Hiç kimse benim aklıma girmedi anne. Siz benim aklımı bozdunuz. Ben küçük kara bir balığım. İçgüdülerim sağlam ve kullanmaya hazır aklım var. Sizin gibi olmayacağım. Ölmek var, dönmek yok yolumdan. Boş boş yaşamaktansa kendim gibi ölmeyi tercih ediyorum. Yaşam ırmağının sonuna kadar gidecektim, başkalarının denizinde ölmeyecektim. Pelikanlardan hiç korkmadığım için güvenli sularını terk ettim. Balıkçıl'ı öldürüp kendimi var edecektim, sözümü ebedileştirecektim, kendime karşı hep dürüst kalacaktım. Benim ebediyen var olmam Balıkçıl'ın ölümüne bağlı. Balıkçıllar her yerdeler ama ben onların gücünü nerden aldıklarını biliyorum. Onlar gücünü bizim sığ sularımızdan alıyorlar. Sığ suları terk edip başka denizlere kulaç açıyorum. Özgürlük gibisi yok anne. Sen hiç özgür olmadın ki beni anlayasın. Ya özgür olacaksın ya da hiç var olmayacaksın. Bu kadar açık ve net, kesin ve keskin. Balıkçılların özgürlüğümü ellerimden almalarına izin vermeyeceğim. Pelikanların yolumu kesmelerine müsaade etmeyeceğim. Alıp başımı gideceğim uzak denizlere. Hep bir adım ötede olacağım. Bir gözüm, bir kulağım, bir yüzgecim hep dışarıda olacak. Aklım ve kalbim bana yeter. Ben başka dünyaların olduğunu biliyorum anne. Başkalarının dünyasında da yaşamak istemiyorum. Beni anlıyor musun anne? Sadece kendi dünyamda yaşamak ve ölmek istiyorum. Sadece bana ait bir dünya ama her kesin rengine çalan. Sadece bana ait bir deniz ama her denizden su alan. Sadece bana ait bir yol ama bütün yollara açılan. Kendi hikayemi bir başıma yaşarken başkalarının hikayelerini dinlemek istiyorum. Senin hiç kendi hikayen oldu mu anne? Hiç sanmıyorum. Kendi hikayen olsaydı beni anlardın, şimdi benimle olurdun ya da ben seninle olurdum her neresi olursa olsun. Ben başka nehir yataklarının derinliğini, uzunluğunu, rengini, kokusunu merak ediyorum, onları kendim görmek ve yaşamak istiyorum. Sen tek bir nehir yatağında doğdun, o nehir yatağında öleceksin anne. Beni anlamazsın. Keşke beni anlasaydın. Keşke seninle başka nehir yataklarında yüzseydim. Hayatımda hep pelikanlar, balıkçıllar olacaktı. Olsun. Ama ben Küçük Kara Balık'tım ve hep öyle kalacaktım. Yani sürüsünü terk etmeye cesaret eden binde birin Bir'i. Farkım bu anne. Sen ve onlar hiç bunu anlamadınız. Beni binin içine katmak için elinden geleni ardınıza koymadınız. Önüme iki seçenek koydunuz. Ya sizin gibi sıradan olacaktım binlerin içinde kaybolup gidecektim ya da sıra dışı Bir'i olacaktım kendi yolunda giden. Ben bana yakışanı yaptım, ikinci seçeneği tercih ettim, sizin sığ sularınızı terk ettim, başka nehirleri keşfetme yoluna girdim bir daha dönmeyeceğimi bile bile. Tek bir suda yaşamak züldü bana. Anlamadınız beni. Sizin sularda boğuluyordum, nefes alamıyordum. Görmüyordunuz. Ben başka sularda yüzerek özgürlüğümü kazanabilirdim. Buna çok uzaktınız. Bu yüzden beni dışladınız. Hiç şikayetçi olmadım halimden. Zaten başka suları görmek istiyordum. Nihayetinde olup olacağı buydu. Başıma gelecekleri biliyordum. Çünkü kendi görüşüm vardı. Şahların devrildiğini gördüm rüyalarımda. Şahlar devrildikçe yola çıkma isteğim arttı, özgürlük tutkum had safhaya ulaştı. En yakınımdakilerin dayatmalarına, aldatmalarına, tehditlerine, yalanlarına boyun eğmedim. Ben Küçük Kara Balık'tım. Dünyaya bir defa gelmiştim ve bütün ırmakları tanımadan dünyayı terk etmeyecektim. Bütün aşk vadilerinden geçecektim, aşılmadık korku dağı bırakmayacaktım. Sizlerin suyu kokuşmuştu anne. Yerim yoktu yanınızda. Ruhum daralıyordu. Kalmak istemiyordum hiçbir şekilde. Ruhum özgür olmak istiyordu. Ruhumu özgürleştirmek istiyordum. Özgür olmam, Balıkçıl'ın ölümüne bağlıydı. Ben de öldüm, ölümden medet ummayarak. Balıkçıl'ı öldürdüğümde mutlak manada özgür olacaktım. Mutlak manada özgür olmak ile sonsuzluk aynıdır anne. Öldüğümde anladım. Ölümüm bir çocuk masalı gibiydi ama hakikatin gerçek bir parçasıydı. Zira ölümüm ve özgürlüğüm içe içe geçmişti. Ölümüm ve özgürlüğüm birbirini tamamlamıştı. Ölümüm ve özgürlüğüm arasında hiçbir şey, hiç kimse yoktu. Ölümüm safi özgürlüktü.


Ekol haline gelmiş bir edebi dönemin, öne sürdüğü fikirler kadar, asıl-mihenk olmuş kişiler/sanatçılar üzerinden bu gerçekliğe ulaştığını da söylemek gerekir. Bu gerçekliğin ortaya çıkabilmesinde, ekolün oluşması ve çıkmalarıyla sanat dünyasında varoluşunu sürdürebilmesinde kişilerin edebi gücünün yanında, hayatı algılama ve kuşatma anlayışları da etkilidir. Bu ekollerden birisi de Mavera çevresidir. Mavera çevresini halihazırda var olan bir fikir çevresi içinde değerlendirmek gerekir. Çünkü arka planda Mehmet Akif-Necip Fazıl-Sezai Karakoç ve Nuri Pakdil çizgisi söz konusudur. Ancak Mavera çevresini bir ekol haline getiren bu çevre içinde bulunan şair ve yazarlardır. Bu kişilerden biri de, yazar Ersin Nazif Gürdoğan'dır. Onun realiteyi kuşatan geçmiş ve gelecek arasında köprü kuran denemelerini herkes okumuştur. Okumayanlar için bir giriş kapısı açmak adına bismillah! "İki Dünyanın Hesaplaşması" eserinin tanıtım cümleleri ile kitabın geneline dair özet cümlelerle başlayalım: "Sınırların önemini yitirdiği, küresel bir hayatın başladığı yeni çağda, mücadelenin silahlarla mı olacağı, yoksa kitaplarla mı olacağı sorusunun cevap arayışıdır bu kitap. Batı ve Doğu medeniyetleri masaya yatırılıyor ve iki zihniyet karşılaştırılıyor. Kazanan olmak için eksikler neler, yapılması gerekenler, kaçınılması gerekenler neler?" Bu tanıtımdan yola çıkarak da metni kurmak mümkün ancak bu kitabın ilk metni bir dibace hüviyetinde ve benim her zaman ilgimi çeken bir mesele olma vasfıyla sanat-sanatçı odaklı. Aynı zamanda sanatın metafizik-kozmik alemle bağını kuran bir metin. Dolayısıyla bu metni temel alarak tıpkı yazarın bu temeli attıktan sonra diğer metinleri bu metnin açılımı gibi yazması şeklinde biz de sanat-sanatçı temelli tespitleri yazarın yazdığı edebi portreler üzerinde göstermek istiyorum. Ersin Nazif Gürdoğan'ın "Ruhun ölümsüzlüğü anlatılmadan insanın ölümsüzlüğü anlatılmaz." (S. 8) tespiti çok önemli. Dünyadaki hemen her türlü şey olumlu-olumsuz fark etmeksizin bu gerçeğe bağlı. Sanata yaklaşım da bu noktadan itibaren kıymetli oluyor. Sanatı kendisi için kurgulayan herkesin ilk yanılgısı da buradan başlıyor. Aynı zamanda bu durum sanatçının iç ve dış dünyasının da birbirini ötelemeyen-dışlamayan bir bütünlüğe bağlı olduğunun açıklamasıdır. Yazar bu durumu ruhun fıtrat olarak erdeme yatkınlığıyla açıklıyor olmalı. Çünkü "uçlara dokunmasını bilen sanatçı"nın 'hayatın canlılığının erdem ve tutkuların bir arada olmasından kaynaklandığı' bilincine dayandırdığı yüzüyle anlatır. "Bilinen dünyaya bilinmeyen dünyanın ışığını yansıtmak"tan söz ediyor yazar. Bu anlamda hayatın bütün yönleriyle bir oyun olduğu bilincinde bahisle "...dünya hayatı hakikatte sadece bir oyun ve eğlenceden ibarettir" (Ankebut 64) ilahi uyarısına atıf yapıyor. Hemen akabinde ise tasavvuf kültürünün derinliğinden kotarılan şu cümleler geliyor: "Görünen her varlığa bir dünya, yaşanan her günü son bir gün olarak algılamadan, sanatın derinliklerine inilmez." Bu ifadeler yüce önderimiz Hz Muhammed'in "İki günü eşit olan ziyandadır" hadisine bir açıklamadan sonra sanatın künhünü anlamaya girişilebileceğine değiniyor. Yine bunun akabinde "sanatın yol göstericiliğine yakalanmak" kavramını ortaya atıyor. Bu kavramı da "sınırlı alanda sınırsızlık" şeklinde açıklar. Yani sonu, sınırı olan bir bağlamı "sanatın yol göstericiliğiyle" aşarak "ölümsüzlüğün peşine düşme"nin imkanına sözü getiriyor. Daha basit ifadeyle "kalıcılık"... Bunun ön şartı olarak da metafiziğe açık bir kapıdan geçmek sunuluyor. Bu eser ve yazar-şair için ölümsüzlük / kalıcılık demek. Yazar hayatı ve sanatı iç içe geçirerek değerlendirirken "ırmak" imajını kullanıyor. Zamanın geçerken ırmak akışının sürekliliğini ifade ediyor. Akışın geçmişten geleceğe doğru rutininde devam ettiğini söylerken aynı zamanda değişimin de akışın bir parçası olduğu gerçeği var. Bu ilk bakışta çelişki gibi görünse de yazar değişenin sadece biçim olduğunu sanatsal özün aynı olduğunu anlatıyor. Neticede ırmak denize akıyor. Sanatın da denize açılan kapıyı bulmak olduğunu ifade ediyor. "Sanatçı değişende değişmeyeni yakalayandır." Yazara göre sanatsal özü değişmeyen boyutları- yakalama şartı "değişen boyutların bilincinde olmak" şartına bağlanıyor. Değişmeyen dünyayı kavramanın yolu da yazara göre "hayatın akışında değişen dünyayı kavramak" şartına bağlı. Bunların üstüne gelen aforizma cümlesi şu: "hayatı yaşanır kılanlar değişmeden değişmesini bilenlerdir. Yazar, sanatçının 'değişmiyor gibi değişerek, süreklilik içinde yenilenmesine' ve 'her zaman yeni' kalmasına bağlıyor. Hatta "insanın çok boyutlu dünyasında kendisine sağlam bir yer edinebilmek için, her şiirinde, her hikayesinde, her romanında, her denemesinde yeniden doğmasını başarmak zorundadır" cümlesiyle de kalıcılık şartlarından birini sunuyor. Valery'nin "ilk dizeyi Allah yazdırır" cümlesinden hareketle "ilk denemeyi Allah yazdırır, gerisi çorap söküğü gibi gelir" diyor. Bu noktada bana ulaşan iki çağrışım oldu. İlki yazarın "hayatı yaşanır kılanlar değişmeden değişmesini bilenlerdir" cümlesi analojik olarak bir Cemil Meriç aforizmasını çağrıştırdı: Vatanlarını yaşanmaz bulanlar, vatanlarını yaşanmazlaştıranlardır. Diğeri de 'değişmiyor gibi değişerek' ifadesi de üstad Sezai Karakoç'un "yaşamıyor gibi yaşamıyor gibi yaşıyorum" mısraı. Yazar ilk metnin son kısmında kalıcı sanat ve kalıcı sanatçı eksenine odaklanıyor. Ona göre "kalıcı sanat hayatın bütün boyutlarında ölümsüzlüğü yakalayan" sanattır. Sanatçı ise "yalınlık içinde derinliği yakalayan"dır. "Çatışan doğruların dinamizmini kavrayan sanatçı hem ölümlüdür hem ölümsüz." Diyen yazar ölümlü oluşu madde boyutunda, ölümsüzlüğü de eserin kalıcılığıyla açıklar. Yazar bu hususu biraz daha somutlaştırır: Ölümsüz sanat ölümlü hayattan kaynaklanır ona göre. Bu tespitlerin yansımasını kitaptaki iki portre üzerinden göstermeye çalışacağım. Kitaptaki diğer portre ve denemelerin değerlendirilmesi yerine okunmasını tavsiye edeceğim. Kitabı ana hatlarıyla ikiye ayırmak mümkün. İlk bölümde yukarıdaki tespitlerle dolu metinden sonra edebiyat ve düşünce dünyamızın önemli sanatçılarının portrelerini yazdığını görüyoruz Ersin Nazif Gürdoğan'ın. Mehmet Akif, Necip Fazıl, Fethi Gemuhluoğlu, Sezai Karakoç, Nuri Pakdil, Cahit Zarifoğlu, Akif İnan, Erdem Beyazıt, Rasim Özdenören gibi şair ve yazarların edebi portrelerini çıkaran yazar ikinci bölümde ise önemli denemeler yazmış. Bazılarını burada zikredelim: Mavera Dergisini etrafıyla beraber anlatmış, şiirin ölümlü olanı ölümsüzleştirmesini, bilgeliğin şiirini, özgünlüğü, bilgeliğin şehirlerini vb işlemiş. Belirttiğimiz şekilde ilerleyelim: yazarın sanat-sanatçı tespitlerinin yazdığı portrelerde yansımasına değinmeye çalışalım. İlk olarak Mehmet Akif portresine bakalım. Yazar Akif'i devletin ve milletin geri çekilme döneminin sancılarını en derinden hisseden bir şair olarak görür. Bu duruma çözüm arayışı da maalesef "batı kültürünün değerleri" içinde olmuş ve "geçmişinde benzeri olmayan bir yabancılaşma süreci" başlamıştır. "Anadolu insanının köklerinden koparılma sürecini sorgulama" hassasiyeti taşıyan aydınların başında Akif gelmektedir. O Anadolu insanının her alanda yoksullaşırken şiirle zenginleştirmeye çalışmaktadır. Ersin Nazif Gürdoğan uzun yıllara baliğ bir yazı hayatı olan, önemli tanıklıklara sahip kıymetli bir büyüğümüz. Bu kitap bir önceki cümlenin açılımı gibi. Bütün birikimi görmek, bakış açısı kazanmak ve kültür dünyamızda bir seyir için önemli bir eser. Bu eserde sadece sıraladığım kişi ve konular değil Türk edebiyatının önemli diğer şahıslarıyla kesişimler de var. Bu kesişimler için kendisi de önemli bir başvuru kaynağı. Okumayanları bu kitaba davet ederken, okuyanları da tekrar etmeye çağırıyorum. Yitik Cennet, Sezai Karakoç, Diriliş Yay. Ruhun Dirilişi, Sezai Karakoç, Diriliş Yay.


Tüketim çağında yaşıyoruz. Hızların, hazların, insanın ve insanla birlikte tonlarca şeyin tüketildiği ve tükendiği bu zamanda sevgi de bundan nasibini aldı. Aşk ve sevginin bu kadar dillendiriliyor oluşu onun bizde eksik olduğunun delili değil de nedir? İnsan kendinde olmayanı arar... Kemal Sayar "Beni Sessiz de Sevebilir Misin?" kitabında bizi, okuru direkt muhatap alıyor. Kitabı bitirdikten sonra kıymetli bir psikologdan birkaç seans terapi görmüş gibi rahatlıyoruz. Okudukça Tolstoy'un "İnsan Ne ile Yaşar?" sorusunun cevabını pekiştirerek alıyoruz. Sessizlik zamanla bize dinlemeyi ve duymayı öğretecek bir vesile olur. Başta kendi sesimiz olmak üzere insanların ve kainatın seslerini duymaya başlarız. Kayıtsız kalamadığımız sedalar iç dünyamızda bir yankı oluşturmaya başlar. İşte insan böyle adım adım, yavaşça ve incitmeden sevmeyi öğrenir. Ve sevgi böyle fiile döküldüğünde daha soylu bir mana ifade eder. Sessiz sevebilmek için bazı özelliklerden bahsediyor yazar: Tevazu, cömertlik, elindekiyle yetinme ve utanma gibi bulunduğu yeri, şahsı güzelleştiren hasletler... Sessiz sevmenin herkese nasip olmayan bir meziyet olduğunu anlıyoruz. Bir şeyleri göstermeden, sergilemeden yapmanın aynı zamanda o şeye emek ve zaman harcamanın meyvesinin ayrı tadı olduğunu hissettiriyor yazar. - Elde ettiğin her şeyi emeğinle elde et ve bundan gurur duy. - İnsanları zaman kaybı olarak görme, onları anlamaya ve onlarla anlaşmaya çalış... - Sürekli öğrenebilmek için hayat üzerine düşün ve var olmak için daha iyi yollar bul kendine... - Dünyaya ondan aldığından daha fazlasını vermeye çalış... - Aldığın her nefeste kainatın sahibine şükret ve sana bağışlanmış olanı kardeşlerinden, dostlarından, başka insanlardan esirgeme... - Dünyada parasız yapabildiğin her türlü güzelliğin tadını çıkart... - Bir şeyleri başarmana izin ver ve dünyayı bulduğundan daha iyi bırakmaya çalış... Böyle baktığımız taktirde dünya bizim için daha yaşanılabilir bir yer olacaktır. Ne yazık dünyayı yaşanmaz bulanlara ve ne mutlu dünyası yaşanılabilir olanlara.


Sinemanın ne olduğu değil ama ne olmadığını Hollywood Sineması üzerinden örneklendirmek gelenek haline gelmişse bunda elbette bir gariplik ya da yanlışlık yok. Zira Hollywood, sinemayı araçsallaştırarak var olageldi. Bu araçsallaştırmanın ürettiği stereotipler ile düşünmeye maruz bırakılmamızın en temel amacı ise, Amerikan Rüyası denilen illüzyonu yaratmak ve yaşatmaktı. Bir yaşam tarzının, dünyayı yorumlayışın, öteki kültürlere yaklaşımın taşıyıcılığını üstlenen Hollywood, önce Amerikan halkını Amerikan Rüyası'na uyumlamak, sonra da, ilanihaye olabilmesi için tüm dünyayı bu rüyaya biat ve hizmet eder hale getirmek misyonunu sinema üzerinden gerçekleştirdi. Bu rüyanın ürettiği yıkım, acı, gözyaşı savaş zayiatından sayılırken, ganimetleri toplayan ise sanayi ve ticari yığışımlar oldu. Elbette Hollywood eliyle. Yazar Alev Alatlı "Hollywood'u Kapattığım Gün" kitabı ile Hollywood'un bu perde arkasındaki bileşenlerini, araçsallaştırılan sinemanın yarattığı illüzyonların etkilerini ele alıyor. Yığışımlar, politika, gizli servis, basın işbirliğinden müteşekkil Hollywood'u kapatmadan önce, Hollywood'un suç dosyasını torunu Kaan için açıyor. Konuşma formatında, soluksuz, ara başlığın olmadığı, ele alınan her mevzu açılan pencerelerle derinleştiği için "buraya nerden gelmiştik?" diye sordurtan kitap, kurduğu şaşırtıcı bağlantılarla yazarın tarzına alışkın olmayan okur için zorlayıcı olabilme özelliği taşıyor. Hollywood zihniyeti ve bu zihniyeti oluşturan unsurların adeta hücrelerine kadar sızan yazar, Hollywood'u kapatma nedenlerini ikna edici argümanlarla ortaya koyuyor. Ama bu kapatmanın bir delete değil, re-boot olduğunun da altını çiziyor. Resimlerle zenginleştirilmiş, orijinal dipnotlarla gelebilecek itirazların önünü kesen yazar, kitabın son elli sayfasını yeniden yapım işlere ayırırken, muzip bir başlık seçiyor: "Yaratıcılık mı" Dediniz, Yok Canım! Yazar, bu dünyanın turistleri olarak gördüğü Amerikalıların, bu turistik hallerinin kendilerini ve dünyayı maruz bıraktıkları yıkımın sebebi olduğunu Alatlı'ca bir üslupla anlatır. Bunun, toptancılığa, indirgemeciliğe, malumatfuruşluğa tenezzül etmeyen ve "türdaşlarımızla paylaşmadığımız niteliğimiz yoktur" bilincinden hareketle oluşmuş bir üslup olduğunu kitap boyunca görürüz. Alatlı'nın turist gibi yaşamaktan kastı, yatağını toplamadığın, sofrayı kaldırmadığın, çöpü dökmediğin bir yasam tarzı. Bir fotoğrafçı edasıyla gözünün gördüğü an ile yetinmek, süreçlerinden bağımsız olmak. Hayatla hayatının arasına mesafe koymuşluk hali. Yazarın ifadesiyle "Tarihi, kültürleri, sanatı, edebiyatı, müziği, inançları, dinleri, ideolojileri, hatta savaşları, soykırımları, BM toplantılarını turist gibi turlamak, gördüklerini hediyelik öteberiye dönüştürüp tüketmek için varlar" (Alatlı, 2009, s.1-2). Hediyelik öteberi dediği ise, iyi paketlenmiş sakil duygusallıklar ki, Amerikalıların masum bir kültürün iyi yürekli çocukları oldukları şeklindeki öz izlenimlerini zedelemeden idamesini mümkün kılar. Alatlı, Hollywood'un coğrafi ve sosyolojik tarihinden başlar. New York'ta doğan ve iki üç yıl içinde kalıcı olarak Kaliforniya eyaletinin Los Angeles kentine göçen Hollywood'un tarihçilerin, politikacıların ve sinema sektörünün yok saydığı gerçeklerini irdeler. Kaliforniya'nın aslında Kızılderililerin memleketi olduğu, İ.Ö 15.000'lere kadar giden ve hayli gelişmiş medeniyetler kuran yerlilerin, Kolomb'dan hemen sonra, İspanyollar ve Katolik Kilisesi ile beraber katledilmelerini, 1849'da altına hücum furyasıyla hem can hem de geçim kaynaklarının yok olmasını tarihi vesikalarıyla ortaya koyar. Yazar, Amerikalıların toplumsal sorumlulukları üzerinde düşünmeyi reddetmelerini kolaylaştıran, ulusal masumiyetlerine ısrarla yatırım yapmalarını sağlayan Teddy Bear'in doğuş hikayesindeki uzlaşmaz çelişkileri ortaya koyar. 1847'de açlıktan kırılan İrlandalılar'a onca yoksulluklarına rağmen yardım elini uzatan Çoktav kabilesinin hikayesinden alır, ABD Başkanı, Sultan Vahidettin'in yaşıtı, Kızılderililer için "en aşağılık kovboydan bile daha ahlaksızlıklardır" diyen (Alatlı, 2009, s.20), akıllara ziyan sözlerin daha da beterlerini sarfeden namı diğer cowboy, Theodore Roosevelt'ten devam ettirir. "Şiddet bir erkeklik ayinidir" (Alatlı, 2009, s.37) söyleminin içini doldururcasına 1909'da Afrika seyahatinde 11,397 hayvanı öldüren, dönüşte Norveç'e 1906'da kazandığı Nobel Barış Ödülü'nün parasını almaya uğrayan Roosevelt, 1902 yılında Mississippi ve Louisiana eyaletlerinde kara avına çıktığında eli boş kalınca, kendisine eşlik edenler ona yavru bir ayıcık bulup, vursun diye ağaca bağlarlar. Başkan "bağlı bir hayvana ateş etmem!" deyince Teddy Bear efsanesi doğar. Başkanın ismini alan oyuncak ayı Teddy koleksiyonlarına kucakla anlamında hug adını verirler. Sosyal psikologlar, Amerikalılarda mazbut aile çağrışımı yaptığını, kız ya da oğlan çocuklar aradıkları şefkati Teddy Bear'larda bulduğunu iddia ederler. Teddy Bear, büyük, küçük, kız, oğlan meraklılarının gözünde adam gibi erkektir (Alatlı, 2009, s.39). 1995 Oklahoma City bombalama olayında, olay yerine doluşan Amerikalıların göğüslerine sıkı sıkı bastırdıkları Teddy Bear'in toplumsal bir yas totemi şeklindeki işlevine daha sonra 11 Eylül'de tanık oluruz (Alatlı, 2009, s.41). Yazar, bu ruh halinin filmler, müzikaller, dizilerde de görüldüğünü, Hollywood'un turistik tutumunun, Amerikan halkının dünya görüşünü bir biçimde şekillendirmeyi başarmış olup, oyuncak ayılar, peluş tavşanlar gibi, hemen her olayın ardından dikilen anıt müzeler, kupalar, plaketler, madalyalar, protest tişörtleri, dövmeler, flamalar, butonlar, sticker'ler gibi, halkın gazını alan, yatıştıran ve hatta teselli eden tüketim nesneleriyle, Amerikan kültürünü yeniden tanzim ettiğini, Amerikan halkına bir yandan dünyevi politikalara bulaşmamışlık duygusu verirken, öte yandan da, mezheplerinin adamakıllı genişlemesine neden olduğunu söylerken (Alatlı, 2009,s.41-43), bilmenin yüklediği sorumluluktan kaçınmanın, görmezden gelmenin iç huzursuzluğunu bastırmanın Amerikan toplumu için handiyse bir refleks haline gelmiş olmasının fecaatlığını da gözler önüne serer. Yazar, Hollywood'u kapatma nedenlerinden en önde gelenin, bir Hollywood terimi olup, belirli bir şahsa, örgüt ya da olaya özgü imza ya da işaret olarak tanımlanan, Hollywood stüdyolarında imal edilerek, halkları, bireyleri, olayları, hayata kendi iradeleriyle attıkları sahici imzalardan mahrum bırakan idiografi olduğunu söyler. Gerçeği silahsızlandıran ve Hollywood'un varlık sebebi olan idiografikleştirme üzerinde ısrarla durur. Bu meyanda, Hollywood tarihinin all American erkeği/idiograf'ı yaratma tarihi olduğunu, Tarantino'nun atası, eski asker, avcı, Kızılderili kasabı, Roosevelt muharebelerini sahneleyen, show business sektörünün ilk prototiplerini sergileyen şovmen Buffalo Bill'in show business + siyaset + işdünyası+ medya işbirliğinin sembiyotik ilişkisi üzerinden anlatır. Hollywood'un ilk western mega starı Tom Mix'in, ABD'ne iki büyük katkısından biri Reagan, diğeri CIA'nın içinde kurulan Sinema Dairesi ile doğrudan işbirliği içinde olan John Wayne olurken, Tom Mix'in ABD'ne asıl hediyesi "Amerikalı"nın ta kendisi olmasının süreçlerine değinir (Alatlı, 2009,s.80). Yazar, Hollywood'u kapatma nedenlerini sağlam temellere oturmak noktasındaki ciddiyetini bu sembiyotik ilişkiler ağına yaptığı tarihi seyrüseferle gösterir. Bu ilişkiler ağına dair tespitleri resmin bütününü görme açısından okura doneler verecektir. Bir kaç tadımlık örnekle değinecek olursak, mesela, Reagan'ın da oynadığı, 45 yıl kadar süren 532 episodluk ve insan mühendisliğinin en başarılı örneklerinden Death Valley Days projesinin aldığı ödülün nedenini yazar şöyle açıklar: "Amerikalıların ırksal kimliklerine ilişkin güvensizliklerini, dilerseniz ikircikliklerini, gidermeye yönelik bir manken oluşturmuş olması. istatistiki bir anlamı yok, bu mankenin. Sahici bireylerle birebir örtüşmediği de muhakkak. Hele de Amerika gibi toplama bir ülkede toplumun somut koşullar karşısında ne tür tepkiler verebileceğini kestirmemize yardımcı da olamıyor; ama şunu yapıyor: all American dedikleri idiograf'ı oluşturuyor. Fevkalade önemli olması da bundan" (Alatlı, 2009,s.74). Ve çok önemli bir bağlantı, aynı tornadan çıkmışçasına bir örnek olan all American'ın, Reagan'la ete kemiğe bürünen geniş cephe neo-con harekatının ilk kıpraşmaları olarak da görülmesi ki, idiografiklestirmenin ardındaki sabrı, ince ayarı göstermesi bakımından dikkat çekicidir. Diğer bir örnek ise, 2004'te, seçim kampanyası yapan George W. Bush'un babasının ismindeki W harfinin peşini bırakmaması. Çünkü 1987'de Newsweek babasını tek kelime ile bir wimp, yani renksiz, kararsız, ağlak olarak kapağa çekmiştir. Danışmanlar hemen ön alır, kamuoyunu başkanın ismindeki W harfinin John Wayne'in "Wayne"i olduğuna inandırırlar (Alatlı, 2009,s.79). Zira John Wayne, erkekliğin şahikası, bir savaş kahramanı, bir kovboy, the asli American icondur! Ama tabii ki Hollywood'un yarattığı hayal dünyasında. Yazar, Anglosakson dilinde "acıya hakaret eklemek" denen durum tanımlamasının içini dolduran Hollywood'un bu hayal dünyasının, 26 madalya ile taltif edilen Stallone'nin canlandırdığı Vietnam gazisi Rambo serisinde de karşımıza çıkmasını "Acı savaş idiyse, hakaret, Sylvester Gardenzio Stallone olmalı" sözleriyle kınar (Alatlı, 2009, s.178). Acının gerçeklik kaybına, duyarsızlık kalkanına çarpıp ufalandığı en çarpıcı örnek, dudaklarından sarkmış sigarası, donuk bakışları, yüzü yara bere içindeki Amerikan askerinin "The Marlboro Man Felluce'de!" başlıklarıyla Felluce'nin yüzü olarak lanse edilmesi. Kamuoyu tepkisi ise ağzında sigara olan bir resmin seçilmiş olmasınadır, sebep olunan yıkıma değil. Felluce'nin yüzünü bir surete indirgeyen sanatsal mazereti ise "fotoğraf olsun, film olsun, olgunun siyakını sibakını bırakır, deklanşöre bastıkları o "an"da takılır kalırlar. Sonra o "an" gerçeğin bütünüymüş gibi olur, olguyu isimlendirir" diyerek sanat ve dokunulmazlık arasındaki iş ve suç birliğine, sanatsal mazeretin meşrulaştırıcı rolüne dikkati çeker (Alatlı, 2009,s.184).Yazar, uzlaşmaz çelişkilerden mürekkep, gerçeği tahrip eden, başarılı bir piarla halkları manipüle eden, olguyu sabitleyip tüketime sunan, acılar üzerinde tepinen bu zihniyetin paketleyip sunduğu doğrularının hiç üşenmez peşine düşer. Yazar, dünyanın gelmiş geçmiş en uzun soluklu, yaratıcı, radikal ve başarılı kadın hakları savaşını veren Amerikalı kadınların Hollywood için yan ürün olmasının dikkat çekiciliğine vurgu yapar. Amerikalı kadın 1896'da Thomas Edison'un filminde erotik/pornografik konu mankeni olarak yer bulurken, 1909-1914 Amerikan orta sınıfının true woman'dan new woman'a geçişin sancılarının yaşandığı dönemdir. Ama new voman, Amerikan erkeğinin ne gönlüne ne de aklına hitap eder (Alatlı, 2009,s.222). Hollywood, Yeni Kadın'ın cinsel özgürlük talebini arkasına alır, 1908'de kadın çıplaklığını sergileyen ilk film çekilir. 1916 yılları Femme fatale, namıdiğer, sexual wampiress tipolojisi kurgulanır. Rüzgar Gibi Geçti filmiyle ev hizmetçisi, çocuk bakıcısı devasa bedenli, anaçlık gibi la-cinsel imajlı karaderili kadın ikonografı oluşur (Alatlı, 2009,s.261). Sinema, 50'li yıllara kadarki süreçte Amerikan kültürünün lokomotifi olurken, Amerikan Rüyası'nı diri tutmak misyonunu başarıyla ifa eder. 1929 finansal kriz, on yıl içinde Amerika'nın çehresini değiştirirken, sanayi ve ticaret yığışımlarının kontrolü altındaki Hollywood'un çehresi hiç değişmez. Ama halkın gazını almak vazifesini de üstlenir. Mesela Büyük Çöküş'ün sefaletini yaşayan Amerikan halkı ile sokak çetelerini aynı ideolojide buluşturan gangster filmleri yapılır. Özellikle 1931 yapımlı The Public Enemy filmi önemli bir prototiptir (Alatlı, 2009,s.239). Amaç, düzenin sorgulanmasına izin vermemek, sistemi, çetelerin oluşumundaki sorumluluğundan sıyırıp halkın meselesi olarak pazarlamak. Daha önemli ve esas amaç ise sanayi ve ticaret yığışımlarının çıkarlarını korurken Amerikan Rüyası'na halel gelmesinin de önünü almak. Yazar, Büyük Çöküş'ün yaşandığı yıllarda, sarışın bomba ibaresinin filmler aracılığıyla yerleşmesiyle standardizasyonun başlaması, Esguire adlı ilk erkek dergisinin çıkışı, Amerikan kültüründe seks, şiddet ve motorlu araçların iç içe girmişliği gibi başlıklarla, cinselliğin insani işlevlerinden kopması, porno kültürünün olduğu yerde Guantanamo'nun mutlaka olduğu, objectification'ın yabancılaşma denilen psikopatoloji ile aynı kapıya çıkması bağlantılarını özellikle film ve starlar üzerinden kurarken, kitabın yazıldığı tarihlerde yeni başkan olan Obama'nın ilk başkanlık konuşmasında, aynı tas aynı hamam görüntüsü sergilemesiyle Hollywood'u kapatma işlemini şu sözler ile tamamlar: "Oysa ona ulusça sevilmeme nedenlerinin diplomatlarının münasebetsizliklerinden, hatta silahlı kuvvetlerinin yerli yersiz müdahalelerinden çok, başta Hollywood, Amerikan medyasının kurguladığı "Amerikalı" imajından kaynaklandığını anlatmaya hazırlanıyordum. Hollywood sinemasının evil Araplarının bir yanılsamadan ibaret olduğunu halkınıza anlatabilirseniz, Ortadoğu sorununu bile çözebilirsiniz! diyecektim. 11 Eylül felaketinin bizi neden fazla sarsmadığını açıklayacak, tepkisizliğimizi faciayı bize hayatın sanatı taklit ettiği garip bir film gibi sunan Amerikan medyasına borçlu olduğumuzu anlatacaktım" (Alatlı, 2009,s.299). Sonuç olarak Alev Alatlı "Hollywood'u Kapattığım Gün" kitabında; Sinemanın çıktığı günden günümüze değin sanayi ve ticari yığışımlar, politika, gizli servis ve basın işbirliğinden müteşekkil Hollywood elinde aldığı şekli, kullanılma biçimini, ürettiği kültürü, yarattığı etkileri kontekst bir şekilde ele alır. Özelde Amerikan halkını genelde ise tüm dünyayı etkisi altına alan Hollywood'u, mistifike etmeden tüm boyutlarıyla ele alırken, kurduğu çarpıcı bağlantılarla görünenin perdelediği dip kurguyu/asıl amacı açığa çıkarır. Aynı adı taşıyan kitabına atıf yaparsak "Hadi, Baştan Alalım!" ve yetinmeyip sonra ne oldu? doğrultusunda fikri takibi bir refleks olarak edinme kültürünü, bilincini gerek Hollywood'u Kapattığım Gün, gerekse tüm kitaplarında öne çıkaran Alev Alatlı, mizah duygusunu, merhameti ve "çıkmadık candan ümit kesilmez" düsturunu yedeğinde taşıyan üslubuyla aydın sorumluluğunun hakkını verir. Alatlı, A.(2009). Hollywood'u Kapattığım Gün İstanbul: Everest Yayınları. Alatlı, A.(2009). Hadi, Baştan Alalım! AKLIN YOLU DA BİR DEĞİLDİR. Ankara: Destek Yayınları.


Bir şehir barındırdığı bir müze sayesinde binlerce insanın ziyaret ettiği yer olabilir mi? Evet oluyor... Biz de o müzeyi görmek için 2016 yılının soğuk şubat ayında dört saatlik bir uçuşla İspanya'nın Bilbao şehrine gittik. Buraya gidiş nedenlerimizden biri de muhteşem Guggenheim Müzesini görmekti. Bilbao, İspanya'nın kuzeyinde ki Bask Bölgesinde bulunan gelişmiş bir sanayi şehri. Avrupa'nın endüstri kentlerinden herhangi biriyken Guggengeim Müzesi yapıldıktan sonra kaderi değişmiş ve yılda 20 milyon turistin geldiği turizm kenti olmuş. Müze Nervion Nehri kıyısında yer alıyor. Biz de gittiğimizde müzeyi yakından gören Hotel Miro'da kaldık. Bavullarımızı otelin dördüncü katına çıkarıp odamıza koyar koymaz pencereye gidip müzeyi gördüğüm o ilk dakikayı unutamıyorum. Kış güneşi müzenin devasa titanyum kaplaması üzerinde parlıyor, bina tüm ihtişamıyla karşımda duruyordu. Amerikalı Guggenheim Vakfı'nın New York ve Venedik'ten sonra ki üçüncü müzesiymiş. Ünlü Mimar Frank Gehry tarafından tasarlanan müze 1997 yılında tamamlanmış. "Onu ilk gördüğümde aman Tanrım, ben bu insanlara nasıl bir şey yaptım böyle dedim. Tasarladığım bir yapıyı ilk gördüğümde böyle oluyor, battaniyenin altına saklanmak istiyorum.'' diyen Gehry aslında dış cephe kaplamasında kurşun ve bakır karışımı bir alaşım kullanmak istemiş ama birçok ülke de bu malzemenin yasaklanmış olmasından dolayı titanyumu seçmiş. Titanyum yağmurda altın rengi alıyor. Nehre bakan yüzeyleri titanyum ve çinko alaşımından levhalarla kaplanması uygun görülüyor. Kavisli titanyum yüzeyler güneş ışığını yansıtarak cephenin dalgalanmasını ve içeride bulunan galeri alanlarına giren ışık ve havanın kontrolünü sağlamakta. Bu sürreal yapının sadece çevresini gezerken bile başınız dönebilir.1997 yılında İspanya'nın en önemli sanayi şehirlerinden biri olan Bilbao'da inşa edilen Guggenheim Müzesi'nin önünde Jeff Koons'un anıtsal heykeli "Puppy"ve Louise Bourgeois "Mother" adlı örümcek heykeli de bulunmakta. Çiçeklerden oluşan meşhur "Puppy" de şehrin önemli simgelerinden biri haline gelmiş. Yılda iki defa değiştiriliyormuş bu çiçekli örtü. 1997'de bahçıvan kılığındaki 3 ETA'lı, müzeyi havaya uçurmak üzere bu heykele bomba yerleştirmeye kalkmış. Neyse ki bir polis tarafından durum önlenmiş. Bu meydana da olayda hayatını kaybeden bu polisin soyadı verilmiş. Müzenin iç mimarisi de dışı kadar ilginç. Müzenin lokantası Michelin yıldızlıymış ama biz göremedik. Müzenin önünde Mama adlı dev bir örümcek var ve bu örümcek anneliği temsil ediyormuş. Bir araya gelmiş 73 çelik küre de ilginç bir görünüme sahip. Dünyanın faniliğini, gelip geçen zamanı simgeliyormuş bu küreler. Aynı zamanda yedi renkli lale de ayrı bir güzellik vermiş müzeye. Müzenin güzelliğini otelde bulunduğumuz her saat seyretmek bir ayrıcalıktı ama şehri de keşfetmenin heyecanını içimizde artarak duyuyorduk. İlk gün dinlenir dinlenmez dışarı çıktık ve üç gün süren Bilbao gezisi yaptık. Bilmediğimiz bir şehre geldiğimizde yavaş yavaş sokaklara açılarak gezmeyi, ayaklarımız şişene kadar yürümeyi çok seviyorum. İlk olarak merkezdeki yapıları keşfediyoruz. Bilbao'da Unesco miras listesinde bulunan Zubizuri Köprüsü şehrin ortasından sakin sakin akan nehrin üzerinde. Köprüden sonra meydan da birbirinden değerli sanatçılara ait eserler var, sanki burası açık hava müzesi. Barok tarzında inşa edilen Belediye binasını görerek yolumuza devam ettiğimizde Punta Del Arena köprüsünden karşıya geçerek 1890 yılında yapılan Teatro Arriaga varacaksınız. Karşısında ise barok kilise bulunuyor. Şehrin böyle tarih dolu sokaklarını gezerken küçük mekanları da fark ediyorsunuz. Buralarda tapa denilen atıştırmalıklar yeniliyor. İspanyolca Pincho, Baskça Pintxo deniyor. Birbirinden lezzetli deniz ürünlerinden çoğunlukla yapılan tapaları hiç unutamadım. Cafe Bilbao, Victor Montes ünlü yerlerde. 1930 yılında inşa edilen sonrasında renkli cam ve fayanslarla yenilenmiş kapalı yemek pazarı Mercado de la Ribera içinde dolaşmaktan çok keyif aldığımız bir yer oldu. Bilbao sanayi şehrinden çok daha fazlası. Bizde şehirde dolu dolu üç gün gezip sonrasında yakın beldelerine gidip seyahatimize devam etmiştik. Kış aylarında gitmemize rağmen birçok şeyi yaptığımız gezi oldu. Beklediğimizden fazlasını veren bu şehirden tatlı anılarla ayrıldık. Bir müze, bir şehrin kaderini değiştiriyor... Guggenheim olmasaydı gezginler Bilbao'yı görmek ister miydi bilmiyorum. Ne iyi yapmışsın gitmekle ve ne güzel yapmışsın burada da şehrin sende bıraktığı izleri anlatmakla... Daha nice gezilere!


Önderlerden mesajlar serisi, Ferhat Özbadem tarafından hazırlanmış olup 15 müslüman önderden derlenmiş olan mesajları içermektedir. - Ali Fuat Başgil - Aliya İzzetbegoviç - Cemil Meriç - Fethi Yeken - Hasan El-Benna - Hasan En-Nedvi - Malcolm X - Mehmet Akif Ersoy - Mevdudi - Mustafa Meşhur - Necip Fazıl Kısakürek - Nurettin Topçu - Said Havva - Seyyid Kutub - Yusuf El-Karadavi Kitapları satın almak için kitapyurdu.com sitesini kullanabilirsiniz. - Ali Fuat Başgil - Aliya İzzetbegoviç - Cemil Meriç - Fethi Yeken - Hasan El-Benna - Hasan En-Nedvi - Malcolm X - Mehmet Akif Ersoy - Mevdudi - Mustafa Meşhur - Necip Fazıl Kısakürek - Nurettin Topçu - Said Havva - Seyyid Kutub - Yusuf El-Karadavi Son devrin yetiştirdiği en önemli ilim ve fikir adamlarından biri olan Ali Fuat Başgil, yazdığı eserler ile donanımlı bir gençlik yetişmesi için elinden geleni yapmıştır. Mesajlar eseri, Başgil'in eserlerinden damıtılan öz hükmündedir. Zamanının aydınlık çehresi Ali Fuat Başgil, yaşadığı dönemde ortaya koyduğu fikir ve düşünceleri ile bugüne ışık tutan bir düşünce adamıdır. Engin tecrübeleri ve hazine değerindeki birikimi eserleri ile bir gül bahçesi kuran Başgil anlaşılmalı ve anlatılmalıdır. Mesajlar, Ali Fuat Başgil'i anlama ve anlatma çabasıdır. Kendi çağının şahitliğini en güzel şekilde yapıp, Müslüman dava adamı sorumluluğunu yerine getiren Aliya, bizlere düşünce ve fikir olarak büyük bir miras bırakmıştır. Bu mirasın en güzel şekilde korunup diğer nesillere teslim edilmesi ise bizim sorumluluğumuzdur. Bu sorumluluğun gereği olarak Mesajlar eseri ortaya çıkmıştır. Aliya'yı anlamak ve yolunu devam ettirmek Aliya'ya olan sevgimizin en belirgin ispatı hükmünde olacaktır. Aliya'nın yeryüzünün güzelleşmesi için verdiği mücadele ve ortaya koyduğu fikirlerin anlaşılmasına katkı sağlamak için Aliya'nın Mesajlarını dinlemek gerekiyor. Akıp giden bir nehir gibi durmadan ilerleyen zaman içinde bilgi aşığı, düşünce emekçisi, fikir işçisi şahsiyetler yeryüzünü nadir olarak süslemektedirler. Edebiyat alanında saklı güzellikleri farklı biçimlerde ortaya koyan, sosyoloji alanında mevcudu aşan bir bakış açısı ortaya koyan, düşünce alanında yeni ufuklar açan bu nadir insanlardan biri de Cemil Meriç'tir. Mesajlar eseri, ufuk açan bir eserdir. Cemil Meriç, hem sosyolog hem edebiyatçı hem düşünce adamı hem de sanatçıdır. Sanatçı yönü eserlerindeki düşünceleri ifade etme tarzını güzelleştirirken, edebi yönü ise eserlerinde kullandığı dil de çok açık şekilde görülmektedir. Mesajlar, Cemil Meriç'in medeniyet çağrısıdır. Yaşadığı dönemin en iyi fikir harmanlayıcısıdır Meriç. Sahip olduğu bilgi birikimi ve keskin zekası ile farklı uygarlıkların ve ekollerin fikirlerini analiz etmek sureti ile harmanlayarak yeni fikirler ortaya koymak konusunda çok maharetlidir. Mesajlar, harmanlanmış fikirlerin harmanlanmasıdır. Düşünmek, Meriç için hayatın tek anlamıdır neredeyse. Düşünmek ve üretmek için tefekkür pınarında fikirlerini bir kelebek kanadı güzelliğinde örgüleştiren Meriç son dönem düşünce dünyamıza çok büyük katkılarda bulunmuştur. Mesajlar, Meriç'in fikir ve düşünce pınarından akan sudur. Alimler yeryüzünü aydınlatan ilim, ufuk, düşünce ışıklarıdır. Alimi olmayan toplumlar karanlıklarda kalırlar. İnsanların en zor zamanlarda sığındıkları limanlardır onlar. Toplumların ıslah ve ihyası noktasında özel bir öneme haizdir alimler. Yağmur damlalarının çorak toprakları dirilttiği gibi, alimler de toplumların dirilmesine vesile olurlar. Mesajlar eseri, alim Fethi Yeken'in fikir bahçesinden derilen güller ile oluşmuştur. Sabır... Direniş... Gücünü arttırma... Karşı duruş... Başarıya odaklanmak... Aceleci olmamak... Sevdanın yükü altında mutlu olmak... Mesajlar eseri müslüman fertte olması gereken güzelliklere işaret etmektedir. Durmak geri gitmektir... Daima ileri git... Daima çalış... Tembellik ve pasiflik müslüman işi değil. Müslüman adam çalışkan adamdır. Daima yürüyüş halinde olan adamdır... Zinde ol... Işılda... Kendini yenile... Sürekli çalış... Elindeki bir işten yoruldun ya da bıktınsa başka bir işe geç... Mesajlar eseri, sürekli yürüyüş halinde olmana yardımcı olacak bir eserdir. Mesajlar eseri, sana yeni bir bakış açısı verecektir. Motivasyonunu yükseltecektir. Karanlıkta meşalen, çölde pusulan, uzun yollarda yol işaretin olacaktır. İçinde bulunduğumuz çağa damgasını vuran İslami davet önderi şehid imam Hasan el Benna hayatı ve mücadelesi ile çok güzel örneklikler ortaya koymuş alim bir şahsiyettir. Şehid İmam, iyi bir Müslüman olmanın yolu ve yöntemi ile ilgili olarak bir kısım Mesajlar vermiştir. Verdiği bütün Mesajlar hayatın içinden olan ve ahiretimiz için çok faydalı olacak Mesajlardır. Şuurlu bir Müslüman evvela ve öncelikle dünyaya geliş gayesinin idrakinde olmak mecburiyetindedir. Müslüman, "kulluk" şuuruna erdiğinde, kendisi için dünyadaki tek önceliğin Allah olduğunu idrak eder. Şuurumuzun artması için Mesajları dinlememiz gerekiyor. Müminler adabı muaşerete çok dikkat eden insanlardır. İslam ahlakı bunu gerektirir. Müminler küçüklerine sevgi, büyüklerine saygı gösterirler. İnsanlara karşı kesinlikle hürmetsizlik etmez. Oturma kalkma adabına dikkat eder. Mesajlar eseri, bizlere adap kurallarını hatırlatmaktadır. Yakın dönemin büyük islam alimlerinden olan Hasan en Nedvi'nin eserlerinden, günümüz dünyasının sorunlarına çözüm önerileri sunan ve gençliğin içinde bulunduğu bunalımlardan kurtulma yollarını gösteren Mesajları yayın dünyamızda bir ilk olma özelliği taşımaktadır. Öncü ve önder şahsiyetler tarih boyunca toplumları etkilemiş, ardından sürüklemiş ve yol göstermiştir. İnsanlık tarihinde birçok öncü şahsiyet ortaya çıktığı gibi İslam tarihinde de birçok öncü şahsiyet ortaya çıkmıştır. Zamanın şartları, sosyal, bireysel ve ekonomik buhranlar sürekli öncü şahsiyetlerin ortaya çıkmasına vesile olmuşlardır. İşte yakın dönemimizde ilmi ve yaşantısı ile örnek ve öncü şahsiyetlerden biri de Hasan en Nedvi'dir. "Yeryüzünü dolaşınız, milletlere, halklara bakınız; göreceksiniz ki, insanlık dünyanın her bölgesindeki çeşitli ırklarıyla tek bir buhranın ıstırabını çekmektedir: "İman ve Ahlak Buhranı." Belaların belası, musibetlerin musibeti, insanların acı acı dert yandığı her problemin kaynağı budur işte. Kaybolan ve kaybı bütün dünyada musibete uğramamıza sebep olan tek şey, imandır. Sarsılan ve sarsılması fert, cemiyet, devlet ve hatta dünya çapında problemlerle karşılaşmamıza sebep olan tek şey ahlaktır." Diyen Hasan en Nedvi, imanlı ve ahlaklı bir neslin inşa olması yollarını yazdığı eserler ile ortaya koymuştur. Mesajlar eseri de Nedvi'nin eserlerindeki Mesajları büyük bir okyanustan süzülen berrak sular gibi alarak okuyucunun istifadesine sunmuştur. Siyahi bir adam sözünde durarak cennete doğru yol alırken hem siyahilere hem beyaz adamlara nasıl mücadele edilmesi gerektiğini öğretmişti. Bazı hayatlar edebidir, bazı hayatlar tiyatraldır, bazı hayatlar sinemasaldır, bazı hayatlar eylemseldir ve bazı hayatlar hepsi bir aradadır. İşte Malkolm X'in hayatı da böyle bir hayattır. Mesajlar eseri, bu doludizgin ve aksiyon dolu hayattan damıtılan fikirlerden meydana gelmiştir. Malkolm X'i ayrıca seviyoruz. Bu sevgimizin ifadesi olarak Malkolm X'i en yakın çevremizden başlayarak ulaşabildiğimiz her insana tanıtmamız gerektiğine olan inancımızın bir sonucu olarak Mesajlar eseri ortaya çıkmıştır. Gökyüzüne bak, bulutlara bak, yıldızlara bak. Sonsuzluğu hisset. Gökten gelene bak. Anlamaya çalış. Göğe bakan gözün ışıldasın. Güneşe bak. Mesajlar eseri göğe bakmayı anlatan bir eserdir. İstiklal şairi, fikir ve hareket adamı Mehmet Akif Ersoy'un Mesajları Safahat kitabındaki şiirlerinden öğüt, tavsiye, nasihat içerikli olan şiirler içinden seçilmiştir. Yaşadığı dönemde günümüze ışık tutan ve ilmi ile tecrübesi ile bizlere yol gösteren Akif, derdi, davası, mefkuresi olan bir şahsiyettir. Yaşadığı dönemde birçok sıkıntılar çekmiş olması ile birlikte asla yılmamış, yorulmamış ve yürüyüşünü devam ettirmiş. Mesajlar, bir yürüyüşün adımlarıdır. İçinde yaşadığımız günler diğer zamanlara göre Akif'in fikir ve düşünce dünyasının güzelliklerine daha çok ihtiyaç duyduğumuz bir dönemdir. Akif'in yaşadığı dönem ile bugün arasında birçok benzerlikler vardır. Akif, bütün yaşanan dert ve sıkıntıların çaresinin Kur'an olduğunu, İslamın özüne dönmek olduğunu çok açık bir şekilde ifade etmiştir. Bugün yaşadığımız dert ve sıkıntıların çaresi de Kur'an'a uymaktır, İslamın özüne dönmektir. Mesajlar, bir öze dönüş çağrısıdır. Mehmet Akif için sadece bir şairdir diye yaklaşmak Akif'e yapılan büyük bir haksızlıktır. Akif, iyi bir şair olduğu gibi iyi bir düşünce adamıdır. İyi bir baba olduğu gibi iyi bir mücadele adamıdır. İyi bir dava adamı olduğu gibi iyi bir sanatçıdır. İyi bir dost olduğu gibi çok cesur bir şahsiyettir. Akif, çile adamıdır, dava adamıdır, mücadele adamıdır, büyük ruhlu bir adamdır. Kendi döneminde İslamın sesidir, İslamın askeridir. Mesajlar, Akif'in seslenişidir. Bu mütevazi çalışma Akif'e bir vefa borcudur. Akif'in açmış olduğu yolda yürüme güzelliğine nail olmanın borcunu ödemektedir. Yeni nesillerin Akif'i ve fikirlerini anlamasına katkı sağlaması amacıyla kaleme alınan Mesajlar eseri Asım Nesli'nin Akif'e hediyesidir. 20. yüzyılın başlarında dünyaya gelen daha 17'sinde gazete çıkarmaya başlayan, yeni bir ülkenin doğuşu ve şekillenmesinde rol alan ve 20. Yüzyılın sonlarında vefat eden bir şahsiyet olan Mevdudi, fıkıh, ekonomi, siyaset, tarih, siyer, sosyoloji, kültür tarihi ve Kur'an ilimleriyle ilgili önemli eserler yazdı ve bu eserleri analiz edilerek hazırlanan bir eserdir. Mevdudi'nin en önemli yönlerinden biri kendi çağını çok iyi okumasıdır. Çağın sorunlarına islami perspektif ile çözümler getirmesidir. Bu manada Mevdudi'nin kendi döneminde yaptığı çözümleme ve mücadele bugün için yol göstericidir. Mesajlar eseri, Mevdudi'nin fikirlerinin özünü barındıran bir eserdir. Müslüman gençliğin kendi çağının sahabe ufkunu yakalaması için Mevdudi ve diğer islam düşünürlerinin eserlerinden ve görüşlerinden istifade etmesi gerekir. Mevdudi'nin gençliğe yaptığı çağrı bu meyanda çok önemlidir. ''Ey gençler! Size nasihatim gelecek asrı İslam asrı kılmanızdır. Çünkü Batı medeniyeti çöküşün eşiğindedir. Komünizm de Kapitalizm de perdeypey çökecektir. Bu çöküşlerden sonra dünyada bir boşluk meydana gelecektir. Bu boşluğu da İslam'dan başka bir güç dolduramayacaktır.'' Mesajlar eseri, bu gençliğin donanımına katkı sağlamak için hazırlanmıştır. Mevdudi, seçkin bir alim, uzak görüşlü bir devlet adamı, gönülleri etkileyen bir hatip; ikna edici ve verimli bir yazar, bilgili bir hukukçu, birinci sınıf bir organizatör, korkusuz, boyun eğmeyen bir lider, iyi bir iktisatçıdır. Eserleri okudğunda ilmi derinliği ve çok yönlülüğü daha iyi anlaşılacaktır. Mesajlar eseri, Mevdudi'nin eserleri ile buluşmaya vesile olacak bir çalışmadır. Allah için çalışacağız. Sevdamız göklere yükselsin diye çalışacağız. Daha çok insanın kalbinde iman gülleri açsın diye çalışacağız. Durmadan! Yılmadan! Korkmadan! Aşk ile çalışmaya devam edeceğiz... Mesajlar eseri bu çalışmalar için yol gösterici bir kitaptır. Güçlü olacağız... Kalbimiz güçlü olacak... Ruhumuz güçlü olacak... Aklımız güçlü olacak... Bedenimiz güçlü olacak... Fikren güçlü olacağız... Maddi olarak güçlü olacağız... Güçlü olmak zorundayız. Bu sevda çok güzel bir sevda bu dava çok büyük bir dava... Bu davanın amacına ulaşması için güçlü olacağız... Zayıf yanlarımızı onaracağız... Mesajlar eseri bizi güçlü kılmaya vesile olacak bir eserdir. Her şeyin bir vakti olabilir. Lakin iyi olmanın bir vakti yoktur. İnsan daima iyi olabilir. İyilik her zaman olduğunda bir anlam ifade ediyor. Daimi iyi olmanın yolu ile insanın iyi olmak konusunda istekli ve ısrarcı olması ile ilgilidir. İyilik arttıkça kötülüğe yer kalmaz. Bütün boşlukları iyilikle ile doldurmak gerekiyor. Mesajlar eseri, iyilik neferi olmamıza vesile olacak bir çalışmadır. Dünyayı değiştirmeye en yakınındaki kişiden, kendinden başla! Dünyada düzeltebileceğiniz, daha iyi yapmayı başarabileceğiniz ilk ve son önemli kimse kendinizsiniz. Bak sana önemli bir sır vereyim. Sen cehenneme gittikten sonra bütün insanların cennete gitmesi ifade etmez! Bunu sakın unutma. İyileşmeye, düzelmeye, güzelleşmeye kendinden başla. Sonra başka insanların iyileşmesi, düzelmesi ve güzelleşmesi için çalış. Mesajlar eseri sana yol gösterecektir. "Dava tektir ve İslamı örmek, bilmek, anlamak ve pazarlıksız benimsemekten ibarettir" diyen Büyük Doğu fikriyatının kurucusu Necip Fazıl Kısakürek sadece bir şair değildir. Fikir ve hareket adamıdır. Mesajlar eseri, Necip Fazıl'ın fikir ve hareket yönünü anlama çabasıdır. Bir fikir adamını, sadece şairliğe mahkum etmek, o fikir adamına yapılabilecek en büyük zulümdür. Hayatının her anı hareket ve mücadele ile dolu olan, birçok konuda irfani ve düşünsel fikirleri olan, onlarca eseri olan mütefekkir bir insanın sadece şairlik yönünün ön planda olması üzücü bir durum. Mesajlar eseri, bu üzücü duruma son vermek için kaleme alınan bir eserdir. Necip Fazılı sadece şairliği yönü ile öne çıkarmanın yanlış bir uygulama olduğunu, fikir ve düşünce adamı olma konusunda, irfani tespitlerinden istifade edilmesi gerektiğini düşünen vefalı her ferd, Üstadı her yönü ile gündeme taşıması bir memuriyet, mesuliyet ve mecburiyettir. Mesajlar eseri bir vefa borcunun ödenmesidir. Felsefesi hareket olan, Nurettin Topçu bir fikir ve hareket adamıdır. "Bizi Hakka götüren bir yol, aydınlığa açılan bir kapı lazım. Bugünkü mektep insanın ruhunu yüceltmek için değil, makineye esir olarak midesinin saltanatını yaşatmak için açılmış bir kapıdır. Mektep artık gençliğe karakter mayası aşılamıyor" tespiti söylediği günden bugüne geçerliliğini koruyan bir tespittir. Mesajlar eseri, Nurettin Topçu'nun eserlerinden damıtılmış, gençliğe vurulacak karakter aşıdır. "Amerika'nın insanlığı sürüklediği ufuklar karanlık gözüküyor. Ruhların selameti, her milletin çocuklarının, Amerika'dan gelecek bütün zehirlere karşı koruyucu iktidarı şuurlandırmaları ile kabil olacaktır" Mesajlar, her türlü fikri zehire karşı panzehir fikirler barındırır. Kısa sayılabilecek bir ömre yüzlerce kitap telifi sığdıran bir alim olan Said Havva'nın eserlerinden alınan bu Mesajlar, günümüz insanının birçok sorununa çözüm getirmekte, insanların içinde bulundukları karanlıklardan aydınlıklara çıkmasına vesile olacak nitelikte Mesajlardır. Mücadele ve azim dolu bir hayat yaşayan Said Havva, islamın hem bu dünyaya bakan yüzünü hem de ahirete bakan yüzünü en güzel şekilde eserlerinde anlatan bir alimdir. Özellikle manevi donanım ve gelişim ile ilgili vermiş olduğu bilgilerde ayet ve sahih hadisleri merkeze alan Said Havva, güzel bir dünyanın kurulması için hayatını adamıştır. "İslam ümmetinin iyi eğitim görmüş kültürlü bir kitleye ihtiyacı vardır. Bu iyi eğitimli ve kültürlü kitle oluştuğunda ve harekete geçtiğinde islam ümmeti için güzel günlerin gelmesi gecikmeyecektir. Namaz, nefsi arındırmada en sağlam sebeptir. Namaz, kulluğun, tevhidin ve şükrün anlamını gönle yerleştirmektir. Aklın olgunluğu için fikir ve zikrin bir arada olması gerekir. Zikir ve fikrin artması ise tefekkür ile mümkündür. İnsan, ancak Allah'ı gereği gibi tanıdığı zaman O'nun emirlerine sarılır." Gibi Mesajlar ile yolumuzu aydınlatmakta, doğru yönü bulmamız için bize pusula olmaktadır. Hayatı, eserleri, mücadelesi ve şehadeti/şahitliği ile yüzyılımızın aydınlık çehresi olan aziz ve mümtaz bir şahsiyeti anlatmak, bu şahsiyetlerin biyografik ve kişisel yönlerinden ziyade, düşüncelerinin ve perspektiflerinin ele alınıp, analiz edilip, güncelleştirilmesi meşakkatli olmakla birlikte bir sorumluluk, bir vefa borcu, bir duruşun simgesel ifadesidir. Mesajlar eseri bu sorumluluğun gereği olarak meydana gelmiştir. Kutub, Kur'an neslinin oluşumunu ve bu neslin öncülüğünü toplumun ıslah ve felahı için olmazsa olmaz olarak görür. Bu neslin toplumdaki ifsadı sonlandıracağını ve islamın bu yol ile icra ve tatbik edileceği görüşünü sonlandıracağını ve islamın bu yol ile icra ve tatbik edileceği görüşünü savunur. Bu yönü ile toplumun islahının toplumsal arınma ile olacağını görüşünü savunur. Yani yukardan aşağı şekillenen bir yönetim anlayışına sahiptir. Mesajlar eseri, Kur'an neslinin oluşumuna katkı sağlamak amacı ile kaleme alınmıştır. Kutub'ub düşüncelerini ve anlam dünyasını tam olarak idrak edebilmek için Kutub'un bütün eserlerini tek tek analiz edip birçok yönü ile örneklik teşkil eden hayatını da iyi bilmek gerekir. Mesajlar eseri Seyyid Kutub'un bütün eserleri analiz edilme sureti ile ortaya çıkan bir eserdir. Tabuları yıkan, taassubu ortadan kaldıran bir düşünce anlayışı ile özgürlükçü, aksiyoner, özgün ve donanımlı bir neslin yani 'Kuran neslinin' sorumluluğunu yerine getirmesi ile örnek bir İslam Toplumunun oluşacağını ve dinin/İslamın böylece en güzel şekli ile Mesajlar eserinde bulacaksınız. Yusuf el Karadavi, aklı ikna eden, kalbi sarsan etkili bir hatip... Geçmişleri taklit etmeyen, kendi yazdıklarını tekrarlamayan asil bir yazar... Sağlam birikim sahibi ve orta yolu benimsemiş bir fakih... Nakli ve akli pek çok İslami ilimlerde yetkin bir alim... Doğuda ve batıda şiirleri gençler tarafından ezberlenmiş şair... Gelenekçilik ile yenilikçiliği bir arada barındıran ve İslam'ın değişkenleri ile sabitleri arasında dengeyi koruyan bir düşünür... Yusuf el Karadavi'nin "İman ve Hayat" adlı eserinden çıkarmış olduğumuz bu Mesajlar büyük alim Karadavi'nin ne kadar büyük bir alim olduğunu ispat mahiyetinde bir durumla karşı karşıyayız. Onlarca eseri olan Karadavi'nin tek bir kitabından elli Mesaj çıktı. Her bir Mesajı bir zümrüt değerinde olan bu Mesajlar gençliğin yol haritası olacak güzellikte Mesajlardır. "Mümin Allah'a ibadet etmekle, haramlardan sakınmakla hiçbir şey kaybetmez; aksine hakka doğru istikamet, hayır üzerinde sebat ve şehvetten korunma imkanları kazanır. Bütün bunların ötesinde de ruhunda huzur, hayatında sükunet elde eder. Buna rahatlıkla şu cevabı verebiliriz: Huzurun tek bir kaynağı vardır; o da Allah'a, ahiret gününe imandır. Öyle derin doğru bir iman ki, şüphe onu bulandıramaz, nifak onu bozamaz. Gerçek hayat da bunu gösteriyor, tarih de bunu destekliyor ve basiretli, insaflı her insan da bunu kendi nefsinde ve etrafındakilerde fark ediyor." Mesajları ile insana huzur ve mutluluğun adresini gösteren Karadavi yolumuzun yaşayan aydınlık meşalelerinden biridir.


Sanırım daha çok kalıcı olmak ve kayıt oluşturmak amacıyla yazıyorum. Zamanı dondurmak tıpkı sinemadaki gibi bambaşka kodlarla edebiyatta da var. Aynı zamanda yazı diline sinen tecrübeleri başkalarıyla paylaşmak isteğinden... Kişinin ruhunu başkalarına açabilmesinin birçok yolu vardır, sanat bu işin aracıdır ve yazmak da bir yöntem sonuçta... Büyülü bir yöntem çünkü kelimelerin ruhu var. Ben de yaşadıklarımı bu ruh yoluyla aktarma yoluna gittim. Hikaye anlatıcılığının tarih öncesi çağlara dayandığını biliyoruz... Bu hem çocuk olmak hem de bilgelikle ilgili arkaik bir durum sanırım. Yani hem bir dinleyen, hem bir dinleyicinin olduğu bir durum. Bir hekim olarak mesleğime kutsallık atfedildiği kadar hikaye anlatıcılığının da bununla bir ilgisi olduğunu düşünüyorum... Sanırım iki insanı birbirine bağlayan, aynı zamanda iyileştiren, şifalandıran bir süreç olmasından ileri geliyor... Çünkü bir şeyler anlatmanın dahi insanın beyin yapısı içerisindeki nöronlar arasındaki gerilimi açığa çıkardığından bahsedilir... Ben dinlemeye çok önem veriyorum. Bu sürecin dahil olduğu her süreç kutsaldır bana kalırsa, tabii kutsallıktan herkesin ne anladığına bağlı olarak değişir. Değişip dönüşebilen bir çağda yaşıyoruz, her çağda olduğu gibi ve türlerin, biçemlerin bize ne getirdiğini, neler getireceğini bilmiyoruz. Bir bilinmezliğin içinde her şeyin kabul görmeye başladığı bir dönemdeyiz, o nedenle her türden esere şans tanınması gerektiğini düşünüyorum. Hem şiir hem düzyazı, ya da her ikisi birlikte bir eserde neden olmasın? Yeni bir destan bile yazılabilir. Görünme isteği daha yazıya başlamadan insanın kafasında gidip gelen bir düşünce... Okunmayacaksak neden yazalım? Görünmemiş olmam, görünmez olmak istediğim anlamına gelmiyor, görünür hale gelmem de görünmezlikle ilgili fikirlerimi tetikleyebilir. İnsanın kendini içerden tanıması kadar dışardan tanıması da önemli sanırım ve bunun için bir süreç gerekiyor. Daha çok yeni olmamla alakalı bir durum sanırım. Dergiler de bu yüzden var. Yazarken saf imge dünyası içinde oluyorum genelde, kendimi dışarıdan pek gözleyebilen biri değilim. Yazma işi bittikten sonra yeni bir boyut kazanıyor yazdıklarım, akıl süzgecine girmeye başlıyorum sonradan, düzenliyorum, kendi kendime editör sıfatı takınıyorum. Bu da kendimi daha çok tanımamı sağlıyor, kendimle olan muhatabımı güçlendiriyor. Öykü yazmak en temelinde anlaşılmak, sevilmek arzularıma ve dünyayı anlamlandırmama, sevme isteğime dayanıyor. Dolayısıyla bende derin ve kadim anlamları olan ve içten gelen bir sese kulağımı tıkayamazdım. Öykü dışında senaryo da yazıyorum ve bilinçsiz de olsa yazdıklarım bir süre sonra bilinç alanına giriyor. Bu daha çok zamanla ve hazır olmakla alakalı bir durum sanırım, çünkü duygular düşüncelere, düşünceler zaman içinde eylemlere dönüşürler. Yalnızca biz fark etmeyebiliriz. Kendi kendimin rakibiyim, bir önceki anlatılarımı aşmak ve düşüncelerime, üslubuma yeni anlamlar kazandırmak da kendimle ilgili bir yarış sanırım. Geçmeyi hedef belirlediğim bir kimse yok. Hikaye ve öykü etimolojik olarak farklı kökenleri çağrıştırsa da anlam bazında bana aynıymış geliyor. Daha çok hikaye anlatıcılığı tabiri kullanılır mesela, öykü ise daha çok "tür" olarak kitap kapaklarında gördüğüm bir isim. İkisi de kulağa hoş geliyor, böyle bir ayrıma gidecek kadar dile hakim olmayabilirim. Ben biraz geriden gelen hızlı bir yazarım. Henüz okumalarımda günceli yakalayamadım ama güncel bir eser verdim aynı zamanda. Çehov, Borges, Poe, Sait Faik gibi öykücüleri okuyorum. Okumayı istediğim birkaç yeni öykücü ve öykü kitabı var. Edebiyat dergilerini ise sosyal medya üzerinden takip ediyorum, söyleşileri bazen açıp okuyorum. Barlas Özarıkça'nın "Hay" isimli öykü kitabını öneririm. Metinlerarası Kitap'tan çıktı. Öykü ve şiir kitaplarını ilgiyle okuyor, takip ediyoruz, devamını dileriz. Başarıların daim olsun.


Kentle Kavga, Mustafa Öykücülüğünde Mekan alt başlığıyla İzdiham etiketiyle yayınlanarak satışa sunuldu. Eser, Mustafa Kutlu'nun eserlerindeki mekan unsurunu gelenek-modern karşıtlığı içerisinde ele alarak Kutlu'nun mekana anlayışını gözler önüne sermektedir. Mustafa Kutlu, Anadolu'nun tüm renklerini tüm olağanlığıyla eserlerine işleyen bir nevi "toplumsal gerçekçi" bir yazar olarak içinde yaşadığı toplumu gözlemleyerek eserlerini kaleme almaktadır. Bazı yazarlar gibi fildişi kuleden toplumu izleyerek değil, toplumla bizzat nüfuz ederek, gezerek, izleyerek, konuşarak toplumu ele almaktadır. Her edebi eserin sosyal bir olgu olduğu gerçeği doğrultusunda Mustafa Kutlu'nun eserlerinde yaşadığımız toplumun nüvelerini görebiliriz. Bilal Can, sosyolojik imkanlar doğrultusunda Türkiye'de pek yapılmayan bir yöntem ile Mustafa Kutlu'nun eserlerini inceleyerek çalışmasını ortaya koymuştur. Edebiyat Sosyolojisi ve Mekan Sosyolojisinin sağlamış olduğu imkanlar bağlamında Kutlu'nun eserlerinin derin analizlerini yaparak onun Kente bakış açısını gözler önüne sermektedir.


Çocukluğumdan bu güne kadar yazmak ve çizmek beni hep rahatlatmıştır. Lisedeyken karekterler çizer, onlara kıyafetler, kostümler tasarlardım. Hayalim stilist olmaktı ve oldum. Bundan yaklaşık on sekiz yıl once aldiğim eğitim süresince yaptığım tasarımları annem saklıyor. Kızım doğduktan sonra ona sürekli kitaplar alıp okuyordum. Kanada'ya taşındıktan sonra o büyülü dünyanın daha da çok içine girdim ve harika çocuk kitaplarıyla tanıştım. Her hafta kütüphaneleri ziyaret edip kızım ve kendim için pek çok çocuk kitabı alıp bu kitaplari inceledim. İllüstratör olmaya karar verdim fakat koleje devam ediyordum. Kolej bittikten sonra tasarım bölümüne başvurdum ve kabul edildim. Fakat kolejde harcayacağım vakti eğitimlerle tamamlayabileceğimi düşündüm ve eğitimler alıp kendimi geliştirmeye başladım. Hala eğitimler almaya, sergi ve fuarlara katılmaya devam ediyorum. Daha öncesinde zaten stilistlik yaptığım süreçte de dijital programlarda çizim yaptığım için bu dünyaya geçişim beni çok zorlamadı, kolay adapte olabildim. Özgünlüğünüz, tarzınız, renk paletiniz, hayal dünyanız, yaşanmışlıklarınız, hepsi çizgilerinize yansıyor ve sizi diğerlerinden ayırıyor. Gökyüzünde uçan neşeli hayalperest bir karakter gibi hissederim, yani bir oyuncu gibi. Değişik kostümler ve kıyafetler tasarlayan kostüm tasarımcısı da diyebiliriz. Çizer; hem yönetmen hem grafiker hem kameraman hem oyuncu aslında. Çizer film setindeki ışık gibidir. Tasarımın ekip işi olduğunu, herkesin bu ekipte bir görevi olduğunu biliyoruz. Çizer burada yapbozun önemli parçalarından bir tanesi. Önce metni sessizce okurum, sonra sesli okurum, aklımda bir şeyler canlanmaya başlayınca küçük notlar alırım ve küçük eskizler yaparım. Storyboard sayfası oluştururum. Sahneler canlanır, tasarladıkça yeni yeni şeyler canlanır zihnimde. Uzun süren sancılı eskiz süreci, detaylı çizim, renklendirme, gölgelendirme ve ışıklandırma. O yüzden işin hayal gücüme bırakılması hoşuma gidiyor fakat editör veya yazarla birlikte hareket etmek de güzel oluyor. Harcadığı emeğin karşılığını almak istiyor insan . Bazen manevi doyum sağlamak için; bazense harika bir ekiple çalışmak için bir projeye başlanabiliyor da. Editöre çok büyük sorumluluk düşüyor. Kitaba, metne uygun çizer bulmak çok zor. Çünkü bir kitabı temsil edenlerden biri çizerdir. İnsanlar yazarına veya çizimlerine bakarak bir kitabı alıyorlar. Çizerlerin arka planda kalması kitabın en büyük eksisidir. Çünkü bir kitabın alınmasında ve çok satmasında yazar kadar çizerin de etkisi çok fazladır. Ben şahsen alacağım kitabın önce çizimlerine bakarım. Renkleri beni heyecanlandırıyorsa, konusu güzel işlenmişse tercih ederim. Önemli sorunlardan diğeri ise çizerin tatmin olmasıdır. Sanatçı takdir edildikçe daha güzel şeyler ortaya çıkarıyor. Bir şey için emek sarf eden herkese teşekkür etmek gerekir. Kitap sadece yazarın değildir; çizerin, editörün, yayınevinin ve pek çok kişinin bir kitap üzerinde emeği vardır. Diğer bir eksiklik, sert kapaklı ve kaliteli kağıda basılmış kitap bulmak çok zor. Yurtdışında kitaplar sert kapaklı ve kaliteli kağıda basılıyor. Ben direkt yazarlarla da çalışıyorum, editörlerle de. Saygı çerçevesinde yayıneviyle çalıştım ve hiçbir sorun yaşamadım. Çizerin hayal dünyasına bırakıp ona güveniliyorsa, karşılıklı anlaşma şeklinde adım adım ilerleniyorsa sonuç güzel oluyor. Merve Gülcemal Hanım'la hiç iletişime geçmedim. Yayıneviyle çalıştığım için sadece editörle iletişimde oldum. Editörün tutumu çok önemli; yazar ve çizer arasında doğru iletişimi sağlamak. Şu an yazarlarla birebir çalışacağım projeler de beni bekliyor. Okuduğumda hikayeyi beğeniyorsam o işi alıyorum, o yüzden kafa yapılarımız yazarla ya da yayıneviyle aynı oluyor. Kendi çizgilerime uymayan işleri kabul etmiyorum, bu konuda bazı kurallarım var. Aram iyi çok şükür, bu konuda çok seçiciyim. Her şey saygı çerçevesinde ilerliyorsa güzel demektir. Metni sahiplenir, kendi projemmiş gibi üzerinde titizlikle çalışırım. Çizer olarak hayalim; yaptığım işlerle tanınır olmak. Bunun için elimden gelenin en güzelini yapmaya çalışırım. Karşı taraftan beklentim de bununla doğru orantılı ilerler. Emeğe saygı duyulmasını beklerim. Moral çok önemli çünkü çizimlere yansıyor ve kararlı olmalarını beklerim. Benden yaptığım işin en mükemmelini bekliyorlarsa ben de onlardan en iyi baskıyı ve en kaliteli kağıdı kullanmalarını beklerim. Ayrıca, ücretsiz deneme çizimi isteyenler olduğunda bunu emeğe saygısızlık olarak görüyorum. En önemli detay ise yazar ve çizerin adının yan yana büyük harflerle yazılması. Çünkü yazar kadar çizer de emek veriyor. Kanada'da da sadece kitabın kapağını yapan çizerin adı dahi en üste yazılıyor. Çünkü çoğunlukla okumadığımız ya da adını duymadığımız bir kitabı bazen sadece kapağına bakıp almıyor muyuz? Kitabın metni iyiyse, süre yeterliyse, sözleşme hakkaniyetliyse, bütçe tatmin ediciyse ben de üzerinde emek vererek çalıştıysam, baskıda da kaliteli bir kağıt kullanıldıysa eser beni mutlu ediyor. Ben birçok yönden şanslıydım çünkü profesyonel bir yayıneviyle çalıştım . Yeni çizerlere küçük bir notum olacak; bedava ya da düşük ücretlerle çalışmasınlar, haklarını alsınlar. Bazen telif hakkı verilmiyor, o zaman iyi bir ücrete çalışsınlar. Güzel iş yapan her zaman emeğinin karşılığını alıyor fakat burada sabırlı olmak gerekiyor. Yüksek hedeflere ulaşmak için maddi ve manevi yüksek motivasyon gerekiyor. Çocuksu kalabilmeyi ve içimdeki çocuğu çok seviyorum. Bana güzel hayaller kurdurup, hayal dünyamı genişletiyor. Çocuklarla aram iyi, hatta onlara kitaplar hediye etmek ve gözlerindeki mutluluğu görmek beni heyecanlandırıyor. Kızım ilham kaynağım, yedi yaşında ve onun fikirleri benim için çok değerli. Bir çizim yaptığımda yorumlarını alırım ve değerlendiririm. Çocuklar en iyi sanatçılar; görsel zekaları çok yüksek ve çok zevkliler. Onlar bizim göremediğimiz şeyleri fark edip, farklı açıdan değerlendiriyorlar. En önemlisi çocuğa kitapları sevdirecek sevimli ve modern karakterler kullanmaya dikkat ediyorum. Cinsiyet ve ırk ayrımı yapmamaya çalışıyorum. Kendi sessiz kitabımda da buna çok dikkat ettim. Birçok ırktan, farklı boyda, farklı kiloda, farklı renkte, farklı tarzda insanlar koyuyorum. Tıpkı illüstrasyonlarını yaptığım "Tefekkürü Seven Peygamberim Hz. İbrahim" kitabında olduğu gibi. Amacım, okuyanın kendisiyle bir şeyleri bağdaştırabilmesini sağlamak. Ayrıca, metinde yazılanlarla bire bir örtüşen değil, çocuğun hayal dünyasını genişleten illüstrasyonları tercih ediyorum. Okuduğum kitaplar konusunda seçiciyimdir; hayal dünyama ışık tutup beni geliştirmeli ve kendimi keşfetmemi sağlamalı. Resimli kitaplar okumayı ve dinlemeyi çok seviyorum, hatta bazen okurken sadece resimlerine dalıp gidiyorum. Her şeyi okurum, kendimi, doğayı, insanları ve hayvanları... Ama en çok kainatın kitabını okumayı seviyorum. Doğa gezileri bu konuda bana çok şey katıyor. Makale ve söyleşileri okumayı da severim. Ayrıca, birilerinin hayatını merak edip araştırmayı da seviyorum. Ailecek okuma saatimiz de var. Hikayeye başlarken araştırma ve karar verme aşaması beni biraz zorluyor. Sonrası çorap söküğü gibi geliyor. Beni besleyen doğa yürüyüşleri, gökyüzüne bakmak, motivasyon konuşmaları, çocuk kütüphanelerini gezmek, güneşin doğuşunu ve batışını izlemek. Gözüm bir fotoğraf makinası gibi, ne kadar çok poz yakalarsam o kadar çok ilham topluyorum ve elim o kadar gelişiyor. Bazen tıkanıyorum, o zaman ara veriyorum ve döndüğümde biriktirdiğim hazinelerimle zihnimi boşaltıyorum. Profesyonel bir fotoğraf makinam var ve bundan dokuz yıl önce fotoğraf eğitimi almıştım. Bol bol doğa fotoğrafı çekmek ve sonra onların içinden en iyisini seçmek bana iyi geliyor. Yeni yerler keşfetmek, farklı şarkılar dinlemek, yeni yollar denemek, farklı kültürleri ve insanları tanımak beni zenginleştiriyor. Kısaca, güzel olan her şeye bakmak. Neyle uğraşırsak o yönde hayatımıza tesir edeceğine inanıyorum. O yüzden gelen her projeyi kabul etmiyorum. Bu yüzden neşeli ve heyecanlı sahneleri çizmeyi daha çok seviyorum. Proje beni heyecanlandırıyorsa ve maddi olarak beni tatmin ediyorsa kabul ediyorum. Metinle aramda bir bağ kuruyorum ve onu sahiplenip, yapabileceğimin en iyisini yapmaya çalışıyorum. Tabi burada verilen zaman da önemli bir faktör. Merve Gülcemal'in yazdığı ve benim de illüstrasyonlarını yaptığım Tefekkürü Seven Peygamberim Hz. İbrahim kitabı yaptığım en iyi kitap diyebilirim. Özellikle bazı sahnelerinde çok severek çalıştığım illüstrasyonlar oldu. Üzerinde 150 saatten fazla çalıştığım ve çok emek verdiğim bir projeydi. Fakat her geçen gün daha iyisini yapmak için çizmeye ve kendimi geliştirmeye devam ediyorum. İşini kaliteli yapan herkes. Fakat genelde yabancı çizerlerden ilham alıyorum. Oliver Jeffers mesela çocuksu çizgilerle muhteşem detaylar yakalıyor. Yaptığı esprilerle biz ebeveynleri dahi metnin içine sokup, bize kitabı sevdiriyor. Çocuk alanında çeviri kitaplar okuyorum, İngilizce ya da Fransızca kitaplar inceliyorum. Mutlu ve sevimli yüzlerle, yumuşak çizgilerle, güzel bir renk paletiyle hayal kurduran ve umut veren çizimleri seviyorum. Çocuk kitabında yazdığım ve çizdiğim yarım projelerim çok fazla. Bunları bir gün ayağa kaldırmak ve pek çok dile çevrildiğini görmek hayalim. Böylece, insanlığa faydalı ve güzel kalıcı eserler bırakmanın da hayalini kuruyorum. Bologna Fuar'ına, London Fuar'ına katılmak ve bu fuarlarda pek çok kitabımın sergilendiğini görmek. Yurt dışındaki yayınevleriyle çalışmak. Sessiz kitap veya bebek kitabı yapmak. Ayrıca, "Çocuk Köstebek Tilki ve At" ve ya "Küçük Prens" kitaplarını yazıp çizmeyi de çok isterdim. Yapılan versiyonu çok güzel fakat bu hikayeyi ben de yazmayı çok isterdim. Küçük Prens kitabında da minik çizimler insanı heyecanlandırıyor. Yetişkin de olsak kitapta vinyet tarzı sürpriz çizimlerle karşılaşmak mutlu ediyor bizleri bence. Çizimlerini yapmayı istediğim, tarzımı daha kolay ifade etmemi sağlayacak pek çok kitapla karşılaştım. Özellikle doğada geçen hikayeleri resimlemek isterdim. Bu tarz hikayeler kendimi daha özgür ve sınırsız hissetmemi sağlıyor. Endişelenmek yerine olumlu düşünüp, geleceğe bakıp kaliteli işler yapmayı hayal ediyorum. Hayal edebiliyorsak gerçekleşeceğine de inanıyorum. Adım adım hayallerime yaklaştığımı da düşünüyorum. Anı yaşayıp mutlu ve umutlu bakmayı tercih ediyorum.


Eşya şairi Sedat Umran, ilk şiirlerini Ahmet Haşim etkisiyle kaleme almış, daha sonra özgünleşerek ortaya orijinal şiirler koyabilmiştir. Meş'aleler kitabı, Umran'ın vitrine çıktığı ilk eseridir. 1949 yılında Askerlik görevini yerine getirirken basılan eser 2006 tarihinde yeni baskısını yapar. Kitaba ismini veren Meş'aleler adlı şiirde Umran; meş'ale, perde, cam, nesnelerine vurgu yapmaktadır. Baş nesne olarak şiire ismini veren meş'alelerdir. Meş'alelerin parıldayan camlarda titrediğinden bahsederek ışığın ışıkla raksına vurgu yapmaktadır. Işığın olmama durumuna karanlık deriz. Şiirde meş'alelerin yansıttığı ışığın ay ışığıyla pencerelere yansıması anlaşılmakta, perdelerin kişileştirme yoluyla nefes alıp verişleri ve fısıldamaları ile bu anı yansıtıp haberler taşıdığını aktarmakta bu durumun da uykunun en derin safhasına vurgu yapmaktadır. Kitabın ikinci şiiri olan Akşam şiirinde kullanılan belirli nesneler lamba, tül ve camdır. Bu şiirinde Umran, gurup vaktiyle tüllerini indiren zamanın akşam saatleri olduğunu ve bu durum karşısındaki camların tüllerini indirerek ev içinde olanları dışa kapatılmasından bahseder. Saatler şiirinde Umran, müptelası olduğu belki de sığındığı liman olan geceyi mesken edinerek bunu şiirine işlemiştir. Bu şiirinde zaman temasına vurgu yapan Umran'ın bu şiirinde Ahmet Haşim etkisi gözlemlenmektedir. Kullanılan nesneler; perde, saat, ayna. Rüzgarın etkisiyle havalanan perdelerin duvardaki gölgeleri şair için resimlerden bir seri halini almış ve onu hayal dünyasıyla işlemiştir. Gecenin sabaha doğru uzayan halinde şair, sabahı karşılayarak bunu falı okunan avuç benzetmesiyle açıklamaktadır. Bu şiirinde belirgin nesne olarak ayna ve onun nesne-insan karşısındaki durumu ayrıntılı olarak resmedilmektedir. Şiirin teması zamandır. İnsanın zaman karşısındaki durumu aynanın insan karşısındaki durumuyla kıyaslanarak açıklanmıştır. Mendil şiirinde Umran, mendili kişileştirerek, onunla bütünleşerek ele almaktadır. Şiirin teması "trajik ben"dir. Mendile bir kişilik yükleyerek onun da kendisi gibi hazin bir durumda olduğunu aktarmaktadır. Oysa bendil sevgili gibidir onda, sevgili gibi uzak, sayısız davetle dolu bir duygu durumudur. Bu şiirinde kısa ve öz bir anlatımı yeğleyen Umran, gök kapılarını tutan yıldızları birer kilit olarak yansıtmış, herkesin vakti geldiğinde o kapılardan geçerek öleceğine vurgu yapmaktadır. Bu şiirinde net olarak bir tema gözükmemektedir. Başında ne bir dost, ne bir akraba."(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 22). Dünya şiir literatüründe soba ve bir sonraki şiirine konu olan soba borusunu ele alarak işleyen başka şair var mıdır bilemiyoruz. Fakat kanaatimizce yoktur. Umran, hayatımızda kullanageldiğimiz çoğu eşyayı şiire dahil ederek, hakkında şiir yazılmaz diyebileceğimiz şeylere şiirler yazmış bir şairdir. Soba adlı şiirinde sobayı kişileştirerek borularını kollara benzetmiştir. Sobanın sıcaklığı insanları başına toplarken soğuk halinin ise hiç cazip gelmediğini bu yüzden de başında kimselerin olamayacağından bahsetmektedir. Bu şiirdeki tema "yalnızlık, çaresizlik" olarak durmaktadır. Hasta boruların can çekişmesi..."(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 23). Şiirdeki tema "yalnızlıktan duyulan çaresizlik" olarak görünmektedir. Şair, yalnızlığını ve bu hal karşısındaki çıkmazlarını eşyalara yükleyerek şiirler yazmaktadır. Soba Boruları isimli şiirinde insanın bir hastalık karşısında düştüğü çaresizliği ve ateş halini aktarmaktadır. Bir garip fıskiyeden içime dökülüşün..."(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 31). Kendisiyle yapılan bir söyleşide Umran, "şiir kişinin içindeki yalnız yanına seslenen bir sanattır. Nasıl kendini dünyadan ve hayattan uzun bir süre tecrit etmeden bir dünyasını oluşturmak imkanı mevcut değilse, şiir okuyucusu da böyle bir süreçten geçmeden şiire kendini hazırlayamaz" (Umran, Sedat Umran: "Şiir, insanı robotlaşmaktan korur.", 2015)ifadesiyle şiire dair görüşlerini özetlemiştir. Fıskiye şiiriyle de eşya ile bütünleşen bir şairin ve onu kendi yalnızlığına dahil eden bir şair haleti ruhiyesi vardır. Sevgiliyi bir suya benzeten ve onsuz kurak bir halde olduğunu, ancak semadan yağarak gönlünün huzur bulacağını, böylelikle serinleyebileceğini ifade etmiştir. Bu şiirinde aşk ve özlem temalarını işlemiştir. Dinmiyor ya Rabbi! hiç uğultusu..." (Umran, Meş'aleler, 2006, s. 32). "Şiirin alışkanlıklarımızı yenerek bizi bencilliğimizin ve mantığımızın ve pratik hayata yönelik zihnimizin egemenliğinden kısa bir süre için de olsa kurtararak bunu başarmak gibi bir görevi vardır"(Umran, Sedat Umran: "Şiir, insanı robotlaşmaktan korur.", 2015) ifadesi Umran'ın şiirden beklentisinin bir özeti niteliğidir. Hayatımıza temas eden ve onu değiştirip dönüştürmesi gerektiği yönünden bir beklentisi vardır. Umran, Değirmen şiirinde zaman temasına yoğunlaşarak insanların zaman karşısında değirmende ezilen buğday taneleri gibi ezildiğinden bahseder. Anlatırız derdimizi...(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 36). Hayatını yapayalnız...."(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 37). Umran, "ayna" kelimesi üzerinde en çok duran şairlerdendir. Ele aldığı şiirlerinde "ayna"nın özel bir yeri, özel bir anlamı vardır. Kendi mevcudiyetini kendi görüntüsüyle ispata yeltenen bir şairin tavrı vardır Umran'da. Görüngüler dünyasının biricik yansıtma aracı ayna, insana kendisinin bir yansımasını sunar. Ayna ile sürekli haşır neşir olma kendini beğenmişlik ile düz orantılıdır. Ayna, olanı olduğu gibi aktarır. Hiçbir şekilde yalan söylemez. İnsanı fiziksel olarak bütün kusurlarını da gösterebilme kapasitesi aynanın ortaya konulma amacındandır. Umran, bu şiirinde aynaların aktardığı anlamlar dolayısıyla ona şair sıfatı yüklemektedir. Bu şiirinde de "yalnızlık" teması üzerinden bir nesnenin kullanımı söz konusudur. Bir akisten ibaret kaldı bütün sözleri..."(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 38). Bu şiirinde de yine "ayna" üzerinden hareketle, aynaların bir ressam gibi eşyayı yansıtmasını aktarmaktadır. Ayna bir ressam gibi gördüklerini tuvaline, yani yüzeyine yansıtır. Gördüğünü resmeden bir ressamdır ayna, Umran'a göre. Bu şiirinde de "yalnızlık" teması ağır basmaktadır. Unutup giderdim manken olsaydım"(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 41). Burada bahsedilen vitrinlerde kıyafet sergilemek için kullanılan manken olduğu için bir eşya olarak kabul edilmiştir. Bu şiiri, "mankenlerin yalnızlığı" şiiriyle aynı anlam ve temaya sahip olması, şairin aynı eşyaları farklı zamanlarda aynı duygu durumunu aktarmakta kullanması şairin bir özelliğidir. Eşyaların şiirde kullanımı, Umran'da maddeleşen insana bir tür cevabı niteliğindedir. Diğer şiirlerinde kullandığı eşyalar ile birlikte bu şiirindeki "manken" gibi Umran, bir çok nesneyi kullanırken modern insanın çıkmazlarına cevaplar aramıştır. Maddeci düşünce biçiminin insanı bir süre sonra çıkmaza sürüklemektedir. Her şeyi materyalist anlayışla çözümlemeye çalışılması insan fıtratına uygun olmayan bir yaklaşım olarak kabul edilmektedir. İnsan, duygu ve düşünceleri ile insandır ve materyalizmin es geçtiği yönü budur. Umran, eşyayı şiirde işleyerek insanın materyaller karşısındaki duygu durumunu çözümleyerek sezgisel bir yaklaşım sergilemektedir. Umran, bu şiirinde "trajik benin yalnızlığını" işlemiştir. Yaşamak! Allahım! en müşkülü bu"(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 44). Umran, bir söyleşisinde "şiirin amacı kendi içindedir. Şiirin bir dünya görüşüne bile ihtiyacı yoktur. Şiir bizi çocukluğumuzun masal ülkesine götürmek ve zamanın ve mekanın daraltıcı kalıplarından kurtarmakla görevini yerine getirmiş olur" (Umran, Sedat Umran: "Şiir, insanı robotlaşmaktan korur.", 2015) ifadesiyle şiirin amacını açıklamıştır. Bu da şiirinin hangi minvalde değerlendirilmesi gerektiği yönünden ip uçları sunmuştur. Salıncak şiirine salıncağı bir ömüre benzetmiştir. Bazen durağan bazen ise hızlıca akıp giden... Şiirde tema olarak zaman üzerinde durulmuştur. Bırakır oyununu camlar yarıda.." (Umran, Meş'aleler, 2006, s. 46). Akşam, üzerine uzun uzun duran Umran, tıpkı Ahmet Haşim gibi akşamı bütün yönleriyle ele alarak onu gergefine dahil ederek bakış nakış işlemiştir. Camları kişileştirerek, birbirleriyle anlaştıklarını, ışığın binbir aksi karşısında girdikleri durumların insanı hayretler içerisinde bıraktığından bahseder. Şiirde tema olarak akşam olgusu üzerinde durulmuştur. Bigane gamına ve sevince..."(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 66). Şair içerisindeki acı ve hüznü farklı eşyalara yükleyerek onlarla bütünleşmektedir. Her eşyanın ona göre ayrı bir kişiliği ayrı bir tavrı vardır. Şiiri de günlük hayatımızın vazgeçilmez bir parçası olarak kabul eden Umran'a göre bu kişiliği ve tavrı şiir diline çevirmek şairin de kişiliğini ele verir (Umran, Sedat Umran: "Şiir, insanı robotlaşmaktan korur.", 2015), bu bakımdan şiir dilini kuramayan şairlerin de şairlik güçlerini tam olarak ispatlayamacaklarını belirtir. Mangal şiirinde acı ve hüznün farklı şekilde yansımaları gözlemlenmektedir. Bir daha, bir daha çalmamak üzre(Umran, Meş'aleler, 2006, s. 67). Zaman, hem dert hem de ilaçtır, bunu ölçen eşyayı ele alan Umran, çalar saat ile zamanı hayat ve ölüm ekseninde değerlendirerek ele alır. Umran, S. (2006). Meş'aleler. İstanbul: İz Yayıncılık. Umran, S. (2015). Sedat Umran: "Şiir, insanı robotlaşmaktan korur.". S. D. Hasan Sutay içinde, Kaybolan Şiir Şairlerle Şiir Soruşturması (s. 91-94). Ankara: Cümle Yayınları.


Özlem Hanım çocuklara hem yazar hem çizer olarak hitap eden, çocuk edebiyatına hem siyah hem renkli kalemleriyle dokunan ilk konuğumuz olarak soruşturmamıza hoş geldiniz. Öncelikle yazar Özlem Açar'a sorularımızla başlayalım. Beni heyecanlandıran konuları, hayallerimi yazmak zihnimi duru tutuyor. İçimdeki çocuğun okumak istediği hikayeler var. En çok da onun için yazıyorum. Hikayelerimin çocukların dünyasında heyecan yaratması tarifi olmayan bir keyif veriyor bana. Bu hazzı hep yaşamak istediğim için yazıyorum belki de. Daha zor mudur kolay mıdır bilemiyorum. Çünkü ben çocuklar için yazarken zorlanmıyorum. "Olmazsa olmaz"ım, kendime hatırlattığım en önemli kriter şu "Sakın didaktik olma. Buyurma, öğretmeye çalışma." Kitabımı okuduklarında keyif almaları, kıkır kıkır gülebilmeleri, sanata ilgi duyabilmeleri ana hedefim. Elbette takip ediyorum. Dünya genelindeki çocuk edebiyatı ürünleri tabiri caizse almış uçmuş zaten. İnanılmaz eserler yaratılıyor. Görsel olarak da ziyadesiyle doyurucu kitaplar var. Gıpta ile izliyorum bu eserlerin doğuşunu. Ülkemizdeki çocuk edebiyatının gelişimini heyecanla izliyor ve bu gelişimi umut verici buluyorum. Sanatsal yönü baskın olarak üretilen pek çok kıymetli kitabımız var. İlgi ve heyecanla takip ettiğim yazarlar elbette var. İlaveten çizerler de var. Ne yazarsa, ne çizerse düşünmeden, içeriğine bile bakmadan kitaplarını edindiğim sanatçılarımız var mesela. Edebi kurgu ve dil; kesinlikle sanat. Eğitim okullarda fazlasıyla veriliyor zaten. Ben hissettirmek istediğim duygu ve inançları sanatın içine hafifçe yedirmeyi tercih ediyorum. Çocuk edebiyatı hakkında genel kabul görmüş ama katılmadığınız klişeler var mı? Rahat olabilirsiniz biz bizeyiz. Didaktik, buyurgan bir üslup. "Değerler eğitimi" adı altında sıkıcı metinlerin kitaplaştırılması mesela. Değerler eğitimi verilmesin, aman çocuklarımız bunu okumasın demiyorum ama daha yaratıcı, daha keyifli bir üslupla da sunulabilmeli diye düşünüyorum. Birinci yoksunluk maddi güç bence. Sert kapaklı, büyük boyutlu daha çok kitabımız olabilmeli bence. Kağıt sıkıntısı ve maliyet sektörde en büyük sorun bence. İkinci sorunuza gelince... En rahat basamağı söylesem? Boş bir kağıdın üzerinde harf ve kelimelerimin dansı en rahat aşama mesela. Metnimi dinlendirip, sayısız kez okur, ufak tefek müdahalelerde bulunurum. Metin yayınlanmaya hazır hale geldikten sonra engelli koşu parkurunda koşar gibi hissediyorum. Şu yazma eyleminin kendisi başlı başına bu denli zevk veriyor olmasa, önümdeki basamakları çıkmak iç güç bulabilir miydim bilmiyorum. Yazdıklarınızla çocuklara erişebilmenin bir ön şartı var mıdır? Çocuk sevmek, çocuk sahibi olmak, çocuklarla iyi anlaşmak gibi. İçinizdeki çocuğu yaşatabilmeniz ve çocukları iyi anlıyor olabilmeniz gerekir bence. Birtakım ideolojilerin çocuklara dayatılmaya çalışılması beni rahatsız eder. Hayatın gerçeklerinden olan olumsuzluklarla kitaplarımın arasındaki dengeyi şöyle kurarım; var olsan sorunu dillendirmemeye gayret ederek sorunun etrafında dolanarak okura sezdirmeye çalışırım. Bu soruya net bir cevap veremem. Çevremde gördüğüm çocukları kitap okusun diye fazlasıyla çabalayan ebeveyn ve öğretmenler de var, herhangi bir çabada bulunmayanlar da var. Genel olarak yanıtlayacak olursam işler bizim çocukluğumuzdaki gibi değil. Toplumun büyük çoğunluğu, çocuk gelişiminde kitapların öneminin farkında bence. Çocuk kesinlikle yönlendirilmeli tabii ki. Çocuğun okuyacağı kitapları önce biz yetişkinler okumalı, o kitaptan keyif alabilmeliyiz. Çocuğu iyi kitaplarla tanıştırmalıyız. Bu demek değildir ki sadece iyi kitapları okusun. Kötü kitaplarla da tanışacaktır çocuk. Sadece kitap okuma alışkanlığı oturana kadar iyi kitaplarla haşır neşir olmalıdır. Hikayelerime, söyleşime aktif katılım sağlayan, gözlerindeki o heyecan pırıltısını gördüğüm çocuklar karşısında çok heyecanlanıyorum. Onlardan beklentim, "kitap okumayı" boş zaman eylemi değil de hayatlarının "olmazsa olmaz" bir parçası olarak kabul edip sevmeleri. Seksenlerde doğmuş, doksanlarda çocuk olmuş; ikibinonlu yıllarda da anne olmuş biri olarak feci şekilde iki arada bir derede kaldığımı söylesem. Örselenen çocuklar büyüdü, ebeveyn oldu. Çağımızda, modern pedagojinin de katkılarıyla yan baksak çocuğumuzda travma yaratmaktan korkar hale geldik... El yordamıyla, en az hasarla çocuklarımızı hayata hazırlamaya gayret ediyoruz. Geleneksele biraz, azıcık daha yakınım sanki. Evet, geleceğe kalıcı eserler bırakacak yazarlarımız var. İsim vermek istemiyorum çünkü atladığım bir başkası olur, ona haksızlık ederim gibi geliyor. Mümkün değilse de anlamaya çalışması, çabalaması, ayak uydurması gereklidir. Aksi halde hedef kitlesi olan çocuk okuru yakalayabilmesi çok zor. Tek dünya fikri ütopik bir fikir gibi geliyor bana. Durdurulamayan bir değişim halindeyiz. Korkutmaz olur mu? Okumak, günümüz koşullarında zaten ciddi bir lüks haline gelmiş durumda. Markalaşan yazarlar var evet. Bu da sektöre kazandırılan kitaplardaki edebi niteliğin düşmesine neden olabiliyor ne yazık ki. Bu hesapları iyi analiz etmek lazım. Bazıları ticari amaçla paylaşım yapıyor. Yayınevlerinden ya da yazarlardan bedelsiz olarak temin ettikleri kitapları paylaşıyorlar. Ben bu tarz hesapların tavsiyelerini dikkate almadığım gibi, yönlendirmeyi de doğru yaptıklarını düşünmüyorum. Fakat bazı hesaplar var ki, onların tavsiye ettikleri kitapları düşünmeden alıyorum. Hiç birinde de hayal kırıklığına uğramıyorum, şaşırtmıyorlar yani beni. Sosyal medyada titizlikle takip ettiğim böyle birkaç hesap var. Şimdi sıra Çizer Özlem Açar'dan öğrenmek istediklerimize geldi. Evet çizimi de, o çizimi nerede, nasıl, hangi düşüncelerle çizdiğimi de hatırlıyorum. 2001 ya da 2002 yılıydı. Ünlü bir ressamın üç kız çocuğunu resmettiği tablosunun karakalem röprodüksiyonunu yapmıştım. Lisede resim atölyesinde çalışmıştım. Kültür Merkezinde sergilenmişti o resmim. Şu an nerededir hiç bilmiyorum, sergiden geri almamıştım. 2017 yılında kalem, kağıt ve boyaları elime bir aldım, bir daha da bırakmadım. 2017 yılından beri uzun yol seyahatinde ya da hasta değilsem çizmediğim tek bir gün dahi olmadı. Yani her gün, saatlerce çizim yaparak yeteneğimi geliştirdim. Çizdim derken şimdi vereceğim detay çok önemli; yirmi bir ay arayla iki evlat sahibi oldum. İki küçük çocuk ve ev işleriyle ilgilenirken çizim yapabilmek için bulabildiğim zaman kırıntılarının tamamını değerlendirdim. Bebeğimi emzirirken, kızımı uyutmak için ayağımda sallarken, mutfak tezgahının üzerinde soğan doğrarken gece ev halkı uyurken ya da sabah herkes uyurken uykumdan feragat edip çizimler yaptım. O günler benim için çok kıymetliydi. 2015 yılında kızım için ilk hikayemi yazdım. (2019 yılında İnci'nin Düşü ismiyle basıldı.) O hikayeyi resimleme arzusuyla çıktığım bu keyifli yolda gözümü açtığımda kendimi çizer olarak buldum. Çizimlerim görüldükçe yayınevlerinden teklifler gelmeye başladı. Birinci şartım, o projenin beni heyecanlandırmasıdır. Beni heyecanlandırıyorsa eğer daha okurken sahneler gözümün önünde canlanmaya başlar. Hikayeyi sevemediysem ya da tarzıma uygun bulmadıysam çizmek istemem. Benim tarzıma uymadığı gerekçesiyle metinleri reddettiğim olur. Benden bir başkasının tarzında çizmem istendiğinde ya da ilgili metne, karşı tarafın belirttiği sahneler çizmem istendiğinde kabul etmiyorum. Özgürlüğümün kısıtlanacağını sezdiğim dosyaları da almıyorum. Bu kriterlerim tamamsa, maddi şartlar devreye girer. Her iki tarafı da üzmeyecek şekilde anlaşabilirsek dosyayı alırım. Çizer açısından çok ciddi sorunlar söz konusu. Hangi birini dile getireyim ki? Telifsiz çalışmak zorunda bırakılmak, çizimlere gereksiz müdahalelerde bulunulması , sanki bir düğmeye basınca tüm sayfa çiziliyormuş, hiç emek harcamıyormuşuz gibi bir haftada dosyayı teslim etmemizin istenmesi, kitap kapaklarında adımızın yazılmaması ya da küçücük kenara köşeye iliştirilmesi ilk aklıma gelenler. Ben genellikle editörlerle iletişim halinde oluyorum. Bana güvenen, dosyayı hayal gücüme teslim eden kişilerle çalışmayı çok seviyorum. Çizimlerime ve renklerime hiçbir dayanağı olmayan, gereksiz müdahalelerde bulunmayan kişilerle çalışmanın tadına doyum olmuyor. Burada ismini minnetle anmasam olmaz. Necdet Neydim ile çalıştım. Hem kendisinin kitaplarını resimledim hem de editörlüğünü yaptığı başka kitapları resimledim. Necdet Hoca ile çalışmak inanılmaz keyifliydi. Bana gelen dosyayı, kendi metnimmiş gibi sahiplenir, titizlikle çalışırım. Sağlık açısından herhangi bir sorunum olmaz ise, taahhüt ettiğim sürede dosyayı teslim ederim. Tez canlı biri olduğum için hızlı çalışırım. İyi bir ekip arkadaşıyımdır. Çocuklarla aram iyidir. Bir araya geldiğimizde kıkır kıkır gülecek bir şeyler buluruz. Metnin hakkını verebilmek, çizimlerimle kelimelerin gücünü arttırabilmek birinci sorumluluğumdur. Elbette... Zaten kitap okumak, nefes almak gibi elzem bir eylemdir benim için. Resimlemem için bir dosya geldiğinde bir kere not almadan hızlıca okurum. Bu ilk okumada bile bazı sahneler sivrilir, not almam ama aklımın bir köşesinde dururlar. İkinci okuyuşumda çizeceğim sahnelerin notlarını ala ala okurum. Çizmeye başladığımda da okumalarım devam eder. İlgili sahneleri çizerken metnin o bölümlerine tekrar geri dönerim. Hayal gücü ve yaratıcılığa yer veremediğim, sanatsal olmayan net çizimler beni çok zorluyor. Mümkün olduğunca kaçınıyorum bu kompozisyonlardan. Mesela bir sınıf içinde oturan öğrenciler ve onlara ders anlatan öğretmen kompozisyonu gibi sahneler. Bir defa istemeye istemeye çizdiğim bir dosya oldu. Hissettiğim şey şu oldu; "Eğer bu şekilde resim yapmaya devam etmek zorunda kalsaydım, resimden soğurdum." Metni sevememiştim ama gönül hatır için çizmek zorunda kalmıştım. Çizerken sıkıntıdan patlayacak gibi olmuştum. Eh, ben bu işi beni mutlu ettiği için seçtim, kendimi bunaltmaya gerek var mı? Bu nedenle bağ kuramadığım, sevemediğim hiçbir metni almıyorum. En büyük hayalim, yurt dışı pazarına açılmak. Ben yapsaydım dediğim bir iş var evet. 2022 yılında bir hikayemle, bir yarışmada birincilik ödülü aldım. Maalesef şartname gereği o hikayemi resimleyemeyeceğimi öğrendim. O kitabımı resimlemeyi çok isterdim. Vakit ayırıp her iki soruşturmamıza da katkıda bulunduğunuz için teşekkür ederiz. Renkleriniz hiç solmasın dileriz. Kocaman bir maşallah. Sektördeki sorunlara da güzel değinmis.


Yazar, Doğan Cüceloğlu; "İçimizdeki Çocuk" isimli kitabıyla aile, okul, genel kültür ortamı gibi etkenlerin çoğu kere çocuğun sağlıklı gelişmesini engellediğini, bireyin bedenen büyüdüğünü; fakat içimizdeki çocuk bu durumda psikolojik anlamda sağlıksız kaldığından bahseder ve bunun için çözüm önerileri sunar. Kişi, normal bir çocukluk geçirerek sağlıklı bir aile yaşamı içinde büyümüşse İçindeki Anne- Baba, İç Çocuğu duyar ve ikisi arasında bir denge kurulur. İçimizdeki Çocuğu Tanıyor musunuz? Başlıklı bölümde okuyucuya özbenlikle ilgili sunulan test, kitabı okumaya başlamadan önce iç çocuğunuzu tanınmanıza yardımcı oluyor. Bu da kitaptan verim almanızı sağlıyor. Psikoloji alanı ilgimi çektiği için kitabı zevkle okudum ve özümsediğim içerikleri sizler için derledim. Yetişkin olmak eğlencelidir. İstediğin yere gidebilirsin, paranı istediğin gibi harcarsın ve artık anne babandan izin almak zorunda değilsindir. Ama hayatında sık sık bir şeyler mi oluyor? Belki bir iş arkadaşınız size olumsuz bir yorum yapar ya da bir partnerinizle tartışırsınız ve aniden tekrar yedi yaşındaymışsınız gibi hissedebilirsiniz kendinizi. Tüm bunlar olduğunda ortaya çıkan "içinizdeki çocuk" olabilir. Çocukken duyduğumuz ve duymadığımız mesajlar, daha sonra kim olacağımızı gerçekten etkileyebilir. Diyelim ki, anne babanız siz çocukken rekabete çok önem verdi. Belki de sizi sürekli kardeşlerine veya akranlarına karşı eleştirdiler. Bir yetişkin olarak, hiçbir zaman gerçekten "yeterince iyi" olmadığınız, bir şekilde kusurlu veya yetersiz olduğunuz hissine kapılabilirsiniz. Geçmişinizin yaralarını iyileştirmek istiyorsanız, kendi kendinize şefkat ve nezaketle konuşmalısınız. Çocukken duymak istediğiniz mesajları kendinize söylemelisiniz. Kendinizin daha genç bir versiyonunu hayal etmek için bir dakikanızı ayırın. Ardından "Senin için buradayım." "Seni seviyorum." "Benimle güvendesin" gibi ifadelerle onları rahatlatın. Biraz aptalca görünebilir, ancak bu onaylama sözleri size çok fazla rahatlık ve huzur getirebilir. Düşüncelerinizi yazmayı bile deneyebilirsiniz. Yazar, kitapta nerede olmak ve ne yapmak isterdiniz? Sorusunu kendinize sorarak aklınıza ilk gelenleri A sütununa, listedeki her bir ifadenin gerçek yaşamda sorumlu bir insan olarak sizde uyandırdığı düşünce eve duyguları B sütununa yazmanızı ister. İki listeyi karşılaştırarak içinizde çocuk hakkında bir fikir edinebileceğinizden bahseder. Esasen, içimizdeki çocuk, hayatı hala çocukken hisseden ve deneyimleyen bağışlayıcı, özgür ruhlu parçamızdır. Ancak çocuk olmanın olumlu yönlerini, taşıdığı gibi geçmişimizin yaralarını da taşır. Bu yaralar, örneğin fiziksel veya duygusal istismar, zorbalık veya parçalanmış bir ailede büyümekten kaynaklanabilir. Ve ortaya çıkan acının hayatımızın geri kalanında bizimle birlikte yaşadığını ve bazen en beklenmedik anlarda ortaya çıktığını görebiliriz. Burası, içinizdeki çocuğa "yeniden ebeveynlik" yapmanın harikalar yaratabileceği yerdir. Geçmiş deneyimlerimizin izini sürerek, mevcut korkularımızın, fobilerimizin ve yaşam kalıplarımızın ardındaki bazı nedenleri keşfedebiliriz. Ve onları anlamaya ve oldukları gibi görmeye başladığımızda, o zaman iyileşme gerçekten başlayabiliriz. Geçmişinizin yaralarını iyileştirmek istiyorsanız, kendi kendinize şefkat ve nezaketle konuşmalısınız. Çocukken duymak istediğiniz mesajları kendinize söylemelisiniz. Düşüncelerinizi yazmayı bile deneyebilirsiniz. İçinizdeki çocuğun bakış açısından bir bilinç akışı yazabilirsiniz. En içteki endişelerinizi ve acınızı dile getirebilirsiniz. Bu sizi nasıl hissettiriyor? Bazen iyileşmek için ihtiyacımız olan tek şey duyulduğunu ve görüldüğünü hissetmektir. Çocukkken çoğu zaman sadece eğlence için bir şeyler yapma şansımız oldu. Yapmak zorunda olduğumuz şeyler değil, yapmak istediklerimiz. Kar etmemiz gereken bir şeyden ziyade bize neşe getiren faaliyetler. Kaç tane aktiviteyi sırf "çocukça" olduğu için veya "büyüdüğün için" yapmayı bıraktın. Utançtan veya "işe yaramadıkları" için kaç kişiden daha vazgeçtiniz? Şimdi onları bir kez daha denemenin zamanı geldi. Yetişkinler olarak, genellikle ciddi ve olgun olmamız gerektiğini hissederiz. Ama ister kaykay, sanat ve el sanatları ya da drama olsun, çocukken sevdiğiniz aktiviteleri tekrar gözden geçirmek kadar canlandırıcı bir şey yoktur. Geçmişinizin izini sürmek ve içinizdeki çocuğu iyileştirmek bazen mantıksız görünebilir. Ancak bazen, olumsuz bir sarmalın içinde sıkışıp kaldığımızda, bir adım geri atmak, iyileşme yerine ilerlemenin en iyi yoludur. İçinizdeki çocuğu ayrı bir kişi veya kişilik olarak görmek yerine, onu geçmiş deneyimleri ve duyguları görselleştirmenin bir yolu olarak düşünmek en iyisidir. İçinizdeki çocuk, bugün olduğunuz kişi olmanıza yardımcı olan şeydir.


Hüseyin Akın'a ait bu yazı Milli Gazete'de yayınlanmış ve Kitaphaber tarafından müsadeleriyle alıntılanmıştır. - ŞİİR: Ali Seyyah-Yarım Ağız Türkü - HİKAYE: Ali Başhan-Melekler Mezarlığı - DENEME: Erol Erdoğan-N'apsak Bu Gençleri - ANI: Şerif Aydemir-Yaşamak Geçti Başımdan - İNCELEME-ARAŞTIRMA: Nurullah Ulutaş-Salgın ve Edebiyat - ROMAN: Şule Köklü-Mavi Koza - HATIRA: Sezai Karakoç-Hatıralar - EDEBİYAT-ELEŞTİRİ: Osman Özbahçe-Çevrimdışı - SÖYLEŞİ: Abdülmelik Fırat-Mezopotamya'da Hüzün - ÇOCUK EDEBİYATI: Gökhan Akçiçek-Kalbinden Öpülen Nilüfer - YILIN YAYINEVİ: UZAM YAYINLARI - YILIN DERGİSİ: GEÇERKEN - BİYOGRAFİ ESERİ: Beşir Ayvazoğlu-Erken Kayan Yıldız: Erol Güngör - YILIN KÖŞE YAZARI: Gökhan Özcan - YILIN KİTAP İSMİ: Gövdesi Hakkında Konuşan Kelebek - YILIN ÖZLENENLERİ: Hüseyin Karaca, Hüseyin Karacalar, Kamil Yıldız - YILIN EN ÇALIŞKAN YAZARI: ALİ URAL - EN ÇALIŞKAN GAZETECİ: Mustafa Kurdaş - ELEKTRONİK DERGİ: insicam.net - KÜLTÜRE KATKI KURUMSAL ÖDÜL: ALBARAKA TÜRK KÜLTÜR YAYINCILIĞI - GEZİ-ŞEHİR KİTAPLARI: Cemal Kurnaz-Toroslarda Bir Köy - DİL: Hüseyin Rahmi Göktaş-Türkçenin Mantığı - EN GÜZEL YAZAR İSMİ: Aziza Rüya-Liman Mehmetcihat - NİTELİKLİ OKUR: Bayrampaşa Hali Martin Heidegger Cumartesi Okuma Grubu. - ÖZEL MÜZİK ÖDÜLÜ: Aykut Kuşkaya - ÖZEL FİKİR ÖDÜLÜ: Prof. Dr. İhsan Fazlıoğlu


İnsanoğlunun karşısındaki en büyük bilinmezliktir belki de ölüm. Kimisi bilinmeyenin verdiği korkuyu taşır yüreğinin derinliklerinde, kimisi yok olup gideceği ile taşıdığı bu korkuyu katmerleştirir. İşte bu korkudur, dünya sürgünündeki insanın ilk yazınsal ürünü olarak nitelenen destanı Gılgamış Destanı'nda sergüzeştine tanık olduğumuz, Büyük Alanlı Uruk Çobanı Gılgamış'ı yollara düşüren. Fakat bu arayış sadece onunla da kalmaz pek çok kültürde, mitte çıkar karşımıza; kimisi için felsefe taşıdır adı kimisi için gençlik çeşmesi, gençlik adası... İsimler değişse de niyet aynıdır; ölümsüzlük arzusu sürükler peşinden. Bu arzu insanın yaratıcısı karşısındaki acizliğini kabullenememesiyle birleştiğinde ise isyan ateşi yüreklerde yanmaya başlar. Rönesans ve beraberinde gelen sanayi devrimiyle ivme kazanan teknik-bilim alanlarındaki gelişmeler ve fikri boyutta kendini gösteren hümanizm akımının etkisi ile bütün marifeti kendisinde gören insanoğlu kibri ile besler isyanının ateşini ve köklerini Pagan inancına dayandırarak Prometheus gibi başkaldırır Tanrı'ya. Nihayetinde ise bir kez daha yasak elmanın cazibesine kapılmaktan kendini alamaz. İsyanın ismi bu kez de transhümanizm olarak geçecektir literatüre. Bu soru pek çok zihni meşgul etmekle birlikte edebiyat ve sinemada da, elbette, çeşitli boyutlarıyla ele alınmış ve konunun gittikçe artan popülerliği ile de alınmaya devam edeceği aşikardır. İşte, 2015 yapımı, bilimkurgu türündeki Self/less filmi de bu sorudan yola çıkan oldukça etkileyici bir yapım olarak durur karşımızda. Nasıl bir yorum getirdiğine buyurun yakından bakalım kısaca. Yönetmen koltuğunda Tarsem Singh'in oturduğu filmimiz kanserden muzdarip olan, hayatının son demlerini yaşayan ki hastalık tüm vücuda yayılmış vaziyettedir ve bir çare bulunamamaktadır- varlıklı iş insanı Damian karakterine ilişkin ipuçları yakalayabileceğimiz sahneler eşliğinde bir maceraya konuk eder seyircilerini. Öyle ki iş dünyasında oldukça başarılı olan Damian, hem iş hem de özel yaşamında sergilediği kibirli tavırları ile dikkatleri çeker. Filmin ana konusu bakımından böyle bir başlangıcın, her şeyin insanın kibri neticesinde başladığı vurgusu şeklinde okunabileceğinden, oldukça manidar bir giriş olduğu düşüncesine sahip olduğumu belirtmek isterim. Hastalığına çareler arayan yaşlı adam bu tavrını ise ölüm karşısında sürdürmeye devam ederek ölümsüzlüğü yakalayabilmek adına, son çare olarak gördüğü, yeni uygulanan bir yöntem olan 'deri değiştirme' olarak nitelenen yönteme başvurmaktan geri durmaz. Onun bu adımı kendisini içerisinden çıkılamayacak olaylar zincirinin ortasında bulmasına sebep olur. İnsan zihninin bilgisayarlara aktarılması ile bedenin sınırlarını aşıp ölümlülüğünden kurtula bilineceğini bu sayede de posthumana ulaşılacağını ileri süren, mind-uploading terimi ile ifade edilen bu yöntem filmimizde zihnin bilgisayar yerine bir insan bedenine aktarılması şeklinde tezahür eder. Filmde transhümanizmin babası olarak gösterien Dr. Francis Jensen bu durumu şöyle özetler: "Gelecekten söz ediyorum. İhtiyarlar kendi bedenlerini çıkarıp atabilecekler. Öyle bir gelecek ki sağlıklı vücudun kaderi öylece zayıf bir vücudun kaderiyle belirlenmeyecek." Anlaşılan odur ki doktorun bahsettiği gelecek uzak bir gelecek olmaktan çıkarak can bulmuştur. Tedaviyi yürütecek olan doktor ise gizemli halleriyle dikkat çekerken Damian'a bu vücutların laboratuar ortamında üretilen canlı dokular olduğunu söyler fakat çok geçmeden işin aslı ortaya çıkar. Ancak bu süreçte kahramanımız yeni ve genç vücudunun sağladığı imkanların tadını çıkarmaktan geri durmaz. O günlerden birinde alması gereken ilaçları almayınca gerçeklerle yüzleşmeye başlar; görmeye başladığı görüntüler sebebiyle de bir arayış içerisine girer. Ulaştığı sonuç ise kan donduran cinstendir. Ona söylenen her şey yalandır; zihinlerin transfer edildiği vücutlar laboratuarlarda üretilmemiştir gerçek insanlara aittir. Bu insanlar ise paraya ihtiyaç duyan, aileleri için kendilerini feda etmeyi göze alan insanlardan oluşmaktadır. Günümüzde başta medya olmak üzere dört bir yanımız fark etsek de etmesek de- bu 'izm'in yansımaları ile çevrilmiş vaziyettedir. Önce kapitalizm ve sömürgecilik ile dünya üzerinde hakimiyet kurmaya çalışan ve nihayetinde de bunu büyük oranda başaran güç sahibi, kendisini ayrıcalıklı olarak görme eğiliminde olan kesim artık bununla da yetinmeyi istememekte Tanrıcılık oynama arzusu gütmektedir. 'Genç kal!' sloganı ile insanları manipüle edip algılarıyla oynamak suretiyle yola çıkıp pek çok insanı gönüllü denekleri haline getirmekte de bir beis görmemektedirler. Bu amaçlarına ulaşıp ulaşamayacakları büyük bir muamma iken o amaca ulaşmak adına yaptıklarıyla, başta insanın kendi bedenine, özüne yabancılaşmasına sebep olmaları, insanlığın manevi dünyalarına ne kadar büyük bir tahribata yol açtıklarının göstergesidir. Transhümanizm çalışmaları çerçevesinde yapılan protez vb. çalışmalar elbet tüm insanlığın yararına olduğu vakit kıymetlidir; ancak insan Tanrıcılık oynamaya soyunduğu vakit bu uğurda yapacakları/yapabilecekleri endişe verici bir vaziyet almaktadır. Atamız Hz. Adem'in karşı koyamadığı ve cennetten çıkarılmasına yol açan ebedilik arzusu dünya üzerindeki serüvenimizin her köşe başında, Gılgamış'tan günümüz posthümanizm düşüncesine kadar, boy göstermeye devam etmektedir. Ancak unutulmaması gerekir ki, buyrulduğu üzere, Hz. Adem'in tövbesi affa mazhar olmasını sağlamıştır. Damian'ın önündeki iki seçenek gibi bizlerin de önünde iki seçenek vardır; ya atamız Adem gibi tövbe edeceğiz ya da isyanımıza devam edeceğiz. Dünya denilen bu oyun sahnesinde hangi rolü alacağı insanın kendisine kalmıştır. Edman, E. D. (2019). Transhümanizm ve Karşılaştırmalı İzdüşümü. İstanbul: Kastaş Yayınevi.