Kazdağları'nın mis gibi havasını içimize çekmişken, tarihi ve kültürel zenginliğiyle bizleri kendine çeken adeta bana da gelin, nidasıyla haykıran Cunda'ya da uğramasak olmazdı! Kimisine göre Cunda kimine ise Alibey, siz hangi grupta olursanız olun her yol aynı güzelliğe çıkıyor. Kaç yıl oldu bilmem ama görmeyeli bayağı değişmiş, canlanmış, yeniden doğmuş gibi. Hele bir de uzun süre evdeki yaşamdan sıyrılıp kendimizi dışarıya attığımız şu günlerde gezmek bizim için nasıl da kıymetli anlatamam. Gelmek için tabi ki bayram değil, seyran değil bir de hafta sonu değil sakin günlerden birini seçmek gerekiyor. Yoksa iğne atsan yerde arada bulasın! Balıkesir'in Ayvalık ilçesine bağlı Cunda Adası, 1924 yılında gerçekleşen mübadele sonrasında Girit ve Midilli Adasından gelen göçmenlerin yaşadığı yer olarak biliniyor. İster tarihi, isterse kültürü ve doğal güzelliğiyle Ayvalık'ı solladığı dilden dile dolaşıyor. 1964 yılında inşa edilen Türkiye'nin ilk boğaz köprüsü olarak da bilinen köprü ile Cunda'ya ulaşıyoruz. Buralara aracımızla gelince ilk karşılaştığımız sorun park yeri oluyor. Sakin zamanda gelince onu da kolayca çözerek kalacağımız yere yakın boş bir arazide verilen otopark hizmetiyle çözüyoruz. Parkı halledince ikinci sorunumuz konaklayacağımız yeri bulmak olarak karşımıza çıkıyor. Tarihi sokaklarda yer alan taş binalardan bir otelde yerimizi hemen ayırtıyoruz. Sezonda ve yoğun döneme rastlarsa gelişiniz, önceden muhakkak yerinizi ayırtmadan yola çıkmayın derim. Otelimize yerleşince tarihi sokaklarında dolaşmaya başlıyoruz. Hemen yakınımızda yer alan Taksiyarhis Kilisesi ile gezmeye başlıyoruz. Duyduğumuza göre hem Cunda'da hem de Ayvalık'ta birer adet Taksiyarhis Kilisesi yer alıyormuş. Yıllar önce geldiğimde terk edilmişliğin verdiği yalnızlıkla yıkılmaya yüz tutmuş bir haldeyken, yeniden doğmuş gibi restore edilerek, Rahmi Koç Müzesi olarak hizmet veriyor. Kilise döneminde Müslümanlarla, Hıristiyanların iç içe birlikte yaşadığı bölgede 1873 yılında inşa edilmiş. Merdivenlerinde sarımsak taşının kullanıldığı kilise Neo klasik tarzda tek kubbeli ve bazilika tipinde dikdörtgen planlı bir mimariye sahip. 2011 yılında Rahmi Koç Müzecilik ve Kültür Vakfı tarafından kiralanan kilise, restorasyondan sonra müze olarak hizmet veriyor. İçerisinde İstanbul ve Ankara'daki Koç Müzeleri'ne benzer eserler sergileniyor. Açıkçası bizi biraz hüsrana uğrattı. Keşke içeriyi doğal yapısıyla bırakıp, teknoloji müzesi haline dönüştürmeselermiş daha etkileyici olurdu. Cunda sahilinde biraz yürüyüşle hava alalım, Adanın en hareketli yeri sahili. Mevlana Caddesi olarak bilinen sahilin hemen hemen tamamı trafiğe kapalı. Yürüyüş yolunun hareketliliği, gündüz sakin geceleyin balık restoranlarının kalabalığı, dondurmacıları, kafeleriyle en çok tercih edilen yer sahili oluyor. Burası adanın en güzel seyir köşesi, Aşıklar Tepesi'ne çıktığınızda Cunda, Ayvalık ve çevredeki adalar önünüze bir güzel seriliyor. Tepenin zirvesinde Sevim ve Necdet Kent Kitaplığı ile Panaya Kilisesi'de yer alıyor. 1924 yılında zorunlu mübadelenin ardından Fener Rum Patrikhanesi'ne bağlı olan manastır, Agios Yannis Kilisesi ve kilisenin hemen yanında yer alan değirmen zamanla harabeye dönüşmüş. Yapının en önemli özelliği 17. ve 18. Yy. ait zengin bir kitaplığa sahip olmasıymış. Harabeye dönüşen yapı 2007 yılında Rahmi Koç Müzecilik ve Kültür Vakfı tarafından restore edilerek güzel bir kitaplığa dönüşmüş. Aşağıdan nereden bakarsanız bakın değirmeni rahatlıkla görebiliyorsunuz. Bu görünümüyle Cunda'nın sembolü haline dönüşmüş bile. Tepeye çıktığınızda önce önünüze serili manzaranın güzelliğinden sıyrılıp, değirmene doğru yürüdüğünüzde ufak hediyelik eşya bölümü ve manzaraya karşı keyifle kahvenizi içebileceğiniz kafe de yer alıyor. Kahve diyorum çünkü böyle yerlerde kahve içmeyi çok seviyorum. Tıpkı diğer müzeler gibi pazartesi hariç diğer günler belli saat aralığında ziyaret ediliyor. Geçmişi Giritli Hüseyin Bey'e kadar uzanan bu ünlü kahve sahilin tam ortasında yer alıyor. Giritli Hüseyin Bey, mübadeleden önce Girit'te de kahve işletiyormuş. Cunda'ya gelince aynı işini burada devam ettiriyor. Özellikle damla sakızlı kahvesiyle meşhur olan Taş Kahve, kapalı bölümünde adanın gönlü genç ihtiyarlarını, açık kısmında ise bizim gibi ziyaretçileri ağırlıyor. Sahilde de plaj yerleri var ama nedense bizim canımız kıyıdaki plajları çekiyor. Adanın merkezinden uzaklaşınca bakir alanlar, derme çatma işletmeler başlıyor. Bakir yapısını bozmadan birkaç bungalow, bir bar kafe, birkaç şezlonglu bir işletmeye girerek günü değerlendiriyoruz. Deniz bilindik Ege'nin serin suları, oldukça temiz, hava da güzel olunca keyfimize diyecek yok! Şezlonglar ücretli, yeme içmede makul fiyatlarda. Tasarımlardan tutunda, süs eşyalarına, şık bluz kıyafetlere kadar birçok seçenekte butikler olduğu gibi etrafa renk katan balıkçılar, kafeler, barlarda gündüz başka gece başka bir renk katıyorlar. Bu güzelliğin, kalabalığın arasında dolaşmak oldukça keyifli. Her ne kadar balık lokantaları sahile konuşlansa da ara sokaklarda oldukça şık, samimi yemek yiyebileceğiniz seçenekler de fazla! Gecenin kalabalığından çok sabahın tenhalığını sevenlere de gün doğumundan sonra ister sahilde isterseniz ara sokaklarda muhakkak kaybolun derim. Sessiz ıssız sokaklarda akşam kalabalıktan göremediğiniz farklı güzellikleri keşfedeceksiniz. Hele bir de tarihi fırından yeni çıkmış çıtır çıtır simidin, ekmeğin tadına doyum olmuyor. Her ne kadar Cunda gözdemiz olsa da Ayvalık'a uğramadan olmazdı. Yıllar öncesinden hafızamda kalanlardan Sarımsaklı Plajı, sokaklarda yediğimiz lokmanın lezzeti, tarihi sokaklarının güzelliği aynı şekilde her şey yerli yerindeydi. Buraya çok fazla zaman ayıramasak da Şeytan Sofrası'na uğramasak olmazdı. Buralara en son gelişimiz çok ama çok seneler önceydi. Kısa bir tırmanışın ardından bir kayanın üstünde önüne serili Ayvalık'ın güzelliğine vurulup, ayrılmıştık. Şimdi o günlerden geriye kalanların üzerinde yeller esiyor. Yol aynı yol belki biraz daha bakımlı ve ulaşım da kolay. Girişinden tutunda etrafı saran kafenin konumuyla bir de üstüne binen kalabalığa diyecek söz bulamıyorum. Havaya uçuracak rüzgarı ve önümüzdeki manzaranın güzelliği değişmeyen tek gerçek. Cunda'ya günübirlik gelip dönmek olmaz! Gelmişken kalacaksın, tarihi sokaklarda kaybolup, eski bir yapıda konaklayacak buranın güzelliklerini doyasıya yaşayacaksın. Biz spontane olarak Koç Müzesi'nin hemen karşısındaki Mithatpaşa Sokağı'nda adaya özgü eski mimarik yapılardan birinde, butik otelde kaldık. Merkezden uzak yerler olduğu gibi plajda kamping tarzı konaklama alanları da mevcut.


Büyüyen şehirlerin, dev binaları arasına sıkışmış yaşamlar sürdüğümüz şu günlerde İstanbul'da hala mahalle kültürüyle yaşayan birkaç yerden biri de Kuzguncuk. Bir günlük serüvenimizle keşfetmeye çalıştığımız bu şirin mahalle, bir dönem "Perihan Abla" ve "Ekmek Teknesi"yle hepimizi ekranlara kilitleyen iki diziyle de ünlendi. Ekmek Teknesi'nin pek müptelası olmasam da Perihan Abla'nın en sadık izleyicilerinden biriydim. Çocukluğumuza dair izler bulduğumuz dizi, belki de bizi kendine bağlama sebeplerinden biriydi. Semt aynı zamanda ünlü yemek yazarı Refika'nın Mutfağı ile de ünlenmiş. Postanenin sokağındaki 1923 tarihli Simotas binasında yer alıyor. Müslüman bir ülkede, Musevi bir aile için Rum bir mimarın yaptığı binanın üzerinde miladi, ibrani ve hicri olmak üzere üç farklı takvim de yer alıyor. Kuzguncuk'tan Üsküdar'a doğru ilerlediğinizde göreceğiniz yalılardan biri olan Fethi Ahmet Paşa Yalısı ya da diğer adıyla 'Pembe Yalı' 19. yüzyılda yapılmış. Fethi Ahmet Paşa 1846 yılında Aya İrini'de İstanbul'un ilk askeri müzesini kurmakla görevlendirilmiş. İstanbul'u ziyaret eden İsviçreli mimar Le Corbusier yalının güzelliğine hayran kalmış. Yalıda farklı dönemlerde Besteci Franz Lizst, Nazım Hikmet yaşamış. Birazda mahalleden yani Kuzguncuk'tan bahsedelim. Burası boğazın kıyısında kilise, cami ve sinagogun yan yana yükseldiği, bağrında 19. yüzyıl İstanbul'un kozmopolit yapısında, hoşgörü ortamını barındıran bir semt. Kuzguncuk'un tarihteki önemli özelliklerinden biri de, Museviler'in kutsal topraklara gitmeden önceki son durağı olması. Herhangi bir sebepten kutsal topraklara gidemeyen Museviler'in, Kuzguncuk'a taşındığı ve burada yaşadığı söyleniyor. Bir süre sonra, Rumların ve Ermeniler'in de katılımı ile semtin etnik kültürü bir hayli gelişip günümüze kadar korunmuş. Semte adım atar atmaz en meşhur caddesi İcadiye'den gezmeye başlıyoruz. Burası anacadde ve tüm sokaklara buradan girmek mümkün. Başlar, başlamaz da hummalı çalışmanın içine dalıyoruz. 90 güne yayılan yol çalışması tozu toprağı birbirine katsa da gelen, giden, yaşayan hayatından pek memnun. Caddenin üstünde yer alan Tarihi Kuzguncuk Fırını'nda bir İstanbul simgesi olan çay-simit keyfiyle güne başlıyoruz. Kuzguncuk denilince ilk akla cumbalı evleri geliyor. Arnavut kaldırımlı sokakları pek kalmasa da, rengarenk cumbalı evlerinin arasında gezinirken, evlerden sarkan sardunyalar kendimizi adeta çiçek bahçesinde hissetmemizi sağlıyor. Kuzguncuk'a geldiğinizde sadece renkli cumbalı evlere değil kapılarına da vurulacaksınız. Çok ilgi çektiği için her köşe başında düğün fotoğrafı çekimlerine tanık oluyorsunuz. Düğün fotoğrafı seti haline gelen kapı önleri o kadar işgal edilmiş ki bazı sakinler bu durumdan rahatsızlığını, kapılara yapıştırdıkları notlarla dile getiriyorlar. Bizim gibi abartmayan gezginlere de anlayışlı davranıyorlar. Bu şirin mahallede, koskocaman şehrin ortasında bir avuç yer hala ekilip biçiliyor. Neresi olduğunu merak ettiniz, değil mi ? Tabiki Kuzguncuk Bostanı, nam-ı diğer İlya'nın Bostanı'ndan bahsediyorum. Mahallenin eski sakinleri her ne kadar hakkında birçok hikaye anlatsa da burası hep bostan olarak kullanılmış. Kuzguncuklular çok uzun yıllar rant tehlikesi ile karşı karşıya kalan bostanlarını korumak için mücadele etmiş. Şu günlerde ortalık sakin ve mücadele bitmiş gibi görünse de aslında herkes yapılaşma tehdidinin sona ermediğini düşünüyor. Mahalleli dededen toruna bostanlarını korumaya devam ederken, en son Üsküdar Belediyesi, vakıflara ait olan bostanı kiralamış ve Kuzguncuklular Derneği ile birlikte bir proje oluşturarak bunu hayata geçirmiş. Kısaca bostan hala duruyor. Genellikle İcadiye Caddesi'nde dolaşıyoruz. Cadde üzerinde şirin mi, şirin üç katlı beyaz binasıyla hem kitapçı hem kafe olan Nail Kitabevi'ne de bir uğruyoruz. Dışarıda üç beş masanın yer aldığı kitabevinin içine girince asıl güzelliğin burada olduğunu anlıyoruz. Dar ve uzun bir yapıya sahip kitabevinin mümkün olan her yeri değerlendirilmiş. Ortada boş kalan alanlara ise keyifle oturup kitap okuyup, araştırma yapacağımız ortama dönüşmüş. Kafa dinleyip, kahve içerken, hayaller kuracağımız yerde burası. Özellikle, üst kattaki cumbaya yerleştirilmiş geniş koltuğa yerleşince hiç kalkamıyoruz. İcadiye Caddesi'ne bakarak dinlenip, içerinin güzelliğinden etkilenince binanın dışını çekmeden ilerliyoruz. Kuzguncuk demek sadece cumbalı evler demek değil. Yemek için harika mekanlar da var. Kısa süreli de olsa keşfettiğimiz, bazılarında soluklanıp nefis tatlarla buluştuğumuz birkaç mekandan da bahsetmeden maceramızı bitirmeyelim. Sabah çaylı simitli keyif yaptığımız Taş Fırını, bizi kendine çeken yine İcadiye Caddesi üzerinde yer alan Betty Blue'yu ilk sıraya yerleştirelim. Kendinizi adeta annenizin mutfağında gibi hissediyorsunuz. Günün finalini kahvenin üzerine nefis profiterolle tamamladığımız Ulus Profiterol'u de söylemeden geçmeyelim. İyi balık yiyelim diyenlere de İsmet Baba'yı önerip, yazımızı Nazım'ın ''Kuzguncuk '' şiiriyle tamamlayalım. Kırmızı yazmalar kururdu yandaki boş arsada.


Karadeniz bölgesinin ve yüreğimizin tam ortasına kurulmuş olan Sinop, yurdumuzun da kuzeyinde yer alan Boztepe Yarımadası'nın en dar kesiminde yer alıyor. Karadeniz'in en güzel tabii limanlarından birisi de burası. Bölgenin en eski şehirlerinden olan Sinop, aynı zamanda ünlü filozof Diyojen'in doğduğu yer. Şehre girince Diyojen'in heykeliyle karşılaşınca sakın şaşırmayın bu kim diye. Çünkü ünlü filozof Diyojen Sinop'ta doğmuş, kısaca Sinoplu. -Ben büyük kral İskender'im. -Ben de köpek Diyojen'im. İskender, yerde yatan adama, kendisinden bir isteği olup olmadığını samimiyetle sorar. Diyojen de istifini bozmadan "Evet, gölge etme yeter" diyerek, dünyevi değerleri ne kadar küçümsediğini gösterir. "Eğer İskender olmasaydım, Diyojen olurdum." der ve oradan ayrılır. Geçmişte Sinope olarak bilinen Sinop, yazılı kaynaklara göre ismini şehrin kurucularından olan Sinope'den, mitolojiye göre ise Irmak Tanrısı Asopos'un su perisi kızı olarak bilinen Sinope'den aldığı söyleniyor. Artık hangisinden aldığı bilinmez ama hem coğrafi konumu hem de doğasıyla geleni büyüleyen bir şehir olduğunu biliyoruz. Tarih boyunca da farklı medeniyetlerin önemli bir ticaret merkezi olmuş. Sinop doğal güzelliklerinin yanında tarihi zenginlikleriyle de önemli bir şehirimiz. Sinop'u önemli yapan nedenlerden biri de; Mustafa Kemal Atatürk'ün, Samsun'a giderken buraya uğraması ve Sinop'u çok sevmesiymiş. Sinop'a olan beğenisini de "Ne olurdu Sinop'un yarı güzelliği Ankara'da olsaydı" sözleriyle dile getirmesinden anlıyoruz. - Hamsilos Koyu Listenin ilk sırasına Hamsilos'u koyuyorum. Çünkü burası doğa harikası bir yer. Eminim sizde ilk sıraya burayı koyacaksınız. Adını nereden aldı bilinmez ama kaynaklara göre asıl adı Hamsolos olsa da halk arasında Hamsilos olarak biliniyor. Maviyle yeşilin en güzel buluştuğu bu yer, oksijen yoğunluğu açısından ülke genelinde birinci sıraya oturmuş bile. - Nefis Mantısı, Anadolu'nun birçok yerinde mantı yedim ama yok böyle bir şey, böyle bir lezzet. Tek kelimeyle nefis. - Sinop Tarihi Cezaevi, Burası Türkiye'nin Alkadras 'ı olarak biliniyor. Geçmişi uzun yıllara dayanan cezaevi, üç tarafı denizle çevrili olup, içindeki 4000 yıllık geçmişe dayanan tarihi kalenin döneminden beri suçluların cezalandırıldığı yer. Döneminde en azılı suçluların yattığı yer olarak bilinse de bir dönem Sabahattin Ali'nin, Refik Halit Karay 'ın ve Burhan Felek'in de tutuklu olarak kaldığı yer. Tarihimizde derin izler bırakan cezaevini gezerken, hüzünlendiğim tek yerde burası oluyor. Bir dönem bizleri ekranlara kitleyen '' Parmaklıklar Ardında'' dizide burada çekilmiş. Hatta gezerken göreceksiniz, bir koğuş tamamen o şekilde dekore edilmiş hala duruyor. Cezaevi şu anda müze olarak geziliyor. Gel gör ki içinde yaşanan acılar, yitip giden hayatların izleri hala duvarlarında yabani ot gibi sarmış, sararmış duruyor. Sinop'a bir gün yolunuz düşerse muhakkak uğrayın. Dışarıda deli dalgalar, gelip duvarları yalar, Dizelerini mırıldanarak dolaşın. Eminim bir yerinde Sebahattin Ali'ye rastlayacaksınız. Ünlü yazar en güzel şiirlerini buradaki yaşadığı acılarından dile getirmiş. - Tekneyle Dolaşın ; Kıyıdan dolunca kalkan teknelerden birine binin ve denizden de Sinop'un güzelliğini seyredin. Yaklaşık yarım saat süren tekne turları oldukça uygun ve bir o kadar da keyifli. - İnceburuna Doğru Uzanın; Burası ülkemizin en kuzey noktasıymış. Karadeniz'in hırçın dalgalarına meydan okuyan kayaçların hemen yukarısında yer alıyor. Denizden yaklaşık 40 metre yükseklikte inşa edilmiş olan fener, şehre gelenlerin en uğrak yeri. Fener, 1863 yılında yaklaşık yerden 12 metre yükseklikte inşa edilmiş. Merkeze 20 km uzaklıkta yer alıyor. Fener'e gelmek için en kolay yol, Hamsilos'u takip etmek. - Biraz Erfelek'te Dolaşın; Sinop denilince hemen aklımıza Erfelek Şelaleri geliyor. Buraya kadar gelince Erfelek Şelaleleri'ni görmeden dönmek olmaz. Burayı listenin üst sıralarını yazın bence. Merkeze 30 km uzaklıkta yer alan şelaleler büyüklü küçüklü 28 adet şelaleden oluşuyor. Burası daha yeni 1997'de keşfedilmiş. Evet şaşırdınız değil mi? O zamana kadar çok bilinmiyormuş, bilinse de bu kadar meşhur değilmiş. 1997'de baraj yapılacağı zaman keşfedilmiş. - Plajlarında Serinleyin;


Yazdan kalma bir hava, nefis bir hafta sonu kaçamağına böyle mi denk gelir. Yönümüzü bir ilki yaşamak üzere Kıyıköy'e çeviriyoruz. Çok uzak değil, çok yakın da! İstanbul trafiği ve etrafı saran betonlardan şöyle sıyrılabildiğimiz an, güzel bir geziye dönüşüyor. Uzun, dar ve her iki yanda yer alan ağaçların arasındaki yolun sürüklemesiyle; Karadeniz'e açılan bu güzel cennet köye ulaşıyoruz. Peki, Kıyıköy nerede? Burnunuzu Tekirdağ'a çevirin ve İstanbul'un yoğun trafiğinden önce bir uzaklaşın. Çerkezköy sapağından Vize'ye doğru ilerleyip, Saray ilçesine varınca yol ister, istemez sizi bu güzelliğe sürükleyecektir. Köye kaleden giriliyor. Kale ve etrafını çevreleyen surların arasına kurulmuş eski bir medeniyetteyiz. Kazan Dere ve Papuç Dere arasında yer alan Kıyıköy'ün merkezini çevreleyen bu surlar İmparator 6. Jüstinyen döneminde ( M. S. 6. yy ) yapılmış. Birçok defa onarım gören kale ve surlar şimdi yıkılmaya yüz tutmuş halde zamana direniyor. Günümüzde Kıyıköy merkezine girişi sağlayan iki ana giriş kapısı ve batı duvarları hala ayakta duruyorken, doğu duvarları çoktan yıkılmış bile. Ayakta kalmayı başarmış surların yüksekliği ise yer yer 5 metreyi buluyorken, surların kalınlığının 2,5 metreyi bulduğundan da söz ediliyor. Tepeden limana bakmak da pek bir hoş! Onlar çalışırken biz çaylarımızı yudumluyoruz. Bunun için en güzel yer Cafe Marina. Etrafınıza serili güzelliği en uç ve en yüksek noktadan seyretmenin hazzı anlatılamaz ancak yaşanır. Hava açık, şanslıyız tabi! Biraz köyü dolaşınca; zamana direnen, yıkılmaya yüz tutmuş, bir döneme tanıklık etmiş tarihi geçmişiyle yitip giden evleri görünce içim acıyor. Yok mu, kurtaran! Yaşayanların kimisi derme çatma, kendi çabalarıyla onarmaya çalışıp, bir de içinde yaşamayı sürdürse de, ya diğerleri? Yitip gidiyorlar... Halbuki iki dokunuşla tekrar canlandırılıp, köyün havasını tamamen değiştirecek, tabi bir de ziyaretçi sayısı da artacak! Köyde dolaşırken:'' Bir demli çay da bizden iç.'' diye sesleniyor, köyün yerlisi. Oturunca demli çayım hemen geliyor. Bana kahvenin tabelasını gösteriyor. ''İsmimiz de değişik, gördün mü?'' diye soruyor. O ana kadar fark edemediğim tabela bir anda ilgimi çekiyor. Bir de üstüne çekilen fotoğrafımla isim hafızama kazınıyor. İsmini merak ettiniz değil mi? İç Git Çay Evi. Köye yolunuz düşerse muhakkak uğrayın, bir köy kahvesinde çay içmenin keyfini yaşayın. Samimi, içten, dostça ağırlanmanın ardından limana doğru ilerliyoruz. İki derenin birleşip, cennetten bir köşeyi oluşturduğu ender yerlerden biri KIYIKÖY. Biri Kazan diğeri Papuç Dere... 1. Derece sit alanı olan akarsulardan Kazan Dere, Kıyıköy Limanı'nın kıyısında; Papuç Dere ise Belediye Plajı'nın hemen yanından denizle buluşuyor. Her ikisinin denizle buluştuğu alan, Kıyıköy'e gelen ziyaretçileri oldukça çekiyor. Çeşitli su sporlarının yanında, dolaşırken sık sık göreceğiniz kano, sandal, deniz bisikleti de turistlerin bir başka çekim alanı. Kıyısında yer alan işletmelerde ise yöresel tatlar ve gözlemeler sizi bekliyor. Derenin kenarında oturup birbirinden farklı lezzette gözlemeler, manda yoğurdundan yapılmış bol köpüklü ayranlar da ayrı tat katıyor. Yazdan kalan izler, sahilleri bozuyor... Yazın iğne atsan yere düşmeyecek kadar kalabalık olan kıyılarda şimdi sessizlik hakim. Biraz sahilde yürüyelim derken; kumsalı kaplayan çöpler, atılmış şişeler, poşetler, izmaritler ve daha sayamadıklarım; ülkemizin her yerinde mutlaka hep göreceğimiz pislikler... Bu güzelliği yaşarken kalıcı, kirli izler bırakmak niye! Açıkçası biraz hüzünleniyorum. Sonra kıyıya vuran dalgaların sesi ruhumu alıp, uzaktan geçen teknelere doğru sürüklüyor. Balıkçıların yoğun çalıştığı, her an yola çıkmaya hazır teknelerin bağlandığı limanı biraz seyretmek istiyoruz. Yola çıkacaklar ağlarını hazırlarken, işini tamamlamış balıkçılar bir teknenin arkasına dizilmiş keyifli anlar yaşıyor. Canınız isterse kıyıda yer alan derme çatma balıkçı lokantalarından birinde, buradan taze çıkan balıkların tadına da bakabilirsiniz. Dere kenarında kamp yapmak ne hoş olur! ''Biraz dolaşalım.'' diyoruz. Dere kenarındaki kampçıların yükselen sesine doğru ilerliyoruz. Beş altı çadır kurulmuş bile, keyifler de bir o kadar yerinde. Doğaya uyumlu kamp malzemeleri de olursa nefis bir hafta sonu kampı burada güzel yaşanır. Etrafta kuş sesi, akan suyun sesi, bir de otlayan manda ve koyunun sesi ne güzel değil mi? Kampçılardan biraz uzaklaşıp, Dünya'da 16 tane olduğu bilinen manastıra doğru ilerliyoruz. Döneminin kaya manastırları arasında en iyi örneklerinden birisi olan Kıyıköy Aya Nikola Kaya Manastırı, Kıyıköy merkezine 800 metre uzakta, Papuç Dere kıyısında bulunuyor. Gelince şaşırmayın, kimin görevlendirdiği bilinmez ama ''gönlünden ne koparsa''ya, çalışan hatta burada yaşayan bey efendi manastırı evi gibi sahiplenmiş. Yalnızlığa terk edilse halini düşünemiyorum ancak burası dünya mirası değerinde daha anlamlı korunmalı ve kollanmalı!... Dalga sesi, kuş sesi, motor sesi derken otelimize doğru yol alıyoruz. Konaklamak için en güzel yer bence Kıyıköy Resort Otel. Hemen kıyıköy'ün girişinde yer alırken; hem konumu hem de mimarisiyle rahat edeceğimiz yerlerden. Girişte güler yüzle karşılanıyoruz. Biraz ayaküstü edilen sohbette, işletmecinin Kıyıköy Turizm Derneği Başkan Yardımcısı olduğunu öğreniyorum. Kıyıköy'le ilgili oldukça güzel gelişmeler yolda, hayata geçirilmeyi bekliyor. Öncelikle doğa tutkunları için değişik mesafe ve zorluk derecesine göre sınıflandırılarak trekking rotaları oluşturulmuş bile. Daha çalışmaların devam ettiği, yöreyi tanıtıcı etkinliklerle birkaç yıla kalmaz Kıyıköy'ün herkesin gözde mekanı, soluklanma durağı olacağı görünüyor. Otelde bir gecelik misafirliğimizde; temizlik düzen ve çalışanların güler yüzüyle on numara bir tatil yapmamız sağlanıyor. Akşam yemeğinin ardından kulağımıza hafifçe dokunan müziğin eşliğinde yanan şöminenin etrafında sımsıcak bir günü tamamlamakla, bir tatili, bir keşfi daha bitiriyoruz. Biraz daha fazla dikkat edildiğinde eminim her şey daha güzel olacaktır!


Her mevsimi başka güzel ama sonbahar bir başka... Sonbaharın en güzel renkleriyle sarmalandığı zaman da kasım. Bizde gitmek için kasımı seçtik. Sonbaharın en güzel renklerine bu ayda görebileceğimizi biliyorduk. Çünkü yine bir kasım da gelmiştik. Gelirken önce endişelendik. Medyada trafiğin yoğunluğundan, kalabalıktan, bir de yetmezmiş gibi yol yapım çalışmalarından bolca haber okuyunca biraz ürktük ama gitmekten de vazgeçmedik. Gelince anladık ki her şey uzaktan göründüğü gibi değilmiş. Sabahın köründe çıkmak gerekiyormuş. Hem trafiğe takılmıyorsun hem de ilk gelenler kervanına karışıyorsun. Yolculuğumuzda yaklaşık 4 saat sürüyor. Levhayı görünce Yedigöller'e doğru çıkabileceğimiz en yüksek noktaya çıktık. Burası ilk fotoğraflık alan. Biraz fotoğraf karesine yerleşmek için zorlasan uçurumu boylayacak kadar da yüksek. Hemen yolun başında kenara atılmış masa sandalyelerde bir çaylık mola verilecek yerlerde hazır, tabi uçurumun kıyısında... Bize şimdilik mola yok! Uzun zamandır hasret çektiğimiz Yedigöller'e bir an önce kavuşma derdindeyiz. Yolun bizi götürdüğü şekilde; ağaçların arasından virajlı yolda içimiz dışımıza çıkarak, aşağıya doğru süzüldük. Büyük araçlar içeriye giremediği için hemen göllerin başlangıcında yer alan park alanına kadar geldik ve aracımızı park ettik. Sonra keşfedeceğimiz güzelliklerle beraber kalabalığın arasına karıştık. Erken gelenler yoklamasında ilk sırayı alamasak da tam vaktinde geldiğimizi ilerleyen zamanda anladık. Bizimle birlikte uzak veya yakın yerlerden birçok doğasever buraya akın etmiş. Kalabalık diyorum ama asıl kalabalığın ne olduğunu öğleden sonra anlıyoruz. Şimdiki hiçbir şeymiş! Girişte yer alan Sazlıgöl ve İncegöl'ün etrafını turlamaya başladık. İkisi de muhteşem görünüyordu. Renkler çok yakışmış. Gelenden geçenden fırsat buldukça hem bu güzellikleri seyretmeye hem de fotoğraf çekmeye, çektirmeye çalıştık. Havayla birlikte renk değiştiren doğanın güzelliğine burada bir kez daha aşık olduk. Yavaş yavaş Nazlıgöl'e ilerledik. Nazlıgöl, diğerlerine göre daha büyük. Girişteki iki göl arasında pek uzaklık olmasa da yine belli bir süre yürümek zorunda kalıyorsun. Çok uzakta değil çok yakın da! Gölün kıyısında yer alan masalardan birine güzelce yerleştik. Uzun yolu aşmanın vermiş olduğu hafif yorgunluğu ve erken kalmanın mahmurluğunu burada atmaya çalıştık. Yanımızda getirdiğimiz yiyecekleri de iliştiğimiz göl manzaralı masamızda keyifle yedik. Karnımız doyunca gittikçe çoğalan bir türlü azalmayan kalabalığın arasına karışıp, patikada Dilek Çeşmesi'ne kadar ilerledik. Ara sıra yaprakların arasında kendi kurgulayarak çektiğimiz fotoğraflarla eğlenerek Gülen Kayalar'a kadar ilerledik. Kayaları geçince hemen yakınımızdan gelen suyun sesine yani şelaleye doğru aşağıya kadar indik. Bu tarafa iki farklı yönden geliniyor. Biz ormanın içinden daha sakin ilerlerken, kalabalık diğer taraftan akın etmeye başladı. Gelen kalabalıkla burada buluşup, curcunanın kucağına düşmüş olduk. Eğlenceli, fotoğraf çekimlerine kısa mola verip, ilerleme telaşıyla yavaş yavaş içeriye doğru Deringöl'den Büyükgöl'e ilerledik. Buradaki manzaralar bir başka güzel. Kampçıların en popüler yerleri de burası, tabi günübirlikçiler ve aylakçıların da! Gölün etrafını dolaşıp ana yola çıkınca araçtan, insandan geçilmeyen yollarda bir geçiş bulup aracımıza nasıl ulaşırız derdiyle ilerledik. Dönüşte yoğun trafiğin bir parçası olmamak amacıyla en kısa yol neresiyse oraya yöneldik. Çıkmakta zorlandığımız birçok merdiveni ve yokuşu aşarak, park yerine ulaşmayı başardık. Önümüz uzun yol vardı. Milli parktan çıktıktan sonra karnımızı da doyuracağımız derme çatma olarak yapılan tek tesise tıpkı bizden öncekiler gibi hücum ettik. Ekmek arasında köfte veya tavuk buradaydı. Kuyruk oldukça uzun bizden önce gelen okul grupları ve turla gelenler çoktan ön safları kapmıştı. Köfte ekmeklerimize kavuşmak için bayağı bekledik. Köfteli ekmekler yenince üzerimize çöken rehaveti atmak için doğa manzaralı terasımızda yeni demlenmiş çayları da içince dönüş vakti çoktan gelmişti. Erken çıkınca trafikte açık olunca rahatlıkla evlerimize ulaştık.


Yavaş yavaş yanaşıyoruz, kalelerle işlenmiş şövalye adasına.... Kıraç Ege adalarının en büyüğüne, dalgaların feribotu sallayışı, hafif iç-dış karışma durumlarından bir anda kurtularak adaya yavaşça yaklaşıyoruz. Adım atar atmaz karşımızda Kale yükselerek uzaktan, "Hoş geldiniz" bakışı atıyor. Hemen çıkar çıkmaz gümrüğe takılıyor, uzunca bir sıranın sonlarında yerimizi de alıyoruz. Burası güne biraz karışık başlıyor... Acelecilik, ön plana çıkan uyanıklar, aradan sıyrılmaya çalışsa da "yerine sahip çık, haksızlıklara yer verme!" tavrıyla gümrük duvarını sabırla aşıyoruz. Şöyle mis gibi ada havasını içimize çekip doğru kaleden içeriye giriyoruz. Sağda şirin mi şirin bir kafe karşılıyor. "Bir ada kahvesine ne dersiniz?" gibi bir fısıltı kulakta dalgalanırken içeriye dalıyoruz. Sadece kahve değil, çeşitli tatlılarda "ye beni" şirinliğinde!!! İncirli ve cevizli tatlının cazibesine kapılıp yanında günün kahvesiyle muhteşem ikiliyi lezzet durağımıza davet ediyoruz. Dinlenme molasından sonra adanın bir üyesiymiş gibi başlıyoruz kalacağımız oteli bulmaya... Bulmaca gibi çözülmeyi bekleyen, bizimle saklambaç oynarcasına da o kadar saklı, hadi bul bulabilirsen. Kalenin içini soldan başlayarak, sonuna kadar dolaşıyoruz. En sonunda St. Nikolis'i buluyor ve yerleşiyoruz. Bina olarak 1800'lerden kalma, iç dekorasyonu da dönemini koruyan incelikte döşenerek oluşturulan otelin, sahibi de o kadar samimi ve sevecen. Evimize gelmiş hissiyle, Rodos sokaklarını gezmeye başlıyoruz. Otelden çıkınca biraz uzakta, Sokrates Sokağı'nın sonunda, gül pembesi duvarları ve dikkat çeken minaresiyle Kanuni Sultan Süleyman Camisi karşılıyor. Osmanlı hakimiyetini simgeleyen camii 1523'te yapılmış ve aynı zamanda Rodos'un en görkemli camisi. Rodos Müslüman Türk Vakfı'na ait olan caminin minaresi, tehlikeli olduğu gerekçesiyle 1987 senesinde yıkılmış. Günümüzde, günün belirli saatlerinde müze olarak ziyaretçilere açılıyormuş. Ancak o saatleri bir türlü yakalayamadığımızdan uzaktan bakmakla yetiniyoruz. Hemen caminin karşısında bulunan Fethi Paşa Kütüphanesi de Osmanlı'dan kalan en değerli eserlerden biri. 1794 yılında kurulmuş olan Osmanlı kitaplığı 15. ve 16. yüzyıldan kalma nadir el yazması Kuran-ı Kerim, Arap ve Persler'e ait yazmaları da bulunuyormuş. Kütüphanenin giriş bölümünde ise, Kanuni Sultan Süleyman'ın, Atatürk ve kütüphaneyi yaptıran Osmanlı vezirlerinden Fethi Paşa'nın portreleri bulunuyor. Ayrıca, bu kütüphanede ilk fizik, cebir ve astroloji kitapları yer almasına rağmen restorasyon çalışmalarından dolayı kapalıydı. Kapalı kapılar ardında, demir parmak aralıklarından ne görebilirsek ona tanıklık ederek uzaklaşıyoruz. Bu kütüphanenin, bir diğer tarihi özelliği ise, Namık Kemal'in, 1884'te Rodos'a vali olarak atandığı zaman 3 yıl bu kütüphanede çalışmış olması. Ayrıca, Fatih döneminden kalan altın yazmalı dört değerli Kuran-ı Kerim de kütüphanenin en değerli eserleri arasında yer alıyormuş. Sultan Abdülmecid'in kız kardeşi Atiye Sultan'la evlenen Fethi Paşa, kütüphaneyle birlikte bir de saat kulesi yaptırmış. Üçü de yan yana dizili olan tarihi binaları uzaktan fotoğraflayarak adanın taşlı yollarında ilerliyoruz. Aşağı doğru inerken, ada da bulunduğumuz sürece hep yolundan geçeceğimiz Şövalyeler Sokağına giriyoruz. Eski Rodos'un en ünlü ve en çok ziyaret edilen yeri burası. Sokakta sağlı sollu Hospitalier Tarikatı'nın mensuplarına ait hanlar yer alıyor. - yüzyılda Gotik üslupta yapılan binalar, şövalyelerin bir araya geldikleri ve konaklama yaptıkları yerlermiş. Binaların üzerindeki armalardan ve bayraklardan hangi hanın, hangi ülkenin şövalyelerine ev sahipliği yaptığını anlayabiliyoruz. Günümüzde ise müze olarak hizmet veriyor. İçeriye giremedik, aşağı yukarı iniş çıkışlarla yetinip, kısa süreli de olsa " Şövalye" ruhuyla dolaşıp, sokağın bolca havasını alıyoruz. Kale beş kapıdan dış dünyaya açılıyor. Gate Ampuaz kapısından çıkarken o eski şövalye filmleri bir anda aklıma düşüyor. Askerler borazan çalarken, köprü yavaş yavaş aşağı iner ve atlı şövalyeler sırasıyla köprüden geçer. O eski asmalı köprünün yerinde yeller esse de, şimdi oraya taştan bir köprü kurulu ancak bizdeki duygu hortlaması nedense eskiye dayalı. Neyse şövalyeler filminden sıyrılıp kalenin dışındaki Rodos'u biraz keşfedelim. Kaleden çıkıp Papagou'dan, limana doğru ilerlediğimizde marinada dizili bir çok yatın demirlendiğini görüyoruz. Karşımıza üç yel değirmeni çıkıyor. Yunan adalarının hangisine giderseniz gidin, ya yukarıdan ya da aşağıdan en güzel pozu yel değirmenleri veriyor. Tıpkı Rodos'un bu üç incisi gibi. Mandıraki Limanı'nın ucuna doğru ilerlediğimizde karşılıklı bakışan iki geyik görüyoruz. Eski çağlarda adı geçen ünlü Rodos heykelini simgeleyen "Elefos" ile "Elafina" isimlerinde iki geyik heykeli bu ünlü limanda bulunuyor. Gün batımına en güzel şahitlikte burada yapılıyor. Rodos'ta bulunduğumuz zamanlarda sabah, akşam burası uğrak yerimiz oluyor. En güzel kareleri de burada çekiyoruz. Tekrar kalenin içine girdiğimizde seyir terasından Eski Şehir ve liman bölgesi ayaklarımızın altında serili... İçeride ise gece ve gündüz hareketli bir yaşam bizi karşılıyor. Rodos'un Eski Kenti'nde, Kalenin içinde, alışveriş yapabileceğimiz yüzlerce turistik dükkan bulunuyor. Buradaki dükkanların neredeyse hepsi mimari bakımdan Rodos'un eski tarihi dokusunu yansıtıyor. Çoğu bilinen turistik ürünler satsa da aralarda özel tasarım ürünlerine de rastlıyoruz. Asıl bizi çeken de bu tür dükkanlar oluyor. Rodos Şövalyeleri ve Osmanlı Dönemi'nden bu yana Rodos'un en işlek alışveriş merkezlerinden birisi de Sokrates Sokağı. Bu sokakta her türlü hediyelik eşya satan dükkanlardan, birinci sınıf tasarımcıların eseri olan saatlerin ve değerli taşlarla bezenmiş mücevherlerin satıldığı kuyumculara kadar her zevke ve bütçeye uygun dükkanlar bulunuyor. Alış veriş yapmasak da saatlerce etrafı seyrederek kahve içeceğimiz alanlardan birisi. En popüler yerlerden birisi olması nedeniyle sürekli bizi içeriye çekmeye çalışan, bizdeki bilinen avcılar maalesef burada da mevcut!!! Köşede en güzel kafeye yerleşerek geleni geçeni seyre dalarken, biraz da serinlemek bağlamında soğuk içeceklerimizi de yudumluyoruz. Zamanın en çok bizden aktığı yer burası... Şehrinde en kalabalık yeri... En kalabalık ve işlek yemek mekanları da burada. Gündüz bilinen restaurant, gece ise bir taverna kültürü ile zengin Ege mutfağı ve deniz ürünlerinden damaklara lezzetli dokunuşları sunuyor.


Kaplıcalarıyla meşhur, yaz kış Akdeniz ya da Ege'ye giderken, kısa süreli dinlenme şehrimiz Afyon'dayız. ''Bir uğrayalım bakalım ne var, ne yok?'' diyerek şehri keşfe çıkıyoruz. Mis gibi sucuk kokulu eski çarşısında dolaşıyoruz. Sucuklar dizi dizi... Hangisinden alma karmaşası içindeyken, önümüze çeşit çeşit lokumlar da çıkınca tam yerine geldiğimizi anlıyoruz. Tabi hepsi bununla sınırlı değil, kaymaklı ekmek kadayıfını da unutmayalım! Kalorisi ne olursa olsun, gelip geçerken hiç sakınmadan yediğimiz tatların başında geliyor. Hele bir de vişneli olursa tadına doyum olmuyor. Neyse çok lezzete takılmadan, sucuk cennetinde dolaşmaya devam edelim. Şehir küçük ancak etkisi büyük. Kurtuluş Savaşı'nda da önemli mücadelenin yapıldığı yerlerden birisi. Şehrin farklı yerlerinde verilen mücadeleyi simgeleyen anıtlarda yer alıyor. Şehre yapılan kültürel gezilerin başında Kocatepe ilk sırayı alıyor. Sonra Kütahya'ya doğru kahramanlık destanının yazıldığı yerler sırasıyla dolaşılıyor. Biz bu gezilerimizi daha önce yaptığımız için şimdilik şehri keşfe çıkıyoruz. Şehre tepeden bakabileceğimiz en yüksek yere kaleye doğru ilerliyoruz. Buraya Karahisar Kalesi deniliyor. Hani dilimize dolaşan '' Karahisar Kalesi yıkılır gelir, kakülü boynuna dökülür gelir...'' diye devam eden türküde geçen kale burası. Kalenin etrafına dizilmiş tarihi yapıların yer aldığı sokakta ilerlediğimizde manzara biraz değişiyor. Zamana direnen ayakta kalabilenler çoktan yenilenmiş. Işıl ışıl da olmuş. Bazları işlerlik bile kazanıp, butik otele dönüşmüş. Kimisinde de satılık ya da kiralık ilanları asılı. Belli ki birilerinin el atması bekleniyor. Geriye kalanlarda çoktan içinde yaşayanların hikayelerini yazmaya başlamış. Kale bayağı tepede. Evlerden uzaklaşıp bir o kadar da merdiven çıkarak zirveye ulaşıyoruz. Ama bu mücadeleye değiyor. Önümüzde nefis Afyon manzarası seyretmeye doyamayacak kadar güzel. Eski şehir sadece ev ve kaleden oluşmuyor. Afyonkarahisar Mevlevihanesi kimin zamanında yapıldığı bilinmese de 13. yüz yılda kurulduğu biliniyor. Döneminde Konya Mevlihanesi'nden sonra gelen ikinci önemli dergah özelliğini koruyor. 2007 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından restore edilerek günümüze müze olarak kazandırılmış. Şehrin bir başka özelliği ve güzelliği kaplıca cenneti olması. Şehre gelen ziyaretçilerin çoğu da kaplıcayı tercih ediyor. E, bizde geçmeyelim biraz şifalı sulardan faydalanmak istedik. Çevrede birçok otel var. Her geçen gün de çoğalıyor. Hepsi de birbiriyle yarışır durumda. Otellerden birine yerleşip, gündüz gezip akşamda şifalı sularından yararlanıyoruz. Buraya asıl gelme amacımız yarışma. Yurdumuzda yaygın olan doğa sporlarından biri olan oryantiring yarışları için geliyoruz. Yarışma alanlarımız, kalenin etrafı ve şehrin dışındaki mesire yerleri. Kalenin etrafını yarışda da dolaşınca turumuzu tamamlamış oluyoruz. Yarışmanın ikinci günü şehre biraz uzak Sinanpaşa'da, Akdağ Ormanları'nın eteklerinde yapılıyor. Yarış bölgesinde kalabalık sporcu kitlesinin yanında yerel halkında ilgisinin fazla olduğunu görüyoruz. Yörede tarımcılık da yapılıyor. Ekilen ürünlerin başında haşhaş geliyor. Hamur işlerinin büyük bölümüne haşhaş lezzet katıyor. Hele haşhaşlı katmerin tadına doyum olmuyor. Yörenin becerikli hanımları çoktan tezgahlarını kurmuş, hamurlarını mayalamış açmaya başlamışlar. Etrafa mis kokular yayılmaya başlamış bile. Bizde heveslenip, kendi hamurumuzu açıyoruz. Onlar kadar becerikli olmasak da yenecek kadar güzel oluyor. Bir yandan enerji depolayıp bir yandan da yarışmada harcıyoruz. Yarış bitince hızımızı alamayıp yönümüzü Frig Vadisi'ne çeviriyoruz. Tarihte flütün mucidi Frigler, Ege göçleri ile Anadolu'ya gelen Eskişehir, Ankara, Afyon ve Sakarya vadilerini de içine alan bölgeye yerleşerek uygarlıklarını kurmuşlar. Frig Uygarlığı'nın izlerini burada sürmeye çalışıyoruz. Alan çok geniş olduğu için birkaç güne yayılan uzun soluklu yürüyüşlerle ancak keşfedilecek yerleri yarım güne sığdırmak biraz zor olsa da gezebildiğimiz kadarıyla yetiniyoruz. Kayalardan oyulmuş basamaklı sunaklar, yer yer kaya tüneller, sarnıçlar, kabartmalar yer alıyor. Bir Kapadokya olmasa da onun tadında binlerce yıl öncesinin öyküleriyle beslenerek bölgeden ayrılıyoruz. Afyon tarihi, kültürü, lezzet durağıyla gezilecek şehirlerden biri. En önemli özelliği şifa ve sağlık merkezi olmasından dolayı birçok kişinin uğrak yerlerinden. Şehri dolu dolu yaşayabilmek için bir haftayı ayırmak gerekiyor. Bizim gibi zaman kısıtlı gezginler de iki günle yetinmeye çalışıyor. Gelmek, gezmek çok kolay. Yeter ki ilk adım atılsın.


Şu dünyada yaşamak için bir evin, bir ailen ve bir de Fırat olsun yeter! Kim demiş, bilinmez ama yerinde ve anlamlı söylemiş. Zeugma diğer adıyla Belkıs; Gaziantep'in Nizip ilçesine 10 kilometre uzaklıkta, tepeler üzerine kurulmuş bir antik kent. Büyük İskender'in generallerinden I. Selevkos Nikator MÖ 300'de, aynı zamanda Büyük İskender'in, Fırat Nehri'ni geçtiği yerde, Selevkeia Euphrates ismiyle bir kent kuruyor. Kurduğu bu kentin karşı kıyısına da eşi Apama'nın adıyla ikinci bir kent kurarak, iki kenti bir köprüyle birbirine bağlıyor. İlk başta Helen ve Perslerin yaşam, kültürel izlerini her alanda taşıyan kent, MÖ 31'den itibaren Roma'ya bağlanmasıyla geçit-köprü anlamını taşıyan yeni adıyla "Zeugma" olarak tarihe geçiyor. Bundan sonra Roma Dönemi'nin de altın çağını yaşamaya başlıyor. MS. 256 yılında Sasani Kralı I. Şapur, Zeugma'yı ele geçirince yakıp yıkıyor. Ondan sonra bir daha eski ihtişamına dönemeyerek tarihten yavaş yavaş siliniyor. İzlerini ancak Zeugma Mozaik Müzesi'nde sürdüğümüz tarihin görkemli şehrine dört tarafı sütunlu avludan giriliyor. Avlunun tam ortasında zemini Samsatlı ustaların elinden çıkmış mozaik kaplı bir süs havuzu yer alıyor. İçerisinde balıklar, çeşitli bitkiler yer alıyor. Böylesine muhteşem havuzun içinden geçerek sular altında kalan tarihe Zeugma'nın zenginliğine misafir oluyoruz. Zeugma bir Pers, bir Helen karışımından tümüyle Roma kentine dönüşümüne ait izler burada müzede yer alıyor. Özellikle M. Ö. 1. Yüzyılda kentteki yaşamın, kültürün, yapıların, şehir dokusunun değişimiyle ortaya farklı bir medeniyet çıkıyor. Mozaiklerin çoğu da Roma döneminde değişen yaşamın, evlerin ve kültürün izleri... Gezerken, bu evlerden birinde akşam yemeği yenilen bir salona davet ediliyoruz. 11 yıllık çabanın gerçeğe dönüştüğü mozaik müzesi, eski tekel fabrikasının arazisi üzerine kurulmuş. 09.09.2011 tarihinde açılan müze, 30.000 metrekarelik alana kurulmuş. Bunun 25.000 metrekaresi kapalı alan. Müze kompleksinde A blokta Zeugma Antik Kenti'nden getirilen mozaikler, B blokta Antep ve çevresinde yapılan kazılarda ele geçen Doğu Roma Dönemi'ne ait kiliselerin taban mozaikleri, C blokta ise idari kat, konferans ve fuaye salonları yer alıyor. Zeugma Mozaik Müzesi koleksiyonunda Roma ve Doğu Roma Dönemi'ne ait 3.000 metrekare mozaik, 140 metrekare duvar resmi, 4 adet Roma Çeşmesi, 20 adet sütun, 4 adet kireç taşından yapılmış heykel, bronz Mars heykeli, mezar stelleri, lahitler ve mimari parçalarıyla zengin bir koleksiyon burada teşhir ediliyor. Herkesin merakla görmek istediği, müzeyle anılan bir mozaik, hemen üst katta küçük bir oda da sergileniyor. Çingene Kızı, Mainad Villası'nın yemek odasının taban mozaiği. Sağına bakan, kabarık saçları alnının ortasından ikiye ayrılmış, arkadan bir eşarpla bağlanmış. Dar alınlı, elmacık kemikleri hafifçe çıkık, dolgun yüzlü, iri gözleriyle mahzun ve anlamlı ifadesi, kulaklarında iç içe geçmiş iri halka küpeleriyle tıpkı bir çingeneyi andıran ve "Çingene Kızı" olarak isimlendirilen bu mozaik kimilerine göre başındaki asma yapraklarından dolayı Dionysos şenliklerinde yer alan " Mainad" olduğu düşünülürken, kimilerine göre İskender olarak da düşünülüyor. Bir evin bodrum katında bulunan ve müzenin önemli parçalarından biri olan bronz heykel. Evin bodrumunda neden saklandığı henüz bilinmese de aslında bir meydan heykeli. Savaş Tanrısı Mars olarak da bilinen heykel, mum kalıplara dökülerek yapılmış. M. S. 200 yy. da yapıldığı düşünülüyor. Mart, savaş ayıdır. Ordular martta savaşa çıkarlarmış. Bu nedenle bir elinde mızrağıyla savaşı, diğer elinde çiçek buketiyle baharı temsil ediyor. Gezip görme fırsatı bulamadığımız güzellikleri bizlere fotoğraf ve yazınızla sunduğunuz için sizi tebrik ediyorum.


Sülüklü Göl'e ulaşınca, sabah başlayan zor ve uzun mücadele öğleye doğru görsel şölene dönüşüyor. Uzaklara götürecek kadar muhteşem güzellikte manzara, öğle yemeğinde size eşlik ediyor.. Hatta geceyi bile onunla geçirme isteği duyabiliyorsunuz, belki bir çadır kampı yaparak... Neden olmasın ? Turkuaz, az görülen bayıldığım bir renk... Kendiliğinden oluşan eski bir krater gölüymüş, ekip liderimizin anlatımlarından... Etrafındaki ağaçlar, özenle işlenmiş bir gerdan gibi tamamlıyor manzarayı. Bulutları ve gökyüzünü de unutmamalı! Sanki gelin tülü; sizi, birkaç saatliğine misafir ediyorlar, doğadaki şenliklerine.. Ara sıra bu güzelliği bozan silah sesleri duyabiliyorsunuz. Etrafta birkaç aile, piknik havasında eğleniyorlar, çoluk çocuk sesleri... Kıyıda, uzaklara dalarak öğle yemeğini yedikten sonra etrafa, keşif turu yapmaya başlıyorum. Ve karşıma yaban elması çıkıyor... Dalından ''Ye beni '' der gibi bakıyor... Yere düşenler olgunlaşmış diyerek seçime başlıyoruz. Biraz ekşi ama organik bir tatla tanışıyorsunuz.


Aylar sonra değişik, güzel bir deneyim yaşadım. Uzun yıllardır doğayı adımlarken, yakınımızdaki güzellikleri maalesef es geçmişiz onu anladım. Yeni tanıştığım yürüyüş grubuyla, yeni parkurda Nüzhetiye Şelalesi'ne doğru yürüdük. Biraz kalabalık yaklaşık 27 kişiydik. Toplanma yerinden aracımızla hareket ettik. Kocaeli'nin Gölcük ilçesinin sırtlarında önce etrafa yayılan yeni yerleşimlerin arasından yeşilliklere doğru yükseldik. Önümüze serili Körfez manzarasına karşı ilk molayı Nüzhetiye Köyü'nde verdik. Çaylı, simitli muhteşem ikiliyle güne başladık. Molanın ardından aracımızla Nüzhetiye Şelalesi Alabalık Tesisine kadar geldik. Aradaki mesafe oldukça kısaymış araca bile gerek yokmuş, yürüyerek gelebilirmişiz. Orta zorlukta bir parkur denilse de daha önceden deneyimi olmayanlara ve sağlık problemi olanlara biraz zor bir parkur diyebilirim. Aman dikkat! Hazırlıksız sakın yola çıkmayın! Bütün gün sürecek maceramıza, tesisin hemen yanından başladık. Uzunca bir süre derenin ya kıyısında ya da içinde taştan taşa bazen de toprağa atlaya zıplaya su sesinin eşliğinde uzunca bir süre yürüdük. Buraya kadar her şey oldukça keyifliydi. Zorluk bundan sonra başladı. Önümüzde dev gibi kayadan oluşan yükseltiyi aşmak gerekiyordu ve tek çıkışta iple tırmanmaktı. Kayanın üzerinde belli belirsiz oluşan basamaklardan, ipten de destek alarak yukarıya doğru birer birer tırmandık. Burası biraz zorlasa da oldukça keyifliydi. Tırmanırken zorlananlara da yardım ekibi hemen hazırda bekliyordu. Bundan sonra ''ay ıslanmayayım, aman ayaklarım suya değmesin!'' düşüncelerinden sıyrılıp bodoslama suya daldık. Buraya kadar kuru gelip buradan sonra yavaş yavaş ıslanarak yola devam ettik. Önce ayaklarda başlayan ıslaklık, şelaleyle buluşunca tüm bedenimize yayıldı. Bundan sonrası anlatılmaz sadece yaşanır... Islan ıslanabildiğin kadar diyerek, resmen yıkandık. Bir o kadar da eğlenip, keyif aldık. Parkurun en güzel bölümü şelaleydi. Muhteşem güzelliğe sahip bu ortamda yüksekten akan suyla uzun bir süre dans ediyorsunuz. Suyun keyfini çıkarınca mola süremizde bitti. Geldiğimiz yoldan geriye dönüş başladı. Islak bedenimiz ara sıra yüzünü gösteren güneşin, ağaçların arasından içeriye doğru sızan sıcaklığıyla tepeden aşağıya doğru kurumaya başladı. Gariban ayaklar parkur boyunca suyla bütünleşmiş bir halde ilerledi. Yolun yarısı olarak belirlediğimiz kayaya gelince durakladık ve sırayla aşağıya doğru ipin yardımıyla indik. İnişimiz çıkışımızdan daha kolay oldu. Başladığımız yere doğru ilerlerken soldan yukarıya doğru yükselen patikaya saparak, bu sefer gittikçe sudan uzaklaştık. Yükseldikçe yükselerek, dar patikada bazen bir dalın altından geçerek bazen de kaymamak için yere sağlam basarak uzunca bir süre ilerledik. Bu seferki hedefimiz şelalenin üst tarafına çıkmak. Şelaleyi besleyen suyun kıyısında kahve molamızı verdik. Sıcak suyumuzu termosta buralara kadar taşıdık. Bir kahve molasını çoktan hak etmiştik. Molanın ardından patikadan ayrılıp, traktör yoluna saparak aşağıya doğru yürüdük. Ara sıra böğürtlenler, yere düşen elmalar, armutlar etrafta ne varsa tadına bakarak ilerledik. Dalda kalan birkaç fındığa bile talip olduk. Sonunda köye doğru ilerleyip, günü tamamladık. Günün yorgunluğunu sucuk ekmek, meyve suyu ve üzerine içilen çaylarla atmaya çalıştık. Kocaeli ili, Gölcük ilçesi, Nüzhetiye Köyü sınırları içinde yer alan Nüzhetiye Şelalesi, özellikle sıcak havalarda doğa sevenlerin en çok tercih ettiği parkurların başında geliyor. Yaklaşık 5 kilometre uzunluğunda orta zorlukta bir parkur. Parkurun başlangıç ve bitiş yeri Nüzhetiye Köyü Alabalık Tesislerinin hemen yanı. Her ne kadar kısa bir parkur olsa da biraz zorluyor. Özellikle sıcak havalarda tercih edilmesini öneriyorum. Yürüyüş boyunca gürül gürül akan suyun sesine, kuşların cıvıltısı da karışarak ağaçların arasında muhteşem güzelliğe doğru yürüyorsunuz. Rota üzerinde dikkatli geçilmesi gereken iki nokta var. Deredeki bazı kayalar iple geçilirken, suyun akışından yosunlaşan taşlarda kayma riski oluşturuyor. Yer yer köprü görevi gören kütüklerin üzerinde yürümekte birazcık dikkat istiyor. Bizim gibi kahve keyfi yapanlardansanız, bardağınızı, kahvenizi, termosunuzu ve sıcak suyunuzu, Tıpkı bizim gibi fotoğraf tutkunuysanız, su geçirmez telefon kılıfı ve fotoğraf makinenizi koruyucusuyla almayı unutmayınız! Dere kenarında kamp kurabileceğiniz alanlarda mevcut. Nüzhetiye Köyü Alabalık Çiftliği'nde yeme içme işini halledebilirsiniz. Son Not: Fotoğraf tutkunları için muhteşem manzaralar var. Makinenizi almadan yola çıkmayın!


Tatlı bir İstanbul sabahına uyandım. Gezmek için güzel bir gün. Hava ne sıcak ne de soğuk. Yağmur bulutlarını da dünden kovaladık. Zeyrek sokaklarını dolaşmanın vakti geldi. Güne Şehzade Börekçisinde başlıyoruz. Burası gezilecek yerlere oldukça yakın ve toplanmak içinde merkezi bir yer. Gezi rotamız, biraz kiliseden dönüşen camileri, biraz da lezzet duraklarını kapsıyor. İlk tarihi bilgiyi sindiriyoruz. Önümüzdeki metro çıkışıyla börekçi arasındaki yol eski bir tarihi yolmuş. Büyük Reşitpaşa Sokağı meğerse eskiden, İmparator yoluymuş. Karşımızdaki Kalenderhane Camii, kiliseden camiye dönüştürülen ilk ibadethanelerden birisi. Camiyi gezmek için karşıya geçiyoruz. Yakında restorasyona girecek olan camiyi, restorasyon öncesi son görenlerden biri oluyoruz. Döneme ait güzel örneklerden biri olan bu kilisenin diğer adı Akaptalepyos olarak biliniyor. Theotokos Kyriotissa, Valens Kemeri'ne bitişik zamanla harabeye dönen bir saray hamamının üzerine inşa edilmiş. Önce Zaviye'ye sonra da Camii'ye dönüştürülen yapının çoğu fresklerin üzeri kapatıldığından aslından uzaklaşan yapılar arasına karışmış. Eskiden bu bölge manastırlar bölgesiymiş. Onlardan biri de sanırım burası. Fetih öncesi her cuma Meryem Ana ikonası sırayla şehirdeki manastırları dolaştırılırmış. Önemli bir Bizans yapısı Teodakis Kilisesi veya Akaliptos Manastırı da hem Meryem Anaya hem de İsa'ya atfedilen kiliseler arasında yer alıyormuş. Kalender Camii'den sonra Şehzade Caminin önünden geçiyoruz. Caminin önündeki milyon taşı dikkatimizi çekiyor. Milyon taşı Mimar Sinan tarafından yaptırılmış. Biraz daha ilerlediğimizde Arkeolojik Park'a geliyoruz. İçinde Arkeoloji Parkı ve Aziz Polieuktos Kilisesi kalıntılarını görüyoruz. Burası Ayasofya'dan önce yapıldığı düşünülüyor. Arkeolojik Park aynı zamanda evsizlerinde yurdu. Kilise kalıntıları keşfedilmeden önce kalıntıların içinde evsizler yaşıyormuş. Şimdilik etrafı tellerle çevrilerek koruma altına alınmış. Gezdiğimiz bölgenin bir kısmı Saraçhane olarak biliniyor. Saraçhane; ''Koşum ve eyer takımları yapan veya satan '', '' Koşum ve eyer takımlarını işleyen ve süsleyen'' kimselere verilen admış. İstanbul'un fethinden sonra kendi külliyesini kurduran Fatih Sultan Mehmet İstanbul Saraçhanesi'ni de kurdurmuş. Saraçhane, İstanbul'da kurulan ilk semt olarak da biliniyor. Kıztaşı, eski İstanbul olarak geçiyor. İmparator Marcianus ölümsüzlüğünü inşa ettiği, yüksekliği 16 metre olan sütunda en üsteki heykelin kanatlı Marcianus olduğu söyleniyor. Peki niye Marcianus Sütunu değil de Kıztaşı olarak biliniyor? Osmanlıdan kalan bir rivayete göre Ayasofya yapılırken kızın biri benim de katkım olsun diye sırtlamış taşı, yolda giderken rastladığı bir kişiden Ayasofya'nın bittiğini öğrenir. O da taşı buraya bırakır. Eskiden bir konağın bahçesiymiş burası. Yangında konak yıkılınca sütun burada kalmış. Bugünkü rotamızda tarihin izlerini sürerken bölgenin lezzet duraklarından faydalanmayı da düşünüyoruz. Buranın pek meşhur çorbacısı olan Paçacı Mahmut'a geliyoruz. Meşhur olunca içerisi de malum çok kalabalık. Sabah kahvaltımızı burada yapıyoruz. Gelsin kelle, paçalar! Kelle paçayla kendimize gelince Feyzullah Efendi Sokağı'na geliyoruz. 1700-1701 yılları arasında Erzurumlu Şeyhülislam Seyyid Feyzullah Efendi tarafından Darü'l Hadis olarak yaptırılan bina kurucusunun adıyla Feyziyye Medresesi olarak tanınmış. 1894 yılında İstanbul depreminde ve daha sonra Fatih yangınında hasar gören yapı Evkaf Nazırı Şeyhülislam Mustafa Hayri Efendi'nin gayretleriyle tamir ettirilmiş. Millet Kütüphanesi mimari eser olarak minaresi olmayan medrese olarak biliniyor. Aynı zamanda içinde cami olmayan tek medrese. Medreseden çıkınca yolumuz sarmacıyla kesişiyor. Fatih Sarmacısı, Aslanhane Sokakta 3 masadan oluşan yaklaşık 83 yıllık küçücük, mütevazı bir dükkan. Bir rivayete göre Fatih Sultan Mehmet'in akşam yemeğinden sonra mutlaka yediği, rulo şeklinde bir nevi revani tadındaki tatlıya Sultan Sarması veya ''Fatih Sarması''da deniliyor. Sultan Sarmasından sonra Nakşidil Valide Sultan Türbesi'ne geliyoruz. Türbe, İstanbul Suriçi Fatih Camisi'nin haziresine 1817 yılında Nakşidil Sultan tarafından yaptırılmış. Nakşidil Valide Sultan, I. Abdülhamit'in eşi olup, II. Mahmut'un annesi, Fransız iyi bir aileden geldiği söyleniyor. Burası Havaryum manastırı olarak da biliniyor ve Bizansın İmparatorlarının çoğunun mezarı da buradaymış. Fatih, yedi tepe üzerine kurulu bu şehrin en görkemli yerine 1470 yılında cami olması karar veriyor. Aynı zamanda Fatih'te buraya gömülüyor. Yapıldığı dönemde bu kadar görkemli değilmiş. III. Mustafa'nın zamanda gelişmiş. III. Mustafa, ciddi birçok camiye para harcamış ancak hiçbirine ismini verememiş. Etrafındaki medreselerde ilk İstanbul Üniversitesi'nin ve sahafların temelini atmış olduğu söyleniyor. Meşhur Vatan Caddesi'ne paralel yürüyoruz. Yemek için Hatay Mutfağı'nı seçiyoruz. Her ne kadar Hatay Mutfağı olsa da asıl Hatay'da yediğimiz yemeklerin lezzetini bulamıyoruz. Yemekten sonra Bozdoğan kemerinden geçiyoruz. Doğu Roma İmparatoru Flavius Lulius Valens tarafından MS. 378 yılında tamamlanmış. Bu nedenle Valens Su Kemeri olarak biliniyor. Tamamı 250 km olan su taşıma sisteminin bir parçası olan kemer, antik dönemin en büyük su kanalı tesislerinden biri. Bozdoğan Kemeri'nden içeri doğru girdiğimizde önce Kadınlar Pazarına, bölgede yöresel ürünler satan esnafa uğrayıp oradan da tatlı için At Pazarı'na geliyoruz. At Pazarı denilen yer; nargile kafelerin, çay bahçelerinin, olduğu bir yer. Burası Öteki İstanbul'un Cihangir'i, Nişantaşı'sı. Kadınlar Pazarı olarak bilinen yer ise Osmanlı Dönemi'nde kadınlardan oluşan esnafın burada tezgahlar kurup yöresel ürünler satmaya başlamasıyla ismini almış. II. İoannes Komnenos'un ilk eşi Eirene tarafından yaptırılmasına başlanan, eşinin ölümünden sonra Ioannes tarafından tamamlatılan birkaç şapelin oluşmasından doğan kilise Fatih Dönemi'nde medreseye çevrilen yapı adını, hazır anlamına gelen Zeyrek Molla Mehmet'ten almış. Camiye sadece dışarıdan bakabiliyoruz. Hemen yanındaki ara sokakta zurna ve davulun eşliğinde gelin çıkıyor. Biraz onların mutluluğuna ortak oluyoruz. Günün yorgunluğunu caminin karşısındaki muhteşem manzaralı Zeyrek Kafe'de atıyoruz. Gezimiz Zeyrek ağırlıklı olunca biraz bahsetmeden geçmeyelim. Zeyrek, İstanbul'un Fatih ilçesine bağlı bir mahalle. Haliç'e bakan güzel bir manzarası var ve adını nereden aldığını yukarıda bahsetmiştim. Ayrıca birkaç Bizans sarnıcına ve yine Bizans kökenli küçük Şeyh Süleyman Camii'ne ev sahipliği yapıyor. Zeyrek kafe'den sonra meşhur tavuk pilavcılar sokağından geçip, plakçılar çarşısından geçip Ayın Bir'i Kilisesi'ne geliyoruz. Kilisenin asıl adı Vefa Kilisesi, Meryem Ana Kilisesi olarak da biliniyor. Burası 1700'lü yıllarda Arnavut asıllı Ortodoks bir ailenin evinin bahçesiymiş. Maria ismindeki kızları rüyasında Meryem Ana'yı görmüş. Meryem Ana ona bahçede bir ayazma olduğunu söylemiş. Gerçekten de bahçede bir su kaynağı bulunmuş. Aile buraya kilise yapmaya karar vermiş. Yapılan bu kilise de Meryem Ana Kilisesi olarak anılmaya başlanmış. Ayın Biri ünvanına ne zaman nasıl erişti bilinmiyor ancak yılbaşında insanlar buraya akın akın gelmeye başlamış. Kulaktan kulağa yayılarak bu bir ritüele dönüşmüş. 30 yıl öncede anahtar seremonisi oluşmuş.


Antep'ten çıktıktan sonra yaklaşık bir buçuk saat mola vermeden ilerliyoruz. Bir yamacın kıyısında duruyor aracımız. Niye durduğunu, manzarayı görünce anlıyoruz. Karşımızda Rumkale ve biz onu arkamıza alarak uçurumun kıyısındaki kayaya doğru ilerliyoruz. İlk pozumuzu, '' bana bir şey olmaz, düşmem ben'' iç sesleriyle kayanın üstünde veriyoruz. Meğerse burası Antep'ten geliş yönünde ilk fotoğraflık mola yeriymiş. Etrafımızdaki gençlerin fotoğraf heyecanından anlıyoruz. Aşağıya doğru aracımızla ilerlediğimiz de kıyıda bekleyen teknelerden biriyle anlaşarak saklı cennete Halfeti'ye doğru yol alıyoruz. Buralara birkaç defa yolumuz düşse de Rumkale'den hiç yola çıkmamıştık. Her gelişimiz Urfa'yla kesişince buraları sadece uzaktan seyrederek Halfeti'de dolaşmıştık. Rumkale, Fırat Nehri ve Merzimen Çayı'nın kesiştiği yerden yukarıya doğru yükselen sarp kayalıklarla çevrili yüksek bir tepe üstüne savunma amaçlı kurulan bir kale aslında. 1838 de Rumkale'yi ziyaret eden Moltke'ye "kayalığın nerede bittiğini, insanların dokunuşlarının nerede başladığını söyleyebilmek çok zor" dedirtecek kadar doğayla uyumlu mimari özelliğe sahip. Şimdilik gezemiyor sadece uzaktan bakışıyoruz. Issızlığın öyküsü 2000 yılında Birecik Barajının yapılmasıyla başlıyor. Ülkemizin yavaş şehirlerinden biri olan Halfeti'nin %80'i sular altında kalmış bile. Ancak su üstünde kalan Halfeti'yi ve çevre köyleri görebiliyoruz. Gelenlerin en çok ilgisini, çoğu suların altında kalan ve su üstünde sessizliğe terk edilmişliğin öyküsü Savaşan köyü çekiyor. Tekne turlarının çoğunun rotası bu yönde. Köyde görülecek ana mimarinin çoğu sular altında olsa da, su üzerinde yalnızca minaresi görünen cami bu bölgenin simgesini oluşturuyor. Halfeti, Şanlıurfa'ya bağlı bir ilçe olduğundan, iki farklı yönden gelerek gezilebiliyor. Geldiğimizde aynı anda hem Gaziantep'te hem de Şanlıurfa'da olabiliyoruz. Halfeti, tekne turlarının başlangıç noktası olunca oldukça kalabalık. Her ne kadar yereli çoktan yeni Halfeti'ye taşınsa da kıyıdaki işletmeler hala aktif çalışıyor. Ziyaretçilerin çoğu öğle yemeklerini burada yiyor. Çay molaları burada veriliyor. Bu nedenle günün her saati özellikle yaz ve bahar aylarında oldukça kalabalık. Özellikle baraj gölünde yetişen Şabut balığı ana yemeği oluşturuyor. Bunun dışında Haşhaş Kebabı, Patlıcan Kebabı, Domatesi Kıyma Kebabı, Et Kuşbaşı çeşitleriyle teknelerdeki işletmeler yemek ihtiyacımızı karşılıyor. Tekne turları, 1 saatle 2 saat arasında değişen sürelerde yapılıyor. Gezi rotası ise Rumkale'nin karşı kıyısından başlayan tekne turları önce Savaşan Köyü'ne sonra Halfeti'ye uğruyor. Halfeti'den bindiyseniz rota tam tersi oluyor. Her seferinde öncelik Savaşan Köyü, batık minare. Gittiğim Halfeti'ye bu gözle görmemiştim. Bu ruhu yaşamak için tekrar gitmeli. Teşekkürler.


İstanbul'un fethiyle bu güzel şehirde birçok Mevlevihane kurulmuş. Kasımpaşa, Beşiktaş, Yenikapı, Üsküdar, Bahariye ve bugün keyifle dolaştığımız Galata Mevlevihanesi... Bunlardan sadece Yenikapı ile Galata Mevlevihanesi dimdik ayakta! Hıristiyan mahallesinde bir tasavvuf adası olarak da söylenen Mevlevihane, kapısını gayri müslümlere de açan bir sufi yuvasıymış. Bu nedenle İstanbul'a gelen oryantalist sanatçıların, yazarların da oldukça ilgisini çekmiş. İstanbul'un fethinden 40 yol sonra başlayan mevlevihanenin öyküsü bugünkü şekline ancak kendisi de ''harici'' bir Mevlevi olan III. Selim'le başlayan modernleşme hareketiyle 1791 yılında padişahında takdir ettiği Şeyh Galip Dede'nin döneminde gelmiş. Galip Dede Caddesi olarak da anılan Yüksek Kaldırım üzerindeki tekke, döneminde çok önemli bir tasavvuf ve kültür merkezine dönüşmüş. Tasavvuf ve kültür merkezi olarak da tanımlayacağımız mevlevihanenin giriş kapısında hem içe hem de dışa bakan tarafta sultanların turaları bulunuyor. İçtekinde III. Selim'in, dıştakinde II. Mahmut'un, sekizgen bir iç plana sahip olan semahane kapısındaki turaysa Sultan Abdülmecid'e ait. III. Selim'in, mevlevihanenin yapılışına katkısı büyük demiştim, bizzat açılışına katılmış. Semahane, derviş hücreleri, türbe, hazire, kütüphane, mescit, sebil, mutfak gibi bölümlerden oluşan tekkenin kuruluşundan kapanışına kadar post makamında 28 dede yer almış. Yüzlerce yıllık haziredeki '' sikkeli'' mezar taşlarından da anlaşıldığına göre onlarca dedenin yanı sıra tekkeye bağlılığıyla bilinen ünlülerin de türbesi yer alıyor. Esrar Dede'den Ankaralı Şeyh İsmail Resuhi Dede'ye kadar birçok Mevlevi yatarken aralarında tekkeye bağlılığıyla bilinen ünlülerden Osmanlıya hizmet eden iki devşirme; ilk maatbayı kuran İbrahim Müteferrika ve Osmanlı ordusunda topçuluk teşkilatını modernize eden Humbaracı Ahmet Bonneval Paşa yan yana yatıyorlar. Mevlevihanenin gayri müslümlere de açık olduğunu söylemiştim. Onların en ünlülerinden 19. Yüzyılın sonlarında İstanbul'u ziyarete gelen masallarıyla ünlenen Hans Christian Andersen ve ondan bir elli yıl sonra gelen ressam Mahmur söylenebilir. İstiklal Caddesindeki bazı binalar gibi Galata Mevlevihanesi'nin de başına çok şeyler gelmiş. Bir dönem yapının bir kısmına Beyoğlu Evlendirme dairesi inşa edilmiş. Semahane, vakıflar tarafından lojman olarak kullanılmaya başlanmış. Girişin hemen yanında yer alan Halet Efendi Kütüphanesi'de bir dönem Tünel Karakolu olarak kullanılmış. 1975 yılında Turizm Bakanlığı'na bağlanan Mevlevihane kapılarını tekrar Divan Edebiyatı Müzesi olarak açmış. Mevlevihane, 2011 yıllında aslına uygun olarak büyük bir restorasyondan da geçerek Galata Mevlevihane'si olarak tekrar hizmete açılmış. Pazartesi hariç haftanın her günü açık olan müzede çeşitli müzik aletleri, dönemlere ait mevlevi eşyaları ve farklı dönemlere ait eserler sergileniyor. Her akşam sema gösterileri düzenlenen müzede aralık ayında ise Şeb-i Arus törenleri de yapılıyor. Bu mübarek aylarda böyle iç açan bir yazıyı okumak hoştu. Yazılarınızın devamını bekliyoruz. Sağ olun.


Çok uzak zamanların yakın tanığı, taşların ve düşlerin kenti bizim de düşlediğimiz kentlerden biri olunca bu sefer yönümüzü bir kere daha Güneydoğu'ya çeviriyoruz. Evet Diyarbakır'dayız. - Diyarbakır Surları Çin Seddi'nden sonra dünyanın en uzun surları bu şehirde. Madem Çin'e gidemiyoruz, yurdumuzdaki surları görelim.'' diyerek kuş misali soluğu Diyarbakır'da alıyoruz. Şehirle bütünleşen surlar M. Ö. 4000-3000 yılları arasında ilk Huriler tarafından yapıldığı söyleniyor. Daha sonra gelip geçen uygarlıkların taş üstüne taş koyarak bugünkü halini aldığını görüyoruz. Tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış olan şehir, 9 bin yıllık bir geçmişe sahip. Bir dönem Romalılar, Bizanslılar ve daha sonra da Osmanlıların egemenliğine geçen şehirde o döneme ait en güzel eser surlar oluyor. Yer yer yıkıklar olsa da UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan 82 burçtan oluşan surlar; 5 km uzunluğunda yaklaşık 10-12 metre yüksekliğinde bir kalkan balığı görünümünde. Eski şehre yani sur bölgesine dört farklı kapıdan giriliyor; Mardin Kapı, Dağ Kapı, Yeni Kapı, Urfa Kapı. Surların üzerine çıkmak tehlikeli gibi görünse de bir çok kişinin üzerinde dolaştığını görünce biz de tırmanıyoruz. Aşağıdaki manzara güzel, yukarıda ise farklı bir güzellikle karşılaşıyoruz. Şehrin havası burada bambaşka! Uzayıp giden surlar üzerinde yürürken ara sıra da fotoğraf çekmeyi ve çektirmeyi ihmal etmiyorum. Gezilecek yerler Suriçi'nde; bu nedenle konaklamak için de tercihimiz bu bölge oluyor. Aynı zamanda şehrin kurulduğu yer de burası. Geçmişin izlerini burada sürüyoruz. - Hz. Süleyman Cami, Arkeoloji Müzesi, Atatürk Müzesi ve Saint George Kilisesi Gezimize ilk Hz. Süleyman Caddesi'nin bitiminde yer alan Saray Kapı Bölgesinden başlıyoruz. Günümüzün yarısını burada geçiriyoruz. Bölge bir iç kaleyi andırıyor. Geniş bir park içinde bir tepede tarihi mekanlar yer alıyor. Hz. Süleyman Türbesi'ni gezdikten sonra soldaki merdivenlerden müzelerin yer aldığı bölüme güvenlikten geçerek giriyoruz. Giriş biletlerimizi alınca geniş bir alanda yer alan müzeleri ve tarihi yapıları sırasıyla; Atatürk Müzesi, Arkeoloji Müzesi, Aslanlı Çeşme, Saint George Kilisesi, Artuklu Sarayı'nı geziyoruz. İçeride yer alan kafenin terasında manzaraya karşı menengiç kahvelerimizi yudumladıktan sonra çıkıyoruz. - Sülüklü Han Gazi Caddesi'nden Mardin Kapı'ya doğru ilerlerken, Ulu Cami'nin karşısında yer alan ara sokaktan girince Sülüklü Han'a geliyoruz. Eski tarihi yapı gece sakinken gündüz bir o kadar kalabalık. Buranın en güzel keyfini gece yaşıyoruz. Mekanda özel şarapları yudumlayıp, yanında sunulan peynir ve etrafa yayılan müziğin eşliğinde zamanımızı güzel geçiriyoruz. Hafta sonu ve gündüz oldukça kalabalık olan handa akşamki huzuru yakalayamıyoruz. - Sur Kapıları ve Burçlar Mardin Kapı'ya gelince merdivenlerden yukarıya surların tepesine tırmanıyoruz. Yine surlar yine tırmanış yani. Aşağıda uzayıp giden parkta, havanın güzelliğinden kendini sokaklara atan halkın keyfine diyecek yok. Çimlerin üzerindeki masa ve oturaklarda çay keyfi yapanlar, parkta minderlere yayılanlar keyiflerine keyif katıyor. İnince bizde keyiflerine ortak olup birer demli çay içmeyi düşleyerek yukarılarda dolaşıyoruz. Surların kıyısına kurulmuş tek katlı evlerin yer aldığı sokağa doğru ilerlediğimizde, havanın güzelliğine kapılmış kapı önünde oynayan çocuklar, sohbet eden kadın ve erkekler bir o kadar iyimser halleriyle bize tebessüm ederek meraklı bakışlarla süzüyorlar. Biz yönümüzü Yedi Kardeş Burcu ve Evli Beden Burcu'na doğru çevirmiş, ilerliyoruz. Yedi Kardeş Burcu'nun önüne gelince durup üzerindeki sembollerin ne anlama geldiğini çözmeye çalışıyorken, üstünde gezinen ve değişik pozda fotoğraf çeken gençlere imrenip, yukarıya çıkmak için yol arıyoruz ama maalesef bu tarafta çıkılacak hiç bir yer yok. Etraftaki delikanlılara sorunca bir tanesi; '' var ama siz çıkamazsınız.'' diyor. Ve bizi tırmandığı yere kadar götürüyor ve gerçekten tırmanılamayacak bir yer olduğunu görünce sadece seyretmekle yetiniyoruz. Aynı sokaktan aynı sevimli, meraklı bakışların arasından sıyrılıp, yolun aşağısına doğru süzülüyoruz. - On Gözlü Köprü On Gözlü Köprüye doğru ilerlerken, bir tarafımızda bereketiyle uzayıp giden Hevsel Bahçeleri ve ona hayat veren Dicle Nehri, bir tarafımızda ise vızır vızır arabaların geçtiği işlek cadde. Davul zurna uzaktan duyulurken, Dicle'nin kıyısına dizili masalar, minderler, etrafta kalabalık, ara sıra gelen gelin ve damatlar tam bir düğün havasını yaşatıyor. Düğün fotoğrafları için doğal platform da olan köprü üzeri cıvıl cıvıl. Işığın en yumuşak zamanı da olunca nefis manzaraya karşı içtiğimiz çayın üstüne köprüyü bir baştan bir başa dolaşıyoruz. Köprü, bulunduğu yerde farklı zamanlarda yapılan ve tekrar tekrar yıkılarak günümüzdeki haline Mervaniler Döneminde gelebilmiş. O günden sonrada korunup, kollanmış. - Gazi Köşkü ve Eyvan Gecesi Köprüden dönerken, Gazi Köşkü'ne de uğruyoruz. Her akşam Eyvan Gecesi'nin de yapıldığı mekanda türküler eşliğinde güzel bir günü tamamlıyoruz. Geniş bir alanda bir tepe üzerine kurulu köşkün etrafında çeşitli mekanlarda yer alıyor. Düğün ve eğlence amaçlı hizmette verilen mekanlarda hafta sonu oldukça kalabalık. - Hasan Paşa Hanı, Nefis Kahvaltıları Gezimizin ikinci gününde Diyarbakır'ın kahvaltılarıyla meşhur olduğunu daha gelmeden duyduğumuz mekana Hasan Paşa Hanı'na geliyoruz. Hanın içinde birkaç tane mekan var. Biz balkonlu bölümden bir gün önce rezervasyon yaptırdığımız Mustafa'nın Yeri'nde nefis kahvaltımızı yapıyoruz. Karşıda Kadir'in Yeri aşağıda da çeşitli hediyelik eşyaların satıldığı dükkanlar ve kafeler yer alıyor. - Ulu Cami Günün her saati önünde coşkun kalabalığın yer aldığı Cami'nin güzelliğini içeriye girince anlıyoruz. Değişik zamanları yansıtan mimari geniş bir avlunun etrafına dizilmiş. Sadece burada oturup seyretmek bile insanı manevi açıdan doyuracak güzellikte. Özellikle etrafında yer alan sütunların güzelliği Helenistik dönemi anımsatsa da nereden geldiği bu binaya mı ait olduğu pek bilinmiyor. Sadece yapıyı dimdik ayakta tutan değişik tarzda ve zamanda yapıldığı belli olan sütunların yanında kemerler, kıyıda yer alan güneş saati, ortadaki eyvan ve mimari açıdan büyüleyen bina merakla dolaşan ziyaretçiler ilgimizi çekiyor. Arka kapısından çıkarken yanında yer alan Zinciriye Medresesi'nin de kapalı kapısından şöyle bir bakıp geçiyoruz. - Cahit Sıtkı Tarancı Müzesi ve Ziya Gökalp Müzesi Dar sokaklardan, tarihi yapıların önünden geçerek Cahit Sıtkı Tarancı'nın evine geliyoruz. Burası da diğer yapılar gibi ama bir başka güzel. Cahit Sıtkı Tarancı'nın doğup büyüdüğü ve ailesinin yaşadığı ev şimdi müze olarak hizmet veriyor. Şaire ait eşyalar ve bakımda olan Ziya Gökalp'in Müzesi'ne ait eserlerinde bir arada sergilendiğini Ziya Gökalp Müzesi'ne uğrayınca öğreniyoruz. Bölgede yaşanan çatışmalardan dolayı Ziya Gökalp Müzesi zarar görünce eserleri korumaya alınmış, yaklaşık bir yıla yayılan restorasyon çalışmalarına da başlanmış. - Ara Sokaklar, Tarihi yapılar ve Hoş Mekanlar Ara sokaklarda dolaştıkça tarihi mekanlar ve avlularında yer alan kafelerde soluklanma molası veriyoruz. Bu güzel yapılardan biri de İskender Paşa Cami ve avlusu. Ara sıra küçük ve değişik mekanlarda bizi çekiyor. Bazen karşımıza güzel yapılar çıkarken bazıları terk edilmişliğin soğuk yüzünü yaşıyor. Sokakta oynayan çocuklar, sevimliliğiyle fotoğraflarımıza da sızıyor. Hemen poz vermeye başlayınca dayanamıyor anı ölümsüzleştiriyoruz. - Diyarbakır Kent Müzesi Sokaklardaki tabelaları takip ederek bir başka güzellikte cezbedici binaya Kent Müzesi'ne doğru ilerliyoruz. Müze Eski bir konak olan Cemil Paşa Konağı'nda hizmet veriyor. İki bölümden oluşan konağın, haremlik ve selamlığında yer alan eserler Diyarbakır'da yaşayan yerel halkın geçmişten günümüze kültürel zenginliklerini sergiliyor. - Hevsel Bahçeleri Dicle'nin gücü toprağın bereketiyle buluşup verimli alanlara dönüşmüş. Yüzlerce yıl yaşayanlara bolluk bereket getirmiş. Surlardan, On Gözlü Köprüye doğru uzanan uçsuz bucaksız topraklarda yeşeren besinler bugün en büyük gelir kaynağını oluşturuyor. 2013 yılında Dünya Miras listesine girmeyi başarmış. - Ulaşım Şehre gelmek için en kolay yol havayolu tabi bizim gibi uzaktan gelenler için geçerli. Büyük ve donanımlı havaalanı yolculuğumuzda oldukça rahat bir ortam sunarken hem havaalanından şehre, hem de şehirden havaalanına ulaşım da oldukça kolay ve sudan ucuz. Her 20 dakikada kalkan Z2 otobüsleriyle gayet ucuza seyahat ediyorsunuz. Dar sokaklarında uzun bir süre dolaşıp değişik yapıların fotoğraflarını çekip, yerlisiyle ara sıra yaptığımız muhabbetin ardından şehirden ayrılık vaktimiz de geliyor. İki güne sığdırdığımız gezimizde, merak ettiğimiz zaman mefhumundan bir türlü gidemediğimiz Malabadi Köprüsü, Antik Kentler, tarihi dokuların izlerini de başka zamana saklıyoruz. Hasan Paşa Hanı'nda yaptığımız binbir çeşit kahvaltı, Kısa süreli de olsa yorgunluğumuzu alan menengiç kahvesi ve Süryani Şarabı, Hala yukarılara tırmanacak kadar genç dinamik oluşumuzun vermiş olduğu haz, Tarihi konakların büyüsü, ünlülerin müzeleri, bıraktığı eserler, Hepsi ama hepsi bizde kalanlar. Tekrarını yaşamak dileğiyle.


Bangkok şehir merkezine yaklaşık 1,5 saat uzaklıkta Tayland tarihinin eski başkenti Ayutthaya, geçmişten günümüze kutsal emanet kuleleri ve devasa manastırları ile dönemindeki ihtişamını hala gözler önüne sermeye devam ediyor. UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne 1991 yılında girmeyi başaran Ayutthaya, Bangkok'a kadar gelmişken görülecek yerlerin ilk sırasında yer alıyor. Tayland'ın Bangkok'tan önceki başkenti olan Ayutthaya, 1350 yılında kurulmuş. 400 yıla yayılan uzunca bir süre Siamlılar'ın başkenti olmuş. Nehirlerle çevrili olduğu için doğal bir korumaya sahip olan şehir, 1700'li yıllarda Asya'nın en önemli ticaret merkezi haline dönüşmüş. Şehirde, başta Portekizliler olmak üzere birçok Avrupa ülkesiyle ticari faaliyet gelişmiş. Şehrin nüfusu 18. yüzyılda 1 milyona yaklaşırken, o dönemde dünyanın en kalabalık şehri olduğu tahmin ediliyor. Ayutthaya'da, tapınakların çoğu, şehri çevreleyen nehirlerin oluşturduğu bir adacıkta bulunuyor. O yüzden gezmeye ilk buradan, adacığın girişindeki danışmadan alacağınız biletle gezmeye başlıyorsunuz. Bu tapınak 1374 yılında Kral Boromma Rachathirat tarafından yapılmış. Burası Budist Yüksek Patrikhanesi'nin merkeziymiş. Dolayısıyla da Ayutthaya Krallığı'nda Budizm Merkezi olarak kabul ediliyormuş. Burmalılar, kenti işgal ettiğinde burayı yakmışlar. Bu ikonikleşmiş buda kafası savaş zamanında bir heykelden fırlamış ve bu ağaçta yer bulup, etle tırnak gibi ayrılmaz olarak yapışmışlar. Bir inanışa göre bu yüzden kafan kopsa dahi, her zaman umut edecekmişsin. Tapınak, Kral Prasat Thong tarafından 1630 yılında Chao Phraya Nehri'nin kenarında yapılmış. Kral, kendisinin ne kadar iyi bir Budist olduğunu göstermek ve annesinin dileğini yerine getirmek için bu tapınağı yaptırmış. Burası, Ayutthaya'nın en büyük tapınağı olarak biliniyor. 1491 yılında inşa edilen Wat Phra Sri Sanphet 16 m uzunluğunda ve 250 kg ağırlığında altın kaplı bir Buda heykeline ev sahipliği yapıyormuş. 1767'de şehri işgal eden Burma Ordusu bu devasa Buda heykelini eritip, Burma'ya götürürken, tapınağı da ateşe vermişler. Geriye sadece Kral Borom Trai Lokanat ve iki oğlunun küllerinin bulunduğu Chediler kalmış. Wat Phra Ram 1369'da Kral Ramesuan tarafından babasının yakıldığı yerde yaptırılmış. Tapınak 1438 yılında Kral Borommaracha II hanedanlığı (1424-1448) sırasında yapılmış. Burma-Siam savaşından sonra, Burmalılar zaferlerini kutlamak için bu tapınağı yapmaya başlamışlar fakat sonra Burmalıları yenen Siamlılar yarım kalan tapınak inşaatına devam etmiş. Böylece ideoloji karmaşası yaşamış bir tapınak meydana çıkmış. Tabanı Burma, gövdesi Siam stili olan bir tapınağa dönüşmüş. Tapınakların arasında gezerken; '' yağmadan, yakılıp yıkılan şehirden geriye kalan bunlarsa, bu şehrin işgal edilmeden önceki hali nasılmış?'' diye düşünmeden edemiyor insan. Tayland denilince yüzen pazarlarda akla geliyor. Başta Bangkok olmak üzere yüzen pazarlar oldukça fazla ve ilgi çekici. Zamanınız varsa Antik kente yakın küçük ama oldukça etkileyici yüzen pazarı gezebilirsiniz. Biz tercihimizi Bangkok'taki meşhur pazardan yana kullandık. Ayutthaya'ya en keyifli yolculuk Chao Praya Nehri'nden bir tekneyle gitmek. River Sun Cruise şirketi her gün nehir turu düzenliyor. Bangkok'tan tren veya minibüsle de gidiliyor. Bunları yapamazsanız günü birlik grup turlarına katılabilirsiniz. Geze geze giderim diyenlere de araba kiralamayı öneriyoruz. Zaman bizim gibi önemliyse yukarıdaki tavsiyelerin hepsini unutarak bir taksiciyle anlaşıp, gönlünüze göre gezmeniz. Biz taksiciyle anlaşarak gittik. Çevredeki bütün tapınakları da gezdik. Yemek içinde taksicinin önerdiği yerel lokanta da yemek işini hallettik. Bangkok'un kuzey otogarı Mo Chit'ten otobüslerle 2 saatte, Hua Lamphong Railway Station'dan trenlerle 1,5 saatte gidiliyor. Not: Trenle gidişte istasyon tapınak alanına biraz uzak. Bunun için tren istasyonundan yaklaşık 15-20 dakikalık tuktuk ile kısa yolculuk sizi bekliyor. Tek tek bilet fiyatları; 20 ile 60 Baht arasında değişiyor. Bir ülkeyi bir şehri fethedersin de o canım tarihi zenginliklerden ne istersin? Yüzyıllardır yaşanan bu vahşeti anlatabilecek kelimeler yok. Yazık çok yazık!! Aklıma geldi gülldüm, çook uzaktaki elin adamını eleştrirken memleketimdeki müzelerden tarihi eser çalan bizim barbarları unutmak!!


Önümüzde epeyce uzun bir yol var. Sabah erkenden toplanıp, yola düşüyoruz. Şehirden biraz uzaklaşıp, yeşilin kucağına doğru uzanıyor, 12 km 'lik yürüyüş rotamıza doğru ilerliyoruz. Bu sefer yönümüz Şile'nin kıyıları Kabakoz'a doğru. Köylerin içinden geçip, Denizli Köyü'nde kısa bir mola veriyoruz. Sabah yapamadığımız kahvaltımızı bir köy kahvesinde demli çayla tamamlıyoruz. Sonra önümüzde uzayıp giden parkura doğru ilerliyoruz. Yürüyüşe Teke Köyü yakınlarında mangal kömürü ocaklarının yanından başlıyoruz. Rahat, geneli düz ayak diye tabir edeceğimiz bir yürüyüşle meşe, gürgen ve kayınların çoğunlukta olduğu ormanın içinde uzun süre yürüyoruz. Şansımıza hava çok sıcak. Önceden uyarıları dinleyerek kıyafetlerimizi ona göre seçiyor, güneş kremini de atlamıyoruz. Ara sıra grup liderimiz Ümit, çevremizi saran ağaçlardan, çiçeklerden ve renk renk uçan kelebekler, böceklerden bahsetmeden geçirmiyor. Etrafımızda sonbaharda olgunlaşacak hatırı sayılır miktarda kestane ağacı var. Ama şimdi yaban erikleri ve böğürtlenlerin zamanı. Yol üzerinde tadına doyacak kadar bol miktarda. Hepsinin tadına bakarak ilerliyoruz. Hem kısa soluklu molalar hem de çevredeki güzellikleri atlamıyoruz. Kızılcık, yabani elma ve incirler ise daha olgunlaşmamış. Biraz daha zaman, daha doğrusu Sonbaharda burada bize yapacak çok iş var. Etrafımızda yeni yeni açan ''arı kovanı'' da denen yüksükotları, dikkat çekici sarı renkleriyle kargaotu, papatyalar ve mürverler ise bu parkurun yaz sonu çiçekleri olarak sırasını alıyor. Bölgenin yaban sakinlerine ilgi ve sevgimizi ise hiç esirgemiyoruz. Bazen küçük bir uysal yılan, tatlı su yengeci bazen de çatalkuyruklu bir erik, kırlangıç kuyruk kelebeği. Yolun sonunda denize, Kabakoz'a kavuşuyor, günboyu yürümenin verdiği hararetle çoğumuz soluğu plajda alıyoruz. Deniz güzel, önümüzde uzayan kumsal, serin Karadeniz'in azgın sularıyla buluşturuyor bizi. Ama suyun içinde mevsime özgü küçük bazı böcekler bir türlü rahat vermiyor. Hafif hafif ısırıkları hissederken denizin keyfini çıkarıyoruz. Güle oynaya günü Yağcılar Köyü'nde verilen kısa molanın ardından tamamlıyoruz. Ve bu güzel günü yaşatan Yaban Adımları'na sonsuz teşekkürler ediyoruz.


Birisi kulağıma fısıldadı, aklıma düştü... Hayalimi paylaştım; o ona söyledi, öbürü diğerine derken 9 kişi olmayı başardık. Belki daha da çoğalacaktık, duymayanlar duysaydı! İlk defa bu kadar kalabalık yol alıyoruz. İtiraf edeyim, biraz ürktüm. Ben fotoğraf çekmeyi, her deliğe girmeyi, ara sokakları arşınlamayı severken; diğerlerini de sıkar mı, diye kara kara düşünürken, buna bir de geciken izin onayı eklendi. Son dakika onu da halledince doğru yola koyulduk. Sabaha karşı şehre iniyoruz. Maalesef Pegasus'ta sadece gece yarısı uçuşlar gerçekleşiyor. Bizde uygun bilet bulunca hemen atlıyoruz. Yolculuğun saatini düşünemiyoruz. İyi de oluyor, hafta sonunu dolu dolu yaşıyoruz. Konaklamak için Metekhi's GALAVANİ Otel'i seçiyoruz. Otelimiz, hem gezeceğimiz yerlere yakın, hem de konaklama açısından oldukça konforlu ve ucuz. Zaten şehir ucuz. En az bütçeyle gezdiğim şehir ünvanını hemen kapıyor, tabi şimdilik! 9 kız, 12 kişilik odada altlı üstlü ranzalara yerleşiyoruz. Geriye üç yatak kalıyor, orayı da diğer konaklayıcılara ayırıyoruz. Banyo tuvalet odanın hemen yanında bu açıdan da rahatız, kalabalık olunca biraz bekleme olmasa daha da iyi olacak. Kahvaltı ekstra ücrete tabi olarak tercihe sunuluyor (Kahvaltı 10 GEL). İki gün için konaklama ve kahvaltı dahil kişibaşı; toplam 71 Gel ödüyoruz. Personel yardımsever; otel temizlik, kahvaltı ve konumu açısından da iyi olunca rahat ediyoruz. İlk soluğu Old Town denilen bölgede alıyoruz. Metekhi Köprüsü'nü geçince geceli gündüzlü en kalabalık meydana çıkıyoruz. Tbilisi yazısının hemen arkasında yer alan kafeye giriyoruz. Menüde Türk kahvesi yazıyor, hemen birer tane sipariş veriyoruz. Gelen kahvelerden bir yudum alınca yanlış karar verdiğimizi anlıyoruz. Tatsız, köpüksüz, acılı bir şey geliyor. Mecburen içiyoruz ve şehirde kaldığımız sürece de bir daha içmek istemiyoruz. Hemen önümüzde yer alan TBİLİSİ yazısının önünde şehre ayak bastı fotoğrafını çekip, keşif yolculuğuna devam ediyoruz. Şehrin yapısına baktığımızda ilk izlenimlerimiz şöyle; genellikle eski ortaçağ kültürü ve Sovyet mimarisinin etkisin de kalmış. Her adım başı kilise mevcut. Halk çok dindar, özellikle Pazar günleri kiliseler dolup taşıyor. Ara sıra kilise önünde veya sokak aralarında dindar kadınların bir şeyler satıp, dilendiklerini de gözlemliyoruz. ''Sana bir tepeden baktım, Tiflis'' niyetiyle teleferiğe binmek için Barış Köprüsü'nü geçiyoruz. Şehrin sembolü haline gelen köprü şahane, teleferik de hemen yanında yer alıyor. Çiçeklerle bezenmiş parkın içinden geçip, sıraya giriyoruz. Kalabalık oluşu gözünüzü korkutmasın, sıra hemen geliyor. Bindiğiniz anda masal başlıyor. Yavaş yavaş şehrin üzerinden yükseliyorsunuz. Teleferiğin çıktığı noktada şehrin zenginlikleri de bir arada sunuluyor. Hangisinden başlayacağımızı şaşırıyoruz. Önce önümüzde yer alan terastaki kafeye yerleşip içeceğimizi, yiyeceğimizi söyleyip bir soluklanma molası veriyoruz. Sonra şehrin sembolü olan Mother of Georgia'yı ziyaret edip, birkaç fotoğrafın ardından surlara doğru ilerliyoruz. Burası da ayrı bir güzellik sunuyor. Şehri farklı açıdan keşfedip, botanik parka doğru yol alıyoruz. Botanik Park'ta kaybolmalı... Surları gezip, botanik parka doğru ilerliyoruz. Burası derin bir vadi ve önce epeyce merdiven inmemiz gerekiyor. Merdivenleri aştığımız anda yeşilin içinde kaybolmaya başlıyoruz. Hemen gişeden biletimizi alıp, sağa doğru ilerliyoruz. Yeşille sarılıp sarmalanmış nefis bir ortamın kucağına düşüyoruz. Önümüzdeki yolda ilerlediğimizde su sesi bizi köprüye sürüklüyor. Aşağıdan şırıl şırıl akan su sesi ve şelalenin coşkusu bizi çekiyor. Nerede olursanız olun suyun sesine doğru ilerliyorsunuz. Şelaleyle buluşunca hemen ayakta ne varsa atın, suyla buluşun. Biraz soğuk ama olsun... Bıraksalar saatlerce burada kalınır, o kadar dinlendirici. Geniş bir alana yayılı parkta, zamanın nasıl geçtiğini anlamıyoruz bile. Sülfür hamamlarına doğru ilerlediğimizde başka bir şehre gelmiş gibiyiz... Botanik parktan çıkınca dar ara sokaklardan geçerek buraya geliyoruz. Hamamlar surların hemen altında. Hala aktif olarak kullanılıyor. İçeride özel odalar ve bölümler yer alıyor. 1.5 metre derinliğindeki havuzun sülfürlü sularında rahatlarken, isteyen dinlenme odası kiralayıp masajda yaptırabiliyor. Bildiğiniz bizdeki hamamların benzeri, yabancı değiliz. Hamamların etrafını dolaşarak, kubbelerde çekilen fotoğraftan sonra etrafa yayılan sülfür kokusunu takip ederek derenin kenarındaki yürüyüş platformundan ilerliyoruz. Hem bina hem de ortam bakımından oldukça etkileyici. Sanki başka bir şehirdeyiz, bu bölgenin mistik bir havası var. Bizim Sultanahmet Meydanı'ndaki satıcı profiliyle, yapılarında da Fas'tan esintiler harmanlanıp ortaya farklı bir karışım çıkmış. Şehrin simgesi Özgürlük Meydanı. Hamamlardan sonra grubumuzla buluşma yerimiz de burası oluyor. Meydan, Rus İmparatorluğu döneminde Erivan, Sovyet döneminde ise Lenin Meydanı olarak isimlendirilse de günümüzde Özgürlük Meydanı olarak biliniyor. Birçok önemli binalar ve Rustaveli Caddesi'de buraya bağlanıyor. Gelince burada bayağı bir zaman geçiriyoruz. Özellikle yemek yenilecek hoş mekanlar yer alırken, akşamları eğlenerek zaman geçirilecek yerler de burada. Şarap ve peynir marketleri, hediyelik eşya dükkanları, kafeler de yer alıyor. Meydana yakın Abesadre Sokağı'nda yer alan Cafe Linville'ye giriyoruz. İçeriye girdiğimiz anda biraz eski olmasına rağmen hoş bir mekanla karşılaşıyoruz. Eski bir yapı, zevkli bir dekorasyon ve lezzetli gürcü yemekleriyle güzel vakit geçiriyoruz. Akşam sokaklar canlı, her yerden yayılan farklı müziğin ritmine doğru ilerliyoruz. Şehir akşam olunca bir canlanıyor inanamazsınız. Gündüz kıyıda köşede birkaç kişiyle sınırlı gençlik geceleyin sokaklarda eğleniyor. Her türlü zevke göre müzik dinleyip, içeceğini yudumlayacağınız hoş mekanlar da mevcut. Özellikle Kote Abkhazi Sokağı müziğin ve mekanların doğru adresi. Bir gecede iki mekan gezip, ilk gecemizi tamamlıyoruz. 9 March Park'ın içinde Old Bazaar' a gidiyoruz. Bizim bit pazarı gibi ne ararsan var. Hava bir açıp, bir kapanıyor, akşama doğru yağış artınca satıcılar da erken toplanmaya başlıyor. Hızlı bir şekilde dolaşıyoruz. İyi pazarlıkla iki tane analog fotoğraf makinesi sahibi olup, pazardan ayrılıyoruz. Yolumuzun üzerinde karşımıza çıkan sanat merkezine de şöyle bir uğruyoruz. Güler yüzlü ressam kapıda karşılıyor. Kendi eserlerini sergilediği küçük bölümde çeşitli açılardan fotoğraf önerileriyle anılarımızı kalıcı kılıp, tebessümle çıkıyoruz. Tamamen tesadüfi girdiğimiz dükkan Gabriadze Theatre binasının hemen yanında yer alıyor. Biz tiyatro binasını görmek için buralara uzandığımızda karşımıza çıkışıyla güzel bir sürprizde yapmış oluyor. Vekua Sokağına dizili çiçeklerin kokusu ve gün boyu satmayı düşleyerek birer yorgun bedene dönüşen çiçekçilerin birbiriyle hararetli sohbetlerine kısa süreli tanıklığın ardından otelimize doğru yol alıyoruz. Şehrin sembolü olan Metekhi Köprüsü'nün hemen yanında yükselen Metekhi Kilisesi'ne de uğruyoruz. Metekhi, kelimesinin anlamı saray çevresi demekmiş. Kilise ve çevresinde yer alan bölgenin tarihi MS. 5 yüzyıla kadar uzanıyor. Kiliseye şehrin neresinden bakarsanız bakın heybetiyle yükseliyor. Yapılışı oldukça yeni olan ve bütün kiliseleri heybetiyle gölgede bırakan Holy Trinity Cathedral'ini Pazar günü gezme fırsatını yakalıyoruz. İçerisi oldukça kalabalık ve Pazar ayini var. Yapı gezdiğimiz yerlerin tam zıt istikametinde bu nedenle Pazar günü kahvaltıdan sonra ilk işimiz buraya gelmek oluyor. Otelimize de oldukça yakın. İki günle sınırladığımız gezimizde birçok yeri gezdiğimiz gibi gidemediğimiz yerler de oluyor. ''Bir sonra ki gelişimize'' diyerek kendimizi de teselli ediyoruz. Şehre dair deneyimlerimiz bu kadarla sınırlı değil tabi. Yemek yediğimiz hoş mekanlar, müzikli ortamlar, gezimizden geriye kalanlara da buradan ulaşabilirsiniz.


Terastan çıktığımızda, mimarisiyle büyüleyecek su kemeriyle karşılaşıyoruz. Karşıdan bol bol fotoğrafını çekip ara sırada bakışıyoruz. Aşağıya doğru saymadan, bir çok merdiveni birer birer adımlıyoruz. Sağa sola kıvrılarak, yanımızda akan suya selam çakarak, iniyoruz. Ve nihayet kanyonun içine varıyoruz. Şans eseri kafamızı yukarı kaldırdığımızda Krsital Terasın yüksekliğini görünce bir de ürkme bakışı atıyoruz. Bayağı yüksekteymiş! Önümüzde uzanan patikada ilerlemeye başlıyoruz. Kuş seslerini dinliyor, baharın müjdeleyicisi, gülümseyen çiçekleri seviyoruz. İleride bir çiftlik karşımıza çıkıyor. Girişteki tabela da "Eyitimli atlar" yazısı oldukça hoşumuza gidiyor. Eyitimli atlar, eşekler derken patikadaki yola devam ediyoruz. Bu sefer su, solumuz da coşkuyla akarak eşlik ediyor. Az gidiyor, uz gidiyoruz ve eski bir köprüye varıyoruz. Bir de sarmaşıktan gerdanlık takmış ya, güzelliğine diyecek söz bırakmamış köprünün, sağına, soluna, altına her yerine sokulup çekip, çekip duruyoruz. Yetmiyor grupça dizilip bir de "Gezginler" pozu veriyoruz. Yaklaşık 3 kilometrelik yolculuğumuzu tamamlıyoruz. Gezimanya ve Safranbolu Belediyesi işbirliği ile yapılan "Blogger Safranbolu Gezisi" birinci bölümünü burada tamamlıyoruz. Biz gidiyoruz başka rotaya, darısı sizin başınıza....


diye devam eden cümlelerle Karadeniz'e uzanıyoruz. Yapacağımız turumuzun adını da ''Yeşil Karadeniz'' koyuyoruz. Yeşil Karadeniz'de ilk durağımızda Trabzon oluyor. Muhteşem manzarası, köklü tarihi, kendine has kültürüyle güzel şehir Trabzon. Doğu Karadeniz'de tam buradan başlıyor. Burada gezilecek, görülecek o kadar çok yer var ki, listenin hepsine zamanımız yetmese de bize göre çoğu yeri gezip, gördük diyebiliriz. Trabzon, tarih boyunca birçok uygarlığa ev sahipliği yapmış. Karadeniz ile Zigana Dağları arasında uzanan bu güzel şehir tarihi manastırları, konakları, camileri ve müzeleri ile tam bir kültür mozaiği. Bizde gezimize önce tarihi yerlerden başlıyoruz. - Ayasofya Müzesi Şehrin merkezinde yer alan yapı, İstanbul Ayasofyası, İznik Ayasofyası'ndan sonra Türkiye'deki 3. Ayasofya sayılıyor. 1250-1260 yılları arasında, Trabzon İmparatorluğu'nun Komnenos Ailesinden Kral I. Manuel tarafından kilise olarak yaptırılan yapı, daha sonraki yıllarda hastane ve cami olarak kullanılmış. Günümüzde restorasyon çalışmaları sonucunda müze olarak hizmet veriyor. - Meşhur Telkari, Hasır, Kazaziye Takıları Trabzon'da kuyumculuk oldukça gelişmiş bir sanat. Yüzükten kolyeye, bilezikten, küpeye zengin çeşitleri ve değişik teknikleriyle altun gümüş işçiliği oldukça ön planda. Sayısız ürünün altın ve gümüşle işlendiği telkari, hasır ve kazaziye el sanatlarıyla oldukça adını duyurmuş. Bizim ilgimizi özellikle kazaziye çekiyor. Hemen Ayasofya Müze'sinin yanında yer alan birkaç mağazadan birine giriyoruz. Kazaziye tekniğiyle yapılmış birbirinden zengin takılardan hangisini alacağımıza önce şaşırıp sonra karar veriyoruz. Birkaç kolye küpe takımıyla yolumuza devam ediyoruz. Bu arada Trabzon hasırı da oldukça meşhur. Hanımların bileklerinde oldukça fazla göreceksiniz. - Atatürk Köşkü Köşk Trabzon'a hakim Soğuksu sırtlarında, çam ormanları içinde yer alıyor. Kostantin Kabayanidis tarafından 1890 yılında yazlık olarak yaptırılmış. Avrupa ve Batı Rönesans mimarisinin etkilerini taşıyan köşkün dış cephesi taş ile kaplanırken, iç cephesinde Bağdadi tekniği kullanılmış. Yerler de fayanslarla döşenmiş. Atatürk, 15-17 Eylül 1924 tarihlerinde Trabzon'a geldiğinde burada kalmış ve burayı çok sevmiş. Hatta etrafındaki ağaçlarda daha sonra Atatürk'ün isteği üzerine dikilmiş. Şimdi Müze olarak düzenlenen bu köşk, şehre hakim bir noktada, yeşillikler içinde yer alıyor. Köşk haftanın her günü gezilebiliyor. - Sümela Manastırı Sümela ya da Meryem Ana olarak bilinen manastır Trabzon'un Maçka İlçesinin Altındere Köyü'nde, vadiye hakim olan Karadağ'ın eteklerinde sarp bir kayalık üzerinde, insanı şaşkına düşüren bir mimarisiyle dimdik ayakta duruyor. "Bu kadar yükseğe nasıl yapmışlar? " sorusuna bir türlü cevap bulamasak da uzaktan da olsa hoş görünen manastıra, ya yüzlerce basamağı katederek ya da beş dakikada bir kalkan minibüslerle ulaşabiliyorsunuz. Vadiden yaklaşık 300 metre yükseklikte yer alan yapı, konumu itibariyle o dönemdeki manastırların ormanlarda, mağara ve su kenarlarına kurulma geleneğini sürdürmüş. Meryem Ana adına kurulan manastırın "Sümela" adını "siyah" anlamına gelen "melas" sözcüğünden aldığı söyleniyor. Bu ismin manastırın kurulduğu koyu renkli Karadağlar' dan geldiği düşünülüyor. Manastırda uzun süreden beri devam eden restorasyon çalışmalarından dolayı içeriye giremesek de uzaktan bakmakla yetiniyoruz. Etrafı ağaçlarla çevrili çok güzel bir manzaraya sahip. İçeriye giremedim diye üzülürken etrafının güzelliğinden bir nebze olsa da rahatlıyor, keyifle yolculuğa devam ediyoruz. - Uzungöl Üzerine çok şey söylense de farklı açılardan baktığımızda, evet biz burayı çok sevdik. Ah, o etrafındaki gelişi güzel yapılaşmalarda olmasa çok güzel olacakmış!.. Uzungöl, heyelan sonucu dere yatağının kapanmasından oluşmuş. Sık ormanları ve doğal güzelliğiyle turistler açısından oldukça çekici bir yer. Bizim gibi doğa severler için burada yürüyüş yapmak, bisiklete binmek, kıyısında yer alan kafeler de aylaklık yapmak bile oldukça keyifli. - Yaylalar Tarihiyle olduğu kadar doğasıyla da ünlü bir şehir olan Trabzon, birbirinden güzel yaylalarıyla bizim aklımızı başımızdan alıyor. Özellikle Lapazan, Garester, Haldizen, Şerah Köyü, Şekersu Yaylası bunlardan bir kaçı olsa da biz gezimizde Garester'e çıkabildik. Diğerlerini de bir sonraki gelişimize sakladık. - Hamsiköy'de Sütlaç Trabzon'un Maçka ilçesinde yer alan Hamsiköy ismini sütlaçlarıyla duyurmuş. ''Nedir bu sütlacın özelliği?'' diyerek çıktık yola ve nefis bir tatla karşılaşmış olduk. Tek kelimeyle nefis!! Burada sütlaç yiyebileceğiniz pek çok yer var ama özellikle Osman Usta'nın yerini şidetle tavsiye ediyoruz. Sütlacın bu kadar lezzetli olmasının sırrı; bu yörede otlayan ineklerin sütünün bol yağlı olması ve çok uzun süre pişirilmesinde saklıymış. Üzerine bolca fındıkla lezzet cennetine düşmüş oluyoruz. Burada ayrıca yemek olarak kurufasulyeyi de denemenizi öneriyoruz. - Zigana Geçidi Geçit, 2 kilometreye yaklaşan uzunluğu ile içinden geçerken bitmek bilmeyen bir tünelmiş gibi geliyor insana. Zigana Geçidi yapılmadan önce dağın üzerinden dolaşarak gidiliyormiş. Trabzon ve Gümüşhane'yi birbirine bağlayan yolun o dönemlerinde geçişler bayağı tehlikeli olduğundan dağın altından tünel yapılmasına karar verilmiş. Yurdumuzdaki en enteresan geçit olma özelliğini koruyan Zigana, bir tarafında kar yağarken diğer tarafında güneşli bir havayla karşılaya biliyor bizleri. Akçaabat köftesi adını, Trabzon'un Akçaabat ilçesinden, tadını da kıyma ve Trabzon ekmeğinden alan nefis bir yemek. Trabzon gezimizin finalini de Nihat Usta'nın yerinde Akçaabat Köftesi ve yanında Laz böreğiyle tamamlıyoruz. Buraya kadar gelmişken bu lezzetlerden tatmadan dönmek olmazdı.


Yol boyunca Johnny Cash'den ''I walk the line''nı mırıldanırken, sabaha karşı Trakai, Galve Gölü'ne varıyorum. Geceden Varşova'dan başlayan yolculuğum ancak sabaha karşı bitiyor. Üzerimde yol yorgunluğu, karnımın açlığı birbirine karışıyor. Aracın bagajından kamp sandalyemi, bir de hazırladığım sandviçi kapıp gölün kıyısında güne keyifli başlayacak bir köşe arıyorum. Arayışım çok uzun sürmüyor hemen bir yer bulup yerleşiyorum. Sabah kıyıda sandalyeme demir atınca, yakındaki kafeden aldığım çayla bir güzel keyif yapıyorum. Göl kenarında gezinenler, buz gibi suda yüzenler, tekneyle açılanlar, kanoyla dolaşanlar birer birer önümden geçiyor. Yerimden bir milim bile kıpırdamadan bu güzelliği yaşıyorum. Ne güzel bir yer, bak bak doyulmuyor. Gün öğleye evrilirken, etrafımda yavaş yavaş kalabalıklaşıyor. Akın akın insanlar gelmeye başlıyor. Ağırlıklı olarak kaleye doğru hücum var. Keyif köşemi toplayıp, araca bırakıyorum. Kaleye doğru ilerleyerek, kalabalığın arasına karışıyorum. Kale, gölün ortasında bir adacığa kurulmuş. Kaleye gitmek için ahşap köprüden geçmek gerekiyor. Stratejik olarak çok iyi konumda olan Trakai Kalesi, 1410 yılındaki Polonya ve Litvana krallıkları arasında gerçekleşen Grunwald Savaşı'ndan sonra stratejik önemini kaybetmiş. Sonraki yıllarda da yakılıp yıkılan kale, 20. yüzyılın ortalarına doğru yeniden inşa edilmiş ve turizme açılmış. Bugün gezdiğim kale sonradan orijinal haline uygun olarak yapılmaya çalışılmış. Trakai'den kaleye girebilmek için Galve Gölü üzerinde inşa edilen 100 metre uzunluğundaki ahşap köprüden geçmek gerekiyor. Gölün ortasında yükselen kalenin her açıdan verdiği fotoğraflar oldukça etkileyici. Girmeden önce her açıdan bolca fotoğraf çekmeyi ihmal etmiyorum. Kalenin kapısından girince hemen solda yer alan gişeden biletimi alarak kaleye giriş yapıyorum. 6 karşılığında giriş yaptığım kalenin kapısı büyük bir avluya açılıyor. Avluda orta çağdan kalma çeşitli işkence aletleri sergileniyor. Kalenin her odası farklı şekillerde değerlendirilmiş. Konferans ve çeşitli sergi alanlarının bulunduğu kalenin bazı odaları ise çeşitli dönemlere ait eşyaların sergilendiği müze olarak kullanılıyor. Odalarda çoğunlukla 1900'lü yıllardan sonra yapılan kazı çalışmalarında çıkarılan eserler yer alıyor. Galve Gölü ve etrafındaki yerleşim yeri Trakai, bölgenin Tarihi Ulusal Parkı'nı oluşturuyor. Litvanya doğal güzellikler bakımından oldukça zengin bir ülke ve Trakai'daki Milli Parkı aslında Litvanya'nın en minik milli parkıymış. Görülmeye değer olan bu doğal park, 1991'den bu yana UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alıyormuş. Trakai, toplamda 21 adadan oluşan bir yerleşim yeri. Buraya 14. yy'dan sonra insanlar yerleşmeye başlamış. Farklı zamanlarda çeşitli Litvanya Voyvodaları'nın egemenliğinde ülke başkenti bile olmuş. Litvanya'nın en popüler turistik yerlerinden biri burası, başkent Vilnius'a 28 km uzaklıkta. En çok ilgiyi de Galve Gölü'nün ortasında yer alan Trakai Kalesi görüyor. Kalenin popülerliğinin yanında bölgeyi asıl önemli kılan 600 yıldan beri bölgede yaşayan Karay Türkleri. Musevi Türk topluluğu olan Karaylar, Hazar Türklerinden oldukları söyleniyor. 14. yüzyıldan beri de Litvanya'da yaşıyorlar. En güzel özellikleri, 600 yıldır geleneklerini kuşaktan kuşağa aktarmayı başarmış olmaları. Litvanya dışında Beyaz Rusya, Kırım, Batı Ukrayna, Polonya ve Rusya'da da yaşayanlar varmış. Karay Türkleri savaşçı bir kavimmiş, 14. yüzyılda Litvanya Prensi Rens Vitold tarafından Trakai bölgesi, Galve Gölü'nde bulunan kaleyi korumak için yerleştirilmiş. Burada en dikkat çeken nokta, Karaylar'dan sonra kaleyi kuşatmaya çalışanlar başarılı olamamışlar. Gölün kıyısında renkli iki katlı evler de oldukça güzel. Tipik Trakai mimarisinin sıra sıra dizildiği Karaimu bölgesi ile göl kenarındaki kafelerin, hediyelik eşya tezgahlarının bulunduğu taraflar dışına taşarsanız pek de küçük bir yer olmadığını hemen anlarsınız. Buraya kadar gelmişken doğal güzelliği ve mimarisiyle başınız dönse de, yöreye ait Kıbın denilen böreğini yemeden dönmeyin!


Etrafımızı saran betonlaşmanın daralttığı hayatlarımızda bir de trafik yoğunluğu çekerken ' Ah bir hafta sonu gelse ' diye inlemiyor muyuz, işte bize ilaç gibi gelecek cennet köşe: İğneada. Trakya'nın Karadeniz'e açılan penceresi, bir yeryüzü cenneti. Peki, nerede bu İğneada? Belde Kırklareli'ne bağlı ve İstanbul'a 250, Edirne'ye 165, Kırklareli'ne de 100 kilometre uzaklıkta yer alıyor. Nerede olursanız olun hiç düşünmeyin, cuma günü işten çıkıp üzerinizdeki giysilerden sıyrılıp, rahat, korunaklı kıyafet tercihinizle, burnunuzu doğru İğneada'ya çevirin. Uzun kumsalıyla yazları tam bir tatil beldesiyken, havalar biraz soğumaya yüz tutunca doğa tutkunlarının, haftanın yorgunluğu ve yoğunluğundan sıyrılmak isteyenlerin mekanı oluyor. Coğrafi yalıtılmışlığı, bozulmayan doğasıyla Avrupa'nın en büyük su basar ormanlarına da ev sahipliği yapan İğneada, Aynı zamanda farklı bir ekosisteme sahip olmasıyla da kuş göç yolunda yer alıyor. Mert, Saka, Erikli Gölleri'nin önündeki alüvyon kumullar nedeniyle, kışın karların erimesiyle şişen derelerin geri tepmesi sonucu oluşan su basar ormanları, maviden yeşile renk cümbüşüne bürünürken, göç zamanı yüzlerce kuş türünü bu eşsiz coğrafyada gözlemleyebilirsiniz. Siz doğayı keşfetmeyi ve onunla bütünleşmeyi tercih edenlerdenseniz; yaklaşık bir gününüzü ayırın; geceden başlayan yolculukla sabahın ilk ışıltısında İğneada'ya varın, taze simit ve çayla güne başlayın, sonrasında adım adım ormanın içinde kaybolun. Genelde profesyonel rehber eşliğinde yapılan trekking turlarında ormanın girişine kadar araçla gidiyorsunuz. Sonrasında keşif başlıyor. Giysilerinizin ise bu uzun ve yorucu yürüyüşe uygun olması çok önemli; örneğin ormana girebilmek için geçmeniz gereken buz gibi bir dere var, hem de yalın ayak bu suya girmeniz gerekiyor. Burası trekking başlangıç noktası. Bundan sonra sizi uzun ve bir o kadar keyifli yolculuk bekliyor. Ara sıra verilen molalarla yürüyüşünüz de, yeşilin bin bir tonuyla kısa süreli flörtünüz denize ulaştığınız anda bitiyor. Hele mevsimlerden sonbaharsa o renk cümbüşünü görmelisiniz! Kuş sesleri, yabani hayvanların izleri, insan sesleri, yemek molaları derken bir de baktınız ki deniz göründü. Yaklaşık on dört kilometrelik ilk bölümü tamamlıyorsunuz. Asıl macera ise bundan sonra başlıyor.


Halk arasında '' Sonbahar Panayırı'' veya ''Pomak Bayramı '' olarak adlandırılıyor, Pavli Panayırı. Bir asırdan fazladır devam eden bu etkinliğin başlama yılı 1910! Biz de yıllardır devam eden bu geleneğin 109 uncusuna yetişebildik. Pehlivanköy diğer adıyla "Pavli Panayırı'' sadece gelenekleri yaşatan bir organizasyon değil, portre fotoğrafları için de açık hava stüdyosu gibi. Bu nedenle panayıra, Türkiye'nin dört bir yanından fotoğrafçılar da akın ediyor. Her yıl Eylül ayının 2. Haftası Perşembeden başlayıp, 4 güne yayılarak Pazar günü sona eriyor. Pavli Panayırı, Pehlivanköy'den geçen demiryolunun diğer tarafında kalan boş arazide kuruluyor. Panayırın tam ortasında büyük bir lunapark, etrafında ise köylerden traktör kasalarıyla gelenlere park alanı, meyhaneler, yemek yenilen mekanlar, giyim pazarı, çeşitli oyunların ve eğlencelerin düzenlendiği etkinlik yerleri yer alıyor. Panayıra Pomaklar, göçmenler ve Romanlar ağırlıklı olarak katılırken, Trakya'nın farklı bölgelerinden gelen birçok insanla burası cümbüşe dönüşüyor. Romanlar ağırlıklı olarak lunapark ve eğlence kısacası şamata kısmıyla ilgilenirken, Pomaklar da birbirinden lezzetli yemeklerini sunuyorlar. Buraya gelmek için İstanbul- Edirne yolundan Babaeski'ye kadar ilerliyorsunuz. Babaeski'yi geçince Pehlivanköy yol ayrımından panayıra ulaşıyorsunuz. İster özel aracınızla isterseniz grupla gelebilirsiniz. Biz Gebze Fotoğraf Atölyesi grubuna sızdık. Bayağı rahat ve keyifli bir yolculuk yaptık. Fotoğrafçı değilim ama gönüllüsüyüm, gelirken yol boyunca fotoğraf üzerine yapılan muhabbetin içinde yer alınca iner inmez de uygulamaya başladık. Ayağınızın tozuyla ilk adımınızı yüz yıllık istasyona atıyorsunuz. Burası resmen açık hava stüdyosu. Muhteşem kareler yakalarken trenin altında kalmamaya özen göstermelisiniz. Çünkü istasyon hala aktif, panayır da hemen istasyonun yanında kuruluyor. Girdiğiniz anda curcunanın içine düşmüş oluyorsunuz. Gözümüzü ilk pazarında açıyoruz. Kumaşçılar, kıyafet satanlar, deneyenler, dolaşanlar, anı yakalamaya çalışanlarla dolu. Adım adım ilerliyoruz. Çarçaput bölümünü geçince lezzet köşesi başlıyor. En meşhur yemek de kuzu çevirme. Buraya kadar gelip, yemeden dönmüyoruz. Hemen bir masaya yerleşip kendimize ziyafet çekiyoruz. Kuzunun yanında turşu, acıbiber biraz da salatayla doyuyoruz. Yol boyunca etrafa yayılan kokulara doğru sürükleniyoruz. Buradan bir iki beden büyümeden çıkmak mümkün değil. Ardından sebze meyve bölümü başlıyor. Burayı hızla geçiyoruz. Fiyatlara göz ucuyla bir bakıyor ve oldukça ucuz buluyoruz. Pazarın bitiminde yerlere gelişi güzel serili Romanların ikinci el pazarı başlıyor. Çoluk çocuk adete her yeri sarmışlar. Asıl curcuna lunapark da! Bütün kalabalık burada. En çok fotoğrafçıların konuşlandığı yer de burası. Her an değişik kareler yakalamak için pusuda bekleyen, anı yakalayan, yakalamaya çalışan, eğlenen, eğlenenleri seyreden, gelenlerden günün ilk siftahlarını yapmaya çalışan Romanlardan, kolundan tutup zorla oyun oynatmaya çalışan ne ararsan lunaparkta. En güzel günbatımı fotoğrafları da buradan çıkıyor. Ama havanın azizliğine uğruyoruz. Yakalayabildiğimiz kadarıyla yetinip yağan yağmurla ıslak ıslak evimize doğru ilerliyoruz. Her zaman yağmur yağacak değil ya, seneye mis gibi Eylül havasında yine burada olacağız.