Bugüne kadar Güneş Sistemi'miz ve yakın uzayla ilgili bizi büyüleyen görüntüler ve şaşırtan bilgilerin büyük çoğunluğu, yeryüzündeki, ayna boyutları en çok 6,5 ile 8,2 metrelik teleskoplarla gerçekleşti. Dev boyutlu optik teleskoplar çağının ne denli kısa bir geçmişi olduğunu ve bu yüzden de uzayın derinlikleri, hatta kendi güneş sistemimiz konusunda bile ne denli az şey bildiğimizi genellikle unuturuz. Çağdaş uzaybilim çağının büyük bir bölümünde, Kaliforniya'daki Palomar Dağı'na yerleştirilen ve yapımı 1949 yılında tamamlanan yaklaşık 5 metrelik Hale Teleskopu ile yetinildi. 60'lı ve 70'li yıllarda Arizona'nın Kitt Peak tepesinde mantar gibi teleskoplar bitmeye başladı. Ne var ki, sayıları iki düzineyi aşan bu teleskopların hiçbirinde ayna genişliği 4 metreden fazla değildi. 10 metrelik aynasıyla Keck I teleskopu yaklaşık son elli yıla damgasını vuran en kayda değer gelişme oldu. Teleskop 11 yıl önce Hawaii'nin Mauna Kea yanardağında devreye girdi. Bunun yanı başına yerleştirilen Keck II adlı ikizi ancak 1966'da tamamlandı. Hawaai'deki bu sönmüş yanardağ, Subaru ve Gemini North'un da katılımıyla, şimdi dört dev optik teleskop barındırıyor. Ayna boyutları 6,5 ile 8,2 metre arasında değişen yedi başka teleskop da Şili tepelerinde yer alıyor. Bu teleskopların hiçbiri 1999 yılından önce devreye girmedi. Arizona Graham Dağı'nda yapımı süren dev teleskopun ise, 8,4 metrelik iki aynasıyla uzayın derinliklerine ışık tutması bekleniyor. Üstelik, tüm bu yapım telaşı optik uzaybilimde altın çağın yalnızca bir başlangıcı sayılıyor. Uzayın derinliklerini net bir biçimde görmek, gerçeklikle ilgili bakış açımızı tümden değiştiriyor. Daha bu yıl neredeyse Plüton büyüklüğündeki gizemli uzay cismi Sedna'nın güneşten en uzak dokuzuncu gezegenden yaklaşık üç kat daha uzaktaki bir yörüngede döndüğü haberiyle sarsıldık. Bu cisme yeni bir gezegen gözüyle bakmak her ne kadar cazip gelse de, Sedna'nın gezegenler konusunda ne denli az şey bildiğimizi gözler önüne serdiğini söylemek çok daha doğru olur. Artık güneş sistemimizin sanıldığından çok daha kapsamlı olduğunu, Plüton'dan yüzlerce kat daha uzaklardaki Oort bulutunda muhtemelen Mars büyüklüğünde gezegenimsi cisimlerin bulunduğunu yavaş yavaş kavramaya başladık. Sedna türü uzay cisimlerini saptamak için ille de büyük teleskoplara gerek duyulmasa da, bu cisimleri daha yakından gözlemlemek ve içyüzlerini daha ayrıntılı bir biçimde anlamak için dev teleskoplara başvurmak gerekiyor. Plüton'un ötesi, güneş ışığını çok az aldığından, her bir fotonun yakalanması büyük bir önem taşıyor. Bu nedenle uzaybilimciler büyük düşünmek ve uzgörülü olmak zorundalar. Ulusal Bilim Vakfı adına çok sayıda teleskopun yönetimini üstlenen Ulusal Optik Uzaybilim Gözlemevi 30 metrelik bir teleskopun tasarımı üzerinde çalışırken, Avrupa Güney Gözlemevi de 100 metrelik bir teleskop geliştirmeyi tasarlıyor. Uzay ve Güneş sistemi üzirine araştırmalar sürdükçe, çok ilginz yeni bilgiler elde edilmeye başlandı, örneğin bazı gezegenbilimciler, Yerküre ile birlikte 9 gezegenimizden biri olan Plüton'u, gezegen olarak görmüyor. Caltech'te gezegenler konusunda uzman bir uzaybilimci olan Mike Brown'un, artık Plüton'un güneş sistemindeki konumundan kesinlikle emin. "Plüton bir gezegen değil. Ona gezegen dememizi gerektiren mantıklı bir neden yok," diyen Brown, sayıları giderek artan bir grup meslektaşı gibi, Plüton'un Kuiper Kuşağı'nın bilinen en büyük üyesi olarak ele alınması gerektiğine inanıyor. Kuiper Kuşağı olarak bilinen ve içinde Güneş'in çevresinde dönen kayalık ve buzlu minik gezegenler barındıran bu kuşak, Neptün'ün ötesinden yaklaşık 8 milyar kilometrelik bir alana uzanıyor. Discover'da yayınlanan yazıda, Mike Brown, "Plüton'un bir gezegen olmadığını söylemek ona gölge düşürmek anlamına gelmiyor. Bence Plüton son derece ilginç ve büyüleyici. Üstelik, Kuiper kuşağındaki en büyük cisim olması da, az buz bir şey değil," diyor. Plüton artık ücra bir yerde tek başına gezinen bir cisim değil. Bir dizi buluş, Plüton'un gizemini bugün de koruyan ve içinde sıradışı sayısız uzay cismini barındıran alabildiğine geniş bir boşluğun yalnızca bir başlangıcı olduğunu ortaya koyuyor. Farklı biçim, renk ve boyutlardaki bu cisimlerin birçoğu kendi uydularına sahipken, kimileri Neptün'ün ya da oradan geçmekte olan yıldızların çekim gücüyle garip yörüngeler çiziyorlar. Bu alabildiğine geniş boşluğun keşfedilmesinde henüz emekleme dönemini yaşayan uzaybilimcilerin gelecekte daha nice garip uzay cismini aydınlığa kavuşturacaklarına inanılıyor. Uzaybilimci Kenneth Edgeworth ve Gerard Kuiper, 40'lı ve 50'li yıllarda birbirlerinden bağımsız olarak Neptün'ün yörüngesinin ötesinde buzlu kayalıklardan oluşan bir havzanın yer aldığını öne sürdüler. Bu kayalıkların birçoğu, yörüngeleri 200 yıldan öncesine uzanmayan ve hızla güneşe doğru yol alan kısa dönemli kuyrukluyıldızlara dönüştü. Plüton ayrı tutulacak olursa (1930'da bulundu), Kuiper kuşağındaki ilk uzay cismi 1922 yılında Jane Luu ve David Jewitt adlı uzaybilimciler tarafından belirlendi. O günden bu yana Edgeworth-Kuiper kuşağında, aralarında Plüton büyüklüğünde birkaç dev cismin de yer aldığı, 800'ü aşkın uzay cismi saptandı. Bunlardan en büyük iki tanesi Brown ve arkadaşları tarafından bulundu. Araştırmacılar kuşakta en az 100,000 cismin yer aldığını, kimilerinin neredeyse Plüton boyunda olduğunu öne sürüyorlar. Gelgelelim, güneş sistemimiz bu kadarla kalmıyor. Kuiper kuşağının ötesinde yıldızlararası uzay sınırlarına uzanan küresel bir kabuk olan ve kendi karanlık buz toplarını güneşe fırlatan gizemli Oort Bulutu yer alıyor. Orada, kimileri Merkür ya da Mars büyüklüğünde olan, trilyonlarca başka uzay cisminin bulunabileceğine inanılıyor. Bilim insanları güneş sisteminin gezegenlerden önceki geçmişinin bu uzak diyarlarda gömülü olduğuna dikkat çekiyorlar. Kuiper Kuşağı ve Oort Bulutu'ndaki her bir cisim, 4,5 milyar yıl önce oluşan güneş sisteminin tarihçesine ışık tutan yerbilimsel bir fosil özelliği taşıyor. Bunların bileşimlerinin belirlenmesi ve neden şimdiki konumlarında olduklarının kavranmasıyla gezegenlerin oluşum sürecinin aydınlığa kavuşturulacağına inanılıyor. Geçtiğimiz yılın sonlarında Mike Brown ve arkadaşları tarafından saptanan Sedna, Güneş Sisteminin derinliklerinde bugüne dek bulunan en büyük, en uzak ve kimilerine göre en garip cisim. Çapı bir olasılıkla 1760 kilometreyi bulan bu cismin koyu kırmızı renkteki gizemli yüzeyi ne Plüton'un ne de Kuiper Kuşağındaki öteki cisimlerin yüzeyini andırıyor. Sedna'nın yörüngesi ise çok daha garip. Yörünge, Güneşin 11 milyar kilometre uzağından geçerek Kuiper Kuşağının dışından dolanıp muhtemelen Oort Bulutuna giriyor. Sedna'nın sıradışı yörüngesi onun da 4,5 milyar yıl önce Dünya'yı oluşturan aynı gaz ve toz bulutundan meydana geldiğini gösteriyor. Sedna yaşamına Kuiper kuşağında başlamış olabilir. Daha sonra kazara Neptün'e çok yaklaşması onu yoldan çıkartmış ve yörüngesini güneşten daha da uzaklara fırlatmış olabilir. Ikinci bir olayla, belki geçmekte olan bir yıldızın çekimiyle, Sedna Neptün'ün etkisinden kurtulmuş olabilir. Yıldızların büyük bir çoğunluğu, Orion Bulutsusunda olduğu gibi, başka yıldızların eşliğinde ortaya çıkarlar. Ne var ki, Sedna bulununcaya dek elimizde güneşimizin böyle bir toplumsal özelliği olduğu yönünde somut bir kanıt yoktu. Günümüzde bizlere en yakın yıldızlar bile ışık-yıllarca uzağımızdalar. Oort Bulutu konusunda uzman olan Luke Dones, Sedna'nın yörüngesinin güneşin yoğun bir öbekten oluştuğu yönünde ilk somut kanıt sayılabileceğine, benzer yörüngeleri olan başka cisimlerin bulunması durumunda, güneşin oluşum sürecinin aydınlığa kavuşturulabileceğine dikkat çekiyor. Özellikleri: Güneş sistemindeki en soğuk cisim. Uzaybilimci Clyde W. Tombaugh kılı kırk yardığı bir araştırma sonucunda 1930 şubatında Plüton'un belli belirsiz devinimini saptadığında ne Kuiper kuşağı, ne de Oort bulutundan haberdardık. Minik Plüton hiç de beklendiği gibi çıkmadı. Yine de, dokuzuncu gezegen olarak dünya çapında bir ün kazandı. Gemini Kuzey Gözlemevi uzaybilimcilerinden Chad Trujillo, "Plüton günümüzde bulunmuş olsaydı, ona herhalde gezegen demezdik. Belki 70 yıl sonra Plüton'u gezegen olarak tanıyan herkes göçüp gittiğinde bu cisim bambaşka bir kimliğe bürünecektir. Ama şimdiden böyle bir işe kalkışmaya gerek görmüyorum," diyor. Gezegen, uydu, göktaşı ve öteki kozmik buluşların adlandırılmasından sorumlu Uluslararası Uzaybilim Birliği de Plüton'un adını değiştirmek gibi bir niyetleri olmadığını belirtiyor. Brown da benzer cisimlerden oluşan bir grubun parçası olan ve kendine özgü farklı bir varlık göstermeyen cisimlerin gezegen olmadığına parmak basıyor.


Bu "Süper Dünya"yı keşfeden ise yine 1995 yılında güneş sistemi dışındaki ilk gök cismini bulmuş olan Michel Mayor. Bu gezegenin kütlesi Dünya'nınkinin 14 katı olduğu varsayıldığından "katı" olma şansı yüksek. Bunun şimdiye kadar keşfedilmiş olan ilk Süper Dünya olduğu varsayılıyor. Mavi gezegenimiz gibi bir çekirdek, katman ve kabuğa sahip olabilecek, güneş sistemi dışındaki ilk gezegen. Hatta burada su bile olabilir. Ve işte asıl olağanüstülük de burada! Çünkü Dünya'da denklem basit: Suyun bulunduğu her yerde, diğer koşullar aşırı noktalarda olsa da yaşamın geliştiği bir gerçek. Şimdiye kadar Güneşimiz dışında, diğer yıldızların etrafında belirlenen gezegenler bu tür bir olasılık için fazla büyüktü: Kütleleri göz önüne alındığında gazlardan oluşmaları kaçınılmazdı ve bunlar suyu olmayan Jüpiter'i andırıyorlardı. Mu Arae c adlı bu yeni gezegen, Dünya'dan 50 ışık-yılı uzaklıkta yer alan "Mu Arae" adlı bir yıldızın etrafında keşfedildi. Üstelik Mu Arae c'nin güney yarıkürede çıplak gözle görülebilmesi ise bir başka heyecan verici bir ayrıntı; Mu Arae c yıldızından 0.1 UA (Astronomik Birim- Dünya'yı Güneş'ten ayıran 150 milyon km'ye eşdeğer uzaklık birimi) uzakta; yıldızının etrafındaki turunu da 9.5 günde tamamlıyor. Bu yeni gezegeni belirlemek için Michel Mayor'ın ekibi 1995'te uyguladığı yöntemi denedi. Yüksek teknolojili bir aygıt olan ve 2003 yılından beri yıldızların ışıklı spektrumunu kaydeden ESO teleskopunun içinde yer alan HARPS tayfçekerinden yararlandı. Michel Mayor yıldızlar son derece parlak olduğu için mevcut aygıtlarla bunların etrafında dönen gezegenlerin görülmesinin mümkün olmadığını, bu nedenle en az dünyanın kütlesinin 7 katına sahip cisimleri saptayacak bir yöntemden yararlandıklarını kaydediyor. Bu kütlenin altındaki cisimler mevcut astronomi aletleriyle saptanamıyor. Şimdiye kadar güneş sistemi dışında 123 gök cismini keşfetmiş olan uzay bilim adamları kütleler, yörüngelerin eğimi ve bu yeni dünyaların rotasyonuyla ilgili değişik verilere sahipler. Bu veriler o kadar değişik ki gözlemlediklerini açıklayabilmek amacıyla bizim güneş sistemimizden çok farklı gezegen modelleri geliştirdiler. Bu teorik modellerin amacı bu yeni dünyaların nasıl oluştuğunu belirlemek. İşte tam da bu en çok benimsenen model Mu Arae'nin çevresinde dönen gezegenin Süper Dünya'nın ilk temsilcisi olabileceği umudunu doğurdu. Dünya kütlesinin 14 katı olan bu gezegen, yoğunluğu Dünya'nınkinin aynı olması koşuluyla 2.5 kat daha büyük bir çapa sahip olabilir. Bizim bildiğimiz değerin 14 katı olan yerçekimi kuvveti de görece düz ve "kaygan" bir zemine sahip olabileceğini gösteriyor. Yüksek dağlardan çok tepeler mevcut olabilir. Gezegenin karbon dioksit gibi bileşenler, metan ve belki de hidrokarbür ve kükürtlü maddeler de içerebileceği ifade ediliyor. Bu yönüyle Dünya'nın ikizi olan Venüs'e benzeyebilir. Suya gelince, yıldıza yakınlığı göz önüne alındığında gezegenin sıvı durumda bir suya sahip olması zor, çünkü sıcaklık 700 dereceye yakın; ancak basınç yüksek olduğunda Ğatmosfer çok yoğun olduğunda böyle bir durum söz konusu olabilirĞ ya da gezegenin derinliklerinde su bulunması ihtimali söz konusu olabilir. Şematik olarak bu gezegenin demir ve silikatlardan oluşmuş, aynı bileşime sahip bir katmanla çevrili bir çekirdek, kabuğunun ise su, karbon dioksit ve amonyaktan oluşmuş olduğu varsayılabilir. Tüm bunlar da yüz kilometre kalınlığında sıvı sulu bir okyanusla kaplı olabilir. Gezegenin çapıyla karşılaştırıldığında oldukça ince, ancak derinliği sadece 10 km. olan büyük okyanus çukurlarıyla karşılaştırıldığında dev bir katman. Bu okyanusun dibinde tektonik plakalara, magmaya ya da kayalıklara rastlamak mümkün değil: Uçurumları buz katmanı örtüyor. Bilim adamları bunun "klasik" bir buz olmadığını, örneğin 100 km.derinlikteki basıncın Dünya'da hissedilenin birkaç bin katı olabileceğini belirtiyorlar. Bu durumda da su, karbon dioksit ve amonyak buzları sudan daha yoğun olacaklarından yüzeye çıkma olanakları olmayacak. Michel Mayor'un ekibinin keşfettiği gezegen hem kütlesi hem de yıldıza uzaklığı bakımından bir tür "okyanus gezegen" olabilir. Süper bir Dünya, okyanus bir gezegen mi söz konusu? Mu Arae'nin etrafında saptanan gök cismi için bir başka seçenek de söz konusu: Göç sürecinden sonra yıldızlarına çok yaklaşmış olan Jüpiter kategorisinden dev gezegenlerden biri olma ihtimali. Uzay bilim adamları gezegenlerin yıldızlarına çok yaklaşmaları halinde 'buharlaşabileceklerini' gösterdiklerini belirtiyorlar. Prensipte bu gezegenler yıldızlarından çok uzakta oluşuyor. Ancak yıldızı çevreleyen toz bulutu yeterince yoğun ise sadece birkaç yüz dünya kütlesi ağırlığına sahip Satürn ya da Jüpiter benzeri gezegen yıldıza yaklaşarak yavaş yavaş ağır gaz örtüsünü yitiriyor. Birkaç milyon yıl içinde de sadece demir ve silikatlardan oluşmuş çekirdek kalıyor. Bu durumda Mu Arae gezegeni bir magma gezegenine benzeyebilir. Ancak ortaya konulan modellere göre yıldızından çok uzakta gözüküyor. Çok uzak ve belki de daha az sıcak. Ancak bu durumda bile son derece spesifik basınç ve sıcaklık koşullarında suyun sıvı halde bulunabilmesi çok zor. Bununla birlikte bilim adamları Dünya'da yaşamın uç koşullarda da var olabildiğine dikkat çekiyor. Kesin olan şu ki Mu Arae potansiyel olarak yaşanılabilir gezegenler tarihinde yeni bir sayfa açıyor. Dünya dışında yaşamın izlerini sürebilmek için de sabırlı olup, Avrupa'nın "Darwin" uydusunun 2014'te uzaya gönderilmesini beklemek gerekiyor. Darwin'in hedefi güneş sistemi dışındaki atmosferlerde yaşamın varlığının kanıtları olan ozon, su ve karbon dioksit aramak olacak. Halihazırdaki gözlem cihazları uzaktaki bir gezegeni "görmek" için uygun değil: Yıldızı kendisinden birkaç milyon kat daha ışıklı olduğundan gezegen halesinde kaybolur. Uzay bilim adamları bu nedenle dolaylı gözlem yöntemlerinden yararlanır. Bunlardan en yaygını ise gezegenin oluşturduğu hafif çekim gücünün yıldızda neden olduğu titreşimi incelemektir. Böylece Jüpiter Güneş'i saniyede 12.5 m Dünya'yı ise saniyede 9 cm sallandırır. Uzay bilim adamları "avlar"ının yerini belirlemek amacıyla yıldızın yaydığı tayf ışınlarındaki sapmayı ölçerler. Eğer yıldız bize doğru geliyorsa ışıklı tayfı maviye kayar, uzaklaşıyorsa kırmızıya. Bu tayfların zaman içinde değişim düzeni incelenerek gezegenin yörünge özellikleri hesaplanır: Asgari kütle, güneşine uzaklığı ve rotasyon periyodu. En umut verici gözlem yöntemi ise 2006'da Corot'da kullanılacak olan sistem. Bu yöntem, gezegenin yıldız ile gözlem aygıtının ekseni arasından geçmesi umut edilerek yıldızdan elde edilen ışık oranının tam olarak hesaplanmasına dayanıyor. Böylece yıldız, gezegen ve gözlem aygıtının aynı çizgide bulunması şartıyla belki de Dünya büyüklüğündeki cisimlerin yerlerinin saptanmasını sağlayabilecek.


Bilim kurgu filmlerine konu olabilecek türde bir kurguya sahip olsa da uzayda bulunan mikropların Güneş sistemimize zarar verebileceği keşfedildi. Bu konuda en somut örnek olarak Curiosity keşif aracının Mars yolculuğuna hazırlanışı sırasında aracın alkolle yıkanması ve 110 dereceye kadar ısıtılmasına rağmen 377 bakteri türü taşıması örnek gösterilebilir. Uzay ajansı tarafından 1950'li yıllarda benimsenen bu uygulama gezegen koruma politikası altında uygulanan prosedürlerden birisidir. Bu politikaya göre Dünya'da bulunan mikropların başka gezegenlere yayılmasının önlenmesi amaçlanıyor. Ancak Curiosity uzay aracına bakıldığında uygulanan bu politikanın pekte yeterli olmadığını söyleyebiliriz. NASA, Curiosity keşif aracını Mars yolculuğuna çıkarmadan önce aracı alkolle yıkamış ve 110 dereceye kadar ısıtmıştı. Bilim insanlarınca kalkıştan hemen önce alınan numunelerde aracın 377 bakteri türü taşıdığı ve yine 56.400 organizma bulunduğu görüldü. Laboratuvar ortamında yapılan çalışmalarda bulunan bakteri ve organizmalar farklı teknikler kullanılarak öldürülmeye çalışıldı. Bu teknikler arasında morötesi ışın, yüksek pH ortamları ve dehidrasyon gibi çalışmalar bulunuyor. Tüm bu çalışmalara ve tekniklere karşın mikropların tüm uygulama türlerinden en az birinde sağlıklı bir şekilde hayatta kaldığı görülürken mikrobiyolog Stephanie Smith, bu canlıların zayıf noktaları bulunmadığı sürece her seferinde uzaya gönderilmeye devam edileceğini söylüyor. Ancak burada en önemli tehdidin mikropların uzaya gönderilmesi kadar farklı şekillerde geri gelmesi olduğu düşünülmekte. PopSci'de yer aldığı şekli ile uzayda yer alan mikroplar ilk olarak salgın şeklinde insanlığı tehdit edebilir. Örneğin uzun vadede kurulacak olan uzay kolonilerinde astronotların büyük oranda bağışıklık sistemi açısından zayıflayacağı düşünülüyor. Uzay araçlarında bulunan E.Coli türünde mikroplar su ya da gıda kaynaklarına bulaşacak olursa bir koloninin yok olmasına neden olabilir. Uzmanlara göre ikinci tehdit ise Europa türünde uyduların, sahip olduğu sıvı su ortamı nedeniyle bakteriler açısından en ideal üreme ortamlarına sahip olması olarak görülüyor. Gezegenimizde okyanus ve toprakta yer alan Geobacillus Stearothermophilus, fırsat bulduğu anda tüm biyosferi ele geçirebilir. Üçüncü sırada, henüz bilmediğimiz zararlı türler yer alıyor. Örneğin NASA protokollerine rağmen hayatta kalan Tersicocus Phoenicis, ilk olarak uzay aracından alınan örneklerde keşfedilmişti. Yine uzay araçları tarafında taşınan bazı mikroplar, hangi türleri taşıdığımızı bilmediğimiz için gelecekte keşfedilmesi durumunda uzaylı olarak görmemize neden olabilir.


Rus Soyuz uzay aracıyla cumartesi günü Dünya'ya dönen Komutan Peggy Whitson, 377 günle uzayda en çok kalan Amerikalı astronot rekorunu kırdı. Uluslararası Uzay İstasyonu'nun 16'ıncı dönem mürettebatı Whitson ve Rus kozmonot Yuri Malençenko, uzayda 192 gün geçirdikten sonra, Güney Kore'nin ilk astronotu So-yeon Yi'yi de taşıyan Rus kapsülü, inmesi gereken hedefin yaklaşık 400 kilometre uzağına indi ve kurtarma ekipleri 45 dakika gecikmeyle iniş yerine ulaştı. Rus Soyuz uzay aracında bulunan 3 kişinin sağlık durumlarının iyi olduğu kaydedildi. UUİ'ye 5 Haziran 2002 günü 5'inci dönem mürettebat olarak gönderilerek uzayda 185 gün geçiren Houston'daki Rice Üniversitesi Biyokimya Bölümü'nden 48 yaşındaki Dr. Whitson, böylece uzayda toplam 377 gün geçirmiş oldu. Önceki rekor altı uçuşla uzayda 374 gün geçiren astronot Mike Foale'a aitti. Rus Hava Kuvvetleri'nde albay rütbesiyle görev yapan 46 yaşındaki Malençenko ise 1994'ten bu yana 4 uçuşla uzayda toplam 515 gün geçirerek, uzayda en çok kalan 9'uncu insan oldu.


Uzaktaki bir galaksi kümesinde birbirine çok yakın bir mesafede dönen iki karadelik birbiriyle kaynaşırsa ne olur? Astronomlar, milyarlarca yıldızı yutabilecek, muazzam bir karadeliğin oluşabileceğini söylüyorlar. Almanya'daki Friedrich-Wilhelms Üniversitesi'nden Thomas Reiprich, Dünyamızdan 325 milyon ışık yılı uzaklıkta bir araya gelen iki karadeliğin birleşeceğine inanıyor. Astronomun açıklamasına göre iki karadelik,muazzam kuvvetleriyle birbirine yaklaşmış ve aradaki mesafe git gide azalmakta. Abell 400 galaksi kümesindeki iki karadelik, uzun bir süredir radyo dalgaları nedeniyle biliniyordu, ama son gözlemlerle bunlardan birinin diğerini yutacağı öğrenildi. İki karadelik, üç evreden oluşan bir "ilişki sürecinin" en başında bulunmakta, kaynaşma en erken bir milyon yıl sonra meydana gelecek. İlk başta rotasyon sırasında enerji kayboluyor deniyor haberde ve iki karadelik birbirine yaklaşıyorlar. "Üçlü gövde süreci" olarak adlandırılan ikinci evrede ise karadeliklere yaklaşan yıldızlar çekilmekte. Yıldızlar bu şekilde hızlanır ve en sonunda yeniden dışarı fırlatılır. Bu süreç sırasında sistemden yine enerji eksilmekte. Üçüncü ve son yakınlaşma evresinde karadelikler, güçlü çekim gücü dalgaları açığa çıkacak şekilde birbirlerine iyice yaklaşıyorlar. Bu süreçte de yine enerji kaybolmaya devam ediyor ve kaynaşma meydana geliyor. Sonuç: Milyarlarca yıldızı yutabilecek kadar yoğun kütleli bir süper karadelik. Chandra röntgen teleskopuyla, karadeliklerin, galaksi kümesinde saniyede 1200km hızla hareket ettiği hesaplanmış. Bir galaksi kümesi galaksilerden ve kızgın gazdan oluşur. Kümenin ortasındaki gaz yoğunluğu en yüksek seviyededir. Bilim adamları karadeliklerin birlikte aynı yöne doğru hareket ettiklerini saptamışlar. Karadeliklerin hemen önünde bir Hot Spot bulunmakta ve gazın sıcaklığı burada en yüksek seviyede. Reiprich, gazın hızla ilerlemekte olan karadelikler tarafından preslendiğini söylüyor. Sıcak noktadaki ve çevredeki sıcaklıkların karşılaştırılmasıyla da karadeliklerin hızı hesaplanabilmekte.


Dünyadan 424 ışık yılı uzaklıktaki "HD 113766" kodlu yıldızın yörüngesinde, dünyanın oluşumuna benzer şekilde yoğunlaşmaya başlayan bir toz yoğunluğu keşfedildi. Amerikan Uzay Dairesi'ne ait Spitzer Uzay Teleskobuyla keşfedilen oluşumun, "ergenlik çağını yaşayan" bir gezegen olduğu sanılıyor. Astronomlar, halka şeklindeki toz bulutunun, Mars büyüklüğünde bir gezegene dönüşecek kadar materyale sahip olduğunu kaydediyorlar. Bilim adamları 10 milyon yaşında olduğunu tahmin ettikleri oluşumun, kayaların oluşmasına imkan verecek olgunlukta olduğunu ifade ediyorlar. Henüz adı konulmayan oluşumun içerdiği materyaller, yerküre benzeri bir gezegene dönüşmesine yol açacak yapıda. "Gezegen avcısı" olarak nitelendirilen bilim adamı grubu, bugüne kadar Güneş sistemi dışında 250'den fazla gezegen keşfetti. Yeni oluşumla ilgili tespit edilen detaylar, Astrophysical Journal dergisinin gelecek sayısında yayınlanacak.


Uzayda ilk kez spiral manyetik alan saptandı! Amerikalı astronomlar yıldızlararası uzay alanında ilk kez spiral biçiminde bir manyetik alan saptadı. Manyetik alan Orion takımyıldızındaki bir gaz bulutunun etrafında tıpkı bir tirbuşon gibi kıvrılmakta. Astronomik bir modelle daha önce bu tür spiral biçiminde manyetik alanlar yıldız doğumlarıyla ilişkilendirilmişti. Berkeley Üniversitesi'nden Carl Heiles şimdi son gözlemiyle bu model için deneysel bir kanıt bulmuş olabilir. Bilim adamları bu çok zayıf manyetik alanı ölçebilmek için dünyanın en büyük tam hareketli radyoteleskopu olan Green Bank teleskopundan yararlandılar. Teleskopun 100m genişliğindeki çanağı gaz bulutuna doğru çevrilerek sistematik olarak tarandı. Her ölçüm noktasında buluttan gönderilen radyo dalgaları kaydedildi.


Fotoğraftaki yeşil yay, uzayda şimdiye kadar görülen en büyük şok dalgalarını yaratıyor. Şok dalgası, bir galaksinin diğerine doğru saatte 1 milyon milden daha hızlı başka bir galaksiye doğru düşmesiyle oluşuyor. İşte gözalıcı güzellik. Fotoğraf dünyaya 300 milyon ışık yılı uzaklıktaki Stephan Beşlisi olarak bilinen galaksi grubunun merkezini gösteriyor. NASA'nın İspanya'daki yer teleskopu Calar Alto ve Spitzer uzay teleskopundan elde edilen görüntü, uzayın büyüleyiciliğini bir kez daha kanıtladı. NASA'nın keşfine göre, bu galaksi kümesi, içinde bulunduğumuz Samanyolu galaksisinden daha fazla ses patlaması yaratıyor. Patlama, galaksilerden birinin diğerlerine doğru çok yüksek bir hızla düşmesiyle meydana geliyor. Galaksi düşerken saniyede 540.6 mil hızla hareket eden bir hidrojen gaz bulutunun arasından geçiyor. Bu hızın etkisi hızlı bir jetin yarattığı ses patlamasına benziyor.


Uzaya gidecek 6'ncı turist ABD'li bilgisayar oyunu yapımcısı Richard Garriott, Ekim'de yapacağı yolculuğuna şimdiden hazırlanmaya başladı. Garriot, bir yürüyüş için 15 milyon dolar, tüm tatil için 30 milyon dolar ödedi. ANKARA 1973'de Skylab yörünge laboratuvarında çalışan astronot Owen Garriott'ın oğlu Richard, Rusya'da geçireceği 6 hafta sırasında, tıbbi kontrolden geçecek ve Soyuz uzay aracıyla yapacağı uçuş için gerekli eğitimin ilk safhasıyla tanışacak. 46 yaşındaki Richard Garriott, Space.com'a yaptığı açıklamada, bu yılın kendisi için uzay ile dopdolu geçeceğini belirterek, Uzay benim için en öncelikli şey olacak ve karasal faaliyetler ikinci plana düşecek dedi. Rusya Federal Uzay Kurumu ve Amerikan Space Adventures firması arasında varılan anlaşma uyarınca Ekim'de iki profesyonel uzay adamıyla Uluslararası Uzay İstasyonu'na gidecek Garriott, bu yolculuk için 30 milyon dolar ödedi. Online bilgisayar oyunlarının ultimate serisinin yaratıcısı Garriott, bu macerasına ek olarak uzayda yapacağı bir yürüyüş için de 15 milyon dolar ödeme yapmayı düşünüyor. ABD'de ilk oğul astronot olarak meslek dışından uzay turisti olacak Garriott, Rusya'daki baba-oğul astronot geleneğine katılan ilk Amerikalı olacak. Uzayda insan yapımı ilk uydu olan insansız Sputnik'in 50 yıl önce ve yörüngedeki ilk insan Yuri Gagarin'in (1934-1968) de bulunduğu Vostok kapsülünün 1961 nisanında uzaya hareke ettiği Kazakistan'daki tarihi SSCB üssü Baykonur, uzay turistleri devrini de başlatan yer oldu ve bu işi halen sürdüren yegane üs. Baykonur'dan Soyuz roketleriyle yörüngeye turist taşıma işi ilk kez 2001'de Californialı Amerikalı iş adamı Dennis Tito ile başladı. Kazakistan'dan yörüngeye fırlatılan ilk beş milyoner iş adamı turist, tahminen 20'şer milyon doları Rusya Uzay Kurumu'na ödedi.


Uzayın derinliklerinde ya da Güneş sistemimizde yalnız olduğumuzu düşünmek büyük bencillik olacaktır. Yıllardır süregelen ve hız kesmeden devam eden, farklı gezegenlerde yaşam arayışı bir türlü istenilen sonuca ulaşılamaması ya da beklentilerin boşa çıkması nedeniyle hayal kırıklığıyla sonuçlanıyor. Bugüne kadar doğrudan ya da gözlem usülüyle pek çok gezegende yaşamın var olabileceğine dair kalıntılar aradık. Peki, acaba uzayda yaşamı doğru yerde mi arıyoruz? Yoksa incelediğimiz gezegenlerin çok daha derinlerine mi inmeliyiz? Aradığımız şey insan türünde bir yaşam formu ise en azından bugün ki gözlemler ile mümkün görünmüyor. Fakat insan canlı yaşamına elverişli olabilecek bir ortam bulma umudumuz devam ediyor. Bu arayışta ilk sırada yer alan Mars'ın yeniden gözden geçirilmesi yanlış olmayacaktır diye düşünüyoruz. Yıllardır Mars üzerinde yaşam belirtisi arıyor olsak da arayışımızı yüzey yerine Mars'ın derinliklerinde sürdürmek daha etkili olabilir. Yüzeyde radyasyon ya da aşırı sıcaklık etkisinde kalabilecek olan canlıların yerin altında korunması muhtemel görünüyor. İkinci sırada Jüpiter'in uydularından biri olan Europa yer alıyor. Gözlemlerde bu uydunun oldukça büyük bir okyanus ve denizaltı volkanlarına sahip olduğu görülürken Europa Clipper uzay aracının Europa'yı araştırması bekleniyor. Kil ve yoğun karbon içeren Ceres, muhtemel yaşam kaynağı barındıran en önemli gezegenlerden biri olarak görülüyor. Öyle ki Ceres'in Dünya'nın ilk dönemlerinde etkili olan zengin meteor yağmurlarını andırdığı ve mutlaka gözlenmesi gerektiği düşünülüyor. NASA tarafından Ceres'i gözlemlemek üzere gönderilen Dawn uzay aracı Mart ayında önemli bilgiler sunmaya başlayacak. Son sırada yer alan Enceladus ise Satün'ün yaklaşık 500 km çapa sahip ayı olarak biliniyor. Sürekli büzüşen ve genleşen Enceladus hidrotermal kaynaklar nedeniyle mikroplar için elverişli ortam sunabilir.


NASA'nın Pasadena'daki Jet Motoru Laboratuvarı'nda görevli bilim adamlarının, Spitzer kızılötesi teleskopu ile yaptıkları son incelemelerin bulguları kamuoyuna açıklandı. Amerikalı bilim adamları, son gözlemlerine göre, yeryüzü boyutundaki gezegenlerin oluşum sürecindeki şiddetli türbülans ortamının tahmin edildiği gibi 10 milyon yıl yerine yüzlerce milyon yıl sürmüş olabileceğini belirttiler. Gökbilimciler, genç yıldızların çevresindeki disk biçimli toz bulutlarının 100 ila 200 milyon yıl büyük ve parlak kaldıklarını tespit ettiklerini kaydederek, genç yıldızlar ve dev kaya parçaları arasındaki şiddetli çarpışmalar bu kadar uzun sürmese bu toz bulutlarının bu kadar uzun süre varolamayacaklarını vurguladılar. Spitzer kızılötesi teleskop programında görevli gökbilimci Jonathan Gardner, yeni bulguyla gökbilim kitaplarında gezegenlerin oluşumu bölümünü yeniden yazmaları gerekeceğini söyledi. Bilim adamları, gezegenlerin, genç bir yıldızın çevresindeki disk biçimli toz kümelenmeye başlayınca oluştuklarını düşünüyorlar. Bu kümelerden bazıları heybetli dağların boyutuna ulaşırken, dev kaya parçalarının birbirleriyle çarpışmaya başladıkları ve böylece cenin gezegenlerin oluşmaya başladığı tahmin ediliyor. Bilim adamları yeni araştırmalarına dek bu şiddetli türbülans dönemini, gökbilim kavramlarına göre göz açıp kapayıncaya dek kısa bir süreç olan 10 milyon yıl olarak hesaplıyorlardı. Teleskopla elde edilen bulgulara internette, http://www.spitzer.caltech.edu/Media/041018telecon/ adresinden ulaşmak mümkün.


Avrupalı astronomlar, uzaydan gelerek dünyayı projektör gibi tarayan çok yüksek enerjiye sahip sinyal keşfetti. Bugüne kadar tespit edilen sinyalden 100 bin kat daha yoğun olan bu gama ışınımı, LS 5039 adı verilen yıldız çiftinden geliyor. Çift, güneşten 20 kat büyük bir yıldızla nötron yıldızı ya da kara delik olabilecek fazlasıyla yoğun bir gökcisminden oluşuyor. Evrenin derinliklerinden gelen sinyaller, 60'lı yıllardan bu yana biliniyor. İlk zamanlarda bu sinyalleri dünyalılarla haberleşmek isteyen uzaylıların gönderdiği de düşünülmüştü. Bu sinyalleri, genellikle kendi çevrelerinde çok hızlı dönen 'pulsar' adlı minik yıldızlar yayıyor. Bu yıldızlar, kutuplarından elektromanyetik parçacık saçıyor. Yıldız kendi etrafında döndüğü için, bu enerji demeti, uzayı tıpkı deniz feneri gibi tarıyor ve dünyadan da belli aralıklarla tespit edilebiliyor. 'Pulsar' sinyallerinin aralığı birkaç saniyeyle birkaç milisaniye arasında değişiyor. Buna karşılık LS 5039'un yaydığı sinyal aralığı ise 3.9 gün. Uzmanlar, bu durumu anlamaya çalışıyor. 'Astronomy and Astrophysics' dergisinde yayımlanan çalışma, Fransız ve Alman astronomlarca Namibya'daki HESS gözlemevinde dört teleskop kullanılarak yürütüldü.


Farklı üniversitelerden oluşan bilim ekibi, uzayda bir milyondan fazla galaksinin renk ve pozisyonlarını sınıflandırarak bir üç boyutlu evren haritası oluşturuyor. Üç boyutlu haritanın oluşturulmasında, araştırmacılar her galaksinin birbirleriyle ve Dünya'ya olan uzaklıklarını hesaplamak zorunda. Bu zorlu hesaplam şöyle yapılıyor; her bir galaksinin spektrumdaki yeri temel alınıyor ve evren genişlerken bu galaksiden Dünya'ya gelen ışık dalgalarının nasıl büküldüğü hesaplanıyor. Araştırmacılar bu hesabın son derece uzun ve zahmetli bir süreç olduğuna işaret ediyor. Bilim insanları, yüzbinlerce galaksinin teker teker hesaplanma gereği olmadan, otomatik olarak uzaklıklarının çıkarılabileceği bir algoritma geliştirdi. Uzmanlar en eski parlak kızıl galaksileri temel aldı, bunların renklerinde değişim hesaplanıyor ve böylece Dünya'ya olan uzaklıkları çıkarılabiliyor. Kanada'dan Dr. Chris Blake liderliğindeki University of British Columbia ekibi, evrenin gelmiş geçmiş en kapsamlı haritasını oluşturdu. Harita 1 milyondan fazla galaksiyi içeriyor ve bunların en uzağı Dünya'ya 5 milyar ışık yılı mesafede bulunuyor. Dr. Nikhil Padmanabhan liderliğindeki Princeton University ekibi, 600 binden fazla galaksiyi inceleyerek 10 binden fazla spektrum hesabı gerçekleştirdi. Princeton ekibi, parlak kızıl galaksileri, galaktik renk/mesafe analizinde bir sabit değer olarak kullandı. Adrian Collister ve Ofer Lahav önderliğindeki University of Cambridge ve University College London ekibi de, 10 bin temel galaksinin koordinatları, renkleri ve hesaplanmış uzaklıklarından oluşan bir bilgisayar algoritması oluşturdu; bu algoritma temel alınarak diğer onbinlerce galaksinin birbirleriyle uzaklıkları otomatikman hesaplanabiliyor. Böylece temel 10 bin galaksi bir cetvel olarak işlev görecek. |NGC 4414: 60 milyon ışık yılı uzaklıkta, 56 bin ışık yılı çapında tipik bir spiral şekilli galaksi. Bilim ekibi, galaksilerin evrendeki dağılımının matematiksel bir düzenini çıkarmaya çalışıyor. Araştırmayı yürüten uzmanlar, bu tür bir haritanın evrenin dev bir resmini vereceğini belirtiyor. Böyle bir haritanın uzayın başladığı Big Bang'ten arta kalan ışımanın Kozmik Arkaplan Işıması gibi geniş bir resim sunacağı vurgulanıyor. Böylece evren sadece birkaç yüzbin yıllık olarak varsayılan 'kozmik arkaplan'daki yapılar, evrenin 8 milyar yaşındaki yapılarla karşılaştırılabilecek. Böyle bir harita sadece üç boyutlu olmakla kalmayacak, ayrıca evrenin zamanla genişlediği tezine dayandığından, bir dördüncü zaman boyutu olacak. Bu dördüncü boyut, sürekli birbirinren uzaklaşan galaksilerin gerçek uzaklığın verecek, zira evren genişlediği için mesafeler her geçen saniye değişiyor. Bu dört boyutlu harita, evrenin uzay-zaman içinde nasıl evrildiğini gösterecek. Bilindiği anlamda somut maddenin evrenin sadece yüzde 3 ila 4'üne denk geldiği, en az yüzde 25'inin kara madde, kalanının ise kara enerjiden oluştuğu artık oturmuş bir veri olarak kabul ediliyor. Big Bang'ten hemen sonra ortaya çıkan kozmik ses dalgaları da haritaya entegre edildi. Erken evrende fotonlar tarafından emildiği düşünülen bu dalgaların varlığı ilk kez geçen yıl keşfedilmişti. Erken evren kabul edilen ilk 300 bin yıla ait 'yankı'ları taşıyan bu kozmik ses dalgalarından, galaksilerin dağılımını anlamada istifade edilecek. İlk 300 bin yıl zarfında evren yoğun ve kızmış bir top şeklindeydi. Erken evrende hidrojen atomları iyonize olarak, proton ve elektronlara ayrışıyordu. Bilim insanları kozmik ses dalgalarını da hesaba katarak, astronomik ölçümlerin kesinliğini artırmayı hedefliyor.


Osiris gezegeninden gelen ışığı incelemeye alan bilim insanları evrende başka yaşamların olduğu konusunda önemli ipuçları buldular. Güneş sistemimizden çok uzaktaki Pegasus takımyıldızı içinde bulunan Osiris gezegenini analiz eden uzmanlar, evrende bizim dışımızda varlıklar olma ihtimalini araştırma konusunda önemli adım attılar. Bu gezegenden gelen az miktarda ışığı inceleyen bilim adamları, Osiris'in kimyasal yapısında, gezegenimizdeki yaşam yapısının tuğlaları sayılan DNA'nın anası RNA'nın oluşumunu sağlayabilen maddelerden bulunduğunu saptadılar. Osiris'te su bulunmadığına inanılmasına ve sıcaklığın 800 derece olmasına rağmen, üç ayrı araştırma ekibi, dünya dışında yaşam işaretleri tespit edebilecek tekniği başarıyla uyguladıklarını açıkladılar. Bilim adamları artık güneş sistemi dışındaki gezegenlerin kimyasal yapısını ölçmenin mümkün olduğunu ve evrenin derinliklerinde, eğer varsa bir gün yaşamı bulabileceğimizi söylüyorlar.


Gelecek yıllarda bugüne göre daha fazla uzay istasyonu ve astronot uzayda iş görüyor olacak. Bu birimler arasında veri iletişimi de çözülmesi gereken konular arasında. ABD'nin önde gelen araştırma kurumlarından Massachusetts Institute of Technology uzmanlarının geliştirdiği foton yakalayan yeni bir ışık detektörü sayesinde, astronotlar birbirlerine veya Dünya'daki merkezlere video görüntülerini çok daha hızlı gönderebilecek. 'Foton oltası' olarak adlandırılan ışık detektörü, 1.550 nanometre'lik bir dalgaboyunda ışığın yüzde 57'sini emiyor. Mevcut lazer teknolojilerinde ise, ışık detektörleri ışığın sadece yüzde 20'sini emebiliyor. MIT'nin geliştirdiği ışık detektörü kızılötesi ışınlardan bir lazerin tek bir fotonunu dahi yakalayabiliyor. Detektörde 'foton oltası' adlı bir ünite bulunuyor. Mutlak sıfır derecesine yakın bir soğukluktaki nanokablolardan oluşan foton oltası, detektörün foton yakalama yeteneğini artırıyor. 'Foton oltası'ndaki nanokablolar cihaza ulaşıp da mekanik nedenlerden dolayı yakalanamayan fotonların kablolar arasında yansıtılarak, eninde sonunda yakalanmasını sağlıyor. Daha çok foton emmesi, cihazın daha iyi algılaması demek, bu da daha iyi iletişim sağlıyor. Detektörün hassasiyetini artırmak için bilim insanları, cihaza yansımayı önleyici bir kaplama koyarak ışık yansımalarının önünü kesmek istiyor. Halen Mars'a giden uzay araçları, verileri radyo sinyalleriyle gönderiyor. MIT uzmanı Dr. Karl Berggren, mevcut kablosuz radyo frekansı teknolojileri ile video görüntü gönderiminin saatler aldığını belirtiyor. Dr. Berggren'e göre, gelişmiş lazer teknolojileri veri gönderimini bugünküne oranla 10 ila 1.000 kat daha hızlı gerçekleştirecek. Gerek lazer ve gerek radyo göndericileri, veriyi ışık hızına yakın bir süratte gönderebiliyor, ancak lazerin avantajı daha fazla veriyi sıkıştırabilmesi. Halen Mars'ta bulunan uzay araçlarında, Mars-Dünya arası iletişim saniyede 128 bin bit üzerinden gerçekleşiyor. Mars-Dünya mesafesi bir yana, gelecekte Satürn ve ötesindeki gezegenlerin de iletişim ağı içinde olacağı düşünülürse, yeni teknolojilere geçilmesi kaçınılmaz olacak. Gezegenlerarası veri iletiminde kullanılan mevcut lazer sistemleri oldukça yüksek enerji tüketimine yol açıyor. Dünya'dan yüzbinlerce kilometre uzakta tek başına çalışan bir uzay aracı için enerji tüketimi ciddi bir sorun. Dr. Berggren, yeni detektörün sönük sinyalleri toplayabilmesi sayesinde enerji tüketimini azalttığını belirtiyor. Not: Araştırmayı konu alan makale Optics Express dergisinde yayımlanmıştır.


boşluk, havasızlık anlamında kullanılan vakum terimi çoğu kez yanlış anlaşılır. normal şartlarda, deniz seviyesinde, vücudumuzun her santimetrekaresi üzerinde l kilogram hava basıncı vardır. Parmağınıza l kilogramlık bir yük taksanız zor taşırsınız ama parmağınızın minik bir bozuk para büyüklüğünde olan kısmı üzerinde her zaman bu ağırlık vardır. Bir de bütün vücudun üzerinde olanı düşünün. Üzerimizdeki atmosfer tabakasının ağırlığının yarattığı bu hayli yüksek basınç altında ezilmeyiz hatta hissetmeyiz bile. Vücudumuz buna göre ayarlanmıştır. Bu basınç biraz artarsa veya biraz azalırsa vücudumuz, kulaklarımız başta olmak üzere bunu hemen algılar. İşte basıncın, santimetrekareye l kilogram (1000 gram) olan atmosfer basıncının altına düşmesine vakum denilir. Örneğin santimetrekarede 0,8 kilogramlık (800 gram) bir basınç pratikte atmosfer basıncının ne kadar altında ise o kadar yani l000-800= 200 milibar vakum olarak ifade edilir. vakumda, yani hava basıncı atmosfer basıncından daha düşük olduğunda üzerimizdeki basınç da azalmış yükümüz hafiflemiş olduğuna göre vücudumuz da daha rahat etmez mi? Hayır, tersine. Vücudumuzun iç basıncı atmosfer basıncına göre ayarlıdır. Dışımızdaki basınç düşerse, denge bozulacağından ve iç basıncımız fazla geleceğinden başta damarlarımız olmak üzere tüm organlarımız zarar görebilir, devam etmesi durumunda ise insanı ölüme götürebilir. Hakiki veya mutlak vakum tam sıfır hava basıncına ulaşmaktır ki, bu pratikte mümkün değildir. uzayda bile hakiki vakum yoktur. Bir ortamın hakiki yani mutlak vakumda olması için içinde molekül, atom, elektron, ve atomun diğer küçük parçacıklarından hiçbirinin olmaması gerekir. uzayda neutrinus denilen partiküller vardır, bu nedenle uzayda bile hakiki vakum vardır diyemiyoruz. Ancak uzay o kadar büyük, parçacıklar da o kadar küçüktürler ki yüzde 99,9999.... vakumdur diyebiliriz. Elinize bir şişe alıp havasını boşaltıp, ağzını da sızdırmaz şekilde kapatırsanız şişenin içinde vakum oluşmuştur diyebiliriz. Şişenin kapağında bir delik açarsanız dışarıdaki hava derhal içeri hücum eder, içerdeki vakumun yerini alır. O halde dünyamızı çevreleyen hava tabakası niçin uzayın boşluğuna, vakumlu ortamına kaçmıyor? Örnekteki havanın, şişenin içine dalmasına sebep üzerindeki atmosferik basınçtır. atmosferde 10,000 metreye çıkıldığında hava basıncı santimetrekarede 0,3 kilograma, 16,000 metrede 0,1 kilograma düşer. atmosferin üst katmanlarına gittikçe de hava basıncı sıfıra yaklaşır. Havanın vakumlu ortama kaçmasını yaratacak bir hava basıncı yoktur, bu nedenle uzayın boşluğu hava moleküllerini çekemez, atmosfer tabakamız da uzayın boşluğuna kaçıp gitmez. Tabii dünyanın çekim gücünü de unutmamak lazım.


Daily Telegraph Gazetesi'nin haberine göre, ESA tarafından başlatılacak deneyde, katılımcılar Uluslararası Uzay İstasyonu'ndaki astronotlarla aynı yiyecekleri tüketecek. Deneyin amacı, Mars'a giderken ve orada konaklarken bir insanın dayanma gücünü ölçmek olarak açıklandı. ESA'dan uzay araştırma uzmanı Bruno Gadrini, "6 kişiyi kapalı bir mekanda gerçeğine uygun bir ortamda bulundurmamızın sebebi, planladığımız Mars seyahatine hazırlık amacıdır. Gönüllülerin formda olmaları, psikolojik anlamda sağlam bir ruh yapısına sahip olmaları da astronotlarınkiyle benzer özellikler arasındaki önceliğimizdir" diye konuştu. Gadrini, kurulan merkezin gerçeğinin benzeri olması için kapaklar kapatıldıktan sonra merkezle bağlantının 40 dakika gecikmeli olarak sağlanacağını da sözlerine ekledi. İlgilenen adayların www.spaceflight.esa.int/callforcandidates adlı web sitesini ziyaret etmeleri önerildi.


Amerikalı fizikçiler, ışık ışınını çok düşük derecelerde soğutulmuş madde içine hapsetmeyi ve aynı ışını "uzaktaki" başka bir maddeyle tekrar harekete geçirmeyi başardı. Amerikalı fizikçiler, ışık ışınını çok düşük derecelerde soğutulmuş madde içine hapsetmeyi ve aynı ışını "uzaktaki" başka bir maddeyle tekrar harekete geçirmeyi başardı. Nature dergisinde yayınlanan makaleye göre, Harvard Üniversitesinden Naomi Ginsberg ve çalışma arkadaşları, ışını içine hapsettikleri çok düşük sıcaklıktaki maddenin parçacık fiziğinde devasa uzaklığa işaret eden 160 mikronmetre ötesine bir madde koydu. Araştırmacılar, düşük sıcaklıktaki maddeye lazer ışını yolladı. Lazer fotonları, çamura saplanan mermiler gibi bir anda hız keserek saatte 300 bin kilometreden 20 kilometre sürate inerek hareketsiz kaldı. Böylesine özel ortamda madde dalga gibi hareket ettiğinden, ışın sinyalinin özelliklerini taşıyan "madde dalgası" 160 mikronmetre ötedeki maddeye sıçradı. Bu "dalganın" sıçramasıyla birlikte diğer madde yığınından ilkine benzer ışın fışkırdı. Mutlak sıfır olarak adlandırılan -273 civarındaki sıcaklıklarda "Bose-Einstein" yoğuşması denen esrarengiz dünyaya adım atılıyor. Bu sıcaklıklarda, madde geleneksel gaz, sıvı ve katı halinden tamamen farklı özellikler gösteriyor. Bu kadar soğuk ortamlarda atomların bir kısmı, enerjilerini olabildiğince düşürüyor ve madde dalga gibi davranmaya başlıyor. Bu noktada klasik fizik kuralları geçerliliğini yitiriyor. Bilim insanlarına göre, bu deney, uzun vadede müthiş teknolojik gelişmelerin kapısını aralayabilecek. Sözgelimi, bu yolla fotonların, bilgi taşıyıcısı olarak görev yapan elektronların yerini alacağı kuantum bilgisayarları üretilebilecek. Gerçekten de, elektronik parçalar, yakında fiziksel sınırlarına gelip dayanacak, bu da daha hassas devrelerin üretilmesini imkansız kılacak. Deneyi yapan uzmanlar, fotonların kuantum bilgilerinin iletilmesinde kullanılabileceğini ve atomların depolama ve işlem bakımından ideal olduğunu düşünüyor.


Avrupa Uzay Ajansı'nın, 9 kasımda fırlattığı Venüs Ekspresi bu sabah Venüs gezegeninin yörüngesine oturdu. 400 milyon kilometreden fazla yol kat eden Venüs Ekspresi, gezegenin atmosferini ayrıntılı şekilde inceleyecek ve Venüs'ün yörüngesinde 500 gün kalacak. Avrupa Uzay Ajansı uzmanları, bu sabah yapılan işlemlerden sonra ekspresin başarılı bir şekilde Venüs'ün yörüngesine oturduğunu duyurdu. Ekspresi yörüngeye oturtabilmek ve gezegenin yerçekiminde uzak tutabilmek için bu sabah 50 dakika süreyle motorları çalıştırıldı. Daha sonra gezegenin arka yüzüne geçen ekspresle 10 dakika boyunca radyo bağlantısı kesildi. Radyo bağlantısı yeniden alındığında ana motorlar durduruldu ve araç yörüngeye oturdu. Daha sonra son ayarlar da tamamlanarak ekspresin Venüs'ün yüzeyinden 400 kilometre yukarıda kalması sağlandı. Haziran ayında çalışmalarına başlayacak ekspresin, gezegenin yüzey ve hava sistemi haritasını çıkarması, ısı değişikliklerini, bulut ve gaz oluşumları ile rüzgar hızlarını incelemesi öngörülüyor. Güneş'e uzaklık bakımından ikinci, büyüklük bakımından altıncı gezegen olan ve Güneş ile Ay'dan sonra gökyüzündeki en parlak cisim olan Venüs, sabah yıldızı veya akşam yıldızı olarak da adlandırılıyor. İç gezegen olduğundan teleskopla bakıldığında Ay gibi safhalar gösteren Venüs gezegenini, ilk olarak 1962'de Mariner-2 uydusu ziyaret etti. Bunu, Pioneer Venus, Sovyet Venera-7 ve yüzeyin ilk fotoğraflarını gönderen Venera-9 ve diğerleri takip etti. Son olarak, Venüs etrafında yörüngede dönen ABD uydusu Magellan, radar kullanarak Venüs'ün detaylı haritalarını oluşturdu. Magellan uydu radarından elde edilen veriler, Venüs yüzeyinin çoğunun lav akıntılarıyla kaplı olduğunu gösterir. Sif Mons gibi birkaç büyük volkan vardır. Venüs birkaç sıcak noktada hala volkanik olarak aktiftir, çoğu kısım jeolojik olarak son birkaç yüzmilyon yıldır oldukça sakindir. Venüs üzerindeki en eski arazi yaklaşık 800 milyon yaşındadır. Küçük meteoritler Venüs'ün yoğun atmosferinde yüzeye ulaşmadan yanıp tahrip olur. Venüs üzerindeki kraterler gruplar halinde görülür, ki bu büyük meteorların atmosferde parçalanarak yüzeye ulaştığını gösterir. Venüs doğudan batıya doğru döner ve bir Venüs günü 243 dünya günüdür. Venüs'ün Güneş etrafındaki yörüngesi çembere yakın olup yörüngesindeki dönüşünü 225 Dünya gününde tamamlar. Yani bir Venüs günü, bir Venüs yılından daha uzundur. Venüs ile Dünya çoğu yönlerden birbirine benzer. Venüs'ün çapı, Dünya'nınkinin yaklaşık yüzde 95'i ve kütlesi de yaklaşık yüzde 80'i kadardır. Her iki gezegen de genç yüzeylere sahiptir, yani yüzey özellikleri yakın zamanda (300-500 milyon yıl önce) oluşmuş ve eski yüzey özellikleri erozyonlar, lav akıntıları gibi etkilerle tahrip edilmiştir. Yoğunlukları ve kimyasal yapıları benzerdir. Venüs'ün yüzeyindeki atmosfer basıncı dünyanınkinin 90 katıdır. Bu da yaklaşık Dünya okyanuslarının 1 kilometre derinliğindeki basınca denktir. Yüzde 95'i karbondioksitten meydana gelen atmosferde sülfirik asitten ibaret kilometrelerce kalın bulut tabakaları vardır. Yoğun atmosferi, sera etkisi yaratarak sıcaklığı 400 santigrat dereceye yükseltir, ki bu da kurşunu eritebilir. Venüs'ün manyetik alanı yoktur, bunun yavaş rotasyonundan dolayı olabileceği düşünülür. Atmosferin manyetik alanı olmadığından güneş rüzgarı atmosferin derinlerine işler.


Venüs, Merkür'den sonra güneşe en yakın 2. gezegendir. Kütlece dünyaya yakın bir büyüklüktedir. Ve kendisine ait bir atmosfere sahiptir. Gün doğumunda ve gün batımında güneşe yakın olarak, dünyadan çıplak gözle rahatlıkla görülebilir . Güneş ve aydan sonraki en parlak gök cismidir. Venüs'ün diğer gezegenlerden farklı ve ilginç yanları vardır, bunlardan en ilginci 1 yılının 1 gününden daha uzun olmasıdır. Yani güneş etrafındaki dönme hızı kendi ekseni etrafındaki dönme hızından daha fazladır. Güneş etrafındaki dönme süresi 224 gün, kendi ekseni etrafında dönme süresi ise 243 gündür. Ayrıca Venüs diğer gezegenlerin tam tersi yönde dönmektedir. Diğer gezegenlerin hepsi saat yönünde dönerken Venüs saatin tersi yönünde ve çok yavaş bir şekilde dönmektedir. Bu farklılıkların nedeni hala anlaşılabilmiş değildir. Çıplak gözle çok rahat görüle bildiği halde en iyi teleskopla bile yüzeyi incelenemez. Bunun nedeni çok yoğun bir atmosfere sahip olmasıdır. %93 oranında CO2 ve %2 oranında N2 ile az miktarda değişik gazlardan oluşmuş olan atmosfer güneşten gelen ışınları bir ayna gibi geri yansıtır. Bu olay gezegene müthiş bir parlaklık kazandırırken, yüzeyinin incelenmesini zorlaştırır. Venüs'ün yoğun atmosferi nedeni ile basıncıda çok yüksektir. Yaklaşık olarak dünyadakinden 100 kat daha fazla basınca sahiptir. Atmosfer yoğunluğu ise dünyadakinin 70 katı kadardır. Ayrıca atmosferinde azda olsa yer alan H2SO4 ve HCL gibi asitler yağmur şeklinde gezegen üzerine yağmaktadır. Bu nedenle dünya üzerindeki hiçbir canlının bu gezegende yaşayabilmesi mümkün değildir. Venüs güneşe yakınlık açısından Merkür'den daha uzak olmasına rağmen sıcaklığı daha yüksektir. Bunun nedeni atmosferinin olmasıdır. Bu yoğun atmosfer güneşten gelen ışınların büyük bir bölümünü geri yansıtsa da küçük bir kısmını içeri alır ve dışarı çıkmasına izin vermez bu da sera etkisi yaparak gezegenin günden güne ısınmasına neden olmaktadır. Gezegenin şu anki sıcaklığının 325 C 'nin üzerinde olduğu tahmin edilmektedir. Venüs yüzeyi hakkında Amerikan Mariner ve Rus Venera sondaları inceleme amaçlı kullanılmış ve kızıl ötesi de olsa yüzey resimleri çekilmiştir. Bu resimlerden Venüs yüzeyinin düz ovalar, vadiler ve derin olmayan kraterlerle kaplı olduğu anlaşılmıştır. Gezegen üzerinde Ishtar Terra ve Aphrodite Terra adını taşıyan iki yüksek plato gezegenin %11 ini kaplamaktadır. Kraterlerin derin olmamasının nedeni gezegenin ,yoğun atmosferi sayesinde kendisine çarpacak olan meteorların hızını kesebilmiş olmasıdır.


Avrupa Uzay Ajansı'nın uzaya gönderdiği Venüs Ekspresi, Venüs'ten ilk fotoğrafı gönderdi. Avrupalı bilim adamları, Ekspres'in Venüs'ün güney kutbuna 200 bin kilometre mesafeden çektiği fotoğrafını Almanya'daki Max Planck Enstitüsü'nde yayımladılar. Net olmayan fotoğrafta, koyu sarmallar halinde solgun sarı bulutlar görülüyor. Avrupa Uzay Ajansı'nın 9 Kasım'da fırlattığı Venüs Ekspresi, 400 milyondan fazla kilometre yol katettikten sonra geçtiğimiz pazartesi günü yörüngeye girmişti. Venüs Ekspresi, gezegenin güçlü sera gazı etkisini inceleyecek. Uzay aracındaki spektrometreler vasıtasıyla ısı ölçülecek, atmosfer analiz edilecek ve özel bir kamera Venüs'teki volkanların aktif olup olmadığını tespit edecek. Ekspresin, dünyaya bu kadar benzeyen bir gezegenin nasıl olup da bu derece farklılaştığı sorusuna açıklık getirmesi bekleniyor. Venüs Ekspresi, Avrupa'nın gezegene gönderdiği ilk uzay aracı. Venüs'e bundan önce 1989'da NASA tarafından gönderilen Megallan sondası, 1990-1994 arasında gezegen çevresinde incelemelerde bulunmuştu. Ekspres, Venüs'ün yörüngesinde 500 gün kalacak. Venüs ile Dünya çoğu yönlerden birbirine benzer. Venüs'ün çapı, Dünya'nınkinin yaklaşık yüzde 95'i ve kütlesi de yaklaşık yüzde 80'i kadardır. Her iki gezegen de genç yüzeylere sahiptir, yani yüzey özellikleri yakın zamanda (300-500 milyon yıl önce) oluşmuş ve eski yüzey özellikleri erozyonlar, lav akıntıları gibi etkilerle tahrip edilmiştir. Yoğunlukları ve kimyasal yapıları benzerdir. Venüs'ün yüzeyindeki atmosfer basıncı dünyanınkinin 90 katıdır. Bu da yaklaşık Dünya okyanuslarının 1 kilometre derinliğindeki basınca denktir. Yüzde 95'i karbondioksitten meydana gelen atmosferde sülfirik asitten ibaret kilometrelerce kalın bulut tabakaları vardır. Yoğun atmosferi, sera etkisi yaratarak sıcaklığı 400 santigrat dereceye yükseltir, ki bu da kurşunu eritebilir. Venüs'ün manyetik alanı yoktur, bunun yavaş rotasyonundan dolayı olabileceği düşünülür. Atmosferin manyetik alanı olmadığından güneş rüzgarı atmosferin derinlerine işler. Haziran ayında çalışmalarına başlayacak ekspresin, gezegenin yüzey ve hava sistemi haritasını çıkarması, ısı değişikliklerini, bulut ve gaz oluşumları ile rüzgar hızlarını incelemesi öngörülüyor. Evet. Venüs'ün yörüngesine oturan, balon gönderen ya da cehennemi bir sıcaklıkla kavrulan yüzeye inen 20'den fazla deneme yapıldı. İlk deneme 1962'de NASA tarafından Magellan uzay aracıyla gerçekleştirildi ve bu uçuş hedefe en çok yaklaşan oldu. Magellan, gezegenin yüzey haritalarını çıkardı ve 1990'ların başına kadar görevde kaldı. Yaklaşık 20 yıl boyunca Venüs, Sovyetler Birliği için bir ileri karakol oldu. 1969'da Venera-5 gezegenin karanlık yüzüne gitti. 1975'te Venera-9 gezegen yüzeyine başarıyla indi ve verimsiz yüzeyin ilk fotoğraflarını gönderdi. 1982'de Venera-13, gezegenin kurşunu bile eritecek kadar sıcak (473 santigrat derece) olan yüzeyinde, 90 atmosferlik basınca iki saat dayandı. Gönderdiği renkli fotoğraflar yüzeyin ne kadar fırtınalı olduğunu net olarak gösteriyordu. Açıkçası bilim adamları çok vefasız: Venüs'te yaşam ihtimali olmadığını anlayan araştırmacılar tüm dikkatini su bulunma ihtimali olan Mars'a çevirdi. Dahası, uzayda önceliklerinizi belirlemek zorundasınız: Venüs hakkında biraz daha bilgi edinmek, Hyugens sondasının Satürn uydusu Titan'a inişinin patatesler üzerine yapılan bir araştırmayla karşılaştırılması gibi. Belki de daha ucuz ve hızlı olduğu için. Uzayda yapılan araştırmalarda harcanan zaman ve paranın büyük bir bölümü, uzay aracını geliştirmek ve taşıyacağı alet edevatı yapmak için geçer. Fakat Venüs Ekspresi, 2003 yılından beri Kızıl Gezegen'in yörüngesinde olan ve araştırmalarına devam eden Mars Ekspresi'nin neredeyse bir kopyası. Avrupa Uzay Ajansı, Mars mekiğinden fırlatılan Rosetta sondasının Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızı ile buluşması arasında geçen üç yıldan kısa bir sürede Venüs Ekspresi'ni yarattı. Mars Ekspresi'nden kopyalanan Venüs Ekspresi, Avrupa Uzay Ajansı'na sadece 270 milyon dolara mal oldu. Öyle ki bu maliyet, Kevin Costner'ın 'Su Dünyası' filminin yapımı için harcadığından daha ucuz. Tabii ki öyle. Ama Venüs hakkında zaten çok şey biliyoruz. Kalın bir karbondioksit tabakasından oluşan atmosferi Venüs'ü dev bir seraya dönüştürüyor. Dünyada okyanuslar karbondioksidi emiyor ve gezegenimiz, Güneş'ten kopan partiküllerin yarattığı manyetik alanlardan kaynaklanan patlamalardan korunuyor. Fakat Venüs çok sıcak ve kendisini koruyacak bir küresel manyetik alana sahip değil. Gezegende bulunan su, milyonlarca yıl önce buharlaşarak atmosfere yükselmiş ve gezegeni daha da sıcak bir yer haline getirmiş. Bildiğimiz başka bir şey de, Venüs'ün yüzeyinde dağınık olarak bulunan volkanların, yaklaşık yarım milyon yıl öncesine kadar lav püskürüyormuş gibi görünmeleri. Venüs Ekspresi gezegenin kalın atmosferine odaklanacak ve en üsten en altta neden oluştuğunu araştıracak. Yüzey ve hava sistemi haritaları çıkaracak, ısı değişikliklerini, bulut ve gaz oluşumları ile rüzgarları inceleyecek. Ekspres ayrıca, Venüs'ün sayısız volkanının hala gaz salıp salmadığını bulmalı ve gezegenin atmosferindeki rüzgarlardan kaynaklanan ve var olduğu bilinen küçük manyetik alanların haritalarını çıkarmalı. Boyut ve yoğunluk olarak Dünya'ya çok benzemesine rağmen Venüs'ün küresel manyetik alanı bulunmuyor. Bu küçük manyetik alanlar gezegenin iç yapısının anlaşılmasına da ışık tutabilir. Belki. Bazı bilim adamları araştırmalarının, Dünya'nın, büyük motorlu otomobillerin kullanılmaya devam edilmesi halinde benzeyeceği şeyi göstereceğinden emin. Diğerleri ise Dünya'dan alınacak kapsamlı verilerin daha uygun olacağını düşünüyor. Bu yüzden, üç yıl sürecek araştırma sonucunda, Venüs'ün sülfür döngüsü hakkında detaylara ulaşmayı bekleyebilirsiniz. Ama Dünya'nın iklimi hakkında model geliştirici keşifler için çok fazla heveslenmeyin.


ABD'nin Pasadena kentinde Division of Planetary Sciences konferansı için toplanan astronomlar, birçok konuyu masaya yatırıyor. Bunlardan biri de yoğun bir atmosfere sahip olduğu için gözlemi çok zor olan Venüs. Bilim insanları, Avrupa Uzay Dairesi'nin gezegene gönderdiği Venus Express aracı, Venüs atmosferi ve yüzeyinin şimdiye dek çekilen en yüksek çözünürlüklü fotoğraflarını ilk kez değerlendirdi. Venus Express'in proje başkanı Hakan Svedhem BBC'ye yaptığı açıklamada, aracın atmosferin şimdiye dek yapılan en kapsamlı incelemesini gerçekleştireceğini ifade etti. Uzmanlar, Venus Express'in Venüs'ün yoğun atmosferinin kimyasal yapısını ve yüzeyiyle ilgili birçok bilinmeyeni açığa kavuşturacağına inanıyor. Gözlem uydusu gezgegenin yanardağlarının faal olup olmadığına bakacak. Venus Express'te 7 farklı gözlem aracı bulunuyor; bunlar gezegeni morötesinden, kızılötesi ve radyo dalgalarına kadar birçok açıdan değerlendiriyor. Kızılötesi Termal Görüntüleme Tayfölçeri, Venüs'ün yoğun atmosferinden aşağı yüzeyi fotoğraflayabiliyor. Bilim insanları, kızılötesi görüntülerden yüzeyin kimyasal analizini yapabiliyor. Astronomlar Venüs'ün bir zamanlar Dünya gibi geniş okyanuslara sahip olduğunu, ancak henüz Dünya'da yaşamın başlamasından önce bunların kuruduğunu düşünüyor. Bilim insanları, Venüs'ün başından geçen jeolojik evrimi anladığında Dünya'da yaşamın oluşmasını sağlayan koşullar da açıklığa kavuşacak. Bir diğer merak konusu da Venüs'ün yoğun kükürt diyoksit (SO2) zengini atmosferinin yüzeyin genel yapısına etkisi. Okside olduğunda sülfür asit üreten Venüs bulutları yüzeyde sera etkisi yaratıyor ve ısınmasına neden oluyor. Venüs'ün yüzey ısısı birçok yerde 480 santigrat derece'yi buluyor. Volkanların çıkardığı SO2 de ayrı bir sera etkisi üretisi, ancak bilim insanları volkanların eskisi kadar faal olmadığını düşünüyor. Venüs'ün yüzeyine ait SO2 ölçümleri en son 20 yıl önce yapılmıştı. Venus Express bu bilgileri güncelleyecek. Araçta bulunan Visible Monitoring Camera adlı cihaz morötesi ışını taramasıyla Venüs'teki meteorolojik etkileri ve atmosferdeki aerosol gibi partikülleri inceleyecek. Astronomlar, Venüs atmosferinde morötesi ışınları emen bir madde olduğunu tahmin ediyor, ancak bunun ne olduğu henüz tespit edilemedi, Venus Express sayesinde bu morötesi ışınlarını emen maddenin ne olduğu da anlaşılabilecek. Bilim insanlarının açıklığa kavuşturmayı umduğu bir diğer muamma da, Venüs atmosferinin neden gezegenin kendisinden daha hızlı döndüğü. Dünya'da örneğin rüzgarlar doğu-batı ekseninde eserken, Venüs'te sadece doğu yönünde ve her zaman da gezegenin dönüş hızından daha hızlı esiyor. Bilim insanları, 'süper-dönüş' adını verdikleri bu doğa olayının da nedenini sorguluyor. İlk etapta atmosferdeki girdapların bu 'süper-dönüş'e etkisi araştırılacak.


Heisenberg'in mistisizme olan bu katkısını hangi kültürel ortamda geliştirdiğini incelemeye artık geçebiliriz. Heisenberg, akademisyen bir ailenin çocuğudur. Bir insanın başına gelebilecek tüm çalkantıları, bunalımları yaşamış : ulusça yitirilmiş iki Dünya savaşı, Bavyera Sovyet devrimi, Bolşevik Sovyet işgali, iki Cumhuriyet ve Hitler'in üçüncü Reich'ı. 1901 yılında dünyaya gelen, 25 yaşında kuramsal fizik profesörü olan, 32 yaşında Nobel Fizik Ödülü alan Heisenberg, Hitler'in III Reich döneminde çok saygın bir profesördü. II Dünya savaşı boyunca Almanya'nın nükleer araştırma projelerinde başarılı olabilmek için delicesine çalıştı. Werner Heisenberg ve kardeşi Erwin, Osnabrück'te oturan baba tarafından dedelerini sıkça ziyaret ediyorlardı. Dede Wecklein, gelecekte buzlu çöller tilkisi olarak anılacak olan Heinrich Himmler'in babası Gebhard Himmler'in yakın arkadaşıydı. Heisenberg 1969 yılında anılarını yayınlar. Der Teil und das Ganze adlı bu kitabına, çocukluk ve ergenlik yıllarını hiç ele almayarak, onu bir Alman vatandaşı ve biliminsanı olarak etkileyen dönemden, I. Dünya savaşının hemen ertesinden başlar. Kitabında ne aile ne de eğitim olaylarına yerverir. Heisenberg, I.Dünya savaşı sonrası gençlik hareketlerine katılır. Bu pratikten edindiği deneyim onun bir yetişkin olarak sarıldığı değerlerin oluşumunu belirler. Kitabında bu deneyimlere geniş yerayırır. Fizik ve Ötesi adlı kitabının ilk bölümünde Heisenberg, I. Dünya savaşının hemen ertesindeki çok yönlü, çoğu zaman zor ve karmakarışık deneyimlerini aktarır. Kitapta, atomun yapısına ilişkin yeni Sokratçı diyalogların yanısıra, Bavyera Sovyet Cumhuriyet'nin bastırılması çabalarına nasıl yardımcı olduğunu anlatır. Anti Sovyetizm aslında Heisenberg ailesinin bir tutkusudur. Anti Sovyet çabalara kardeşi Erwin de büyük bir coşkuyla katılır. Bu tutku, Gebhard Himmler'in aşılarının tuttuğunu göstermektedir. Kitabın karmakarışık anlatımları içinden bir düşünce açık bir biçimde ön plana çıkar : gerek bireysel düşünsel gerekse toplumsal alanın tüm cephelerinde düzene, huzura kavuşma isteği. Heisenberg ve arkadaşları bir amacı yakalama ve bir yerlere ait olma duygusunu doyurmak için yanıp tutuşurlar. Bu doyumu en sonunda katıldıkları gençlik hareketinde yakalarlar. İngiltere kaynaklı izci hareketi 1909 yılında Almanya'da da benimsenir. Alman izciler kendilerine Pfadfinder adını yakıştırırar. İngiliz denkleri gibi Alman izciler de paramiliter ve tinsel konularda son derece tutucu bir örgüttür. Boy Scouts'ların tersine Pfadfinder, uluslararası amaçlara daha az yönelik, genç üyelerinin varolan toplumsal yapıya uyum sağlamalarını gözeten bir politika izleme eğilimindedir. Heisenberg, 1919 yılında 17 yaşındayken, Gruppe Heisenberg adlı 9 kişilik bir genç grubunu savaş sonrası dünyaya hazırlama görevi üstlenir. Gruppe Heisenberg, Genç Bavyera Ligi'ne bağlı B 18 takımının bir parçasıdır. Heisengerg bu göreve, Bavyera Sovyet Cumhuriyeti'nin karşı devrimle bastırılmasına, askeri görevi nedeniyle yaptığı katkılardan sonra geçmiştir. Gruppe Heisenberg, ve B 18 takımının diğer üyeleri, Max Gymnasium'un bu gruplara izin verdiği bodrum katlarında toplanırlar. Tüm Alman gençliği benzer toplantılara katılır. 1 3 Ağustos 1919 tarihleri arasında bu grupların liderleri, Regensburg yakınlarında bulunan bir ortaçağ kalesinde, Schloss Prunn'da toplanır. Toplantı sonunda bir ortak bildiri yayınlanır. Bu bildiriden Alman gençliğinin aslında Alman toplumunun geniş bir kesiminin isyanı okunur. Çağdaş kent ve endüstri uygarlığına isyan bayrağı açılır, ortak bir amacın, anlamlı geleneklerin ve yerle bir olmuş değerlerin yitirilmesinden duyulan kaygı dile getirilir. Aynı bildiride toplumun yaşamdan kopuk bir mekanikliğe, kapitalist açgözlülüğe ve kişisel ikiyüzlülüğe itildiği, genç kesimin maddi ve tinsel kokuşmuşluk zincirini kırması gerektiği vurgulanır. Schloss Prunn konferansına katılan gençlik liderleri ilk iş olarak Alman romantizminin canlanmasıyla ortaya çıkan değerleri kucaklar : ölü şehirlerden kaçıp saf, temiz doğaya çıkma yolu yeğlenir. Burada toplam insan olarak betimledikleri bir grup canlanmaktadır ; diğer ruhlarla birlikte kişinin ruhunun mistik canlanışına tanık olunur. Ancak, toplumsal yenilenmenin ne zaman ve nasıl gerçekleştirileceği konusunda anlaşmazlıklar su yüzüne çıkmaya başlar. Schloss Prunn'un radikal reformistleri politik elitizmi kucaklar. Toplumun geniş kesimlerinin her açıdan tüketilmiş olduğunu, bir avuç gençliğin bu kesimleri kurtaramayacağını savunarak uygarlıktan tamamen el etek çekip onun çökmesini beklemeyi, bu çöküntüden sonra yükselecek olan yeni düzeni izlemeyi önerirler. Schloss Prunn'un tutucu reformcularıysa politik elitizme karşı çıkar ve toplumda derhal bir reform yapılması çağrısında bulunurlar. Reforme edilmiş toplumun, kişinin kendisini reforme etmeye zorlayacağını savunurlar. Aslında orta üst sınıfın iyi eğitim görmüş gençliği dağlara çıkmak yerine demokratik bir baskı grubu oluşturabilseydi, politik elitizmin boşalttığı yere saldırgan, acımasız faşist unsurlar doluşmayabilirdi. I. Dünya savaşından hemen sonra Bavyera'da çok sayıda gizli örgüt, paramiliter gruplar, politik katiller ve geleceğin Nazileri cirit atmaya başlar. Bu arada şaşkına dönmüş olan orta kuşak ve yaşlı nesil de politik arenayı boşaltmaya başlar. Üniversiteyi bitirmiş olan gençler iş yaşamlarına atıldıklarında, toplumsal huzursuzluklar ve politik uçlara karşı hazırlıksız yakalanırlar. İşin acı yanı, 1920 li yılların sonlarına doğru, üniversitelerdeki öğretim üyelerinin apolitik tavırları, bu kurumları diktatör tavırlı demagogların türediği verimli topraklara dönüştürür. Çoğu öğrenciye itici gelen ve onları apolitik davranışlara iten işte bu demagoglardır. 1920 li yıllarda Heisenberg de apolitik bir gençtir. Onun için bilim ve politikanın içiçe olması olası değildir. Fizik, doğa ve müziği, varlığın ve gerçekliğin daha üst düzeyine ait uğraş alanları olarak görür. Schloss Prunn konferansına dönecek olursak ; politik elitizmin bölücülüğü kendisini konferansın ikinci gününde gösterir. Bunun üzerine radikaller kendi konferansını toplar. Avusturyalılar ve onları izleyen Münih grubunun oluşturduğu radikaller kendilerine yeni bir ad verir : Neudeutsche Pfadfinderschaft . bu grup görüşünü üç temel kavramla betimler : Gemeinschaft , Führer ve Reich . Bu üç kavram, daha sonra kurulan ve Werner Heisenberg'in grubunun da katıldığı Yeni İzciler Ligi'nin ideolojik temelini oluşturur. Schloss Prunn konferansının ikinci akşamı, fraksiyonlar arkadaşça biraraya gelip şarkı söyler, müzik çalar ve tiyatro sergilerler. Heriki fraksiyon da Heisenberg için sevecendir. Ancak bu gruplar, onun aradığı gerçek düzenin yalnızca birer parçasını oluşturabilir. Bu fraksiyonlar toplumu bir mistik merkezi düzene, bir uyuma götürebilecek bağdan yoksundur. Bu durumu kitabına yansıtan Heisenberg, Tartışmaları dinledikçe etkin bir orta yolun olamayacağı giderek belirginleşiyor ve bu durum bana acı veriyordu diye yazar. Akşamın alaca karanlığında kalenin surları dibine oturmuş şarkı söyleyen gençleri dinlerken Heisenberg ansızın mistik merkezi düzen olarak betimlediği şeyi duyumsadığını anımsar : Şarkı sona erdiğinde kemanın sesi gecenin sessizliğinde, gizemli bir biçimde aydınlatılmış olan kalenin dar kule pencerelerinden aşağı doğru aktı sonra yukarı dönerek ölümsüz yıldızlara doğru süzüldü...Müzik bitmiş ve kimse gecenin bu ciddi sessizliğini bozma girişiminde bulunmamıştı.. Ortaçağ kilisesinin kule diplerinde, yaz gecesinin yıldızları altında hüküm süren bu sessizlikte Heisenberg şunları yazar : Birdenbire merkezi düzenle olan bağımı kesin olarak duyumsadım. Heisenberg için müzik, bilim, felsefe ve din birdenbire bütünleşmiştir. Bach'ın müziğinin ezgileri beni serin bir meltem gibi sardı; tüm sis dağılmış, ötelerdeki yapı, merkezi düzen tüm görkemiyle ortaya çıkıvermişti. Müzik, felsefe ve dinde, merkezi düzene giden bir yol daima olmuştur. Bugün bu yol, Plato'nun, Bach'ın yaşadığı dönemlerdeki gibi açık ve izlemek isteyenleri çekiyor. Bunu ilk elden yaşadığım deneyimle biliyorum. Neupfadfinder'ın genç düşünürlerinin aralarında yaptıkları tartışmalar grubun ideolojisine uygun olarak teoloji ve idealist felsefe gibisinden ötedünya konularında yoğunlaşır. Ekonomi ve politikaya kimse ilgi duymaz. Grubun araştırmaları atom gerçeği, dinsel inancın kökenleri ve mistik merkezi düzen gibi konuları kapsar. Heisenberg'in erken dönemlerine ilişkin bilimsel yaşantısında felsefi etkileri, özellikle de Platocu idealizmin etkilerini görmüyoruz. Bu dönemde Heisenberg daha çok Neupfadfinder'ın ötedünya kavramlarına gömülmüş olarak yaşar. Profesyonel düzeyde bir müzik gizilgücüne sahip olan Heisenberg bu yeteneğini geliştirmek yerine fiziği seçer. Ancak, Neupfadfinder'ın antibilimsel romantizminden etkilenmiş olması anlaşılır gibi değil ! Örneğin, orta yaşlı bir biliminsanıyken çağdaş fizikle Goethe'nin şiirsel dünyası arasında ; ileri yaşlarında da platoculukla fizik arasında bir bağ kurmaya çalışır. Yaşamının son yıllarındaysa, kuantum fiziğiyle Taoco felsefenin usdışı öğelerinin bağını kurmaya çalışan düşünürleri destekler. Anılarını topladığı Fizik ve Ötesi'nin İngilizce baskısı 1971 yılında yapılır. Heisenberg, Fizik ve Ötesi adlı kitabının, World Perspectives adı verilen mistik ve dinsel bir dizinin 42. cildi olarak yayınlanmasına izin verir. Heisenberg'in adı bu dizinin editörler kurulunda yeralır. Bu dizide yeralan kitapların genel editör yazısı, bilim karşıtı Neupfadfinder'dan gelmiştir : World Perspectives'in savunduğu tez şudur : insanoğlu yeni bir bilinç geliştirme sürecine girmiştir. Bu bilinç, şu anda her ne denli ruhsal ve tinsel açıdan eli kolu bağlıymış gibi görünse de, insanlığı bugünkü korku, bilgisizlik ve yalnızlığından kurtarabilecek güçtedir. World Perspectives'in amacı, bütünlük, birlik ve organizmanın, madde ve erkeden daha yüce ve daha somut olduğunu göstermektir. Heisenberg, çoğu diğer Alman entellektüelleri gibi Hitler'in III. Reich'ının milliyetçi ereklerine sempatiyle yaklaşır. 1933 yılında Nazi örgütü olmayan tüm örgütler yasaklanır. Neupfadfinder'ın çoğu üyesi Nazi gençlik örgütlerine katılmakta zorlanmaz. Tarihçiler, Heisenberg'in grubundan yalnızca bir kişinin Nazilere katıldığını bildirir . Heisenberg'in Nazilere katılıp katılmadığı kesin olarak bilinmiyor. Ancak, mektuplarını Heil Hitler sloganıyla imzaladığı biliniyor. Heisenberg'in mistisizme olan bu katkısını hangi kültürel ortamda geliştirdiğini incelemeye artık geçebiliriz. Heisenberg, akademisyen bir ailenin çocuğudur. Bir insanın başına gelebilecek tüm çalkantıları, bunalımları yaşamış : ulusça yitirilmiş iki Dünya savaşı, Bavyera Sovyet devrimi, Bolşevik Sovyet işgali, iki Cumhuriyet ve Hitler'in üçüncü Reich'ı.


Alman asıllı fizikçi olan Wilhem Condrad Röntgen 27 Mart 1845 yılında Lennep'de dogdu ve 10 Şubat 1923 yılında Münih'de öldü.Çocukluğu ve ilköğrtim yılları Hollanda'da ve İsviçre'de geçti.Zürih'te üniversite eğitimi gördü.1876'da Strassburg'da 1879'da Giessen ve 1888'de Würzburg üniversitelerinde fizik profesörü olarak öğretim görevi yaptı.1900'da Münih Üniversitesi Fizik kürsüsüne ve yeni Fizik Enstitüsünün Yöneticiliğine getirildi.1885 yılında kutuplanmış bir yalıtkan hareketinin,bir akımla aynı manyatik etkileri gösterdiğini açıkladı.Fakat asıl ününü 1895 ylında X ışınlarını keşfine borçludur.Bu ışınları inceleyen Röntgen ,X ışınlarının bir doğru boyunca yatıldığını,yansıma ve kırılmaya uğramadığını ,elektrik veya manyatik alanların etkisiyle yön değiştırmediğini ispatladı.X ışınlarının cisimlerin içinden geçm kabiliyetini inceledi ve bu ışınların havayı iyonlaştırdığını ortaya çıkardı.1901 yılında tamamladığı bu araştırmaları sonucu aynı yılın fizik dalında Nobel Bilim ödüllüne layık görüldü.


X ışınları kullanarak kristallerin yapılarını inceleme yöntemi geliştirmiş olmasıyla ünlüdür. Ünlü fizikçi William Henry Bragg'ın oğludur. Babasının Adelaide Üniversitesi'nde görev yaptığı Avustralya'da doğdu. Çocukluğu ve gençlik yılları bilimsel bir ortamda ve fizikçiler arasında geçti. Çok başarılı bir öğrenci ve her zaman sınıfından çok ilerideydi. Matematik ve fizik eğitimini sınıf birincisi olarak 18 yaşında tamamladı. İleri eğitim görmek üzere Wilson'un yanına Cambridge'e gitti. Daha öğrenciliğinde, kristaller içinde geçirdiği x-ışınlarının kırılmalarını inceleyen Laue'nin çalışmalarını hayranlıkla izlemişti. O zamanlar Leeds'de bulunan babasından uzak olmakla birlikte tatillerde bir araya geliyor ve x-ışınları kırınımı üzerinde tartışıyorlardı. Baba-oğul araştırmalarını birlikte sürdürüp kırınım olayını matematik olarak ifade etmeyi başardılar ve x-ışınları kırınım biçiminden kristalin yapısını da açıklamak mümkün oluyordu. Örneğin, sodyum klorid gibi maddeler gerçek sodyum klorid molekülü içermiyor, ancak geometrik bir düzende sodyum ve klorid iyonlarından oluşuyordu. Her sodyum iyonu altı klorid iyonundan eşit uzaklıkta bulunuyor, her klorid iyonu da altı sodyum iyonundan eşit uzaklıkta yerleşiyordu. Tek bir sodyum iyonu ile bağımsız bir klorid iyonu arasında ayrıca bir bağ yoktu. Bu bulgular kuramsal kimya üzerinde çok etkili oldu ve örneğin Debye'nin iyon ayrılmalarını yeni bir biçimde ele almasını sağladı. Deneylerinin sonuçlarını baba-oğul birlikte x-ışınları ve kristal yapısı adlı kitaplarında yayınladılar ve aynı yıl (1915) Nobel Fizik Ödülü'nü paylaştılar. Böylece genç Bragg, 25 yaşında Nobel ödülü alan tek bilim adamı oldu. Her yıl bu başarısını kutlayan Bragg bu mutlu gününü 55 yıl tekrarlayarak kırılması güç bir rekor tesis etti. Topçu olarak görev yaptığı savaş sonrası iyonsal yarıçap kavramını geliştirdi. Daha sonraları bu kavramı kullanan Pauling Rezonans kuramını geliştirdi . Bragg'ın babasıyla geliştirdiği yöntem sonraki yıllarda protein kristallerinin çözümlenmesine uygulanarak, moleküler biyolojide yeni ufuklar açtı. Son derece iyi bir öğretmen ve yönetici olan Bragg gençliğe de çok yakındı. Yaşlılık yıllarının çoğu günlerini, onlarını bilimsel yönden aydınlatmak, araştırmalara özendirmek için konuşmalar yapmak ve yazmakla geçirdi. X ışınları kullanarak kristallerin yapılarını inceleme yöntemi geliştirmiş olmasıyla ünlüdür.


Wolfgang Pauli, 25 Nisan 1900'de Viyana'da doğdu. Arnold Sommerfeld'in yanında Münich Universitesi'ne gitmeden önce ilk eğitimini Viyana'da tamamladı. 1921 yılında doktorasını aldı ve Göttingen Universitesi'nde bir yıl Max Born'un, daha sonraki yıl da Copenhag'da Niels Bohr'un yanında asistanlık yaptı. 1923 1928 yılları arasında Hamburg Üniversitesi'nde okutman olarak çalıştı. Hamburg Üniversitesi'ndeki görevinin ardından Zürih Federal Teknoloji Üniversitesi'nde teorik fizik profesörü oldu. Sonraları, 1931 1941 yılları arasında Michigan Üniversitesi'nde ve 1942 yılında Purdue Üniversitesi'nde aynı görevle çalıştı. 1940 yılında Princeton'da "Teorik Fizik Bilim Başkanlığı"na seçildi fakat II. Dünya Savaşı sonrası Zürih'e geri döndü. Zürih'e döndükden sonra Görecelik Teorisinin iyi bir açıklamasını yayımladı. Kendi adıyla anılan Exclusion Prensibi' ni ortaya attığında, atomun yapısını belirginleştirdi ve elektronun durumunu nitelendirmek için iki değişkenli bir fonksiyonun gerekliliğini ortaya koydu. Pauli, II. Dünya Savaşı'ndan hemen önce Zürih'teki Teorik Fizik Araştırma Merkezi'nde, yüksüz, ağırlıksız ve Beta bozumu sırasında enerji yüklü parçacığık olan neutrinonun varlığının farkına varan ilk kişidi oldu. Temel parçacıkların yörünge ve istatistiği arasındaki ilişkiyi ortaya koyarak, alan teorisini birleştirten Pauli, quantum teorisi keşfine büyük katkılarda bulundu ve 1945 yılında bu alandaki büyük ilerlemeye aktif olarak katıldı. Teorik fizik ve quantum mekanik problemleri üzerine birçok ülkede makaleleri yayımlandı. Aynı sene Nobel Fizik Ödülüne layık görüldü. Royal Society of London'ın yabancı bir üyesi olan Pauli, ayrıca Swiss Physical Society, American Physical Society, American Association for the Advancement of Science'a da üyeydi. 1930 yılında Lorentz Madalyasıyla ödüllendirildi. Wolfgang Pauli, Franciska Bertram ile 4 Nisan 1934 yılında evlendi. 15 Aralık 1958'de Zürih'te öldü.


1900 yılında Viyana' da doğan Pauli 1958' de Zürich' te öldü. Avusturya asıllı fakat İsviçreli idi. Münih' te okuduktan sonra 1921 yılında Göttingen' de ve Kopenhag' da asistanlık yaptı. 1928' de Zürich Federal Politeknik okulunda teorik fizik profesörlüğüne tayin edildi. 1940' tan itibaren Princeton' da ders verdi ve 1946 yılında Zürich' e döndü. Heisenberg ile birlikte manyetik alanların kuvanta teorisini kurdu ve Kopenhag okulunun en ileri, en ünlü temsilcilerinden biri oldu. Pauli ilkesi de denilen ünlü ihraç ilkesini ortaya attı. Sonradan bu ilke, birleşme değerinin yorumuna ve iki cismin aynı anda aynı uzay parçası içinde bulunamayacağı kavramına yol açtı. 1931 yılında Fermi ile nötrino' ların varlığını teorik olarak ispatladı. Bu hipotez çok daha sonraları deneysel yoldan ispatlanabildi. W. Pauli 1945 yılında Nobel fizik ödülüne layık görüldü. Pauli İlkesi : 1924' te ortaya atılan, aynı uzay hücresinde bulunan spinli taneciklerin gösterdiği bağdaşmazlıklarla ilgili ilkedir. Bu ilkeye göre n herhangi bir tamsayı olmak üzere, spinleri n + ½ olan özdeş tanecikler aynı enerji seviyesinde bulunamaz. Elektronlar, protonlar, nötronlar Pauli ilkesine uyar. Bu ilkeden elektronların bir atomun değişik enerji seviyelerindeki dağılışları, enerji seviyeleri arasında mümkün olan geçişler ve taneciklerin uyduğu istatistik hakkında temel sonuçlar çıkarılır. Buna ihraç ilkesi de denir. 1900 yılında Viyana' da doğan Pauli 1958' de Zürich' te öldü. Avusturya asıllı fakat İsviçreli idi. Münih' te okuduktan sonra 1921 yılında Göttingen' de ve Kopenhag' da asistanlık yaptı. 1928' de Zürich Federal Politeknik okulunda teorik fizik profesörlüğüne tayin edildi. 1940' tan itibaren Princeton' da ders verdi ve 1946 yılında Zürich' e döndü. Heisenberg ile birlikte manyetik alanların kuvanta teorisini kurdu ve Kopenhag okulunun en ileri, en ünlü temsilcilerinden biri oldu. Pauli ilkesi de denilen ünlü ihraç ilkesini ortaya attı. Sonradan bu ilke, birleşme değerinin yorumuna ve iki cismin aynı anda aynı uzay parçası içinde bulunamayacağı kavramına yol açtı. 1931 yılında Fermi ile nötrino' ların varlığını teorik olarak ispatladı. Bu hipotez çok daha sonraları deneysel yoldan ispatlanabildi. W. Pauli 1945 yılında Nobel fizik ödülüne layık görüldü.


Genellikle bilim kurgu filmlerinde rastladığımız bir durum olsa da bilim insanları, laboratuvar ortamında geliştirilmiş genetik materyal olan XNA kullanılarak yapay enzimleri üretmeyi başardı. Bu, yaşamın DNA ve RNA'ya bağlı olmadan gelişebileceğini gösterirken sentetik enzimlerin yapay olmasına karşın fonksiyonel bir DNA şeklinde çalıştığı görülüyor. XNA laboratuvar ortamında geliştirilmiş molekül olmasına karşın doğal süreçler içerisinde var olması mümkün görünüyor. Bilim insanlarına göre bugüne kadar bu türde bir molekül ile karşılaşmamış olmamız ise, doğada var olmadığını göstermiyor. Hatta daha uç fikirlerde Dünya dışında bir başka gezegende yaşamın DNA ve RNA yerine XNA ile başlamış olabileceğine inanılıyor. Elbette akla gelen sorulardan ilki XNA ile yeni canlı türlerinin ortaya çıkıp, çıkmayacağı oldu. Bugün ki koşullarda bu pek mümkün gibi görünmese de gelecekte XNA'ın özellikle nano teknolojide sıklıkla kullanılması planlanıyor. Yaşam, tüm canlı türleri için doğal bir şekilde kendini devam ettiren kimyasal bir süreçtir. Nasıl ve niçin ortaya çıktığını bilmiyor olsak da sunulan hipotezlerde şans faktörünün ağırlıkta olduğunu görüyoruz. MIT'de görev alan Fizikçilerden Jeremy England, yaşamın rastlantısal bir şekilde ortaya çıkmadığını aksine kaçınılmaz bir süreç olarak oluştuğunu söylüyor. Her ne kadar biyoloji ile yakından ilişkili bir konu olsa da Fizikçi gözü ile England, maddenin doğal dönüşüm ile kendini, kaçınılmaz bir şekilde, karakteristik özellikler kazanacak biçimde değiştirebileceğini söylüyor. Tamamen Fizik kanunlarına uygun olarak sunulan bu teoriye göre bu durum mümkün olabilir. Fiziki anlamda daha açık ifadeler kullanmak gerekirse bu oluşumda Entropi'den söz edilebilir. Evrende entropi her geçen gün artarken enerji zaman ilerledikçe dağılmaya başlıyor. Sisteme göre bu dağılım, maksimum entropi adı verilen sürece erişene kadar homojen bir şekilde devam edecek. Ancak enerjinin kendiliğinden bir araya gelmesi ya da kümelenmesi ihtimal dahilinde değil. Genel olarak bilim insanları arasında yaşamın ilksel çorba ismi verilen zengin ve geniş bir karışımda ortaya çıktığı düşünülüyor. Nerede, nasıl ve niçin oluştuğunu bilmesek de bir okyanusta, yanardağların hidrotermal bacalarında ya da jeotermal havuzlarda oluşmuş olabilir. Diğer alanlara oranla bu bölgelerin amino asit ve mineraller bakımından zengin olduğuna inanılmakta. Geriye, entropiye ya da maddenin cansız formdan canlıya geçişine dönecek olursak England, doğal bir dönüşüm ve değişimden söz ederek kaçınılmaz bir son olarak doğanın, öncelikle hangi organizma enerji açısından daha aktifse ona göre seçim yaptığını söylüyor. - Nature - IFLS - PopSci Ocak 2015 - Medikalakademi


Nüfusu giderek yaşlanan Japonya'da robotların 2025'te 3,5 milyon kişinin işini yapabileceği belirtildi. TOKYO Japonya'da 2030 itibariyle iş gücünde yüzde 16 oranında düşüş olacağı yönündeki resmi veriler, bu iş gücü açığının nasıl kapatılacağı konusunda endişe yaratıyor. Machine Industry Memorial Foundation adlı düşünce kuruluşunun raporunda, bu açığı robotların doldurabileceği bildirildi. Ancak bu, her bir robotun bir insanın yerini alması anlamına gelmiyor. Birçok işi yapacak robotların, insanlara daha önemli şeyler üzerinde yoğunlaşması için vakit kazandıracağı belirtiliyor. Raporda, Japonya'nın, robotların yaşlıların bakımında yardımcı olması sayesinde 2025'te yaşlıların sigorta ödemelerinden 21 milyar dolar tasarruf sağlayabileceği kaydedildi. Robotların, çocukların ve yaşlıların bakımına yardımcı olmaları ve bazı ev işlerini yapmaları sayesinde, bakım işini yapanların günde bir saat vakitten tasarruf edebilecekleri bildiriliyor.


Filmlere konu olan yapay zeka ürünü robotların, gelecekte hemen her alanda etkin bir rol üstlenmesi bekleniyor. Ancak her ne kadar insanlık adına faydalı bir getiri sağlayacağına inanılsa da ünlü Fizikçi Stephen Hawking'e göre yapay zeka insanlığın sonu olabilir. BBC'ye yaptığı açıklamalarda Hawking, yapay zekanın hızla geliştiğini, insanlık için faydalı olduğunu fakat insan zekasını geçebilecek düzeye gelmesi durumunda bir tehdit oluşturabileceğini söyledi. Hawking, yapay zekanın kendisini geliştirmeye devam edeceğini ve bir aşamadan sonra kendisini yeniden biçimlendirebileceğini söylerken, biyolojik evrimi oldukça yavaş olan insanlar için bu tür gelişim kaydeden bir güç ile yarışılmasının imkansız olduğunu vurguluyor. Bilindiği gibi Hawking, ALS hastalığı nedeniyle yapay zeka teknolojisi olan bir araç yardımıyla konuşabiliyor. Intel tarafından geliştirilen bu teknoloji de Hawking'in düşünceleri anlamlandırılarak kullanmak isteyebileceği kelimeler öneri olarak sunuluyor. Yapay zeka üzerine görüş sunan diğer bilim insanları ise Hawking kadar karamsar yaklaşmıyor. Cleverbot isimli yazılımı üreten Rollo Carpenter'a göre insanlık uzun bir süre daha bu teknoloji üzerinde üstünlük kurmaya devam edecek. Carpenter, yapay zekanın ileri düzeyde geliştirilmesine yönelik ilgili algoritmaların geliştirilemediğini ve bu teknolojinin önümüzdeki yıllarda gelişebileceğini söylüyor. Üstelik gelecekte bir makine ya da yapay zeka ürününün insan zekasını geçse bile insanlığa yardımcı olup olamayacağının göz ardı edilemeyeceğini ya da ne tür bir adım atılabileceğini bugünden kestirmenin zor olduğunu vurguluyor. Ancak yapay zeka konusunda şüpheci yaklaşan yalnızca Hawking değil. Kısa vadede akıllı makinelerin insanların yaptığı işleri yapabileceği ve milyonlarca insanın işsiz kalabileceği düşünülüyor. Elon Musk'a göre yapay zeka insanlığın bugüne kadar karşılaştığı en büyük varoluşsal tehlike olarak görülüyor.


Uçak sistemleri tarih içerisinde birçok değişikliğe ve yeniliğe maruz kalmıştır.İlk yapılan uçak sistemleri ile günümüzdeki uçak sistemleri arasında birçok fark vardır.Olayı sadece teknolojik boyutta değil konfor boyutunda da düşünmek gerekmektedir.İlk yapılan ve konforsuz olan uçaklarından bugünün konforlu uçakları arasında birçok fark vardır.Ama neticede bu konforun temelinde yatanda teknolojik gelişmelerdir. Teknolojik gelişmeler sadece uçakların konforlu olmasını sağlamamış,aynı zamanda çok hızlı ve askeri amaçlar için kullanılan uçak sistemlerinin de geliştirilmesini sağlamıştır.Öyle ki,ses hızı duvarı bile aşılmış ve netice itibariyle çok dinamik sistemler geliştirilmiştir. Bu sistemlerin önemli bir tanesi ise radara yakalanmayan uçak sistemleridir.Bunlara kısaca yarasa uçaklar adı verilmiş ve Amerika'lılar bu sistemi bir sır gibi korumayı başarmıştır.Bildiğiniz üzere radar sistemleri mikrodalga sistemleri ile çalışan ve dalganın bir nesneye çarpıp geri dönmesi prensibini esas alan bir sistemler bütünüdür.Ben bu yazımda sistemi ne eleştireceğim nede yarasa uçakları yargılayacağım,sadece yarasa uçakların çalışma prensibi ile ilgili bir düşüncemi sizlere sunacağım. Fizik ile ilgilenen okurlarım bilecektir,kozmik dalgalar manyetik alanda sapma göstermekte ve mikrodalgalarda elektromanyetik spektrum içerisinde yer almaktadır.Mikrodalgalar bazı özellikleri ile kozmik dalgalara benzemektedir.Bir nesne düşünün ve bu nesneyi bir elektromıknatıs haline getirdiğinizi...İşte,kozmik dalgalar bu elektromıknatısta sapma gösterecektir,aynı sapmayı mikrodalgalarda gösterecektir.Eğer bir uçak,sistem itibariyle bir elektromıknatıs özelliği taşırsa ve yapılacak sapma yönlendirilebilirse,radar sistemlerinden gelecek olan mikrodalgalar geri yansımayacak,aksine uçağın etrafından sapmaya uğrayacaktır.Ama bu sapmanın yönlendirilmesi ayrı bir sorun teşkil etmektedir,bunu da fizikçilere bırakıyorum.


İletkenlik bakımından iletkenler ile yalıtkanlar arasında yer alırlar, normal halde yalıtkandırlar. Ancak ısı, ışık ve magnetik etki altında bırakıldığında veya gerilim uygulandığında bir miktar valans elektronu serbest hale geçer, yani iletkenlik özelliği kazanır. Bu şekilde iletkenlik özelliği kazanması geçici olup, dış etki kalkınca elektronlar tekrar atomlarına dönerler.Tabiatta basit eleman halinde bulunduğu gibi laboratuarda bileşik eleman halinde de elde edilir.Yarı iletkenler kristal yapıya sahiptirler. Yani atomları kübik kafes sistemi denilen belirli bir düzende sıralanmıştır. Bu tür yarı iletkenler, yukarıda belirtildiği gibi ısı, ışık, etkisi ve gerilim uygulanması ile belirli oranda iletken hale geçirildiği gibi, içlerine bazı özel maddeler katılarakta iletkenlikleri arttırılmaktadır.Katkı maddeleriyle iletkenlikleri arttırılan yarı iletkenlerin elektronikte ayrı bir yeri vardır. Elektronikte yararlanılan yarı iletkenler ve kullanılma yerleri.


İngiltere'nin bilim dergilerinden biri, kazananı uzay yolculuğuyla ödüllendireceği yarışma düzenliyor. New Scientist dergisinin yarışmasında sorulan En iyi icat sizce hangisidir? Niçin? sorusunu en iyi cevaplayan kadın veya erkek yarışmacı, dünyayı 100 kilometre yukardan seyredebilecek. Kazanan yarışmacı, pilotun kullandığı uzay aracı Xerus ile göklere yükselecek ve birkaç dakika süreyle yerçekimsiz ortamın tadını çıkaracak. Başyazar Jeremy Webb, birincilik ödülünü almak için telefondan ampule kadar çok sayıda icadın en büyük buluş olarak sunulabileceğini hatırlatarak, yarışmacıların 250 kelime kullanarak tercihlerini ikna edici şekilde açıklaması gerektiğini bildirdi. Yarışmacıların kompozisyonları, winatriptospace.co.uk. adresinde yayınlanacak. Yarışma 30 Nisan'da sona erecek ve kazanan da 31 Mayıs'ta ilan edilecek. Yarışmanın galibi, 1,5 saat sürecek uzay macerasına çıkmadan önce 4 gün eğitim görecek.


Alman astronomlar, ilk kez bir güneş sisteminde hala oluşum aşamasında bulunan bir yeni doğmuş gezegen keşfetti. Bu keşifle bir yıldızın filizlenmeden önce gaz ve toz bulutundan nasıl temizlendiği ve gezegen haline dönüştüğü görüntülendi. Heidelberg'deki Max Planck Astronomi Enstitüsü tarafından yapılan ve ayrıntıları Nature dergisinde yayımlanan keşifte gözlenen gezegenin, Jüpiter'den 10 kat daha hacimli ve sadece 8 ila 10 milyon yaşında olduğu tahmin edilen TW Hydrae adlı genç bir yıldızın çevresinde döndüğü belirtildi. Araştırmanın başında yer alan Johnny Setiawan ve meslektaşları, yıldıza 6 milyon km uzaklıkta bulunan ve sistemin tozlu diskinin içindeki yörüngeyi 3,56 günde dolaşan yavru gezegenin keşfinin, bir yıldız filizlenmeden önce nasıl gezegen oluşumunun çevresindeki gaz ve toz bulutundan temizlendiğini gösterdiğini belirttiler. Bilim insanları makalelerinde, keşiflerinin, gezegenlerin 10 milyon yıl içinde, disk yıldız rüzgarları ve radyasyon tarafından dağıtılmadan önce oluşabildiğini ortaya koyduğunu kaydettiler. Gözlemlerinde Şili'deki Güney Avrupa Gözlemevinde bulunan 2,2 metrelik Max-Planck-Gesellschaft teleskobunu kullanan Alman gökbilimciler, TW Hydrae yıldızının Hydra takımyıldızına 182 ışık yılı uzaklıkta bulunduğunu belirttiler. Gezegenlerin, gelişimini tamamlamakta olan yıldızların çevresinde dönen toz ve gaz disklerinin içinde oluştuğunu düşünen bilim insanları, çok genç örnekleri gözlemlemenin, Güneş Sistemi'nin de dahil olduğu gezegen sistemlerinin doğuşu ve gelişimini anlamaya yardımcı olacağını belirtiyorlar.


Son 25 yılda daha da ivme kazanan bilgi toplumu olgusu bilimin her dalıyla ilgilenen insanlar gibi biz fizikçileri de bu gelişmelere katkıda bulunmaya itmiştir. Onlinefizik.com Türkiye'deki en büyük sivil internet portallarından biri olup son 2.5 yılda gerek yayınladığı makaleler, gerek verdiği haberleriyle Türk toplumunu ve üniversite gençliğini çeşitli fizik konularında aydınlatmıştır. İdealist kadromuz; evrensel bilim prensiplerine ve büyük önderimiz Atatürk'ün bize miras bıraktığı aydınlanma çizgisine bağlı kalarak sizlere yayın yapmayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda sürekli olarak manipülasyona açık olan bilimle metafiziksel olguları bağdaştırmak gafletine hiçbir suretle düşmeyeceğimize, bilinmeyeni sadece pozitif bilimler doğrultusunda sizlere ulaştıracağımıza temin ederiz. Forum da bu tip argümanlar kullanılarak açılan başlıklar kilitlenecek, gerektiğinde silinecektir. 2) Telif haklarını ihlal etmemek, sizlere sunduğumuz haber ve makalelerimizde de her zaman kaynak belirmek ve bilgi hırsızlığından her zaman kaçınmak, emeğe ve emekçiye sonsuz saygı duymak. 3) Fizik bilimine ve fizik eğitimine elimizden geldiğince katkı sağlamak ve bu alandaki insanları bu doğrultuda teşvik ederek gerekli motivasyonu sağlamak.


Dünya'daki ısı artışında güneşte meydana gelen manyetik fırtınaların da payının olduğunu düşünen bilim insanlarına göre, güneş yeni bir sessizlik evresine girmek üzere. Tarihte küçük buz devri diye adlandırılan çeşitli dönemler yaşandı. 17. yüzyılın ikinci yarısında kuzey yarı küreyi etkisi altına alan soğuk yaşamı büyük ölçüde değiştirmişti. Fransız ordusu, donan nehirlerin üzerinde yürüyerek Hollanda'yı kuşatmıştı. İzlanda'da nüfusun yarısı soğuktan donarak ölmüştü. Bu, tarihte ilk değildi: ondan bir kaç yüz yıl önce 1420 ile 1570 arasında yine benzer bir buz devri yaşanmış, Greenland'daki Viking kolonilerinin üzerinde yaşadığı verimli topraklar devasa buzul kütlelerine dönüşmüştü. İşin ilginci bu iki mini buz devrinde de güneşin rolünün olması. Güneşin içinde süregelen faaliyetler ile dünyada yaşanan iklim değişiklikleri arasında ciddi bir bağlantı bulunuyor. Teleskobun icat edildiği 1610 yılından bu yana, başta Galileo olmak üzere bilim adamları, Güneş lekelerini dikkatle inceliyor. Güneş lekeleri, yıldız hakkında tutulmuş en eski astronomi kaynağı olma niteliği taşıyor. Güneş fırtınalarıyla beraber çoğalan güneş lekeleri bir salınımını 11 senede tamamlıyor. Güneş lekelerindeki değişimler, yıldızın geçtiği evrelerin kaydedilmesine olanak veriyor. Örneğin, 1645 ve 1715'te lekelerin azaldığı kaydedilmiş ve buna gözlemi gerçekleştiren astronomdan esinlenilerek 'Maunder Minimum' adı verilmişti. Güneş Lekeleri'nin azaldığı zamanlarda Dünya'nın da ısısının düştüğü düşünülüyor. Yeryüzündeki ağaçlarda yapılan halka analizlerinden, ağaçların kimi periyotlar içerisinde daha yavaş büyüdüğü tespit edildi. Bu periyotlarda Dünya'nın daha serin olduğu ve bunun da Güneş'teki patlamaların görece az olduğu zamanlara rastladığı düşünülüyor. Bilim dünyasına göre, Güneş uzunca bir zamandan beri son bin yılın en aktif durumunda.. Son 60 yıl içerisinde Güneş lekeleri sayısındaki artışa paralel olarak, Dünya ısısında bir yükselme gözleniyor. Ancak yeni bulgulardan yola çıkan astronotlara göre güneş yeniden bir sessizlik evresine girmeye hazırlanıyor. Popüler bilim dergisi New Scientist geçtiğimiz haftalarla bu konuyu kapağına taşıdı. Londra'da Imperial College'den atmosfer fizikçisi Joanna Haigh'e göre "bu yeni gelişme küresel ısınmayı bir süreliğine bile olsa durdurabilir". Geçtiğimiz yüzyılda küresel ısı ortalama 0.6 derece arttı. Bu artışın tümünde sorumluluğun insanoğlunda olduğu sanılıyordu. Ancak araştırmalar sonucunda güneşin de bunda belirli ölçülerde payının olduğu ortaya çıktı. Şüphesiz küresel ısınmayı yalnızca güneşte meydana gelen manyetik aktivitelerle açıklamak son derece yanıltıcı olur. Güneş lekeleri ile yeryüzündeki ısı değişikliği arasındaki bağlantıyı araştıran Max-Planck-Institut'den Dr. Sami Solanki, Grönland'da buz kalıplarındaki berilyum izotoplarını inceledi. Kozmik ışınların meydana getirdiği izotoplar, bir elementin aynı kimyasal özelliklerine sahip fakat atom ağırlıkları farklı atomlarından biridir. Kozmik ışınlar, 'Güneş rüzgarı' adı verilen yıldızın yüzeyinden uzaya yayılan yüklü parçacıklardan geçerek nitelik değiştiriyorlar. Güneş rüzgarlarının şiddeti ise, yıldızdaki patlamalara paralel olarak değişiyor. Bilim adamları, Grönland'da buzullardaki berilyum elementinden kozmik ışınların etkisini ve bunun üzerinden de geçmiş yüzyıllarda Güneş'teki fırtınaların şiddetini yaklaşık olarak hesap edebiliyorlar. Dr. Solanki, Güneş lekelerinin şiddetinin yıllar içerisinde farklılık gösterebileceğini, ancak son 60 yıldır geçmiş bin yılın en şiddetli seviyesinde ulaştığını ifade etti. Buna göre, Güneş lekeleri son bir kaç yüzyılda artıyordu ancak, son 60 yılda görülmemiş bir artış kaydedildi. Dünya da bunun sonucunda ısındı. Bazı çevreler ısınmanın Güneş lekelerinde kaynaklandığını, yakıt kaynakların yakılmasının etkisinin görece etkisiz kaldığını savunuyorlar. Ancak, Dr. Solanki'nin analizlerine göre, Güneş fırtınalarının şiddeti 20 yılda sabit kaldı, Dünya'nın ısısı ise artmaya devam etti. 1940 yılından bu yana artan güneş lekelerine rağmen, dünya bugün olduğundan çok daha soğuk olmalıydı. O halde 1970 yılından bu yana gelişen küresel ısınmadan güneşi sorumlu tutamayız diyor Solanki. Bu yeni gelişmeler küresel ısınmanın tek sorumlusunun güneş olduğunu göstermiyor. Sera etkisi yaratan yaratan karbondioksit salınımının sanayileşme sürecinde bilinçsizce arttırılması ve ozon tabakasındaki deliğin her geçen gün birez daha büyümesinde insanın payı asla göz ardı edilmemeli. Yaşanabilecek olası bir mini buz devri ise küresel ısınma karşısında olsa olsa küçük bir soluk olacak. Önlem alınmaması halinde feci çevre felaketleri kapıda. Kozmik ışınlardan bulutlara: Dünyaya periyodik olarak egemen olan buzul çağının sorumlusunun atmosfere yağan kozmik ışınlar olabileceği ileri sürüldü. Kozmik ışınlar, uzaydan gelen yüksek enerjili proton ve öteki bazı parçacıklar. Kozmik ışınlar bulut oluşumunu etkileyerek iklim değişimine yol açıyorlar. Bu görüş, buzul çağlarının dünyaya düşen güneş ışınlarının, gezegenimizin yörüngesinde meydana gelen döngüsel değişimlere bağlı olarak farklılık göstermesinden kaynaklandığı yolundaki klasik modelden çok farklı. Kozmik ışınlarla iklim değişimi arrasındaki ilişkinin varlığı ilk kez Danimarkalı uzay araştırmacıları Henrik Svensmark ve Eigil Friss Christense tarafından ortaya atıldı. Iki araştırmacı yüksek düzeyde kozmik ışın akışının atmosferdeki molekülleri iyonlaştırarak bulut oluşumunu, bunun sonucu olarak ta soğuk iklimi tetiklediğini öne sürmüşlerdi. Danimarkalı bilimciler kozmik ışın akışındaki değişimleri de güneş rüzgarının, yani Güneşten kopup gelen yüklü parçacık sağanağının şiddetindeki değişimlere bağlamışlardı.


Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi'nin 11 Haziran'da uzaya gönderdiği, Glast yeni adıyla Fermi teleskobu, evrenin en güçlü enerji kaynağı gama ışınlarının gizemini aydınlatmak amacıyla faaliyete geçti. NASA'dan yapılan açıklamada, yeni teleskoba, parçacık fiziğinin önderi ABD'li fizikçi Enrico Fermi'nin (1901-1954) adının verilmesinin kararlaştırıldığı belirtilerek, Fermi'nin iki önemli gözlem aracı, büyük gama ışını uzay teleskobu ve gama ışını parçacık detektörü ile galaksimiz Samanyolu'ndaki yeni ölü yıldız kümecikleri, pulsarları keşfetmesinin ve bunların hızlanma mekanizmalarını açıklamasının beklendiği kaydedildi. Dünya yörüngesinde 565 kilometre irtifada bulunan yeni teleskobun göndereceği verilerin, galaksilerin etkin çekirdekleri, pulsarlar ve süpernova kalıntıları üzerindeki gizem perdesini aralayabileceği tahmin ediliyor. Bilim adamları, Fermi'nin evrenin yüzde 25'ini oluşturduğu düşünülen karanlık maddenin gizemini aydınlatacağını da düşünüyor. Evrenin yüzde 5'i bilinen madde, yüzde 70'i de boşluk enerjisinden meydana geliyor. Bilim insanlarına göre işte bu enerji, evrenin genişlemesine yol açıyor. Evrenin, çıplak gözle görülebilen ışık tayfı renklerinin dışından çok farklı göründüğünü belirten bilim adamları, Fermi'nin gama ışınlarıyla evrenin çok farklı ve muhteşem görüntüsünü sunacağını kaydediyorlar. Elektromanyetik tayf içinde en güçlü enerjiye sahip ışık türü olan gama ışınları, çıplak gözle görülemiyor. Uzmanlara göre, gama ışınlarıyla alınan görüntülerde, Samanyolu galaksisi çok parlak görünüyor. Güçlü cihazlarla donatılmış Fermi teleskobu, faaliyete geçtikten 1 yıl sonra binlerce gama ışını kaynağı belirleyebilecek. Yeni teleskop, 1991 yılında NASA'nın fırlattığı selefi EGRET teleskobundan çok daha fazla özelliğe sahip olduğundan, EGRET'in 4 yılda yapabildiği gözlemi birkaç günde yapabilecek. Fermi teleskobu, ilk görev yılında gökküresinin eksiksiz haritasını çıkaracak. Bu çalışma sonucu, en az 5 bin gama ışını kaynağının belirlenmesi bekleniyor. 5 yıllığına görevlendirilen, ancak görev süresi 10 yıla dek uzatılabilecek olan yeni gama ışını teleskobu, uluslararası işbirliğinin sonucu. 690 milyon dolarlık projenin yüzde 90 kadarını ABD karşılıyor, Almanya, Fransa, İtalya, Japonya ve İsveç de projeye katkıda bulunuyor.


Türkiye, yeni bir gözlem uydusuna kavuşacak. TÜBİTAK, Türkiye'nin yerel kaynaklarla RASAT uydusunun yapımını sürdürürken, diğer yandan Milli Savunma Bakanlığı için TAI ile GÖKTÜRK-2 isimli yeni bir uydunun yapımına başladı. Yerel kaynakların maksimum düzeyde kullanılacağı "GÖKTÜRK-2" adını taşıyacak gözlem uydusu 2.5 metre çözünürlükte görüntü toplayacak ve görüntü depolama kapasitesi de 15 Gbit ve üzerinde olacak. Yaklaşık 200 kilogram ağırlığında ve bir metreküp hacminde olması öngörülen GÖKTÜRK-2, Türkiye ve civarından aldığı görüntüleri anında Türkiye'ye indirebilecek. Yerden 700 kilometre yükseklikte güneşe eşzamanlı yörüngeye girecek olan GÖKTÜRK 2, dünyanın herhangi bir noktasından görüntü de alabilecek. TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü Müdürü Dr. Uğur Murat Leloğlu, TÜBİTAK VE TAI'nin GÖKTÜRK-2'nin yapımı için 13 Nisan 2007'de anlaşma imzaladıklarını, mayıs ayında da çalışmaları başlattıklarını bildirdi. GÖKTÜRK-2'nin Türkiye'de uydu teknolojilerine yönelik tasarım ve mühendislik kabiliyetinin geliştirilmesi amacıyla Milli Savunma Bakanlığı tarafından başlatıldığını anlatan Leloğlu, projenin finansal kaynağının ise TÜBİTAK TARAL programı tarafından karşılandığını söyledi. Türk Silahlı Kuvvetleri ile diğer kamu kuruluşlarının ihtiyaçlarının karşılanmasının amaçlandığını dile getiren Leloğlu, projede yerel kaynakların maksimum düzeyde kullanılacağını, böylece uzay sistemleri alanında ulusal kapasite, kaynak ve insan gücünün de gelişiminin sağlanacağını kaydetti. Leloğlu, "Uzay çalışmalarına 2000 yılında başlayan Türkiye için 2007 yılında böyle bir uydu projesi başlatmak çok hızlı bir ilerleme" dedi. Uzay projelerinde çok hızlı adımlarla ilerlediklerini kaydeden Leloğlu, "O nedenle aya üs kurma projeleri gibi uzay projelerine, başkalarının yapacağı ve bizim sonsuza kadar uzaktan seyredeceğimiz işler gibi bakmıyoruz. Bir noktada yakalayacağız. Muasır medeniyet seviyesi o işte ve onu yakalayacağız" diye konuştu. Savunma Sanayi Müsteşarlığı'nın içine yerli katkı da koymak yoluyla satın alacağı GÖKTÜRK-1 uydusunun ise çok daha yüksek çözünürlükte bir uydu olduğunu anlatan Leloğlu, GÖKTÜRK-1 uydusundaki teknolojinin Türkiye'nin şu anki olanakları ile yapılamayacağını, bu düzeydeki bir uydunun da Türkiye'nin uzay alanında sürekli gelişen bilgi ve tecrübesi ile 3-5 yıl sonra yapılabilir hale gelebileceğini ifade etti.


İklim değişikliğinin, su ve yiyecek kıtlığını ağırlaştırarak ve çevre sorunlarından kaynaklanan yeni göçlere neden olarak dünya çapında gerginlik ve çatışmaları artırabileceği belirtildi. Endonezya'nın Bali adasında süren BM İklim Değişikliği Konferansı'nda, Almanya'nın Küresel Değişim Danışma Konseyi tarafından hazırlanan raporun sonuçları açıklandı. Afrika Sahil bölgesi: Somali ve Sudan'daki çatışmalarla zaten büyük sıkıntı içine giren Afrika'nın doğu sahillerinde iklim değişikliğinin su kıtlığı, kuraklık ve tahıl hasadının düşmesine neden olması bunun da bölgedeki toplumsal krizleri ağırlaştırması bekleniyor. Hint altkıtası: Buzullardaki azalma hayati su kaynaklarını tehlikeye sokarken, muson yağmurlarındaki artış tarıma zarar verebilir ve deniz suyu seviyesindeki yükseliş Bangladeş'in kıyı kesimlerindeki milyonlarca kişiyi tehdit altına sokabilir. Göç dalgaları ve açlık Bangladeş ve Pakistan'daki yönetimleri daha da istikrarsızlaştırabilir. Çin: Sıcak dalgaları, kuraklıklar ve deniz suyu seviyesindeki yükselmeler mevcut çevre sorunlarını artıracak ve zaten ağır baskılar altındaki merkezi hükümet için yeni büyük sorunlar doğuracak. Karayipler ve Orta Amerika: Büyük kasırgalardaki artış, ada devletlerindeki hükümetlerin mücadele imkanlarını aşan felaketlere neden olabilir ve Orta Amerika ülkelerini fakirleştirebilir.