Sabahın mahmurluğuyla iki gün bizi ağırlayan İnek Obası Kamping'e veda ederek, eskiden Tahtaköy şimdilerde Çamlıbel olarak bilinen Köye geliyoruz. Gelmemizin asıl nedeni Tuncer Kurtiz'i ziyaret etmek. O, çoktan başka diyarlara göçüp gitse de, köyün girişindeki mezarına uğramadan onun izini sürmeden buralardan geçip gitmek istemedik. Aklımızda nedense son oynadığı meşhur dizideki rolü ''Ramiz Dayı'' olarak kalsa da o, buraların da dayısıymış meğer. Uzun yıllar Kazdağları'nın eteklerinde Çamlıbel Köyünde ailesiyle işlettiği otelinde gelen giden misafirleriyle ne çok anı bırakarak bu dünyadan ayrıldı. Ramiz Dayıya sabah selamını vererek hemen köyün yakınında yer alan bir başka köye yönümüzü çeviriyoruz. Edremit'in Tahtakuşlar Köyü'ne uğruyoruz. Köyün girişinde yer alan, Türkiye'nin ilk köy müzesi ve özel etnografya müzesi olan Tahtakuşlar Etnografya Müzesi, 1992 yılında açılmış. Alibey Kudar isminde bir ilkokul öğretmeni tarafından kurulan müzede Orta Asya'dan Türkiye'ye göç eden Konar-Göçer Türk boylarına ait giyim eşyaları, aletleri, halıları ve çadırları sergileniyor. Müzeden sonra yol bizi Adatepe'ye sürüklüyor. Dar virajlı yollarda ilerliyoruz. Adatepe'ye gelmeden birkaç km önce Zeus Altarı karşılıyor. Homeros'un İlyada Destanı'nda Tanrıların İda Dağında yaşadıklarından ve Troia Savaşını buradan izleyip yönettiklerinden söz edilir. Zeus'un da burada yaşadığı ve savaşı izleyip yönettiği yine bu destanda İlyada'da yer alır. Bölgede yapılan araştırmalarda denize ve körfeze hakim olan bu tepede inşa edilen mekanın baş tanrı Zeus'a ait olduğu düşünülüyor. Yoldan ayrılarak bir süre toprak yolda ilerliyoruz. Etrafımızı saran ağaçların arasında bir süre yürüdükten sonra Edremit Körfezi'ne hakim olan yere Zeus Altarı'na geliyoruz. Zeus Altarı'ndan sonra Kazdağları'nın en meşhur köyü Adatepe'ye geliyoruz. ''Şehrin gürültüsü ve stresinden uzaklaşıp, doğa ve tarihle iç içe sakin, sıcak ve dostça bir ortam arıyorsanız Adatepe'ye gelin.'' diyen çok olmuştur. Geneli de kalabalık şehirlerden kaçan en çokta İstanbul'dan kaçıp buraya yerleşen, kendince bir şeyler yaparak hayatına devam edenlerin yerine çoktan dönüşmüş bile. Doğal ve tarihi sit alanı olarak koruma altına alınan Adatepe'nin, oksijen oranının yüksekliğiyle bilinen Kazdağları'nın en batı ucunda ve Ege denizine tepeden bakan bir konumda, zeytin ve çam ağaçlarıyla çevrili şirin bir köy olduğunu söylemeden geçmeyeyim. Köyün taşlı sokakları, mimarik açıdan bizleri büyüleyen yapılarından etkilenmemek mümkün değil. Bir gün burada uyanmak dileğiyle komşu köye Yeşilyurt'a ilerliyoruz. Aracımızı köyün meydanına park ediyoruz. Köyün taşlı yollarında ilerlerken gözümüze her çeşit dondurma ilişiyor. ''Kekikten dondurma mı olur, yok artık!'' desek de yemeden de geçmiyoruz. Köy bizi oldukça büyülüyor. Sevimli ve bir o kadar da samimi. Adatepe'de güzel olmasına güzel de burası daha samimi geldi. Gece burada kalmaya karar veriyoruz. Sardunya Oteli seçiyoruz. Şirin bir yer... Köyü çok anlatmayacağım ancak daha önce yazdığım yazımı buradan okumadan geçmeyin! Ayvalık'a doğru giderken yolumuzun üzerinde yer alan Zeytinyağı Müzesi'ne de uğruyoruz. 40 yıldır zeytinyağı işiyle uğraşan Ertür ailesinin 7 yıllık bir çalışma sonucunda ortaya çıkardığı koleksiyonun yer aldığı "Tarihi Zeytinyağı Aletleri Müzesi"ni geziyoruz. En eski zeytin sıkma tekniğinin ahşap kaldıracından, ahşap mengenelerine, sulu baskılı günlerin ünlü madeni mengenelerine kadar tüm sistemleri müzede görebiliyoruz. Sergide yer alan ve milattan öncesinden başlayarak, buharın icat edildiği yıllara kadar kullanılan aletler, sadece Ege Bölgesi'nden toplanmış. Eski dönemlerin kol gücüyle çalışan "çıkrıklı" mengenesinin kolan ipi ve koca odun direğinden oluşan "bucurgat" ve ahşap sonsuz vidalı ilkel zeytin sıkma mengenesinin altına yerleştirilen "mendil taşı" müzenin önemli parçaları arasında yer alıyor. Merhaba, aydınlatıcı yol gösterici yazılarınız ve güzel anlatımınız için çok tesekkurler.


"İnsan ölüp gider, toprak olur eti kemiği, Kahire Havalanı'na iner inmez bizi rehberimiz Doha karşılıyor. Şehir oldukça büyük ve ortadan geçen Nil'le ikiye ayrılıyor. Bir tarafa Kahire, diğerine Gizza deniliyor. Kahire; gücün ihtişamın, modernliğin simgesi olurken, Gizza ; tarihin, geçmişin, eski Mısır'ın simgesi. Gökdelenlerin arasında süzülüp, geniş caddelerde ilerleyerek ilk soluğu Kahire Müzesi'nde alıyoruz. Müze büyük, ancak eserlerin çoğu British Museum'da olmasına rağmen yeterince "Eski Mısır'ın izleri''ni taşıyor. Yalnız fotoğraf çekmek yasak! Belgelememek üzücü, gezmek ise güzel. Müzede en ilgi çekici bölüm "Mumyalar"ın olduğu oda. Bir anda mumyaların dirilişini düşledim tıpkı filmlerdeki gibi hepsi sadece düşten ibaret iyi ki gerçeğe dönüşmedi. Neyse mumyalara dönersek günümüze kadar vücut ayrıntıları belirgin şekilde korunarak gelmiş. Müze oldukça büyük ve üç kattan oluşuyor. Kahire'ye gelince liste başına yazılmalı ve görmeden asla dönülmemeli!!! Müzeden çıkınca konaklayacağımız otele doğru gidiyoruz. Otelde dinlenme sonrası Kahire'nin kapalı çarşısı sayılan ünlü El Halil çarşısına geliyoruz. Biraz şehrin hikayesi, biraz alış verişle günü tamamlıyoruz. İkinci güne daha dinlenmiş olarak başlıyoruz. Yeni rotamız Giza Piramitleri. Yapımı üzerine çok varsayım olan piramitlere yaklaştıkça '' Piramitleri nasıl yapmışlar? '' sorusu bir anda aklıma düşüyor. Uzaylılardan tutun, nicelerine her şey söylense de gerçek hikaye hala gizemini koruyor. Bir gerçek var ki o da önümüzde yükselen PİRAMİTLER. Biraz rehberden ve biraz okuduklarımız ışığında; Piramitler'in insan yapımı olduğunu ve yapımında binlerce işçinin çalıştığını artık biliyoruz. O dönemlerde Antik Mısır'ı sülaleler yönetiyor. Her gelen sülale kendi piramidinin, yerini belirleyerek yaptırıyormuş. Piramitler aslında Firavunlar'ın mezarları. Eski Mısır'da ikinci yaşam inancı çok yaygın, eskiden gelen bir gelenek. Firavunlar rahat yaşasın, aynı saltanatı devam ettirsin diye piramitlere hizmetkarları ve değerli eşyaları da gömülüyormuş. Piramit ne kadar yüksek ve gösterişli olursa Firavun'un da aynı güce sahip olduğu inancı sürüyor. Giza'da öne çıkan üç piramit dikkatimizi çekiyor. Bu üç piramitten sadece Keops Dünya'nın yedi harikasından biri ve aynı zamanda yedi harika onur ödülü de bulunuyor. Yedi harikanın hala yaşayan tek kanıtı; öylesine ki, tarihçilerin veya ozanların onu harika olarak tanımlamasına hiç ihtiyacı yok. Görüntüsü, ölçüleri ve şekliyle inanılmaz güzellikte, görkemli dev bir yapıt. Büyük Piramit ya da Khufu-Keops Pramidi hala zamana karşı dimdik duruyor ve yok olmamak için direniyor. Yeri; Giza'da antik Memphis kentinde, bugünkü Mısır'ın başkenti Kahire'nin de bir parçası. Giza Piramitleri'nin bir tanesinin içine girme şansımız oldu. Öyle merak ettiğimiz gibi değilmiş. Nemli karanlık ve daracık koridordan ilerledikten sonra karşımıza boş bir oda çıkıyor, başkada bir şey göremeden, geldiğimiz gibi geri çıkıyoruz. Girince içeride çok şey görmeyi düşlemeyin, hayal kırıklığı yaşarsınız. PİRAMİTLER'den sonra tozlu yollarda ilerleyerek Sakkara'ya geliyoruz. Arada küçük yerleşim yerleri, sokakta çocuk cıvıltıları bilindik günlük köy yaşamından sıyrılarak Sakkara Piramitleri'ne ulaşıyoruz. Tarihte ilk defa olmak üzere parlak bir kraliyet anıtı anlayışı ve bunun hayata geçirilmesi üzerine Sakkara'da piramitler yapılmaya başlıyor. Sakkara Piramit'i, Kahire'nin 24 kilometre güneybatısında yer alıyor. Mısır'ın en eski başkenti Memphis'te yaşayanların defnedildiği bölge olarak da biliniyor. MÖ 2500'de yaptırıldığı düşünülen bu piramit dünya üzerinde taştan yapılan ilk büyük anıt tasarımı olarak da kabul ediliyor. Basamaklı piramit olarak da bilinen bu yapı ünlü mimar İmhotep tarafından Kral Djoser adına yaptırılmış. Boyu 63,17 metredir. Kral Neterihet'in basamaklı piramidi. Bugünlük Piramit turunu tamamladıktan sonra gece "Nil turu"na hazırlanıyoruz. Nil kenarında bulunan gemide akşamımızı geçiriyoruz. Gemide Mısır'a özgü eğlencelerin, dans ve şovların yer aldığı gece gösterisin de birbirinden değişik Mısır mutfağına has yemekler de lezzetiyle eşlik ediyor. Geceye yöresel sanatçılar, Zenne ve Mısırlı dansöz renk katıyor. Zenne 'nin gösterisi ve birbirinden lezzetli yemekler müthiş. Eğlence, yemek, gece derken bir anda üçüncü güne başlıyoruz. Bugün rotamız "Antik Mısır Adası". Adaya motorla gidiliyor. Bizi orada başka bir rehber karşılıyor. Eski Mısır'ın bir dramatize edilmiş versiyonu aynı zamanda. Katılımcılarda "Antik Mısır'da" dolaşma hissiyatı gelişiyor. Her şey o döneme uygun hazırlanmış. Geçirilen yarım günün ardından Nil'de öğle yemeği molası veriyoruz. Yemek sonrası Kahire mezarlığına doğru yol alıyoruz. Buranın mezarları oldukça ilginç tıpkı ev gibi. Bir dönem eski Mısırlı soylu ailelerin ebedi istihakı olmasına rağmen Nasır döneminde, sanırım 70 lerde fakir halkın barınması için izin çıkıyor. Yarım inşaat alanı şeklinde bir görünüme sahip mezar evler farklı bir yaşam alanı oluşturuyor. Günün diğer programını gerçekleştirmek için Kahire'nin en büyük camisine doğru ilerliyoruz. El-Ezher Camisi, Fatımi Kahire'sindeki ilk cami ve ilk dini bilimler okulu. Fatımi halife el-Muiz tarafından yaptırılmış. İbadete 972'de açılan cami, 989 yılında okul statüsü kazanmış ve Fatımiler'in içinde bulunduğu İsmaili Şii ilahiyatına göre eğitim vermeye başlamış. Caminin yanına, öğrencilerin kalacağı bir de bina yapılmış. Osmanlılar'ın hakimiyetinden sonra Memluk Medreseleri'nin düşüşe geçmesinin ardından, El-Ezher, Müslüman dünyasının en önemli merkezlerinden biri haline gelmiş. El-Ezher Camisi, pek çok genişletme ve restorasyon çalışması geçirmiş. Bugün bu aşamaların neredeyse tümü görülebiliyor. Orijinal cami şimdikinden çok daha küçük. Yapıldığında avlunun üç tarafında, Korint sütun başlıklı İslam öncesi kolonlarla taşınılan revaklar yer alıyorken, 1130'larda dördüncü yönde bir de kubbe eklenmiş. İbadet alanı ile kıble duvarının iki köşesinde yer alan orijinal kubbeler ise bugün yok. Akşam Mısırlı bir aileye misafir oluyoruz. Kahire sokaklarında at turu, nargile sefası yapıyoruz. Kısa süreli kaynaşma sonrası ertesi gün yapacağımız Sharm el Sheikh turu için hazırlık yapıyoruz. Bir macera biterken yenisi başlayacak. Kahire'ye veda ederek, Mısır turumuzun ikinci durağı Sharm el Sheikh'e doğru yol alıyoruz.


Gökçeada'ya ilk gelişim. Yolculuğumuzla beraber heyecanım da başlıyor. Her zamanki gibi yeni bir gezi, yeni bir heyecan ve yeni hayaller kurarken, varıyoruz adaya, hatta konaklayacağımız yere, yani Kaleköy'e. Eski taş evlerin olduğu şirin mi, şirin bir köy burası. Temiz hava, çoğunluğu pansiyon olarak işletilen iki katlı evlerden oluşan sıcak bir yerleşim... Kaldığımız pansiyonun sahibiyle uzun süre telefonla görüşme sonucunda, samimiyeti ilerletmiş ve biraz da şirinliğimden dolayı, beni kıramadığı için kendi odasını konaklamamız için hazırlıyor. Oda, evimiz gibi her türlü konfora sahip. Sabah başlayan yolculuğumuz ancak akşamüzeri sona eriyor. Herkes bizimle sözleşmiş gibi Gökçeada'ya geliyor. Uzun feribot kuyruğu, yorucu ve yeni biten yolculukla beraber "Güneşi batırmadan, günü de bitirmeyelim" diyerek yönümüzü kaleye çeviriyor; yavaş yavaş zirveye doğru tırmanıyoruz. Bir anda harabe diyebileceğimiz, korunaksız eski kale kalıntılarının tam orasına düşüyoruz. En tepede geçmişi asırlar öncesine uzanan, bir kale kalıntısı bulunuyor. İki koyun arasında yer alan Kale'nin olduğu tepeden, bir yanda Kaleköy Limanı, diğer yanda Yıldız Koyu rahatlıkla görülüyor. Helenistik dönemden önce yapılan kalenin sur duvarları Bizans döneminde onarılmış, yenilenip genişletildiği halde günümüze kadar maalesef ulaşamadığı gibi, yıkık bir durumda bize ev sahipliği yapıyor. Tepede oturup, Güneş'e bugünlük veda ederken en güzel gün batımını ve en güzel fotoğrafımı da burada çekiyorum. Yalnız değiliz, bizim gibi meraklılar da gün batımını seyretmeye gelmiş. Hava kararınca, aşağıda Kaleköy Limanı'nda, canlı bir insan seli meydanlara akıyor... Geceyle beraber, biz de kalabalığın içine karışıyoruz. Kafeler, çay bahçeleri tıklım tıklım dolu. Teknelerde ekmek arası balık kokuları, kıyıda balık lokantaları dolup taşmış. Kafa dinlemeye gelmek için bayram, özel günleri bir de hafta sonunu seçmemek gerekli. Kalabalıkla günü tamamlayarak ertesi güne hazırlanıyoruz. Sabah çınar ağacının altında, Mustafa'nın Kayfesi'nde kahvaltı yapıyoruz. Keyifli, dingin bir ortamda zamanın nasıl geçtiğini anlamadan günü yarıladığımızı fark edince biraz serinlemek için doğru plajlara koşuyoruz. Yakınımızda Yıldız Koyu var ama biz Karadeniz Koyu'nu tercih ediyoruz. Meşhur Karadeniz Koyu'na doğru ilerlerken yolumuzun üzerindeki köyleri de atlamadan, birer birer ziyaret ediyoruz. Zeytinli ve Tepeköy ilk karşımıza çıkanlar. İkisi de eski Rum köyleri... Sokaklarında huzurla dolaştığımız, çoğunluğunu Rumların oluşturduğu yerleşim yerlerinin arasında dolaşınca kısa süreli mola yerimiz ''Meşhur Madamın Yeri'' oluyor. Belki bir iki masanın sığabileceği samimi bir ortamda, kahvelerimizi içerken gelene geçene de bakmadan edemiyoruz. İçten samimi bir gülümsemeyle servis ettiği, Madam'ın dibek kahvesini yudumlarken, eski günlere dair tek iz, duvardaki fotoğraflar. Bu köyde sessizlik hakim! Aracımıza doğru giderken, eski taşlı yollarda, renk renk çiçeklerle sarılmış bahçelerin içindeki evlerde yaşayanlara öykünerek uzaklaşıyoruz. Sahile doğru ilerlerken ara sıra geçen arabalar burada yalnız olmadığımızı hissettiriyor. Kendimizle baş başa kaldığımız anları yollarda yakalıyoruz. Sessizlik, sahile kadar sürüyor. O da ne? Karadeniz Koyu'na yaklaşınca, bir anda kalabalıkla karşılaşıyoruz. Arabayı park edecek yer bulmak uzun bir zamanımızı alıyor. Buraya öğleden sonra gelmek daha mantıklı çünkü gün batımına doğru sakinleşiyor. Günü tamamlayanlar yavaş yavaş ayrılırken, geriye bıraktıkları izler, çöpten kaleye dönüşüyor. Maalesef üzülerek duyarsız gidişlerine tanık oluyoruz. Her günümüzü bir önceki günden farklı yaşayarak, Bademli Köyü'ne kısa bir yolculuk yapıyoruz. Yakınımızda olunca rahat, koşuşturmadan varıyoruz. İlk merakımızı bir zamanlar tıkır tıkır çalışan çamaşırhanesine doğru ilerleyerek gideriyoruz. Çamaşırhanenin yerinde yeller esiyor. Maalesef bir harabeye dönüşmüş. Etrafta eski, yıkık taştan evlerin yeniden dirilişini izleyip, aşağıya doğru süzülürken karşımıza çıkan bir tabelayı takip ederek, bir atölyeye varıyoruz. İstanbul'un kalabalığından kaçarak, sığınmış tasarımcı karı-kocanın yerine ulaşıyoruz. Bir zamanlar harabe olan ama şimdi huzuru bulduğumuz bu yapıda, tamamen kendi güçleriyle dönüştürdükleri evlerini, aynı zamanda atölye olarak kullanıyorlar. Köye yerleşim hikayelerini dinliyoruz. Köy ''Sit'' alanı ilan edilmiş. Gökçeada'ya yerleşirsem yaşayacağım yer şimdiden belli Bademli.


Uluabat Gölü'nde yedi adacıktan biri olan Gölyazı'ya bizde uğradık. Hafta sonu gezimizde Cumalıkızık'tan sonraki durağımız burasıydı. Aralık ayına 'merhaba ' dediğimiz şu günlerde sıcak havalardaki kalabalıktan eser yoktu. Köyün yerlisi bir de biz sokaklardaydık. Hava yazdan çalma olunca keyfimize diyecek yoktu. Gölyazı'nın girişinden bindiğimiz teknelerle adacığı önce sudan sonra köprünün başından başlayarak karadan da fethetmiş olduk. Gölyazı'ya yeni renk katan tekne turları köyün girişindeki park yerinin hemen yanından başlıyor. Beş kişilik gruplar halinde yapılan turda önce sazlıkların arasından sessizce süzüldükten sonra adacığın etrafını dolaşmayla son buluyor. Belki diğer adaları arada sırada balıkçılar ve macera tutkunları doğa severler uğrayıp ziyaret ediyordur. Biz tercihimizi Gölyazı'dan yana kullandık. Oldukça uygun fiyata yapılan turları sakın kaçırmayın! Adaların en büyüğü Halilbey ardından Manastır, Arifmolla, Kız, Keremitçi, Terzioğlu ve Bulut olarak sıralanıyor. Kısaca irili ufaklı yedi adalı bir göl Uluabat. Halkının çoğu balıkçılıkla geçinen Gölyazı'da eskiden Rumlar yaşarmış. Mübadele yıllarında tamamen adanın çehresi değişmiş. Geriye kalan anılar ve yaşam alanları. Bir de köyün girişinde yer alan ve restorasyonla yeniden hayat bulan kilisede geriye kalanlardan. Köyün yerlisinden öğrendiğimize göre senede bir defa ayin düzenleniyormuş. Zaten köyün sokaklarında dolaşırken önce meraklı bakışlarla yaklaşan tebessümlü yüzler, nereden gediğimize kadar uzayıp giden sohbetleriyle dostane ev sahipliği yapıyorlar. Gezerken önce sudan sonra da karadan keşfettiğimiz adacıkta, eskilerden kalan yapıların çoğu ayakta kalmayı başarırken, kalamayanların yerini yenileri çoktan almış bile. Araya sıkışmış kale burçları 'yıkılmadım ayaktayım ' tarzında zamana şimdilik direniyor. Hazır kale burçlarından bahsetmişken buranın tarihinin çok eskilere dayandığını biliyor muydunuz? Apolyont Gölü üzerinde bulunan ve arkaik dönemdeki adıyla "Apollonia ad Ryndacum" olan Gölyazı'da ilk yerleşimler antik çağlara kadar uzanıyor. Bir rivayete göre adaya, Bergama Kralı 2. Attalos'un karısı Kraliçe Apollonis'e ithafen bu ismi verdiği söyleniyor. Bir de köprünün başında tarihin vermiş olduğu yorgunlukla hafif yan yatmış 'Ağlayan Çınar' yükseliyor. Adını gövdesinden akan suyundan alan çınarın efsaneye göre hüzünlü bir aşk hikayesini içinde barındırıyor. Vakti zamanında burada yaşayan Rumlardan güzel Eleni ile Türk genci Mehmet'in ayrılığını anlatıyor gelene geçene... Çınarın, arkasından gözyaşı döktüğü aşıkların ayrılığının izleridir, gövdesinden akanlar... Hikaye derin ve hüzünlü. Gölyazı şirin bir adacık, karaya bağlayan köprü olmasa her an gölün ortasında yüzecekmiş gibi duruyor. Özellikle gün batımında kıyısındaki balıkçıların sandallarıyla oluşan hoş görüntüler son dönemlerde fotoğraf tutkunların vazgeçilmezi oldu. Bu nedenle bahar ve yaz aylarında burası öncelikle fotoğraf tutkunların sonra da gezme sevdalıların vazgeçilmezi olunca kalabalığı siz düşünün. Hele de adacığa karşı tepeden çekilen gün batımı fotoğraflarıyla buraya akınlarda oldukça fazlalaştı. Daha önce o sıcak günlerden birinde bende buradaydım şimdi el ayak çekilince gelmek ve özgürce gezmek oldukça keyifliydi.


Hafta sonu gelince, gidecek yer telaşına düşmeyin, bir de üstüne kara kara düşünmeyin! Hemen yüksek sesle fısıldıyoruz, GÖLYAZI, GÖLYAZI... Bursa'da yaşayanlar şanslı ancak yakın şehirlerdekiler de bir o kadar! Uzakta yaşayanlar siz; hani bir gün yolunuz buradan geçerse hemen yönünüzü çevirip, görmeden geçmemelisiniz. Gidince; "ben buraya daha önce neden gelmedim?" diyerek kendinize ince ince kızmalısınız! Bir yarımadanın üzerine kurulu eski bir Rum köyü, Gölyazı... Şimdi sit alanı olarak korunaklı bir bölge haline gelse de, daha yapılacak çok iş var. Köye girdiğiniz anda diğer Rum köylerinde olduğu gibi bizi ilk yel değirmeni karşılıyor. Etrafı telle çevrili olduğu için uzaktan fotoğrafını çekmekle yetiniyoruz. Biraz ilerleyince karşımıza ilk kilise çıkıyor. 19. yüzyılda bölgede yaşayan Rumlar'ın yapmış olduğu, yarımadaya giden yolun hemen yanında yer alan kilisenin Aziz Panteleimon Kilisesi olduğu tahmin ediliyor. Kilise günümüze kadar ulaşan, ayakta kalmayı başaran yapılardan biri. Bir dönem harabeye dönen yapı günümüzde Nilüfer Belediyesi tarafından restore edilip, kültür merkezi olarak tekrar hizmete açılmış. Adaya ayak basınca meydanda yer alan çay bahçeleri karşılıyor bizi. Bir dinlenme molası verilecek yer de burası. Gün doğumundan çok batımının güzelliği ile duyduğumuz Uluabat Gölü'ne karşı keyif ise bir o kadar güzel oluyor. Zamanı olan günü burada bitirmeli. Fotoğraf tutkunlarının gözde yerlerinden biri olan Gölyazı, göl kıyısına dizili teknelerin güzelliği, fotoğraflarında rengini, tadını değiştiriyor. Açıkçası hoş oluyor. Dönünce tekrar tekrar bakıp, hayran olmamak elde değil. Yürüyerek etrafını gezdiğimiz köyün kıyıya çekilmiş birbirinden değişik renklerde teknelerin büyüsünden azıcık uzaklaşıp; aralara, dar, eski sokaklara doğru ilerleyince günümüze kadar korunup gelen eski Rum evleriyle karşılaşıyoruz. Başımızı yukarı kaldırdığımızda da direklerde konuşlanmış leylek yuvaları gözümüze takılıyor. Leylekler, göç zamanı burada bir süre konaklıyor. Ara sokaklarda dolaşırken tenekelere ekilen sardunyaların süslediği kapı önlerinde; hava güzelse el işi yapan ya da balık ağı ören kadınların yaptığı işten keyif alması; taze yakaladığı balığı satmaya çalışan balıkçının çabası; gelenlere kiraladığı teknesinden günlük harçlığını çıkaran esnafın mutluluğu her an yüzlerine yansıyor. Köyün ekonomisi balıkçılık, sandalcılık ve ev yapımı yiyeceklere dayandığı, etraftaki hareketlilikten anlaşılıyor. Gelince birkaç saatle bitmeyen, geceyi de geçirip, köy kahvesinde ahaliyle köyün geçmişini yaşayarak, sohbetin dibine vurmak gerekli. Kalmak için birkaç butik otel gözüme ilişiyor. Yemek için köylü kadınların maharetli elleriyle yapılan gözlemelerin tadına bakmadan, tutulan taze balığın kokusunu içinize çekmeden hatta yetinmeyip yemeden, günbatımında göl kıyısında batan güne veda etmeden dönmemeli.


Karın doyunca göz yolda olurmuş. Üzerimize rehavet çökmeden soluğu Göynük Sokakları'nda alıyoruz. Bir vadinin içinde yamaç boyunca dizili birbirinin önünü kapatmayan Osmanlı evleri yer alırken, taşlı dar sokaklarda Zafer Kulesi'ne doğru ilerliyoruz. Buraya gelince ilk görülmesi gereken yer kule tabi ki. Kuleye çıkabilmek için biraz nefes gerekiyor. Çıkınca bütün Göynük ayaklarınızın altında. Zafer Kulesi, Cumhuriyet döneminin ilk kaymakamlarından Hurşit Bey tarafından 1922 yılında yaptırılmış. İlçeye hakim bir tepede yer alıyor. Kuleden muhteşem bir Göynük manzarası seyrediyoruz. Zamanın çoğunu da burada geçiriyoruz. Kısaca manzaraya doyamıyoruz. Bir de fotoğraf sevdamız var ki, alt tarafı uçurum da olsa duvar tepelerinde değişik pozlarla anı ölümsüzleştiriyoruz. Kuleden aşağıya doğru süzülürken hemen köşesinde semaverde demlenmiş çayın çekimine yenik düşüp, birer bardak içiyoruz. Şansımıza hava da çok güzel. Sonra sokakları adım adım dolaşıyoruz. Pazarı da pek meşhurmuş ancak salı günleri kuruluyormuş. Bu nedenle kaçırıyoruz. Meşhur fasulyesinden birkaç kilo alıp, çarşısında dolaşıp, biraz da alışveriş yapınca, sokakları meraklı bakışlarla dolaşıyoruz. Buraya gelince görülmesi gereken bir başka yer de Akşemsettin Türbesi. Göynük'le özdeşleşmiş adeta. Akşemsettin, Fatih Sultan Mehmet'in hocası. 1459 yılında vefat edince Fatih Sultan Mehmet tarafından 1464 yılında türbesi yaptırılmış. Yöre aynı zamanda "Diyar-ı Akşemsettin" olarak da anılıyor. Gezilecek birçok tarihi eser, türbeler, hamamlar, camiler yer alıyor. Buraya uzun bir zaman ayırmak, gelince de eski bir konakta kalıp dolu dolu yaşamak lazım. Göynük'ün kendisi kadar çevresinde yer alan göller de çok güzel. Vakit bulursanız Çubuk ve Sünnet Gölü'ne muhakkak gidin, kıyısında dolaşın. Anadolu'nun tarihini ve kültürel değerlerini koruyan bu şirin ilçeye bir gün muhakkak yolunuz düşsün. Biz çok sevdik, siz de çok seveceksiniz.


Öncelikle şunu belirtmeliyim ki turdan ve grup gezilerinden çok bireysel gezmeyi seviyoruz. İster tur olsun, ister bireysel kendi içlerinde artı ve eksileriyle farklı güzellikler barındırıyorlar. Ülkemizden Tayland'a uçuş yapan dört farklı firma ekranımıza düştü. Başta THY olmak üzere Qatar Air, Aeroflot, Emirates gibi farklı firmalar birbirine benzer fiyat ve konfor sunuyorlardı. Gönül isterdi ki Thy direk uçalım yollarda savrulmayalım ancak biraz maliyetli olunca Thy ve Emirates'i üzülerek elemek zorunda kaldık. Geriye kalan iki firmadan biri olan Qatar Air'i seçip Doha üzerinden aktarmalı olarak İstanbul- Bangkok biletimizi gidiş- dönüş olarak aldık. İkinci bir alternatif olarak İstanbul Bangkok gidip, Phuket- İstanbul olarak dönüş yapabilirdik ancak nedeni bilinmez bundan vazgeçtik. Aktarmalı uçuşlardan da biraz bahsedeyim. Bir kere öyle dayanılmayacak gibi zor değil, gayet kolay. Qatar Air ile uçuşumuz oldukça konforluydu. Ekonomik uçuş seçmemize rağmen rahatımız için her şey düşünülmüş, yemek ve ikramlarda oldukça iyi ve yeterliydi. Güler yüzlü, ilgili bir ekiple uçuş olunca oldukça rahat ettik. Doha'da gidişte bir saatlik aktarma için beklerken, dönüşte bu süre dört saate yükseldi. Aktarmalı uçuşlarda genellikle Doha Havaalanı kullanıldığı için yolcuların rahatı için her türlü konfor düşünülmüş. Evimiz kadar olmasa da ortam oldukça rahat. Tek olumsuz tarafı fiyatların biraz yüksek oluşu. Gece başlayan yolculuğumuz yaklaşık 10 saat sürdü. Öğleye doğru Bangkok Suvarnabhumi Havaalanı'na iniş yaptık. Bangkok'ta iki havaalanı var. Uluslararası uçuş Suvarnabhumi Havaalanı'na yapılırken, ülke içine yapılan seyahatler de Bangkok Don Meung havaalanı'ndan yapılıyor. İki havaalanı arasında araçla yaklaşık 20 dakikalık mesafe var. Havaalanına indikten sonra bizim programımız direk Pattaya'ya gitmekti. Bu nedenle havaalanın alt katında yer alan otobüs gişelerinden biletimizi alarak belli sıklıkla kalkan otobüse binerek Pattaya'ya geçtik. Tayland'da mevsimler; serin, sıcak ve yağışlı olmak üzere üçe ayrılıyor. Serin mevsim, kasım ve şubat aylarını kapsıyor. Bu dönemde hava ılık, yağış az ve nem oranı oldukça düşük. Bu nedenle turizm sezonunun en yoğun olduğu dönem bu mevsimde oluyor. Bu mevsim haricindeki dönemlerde otel, uçak ve tur ücretlerinde ciddi indirimler görülüyor. Sıcak mevsim, mart ve haziran aylarını kapsıyor. Bu dönem rahatsız edici bir şekilde nemli ve sıcak oluyor. Sıcaklık 40 dereceyi buluyor. Temmuz ve ekim arası yağışlı mevsim olarak geçiyor. Bu dönemde muson yağmurları oldukça etkili. Mevsimlere ve hava koşullarına göre en uygun dönem serin mevsim. Bizde gezimizi ocak sonu şubat başını kapsayan iki haftalık süreye yaydık. Her ne kadar turizm açısından en yoğun ve en yüksek dönemde olsa şartlar bunu gerektirdi. O kadar yol gelmişken en az bir hafta kalmalı, doyasıya gezmek ve eğlenmek isteğine göre de süreyi uzatabilirsiniz... Biz tam zamanlı çalışanlar olarak ancak iki haftamızı ayırabildik. Gidenlerin fotoğraflarında gördüğünüz böcekleri çıkarırsak, biraz da lezzet arıyorsanız Thai Yemekleri oldukça lezzetli tabi damak tadınıza uyarsa! Dolaşırken çarşı pazarda böcek satanları da göreceksiniz. Onlar için çerezlik olan bu ürünler bize oldukça uzak tatlar olabilir. Yine de tatmadan dönmeyin derim! Tropikal iklimiyle Tayland tam bir meyve cenneti. Hatta Asya'nın meyve bahçesi de diyorlarmış. Tarım burada çok iyi, toprağı çok zengin. O yüzden geldiğinizde bol bol meyve yiyin. Özellikle ananasın en lezzetli olduğu ülke burası. Baby ananas denen minik ananaslar da sadece Phuket'te yetişiyor. Mutlaka tadına bakın derim. İlk durağımız Pattaya'ydı. Ülkeye adım atar atmaz soluğu burada aldık. Pattaya'ya dair her şeye Pattaya Gezi Rehberi'nden ulaşabilirsiniz. İki günlük serüvenin ardından yönümüzü Bangkok'a çevirdik. Pattaya'da çok zaman geçirmeye gerek yok. Hatta ''Gitmenize gerek yok. Gitmeseniz de olur '' diyenler oldu ama biraz merak biraz da gelmişken görelim düşüncesi bizi sürükledi. Bangkok'ta dört gün kaldık. Şehre dair her şeye Bangkok Bangkok yazımızdan ulaşabilirsiniz. Gezimizin son durağı Phuket'ti. Gezi süremizin en uzun ve en keyifli bölümünü burada yaşadık. Phuket, hepsinden farklı bir dünya. Eğlencenin, dinlenmenin doğru adresi. Gezip görülecek yerler, konaklama seçenekleri, eğlence yerleri, çılgın gece hayatını Phuket'te Tatil Keyfi'nde anlattık, okuyabilirsiniz. Tarihi ve doğal güzellikleriyle oldukça zengin bir kültüre sahip ülkede öncelikle gezilecek yerler listesinde ilk sıraya tapınakları almak gerekiyor. Her inancın kendine has kutsallığından dolayı tapınakları gezerken giyiminize oldukça dikkat etmeniz gerekiyor. Havanın güzelliğine uygun giyinsek de kutsal alanları gezerken giyimimiz biraz daha kapalı olması gerekiyor. Kıyafetiniz uygun değilse zaten içeriye girmeden sizi uyarıyorlar. Girişte satılan pantolon, tişörtlerden hangisine ihtiyacınız varsa satın alıp, giyinerek girebiliyorsunuz. Unutmayın, sakin ve güler yüzlü insanların memleketinde dolaşıyorsunuz! Anlık ses yükselmesi, bağırarak konuşmadan oldukça rahatsız oluyorlar. Hazır gelmişken yerelle iletişimi zenginleştirmek adına Thaice ''Günaydın, iyi akşamlar, teşekkür ederim '' gibi birkaç sözcüğü, kelime haznenize ekleyerek zenginleştirebilirsiniz. Oldukça mutlu olacaklarını söylemeden geçmeyeyim. Tiktok ulaşım araçlarıyla burada tanıştık. İster yemekleri olsun, ister meyveleri oldukça lezzetli tatmadan dönmeyelim. Her ne kadar Tayland ucuz diye belleklerimize işlense de biz gittiğimizde durum biraz değişmişti. Eskiden 1'e 10 iken şimdi 1'e 5'e denk gelince (fiyatı 5'e bölerek hesaplıyoruz.) bizdeki fiyatlarla hemen hemen aynıydı. Kısaca artık anlatıldığı gibi çok ucuz değil. Normal durum!


İçeriye girdiğimizde solda büyük verandası olan, hafif yemekler yiyebileceğimiz, çay ve kahve keyfi yapacağımız bir kafe, sağda ise gölden çıkarılan tuzdan yapılma sağlık ürünleri yanında çeşitli süs eşyalarının pazarlandığı dükkanlar bulunuyordu. Güneşin, dağların arkasına saklanmasına bir kaç saat vardı. Zamanımızın çoğunu kafeteryada dinlenerek, sohbet ederek geçirdik. Kalabalık grupla gelince zamanda kolay geçiyordu. Yavaş yavaş güneş dağların arkasına saklanırken, izleyiciler olarak; "büyüye kapılmış, anı belgeleyenlerden mi yoksa yaşayanlardan mı olmak istersiniz?"... Ben her ikisini de yaptım. Süzülürken hem şöleni seyre daldım, hem de bir kaç güzel kare yakaladım. Güzel büyülü an sona ererken, gece yeni çıkan yüzüyle bize gülümsemekteydi. Yağış alanı yüksek değerde, kapalı bir havza gölü olmasına rağmen Tuz Gölü, dışarıya akıntısı olmayan kapalı bir havza gölü. Yağış alanının genişliğine rağmen beslenme kaynakları bakımından zayıf. Göle su getiren akarsular, yazın suları iyice azalan ya da tamamen kuruyan dereler. Bunlar Şereflikoçhisar'dan gelen Peçenek Çayı, Aksaray'dan gelen Melendiz Çayı, güneyden ve batıdan gelen İnsuyu, Karasu, Kırkdelik çayları. Bunlardan başka Beyşehir Gölü'nün fazla sularını Konya'nın atık sularıyla beraber Tuz Gölü'ne boşaltan DSİ tahliye kanalı da Tuz Gölü'nün su seviyesinin yükselmesine sebep olmaktadır. Tuz oranının fazla oluşu, buharlaşma sonucunda göl sahasının büyük kısmında her yıl yenilenen 10-30 cm. lik tuz tortulaşmasına neden olmaktadır. Yaz sonlarına doğru Kaldırım Tuzlası ile karşı kıyı arasında yürümek mümkün. Bu mevsimde tuzluluk oranı binde 329 gibi dikkat çekici bir orana erişmektedir.


Zaman kısıtlı gezecek, görecek yer ne kadar çok olsa da keyifle kahvaltımızı yapıyor, sonra iki gün sürecek turumuza başlıyoruz. Listenin ilk sırasında yer alan Muradiye Şelalesi'ne doğru ilerliyoruz. Yol yapım çalışmaları devam eden bölgede şelale girişi değiştiğinden biraz daha yolumuzu uzatıyoruz. Çalışmalar tek yolla sınırlı değilmiş, şelalenin etrafında da hummalı bir şekilde devam ediyormuş. Gözlerim o doğal halini ararken, bir anda etrafındaki değişim biraz hüzünlendiriyor. Belki bitince güzel olacak ama ben eski doğallığını seviyormuşum meğer. Şelaleye gelince asma köprüden hafif sallanarak geçiyoruz. Etraf sil baştan yeniden düzenleniyor. Seyir terasları, yeşil alanlar, kafeler şimdiden şekillenmeye başlamış. Çehresi tamamen değişmiş. Etrafta çalışma devam etse de şelale aynı güzelliğiyle akıyor, huzur verici bir yer burası. Mevsim sonbahar günlerde kısa olunca, günde erken bitiyor. Bu yüzden hızlı hareket edip, önümüzde tırmanacak uzun bir yol ve muhteşem bir güzelliğiyle bizi bekleyen Nemrut'a yönümüzü çeviriyoruz. Bitlis'e hayat eren iki dağdan biri Nemrut, diğeri de Süphan. İkisi de sönmüş yanardağ. Biri krater gölleri, kayak merkeziyle ün salarken diğeri tırmanış için dağcıların vazgeçilmezi. Şimdilik listemizde Nemrut var, belli mi olur bir günde Süphan'a zirveye geliriz. Nemrut'un eteğinden aracımızla tırmanmaya başlıyoruz. Yarısına kadar asfalt sonra elle taştan döşenmiş uzun dolambaçlı yolda yavaş yavaş ilerleyerek çıkıyoruz. Göle yaklaşmaya başlayınca yol sonbaharın renklerine bürünmüş nefis bir güzellik sunarak, Dünya'nın ikinci büyük gölü olan Nemrut Krater Gölü'ne ulaştırıyor. Burada İki göl var, biri sıcak diğeri soğuk. Büyük ve küçük gölden ayrılınca geldiğimiz yolda ilerlerken solda beliren baca tabelasına sapınca bizi doğruca hala aktif olan sıcak buhar bacasına götürüyor. Sonra hava kararmaya başlayınca geldiğimiz yoldan geri dönüyoruz. Kışın da buralar bir başka güzelmiş. Aynı zamanda burası Bitlis'in kayak merkezi. Aklınızda olsun nefis Van Gölü manzarasına karşı pistlerden aşağıya doğru süzülmek de bir başka güzel olur. Sonra gece konaklayacağımız otele doğru ilerliyoruz. İki şehre hayat veren, Van Gölü'ne yerlisi deniz, biz göl diyoruz. Buralara gelirseniz muhakkak gölün kıyısında bir yerde kalın. Gündoğumu ayrı, batımı bir başka güzel. Eskiden aktif volkanik dağ olan Nemrut'un patlaması sonucu oluşan kraterde biriken suların oluşturduğu volkanik bir göl, Van Gölü. Hem Dünya'nın en büyük sodalı gölü hem de Türkiye'nin. "Gece eğlencesiz olmaz" , diyerek bu sektörde gelişmiş ve nüfus bakımından bir adım önde olan ilçesi Tatvan'da günü tamamlıyoruz. Ertesi gün bir başka güzel başlıyor. Tıpkı gezginlerin dedikleri gibi '' Güneş'in ve Ay'ın her gün yıkanarak doğduğu yer'', Van Gölü. Odamızın penceresine Güneş'in ilk ışıkları vuruyor. Hemen soluğu aşağıda alıyor, bu güzel anı hem seyrediyor hem de kalıcı hale getirip bolca fotoğraf çekiyoruz. Kahvaltının ardından yine yollardayız. Burada her yerde tarih yazılmış. İki gün değil, iki ay da dolaşsanız bitmiyor. Anadolu'nun kapılarının açıldığı yerler burası. Bu nedenle her yerde Selçuklu'nun izi var. Önce Urartular'la başlayan tarih öncesi serüven, Selçuklularla uzayıp, Osmanlıyla tamamlanmış. Bu nedenle Ahlat, önemli bir yer konumunda. Otelimizden ayrılınca yakındaki tarihi izleri sürmeye başlıyoruz. Hemen yanında yer alan ve geniş bir alanda adeta açık hava müzesi niteliğini taşıyan Selçuklu Mezarlığı'nı bir baştan bir başa geziyoruz. Sayıları bine yakın, Selçuklular'dan günümüze kadar bozulmadan gelebilen ve Ortaçağ Türk mezarlarını içeren, Ahlat Selçuklu Mezarlığı, Bitlis'in Ahlat ilçesinde yer alıyor. Uzun bir süreyi burada geçiyoruz. Her biri tek tek okunacak tarihi belge adeta. Gölün öbür tarafına doğru ilerliyor, Akdamar Adası'na gitmek için Gevaş ilçesine geliyoruz. Kıyıda bizi bekleyen motorumuza binince 15 dakikalık yolculuğumuzda başlıyor. Hafif puslu bir hava ve etraf oldukça sakin. Adaya adım atar atmaz merdivenleri tırmanıp kiliseye doğru ilerliyoruz. Adanın ve tabi ki yüzlerce yıldır dimdik ayakta duran kilisenin hikayesini merak ediyorsanız buradan ulaşabilirsiniz. Sayenizde gidemediğimiz yerleri tanıma ve güzel fotoğraflarınızla görme fırsatı buluyoruz. Güzel gezilerinizin devam etmesi dileğiyle..


Değişik şehirlerde farklı güzelliklerin izlerini sürerek geçirdiğimiz gezgin günlüğümüz de bu sefer yönümüzü Güneydoğu'nun Kadim şehirlerine çeviriyoruz. Kadim, başlangıcı geçmişin derinliklerinde bulunan, pek çok eskiye uzanan, öncesiz demekmiş. Anadolu kadim şehirlerin yurdu... Medeniyetin hikayesinin yazıldığı bu topraklar, Fırat ve Dicle'nin arasına yayılmış şehirlerde başlamış. Bugün Mezopotamya diyerek gösterdiğimiz bu alan önümüzde uzayıp giden verimli topraklar. Anadolu bolluk ve bereketle ödüllendirilirken bir tarafta Fırat, diğer tarafta Dicle tıpkı duygulu bir türkü gibi coşkun akarak cana can katıyor. Yöreye geldiğimizde yerlisinden hep şu cümleleri duyuyoruz; ''İlk medeniyet, ilk üniversite, ilk tarım, ilk yerleşim bu topraklarda başladı.''. Hepsinde hikaye aynı sadece şehirler farklı. Biz bu verimli topraklara yayılan beş şehrin hikayesini okumaya geliyoruz. Birazını yaşayarak, birazını yerlisinden dinleyerek. Hepsini bir araya getirerek dilimizin döndüğünce okuyoruz. Listemize beş şehri yazıyoruz; Mardin, Şanlıurfa, Gaziantep, Adıyaman ve Diyarbakır... Belki daha da uzayacak liste ama bizi en çok çeken şehirler bunlar oluyor. Buralarda uzun uzun dolaşıyoruz. Bir değil birkaç kez uğruyoruz. Ara sıra özlediğimizde tekrar gitmeyi bile düşlüyoruz. Çünkü hepsinin ayrı güzelliği ve çekiciliği var. Gezimize ilk taşların ve düşlerin şehri Mardin'le başlıyoruz. 'Neden Mardin?'' diyecek olursanız eğer, nedenini bizde bilmiyoruz. Bir gerdanlığı andıracak şekilde bir dağın etrafına dantel gibi işlenmiş, nakışlı taş binaları dizilmiş. Araya başka yapılar karışmış, keşke olmasalardı diye de hayıflanmış olsak da eskilerin güzelliği çirkinliği silip süpürmüş. İki ve veya üç katlı yapıların yönü sonsuz bereketliliğini sunan Mezopotamya'ya doğru çevrili. Kimbilir, manzaraya karşı içilen bir yudum kahvenin keyfine mi, yoksa seyrine mi doyum olmuyor. Medreseler, tarihi yapılar, sokaklarda etrafa yayılan kahve kokularıyla, girdiğiniz her dükkanda esnafın size uzattığı kahvenin kokusu mu bilinmez, kırk yıl dostça hatırlanacak şehirlerin ilk sırasına yerleştiriyoruz. Daha nereye geldiğimizi anlayamadan ana caddede bir o yana bir bu yana salınıyoruz. Taşın yanında gümüş işçiliğiyle de kendinden söz ettiriyor. ''Telkari'' deniyor bu sanata. Bu şehirde yaşayan şimdilerde sayıların oldukça azaldığı Süryanilerin bir kazanımı el işçiliği. El emeği göz nuru babadan oğula geçen bu meslek de zamanla azalmış. Her ne kadar etrafta oldukça gümüşçü görseniz de el yapımı ustalığın azaldığı kulaktan kulağa fısıldanıyor. Ya lezzetli yemekleri, pestilleri, şarapları ? Hepsini tek tek tatmaya kalktığımızda uzunca bir süre bu şehri yaşamak gerekiyor. Şehirde bizi etkileyen bir başka unsur ise farklı din ve kültürlerin bir arada saygı ve hoşgörü içerisinde yaşaması. Kapılar bitişik, gönülden dostlukların kurulduğu bu ilişkide kimse kimsenin inancına yaşamına karışmıyor, saygı duyuyor. Tabi tek merkezde dolaşmak yeterli olmuyor. Midyat'a uzanmalı, Beyazsu'da serinlemeli varsa vaktiniz bir Hasankeyf 'de demelisiniz. İkinci özel şehrimiz Peygamberler diyarı olarak da bilinen Şanlıurfa oluyor. Şehrin merkezinde kutsal sayılan balıkların yüzdüğü sular ve etrafında ibadethane, cami ve dergahlar yer alıyor. Balıklı Göl deniyor bu bölgeye. Kutsal bölge olarak biliniyor. Tepede iki mancınık rivayete göre İbrahim Peygamber'in ateşe atıldığı yer olarak geçiyor, tarihin sayfalarına. Göl ve kaleye karşı seyir teraslarında dinlenme molası verirken, ister yöreye has içecek mırra, isterseniz dibek, zengin kahve çay seçenekleriyle hem tarihe yolculuk yaparken hem de zamanın tadını çıkarıyorsunuz. Eski çarşısına doğru ilerlediğinizde birbirinden zengin baharatlar, kurutulmuş yiyecekler ve yemişlerin önünden geçip şehrin en meşhur ciğercisin de bir tadımlık yemek molası zamanı geliyor. Akşam birbirinden faklı türkülerle sıra gecelerini yaşayıp, bol isotlu çiğköftesini de yiyince ''Hoşbulduk Urfa'' deyiveriyorsunuz. Şehrin kalabalığından uzaklaşıp, Suriye sınırına doğru uzanınca ilk üniversitenin, ilk medeniyetin kurulduğu yere Harran'a doğru varıyorsunuz. Girişte yer alan, günümüze de birkaç tanesi ulaşabilmiş yapıların içini dolaşıp demli çayla zamana meydan okuyorsunuz. Tarihin yeniden yazılmasına sebep olacak yer Göbeklitepe'ye de şöyle bir uğrayalım. Bazen kazı çalışmalarından dolayı kapalı olsa da aklımız hep orada kalıyor. Gezme isteği içimizde yanıp tutuşuyor. Şehirden son kalan Kelaynaklar'ı ve yakınında yer alan Halfeti'yi de görmeden ayrılmıyoruz. Gaziantep, birbirinden zengin tatların, kebapların şehri. Buraya sırf yemek içinde gelinebilir. Nefis tatların yanında zengin bir mozaik koleksiyonuna da sahip. Bölgede yer alan antik kent Zeugma'dan çıkarılan mozaikler güzel bir mimari yapısıyla Zeugma Mozaik Müzesi'nde sergileniyor. Tarihi evler, çarşısı, kalesi, nefis menengiç kahvesiyle hafızalarda hoş bir iz bırakacak şehirlerden. Adıyaman, biraz daha uçta saklanmış bir şehir. Buraya gelince hemen yönümüzü Nemrut Dağı'na çeviriyoruz. Dağa çıkmak için Kahta'ya gelmek ve merkezden kalkan araçlara binmek gerekiyor. Karadut Köyü, gideceğimiz yer. Burada konaklayıp, sabah gün aymadan gündoğumunu ya da gün biterken gün batımının seyrine doyum olmuyor. Yeni yeni koruma altına alınan tarihe önemli tanıklık eden bu eserlerin farklı gün ışığındaki yansımalarını seyrederken bir yandan da anı ölümsüzleştirmek ruhumuzda hoş bir iz bırakıyor. Son şehir Diyarbakır. Geçmişi en eskiye dayanan şehirlerden. Tarihi yapıların yer aldığı bölge uzunluğu 5 kilometreyi bulan surlarla çevrili. Sırf surları görmeye gelmek bile değer. Surların içinde tarihin izlerini süreceğimiz birçok yapı yer alıyor. Yemeği, kültürüyle farklı izlerin sürüldüğü şehir de hoş bir iz bırakıyor.


Çoğumuzun yolu bir şekilde bu şirin köyle kesişmiştir. Günübirlik turların yarım günlük programlarında yer alırken, Selçuk'a yolu düşenin de bir nefeslik mola yeridir aynı zamanda. Yakınına kadar gelip, uğramadan da geçilmez! En güzeli ne biliyor musunuz? Köyde kalıp, havasını, suyunu, insanını tanıyıp, keyifli yaşamaktır. Bir zamanlar buraya Kırkınca deniliyormuş. Eski bir Rum Köyü aynı zamanda. Rumca Kirkinci, Kirkice diye de isimlendirilirken, mübadele yıllarında köyün çehresi tamamen değişiyor. Rumlar göç ederken, yerlerine Kavala'nın Müştiyan ve Somokol Köyleri'nden gelen mübadiller yerleşiyor. Kısa tarihi bilgiden sonra köyü gezmeye başlıyoruz. Beyaz badanalı iki katlı evleri, taştan dar sokakları, yukarıya doğru yükselerek dizilen yapıları ve bir de şarapları! Birbirinden farklı seçenekte, zengin meyve çeşitleriyle hazırlanan ''Meyveli Şaraplar''a aslında şarap demeyelim de, bunlara mistel deniyor, biraz farklı yani. Köyün girişinden itibaren her yerde satış yerlerini görüp, siz de kalabalığın arasına karışarak, bir dükkandan diğerine birbirinden zengin çeşitteki şarapları sırayla tadıyorsunuz. Zaten tatmadan bırakmıyorlar. Üzüm, kivi, kavun, karpuz, karadut, vişne... Uzayıp giden bir listeyle önünüze hemen diziliyor minik kadehler ve tadımlık şaraplar. Alkol oranının da düşük olduğu şarapları her yerde tadarak ilerliyorsunuz. Fiyatları da uygun. Benim favorim karadut ve vişne. Köyün sırtlarında yer alan kiliseye gitmek için bayağı tırmanıyorsunuz. Yolunuz birkaç kez kesişmişse son dönemde kilisedeki değişimi de hemen fark ediyorsunuz. Kilisenin ne zaman inşa edildiği pek bilinmesede 1805'te yeniden inşa edilerek şu anki görünümünde olduğu biliniyor. Bir dönem harabeyken şimdi restorasyon çalışmalarıyla gezilebilir hale gelmiş. Birde yanında küçük bir şarap mahzeni yer alıyor. Buraya kadar gelmişken gezmeden dönmeyelim. Yanındaki kafede oturup, köyün manzarası eşliğinde kahvenizi yudumlayabilirsiniz. Kilisenin bahçesinde yer alan havuza atılan bozuk parayla dilekler tutuluyor. Havuzun içinde yer alan minik delikten paranız geçerse dileğinizi de şimdiden olmuş bilin. Deneyenlerin paraları delikten geçmedi, geçeni de pek görülmedi. Belli mi olur, sizin ki belki geçer. Beyaz badanalı evler, arada dar taşlı sokaklar. Biraz güçlü nefesle yukarılara doğru keyifle tırmanırken, yol kenarında ''el emeği, göz nuru'' dizilmiş ürünler ve size satmak için gülümseyen yüzler, hemen durup birkaç tanesine bakarsınız. Hatta beğenir alırsınız. Sonra bir diğeri diye sürer gider. Bu köyde hanımlar pek bir marifetli. Oyalı yazmalar, işlenmiş çoraplar, reçeller, şehriyeler, mis gibi kokan kekikler... Saymakla bitmeyecek şekilde liste önünüzde uzar gider... Yeni örülmüş çiçekten tacınızı da başınıza takar, köyün dar sokaklarında edalı edalı dolaşırsınız. Her yerde farklı lezzet herkes bir şey katmış yöreye, gelen misafiri de en lezzetli yemeklerle ağırlıyorlar. Cevahir Abla'da mantı ve ot kavurmasını şiddetle tavsiye ediyorum. Yan yana dizili mekanlar da köyün marifetli hanımlarının elinden çıkan kızartma mantıyı muhakkak tadın. İlk burada yedim ve tadı hala damağım da! Nefis, nefis, nefis! Ayrıca gözlemeleri, zeytinyağlı sarmaları da tatmanızı öneririm. Nişanyan Evleri'nin içinde yer alan Hodri Meydan Kulesi'ne bir tırmanıverin. Bütün Şirince'ye hakim noktadan manzarayı seyredip, bir nefeslik molayı da burada verin. Kulede sizin için dinlenme yeri bile hazırlamışlar. Köyü ve çevresini daha iyi keşfedebilmek için çeşitli yürüyüş parkurları yer alıyor. Gelince kıyı bucak keşfetmeden dönmeyin diye kaldığınız mekanların işletmecileri bu konuda destek oluyor. Buraya kadar gelmişken öyle '' Ce'' deyip gitmek olmaz. Bu köyü dolu dolu yaşamalı, mis gibi havasını çekmeli, esnafıyla, yaşayanlarıyla hayatın içinde buluşmalı. İki defa kaldım, iki farklı zamanda ve tabi ki farklı mekanda! İlk tavsiyem NİŞANYAN EVLERİ. Köyün en üst sırtlarına hakim bir nokta da yer alan eski bir konak. Tabi bununla sınırlı değil. Arkada bağ evleri de yer alıyor. Tercihinize göre hangisini isterseniz ona göre rezervasyon yaptırıyorsunuz. Benim tercihim tepeye hakim manzaralı odaydı. İçerisinin tasarımı da oldukça zevkli. Arkada yer alan bağevleri de çok zevkli dekore edilmiş. Biraz daha sessizliği yaşamak isteyenlerin tercih edeceği yerlerden. Zaten Sevan Nişanyan ve Müjde Hanım, butik otelciliği ilk başlatan kişiler. Şirince'deki yapıların canlanmasına ve köyün tanınmasına da oldukça fazla emek vermişler. Geldiğiniz anda hoş bir şekilde karşılanıyorsunuz. Güzel bir sohbetin ardından sunulan kahveler ve yanında mürdüm şerbeti ''Hoş gelişi'' müjdeliyor. Unutmadan mürdüm şerbeti bu yöreye ait bir içecek. Çevreden toplanan mürdüm otundan yapılıyor. Köyün farklı yerlerinde içilen kahvenizin yanında muhakkak isteyin. İkinci tavsiyem, KIRKINCA EVLERİ. Otelden çok, evlerinde kalın. Kendinize ait olsun. İki katlı olan evler tamamen köyün otantik yapısına göre döşenmiş. Yer yatağında ya da ahşap yatakta uyanmak, eski ahşap merdivenden süzülerek, küçük köy mutfağında keyifli kahvaltını etmek farklı bir deneyim sunuyor. Her şey konforunuz için düşünülerek, köyün havasından uzaklaşmadan hazırlanmış. Eğer isterseniz, sabah küçük bir motorla en güzel şekilde hazırlanmış, her türlü ayrıntının düşünüldüğü köy kahvaltınızı da getiriyorlar. Size bir tek afiyetle yemek düşüyor. Bunları yaşadıktan sonra tekrar gelmeyi düşlüyorsunuz. Uçakla ya da otobüsle İzmir'e ulaştıktan sonra şehir terminalinden Selçuk'a giden otobüslere binebilirsiniz. Selçuk'tan, şehir içi minibüsü ya da taksilerle Şirince Köyü'ne 10 dakikada ulaşabilirsiniz. Yaz aylarında ise direkt olarak Selçuk'a otobüs seferleri de mevcut. Selçuk'a geldikten sonra da Şirince'ye ulaşım oldukça kolay. Biz uçakla İzmir'e yolculuk yaptık. İzmir Havaalanı'ndan araç kiralayarak ulaşımı sağladık. Konaklama yerimiz Şirince olunca çevredeki gezilecek yerlere de çok rahatlıkla ulaşıyoruz. Buraya kadar gelmişken EFES ANTİK KENTİ ve MERYEM ANA KİLİSESİ'ni gezmeden dönmeyiniz.


- Rezzan Has Müzesi - Cibali Kapı, Cibali Karakolu - Gül Cami - Aya Nikolas Kilisesi, - Rum Ortodoks Patrikliği, Aya Yorgi Kilisesi - Fener Rum Lisesi - Moğolların Meryemi - Vodina Caddesi, - Kiremit Sokak - Agora Meyhanesi - Merdivenli Sokak - Sokak araları, çamaşırlar, renkli binalar - Bulgar Kilisesi - Kariye Müzesi - Pierre Loti - Cam Hane Listeyi adım adım dolaşırken, araya da hoş sürprizlerin karışması gezimizi daha renkli hale getiriyor. Cibali, Fener, Balat keşfi ile başlayıp, Ayvansaray ve Pierre Loti ile sonlandırıyoruz. İlk Cibali'den başlıyor, Kadir Has Üniverisite'sine uğruyoruz. Burası Osmanlı döneminden kalma tütün fabrikası, şimdi aktif eğitimin sürdüğü özel bir üniversite. 1990'lar da restorasyon geçirerek aslını korumuş. Müze'nin yer aldığı bölüm ise 17. Yüzyıla tarihlenen Osmanlı yapı kalıntısıyla, 11. Yüzyıl Bizans su sarnıcının buluştuğu yer. Geçmişi geleceğe bağlayan bir mekana dönüşmüş. Altında Bizans sarnıcının da yer aldığı ek binada Rezzan Has Müzesi bulunuyor. 2007 yılından beri aktif müzecilik anlayışıyla özgün sergiler ve kültürel etkinliklerin düzenlendiği müzede, günümüzden yaklaşık 9000 yıl öncesine dayanan arkeolojik eser koleksiyonun yanında Cibali Tütün Fabrikası'na ait belge ve objeler de yer alıyor. Müze iki kattan oluşuyor. Müzenin giriş katında tütün fabrikasına ait belgeler yer alırken hemen altında Bizans sarnıcı olan bölümde Antik dönemin günlük hayatına kapı aralayan "Toprağın Mirası" sergisi, Neolitik dönemden Selçuklu'ya dek uzanan arkeolojik eserler sergileniyor. Sergi ekim ayına kadar sürecek, yolunuz düşerse bir uğrayın, derim. Müzeden çıkınca yola paralel ilerlediğimizde Aya Nikola Kilisesi'ne varıyoruz. İçeri girebilmek için kapıyı çalıyoruz. Bir delikanlı açıyor. Kilisenin kapısı direkt avluya açılıyor. Merdivenden inip sol tarafta yer alan ibadet bölümüne giriyoruz. Hala aktif olarak ibadetin yapıldığı kilise bir aile tarafından korunuyor. Aya Nikola, denizcilerin azizi olarak biliniyor. Ancak bir gün dünyada ekonominin çöktüğü ve satışların azaldığı bir dönemde bir firma ürünlerini satmak amacıyla geliştirdiği reklam kampanyasında yılbaşında geyiklerin çektiği kızağıyla bacadan giren, hediye dağıtan "Noel Baba " imgesine dönüşüyor. Aya Nikola, iyilikleri ile tanınan Antalya'nın Demre ilçesinde yaşamış bir aziz. Cibali Kapı'ya geliyoruz. O dönemde Bizans İmparatorluğu'nun hüküm sürdüğü tarihi yarımada 20 kilometre uzunluğundaki surlarla çevriliymiş. Bu surlar yaklaşık olarak 1600 yıl önce yapılmış. Surlar ikiye ayrılıyor, kara surları ve deniz surları. İstanbul fethedilirken günümüzde ayakta kalabilen deniz sularından biri olan ve ismini Fatih'in komutanı Ceb Ali'den alan zamanla dilden dile dolaşarak Cibali Kapısı olarak anılan kapıdan Osmanlı ordusu şehre girmiş. Semt de adını buradan alıyor. Biraz ileride Nev-i Zade'ye doğru ilerleyip sur kapısından içeriye girince solda yer alan Atölye Kafası'na uğruyoruz. Gençlerin işlettiği mekanın içi kadar dışarısı da oldukça çekici. Duvarlara yansıyan ünlülerin resimleri bir nevi ünlüler geçidine dönüşünce bir oraya bir buraya savrularak bolca fotoğraf çekilip, içeriye sızıyor ve bir kahve molası veriyoruz. Sonra sokakları adımlamaya tekrar başlıyor yönümüzü Gül Cami'ye çeviriyoruz. Asıl adı Azize Theodosia Kilisesi, Bizans Dönemi'nde yapılmış. Aynı zamanda şifa verdiğine inanılan bir ziyaret yeri olmuş. İsminin nereden geldiği tam olarak bilinmese de rivayetlere göre şehrin Osmanlılar tarafından işgale uğrayacağını duyan Bizans halkı, şehrin fethedilmemesi için Aziz Theodosia'sun doğum gününe denk gelen tarihlerde yaptıkları duaların ardından bıraktıkları güllerden aldığı söyleniyor. 1499'da camiye çevrilen yapı Gül Cami adını alıyor. Cami, Ayakapı'da yer alıyor. Kiliseden çıkınca Rum Ortodoks Patrikhanesi'ne uğruyoruz. Burası biraz daha kalabalık. Türkiye'de resmi olarak Fener Rum Patrikhanesi, dünyada Constantinopolis Ekümenik Patrikhanesi olarak biliniyor. İçerisinde Patrik'in makamı, Aya Yorgi Kilisesi, kütüphane ve diğer resmi bölümler yer alıyor. Tarihine pek girmiyorum ama yaşanan br olayı da anlatmadan geçmiyorum. Patrikhane'nin ana giriş kapısı 1821'den beri kapalı. 1821'de Mora isyanı sırasında, isyan kışkırtıcılığından suçlanan dönemin patriği Grigorios kapalı olan kapının önünde idam edilmiş. O günden beri kapı kapalı ve giriş yan kapıdan sağlanıyor. Patrikhane'den ayrılınca listemizdeki diğer yerlere doğru uzanıyoruz. Baki Dede Sokakta ilerleyip, Sancaktar Yokuşu Sokağı'na sapıyoruz. İşte asıl yokuş burada başlıyor. Bilindiği gibi İstanbul yedi tepe üzerine kurulu, burası beşinci tepe oluyormuş. Yokuşun hemen başında iki yolu birleştiren bombeli bina fotoğraflık zamanın geldiğini gösteriyor. Önceden yalnızlığına terk edilen bina şimdi satılık levhasıyla göz kırpıyor. Yeri ve estetiği hoş olan binadan yukarıya doğru çıkarken hemen sağımızda renkli kapılarla buluşuyoruz. Geleneksel Balat renkli kapılar fotoğrafına bir karede bizden olsun diyerek en tepedeki görkemiyle her yerden görünen "Kırmızı Kale" diye de bilinen binaya doğru ilerliyoruz. Genelde burası Rum Ortodoks Patrikhanesi sanılsa da Fener'in en görkemli yapılarından biri olan Fener Rum Lisesi. Zaman zaman "Kırmızı Kale" olarak da isimlendirilen bina Cumhuriyetten sonra Fener Rum Erkek Lisesi adını almış. Okulun hemen bitişiğindeki Tevkii Cafer Mektebi Sokak ta bulanan binada ise kız ögrencilere egitim veriliyormuş. Öğrenci sayısının azalması sonucu kız okulu kapanınca öğrenciler Fener Rum Erkek Lisesi'nde eğitimlerine devam ediyorlar. Lisenin hemen arkasında yer alan Mevlevihane'ye uğrayıp, sağa doğru sapınca Moğolların Meryemi Kilisesi'ne geliyoruz. Yine kapıyı çalıyor, kendimizi tanıtıyoruz. Bir bey bize kapıyı açıyor. Küçük bir kilise ancak tarihi açıdan bir o kadar önemli. Bizans Prensesi Maria'nın Moğollara gelin gidip, yaşadığı talihsizlikler sonucu uzun yıllar sonra ülkesine dönünce, geriye kalan yaşamını bu kilisede geçirmiş. Kanlı Kilise ya da Moğolların Azize Meryem Kilisesi bir Ortodoks kilisesi. İstanbul'da Osmanlı döneminde camiye çevrilmeyerek Rumların ibadetine bırakılan Bizans döneminden kalma tek kilise aynı zamanda. Renkli tarihi evlere doğru uzanıyor, Kiremit Sokağı turluyoruz. Sonra ara sokakların gizemine kapılarak aşağıya doğru iniyor ünlü cadde Vodina ile buluşuyoruz. Burası oldukça canlı. Semtin esnafı burada gibi. Caddede sağlı sollu dükkanlar, küçük işletmeler, atölyeler yer alıyor. Gün boyu dolaşınca yemek için Forno'yu tercih ediyoruz. Forno, Vodina Caddesi'nde bir ara sokakta küçük bir işletme. Samimi bir ortamda nefis yemekler ve üstüne buraya özel kayısılı turta anlatılmaz sadece tadılır. Fiyatlarda oldukça uygun menüler büyük demedi, demeyin! Vodina'nın sonuna doğru ilerlediğimizde 1890'dan beri devam eden Agora Meyhanesi'ne uğruyor bir molada burada veriyoruz. Sonra Ayvansaray Caddesi'ne inip Bulgar Kilisesi'ne ilerliyoruz. Sveti Stefan Kilisesi olarak da bilinen Demir Kilise, Balat ve Fener Semtleri arasında Haliç kıyısında yer alıyor. Zeminin sağlam olmamasından dolayı iskeleti demirden yapılan dünyada iki yapıdan biri. Uzun yıllar restorasyon çalışmasından dolayı kapalı olan kilise şansımıza ziyarete açılmış. Günün her saati yoğun ziyaretçi akınına uğrayan kilise oldukça kalabalık. Sonra Ayvansaray'a doğru Kariye Müzesi'ne ilerliyoruz. Dar ara sokaklarda aracımız zor ilerliyor. Mahalenin ortasında kalmış tarihi yapıya sonunda ulaşıyoruz. Kariye Müzesi olarak bilinen bu tarihi yapı Doğu Bizans İmparatorluğu Dönemi'nde büyük bir yapı kompleksi olan Khora Manastırı'nın merkezini oluşturan ve İsa'ya adanmış bir kilise. Müzedeki mozaik ve freskler, Bizans resim sanatının son dönemine, XIV. yüzyıla tarihlenen en güzel örnekler. Dış nartekste İsa'nın hayatı, iç nartekste ise Meryem'in hayatını anlatan mozaikler bulunuyor. Mozaiklerde derinlik fikri ve figürlerdeki hareketlilik üstün bir sanatsal değer taşıyor. Burayı muhakkak bir rehber eşliğinde gezin yoksa sadece seyreder çıkarsınız. Kültür Bakanlığına bağlı olan müze ücretli ve müze kartı geçerli.


Masalsı güzelliğiyle dillere destan Hallstatt'a kadar gelmişken 7000 yıllık tuz madenini gezmeden dönmek olmazdı. Dünyanın en eski ve hala aktif olan tuz madenine çıkmak için iki seçeneğimiz vardı; ya tabana kuvvet diyerek yaklaşık bir saat yürüyüşle varacaktık ya da yaklaşık 20 kişilik kapasiteli fünikülerle çıkacaktık. Biz ikinci yolu seçerek füniküleri tercih ettik. Füniküler, Hallstatt'ın diğer ucundan bizi madenin bulunduğu tepeye yaklaşık 10 dakika da çıkardı. (Fünikülerin ücreti kişi başı 30 Euro, bunun içinde füniküler ve madene giriş ücreti yer alıyor). Bu kadar ücret ödemem tabana kuvvet diyenlerin de karı 4 Euro olacak çünkü gerisi madene giriş ücreti. Kısa süreli de olsa nefis bir manzaraya karşı yavaş yavaş yükselmek oldukça keyifli. Fünikülerden inince önümüzdeki kalabalığın arasına karışarak önceliği Skywalk'a yani Gözlem Noktası'na veriyoruz. Gölü tepeden gören müthiş bir manzaraya sahip bu nokta World Heritage View yani Dünya Miras Görüş noktası olarak tescillenmiş. Burada nefis göl manzaralı seyir terasında çektiğimiz fotoğraflar, belleklerimizde kayıtlı manzaranın eşliğinde madene doğru ilerliyoruz. Yaklaşık 15 dakikalık yürüme mesafesinde yer alan maden gezisi için toplanma binasına varıyoruz. Girişte sol tarafta küçük bir kafe yer alırken, danışma bölümünden biletlerimizi onaylatarak madene giriş saatimizi beklemeye başlıyoruz. Beklemek için en iyi yer kafe. Vakit gelince rehberin anonsuyla etrafında toplanarak giriş için uyulması gereken kuralları öğrendikten sonra uygulamak için içeriye geçiyoruz. - Üzerimizdeki çanta ve benzeri eşyalarımızı üzerinde kilitleri bulunan boş bir dolaba koyduk. - Madene giriş için bize verilen tulumları giydik. Genelde erkeklere bordo, kadınlara yeşil renkte tulumlar veriliyor. Madenin uzunluğu 65 km, biz ancak 22 km'sini bir kısmını yürüyerek bir kısmını da araçlarla gezebiliyoruz. Girişte yer alan dar tünelden sıralı ve dikkatli bir biçimde yaklaşık 300 metre yürüdük. Yerin 85 metre altına geldiğimizde aşağıya kaydıraklarla kayıyoruz. Kaymadan önce rehberimiz nasıl duracağımızı açıklıyor. Kuralına uygun olarak kaydıraktan sıralı kayıyoruz. Gezide en keyifli bölümde burası. Kaydıktan sonra tuzun oluşumunun anlatıldığı galeriye geldik. Salzberg'de insanlara ait ilk buluntular yaklaşık 7000 yıl öncesine, yani Neolitik Çağ'a dayanıyormuş. Bu çağa ait ilk arkeolojik buluntular da geyik boynuzundan yapılmış bir kazma ve çok sayıda taş balta. Bu baltalar ağaç kesimi için kullanılmış. Geyik boynuzu kazma işlerinde madencilikte kullanılmış. Organize bir tuz madenciliğinin ilk somut kanıtları ise M. Ö. 15. yüzyıla -Orta Tunç Çağı'na dayanıyor. Salzberg'de, Tunç Çağı'na ait üç maden kuyusu bulunmuş. 2003 yılında yüz metreden daha derine inen bu kuyuların birinde, çok iyi korunmuş bir ahşap merdiven bulunmuş. Bu merdiven hala maden de saklanıyor, gezerken görüyorsunuz. Bu merdiven eşsiz yapı biçimiyle dikkat çekerken, sekiz metre uzunluğunda, 1-2 metre genişliğinde. M. Ö. 1344 ila M. Ö. 1343 yılları arasında yapıldığı bilinen Avrupa'nın en eski ahşap merdiveni olarak tarihe geçiyor. Bir diğer özel buluntulardan biri de deri çuvallar, 30 kiloya kadar tuz taşıyabiliyor. Bunların yanı sıra el kılıfları, şapka, halatlar, parmak kılıfı, kumaş parçaları, çok sayıda kazma ve daha fazlası da Tunç Çağı'na ait bu üç maden kuyusunda bulunmuş. Bu da bize gelişmiş bir tuz madenciliğini göz önüne seriyor. Gezimize devam edince ikinci kayma yerine geliyoruz. İlk kayma yerindeki kurallara uyarak 25 metre daha aşağıya kayarak iniyoruz. Yerin 300 metre altına indiğimizde yer yer similasyon teknolojisiyle anlatılan bilgiler ışığında ilerliyoruz. Gezimizi sıralı olarak bindiğimiz tren yolculuğuyla tamamlıyoruz. Minik tuz hediyeleriyle madenden ayrılıyoruz. Önemli bir not: Tuz madeni Aralık'tan Nisan'a kadar kapalı. Aklınızda olsun!


Kimilerine göre 15 dakika da bitecek bir yer gibi görünse de burada mevsimlere göre yapılacak çok şey var. Ayrıca Dünya'nın en çok fotoğraflanan beş yerinden biri olarak biliniyor. Hallstatt, Hallstatter Gölü'nün güney batısında, Salzburg ve Graz şehirlerinin arasında Alpler'in eteklerini kurulmuş 7000 yıllık geçmişe sahip küçük bir köy. Avusturya'da Viyana'nın popülerliğini devralarak ilk sıraya da yerleşmiş bile. Her mevsim fazlaca ilgi görse de en çok havaların ısınmasıyla dolup taşıyor. Ziyaretçilerin çoğunluğunu Çinliler oluşturuyor. Çinliler burayı o kadar çok sevmiş ki aynısını Çin'de yapmışlar. Bundan sonrada buraya ilgi daha fazla artmış. Gezerken her on kişiden dokuzu Çinli, biri yabancı o belki de bir gün siz olursunuz. - HALLSTATT'TA GEZİLECEK YERLER - HALLSTATT'A NE ZAMAN GİDİLİR? - HALLSTATT'A KAÇ GÜN AYIRMALI? - HALLSTATT'A NASIL GİDİLİR ? bilgilendirirken, daha önce yazmış olduğumuz diğer yazılarımızı da okumadan sakın yola çıkmayın! - Gölün Kıyısında Muhteşem Manzarayı Seyretmek Buraya gelince güzelliği karşısında vurulmamak elde değil. Hem gölün kıyısında dolaşmak hem de manzarayı seyretmek farklı bir tat. Her mevsim farklı güzellik katsa da hareketlenmeye başladığı zaman ilkbahar aylarında daha bir sıcak karşılıyor gelenleri. Özellikle gölde dolaşmak isteyenler için bahar ve yaz ayları en doğru zaman. Gölün kıyısında dolaştığınızda sizi ilk karşılayanlar da kuğular oluyor. Burada çektiğiniz fotoğrafların en güzel kareleri de onlardan oluşuyor. O kadar insanlara alışmışlar ki hemen yanaşıyorlar. Köyün içine doğru uzandığınızda, dar sokaklarda yükseldikçe karşınıza çıkan köyün şirin mezarı ve hemen arkasında yer alan kemik evi buraya ait gezilecek yerlerin ilk sıralarında yer alıyor. Buraya ait detaylarda daha önce sayfamızda yayınladığımız Kemik Evi Hallstatt yazımızda bulabilirsiniz. Alplerin kıyısına kurulu bu şirin köyün üstündeki güzellikleri keşfetmek ve eşsiz manzaraya karşı yavaş yavaş yükselmek için en ideali füniküleri tercih etmek. Kimine göre oldukça maliyetli olsa da inan ki hem eşsiz manzarayı seyretmek hem de yukarıda bekleyen güzellikleri görmek her şeye değer. Füniküler yaklaşık 20 kişilik, doldukça hareket ediyor. 12-15 dakikalık yolculukta kişi başı 30 euro. Kısa süreli de olsa nefis bir manzaraya karşı yavaş yavaş yükselmek oldukça keyifli. Fünikülerden inince önünüzdeki kalabalığın arasına karışarak önceliği Skywalk'a yani Gözlem Noktası'na veriyorsunuz. Gölü, tepeden gören müthiş bir manzaraya sahip bu nokta World Heritage View yani Dünya Miras Görüş noktası olarak tescillenmiş. Dünyanın en eski ve hala aktif olan tuz madenine çıkmak için iki seçeneğiniz var. Ya tabana kuvvet diyerek yaklaşık bir saat yürüyüşle varacaksınız, ya da yaklaşık 20 kişilik kapasiteli fünikülerle çıkacaksınız. Biz ikinci yolu seçerek füniküleri tercih ettik. Füniküler, Hallstatt'ın diğer ucundan sizi madenin bulunduğu tepeye yaklaşık 10 dakika da çıkarıyor. (Fünikülerin ücreti kişi başı 30 Euro, bunun içinde füniküler ve madene giriş ücreti yer alıyor). Bu kadar ücret ödemem tabana kuvvet diyenlerin de karı 4 Euro olacak çünkü gerisi madene giriş ücreti. Madene dair her şeyi daha önce yayınladığımız Hallstatt Tuz Madeni yazımızdan okuyabilirsiniz. Buranın en hareketli yeri, merkezi yani ana meydanın çevresi. Bütün dükkanlar, restoranlar burada toplanmış. Geniş meydanın ortasındaki heykeliyle güzel bir fotoğraflık alan Marktplatz. Bu etkinlik yazın gelenlere, diğer mevsimlerde ancak köyün sokakları, gölün kıyısıyla yetiniyorsunuz. Hangi mevsim olursa olsun manzaranın güzelliği yetiyor. Tuz madeni nisan- ekim arasında açık. Bana göre günübirlik geldiğinizde hemen hemen her yerini gezersiniz. İllaki sabahleyin göl manzarasıyla uyanmak niyetiyle gelmişseniz iki gün yeterli. Buraya gelmek için seçenek çok. Viyana'dan arabayla geleceksiniz yaklaşık 3,5 saat sürüyor. Trenle 4 saati buluyor. Trenle hem keyifli, hem de daha ekonomik olsa da aracı seçenler geldiğinizde arabanızı otoparka bırakmak zorunda kalıyorsunuz. Trenle, Hallstatt'a gitmek için en çok tercih edilen iki şehir Viyana ve Salzburg. Gidiş-dönüş bileti 3 veya 4 hafta önce alındığı da daha ekonomik oluyor. Herkesin bildiği gibi istasyona varınca gölün karşısına geçmek için tek bir seçeneğiniz var, o da tek yöne 2.5 euro vereceğiniz, toplamda 4 dakika süren ve trene göre saatleri düzenlenmiş minik bir tekne turu. Trenle dönüş yapacaklar için 18.54'te hem Viyana, hem de Salzburg'a, Hallstatt'dan kalkan son tren. Köyün hemen girişinde veya fünikülerin yanında yer alan park alanından başka yere aracınızı park edemiyorsunuz. Park yeri ücretli!


Her şeyin ilklerinin yaşandığı yer, Hatay! Geçmişi çok eskilere dayanıyor. Orta paleolitik döneme kadar uzanıyor. Şehirleşme de Samandağ'da 1. Seleukos Nikator M. Ö. 300'de Seleukia'yı kurmasıyla başlıyor. Şehir tamamlanınca Seleukos, babasına ithafen şehre ''Antiokheia'' adını vermiş. Sanırım Antakya'da buradan geliyor. Sonra birçok krallar, hükümdarlar gelip, geçmiş ve günümüze tarihiyle, kültürüyle medeniyetler şehri olarak ulaşmış. Gelince süre ne olursa olsun, gezip bitiremeyeceğimiz bir şehir. Gezilecek o kadar çok yer var ki. Önceliği her zaman merkez ilçe Antakya'ya veriyor ve gezmeye buradan başlıyoruz. - Saint Pierre Kilisesi Merkeze 2 kilometre uzaklıkta, Habib-i Neccar Dağı eteklerinde doğal bir mağaradan oluşup, zamanla eklemelerle kiliseye dönüştürülmüş. İlk vaaz burada verilmiş. İlk ''Hıristiyan '' adı burada söylenmiş. Mağara, Roma Devleti tarafından Hıristiyanlığın kabulünün ardından eklemelerle gotik tarzda kiliseye dönüşmüş. Günümüzde müze olarak gezilse de belli dönemlerde ayinler yapılıyormuş. Kilise, Kültür Bakanlığına bağlı içeriye girişte biletli. Müze kartları geçerli, öğretmen ve öğrencilere ücretsiz! - Necmi Asfuroğlu Mozaik Müzesi - Hatay Arkeoloji Müzesi Bu ilk değil, Asi Nehri'nin kıyısındaki binayı birçok defa gezdim. O zamanlar Tunus Mozaik Müzesi'nin hemen ardından dünyada ikinci sırada yer alıyordu. Yıllar geçti, yeni yerinde yeni binasında daha modern, daha büyük bir alanda dolaşmak bambaşka bir duygu. Dünya'da büyüklüğü bakımından birinci sıraya yerleşmiş bile. - Harbiye Çağlayanlar bölgesi olarak da bilinen Harbiye, Hatay'ın Defne ilçesine bağlı bir mahalle. Vadinin güneyinden, kaynaktan çıkan sular şelaleleri oluşturarak, Asi Nehri'ne akıyor. Helenistik ve özellikle Roma döneminde sayfiye yeri olarak kullanılıyormuş. O zaman Daphne olarak bilinen bölge zenginlerin köşkleriyle çevriliymiş. Müzedeki mozaikler ve birçok eşya bu bölgeden geriye kalanlar. - Habib-i Neccar Cami Yurdumuzdaki en eski camilerden biri hatta ilki olarak da anılıyor. Eski bir pagan tapınağının üzerine yapılmış. Camiye kemerli bir kapıdan giriliyor. Dikdörtgen kaideli poligonal gövdeli, ahşap şerefeli minarenin hemen sağında Habib-i Neccar, solunda Yahya ve Yunus 'un türbeleri yer alıyor. - Antakya Musevi Havrası Geçmişten günümüze hala aktif ibadet yerlerinden biri de Havra. İçeriye elini kolunu sallayarak giremiyorsunuz. Önceden randevu almanız ve gelince zile basmanız gerekiyor. Eğer müsaitse kapı açılıyor. İçerideki görevli sizi karşılıyor. Musevi cemaatini ve ibadet şekillerini anlattıktan sonra hatıra fotoğrafla ziyaret bitiyor. - Eski Antakya Evleri ve Sokakları - Kurtuluş Caddesi - Affan Kahvesi Yaz aylarında arka bahçesi açılan bir kıraathaneden bir kafeye dönüşen yer burası. Kış ve bahar aylarında erkeklerin takıldığı, oyun oynadığı bir mekan aslında. Burayı ünlü kılan hem tarihi oluşu, hem de ünlü dondurmalı tatlısı haytalı. - Musa Ağacı Musa ağacı, Samandağ'a çok yakın Musa Dağı olarak bilinen bölgede eski Ermeni köylerinin olduğu yerde Hıdırbey Köyü'nde. Hz. Musa'nın asasını toprağa diktiği yermiş burası. Ölümsüzlük suyu sayesinde yeşermesiyle büyüdüğüne ve 3 bin yıllık geçmişe sahip olduğuna inanılıyor. Ağacın hemen yanında akan derenin kıyısına dizili masalarda demli bir çayın keyfine diyecek olmuyor. - Vakıflı Köyü Bölgenin her yeri buram buram tarih ve kültür kokuyor. Görülecek yerlerden biri de Vakıflı Köyü. Türkiye'de tek Ermeniler'in yaşadığı köy burası. Yıllardır organik tarım yapıyorlar, elde edilen ürünlerde köydeki satış yerinden veya online olarak yurdun her köşesine satılıyor. - Titus Tünelleri Roma İmparatoru Vespasian tarafından, şehrin etrafını dolanarak, akıntıların yönünü değiştirecek bir tünel yapımına karar verilmiş. İnşaatına M. S. 69'da başlanan tünel M. S. 81 yılında oğlu Titus tarafından tamamlanınca tünellerde oğlunun ismiyle anılmış. Tamamen insan gücü ve sadece ellerle kazılarak açılan tünel inşaatında, Roma lejyonları ve köleler çalıştırılmış. 7 metre yüksekliğinde ve 6 metre genişliğinde tünel, 1380 metre uzunluğunda. - Beşikli Mağarası Tünelin hemen girişinden sağa doğru ilerlediğimizde Beşikli Mağarası'yla karşılaşıyoruz. Beşikli Mağarası, kaya mezarların en geniş ve en ünlülerinden biri. İçinde bölümlere ayrılmış on iki mezar odası bulunuyor. Kayaların açılmasıyla oluşan mezarlıklar, yer yer kapıların açılmasıyla sütun başlıkları, kademelerle bölümlerine ayrılıyor. - Saint Simon Manastırı Bir tepeye kurulu Aziz Simon Manastırı'na doğru bayağı tırmanmak gerekiyor. Etrafı rüzgar panellerinin sardığı, esintili bir yere kurulmuş manastır. Manastırdan geriye kalan, birkaç taş yığını olsa da birilerinin sihirli değneğinin değme vakti gelmiş. Şimdilik korunaksız, yitip gitmemek için zamana direniyor. Dileğimiz biran önce tekrar yükselmesi, eski heybetini kazanması. Lezzet dünyasına hoş geldiniz. Başı kebaplar çekiyor ve ilk sırayı tepsi kebabı alıyor. Bunun içinde yenecek yerler kasaplar. Kasap dediğime bakmayın hem kasap hem lokanta olarak hizmet veren yerler. İlk sıraya Pöç Kasabı koymalısınız. Tek bir çeşitle tek bir yerle kalmayın. Uzun Çarşı'da birçok yerde yenildiği gibi eski Antakya'da da birçok mekan var. Yöreye ait tatlıların başında künefe geliyor. Zaten künefe denilince de akla hemen Hatay geliyor. Hataylılar çarşıdan çok kendi evlerinde yapıyorlar künefeyi. Bizim gibi ziyaretçilerde ancak çarşıdaki tatlıcılardan nasipleniyor. Künefenin ardından yöreye ait tatlılardan bir diğeri de kömbe. Cevizli, hurmalı ve sade olarak üç farklı çeşitte hazırlanıyor. Oldukça fazla rağbet gördüğü için hemen bitiyor. Eve götürmek için zor bulduk. Bir de humusçular var. Tabi bizim bildiğimiz tek çeşit nohuttan yapılan humus değil. Meğerse bin bir çeşit humus varmış. Kurtuluş Caddesi'nde küçük bir dükkana giriyoruz. Burası sadece humus yapıyor. Önümüze beş altı çeşit humus, sırayla konulup tanıtılıyor, onlar anlatırken biz çoktan bitirmiş oluyoruz. Acılı, nohutlu, salata tarzında, beton gibi isimlerle nasıl yapıldığını dinlerken, araya ziyaretçilerden geriye kalan anılarda eklenirken her biri ayrı hoş bir tat damakta bırakıyor. Burada mide fesadı geçirmediysek, başka hiçbir yerde geçirmeyiz. Yediklerimizle midemiz bayram ederken, yemediklerimizde aklımız kaldı. Buraya sadece yemek içmek için bile gelinir. Bir şehirde konaklamak için tarihi yapılar önceliğimiz olmalı. Eski Antakya ilk tercih edilecek yer. Birçok tarihi konak restore edilerek butik taş otele dönüşmüş bile. Bunların dışında Türkiye'de ve Dünya'da bir ilk diyeceğimiz müze otelde listeye eklenebilir. Hem tarihin sayfalarında dolaşırken, hem de tarihin içinde uyumak farklı bir duygu olsa gerek. Bizim de önceliğimiz burasıydı ancak konaklama fiyatları oldukça yüksek olunca vazgeçmek zorunda kaldık. Belli mi, olur bir gün belki kalırız. Eski bir zeytinyağı fabrikasından butik otele dönüşen Sawon Otel'de tercihler arasında. Fiyatı müze otelden biraz daha uygun Kurtuluş Caddesi üzerinde oldukça hoş bir binada hizmet ediliyor. Geneli Kurtuluş Caddesi üzerinde birçok başka butik otel de var. Buraya kadar geldik felekten bir gece çalalım, dediğimiz de birçok mekandan hangisine karar vermek zor. Bizim gibi canlı müzik eşliğinde yemek yemeği sevenlere Sveyka'yı öneriyoruz. Burası bizim önceliğimizdi. Hem otelimize yakın oluşu hem de fiyat ve lezzet bakımından iyiydi. Onun dışında ara sokaklarda birçok müzikli mekan var. Kısaca eğlencenin ve eğlenmenin doğru adresi burası.


Özellikle lezzette, ülkemizin birçok şehrini sollayıp ilk sıraya da yerleşmeli. Günler öncesinden uçak biletlerimizi aldık. Cumartesi sabahı ilk uçakla gidip, Pazar günü son uçakla dönüşü planladık. Geriye kalan iki güne gezip göreceğimiz yerler, yemeden dönülmeyecek yiyecekler ve eğlence kalıyordu. Cumartesi sabahı saat 7.15'te Hatay'a indik. Bizi rehberimiz karşıladı. Aracımızla şehre hakim bir tepede yer alan halk arasında "Harbiye" olarak da bilinen, eskiden Romalı soyluların sayfiye yeri olan etrafını defne ağaçlarının süslediği, her yerden fışkıran suların serinlettiği, keyifli bir dinlenme yerinde sabah kır kahvaltımızı yaptık. Buranın en güzel zamanı bahar ve yaz aylarında, suların içine atılan masalarda çıplak ayaklara dokunan suyun serinliği keyfimize diyecek yokken mart ayında bu keyfin sadece uzağında yaşayarak gezimize başladık. Kahvaltının ardından Anadolu'da ilk kilise ve ilk ''Hıristiyan'' kelimesinin kullanıldığı yer, mağara kilise olarak da bilinen St. Pierre Kilise'sine geldik. Kültür ve Turizm Bakanlığı'na bağlı olan müzeye ya biletle ya da ekonomik olması açısından müze kartıyla giriliyor. Öğretmen ve öğrencilere ücretsiz. Habibi Neccar Dağı'nın eteklerine kurulu kilisenin bahçesinden önümüze serili Antakya'yı seyretmeden ayrılmadık. Görmeyi en çok merak ettiğimiz yer, Necmi Asfuroğlu Mozaik Müzesi ya da diğer adıyla The Museum Hotel Antakya'ya geldik. Konaklamayı düşlerken, müzeyi gezmekle yetindik. Geçmişi on yıl öncesine dayanan, Asfuroğlu ailesi kendilerine ait arazide otel yapmaya karar vermişler. İlk kepçenin vurulmasıyla toprak altında gizlenen tarih bir anda gün yüzüne çıkmış. Bundan sonra tüm planlar değişmiş. Bir anda arkeologlar, uzmanlar devreye girmiş. Tarih adım adım gün yüzüne çıkarken, on yıl başlanan otel, şimdiki haline bürünmüş. Benzerlerine dünyada birkaç ülkede rastladığımız müze otel bizim için bir ilk ve güzel bir örnek. Her ne kadar Hatay desek de biz aslında Antakya'yı geziyoruz. Antakya, Hatay'ın merkez ilçesi. Asıl gezilecek yerler de burada. Geçmişten günümüze birçok uygarlığa ev sahipliği yapmış bir şehir. Etrafı gelişerek 1939'dan sonra yurdumuza bağlanmış ve Hatay ismini almış. Farklı dinlerin, dillerin şehri Antakya. Hoşgörünün de merkezi... Müze otelden sonra yönümüzü, eskiden günümüze hala aktif bir ibadet yeri olan Havra'ya çeviriyoruz. Zile basmamızla kapı açılıyor. Buraya randevusuz girilmiyor. İçerideki görevli bizi karşılıyor. Musevi cemaatini ve ibadet şekillerini anlattıktan sonra hatıra fotoğrafla buradan ayrılıyoruz. Hatay, tarihi zenginliklerinin yanında kültürü ve özellikle de yöresel yemekleriyle de gönlümüze taht kurmuş bir şehir. Yöresel yemekleri tatmak ve ürünleri satın almak amacıyla Antakya'nın Uzun Çarşısı'na geldik. Öğle yemeği için Pöç Kasap'ta masaya yerleştik. Kasap, diyorum çünkü buradaki kasaplar bizim bildiğimiz kasaplardan değil. Hem hayvansal ürünlerin satıldığı hem de pişirilip müşterilere ürünlerin tattırıldığı bir lokanta olarak da işlevlik kazanmış. İki katlı ve oldukça büyük bir mekan olan Pöç Kasabı'n da yöresel yemeklerden biri olan tepsi kebabını tattık. Yanında sunulan nar ekşili salatalar, humusla ilk sırayı kaptı bile. İsteğe göre acılı şalgam veya açık yayık ayranla güzel bir tat oluşuyor. Yemeğin üzerine tatlı iyi gider. Buraya kadar gelip de künefe yemeden dönmek olmaz değil mi? Uzun çarşıda belli birkaç mekanda künefe için tercih edilecek yerlerden. Biz Yusuf Usta'yı tercih ettik. Ününü internette duymuştuk ama sonradan pişman olduk. Çok kalabalık, yanlış veya eksik siparişleriyle müşteriye gereken özeni göstermediklerini gördük. Ertesi gün çarşıda yediğimiz Tarihi Antakya Künefe'cisi ilk sıraya hemen yerleşti. Şehir yemekleri, kebapları, tatlıları, humusuyla pek bir ünlü. Yemek için vazgeçilmeyecek yerlerden birisi de eski çarşıda girdiğimiz humusçu. Önümüze sırayla birkaç çeşit humus koydu. Hepsi farklı lezzetteydi. Hem gözümüz hem de damağımız doydu. Hatta özel paketle evimize bile getirdik. İstediğimizde tekrar siparişle kavuşacağımızı biliyorduk. Bu şehir çok güzel. Herkes gelenleri en iyi şekilde ağırlıyor. Yurdun neresinde olursan ol koliyle yöreye dair her şeye ulaşabiliyoruz. Geze toza günün sonunu güzel bir mekan da, canlı müziğin eşliğinde Sveyka'da tamamlıyoruz. Tamamlıyoruz diyorum ama otelimize geri dönerken yolumuzun üzerindeki diğer eğlence mekanlara uğramadan geçmiyoruz. Hemen yanı başımızda canlı müziğin cazibesine kapılıp barda günü bitiriyoruz. Ertesi gün ev yapımı ürünlerle nefis Hatay kahvaltısı yapıyoruz. Konakladığımız otel eski Antakya merkezde, tarihi bir konak. Kahvaltıya da oldukça önem veriyorlar. Her biri özenle hazırlanmış, birbirinden güzel lezzette. Gün boyunca başka bir şeye ihtiyaç duymuyoruz. Hem doyurucu hem de güzel. İkinci güne müzeyle başladık. Bu sefer Dünya'nın en büyük mozaik müzesi ünvanını kazanmış Hatay Mozaik Müzesi'ne gittik. Buraya bir tam günü ayırmak gerekiyor. Böyle iki günlük programla ancak 3 saatle sınırlı geziliyor. Daha önce birçok defa yolum düşse de bu sefer yeni binasında ve daha büyük bir alanda hizmet veriyor. Sabahın ilk saatleri en sakin anında giriş yaptık. Biraz kalabalıklaşmaya başlayınca da çoktan ayrılmış olduk. Müze Kültür Bakanlığı'na bağlı olunca müze kartı geçerli, öğretmen ve öğrencilere de ücretsiz olarak hizmet veriyor. Bölgenin her yeri buram buram tarih ve kültür kokuyor. Görülecek yerlerden biri de Vakıflı Köyü. Türkiye'de tek Ermeniler'in yaşadığı köy burası. Yıllardır organik tarım yapıyorlar, elde edilen ürünlerde köydeki satış yerinden veya online olarak yurdun her köşesine satılıyor. Vakıflı'ya gelmeden önce Musa Ağacı olarak da bilinen Hıdırbey Köyü'ne uğradık. Eskiden Ermenilerin yaşadığı köylerden birisi de burasıymış. Şimdi Türkmenler yaşıyor. Burası da oldukça güzel ve kalabalık köylerden. Burada da tarım yapılıyor. Ürünlerde köyün girişindeki tezgahlarda satılıyor. İsteyen tezgahlardan, isteyenler telefonla sipariş verebiliyor. Yurdun her köşesine kolilerle ürünler taşınıyor. Musa ağacı, Samandağ'a çok yakın Musa Dağı olarak bilinen bölgede eski Ermeni köylerinin olduğu yerde Hıdırbey Köyü'nde. Hz. Musa'nın asasını toprağa diktiği yermiş burası. Ölümsüzlük suyu sayesinde yeşermesiyle büyüdüğüne ve 3 bin yıllık geçmişe sahip olduğuna inanılıyor. Ağacın hemen yanında akan derenin kıyısına dizili masalarda demli bir çayın keyfine diyecek olmuyor. Musa Dağı'ndan aşağıya doğru inince hemen kıyıda Titus Tunelleri karşılıyor. Roma İmparatoru Vespasian tarafından, şehrin etrafını dolanarak, akıntıların yönünü değiştirecek bir tünel yapımına karar verilmiş. İnşaatına M. S. 69'da başlanan tünel M. S. 81 yılında oğlu Titus tarafından tamamlanınca tünellerde oğlunun ismiyle anılmış. Tamamen insan gücü ve sadece ellerle kazıyarak açılan tünel inşaatında, Roma lejyonları ve köleler çalıştırılmış. 7 metre yüksekliğinde ve 6 metre genişliğinde tünel, 1300 metre uzunluğunda. Tünelin hemen girişinden sağa doğru ilerlediğimizde Beşikli Mağarası'yla karşılaşıyoruz. Beşikli Mağarası, kaya mezarların en geniş ve en ünlülerinden biri. İçinde bölümlere ayrılmış on iki mezar odası bulunuyor. Kayaların açılmasıyla oluşan mezarlıklar, yer yer kapıların açılmasıyla sütun başlıkları, kademelerle bölümlerine ayrılıyor. Günün bitimine doğru bir tepeye kurulu Aziz Simon Manastırı'na doğru ilerledik. Bayağı yükseldik. Rüzgar panellerinin etrafı sardığı esintili bir yere kurulmuş manastır. Manastırdan geriye kalan, bir taş yığını olsa da birilerinin sihirli değneğinin değme vakti gelmiş. Şimdilik korunaksız, yitip gitmemek için zamana direniyor. Dileğimiz biran önce tekrar yükselmesi, eski heybetini kazanması. Gezip göreceğimiz yerler bu kadarmış, dönüş vaktine kadar uzunca bir zamanımız var. Eski Antakya'nın gizli saklı köşelerini keşfe çıkıyoruz. Ara sokaklara dalıyor, müziğin, mis gibi kahvenin, bir güler yüzün, olmadı sokaktaki seslerin peşine düşüyoruz. Keyifli, lezzetli, bir o kadar da bilgili şehirden ayrılıyoruz.


Bu şehir, Doğu ile Batı arasındaki uygarlıkların, fikirlerin ve sanatın karşılaştığı yerdir. Habib-i Neccar Dağı'nın kuzeybatı yamaçları ile Asi Nehri kıyısına kurulmuş, tarihi geçmişiyle bir medeniyetler kenti olarak da nitelendirdiğimiz Hatay'dayız. Sabah otelden çıkar çıkmaz hemen yönümüzü 'Hıristiyanlık'ın ilk çıkış noktası olan St. Pierre Kilisesi'ne çeviriyoruz. Kilise, Stauris Dağı'nın batısında kayalara oyulmuş bir mağaradan oluşuyor. Aslında burası doğal bir mağara, zamanla daha da genişletilerek kiliseye dönüştürülmüş. İçerisinde gizli geçitlerden oluşan tüneller var. Bu tüneller bir insanın sığabileceği genişlikte. İsa'nın 12 havarisinden biri olan St. Pierre; Antakya'ya M. S. 29-40 yılları arasında gelmiş ve Hıristiyanlık'ı yaymaya çalışmış. İlk dini toplantılar da burada yapılmış ve bu kilisede cemaat ilk kez Hıristiyan adını almış. Daha sonra Haçlılar tarafından ön cephesine yapılan süslemeler ve değişimle bir kiliseye dönüştürülmüş. Hıristiyanlık'ın en eski kiliselerinden biri olarak da kabul ediliyor. Merkezden uzaklaşıp, Samandağı'na doğru ilerlerken yolumuzun üzerinde yer alan ülkemizde, Ermeniler'in yaşadığı tek köy olan Vakıflı Köyü'ne uğramadan geçemiyoruz. Köyün içine girince önce yapılarına ve düzenine hayran kalıyoruz. Etrafı çorak arazi ancak tarım cennetine dönüştürmüşler. Kıyıda bucakta ne varsa en ufak verimli arazide organik tarım yapılıyor. Köyün meydanında bulunan kilisenin bahçesinde, yetiştirdikleri bin bir çeşit meyve sebzeden yaptıkları reçellerin de satışını yapıyorlar, tatmadan ve almadan geçemiyoruz. Cevizden tutun, çileğe kadar her şeyin reçeli mevcut ve lezzeti de tartışılamaz. Ayrıca köyde konaklamak isterseniz pansiyonlar da mevcut. Köyde harcanan kısa sürenin ardından Titus Tünellerine doğru ilerliyoruz. Tünel, bir iç liman şehri olarak MÖ 300'lü yıllarda I. Selevkos Nikator tarafından kurulan, Nikator adıyla da anılan tarihi kentin hemen yanından başlıyor. Bu liman şehri dağdan gelen sel sularından etkilendiğinden, derenin önü bir duvar ile kapatılmış. Duvarın dereden gelen bölümü ile deniz arasındaki dağ delinerek tünel yapılmış. Tünelin kapalı bölümü 130 metre uzunluğunda, açık alanıyla birlikte toplam 1380 metreden oluşuyor. Genel olarak açık ve kapalı alanlarda tünelin yüksekliği 7, genişliği ise 6 metreyi buluyor. Tünel, İmparator "Titus" zamanında tamamlandığı için adını buradan almış. Tünelin içinde belli bir mesafede yürüyüş yapılıyor. Tünelin dışı yeşillikler ve serin serin akan sularla çevrili. Zamanında çok zor şartlarda yüzlerce kölenin çalıştığı tünel dimdik ayakta duruyor. Şehrin yerinde ise yeller esiyor. Tünele oldukça yakın ve Hatay'ın deniz kıyısında bulunan diğer ilçesi Samandağ'a geliyoruz. İlçe Suriye ile sınır komşu. Günümüzdeki karışıklıktan ilk etkilenen yerlerden birisi de burası oluyor. Değişime uğramadan doğallığını koruyan ilçemizde bir saatlik dinlenmenin ardından ayrılıyoruz. Harbiye, Hatay'ın Defne ilçesine bağlı bir mahalle. Tarihi geçmişinde ''Defne'' ya da ''Daphne'' olarak biliniyor. Bir de mitolojik hikayesi var. Zamanın birinde Zeus'un oğlu Apollon, Defne'ye aşık olur. Güzel Defne, Apollon'un aşkından korunmak için kaçar. Aşkına karşılık bulamayan Apollon, Defne'yi ağaca çevirir. Mitolojik tanrıların başlarındaki taçların defneden olmasının önemi de buradan geliyor. Burası, Helenistik dönemde zenginlerin yaşadığı yer. Müzede sergilenen mozaiklerin çoğu bu bölgede yaşayan zenginlerin evlerinden çıkarılan mozaikler. Girdiğiniz anda su sesi, kuş sesi ve bol yeşillikle karşılaşıyorsunuz. Şırıl şırıl akan suyun içindeki masalar da oturup, ayaklarınızı buz gibi akan suya teslim ediyorsunuz. Ama yok suyun içinde oturmam derseniz kıyıdaki bir masaya oturabilirsiniz. Burada ister yemek yer, ister keyifli sohbet eşliğinde kahvenizi, çayınızı yudumlarsınız. Günün yorgunluğunu atacağınız harika bir yerdesiniz. İkinci günümüzde, Dünya'da sayılı müzelerden biri olan Antakya Mozaik Müzesi'ni geziyoruz. Görkemli mozaik kaplamaların ele geçtiği Antiokheia, liman şehri olan Seleukeia Pieria ve zengin Romalı tüccarların yerleştiği Daphne kazılarında ele geçen mozaikler burada sergileniyor. Hamam, kilise, palaestra gibi kamu yapılarından, mezar odalarından, büyük çoğunluğu da evlere ait taban mozaiklerinden oluşuyor. Yaklaşık 400 yıl boyunca faaliyette olan mozaik atölyelerinde sanatçıların başlangıçta Helenistik Dönem artistik geleneğinin devamı olan mitolojik konuları işlemiş. Gezerken her birindeki sanatsal inceliğe hayran olmamak elde değil. Heykel ve mozaik sanatın sunulduğu ender müzelerden biri olan müze gezimize yaklaşık iki saat ayırıyoruz. Roma Dönemi'ne ait bir pagan tapınağının üzerine inşa edilmiş, yurdumuzda en eski cami olarak da biliniyor. Osmanlı Dönemi'nde yenilenerek etrafına medrese yapılmış. Camiye kemerli bir kapıdan giriliyor. Değişik bir mimarik yapıda minareye sahip. İçerisi de dışarısı kadar etkileyici. Ayrıca caminin içinde Habib-i Neccar'ın mezarı da bulunuyor. Habib-i Neccar'ın birde hikayesi var, muhakkak okuyup gelin daha farklı gezeceksiniz. Müzeden çıkınca soluğu sokaklarda alıyoruz. Asi'nin kenarından eski şehre doğru kıvrılıyoruz. Eski bir mahalle kahvesine girip, kısa süreli de olsa soluklanma molası veriyoruz. Gösterilen ilgi, samimiyet, evden getirilen çeşitli Antakya yemekleriyle neredeyse günü burada tamamlıyoruz. O kadar samimi ve sıcak insanların yaşadığı şehirde herkes bir o kadar misafirperver. Bir Özelliği de dinlerin, ırkların, kültürlerin ayrışmadan bir arada, hoşgörüyle yaşadığı ender şehirlerden biri... Bunu her yerde çok rahatlıkla hissedebiliyoruz. Huzur var, saygı, hoşgörü var, daha da başka bir şeye ihtiyaç duymuyorsunuz. Sokaklarda, yan yana yükselen ibadethaneler, eski evler arasında geri kalan zamanımızı harcıyoruz. Arasta denilen çarşısında dolaşıyoruz. Buraya has çökelek peynirine ve zahtere rastlıyoruz. Kahvaltıda zengin bir çeşit olarak çökelek de yer alıyor. Eminim sizde tadını çok seveceksiniz. Buraya sadece yemek için bile gelinir. İlk tattığımız meşhur tepsi kebabı. Ya açlıktan ya da lezzetinden midir, bilinmez tepsiye ekmeğimizi bandıra bandıra yedik. Beyti de bir o kadar meşhur ve lezzetli. Bunların dışında Güneydoğu Anadolu mutfağında ne varsa acılı, bol salçalı ve bir o kadar zahmetli yemekler önünüze diziliyor. Yanlarına konulan salatalar, köpüklü ayranlarla bandıra bandıra yiyorsunuz. Kısaca Halep mutfağı burayı ele geçirmiş. Bunların dışında tatlıların en meşhuru künefeyi de unutmayalım. Benim de en çok sevdiğim tatlıdır. Her zaman listemin ilk sırasını oluşturuyor. Ancak bizim oralarda yediğimiz künefeye benzemiyor, buradakiler. Koskocaman tepsilerde, bol malzemeli ve bir o kadar da şerbetli. İlk zamanlarda alışmak da zorlansam da her gün yemekten bıkmadık. Buraya en kolay ulaşım havayoluyla. Pegasus ve THY yollarının günlük seferleri bulunuyor. Promosyon biletleri takip edebilirsiniz. Gelirseniz şehri dolu dolu yaşamak için Antakya bölgesinde kalın. Bunun için eski konaklar en uygunu. Burada, geçmişi yaşayabilmek için bizde eski bir konaktan oluşan Liwan Boutique Hotel'de kaldık. Otelimiz şehrin göbeğindeydi. Aynı zamanda her yere rahatlıkla ulaşacağımız bir konuma sahipti. Merkezin dışında çevreyi de gezecekseniz, bir taksiciyle anlaşarak ulaşımı da kolayca çözmüş olursunuz. Yemekler için önereceğim her hangi bir yer yok çünkü her yerde yemekler oldukça lezzetli. Canınız nerede isterse orada yiyin, küçük salaş mekanları tercih edin. Çökelek peynirinden tatmadan ve de almadan dönmeyin. Sabah kahvaltısına farklı bir lezzet katmış oluyorsunuz. Zahteri de unutmayalım! Ayrıca çayları da çok güzel. Hoşgörünün, sevginin, saygının ve lezzetin memleketi Hatay'a hadi siz de gelin.. tebrikler gayet güzel bir yazı olmuş.


"Sabah kalkıp, biraz sahilde dolaşıp, mis gibi deniz havası alır, hop hemen bir plaja koşarız." niyetiyle çıktığımız odamızdan bir anda karşımızda beliren tekne ve üzerinde ki ''ANTİPAROS'' yazısıyla yönümüzü, planımızı biranda değiştiriyor, doğru tekneye hücum ediyoruz. Üstte açık alandaki koltuklara hemen oturuyoruz. Hareket etmesini beklerken biletlerimizi kontrole gelen görevli kibarca, dalgaların fazla olduğunu istersek kapalı bölüme geçmemizin daha iyi olacağını önerip, yanımızdan ayrılıyor. Hemen alt kattaki kapalı bölümde yer alan boş koltuklara yerleşiyoruz. Biraz da hüsran basınca üzerimizi ; ''Şimdi ne güzel açıkta, havayı içimize çekip, ara sıra bir sağa bir sola baka baka gidecektik.'' diye düşünürken, az sonra yolculukla ilgili düşüncelerimizin tamamen yanlış olduğunu anlıyoruz. Bir o yana bir bu yana savrularak ayak basıyoruz, ANTİPAROS'a. Hafif silkelenip kendimize gelince önümüzde beliren sokaktan içeriye giriyoruz. Paros'un bir yansıması ama onun yavrusu olacak kadar küçük bir çarşısı var. Sokaklar, yerler aynı taşlarla döşeli. Evler aynı, daha az daha yakın ve daha samimi. Yeni yeni yapılanlar arada gülümserken, eskilerin boyaları yenilenmiş, etrafını saran renk renk begonviller, buraya gel de aşık olma! Sokağın iki tarafına yerleşmiş güzel bir kafenin boş masasına hemen ilişiyoruz. Karnımızdan yükselen çığlığı burada bastırıyoruz. Sonra içeceklerimizle serinleyip tekrar sokakların taş zeminlerinde adım adım ilerliyoruz. Güneş en kızgın zamanını biraz terk ederken sahildeki plaja doğru ilerliyoruz. Feribot iskelesini geçince yandaki patikaya iliştirilmiş tabelalar bizi plajlara adım adım ulaştırıyor. Yalnız biraz çorak; tepemizde inleten kızgın güneşle ilerleyip, varınca derin bir ''oh'' çekiyoruz. Etrafa dizilmiş şezlong bolluğundan hangisine uzanacağımıza karar veremeden biraz daha öteye ilerliyoruz. En sonunda sakin ve hemen kıyıda yer alan iki şezlongu belirleyip, rüzgara da meydan okuyarak havlularımızı seriyoruz; şezlonglar ücretli, gelen görevliye ödüyor, adada kaldığımız sürece tek paralı şezlonglara da burada uzanmış oluyor, kişi başı 4 Euro'yu uzatıyoruz. Şemsiyelerin olmadığı, bütün güneşi gölgeleyen çam ağaçların altında sele serpe serilen insanların neden şezlonglara uzanmadığını da anlamış oluyoruz. Biraz gölge olsun yeter, çok yanmaya gerek duymadan, ağaçların altına çektiğimiz şezlonglarımızda bir dinlenmelik nefesle serin suların içinde yitip giden bedenlerimizi buluyoruz. Karşımızda Paros'un windsurf bölgesi. Rengarenk süzülen sörfçüler rüzgarla dans ederken, biz ara sıra onları seyredip kitaplarımıza dokunuyoruz. Biraz rüzgar, biraz serin sular, sıcak havanında katkısıyla günün bitiminde Paros'a dönmek için tekrar iskeleye geliyoruz. İndiğimiz limanda kocaman bir yazıyla karşılaşınca anlık şaşkınlık yaşıyoruz. Hiçbir tekne Paros'a gitmiyor. Burada kaldık mı, feryatlarıyla iskelede birine soruyoruz. Feryatların boşuna olduğunu beş dakika sonra anlıyoruz. Tekneler olmasa da her 20 dakika da bir kalkan 15 dakika sonra hemen Pounda iskelesine yanaşan feribot hazır bekliyor. Girişte aldığımız biletlerle üstte yer alan açık alana yerleşerek bu sefer etrafı rahatlıkla seyrederek kısa süreli yolculuğumuzu yapıyoruz. Bir tarafta sörfçüler bir tarafta gittikçe uzaklaştığımız Antiparos'u seyrederek ilerliyoruz. Pounda'ya varınca hemen iskelede hazır bekleyen otobüse atlayıp soluğu Pariaki Sokakları'nda alıyoruz. Güzel, macera dolu bir günü de Antiparos'ta tamamlamış oluyoruz. Bir kere oldukça şirin bir ada. ANTİPAROS, Paros'un zıttı, tersi anlamında. Güney batı yamacında oldukça yakın bir konumda yer alan ve Chora denilen yerleşim bölgesi ve genelini plajların oluşturduğu minik bir adacık. Yaklaşık 5000 yıl önce Paros'un bir parçasıyken sismik hareketler ve iklimde meydana gelen değişimler sonucunda ayrılan ve aralarında irili ufaklı adacıkların bulunduğu bölge de en büyük adacığı ANTİPAROS oluşturuyor. PAROS'a bakan tarafında birçok plajı yer alırken, diğer tarafı daha çorak ve ıssız. İnce kumu, ışıl ışıl serin suları, ağaçların altında rüzgarın nağmeleriyle serinleyerek en dingin saatlerinizi burada yaşayabilirsiniz. Daha sessiz bir tatili düşleyenlerin konaklamak için burayı tercih edeceğini de düşünüyorum. Aralara sıkışmış pansiyon ve moteller Paros'taki kadar çok olmasa da ada da konaklayacak yerlerin olması da güzel. İskelenin hemen karşısında yol boyunca dizili tavernalarda güzel Yunan yemeklerinin tadına bakar, sakin huzurlu bir akşam geçirebilirsiniz. Paros limanından her yarım saatte bir kalkan tekneler kişi başı 5 Euro'ya ulaştırırken, Pounda 'dan bineceğiniz feribot 1.4 Euro alıyor. Bu arada biraz tecrübeyle feribotla ulaşımın daha ekonomik olduğunu gördük. Evler güzel, ortam güzel, plajlar daha da güzel tam kafa dinlenmelik yer. Eee o zaman ne diyoruz; '' Haydi ANTİPAROS'a!''.


Kış yüzünü göstermeye başlarken, yakında nereye gitsem, derdi de başlıyor. Biz yakın yerler seçeneğini Cumalıkızık'tan yana kullanıyoruz. Aylardan Aralık, bazı yerlere kar düşmeye başlarken, buralar daha nasibini almamış, hava da şansımıza çok güzeldi. Her ne kadar hava açık, güneşte tepeden gülümsüyor olsa da kış mevsimi bu tedbiri elden bırakmıyoruz. Mevsime göre sıkı giyiniyoruz. Sabahın ilk ışıklarıyla yola çıktık. Duyduk ki burada kahvaltılar çok güzelmiş. Kahvaltı keyfini burada yapacağız. Keyfi, yıllar önce '' Kınalı Kar'' dizisiyle ünlenen dizinin belli bölümlerinin de çekildiği Kınalı Kar Bulanlar Konak'ın da yapıyoruz. Bir gün önceden rezervasyon yaptığımız için gelmeden kahvaltı masamız donatılmış bile. Sobanın sıcaklığında kahvaltımızı yaparken kızarmış ekmeklerimiz de kahvaltıya farklı bir lezzet katıyor. Ürünler köye ait ve doğal. Kahvaltı keyfi bitince kendimizi köyün taşlı yollarına attık. Cumalıkızık, Osmanlı'dan geriye kalan beş Kızık köyünden en korunmuş olanı. Aslında bölgede on beş kızık köyü varmış. Kızık, konar göçer Oğuz Türkleri'ne verilen isimmiş. 13. yüzyılda Moğol saldırılarından Orta Asya'dan kaçan Kızıklar, soluğu Anadolu, İran, Suriye'de almışlar. Köyde ismini ilk ''Kınalı Kar '' dizisiyle duyurdu. Sonrasında merak edenler akın akın gelmeye başladı. Benim de ilk gelişim o yıllara dayanır. 2007 yılından itibaren restorasyon süreci başlayan köyde, 2014 yılına gelindiğinde Unesco Dünya Mirası listesine girmeyi başarmış. Yıllar sonra daha gelişmiş, daha korunaklı, bir o kadar da etrafı köyün ürünlerine dayalı satışların yapıldığı tezgahlarla işgal edilmiş olsa da yine de güzeldi. Renk renk konakların sıralandığı, taşlı yollardan yukarıya doğru çıktık. Yolun sonundaki artık bağ bahçelerin başladığı yerdeki konakta bir de kahve molası verdik. Diğer yoldan aşağıya doğru süzüldüğümüzde Cin Aralığı'na ulaşmış olduk. Çıkmaz sokağın hemen bitiminde iki konağın arasında bir aralık olan Cin Aralığı, rivayete göre 1. Dünya Savaşı yıllarında işgalcilerin kovaladığı askerlerin bu sokağa girince birden ortadan kayboldukları görülmüş. 'Onları cinler kaçırdı.' söylemiyle günümüze 'Cin Aralığı' olarak gelmiş. Buraya gelenlerin çoğu burada fotoğraf çektirmeden dönmüyormuş. Bizde geleneğe uyarak çektirmeden dönmedik. Aralıktan geçince önümüze köyün Camisi, hamamı ve hemen karşısında yer alan Cumalıkızık Müzesi çıktı. Cumalıkızık Müzesi'nde, geçmişten günümüze köyün geleneksel yaşamına dair izleri sürdükten sonra köyün girişinde yer alan tezgahlardan alışveriş yapmayı da unutmadık. Kahvaltıyla beraber yaklaşık üç saatlik süre yetti. Biz ayrılırken köy de yavaş yavaş kalabalıklaşmaya başladı. Genellikle en çok Bursalılar, yakın çevredeki illerden gelenlerle köy kalabalıklaşıyor. Günübirlik gezmek için üç saatlik süre yeterli bence. Geriye kalan zamanda da yakındaki Gölyazı, Tirilye, Mudanya görülmeli. Bizde sırayla hepsine uğradık. Buraya gelmekte çok kolay. Bursa'nın Yıldırım ilçesine bağlı köy, Uludağ'ın eteklerine kurulmuş. Kafayı kaldırınca Uludağ'da yukarıdan gülümsüyor. Genelde Bursalıların hafta sonu kaçamak yeri olsa da yakın illerden de gelenler çok oluyormuş. Turcular başı çekerken, ailece gelenler, okul grupları derken ziyaretçiler çoğalıyor. İstanbul, Yalova, İzmitliler içinde kolay ulaşabilecek yerlerden. Günübirlik değil konaklamalı gelenlere de butik otele dönüşmüş konaklar mevcut. Biz şimdilik günü birlikçilerdeniz. Köylü teyzelerimizin gönlünü birer birer alarak alışverişimizi tamamlayıp köyden ayrılıyoruz.