıskanç Hera'dan kaçmak için Mykonos Adası yakınlarındaki Delos Adası'nın Kynthos Dağı'na gelmiş. Burada ikiz çocukları Apollo ve Artemis'i doğurmuş. Doğum esnasında göklerden altın pırıltılı yağmurlar yağmış. Böylece Apollo ışık, müzik, sanat, güneş, ateş, şiir, kehanet tanrısı olmuş. Artemis ise vahşi doğa, avcılık, okçuluk ve ay tanrıçası olmuş. Efsane bu şekilde anlatılıyor ama Prof. Dr. Fahri Işık'a göre Leto'nun Apollon ve Artemis'i doğurduğu yer aslında Delos değil, Patara. Çünkü efsanede Leto'nun doğum sancıları başladığında doğum yaptıran tanrıça Leto'nun toprağa diz çökmesini söylüyor ve ellerini arkasına bir hurma ağacına bağlıyor. Prof. Dr. Fahri Işık ise Delos Adası'nda ot ve hurma ağacı olmadığını, Helenleştirmek için anlatılan bu efsanenin aslında Patara'da geçtiğini söylüyor. Konumundan ötürü Merkez Hamamı olarak adlandırılan hamam yapısı yan yana dizili 3 bölümden oluşuyor. İç limanı Meclis önünceki agoraya bağlayan Liman Caddesi, 12,60 m genişliğiyle Likya döneminin en geniş caddeleri arasında yer alıyor. Alman Arkeolog Dr. Dominique Görlitz tarafından tasarlanan 14 metre uzunluğunda ve tamamen kamıştan yapılan Abora-IV isimli gemi Antik Çağ gemicilik tekniği ile hazırlandı. Bulgaristan'ın Varna şehrinde inşa edilen gemi Karadeniz'den Akdeniz'e doğru yol alarak Kaş'a getirildi, kara yoluyla da Patara'ya taşındı. Patara Antik Kenti'nde kalıcı olarak sergileniyor. Likya Birliği şehirlerinin temsilcilerinin buluştuğu yapı dünyanın en eski meclis binası kabul ediliyor. M. Ö 2. yüzyıla tarihlenen tiyatro 6.000 kişi kapasiteye sahip. Patara'ya geldiğinizde kendinizi kumsala atmadan önce Patara Antik Kenti kalıntıları arasında gezinin. Tarihi kokladıktan sonra da kum tepelerinin ve manzaranın keyfini çıkarın. Ülkemizin eşsiz ören yerlerinden birini gördüğünüz için çok mutlu olacağınıza eminim.


Fethiye'de bulunan Pınara Antik Kenti, Likya uygarlığının en önemli yerleşimlerinden biri. 23 kentten oluşan ve tarihteki ilk demokratik birlik kabul edilen Likya Birliği M. Ö 167 yılında kurulduğunda Pınara Antik Kenti 3 oy hakkına sahip 6 kentten biri olmuş. Pınara Antik Kenti, diğer Likya Uygarlığı Antik Kentleri ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Geçici listesinde bulunuyor. Antik Çağ yazarı Menekrotes'e göre Xanthos'un nüfusu artınca yaşlılardan bir grup kentten ayrılarak Kragos Dağı'nın eteklerinde yuvarlak bir tepe üzerinde bir şehir kurmuşlar. Adına da yuvarlak anlamına gelen Pınara demişler. Pınara Antik Kenti'nin M. Ö 340-334 arasında Karya Kralı Piksodaros'a bağlı olduğu sanılıyor. M. Ö 334'te Büyük İskender tarafından ele geçirilmiş. Büyük İskender'in ölümünden sonra Bergama Krallığı tarafından ele geçirilmiş. M. Ö 133 yılında Bergama Krallığı'nın Roma İmparatorluğu'na bağlanmasının ardından bir Roma yerleşimi haline gelmiş. En parlak dönemini de Roma hakimiyetinde yaşamış. Pınara yaşanan büyük depremler sonucunda M. S 8. yüzyıldan itibaren önemini tamamen yitirmiş. Pınara İngiliz Arkeolog Charles Fellows tarafından keşfedilmiş. 1840'lı yıllarda antik kentte kazılar yapan İngiliz arkeolog Charles Fellows burada bulduğu tarihi eserleri İngiltere'ye götürmüş. Günümüzde bu eserler Londra British Museum'daki Likya salonunda sergileniyor. Pınara, Fethiye merkeze 45 km uzaklıkta bulunuyor. Fethiye-Kaş arasındaki D400 kara yolunda Minare Köyü tarafına dönmeniz gerekiyor. Minare Köyü'nü geçtikten 2,5 km sonra ören yerine ulaşıyorsunuz. Ören yeri hamam, tiyatro, agora, odeon, kaya mezarları, yukarı akropol ve aşağı akropolden oluşuyor. Antik kente girer girmez yukarı akropolde kayaya oyulmuş yüzlerce kaya mezarı dikkat çekiyor. Aşağı akropolde odeon, agora, tapınak gibi yapılar ve pilyeli mezarlar var. Pınara'nın en büyük özelliği çok sayıda kaya mezarına ev sahipliği yapıyor olması. Özellikle yukarı akropolün sarp yamacında görülen yüzlerce kaya mezarı antik kente adımınızı attığınız anda dikkatinizi çekiyor. Kaya mezarlarının büyük çoğunluğu ev tipli. İçlerinden birinin alığında ve duvarının içinde görülen kabartmalar bir prense ait olabileceğini düşündürüyor. 3.000 kişi kapasiteli tiyatro günümüze sağlam ulaşan yapılar arasında yer alıyor. Pınara Antik Kenti adı çok fazla duyulmayan ve çok fazla bilgi sahibi olmadığımız ören yerlerimizden biri. Ancak Likya'nın tüm mezar tiplerine sahip olduğu ve çok fazla sayıda mezara ev sahipliği yaptığı düşünülürse oldukça önemli bir antik kent olduğunu söyleyebiliriz. Bu nedenle yolunuzu düşürmenizi kesinlikle öneririm. Ülkemiz inanılmaz zengin bir tarihe sahip. Umarım gelecek nesillere bu tarihi koruyarak bırakabiliriz.