Irmağın akışı. Ağaçların, otların hışırtısı da öyle. Sessizliğe, dilsizliğe ulaşmayı amaçlamış bir yazar, dil ile nasıl bir ilişki kurar? Çalışmalarında dil ve iktidar arasındaki ilişkiyi ele alan Foucault, söylemin öte yanında kalma arzusundan bahseder. Bu arzunun temelinde kişinin kuşkuyla baktığı söylemin düzeninden uzak kalma düşüncesi vardır (1993, s. 9, 10). Latife Tekin, tam da bu nedenle, dilsizliğe, sessizliğe övgü romanı olarak tanımladığı Aşk İşaretleri'ni (1995) yazar ve bu romanında dilin bir iktidar aracı olduğunu göstermek istediğini ifade ederek sessizliği yücelten, tümüyle dile karşı bir şey yazmak istedim. Dili kullanarak dile karşı bir şey yazacaktım ama dilin kendisi böyle bir şeye izin vermiyordu der (Özer, 2005, s. 148, 158). Latife Tekin edebiyatında verili olan her şeye olduğu gibi dile karşı da olan bu tutum, yazarın yapıtlarını yapı ve içerik yönünden biçimlendirmiştir. Buna bağlı olarak en başta yazı / yazmak, Latife Tekin romanlarının temel meselelerinden biri olmuştur. Üstelik yazı, yalnızca romanlarındaki kurmaca dünyayı inşa eden yazarın değil, Sevgili Arsız Ölüm'ün Dirmit'i, Muinar'ın Elime'si gibi bu romanlardaki kimi kahramanların da meselesidir. Latife Tekin'in yeni romanı Zamansız, yazan, hikaye kuran bir anlatıcının şu tümceleriyle başlar: Gecenin kalemiyle sabahın defterine senden gizli seninle ilgili cümleler yazıyorum sürekli, biliyorum, ilk okuyuşta sessizliğe kilitlemek isteyeceksin beni, bırak yakamı, güneşin kavurduğu bahçede sönen kuş seslerini dinle (2022, s. 13). Gelincik ile Yılanbalığı'nın aşkı temelinde inşa edilen romanın daha ilk satırlarında Aşk İşaretleri'ne benzer biçimde dilsizliğe, sessizliğe doğru bir yolculuk başlar. Anlatıcının duymamızı istediği sesler, yalnız doğaya ait olanlardır. Latife Tekin edebiyatını biçembilimsel açıdan incelediğimizde sessizlikle beraber sık kullanılan sözcüklerden biri fısıltı tam bu sırada, yine ilk satırlarda karşımıza çıkar. Yazarın karantina zamanında yazmaya başladığı romanın atmosferi de o dönemdeki dış dünyanın atmosferiyle koşutluk gösterir ve anlatıcı, İlk kez böyle bir ateşsi yalnızlıkla uğurluyoruz baharı, sessiz insansız tümcesiyle betimler bu dönemi (2022, s. 14). Karantina döneminde insanların evlere kapanmasıyla doğa nasıl kendi kendine kaldıysa romanda da doğa, kendi kendinedir, hatta romanın başkahramanıdır. Latife Tekin'in okurlarının önceki romanlarından sözgelimi Gece Dersleri'nden aşina olduğu parçalı bir yapı söz konusudur metinde. Temel anlatının başkahramanları olan Gelincik ile Yılanbalığı'nın ilişkisinde tutkuyla beraber var olan çatışmayı anlayabilmek için yaşadıklarından yola çıkarak Gelincik'in kurduğu hikaye, bu parçalı yapıyı inşa etmeye başlar (2022, s. 15). Sözü bir Gelincik'in, bir Yılanbalığı'nın aldığı parçaların yanı sıra roman boyunca temel anlatıya eklemlenen yan anlatılar, anlatı kişilerinin yaşantılarını, düşle gerçeği, zaman ve mekanı iç içe geçirir ki yan anlatılardan birinin başlığı da bu geçişlere işaret eder. Gelincik'le Yılanbalığı'nın, Beyaz Elbiseli Kadın'la adamın ayrı gibi görünen; ancak anlatı ilerledikçe birleşen hikayelerinin, romanın genel söylemine en önemli katkısı da bu aşamada olur ve adeta insanla doğa arasındaki ayrım ortadan kalkar. Yılanbalığının rüyasında kendisini ve Gelincik'i insan olarak görmesi, insanın doğadan ayrı/üstün bir konumda olamayacağının bir göstergesidir (2022, s. 37, 38). bir nehir gümbürdüyor ikimizin göğsünden aşağı, Deleuze için 'oluş' yaşamın ve Kainatın salt belirli kurallar ve düzenle ilerlemediğini izah eden önemli kavramdır. Yaşam ve Kainat aynı zamanda rastlantıyla ilerler. Tekrar gibi görünen her bir harekette, fark yaratılmaktadır. Evrenin bu temel yapısı deneyimin her alanında mevcuttur. Bu yapı sadece Kosmos değil Kaosmos'tur. Dolayısıyla Aristoteles'teki Varlık'ın 4'lü katlamasının bu kuramla, rastlantının öneminin ortaya konmasıyla tamamlandığı söylenebilir. Yaşam saf arzudur. Ve bu arzu Doğa'da hürdür. Eğer Kainat sürekli bir akış halindeyse ve her anda bir oluşsa, insan varoluşu da bundan ayrılmaz olmalıdır. 'Hayvan-oluş' arzuya hürriyetini geri verir. Hayvan-oluş, içimizdeki hayvan ruhu kadar insanlık içerisindeki animaliteyi özgür bırakmaktır İnsan logos'u Doğa'yla aynı tonda olmadığı sürece içkin olmayacaktır (Batukan, 2016, s. 83, 84). Romanda kurulan dünyayı bu çerçevede değerlendirmeye başladığımızda Gelincik ve Yılanbalığı'nın hikayesiyle Beyaz Elbiseli Kadın ve adamın hikayesindeki rastlantıları görürüz. Anlatılardaki rastlantıları takip ettiğimizde hem Deleuze'ün hem romandaki anlatıcının karşımıza çıkaracağı ortak bir kavram vardır: saf arzu. Gece dalgalanırken sazlıkta bir kamışın gövdesine dolanmışım, yükselmiş dolunay, o kamıştan kalem yapmışım kendime, bir boy aşağı kaymışım rüzgarın köküne doğru 'Saplayıp dişimi boynundan ağzından uyutacağım seni.' Ne var bu yazdığımda saf arzudan başka, 'uyutup yüzdüreceğim gölde.' (Tekin, 2022, s. 15, 16). Romanda anlatıcılardan birinin kurduğu bu tümceler, saf arzuyu getirip metnin merkezine yerleştirir ve yine anlatıcının ifadeleriyle zihninde bir arzu metni uçuşmaya başlar (2022, s. 16). Benzer biçimde yazarın bir söyleşisinde kurduğu İçinde erotik duygu taşımayan hiçbir hareket yaşayamıyor ve canlı kalamıyor tümcesi de bu bağlamda ele alındığında yaşamı saf arzu olarak nitelendiren Deleuze'le koşutluk gösterir. Anlatıların temel mekanı olan doğa aşkın, cinselliğin, yani saf arzunun başka deyişle yaşamın hüküm sürdüğü, çoğaldığı mekandır ve romanda parçalı bir biçimde yer alan bütün metinler, kaynağını Batukan'ın da belirttiği gibi saf arzuyu özgürleştiren doğadan alır. Anlatıcının sazlıktaki kamıştan kendine yaptığı kalemle yazması da buna bir gönderimdir. Roman, oluş, hayvan-oluş ve saf arzu kavramları üzerinden Deleuzeyen bir okumaya olanak verirken temel ve yan anlatılardaki cinsellik betimlemeleri, okuru Freud'un psikanalitik kuramına yönlendiren bir başka okumayı da beraberinde getirir. Anlatının daha ilk satırlarında dikkati çeken tekinsizlik, birbirine hem yaklaşmak isteyip hem de birbirinden korkma hali, cinsel edimleri de biçimlendirir (2022, s. 13). Hikaye tamamlanıp yaşadıklarını anladıklarında o gölü terk etmeyi ve her şeyi unutmayı teklif eden Yılanbalığı'na Gelincik'in Kolay değil öyle düşündüğün kadar bu, dişlerim tadını sayıklıyor hala, kurtulmak istiyorsan öp beni, bir daha kaybolalım önce, şiirsiz unutamayız yaşadığımız o ıssız kavuşmayı, ağız ağıza geçişi, dilin yutuluşunu biçiminde verdiği yanıtta ya da bir tartışmalarında Yılanbalığı'nın böyle tutkulu bir kıskançlıkla konuşunca kuyruğumdan boynuma ürperiyorum, soluğum kesiliyor, dişlerimi cin kulaklarına daha bir arzuyla geçirmek istiyorum sözleri gibi pek çok örnekte cinsel edimler, Freud'un Eros ile Thanatos'un arasında uzlaşma ve çatışmaya dayalı bir etkileşim olduğuna dair saptamasını desteklemektedir. Öte yandan yaşamı sürdürme içgüdülerinden biri olan cinsel içgüdülerin betimlemesinde kullanılan tatma, yutma, diş geçirme gibi eylemlerin hem cinsellik ve beslenme edimleri arasındaki benzerliği ortaya koyduğu hem de bu edimlerin Thanatos'la da kesiştiği görülmektedir (2022, s. 20, 37; Freud, 2002, s. 366-373). Karakterlerin tutkuyla tedirginlik arasında gidip geldikleri, yaklaşma kaçınma çatışması yaşadıkları ilişkide birbirlerini kanatmadan, Eros'un baskın olduğu bir cinselliğin imkanı üzerine konuştukları bir pasaj, romanda dikkati çeker. Gelincik, Birbirimizden vazgeçemeyeceğimizi biliyorsun, kanamadan sevişmeyi öğreneceğiz öyleyse derken Yılanbalığı'nın ona güvenemediğini söylemesi üzerine Gelincik'in bu güvensizliğin ve can yakmaların karşılıklı olduğunu hatırlatması, fakat sonra yeniden birbirimizi çarpıp kanatmadan sevişmeyi öğrenebilirsek sonsuza dek ayrılmayız, konuşup birlikte karar verelim buna olur mu, ne dersin? sorusuyla gelen bir geri adım, bütün bu çelişki ve çatışmayı ortaya koyar (2022, s. 31, 32). Latife Tekin'in yine bir sessizlikle başlayan, imgeler aracılığıyla verili dilden uzaklaşıp 'dilsizliğe' doğru ilerleyen yeni romanı Zamansız, bu yönüyle biçem olarak en çok Aşk İşaretleri damarına yaklaşırken doğayı merkeze alan, insan / doğa ayrımını ortadan kaldıran bir anlatı olması nedeniyle de Muinar ve Ormanda Ölüm Yokmuş adlı romanlarla izlek üzerinden bir yakınlık kurar. Öte yandan çeşitli anlatıcıların bulunması ve parçalı yapıysa ortaklaşa üretilmiş bir anlatıdır okurun karşısındaki. Bu parçaların birbiriyle ilişkisini, tek başına temel anlatıdaki işlevlerini, metin içi ve metin dışı dünyaya gönderimlerini farklı okumalarla çözümlemek mümkün. Ben bu yazıda romanın biçemsel özelliklerinden yola çıkarak düalist düşüncenin doğa / insan ayrımı karşısında metnin nasıl konumlandığını, insan dışında canlıların başkahraman olduğu bir anlatının Deleuze'ün hayvan-oluş kavramı üzerinden nasıl çözümlenebileceğini ve yine saf arzu kavramı kapsamında metnin kaynağını, bunun yanı sıra Freudyen bir bakışla anlatının başkahramanları arasındaki tutku ve çatışmayı ve bahsi geçen başlıklar kapsamında romanın Latife Tekin edebiyatındaki yerini incelemek istedim. Başka deyişle henüz yeni yayımlanmış bir yapıt olması nedeniyle merak duygusunu ön planda tutan okurların yaklaşımını da göz ardı etmeden roman için birkaç okuma önerisi sunmayı amaçladım. Zamansız'a yeni başlayacak okurlar, bu güzergahlardan birini tercih edebilir ya da bu yazıda değinilmeyen başlıklar üzerinden başka okumalara yönelebilir. Sonuç olarak Latife Tekin'in 2018 tarihli iki romanı Manves City ile Sürüklenme'den dört yıl sonra yayımlanan bu romanı, çok katmanlı yapısıyla okurun o sessizliği, ıssızlığı, fısıltıları ama en başta doğanın sesini duymasını bekliyor. Batukan, C. (2016). Bir Kavram Sintesayzırı Olarak Felsefe. Cogito 82, Gilles Deleuze: Ortadan Başlamak. YKY: İstanbul. Foucault, M. (1993). Ders Özetleri, 1970-1982. Çev. Selahattin Hilav, Turhan Ilgaz. YKY: İstanbul. Freud, S. (2002). Metapsikoloji. Çev. Emre Kapkın, Ayşen Tekşen Kapkın. Payel Yayınları: İstanbul. Özer, P. (2005). Latife Tekin Kitabı. Everest Yayınları: İstanbul. Tekin, L. (2022). Zamansız. Can Yayınları: İstanbul. Alıntılardaki italik vurgular bana aittir.


İsviçre'de bulunan Triasik devrinden kalma iyi korunmuş fosillerin, yeni bir dinozor türüne ait olduğu açıklandı. CNNInternational'ın haberinde, Zürih Üniversitesinde yapılan analiz sonucunda, 2006 yılında keşfedilen 2,5 metre uzunluğundaki fosilin, daha önce görülmemiş etobur bir yırtıcı dinozor türüne ait olduğu belirtildi. Paleontologlar, bu hafta yayınladıkları filogenetik analiz sonuçları doğrultusunda, diğer dinozor türlerinden farklı özelliklere sahip olduğu tespit edilen türe Notatesseraeraptor frickensis adını verdi. Araştırmada yer alan Marion Zahner, yaklaşık 30 yıldır İsviçre'nin Frick belediyesinde kazı çalışmaları yapıldığını ve çoğu zaman sadece plateosaurus fosilleri bulunduğunu belirtirken, keşfedilen türün bugünkü kuşların atası olduğunu bildirdi. Yeni türün fosilinde neredeyse bütün halde kafatası, 2 eklemli önayak ve midenin bulunduğu, mide bölümü üzerinde yapılan incelemeler sonucunda dinozorun son olarak Clevosaurus olarak anılan küçük bir kertenkele türünü yediğinin tespit edildiği de kaydedildi. Dinozorun model iskeleti, Frick'deki dinozor müzesinde sergileniyor.


90'lı yılların ikinci yarısından bu yana aktif olan Direc-t, renkli besteleri ve dinamik canlı performanslarıyla öne çıkıyor. Grup, 2004 tarihli ilk albümü Rus Kozmonotları'nda yer alan Ama Sen Varsın ve Hasret gibi şarkılarıyla kısa sürede beğeni toplamış, albümünü çokça müzikseverin arşivine dahil etmişti. Topluluk, şimdi de yenilikçi çizgisiyle dikkat çeken Dör-T'ü paylaşıyor. B. K.: Öp! beklediğimiz gibi gayet olumlu tepkiler alıyor. Klip çıktıktan sonra daha da ivme kazanacağını düşünüyoruz. Aslında enstrümantal bir parça idi. Sonra bu hale girdi. BPM'i düştü ve vokal partisyonları, bridge'ler eklendi bu parça oluştu. Aranjesinde Rashit grubunun davuldan tanıdığınız Orkun Tunç'un büyük emeği vardır. Hatta bir remixini de hazırlayacak. B. K.: İlk albümü yaptığımız 2004 ve ikinci albümü yaptığımız 2005 CD formatının satın alındığı son dönemlerdi, 2010'un ardından dijital müzik iyice hayatımıza girmeye başladı ve YouTube vasıtasıyla evlerden yapılan yayınların popüler olması üzerine müziği başka bir hatta taşıdı dijital platform. Albüm satışlarının düşmesine yol açan bu gelişme müzik sektörünü olumsuz etkiledi ama müziğini paylaşmak isteyen herkese de bir kapı açtı. Şu anda plağın hızlı dönüşüyle müzik sektörü kendisine bir çıkış arıyor. O yıllarda davul ve gitar dinleniyordu ve bir albümün tamamının bir önemi vardı ama nostalji yapmanın anlamı yok. Önemli olan, biz albümlerin değil, dijital teklilerin döneminde bir uzunçalar yaptık ve dinleyenlere bunu nasıl ulaştırırız. Önemli olan bu. B. K.: Sanırım benim popüler parçam Aşığım Sana. B. K.: Evet çok heyecanlıyız. Yaylılarla çıkacağız bu konsere ve herkesi dağıtmaya bekliyoruz. B. K.: Yerli gruplarımız arasında tabii ki Kurban ve MFÖ, her zamanki gibi Nirvana, Pearl Jam, Soundgarden ve benim Michael Jackson, hatta cover projem Eni Veci Vokke de devam ediyor çalmaya. B. K.: Dediğim gibi müzik sektörünün çıkış yolu plak ama bizim plak basmamız bir çıkış yolu aramak için değil hard copy olarak CD'nin geçerliliğini yitirmesi ve plak formatının tekrardan popüler olmasıyla içimizde ukde kalan plağı çıkaracak olmamız. İlk iki albümünüz kaset formatında çıkmıştı ama plak hep içimizde ukde kalmıştı. B. K.: Çadır kurulan festivalleri çok özledik... Rock'n'coke, H2000, Rock İstanbul'u çok özledik; umarız ki bu sene kavuşuruz. B. K.: Rica ederim, bundan sonra ürünlerimizi daha kısa aralıklarla vermek istiyoruz dinleyicilerimize. Size de başarılar.


İnsanları dış görünüşlerine göre değil, diş görünüşlerine göre değerlendiriyordu. Ne zaman hasmını öpecek olsa, dudaklardan önce dişleri gözüne takılıyor, daha dudaklar temas etmeden, gözleri içeriye dalıyordu. Gözden öpmelerin değil, gözle öpmelerin efendisi, kulu kölesiydi. Dişler arasındaki mesafeyi ölçmek için dilini kullanıyor, her bir dil pütürüne 1 birim diyordu. Tanrım, nelerle uğraşıyordu öyle! Aşık olmak istemeyen insanların makus talihini paylaşmakla kalmamış, kalbe uzanan yolun detaylarında boğulmuştu. Gebersindi pezevenk! Aşık olmak kadar başına taş düşsündü. Aşık olmaktan öte ne olabilirdi de, diyar diyar, hıyar hıyar kaçıyordu kendisinden? Aşık diye başlayacak olursa bir daha sözlerine, adımlarına, ya da herhangi bir uzantısına, kalbi aşktan kurtulmasındı. Çok mu zor, seviyorum demek? Evet, çok zor. Bir kediyi seviyorsanız köpek baskısı, bir keseliyi seviyorsanız Avustralya baskısı, bol tüylü bir kızı seviyorsanız mahalle baskısı giriyor hemen devreye. Ve hiç eksilmiyor üzerinizden o devre. Senden elektrik aldımlardan tutun da, linçe kadar uzanan hemen her şey bir akım halinde geçiyor üzerinizden ve bittabi içinizden. Hal böyle olunca da sevmeye muktedir insan evladı bir türlü dile getiremiyor sevgisini. İlan-ı aşkını 100 sene geciktirmiş faniler bile var aramızda. 50 sene geciktirmişlerse cirit atıyor ortalıklarda. Ve ne mümkün, 25 sene geciktirmişler denizinde boğulmamak; ne mümkün! Hepsi de radyoaktif yaramazlar gibiler; yarılandıkça pislik saçıyorlar etrafa ve Az dışarı çıkayım da nefes alayım bre deyyus! serzenişli ruhlarımıza. Birinden seni seviyorum duymak da zor o yüzden de. Hangi yüzden? Hangi yüzden olacak; temas halinde olduğun hemen her yüzden. Yani demem o ki; Seni seviyorum demenin zor olduğu bir yerde Seni seviyorumu duymak da çok zordur kaçınılmaz olarak. Mantık yürütüyorsun yani? Elbette. Yürüt bakalım. Ne zaman sıkışsa, dönmese anlam tekeri, hemen devreye sokuver mantıkcağızını. O olmasa bu olur, madem böyle, işte şöyleler havalarda uçuşsun. Ele geçen ne peki? Hatta elde kalan ne? Hiç. Koca bir hiç. Öküz gibi ara dur aşkını ondan sonra da. Seksin lafını bile etmiyorum; o hala terden sırılsıklam zira. Bilim canlıları seksi anlatmanın, aşkı anlatmaktan daha kolay olduğunu söylüyorlar. Güya el kol hareketleri ve hatta tüm vücut hareketleri bunun için biçilmiş kaftanmış. Beden dili denen şeyin oluş ve de dünyaya geliş sebebi de bundan başkası değilmiş üstelik. Seksi anlatmak için göz kırpmak yeterliyken, aşkı anlatmak için kalbi söküp diğer kalbin yanına monte etmek gerekiyormuş. Buna alınan ve Bizim başımız kel mi? diye veryansın eden diğer organlara da aynı muameleyi göstermemekse büyük ayıp, hatta görgüsüzlükmüş. Yok deve! Yok deve insan! Abartıların üst üste binmekten, paragraflarının en altta kalanının çıktı ha çıkacak canı. Başından mütevellit boğulmak zorunda mı peki bütün sonlar? Aşkı anlatmaya yeltendiyse, yeltenmekle kalmayıp cüret ettiyse elbette eli mahkum, boğulacak o son. Boğulacak ki döngü sonlanmasın; aşkın teziyle antitezi arasına sıkışmış, anlamsız diyalektiği sentez sentez inlemeye devam edebilsin. Zamanın işlemediği bilinçler arası bir kabus, ulaşıldığı anda tüm gizemini yitiren ve olanca yüzsüzlüğüyle tekrar başlayan lanet bir döngüsün, yeltenen ve cüret edenlerin çok olsun aşk. Öp öp bitmemeli o dudaklar. Ses vermeli, ses getirmeli her öpüşte. Hayat Bir Trendir, Kaçar belgesellerinin aranılan elemanı olmalı. Ve her vagonda bir dudak kondüktör tarafından zımbalanıp işaretlenmeli. Ki aynı dudaklarla yapılacak olası öpüşlerle zaman kaybedilmemeli. Belgesel kısa, hayat daha bi' kısa ne de olsa. İçimizdeki öpme isteği hep derinlerden geliyor ve hiç bitmiyor. Dokundurup dokundurup derinlere dalıyor. Ve Alt tarafı bir mikrop alışverişi diyenler nasıl da yanılıyor bu dokunduruşlarda, bu dalmalarda. Öpüşler, öpmek isteyişler, arzulayışlar ve ipe sapa gelmez kelamlar arasında gırla devam ediyor arayış. Salyalar, tükürükler havalarda uçuşuyor. Nohut oda, bakla sofa ağız içleri soteye yatmış avını bekliyor. Ve çatır çatır yemek için yaratılmış tüm dudaklar, arayışın tuttuğunu koparan en nadide parçası olmak istiyor. Bir dudak gördü mü bir dudak, dayanamıyor, anında içine çekip soğurmak istiyor. Ve dudaklar arası bu amansız alışverişi kim başlattıysa, asla sonu gelmiyor. Yapıştır pulu, ver postaya; sonra gelsin öpücükler, gitsin öpücükler. Sarsın, kavursun seni dilediğince. Ve bu omurgasız eyleme dayanabilirse o zevzek bedenin, yeni öpücüklere yelken aç. Ama önce postacıyı bekle. Bekle de gör; analar ne postacılar doğuruyor bir gör. Dudaklarında hisset; kablosu üniformadan o öpücük iletkenini, kapıyı üç kere çalarcı o kiraz dudaklı hınzırı. Ve şunu anla, kalın kafana sok artık: Eylemlerin pabucu dama atılalıdan beri, tutanaklar ve yazıtlar halinde postalanır oldu tüm icraatlar.


Kült yazar Sör Terry Pratchett'ın kaleme aldığı Diskdünya serisinin ilk kez Türkçeye çevrilen yeni kitabı Maskeli Balo, sahne tozu yutanların, gerçeklikten kopanların, maskelere sığınanların ve kendini arayanların öyküsüne odaklanan, teatral olduğu kadar müzikal bir roman. Dünya çapında 85 milyonun üzerinde satan Diskdünya serisinin on sekizinci halkası olan Maskeli Balo, Cadılar alt dizisinin de beşinci kitabı. Andrew Lloyd Webber'in dünyaca ünlü müzikal uyarlaması Operadaki Hayalet'in baş döndürücü bir parodisi olarak da tanımlanabilecek bu kahkaha dolu serüven, dedektiflik romanlarını aratmayan olay örgüsü ve kurgusu ile parmak ısırtıyor. Ve cadı konseyinin müstakbel üyesi Agnes, ait olduğu yeri bulmak için kendini yollara vuruyor. Olmak istemediği kişinin kim olduğundan emin; fakat kalbinde ve zihninde hissettiklerinden, değil. Kendini tanıma, onur, erdem, etik gibi kavramlara eğilirken bile alabildiğine komik olmayı başarabilen Maskeli Balo, Terry Pratchett'ın olağanüstü mizahi dehasından beslenen esprili anlatımıyla, yoluna kaldığı yerden devam ediyor. Niran Elçi'nin pürüzsüz Türkçesi ve Delidolu'nun özenli baskısıyla Türkiye'deki okurlarının karşısına ilk kez çıkan bu coşkulu roman; sahne sanatlarına ve hatta yayıncılık dünyasına dair güncel tespitlerde bulunarak, Diskdünya'nın fantastik evrenine ışıltı saçıyor. 1948 yılında İngiltere, Buckinghamshire'da doğan Terry Pratchett, çağdaş fantezi ve mizah edebiyatının önde gelen isimlerinden biridir. Hayal gücü Büyük A'Tuin'in zihni kadar geniş, kalemi ise Rincewind'in cesareti kadar bükülgen olan Terry Pratchett, yarattığı Diskdünya evrenine 41 roman ve irili ufaklı yan kitaplar sığdırmayı başardı. Yetişkinler için olduğu kadar çocuklar için de yazdı: Yazdığım yazacağım en iyi kitap, dediği Ulus ile 2010 İngiliz Yazarlar Ödülü'nü, genç okurlara yönelik bir Diskdünya romanı olan Muhteşem Maurice ve Değişmiş Fareleri ile de İngiltere'nin en saygın çocuk edebiyatı ödülü olan Carnegie Madalyası'nı kazandı. Ayrıca, Johnny Maxwell üçlemesi ile Viran Şatodaki Ejderhalar ve Cadının Elektrikli Süpürgesi gibi öykü derlemeleri de yazarın külliyatını süsledi. İlki 1983 yılında yayımlanan ve sonrasında tüm dünyada 85 milyondan fazla satan Diskdünya kitapları, Terry Pratchett'a büyük bir şöhret ve devasa bir hayran kitlesi kazandırdı. Seri; film ve dizilere, tiyatro, radyo ve bilgisayar oyunlarına uyarlandı. Kısa süre içinde edebiyatın kült isimlerinden biri haline gelen Pratchett, eserleriyle sayısız ödül kazandı, fahri doktoralar aldı, şövalye ilan edildi, turnelerde binlerce kitap imzaladı. Terry Pratchett, İngiltere'de, Kitabı Raflardan En Çok Araklanan Yazarlar Listesi'nde hala başı çekiyor.


Disney, eğlence dünyasının en bilinen markalarından biri olan '20th Century Fox'a son verme kararı aldı. 85 yıllık marka artık '20th Television' olarak anılacak ama ünlü giriş müziği ve projektörün yer aldığı grafik aynen korunacak. ABD merkezli medya ve eğlence şirketi Walt Disney, logosu ve tema müziğiyle ikonik bir yere sahip olan 85 yıllık '20th Century Fox' markasını tarihe gömdü. Eğlence dünyasına damga vuran marka artık '20th Television' olarak anılacak. Yeni marka bu sonbahardan itibaren yapımlarda görülecek, eski yapımlarda var olan logolarsa değişmeyecek. Öte yandan ünlü giriş müziği ve projektörün yer aldığı grafik aynen korunacak. Bu adım, ocak ayında Fox isminin çıkarılarak '20th Century Studios' olarak yeniden markalaşmaya gidilmesinin ardından geldi. Walt Disney, geçen yıl Rupert Murdoch'un Fox medya varlıklarının büyük bir kısmını satın almak için 71.3 milyar dolarlık bir anlaşma yapmıştı. Öte yandan Disney başka markalarda da isim değişikliğine gitti. Buna göre ABC Stüdyoları ve ABC Signature Stüdyoları'nı ABC Signature olarak değiştirdi, Fox 21 Television Studios markası ise Touchstone Television oldu. Disney televizyon stüdyolarının başkanı Craig Hunegs yaptığı açıklamada, Yeni stüdyo isimlerimiz ve logolarımız, ABC Signature, 20th Television ve Touchstone Television için yeni bir başlangıca işaret ederken, zengin tarihlerini ve The Walt Disney Company'nin yaratıcı gücünü onurlandıracak dedi.


Aladdin'in canlı aksiyon türündeki yeniden uyarlamasında yer alan beyaz bir yan karakter için spin-off çekeceğini duyuran Disney, eleştirilerin hedefi haline geldi. Prens Anders, daha önceki orijinal Aladdin animasyonunda Prens Ahmet diye biliniyordu. Billy Magnussen'in canlandırdığı, Prenses Yasemin'in sersem talibi Prens Anders, internet yayın platformu Disney+ için kendi spin-off projesinin yıldızı olacak. Hayranlar projenin, Aladdin'i canlandıran Kanadalı oyuncu Mena Mesud'un filmin gösterime girmesinin ardından yeni roller bulmakta zorlandığını açıkladığı aynı hafta duyurulduğuna dikkat çekti. Bir tweet'te, Aladdin'i canlandıran oyuncunun iş bulamadığını açıklamasından hemen sonra Disney, bir sahnedeki yapmacık beyaz adamla ilgili bir spin-off duyuruyor! ifadeleri yer aldı. Prens Anders karakteri halihazırda tartışma yaratmış, Disney canlı çekim türündeki yeniden uyarlamasında rolü beyaz oyuncuya vermekle suçlanmıştı. 1992'de gösterime giren orijinal Aladdin animasyonunda aynı karakter Prens Ahmet diye biliniyordu. Prens Anders benzer şekilde yeniden uyarlamada beyaz tenli olmayan bir oyuncu tarafından canlandırılmayan tek karakter. Aladdin rolünü almak için 2 binden fazla oyuncuyu geride bırakan Mesud bu hafta yaptığı açıklamada Aladdin'in gösterime girmesinden bu yana tek bir seçmeye girmediğini belirterek, En azından bir seçmeye girebilir miyim? Yani 'İşte Batman' demenizi beklemiyorum. Ama en azından odaya bir girebilir miyim?.. Bana sadece bir şans verebilir misiniz? demişti. Ardından filmde Cin'i oynayan Will Smith gazetecilere, Mesud'un yaşadığı zorlukların zor tasarlamış bir endüstriyi yansıttığını söylemişti. Smith, Evren gibi; Tanrı, ya da inandığın her neyse, onu zor olması için tasarladı değil mi? Yani zor zamanlar yaşıyorsanız böyle olması gerektiği içindir diye konuşmuştu.


18 Ekim'de vizyona girecek olan 'Malefiz: Kötülüğün Gücü' filminde Disney dünyasının kötü karakteri Malefiz'i canlandıracak olan Angelina Jolie'nin, rolü için titizlikle hazırlandığı anlar kameralara yansıdı. Disney'in filmlerin kamera arkası görüntülerini yayınlayan Instagram hesabı, 44 yaşındaki güzel oyuncunun Malefiz rolü için hazırlandığı anların 43 saniyelik bir videosunu yayınladı. Yayınlanan videoda makyaj masasının önünde oturmuş olan Jolie'nin etrafında, pek çok saç ve makyaj stilisti bulunuyor. Video ise, Jolie'nin sonradan boynuza dönüştürülecek olan saçlarının iki yandan toplanmasıyla başlıyor. Set ekibinin titiz çalışması sonucunda Jolie'nin boynuzları ve ürkütücü sahte elmacık kemikleri tamamlanıyor. Videonun sonunda ise Jolie, rolünde kullandığı takma dişleri takarak kameraya büyüleyici bir gülüş atıyor. Siyah beyaz olarak çekilen videodaki tek renkli şey ise, güzel oyuncunun parlak kırmızı ruj sürülmüş dudakları. Söz konusu film; ilk olarak 1959 yılında sinemaya uyarlanan ve bir klasik haline gelmiş olan 'Uyuyan Güzel' filminin, hikayeyi kötü peri Malefiz'in gözünden anlatılan hali. Üstelik bu filmde güzel oyuncuya, Prenses Aurora rolünü canlandıran Elle Fanning de eşlik ediyor. Ayrıca bu yeni versiyonda esas kötü karakter Malefiz değil, Prenses Aurora'nın babası olan Kral Stefan. 20 yaşındaki genç oyuncu Fanning, geçtiğimiz sene set arasında Jolie'yle geçirdiği keyifli anları da paylaşmıştı. Söz konusu fotoğrafta Jolie'nin başında Malefiz boynuzları ve bornozu bulunuyordu. Disney, mayıs ayında yaptığı açıklamada ünlü oyuncu Michelle Pfeiffer'ı da Kraliçe Igrith rolüyle kadrolarına dahil ettiklerini duyurmuştu. Aynı zamanda filmde Harris Dickinson da Prens Phillip'i canlandıracak. 18 Ekim'de vizyona girecek olan 'Malefiz: Kötülüğün Gücü' filminin fragmanı, Disney'in resmi Instagram hesabı üzerinden yayınlandı.


Türkiye'de yayın hayatına başlayalı yaklaşık 10 ay olan Disney+, lansmanda duyurduğu sürpriz isim Tarkan ile çalışmalarına hız kesmeden devam ediyor. Dijital platformun marka yüzü olan megastar, rol aldığı reklam filmi ile izleyicileri Disney+ dünyasını keşfetmeye davet ediyor. Tarkan'ın Disney+ izlerken görüldüğü filmde, megastar izlediklerinin de etkisiyle kendini çok farklı sahnelerin içinde hayal ediyor ve izleyenleri Disney+ evreninde romantik komedi, aksiyon, belgesel ve bilim kurgu içeriklerinin başrolünde olduğu bir yolculuğa çıkarıyor. Tarkan'ın çok konuşulacak performansıyla izleyicilere Disney+ ile bambaşka dünyaları keşfet diyen, TBWA\Istanbul ve Disney+ ekipleri tarafından hazırlanan reklam filmi bugünden itibaren yayında. Filmin yönetmenliğini DUAL olarak tanınan Boran Güney ve Erhan Yürük ikilisi üstlenirken, prodüksiyonunu Public gerçekleştirdi.


12 sendika ve derneğin yeni tip koronavirüs nedeniyle dizi ve film setlerine 2 hafta ara verilmesi talebine ilk yanıt Limon Yapım ve Karga Seven Yapım'dan geldi. Yapımcılar, 'Hekimoğlu', 'Savaşçı' ve 'Bir Annenin Günahı' dizilerinin çekimine ara verileceğini duyurdu. Sinema, televizyon ve reklam sektörü çalışanları, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını nedeniyle setlere geçici süreyle ara verilmesini talep etti. Sendika ve derneklerin imzacısı olduğu açıklamada 'Geç kaldık' dememek için tüm yetkililere sektör bileşenleri olarak çağrımızdır denildi. Tele1'de yayınlanan habere göre çağrının ardından Limon Yapım 17 Mart'tan itibaren 'Savaşçı' ile 'Bir Annenin Günahı' dizi çekimlerine ara verdiklerini açıkladı. Karga Seven Yapım da 'Hekimoğlu' dizisinin çekimlerine de çarşamba gününden itibaren ara verileceğini duyurdu.


12 sendika ve derneğin yeni tip koronavirüs nedeniyle dizi ve film setlerine 2 hafta ara verilmesi talebine ilk yanıt Limon Yapım ve Karga Seven Yapım'dan geldi. Yapımcılar, 'Hekimoğlu', 'Savaşçı' ve 'Bir Annenin Günahı' dizilerinin çekimine ara verileceğini duyurdu. Sinema, televizyon ve reklam sektörü çalışanları, yeni tip koronavirüs (Covid-19) salgını nedeniyle setlere geçici süreyle ara verilmesini talep etti. Sendika ve derneklerin imzacısı olduğu açıklamada 'Geç kaldık' dememek için tüm yetkililere sektör bileşenleri olarak çağrımızdır denildi. Tele1'de yayınlanan habere göre çağrının ardından Limon Yapım 17 Mart'tan itibaren 'Savaşçı' ile 'Bir Annenin Günahı' dizi çekimlerine ara verdiklerini açıkladı. Karga Seven Yapım da 'Hekimoğlu' dizisinin çekimlerine de çarşamba gününden itibaren ara verileceğini duyurdu.


Dmlll'in ikinci albümü Stories from a Cruel Planet 25 Ekim 2019 tarihinde Verses Records tarafından yayınlandı. Dmlll sanatçı ismiyle bilinen Damla Bozkurt, keman eğitimine 11 yaşında Bilkent Üniversitesi Müzik Hazırlık Okulu'nda başladı ve 2002 yılında Bilkent Üniversitesi Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi'nden mezun oldu. 2003 yılında Başkent Üniversitesi Orkestra Akademik Başkent bünyesinde keman sanatçısı olarak görevine başladı, halen bu görevini sürdürmektedir. Sanatçı, ağırlıklı olarak klasik müzik alanında çalışmasına rağmen popüler müziğe ve kültüre de tarz ayrımı yapmaksızın yakın oldu. Astor Piazzolla, Dmitri Shostakovich, Unkle, Radiohead, Lunatic Soul, Flying Lotus, Kendrick Lamar, Arvo Part, Renaud Garcia Fons, Jeff Buckley, Massive Attack ilham aldığı isimlerden bazılarıdır. Türkiye'nin politik ve sosyoekonomik durumunun yarattığı ruh haliyle, kendi ev stüdyosunda bilgisayar programı kullanarak kendi bestelerini oluşturmaya başladı. 2013 yılında bestelerini Soundcloud'da paylaşmaya başladı ve bu vesileyle Dean Mason AKA Gnostic Gorilla, Damien Riba, Stone Catcherye, Roger Berkowitz, Bodis Gyula, Simon McCorry, Martin Reed ve Türkiye'den Nedim Ruacan, Erdem Başer ve Eqho Band gibi isimlerle çalışma olanağına erişti. 2018 yılında ilk solo EP albümü Short Tales of Winter Verses Records tarafından yayınlandı. Rahatlamaya vakit ayıracak bir yapıda olmayan Damla bu albümün hemen ardından ikinci albümümün kayıtlarına başladı. Ve ortaya Stories from a Cruel Planet albümü çıktı. Besteleri, icrası, kayıtları ve miksi kendisine ait olan bu albümü, çoğunlukla dünyanın acımasızlığından etkilenerek oluşturdu. Children's Game in a Bomb Crater parçasını Halep'teki çocuklar için, A Tango in Tear Gas parçasını Gazze sınırındaki direniş için, Humanity Washed Ashore parçasını da savaş yüzünden evlerini terketmek zorunda kalan mülteciler için yazdı. Synth ve piyano eşliğiyle beraber çoğunlukla keman grubu için bestelediği parçalardan oluşan bu albümde Erdem Başer ve Nedim Ruacan konuk olarak kendisine eşlik etti. Albümdeki bestelerde ağırlıklı olarak kompozisyon, armoni ve dinamikler ön plana çıkmaktadır. Parçalar duygulu performansla beraber modern kompozisyon ve disiplini derin bir anlayışla sunmaktadır. Ve sonuç son derece duygusal ve heyecan verici bir çalışmadır. Albüm, çıkalı henüz kısa bir süre olmasına rağmen Amerika'da çeşitli bağımsız radyoların yayınlarında çalınmaya başlamıştır.


Dmlll, yeni teklisi Face Offu bağımsız olarak müzikseverlerle buluşturdu. Parçalarını ağırlıklı olarak keman grubu için yazan besteci, bu parçasını da 4 keman ve piyano eşliği için yazmış. Sanatçı bu parçada insanın gölgesiyle yüzleşme korkusunu ve bunun yansıması olan, dünyada bitmek bilmeyen savaş halini işliyor. Dmlll mahlasıyla bilinen Damla Bozkurt, keman eğitimine 11 yaşında Bilkent Üniversitesi Müzik Hazırlık Okulu'nda başladı ve 2002 yılında Bilkent Üniversitesi Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi'nden mezun oldu. 2003 yılında Başkent Üniversitesi Orkestra Akademik Başkent bünyesinde keman sanatçısı olarak görevine başladı, halen bu görevini sürdürmektedir. Sanatçı, Türkiye'nin politik ve sosyoekonomik durumunun yarattığı ruh haliyle, kendi ev stüdyosunda bilgisayar programı kullanarak kendi bestelerini oluşturmaya ve kayıtlarını yapmaya başladı. 2013 yılında bestelerini Soundcloud'da paylaşmaya başladı ve farklı ülkelerden birçok bağımsız sanatçıyla ortak çalışmalar yaptı. Damla Bozkurt'un ilk solo EP albümü Short Tales of Winter 2018 yılında Verses Records tarafından yayımlandı. Bu albümün hemen ardından ikinci albümümün kayıtlarına başladı ve 2019 yılının Ekim ayında Stories from a Cruel Planet albümünü yine Verses Records etiketiyle yayımladı. Bu albümlere https://versesrecords. bandcamp. com linki üzerinden ulaşılabilir. Face Off parçası aşağıdaki linkler üzerinden dinlenebilir.


ODTÜ'lü akademisyenler insan DNA'sını görseli üzerinden müzik yapabilen bir bilgisayar programı geliştirdiler. Yaptığı açıklamada, İçindeki Müzik adını verdikleri projeye öğrencisi Elif Bozlak ile başladıklarını dile getiren ODTÜ Enformatik Enstitüsü Öğretim Görevlisi Elif Sürer, projenin bir sanat enstalasyonu olarak başladığını ve kısa bir sürede bilimsel bir projeye evrildiğini sözlerine ekledi. Sürer bu projede, bilgisayar programı sayesinde gitar teli uzunluğuna kurgulanan DNA kromozomlarının notalara dönüştürüldüğünü ve ortaya çıkan mutasyonların her birinin, LED'lerin açık ettiği bir müzik kombinasyonuna karşılık geldiğini vurgulayarak, sözlerine şöyle devam etti: Toplamda 92 denekten alınan verilerle gerçekleştirilen ve Bang. Art Prix Innovation'da sergilenen projemizin, Bologna'daki GOODTECHS 2018 Akademik Konferansı'nda gerçekleştirilen sunumu aracılığıyla da uluslararası düzeyde tanıtımı yapılmış oldu. Çalışmanın bir diğer amacının DNA'daki farklılıklardan dolayı müziğin tınısının kişiden kişiye ve hatta kültürden kültüre değişip değişmediğini ortaya çıkarmak olduğunu vurgulayan Sürer, bu çalışmalarını İTÜ Uluslararası Müzik Ve Bilimler Sempozyumu'nda görücüye çıkardıklarını belirtti. Sürer'in sözlerinden anlaşıldığına göre; olayın çıkış noktası, DNA'nın baştan sona içselleştirilmesine ve müzik ve ışık sayesinde de hem görsel hem de işitsel bir boyuta taşınmasına dayanmaktaydı. Projenin en ilgi çekici ve cezbedici yanı ise; belki de ilerleyen dönemlerde kendi müziğini merak edip duymak isteyen hemen herkesin başvuracağı açık bir kapı niteliği taşıması.


ABD'de doktorlar ilk kez genetik rahatsızlığı olan bir hastanın geninde düzenleme yaparak hastalığını tedavi etmeyi denedi. ABD'nin Mississippi eyaletinde 41 yaşındaki 'orak hücre anemisi' olan bir hastaya doktorlar gen düzenlemesi CRISPR olarak bilinen tedaviyi uyguladı. Doktorlar, hastanın kendi iliğinden elde edilen hücrelerin düzenlenmesiyle kırmızı kan hücresi biçimini de yeniden tamir edebileceklerini düşünüyor. Popsci. com sitesine göre doktorlar bu tedavide hastanın iliğinden kök hücreleri alarak CRISPR tekniği ile düzgün bir kırmızı kan hücresi üretimi sağlanması için DNA'larında düzenleme yaptı. Orak hücre anemisi, genlerde meydana gelen bozukluk sonucu, normalde yuvarlak şekilli olan kırmızı kan hücrelerinin orak şeklinde olmaları nedeni ile küçük kan damarlarını tıkayarak oksijen taşıma ve dokuları besleme görevini yapamamaları sonucunu doğuran genetik bir hastalık. Tedavisi mümkün olmayan bu hastalık şiddetli ağrılı krizlere neden olmakla birlikte zatüre, karaciğer büyümesi, safra kesesinde taş, kalça kemiği erimesi, iskelet siteminde bozukluk, felç gibi durumlara yol açabiliyor. Habere göre bu hastalıkta kan değişimi tedavisi sadece hastaların yüzde 10'unda işe yarıyor. Ancak doktorların hastaya uyguladığı tedavinin başarılı olması durumunda orak hücre anemisi hastalarının yüzde 90'ı bu şekilde tedavi edilebilecek. 41 yaşındaki Victoria Gray, ABD'de CRISPR tekniği ile hücreleri düzenlenen ilk hasta oldu. Kısaca gen düzenlemesi olarak bilinen CRISPR geçtiğimiz Çinli bir doktor tarafından denenmişti. He Jiankui bu tekniği insan embriyolarını düzenlemek içi kullanmıştı. Düzenlenmiş embriyoları anne rahmine yerleştiren doktor, AIDS'e karşı direnç gösteren CCR5 genini etkisiz hale getirmeyi amaçlamıştı. Ancak doktorun uygulaması ahlaki bulunmamış ve hakkında yasal işlem başlatılmıştı.


BBC'nin çok sevilen bilim-kurgu serisi, Doctor Who The Power of The Doctor özel bölümüyle BBC First ekranlarında olacak. Başrollerinde Jodie Whittaker, Mandip Gill, John Bishop, Sophie Aldred, Janet Fielding ve Sacha Dhawan'ın oynadığı bu özel, uzun metraj çekilen bölümde serinin 13'üncü Doktor'u Joidie Whittaker'ın hikayesi sona erecek. Nefes kesecek bu özel bölümde Doktor; ölümcül düşmanları olan Dalekler, Siber Adamlar ve baş düşmanı Efendi ile varoluşu için savaşıyor. Hikaye uzak bir galaksinin sınırlarında hızla giden bir trene esrarengiz saldırı düzenlenmesiyle başlıyor. Bu bölümde 21'inci yüzyıl dünyasında sismologların kayboluşu merak konusu olurken tarihin en ikonik tablolarından bazılarının tahrif oluşuna şahit olunacak. Gizemli ve aksiyon dolu bölümde bir Dalek, Doktor ile temas kurmaya çalışırken ekibin yolu Rasputin'in 1916 Rusya'sına düşüyor. Doctor Who The Power of The Doctor, uzun metraj çekilen özel bölümüyle tüm dünya ile aynı anda, 23 Ekim saat 21:50'de BBC First ekranlarında izleyiciyle buluşuyor.


Doğa Benim Atölyem, baştan aşağı ortaya koyduğu her türlü işi, her türlü tasarımı doğanın bir parçası olarak gören ve kendini bütünden hiçbir şekilde ayrı tutmayan fikirlerin ortak zamanlı bir araya geldiği bir oluşumdur. Öyle ki, sanata hizmet eden bir tasarım atölyesi ve kurumsal bazlı bir firma olarak logomuzu tasarlarken bile, dijitallikten ve onun uzantılarından her zaman uzak durduk. Yaptığımız işe bakış açımızın ve hayat felsefemizin getirisi geleneksel olana yakınlığımız, bizi en net şekilde soyutlayıp özetleyen logomuza da yansıdı; ve tepeden tırnağa kaligrafik bir çalışmanın naif bir ürünü olarak kalıcı bir şekilde bünyemize yerleşmiş oldu. Şu an yöneldiğimiz, kurgulayıp tasarladığımız her türlü işte doğallıktan ve onun samimi yansımalarından hiçbir şekilde ödün vermeden yolumuza devam ediyoruz. Gerek hayata geçen, gerekse proje ve tasarım aşamasındaki hemen her türlü işte bu felsefemizin yansıma ve izlerinin rahatlıkla görülebildiğine gönülden inanıyoruz. Tam da bu noktada, Erol Çopur'un hayata geçirmeyi planladığı ve içinde aydınlatma konseptlerini de barındıran taş boyama sanatına dair tasarımlarını, yolumuzu aydınlatan ve iştahımızı arttıran en önemli dışavurumlar olarak gördüğümüzü de önemle belirtmek isteriz. -Doğa Benim Atölyem- Erol Çopur, Anadolu Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Grafik Bölümünde lisans eğitimi aldı. Mezun olduktan sonra, aynı üniversitede Kaligrafi konulu tez çalışmasıyla yüksek lisans eğitimini de tamamlamış oldu. Akademik kariyerinin ardından, çeşitli reklam ajanslarında grafik tasarımcı olarak çalıştı. Kaligrafi, illüstrasyon ve resim alanında ortaya koyduğu eserlerini gerek kişisel sergilerde, gerekse karma sergilerde sergileme imkanı buldu. Bunlara, son zamanlarda hobi amaçlı başlamış olduğu taş resimler de eklendi. 1958'de doğan Mahmut Ekmen, 1986'dan beri profesyonel bağlamda elektrik işleriyle uğraşmaktadır. Doğa Benim Atölyem adlı firmada elektrik tesisatlarının dizaynından döşenmesine, bakımından onarımına kadar ustalık gerektiren her türlü işi koordineli bir şekilde sürdürmektedir. Buna ek olarak da, aynı firmada hayata geçirilen çeşitli tasarımların elektrik montaj ve uygulama işlerini gerçekleştirip yönetmekte, bunların uygunluğunu ve kalite standardını denetlemektedir. 1969 Gürcistan doğumlu Nino Tsulaia, Moskova Cumhuriyet Üniversitesi Radyo ve Televizyonculuk Bölümünden mezun olduktan sonra, uluslararası düzeyde gazetecilik yapmaya başladı. Uzun yıllar gazetecilik mesleğini başarıyla sürdürdükten sonra, 2003 yılında mesleği bırakma kararı aldı. Hemen akabinde, 2004 yılında İstanbul'a yerleşti ve Doğa Benim Atölyem adlı firmada çalışmaya başlayarak, uzun yıllar hayalini kurduğu el işi tasarımlarını hayata geçirme imkanı buldu. Elif Yirmibeş, 1986'da İstanbul Üsküdar'da dünyaya geldi. Akademik kariyerini Trakya Üniversitesi Grafik Tasarım Bölümünde tamamladıktan sonra, çeşitli reklam ajanslarında grafiker ve görsel yönetmen olarak çalışmaya başladı. Halen Doğa Benim Atölyem adlı firmada ürünlerin tasarımını gerçekleştiren Yirmibeş, bir yandan da ürünlerin lansmanı ve reklam çalışmalarını hayata geçirmektedir.


İnsan faktörünün doğaya verdiği zararı hatırlatmak ve bireyleri bu konuda bilinçlendirmek için başlatılan Doğa İçin Çal serisinin 12. videosu yayınlandı. İçeriği ve verdiği mesaj ile yıllardır isminden söz ettiren serinin yeni videosunda oyuncu Demet Evgar'dan menajer Çağlar Tavşanoğlu'na birçok ünlü isim yer alıyor. Yapımcılığı ve yönetmenliği Fırat Çavaş'ın üstlendiği projeye daha önce Cem Yılmaz başta olmak üzere birçok ünlü isim katılmış, aynı zamanda tüm şehirlerden genç sesler de yer almıştı. Çavaş'ın uzun yıllardır başarıyla sürdürdüğü, doğada sesli kayıtların alındığı bu anlamlı proje, her sene birçok ismi bir araya getiriyor ve ortaya unutulmaz içerikler çıkıyor. Proje sadece Türkiye'den değil farklı ülkelerden de katılımla her geçen gün daha da büyüyor.. Doğadan çaldığın yeter Doğa İçin Çal sloganıyla yola çıkan proje tüm insanlığı doğa için harekete geçmeye çağıran serinin 12. videosu yine çok ses getireceğe benziyor.


Vahşi yaşamı korumak için Cenevre'de bir zirve düzenlendi. Tehdit altındaki hayvanlar listesine zürafalar ve köpekbalıkları da eklendi. Yabani Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaret Konvansiyonu'na taraf olan ülkeler, Cenevre'de 12 gün süren görüşmeler gerçekleştirdi. Bu görüşmeler sırasında tehdit altındaki hayvan türlerinin daha iyi korunması amacıyla denetimlerin artırılması için tekliflerin yer aldığı uzun bir listeye onay verildi. Amazon ormanlarındaki yangınların sürdüğü bir dönemde yapılan zirve sırasında yaptığı konuşmada CITES Genel Sekreteri Ivonne Higuero, İnsanlık, vahşi hayvanlara ve bitkilere nasıl yaklaştığını değiştirerek, giderek büyüyen türlerin neslinin tükenmesi krizine bir son vermeli diye konuştu. Zirve sırasında 139 tür, daha iyi korunması hedefiyle listeye alındı. Listeye alınan hayvanlar arasında zürafalar da var. Bu durum, sessiz bir şekilde yok olma tehdidi yaşadığı belirtilen zürafaların takip edileceği ve ticaretinin düzenleme altına alınacağı anlamına geliyor. Son 30 yıl içerisinde Afrika'da zürafa sayısı yüzde 40 azalarak 100 binin altına düştü. Zürafalar için başlıca tehditler arasında yaşam alanlarını kaybetmesi yatıyor. Ayrıca derileri, boynuzları ve kemikleri için avlanmaları sayılarının azalmasına neden oluyor. Ancak zirvede alınan kararlar, zürafaların nispeten daha iyi korunduğu Güney Afrika ülkelerinin tepkisine neden oldu. Güney Afrika ülkeleri vahşi fillerin yakalanarak hayvanat bahçelerine gönderilmesinin önüne geçmek isteyen karara da tepki gösterdi. Fil dişinin küresel ticareti 1989 yılından bu yana büyük ölçüde yasaklandı. Cenevre'deki zirve sırasında listeye eklenen diğer hayvanlar arasında 18 vatoz ve köpekbalığı türü yer alıyor. Yaklaşık 40 yıl önce hazırlanan konvansiyon, 36 bin bitki ve hayvan türünün ticaretini denetim altına alıyor. Yasadışı ticaretin önüne geçilmesi için mekanizmalar sağlayan konvansiyon, yasaları çiğneyen ülkelere yaptırımlar öngörüyor.


Redd solisti ve şarkı yazarı Doğan Duru, ilk albümü Epoch'u 13 Mart'ta dinleyicilerin beğenisine sundu. Duru ile hem Epoch albümü hem de müzikal yönüne dair keyifli bir söyleşi gerçekleştirdik. Doğan Duru: Uzun zamandır zaten evdeydim Epoch yüzünden. Tam bitirmişken Covid 19 çıktı ve evde kalmaya devam ettim. Bu biraz ağır oldu tabii yaklaşık 9 aydır evdeyim. Şu an pek bir şey yapmıyorum aslında çok içimden gelmiyor ama yavaş yavaş Redd'in yeni albümü için kolları sıvayacağız. D. D.: Zor bir süreçti, tek başıma her aşamasının üstesinden gelmeye çalıştım. Bu hem değişik bir süreç hem de keyifli bir yorgunluk verdi. D. D.: Albümde 4 şarkıda Berke Özgümüş davulları çaldı, diğer duyulan her şeyi ben hallettim sonrasında miksleri de kendim yapmaya karar verdim. Albümdeki şarkıların çoğu albüm fikrine karar verdikten sonra çıktı. Baştan Başlayamam'ın sözlerini albümü plak şirketine teslim etmeden 3 gün önce bitirdim mesela. Albüm için 18 şarkı yazdım bunlardan bazılarını albüme koymaktan vazgeçtim. Kayıtları ve miksleri bitmiş olmasına rağmen kullanmadım. D. D.: Albüm hem benim müzikal serüvenimin başından bu zamana kadar olan bölümünü anlattığı hem de dönemin artık yeni bir çağın habercisi olduğuna dair çokça emaresini hissettiğim için ilk günden beri Epoch olarak anıldı kafamda. D. D.: Bu albümü bir hırsla yapmadım, bir yarışım yok varsa da kendimle o yarış. İnsanların dinleme alışkanlıkları eskisinden çok farklı, şu yüzden dinleyin demek bana biraz zorlama geliyor ama bu bir albüm... Single'ların şansı daha fazla olmasına rağmen bence duyguları bütünleyici değil, bu albüm baştan son duyguları bütünleyebiliyor kanısındayım. D. D.: İnsanlar üretemiyor demek çok zorlama bir cümle kurmak olur yine de insanların bir şarkıyla çıkma nedenlerinden biri de dijital platformlarda şansının daha fazla olması yüzünden belki. Sistem insanları tek şarkıya yöneltiyor. Aracı kurum albümden 1 şarkı önerisi kabul ediyor dijital platformlardaki listeler için diğer 10 şarkı arayanın önüne çıkıyor sadece oysa her ay yayınlanacak bir single'ı her ay önerebiliyorsunuz. Bu da her ay gündemde olmanızı sağlıyor, isminiz için iyi bir pazarlama stratejisi olarak tercih ediliyor, albüm yapmak avantajlı değil ama ben bu sistemin dayatmaları veya avantajları yüzünden müzik yapmıyorum. Single asla yapmam diyemem ama bir albüm yapmışsam onu single'lara bölmem. D. D.: Ölmüş sanatçılar için anlamlı olabilir. D. D.: Bilmiyorum, bu hastalık yüzünden değil daha önce de bunun için plan yapmamıştım çok fazla ilgi olursa olabilir ama normal koşullarda düşünmüyorum. Benim için üretim aşaması çok keyifliydi konserlerde sihri kaçsın istemiyorum. D. D.: Müzik herkes için farklı manalar ifade eder, elbette zamanı da boşluğu da doldurabilir fon da olabilir hatta meze de. Yaparken bunları düşünmüyorum benim için hayatın zehrini attığım en güzel anlar müzik yaptığım ürettiğim anlar varlığın nedeni ve hayata tutunuşumun bir parçası. D. D.: Ben çok uzun yıllar bu konuda iyi eğitim almış, iyi okullarda iyi sahnelerde opera yapmış bir tenordum tabii ki hem melodik olarak algılarıma hem de ses tekniği olarak sesime katkısı çok büyük bir geçmiş bu. D. D.: Sözlerin arkasında kalanlar, melodilerin ardında az duyulsa da kendi melodisini çalan enstrümanlar.


Dolapdere'deki yeni binasında, tüm sanat disiplinlerinden yenilikçi örneklerin yer aldığı kapsamlı bir etkinlik programını hayata geçiren Arter, bu program dahilinde bir performans sanatı seçkisi de sunuyor. Selen Ansen'in küratörlüğünü üstlendiği ve Kutlama, Katılma ve Tınlama başlıkları ile üç bölümden oluşan performans programı Mayıs 2020'ye kadar sürecek. Eylül-Aralık 2019 arasında Kutlama başlığı altında yer alacak performanslar; Belçika'da yaşayan görsel sanatçı Meggy Rustamova'nın A Speech of Nature isimli eseriyle başlayacak. Gezici bir performans ve bir ses yerleştirmesi olarak tasarlanan A Speech of Nature, doğayı şehre getirme ve şehir sakinlerini doğayla ilişkilendirme fikri etrafında şekilleniyor. Rustamova'nın ritüeller, imgeler ve nesneler aracılığı ile şehri ve şehirde yaşayanları doğayla ilişkilendirmek üzere Arter'in iç ve dış alanlarında icra edeceği performans, izleyicileri ve mahalle sakinlerini şehirden ayrılmadan ormanda gezinmeye davet ediyor. Arter'de, 28 Eylül Cumartesi ve 29 Eylül Pazar günleri saat 15.00'te gerçekleşecek Meggy Rustamova'nın A Speech of Nature performansına katılım ücretsiz olacak.


Gözlerinin önünde boğularak hayatını kaybeden eşini unutamayan doktor Juha, zaman içerisinde yaşam enerjisini de kaybederek sıradan, renksiz bir insana dönüşür. Taa ki yolu, kızının piercing yaptırmak için gittiği yerde bir dominatrix ile kesişmesine kadar. Film, fetiş ve bdsm sahnelerini es geçerek tamamen teorik, psikolojik, sanatsal yaklaşımla kurgulanmış ve sırf bu dünyayı merak eden gözler için bir İskandinav filmi hatırlatmasını yapmak isterim. İnsanın sadece doğum ve ölüm anında endorfin hormonunu en yoğun şekilde salgılaması teorisini iskeletine oturtarak duygusal acılarımızı fiziksel acılarımızla aşabilir miyiz? sorusuna psikolojik olarak cevap arıyor. Bu noktadan sonra filmin kahramanı doktor Juha'nın hikayesini izlemenizi tavsiye ederim. Başrollerini Pekka Strang ve Krista Kosonen paylaşırken, filmin müziklerini Adana Twins yapıyor ve bizleri heyecanlandırıyor. Evet, yanlış duymadınız, adını üniversite yıllarında gittikleri kebapçılardan ve Adana Kebaptan alan, aslında Adana ile hiçbir alakası olmayan Alman iki kardeşin kurduğu elektronik müzik grubu. Türk yemeklerini sevdiklerini kendilerinden dinleyebilirsiniz. Bu arada film, dünya prömiyerini Mayıs 2019'da Cannes Film Festivalinde Director's Fortnight serisinde yapmış, en iyi erkek oyuncu dahil birçok dalda bol ödüllü Finlandiya yapımı bir film.


Roma İmparatorluğu döneminde Akdeniz'de şarap ve zeytinyağı taşımacılığı yapan bir gemiye ait enkaz bulundu. Enkaz, Akdeniz'in doğusunda bulunan en büyük, tüm Akdeniz'de keşfedilen ise dördüncü büyük Roma İmparatorluğu gemisi. Yaklaşık 2 bin yıl öncesine ait, Roma İmparatorluğu döneminde Akdeniz'de taşımacılık yapan bir gemiye ait enkaz keşfedildi. Enkazda geminin içindeki büyük iki kuplu testiler bulundu. Bu testilerle şarap ve zeytinyağı taşımacılığı yapılıyordu. Ancak bazı nedenlerle gemi varacağı hedefe ulaşamadı. Denizin dibinde yaklaşık iki bin yıldır kayıp durumdaki bu büyük gemi, arkeologlar tarafından içindeki yüklerle birlikte keşfedildi. Geminin M. Ö. 100 ile M. S. 100 arasında bir tarihe ait olduğu tahmin ediliyor. Söz konusu keşif Doğu Akdeniz'de şimdiye kadar bulunan ve Roma İmparatorluğu dönemine ait en büyük batık olarak tanımlandı. Patras Üniversitesi'nden George Ferentinos'un açıklamalarına göre de söz konusu batık, tüm Akdeniz'de keşfedilen ve yine Roma İmparatorluğu dönemine ait olan 4. büyük gemi enkazı. 35 metrelik geminin enkazı 6.000 testi yüküyle birlikte, Kefalonya kıyılarında deniz dibinde yapılan sonar donanımlı bir araştırması sırasında keşfedildi. Keşif Patras Üniversitesi'nin Oceanus ağı tarafından yapay zeka görüntü işleme teknikleri kullanılarak gerçekleştirildi. Araştırma, vrupa Birliği Interreg programı tarafından finanse edildi.


2018 yılında yazılan kitapta Türkiye'nin silah kaçakçılığı yaptığı ve terörü beslediği yönündeki uluslararası bir komployu ortaya çıkartan ekibin yaptığı operasyonda anlatılan senaryo ile tartışmalı bir operasyon olma özelliği taşıyan İrini Harekatı kapsamında görevli bir Alman gemisinin Libya'ya gitmekte olan Türk gemisini, yetkisi ve izni olmadığı halde komandolarla basıp aramasının arka planında şaşırtıcı bir benzerlik bulunuyor. Yarar'ın romanında, olayın yeri de neredeyse aynı. Oyunun Sonu'nda olay Doğu Akdeniz'de Kıbrıs Adası'nın hemen güneyinde geçiyor. Türk gemisinin hukuka aykırı bir şekilde aranması olayı da yine Doğu Akdeniz'de, Libya'nın Bingazi kentinin yaklaşık 200 km kuzeyinde gerçekleşti. Türk Deniz Kuvvetleri'ne ait bir denizaltı, Akdeniz'in derinliklerinde ilerliyordu. Boşnak, yanında denizaltı kaptanı ve SAT timinin komutanıyla birlikte kaptan kamarasındaydı. Boşnak dışında kimse neden burada olduğu hakkında bilgi sahibi değildi. Türkiye'nin belki de onlarca yılını kurtaracak bir operasyonun detaylarını öğrenmek üzereydiler. Kaptan ve tim komutanı Boşnak'ın sözünü kesmeden dikkatle dinliyorlardı. Boşnak masaya bıraktığı dosyanın kapağını açarak Şu an Mersin Limanı'nda bir gemi var diye devam etti konuşmasına. Bu gemi yüküyle beraber ABD'ye yolculuk yapacak. Uzun süredir istihbarat örgütleri tarafından takip edilen bir gemiden söz ediyorum. Terör veya başka gruplara silah sevkıyatı yapan bu gemiye, konteynerle tanksavar ve uçaksavar silahları yüklendi. SAT komutanı Neden böyle bir operasyonu limanda icra etmiyoruz? diye sordu. Tim komutanı, Görevin önemini anladım der gibi kendinden emin bir ifadeyle salladı başını. Boşnak, geminin planlarının bulunduğu üç krokiyi komutana teslim etti. Bahsi geçen gemi Kıbrıs'ın güney kısmında durdurulacaktı. Planı yapan yabancı istihbarat servisi oldukça sinsi bir kumpas kurgulamıştı. Bu bölgenin seçilmesiyle birlikte bölgedeki doğalgaz sahalarının önemini vurgulamayı, dünyanın bütün ilgisini buraya çekmeyi, Türkiye'yi terörist devlet ilan etmeyi amaçlıyorlardı. O yüzden geminin bu noktaya ulaşmadan evvel Türk istihbaratı ve TSK tarafından durdurulması çok önemliydi.


Çanakkale'deki 5 bin yıllık geçmişe ışık tutan Troya Ören Yeri'nde, güney kapısı ile Roma dönemi agorasında devam eden kazılarda, Doğu Roma dönemine ait 'son Troyalı'nın iskeleti bulundu. Kazı Başkanı Prof. Dr. Rüstem Aslan, mezarda ayrıca ilk kez, Helenistik dönem dolgularında pişmiş topraktan yapılmış, Dardanos Atlısı olarak tanımlanan terakotanın renklendirilmiş haline ve üzerinde parmak izine ulaştıklarını söyledi. Başta Uzakdoğu ülkelerinden olmak üzere dünyanın dört bir yanından her yıl binlerce kişinin ziyaret ettiği Troya Ören Yeri'nde, 2018 Troya Yılı'nda kazılar, İçdaş ana sponsorluğunda, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Rüstem Aslan başkanlığında, 40 kişilik ekip ile devam ediyor. Troya Ören Yeri'nde, güney kapısı ile Roma dönemine ait agora bölümünde devam eden kazı çalışmalarında, Doğu Roma döneminde mezarlık olarak kullanılan bir alan tespit edildi. Alanda, Doğu Roma dönemine ait 'son Troyalı'nın iskeleti bulundu. Kazı ekibi tarafından titizlikle temizlenerek gün yüzüne çıkarılan iskeletin üzerinde, Troya kutsal alanını ziyaret eden kişilere verilen ya da satılan hediyelik eşya niteliği taşıyan Dardanos Atlı terakotasının ilk kez renkli olanı bulundu. Üzerinde kırmızı parçacıkları olan eserin, günümüzden 2 bin 300 yıl öncesine ait olduğu belirlendi. Kazı Başkanı Aslan, Agora açmasında özellikle Doğu Roma dönemi mezarlığının dolguları ile bu alandaki Helenistik dönem dolgularında ilk kez pişmiş topraktan yapılmış, kırmızı renkli Dardanos Atlısı olarak tanımlanan terakotasının renklendirilmiş halini tespit ettiklerini söyledi. Aslan, Özellikle Dardanos Atlısı olarak betimlenen bu tür terakotalar, Troya'daki kutsal alanda karşımıza çıkıyor. Batı kutsal alanı, Atina Tapınağı kutsal alanı ve güney girişinde ilk kez yoğun bir şekilde pişmiş toprak terakotalar karşımıza çıkıyor. Bu sene karşımıza ilk kez renkli, kırmızı parçacıkları olan Dardanos Atlı terakotasını bulduk. Dikkatli bakıldığında, yaşken dokunulduğu için arkasında parmak izi de belirgin bir şekilde görülebiliyor. Kutsal alanlarda karşımıza çıkan eser, belki o dönemdeki Troya kutsal alanını ziyaret eden kişilere verilen ya da satılan hediyelik eşya niteliği taşıyor. Üzerinde bir atlı betimlemesi var. Bu eser, batı kutsal alanından sonra güneydeki kalıntıların da bir kutsal alan olarak kullanılmış olduğu konusundaki önemli verilerden bir tanesi. Önümüzdeki dönemdeki kazılarda da bu konuyla ilgili çalışmalarımızı yoğunlaştıracağız dedi.


Dünyaca ünlü usta Şair Nazım Hikmet 119. doğum gününde Ataşehir'de şiir ve şarkılarla anılacak. Ataşehir Belediyesi'nin Dünya Şairini Selamlıyor adı altında gerçekleştireceği etkinliklerde Nazım Hikmet'in kendi sesinden şiirler dinletilip, farklı dillere çevrilmiş şiirleri okunacak ve onun anısına şarkılar söylenecek. Covid-19 salgın koşulları nedeniyle etkinlikler internet üzerinden çevrimiçi olarak yapılacak. Üç bölüm halinde 15 Ocak Cuma günü Ataşehir Kültür Youtube hesabından yayınlanacak etkinliklerde; Nazım Hikmet Şarkıları saat 10.30'da, Nazım Hikmet'in Sesinden Şiirler saat 14.00'de ve Dünya Nazım Hikmet Şiirleri Okuyor saat 16.00'da başlayacak. Etkinliklerin Nazım Hikmet Şarkıları bölümünde; Grup Gündoğarken Nazım Hikmet Memleket isimli şarkıyı, Erdal Güney Sevdamız Bir Uzun Bakış şarkısını, Doğan Canku Gecelerimi ve Metin-Kemal Kahraman Deniz Koydum Adını isimli şarkıyı seslendirecek. Nazım Hikmet'in Sesinden Şiirler bölümünde Nazım Hikmet'in; Hasret, Büyük İnsanlık, Seviyorum Seni ve İnsanların Türküleri Kendilerinden Güzel isimli şiirleri kendi sesiyle yankılanacak. Dünya Nazım Hikmet Şiirleri Okuyor bölümünde ise usta şairin kaleminden çıkan eserler dünyanın farklı farklı dillerinde seslendirilecek. Yurtdışından ve ülkemizden katılan sanatçılar, Nazım Hikmet eserlerini Türkçe, Fransızca, İtalyanca, Japonca, Rusça, Macarca, Arapça, Farsça, Hırvatça ve Makedonca olarak okuyacak. Etkinliklerde ayrıca Japonya Kültür Ataşesi Takumi Suemitsu, Macaristan Kültür Ataşesi Balazs Szöllössy ve Institut Français Türkiye'den Ghislain Vidal'ın Nazım Hikmet için gönderdiği mesajlar yayınlanacak.


Besteci ve müzikolog Gomidas, doğumunun 150. yılında Türkiye ve dünyadan birçok sanatçının katılacağı özel bir konserle İstanbul'da anılıyor. Anadolu Kültür, Kalan Müzik ve Maxim Gorki Theater işbirliğiyle düzenlenen konserde Gomidas'ın beste ve derlemelerini Türkiye, ABD ve Ermenistan'dan konuk sanatçı ve topluluklar seslendirecek. Bu isimler arasında Aynur Doğan, Ertan Tekin, Karatzayn Quartet, Kevork Tavityan, Levon Eroyan, Lusavoriç Çocuk Korosu ve Sevana Tchakerian, Pervin Chakar, Şevval Sam, Vomank müzik grubu, Yerkaran Projesi'nin yanı sıra Ermenistan'dan GOGHT müzik grubu ve ABD'den Ara Dinkjian ve Zulal Trio yer alıyor. Gomidas'ın, kültürel hafızanın korunmasına ve aktarımına ilişkin önemli bir örnek teşkil eden müzikoloji alanındaki çalışmaları ne yazık ki bugüne dek Türkiye'de bu alanda yapılan araştırmalara yeterince yansımamış ve müzikseverlere tanıtılamamış durumda. Bu konser, Gomidas'ı tanıtmayı ve onun bıraktığı müzik mirasına dikkat çekmeyi amaçlıyor. Saat 19:30'dan itibaren fuaye alanında Birzamanlar Yayıncılık tarafından hazırlanan Gomidas sergisi ve kitap tanıtımının yanı sıra Muscari Association ve Family Care Foundation işbirliğiyle Gümrü'de üretilen Gomidas seramik koleksiyonu sergilenecek. Konser, Almanya Dışişleri Bakanlığı, Allianz Kulturstiftung ve Calouste Gulbenkian Foundation tarafından desteklenmektedir.


Nelere alışır insan? Ya da zamanın akıp gidişiyle neleri kabullendiğinde alıştığını zanneder? Belki de sevgi, nefret, öfke, mutluluk hepsi yan duygulardır ve biz aslında sadece alışarak hayatta kalıyoruzdur. Bu dünyayla tanışıp alıştığımızda konuşup yürüyoruzdur belki ve belki de gözlerimiz harflere alıştığında öğreniyoruzdur okumayı. Belki de alışınca seviyoruzdur, alıştığımız yerlere gidiyoruzdur ya da gitmiyoruzdur bir yerlere sırf alışkanlıktan. Zamanla zayıflayan duygular, günden güne eriyip giden detaylar ayaklarımızın altında sürünüyordur aslında. Böyle bir şey işte alışmak, elimize yüzümüze bulaştırdığımız hatıralar ve adım attıkça artık ezdiğimizi bile fark etmediğimiz geçmiş zaman gibi. Aslında unuttuğumuzu sandığımız ne çok şey var bir sürü yer kaplayan bedenimizde. Hiçbir şey geçmiyor, bitmiyor ya da iyileşmiyor ama o kadar farkında değiliz ki benliğimizi nelerle doldurduğumuzun, azalıyor içimizdeki boşluklar. Ve belki de alıştıklarını koyabileceği boş yer kalmadığında ölüyordur insanlar. Bazen iyi geliyor insana bazı duyguları stabil kılmak. Hayatını düzene oturtmak gibi bir şey bu, güvende hissettiriyor alıştıklarıyla yaşamak ve bir şeylere alışmak istemek. Riskleri azalttığımız için rahatlıyoruz belki de, kolaya kaçıyoruz yaşarken. Alışmak her zaman daha kolay vazgeçmekten ve daha üzücü unutulup gitmekten. Hiç olmamış gibi yaşamak ağır geldiğinden, acı çekerek alışmaya çalışıyoruz. Biz kim bilir neleri unuttuk sanıp, olmayacak zamanda hatırlayınca kendi ayağımıza sıkıyoruz. Bayılırız ya kendimiz için işleri zorlaştırmaya, belki bu da sadece bir tanesidir küçük oyunlarımızdan. Kim bilir, belki de alışamadıklarımız yüzünden heyecanlanıyoruzdur onca zaman. İster istemez düşündüm ben de nelere alıştığımı geçen yıllar boyu ve nelere alışamadıkça heyecanlanıp ona buna konuştuğumu. Hepimiz yaşadık bu oyunu ve bir şey yokmuşçasına hayatımıza devam etmeyi. Hangi içkileri yudumlarken kimleri unuttuğumuzu düşünüp, kimlerin mutlu olmasını dilediğimizi gözden geçirdikçe, belki de farkında olmadan alıştığımız konuları gün yüzüne çıkardık. Her şey bir kenara, biz sistemi bozguna uğratacak alışma kavramını yarattık. Alışınca geçecek diye o kadar güzel inandırıldık ki, inandıkça gerçek sandık, düzenimizi kurduk ve uğraşmayacağız sandık. Oysa alıştığımız şeylerden kaçtık, kaçtıklarımızdan kurtarılamadık ve dar ağacına hatalarımızı önce biz çıkardık. Biz alışa alışa yaşayabileceğimize inanan insandık. Şimdi sorsam alıştın mı diye, düşünmeden evet cevabını verecek bir sürü insan tanıyorum. Yanına gitmek için her şeyi yapabileceğim ve her şeyden de vazgeçebileceğim, üzüntü değil de heyecanlarına ortak olmak için yanında olmaya can attığım, canımı canına katmak için bir saniye bile düşünmeyeceğim, istediği hayatı yaşabilmesi için her koşulda yanında olacağımdan emin olduğum, onsuz bir gelecek düşünmemek için her türlü senaryoyu baştan yazabileceğim, ne olursa olsun yanında olacağım, yanımda olacak kişiler biliyorum bir şeylere alışmaya çalışan, belki de çoktan atlatan ya da alışamadığı onca şeyle hala savaşan. Bazı durumlarda alışmaya çalışmak o kadar tek kişilik bir senaryo olmuyor ki, sen alışsan karşındaki alışamıyor, alışamadıysan da o kişinin huzurunu kaçıracağını bildiğinden mutluymuşcasına iletişim kuruyorsun. Seni o kadar özledim ki, ne olursun bir çaresini bulalım deme cesaretini gösteremeyip, her şey yolunda gibi davranarak, bari rahatsız etmeyeyim diye düşünüp yutkunuyorsun. Oysa onlar olmadan eksik hissediyorsun, hayatını sorguluyorsun ve ben ne yapıyorum diye her gece düşünerek uyuyorsun. En kötüsü de buna alıştıktan sonra, alıştığın için suçululuk duyarak, geçmiş günlere tutunarak ve belki de gerçekleşmeyecek hayaller kurarak yine yeniden mevcut normale kendini inandırıyorsun. Ne yaşarsan yaşa, içine işleyen bu evrenden sıyrılıp da yanında olanlara şükredip hayatına devam edemiyorsun. Herkesin alıştığını düşündüğü için kendisiyle birlikte her yere sürüklediği alışkanlıkları var hayatta. Bazen sadece alıştığı ve devam ettirmek istediğine inandığı, bazense sadece alıştığı ama alışkanlık haline gelmesini istemediğinin farkında dahi olamadığı için. Korkuyoruz, alışırsak unuturuz diye, unutursak normalleşir diye. Normalleşen hiçbir acımıza alışmadan acı çekmeye devam edebilmek bir lütufken, alıştığımız için unuttuğumuza göz yumabildiğimiz her konu bize zarar veriyor. Travmalarımızı kendi kendimize atlatabildiğimizi düşünüyoruz, karşılacağımız her yeni acı için hazır olduğumuza inanıyoruz ve yediğimiz bir sonraki darbede tahmin dahi edemediğimiz noktalara sürükleniyoruz. Birilerinin yokluğuna alıştığımız için o duygular geçti sanıyoruz. Oysa biz, ölmeye hazır hissettiğimiz ana kadar kendimizi bile tanıyamıyoruz. Ölümün bir son olduğuna o kadar inandırıldık ki, yaşadığımız hikayelerde ölüm ile bitmeyen sonlar için kısa vadeli pişmanlıklar yaşıyoruz. Biz alıştığımızın dahi farkında olmadığımız sonların, ölmeden gerçek olamayacağını asla bilemiyoruz. Takvim doğum günümüzü göstermediği sürece yaşlandığımızı, alıştığımız düzen bozulmadıkça ailemizin aslında ne kadar yaşlı olduğunu ve yumurta kapıya dayanmadığı sürece sevdiklerimizle vaktimizin kısıtlı olduğunu düşünmüyoruz. Alıştığımız düzene zarar gelmesin diye verdiğimiz savaşı hayallerimizin peşinde koşarken unuttuğumuzun farkına varamıyoruz. Oysa ne için, kim için ve neden savaşıyoruz ki bu hayatta? Başarılarımızı kanıtlamak için mi? Alıştığımız hayata ne kadar iyi adapte olabildiğimizi gösterebilmek için mi? Yoksa alıştığımız acılarımızı farkında olmadığımız için mi? Bu hayattan silinip gideceğimizi kabullendiğimizde, bizden sonra da hayatın devam edeceğinin bilincine vardığımızda, neleri olduğu gibi bırakmayı göze alıyorsak, göze alamadıklarımızın korkusunda ne gibi hatalar yapıyoruz? Biz aslında yaşadığımız bu hayatı yaşamamız gerektiği şekilde oluşan beklenti için mi yoksa beklentileri çürüterek bildiğimizi okumaya devam edebilmek için mi yaşıyoruz, bilmiyorum. Sorguladığım ne varsa seninle öğrendim ben. Seni unuttuğumdan değil, bana kattıklarından vazgeçtiğim için değil, bir gün bunları hatırlayamamaktan korktuğum için büyüdüm. İnsanlara yaşadıkları anın kıymetini hatırlatmayı tutunabileceğim bir dal olarak gördüğüm için yaşadım. Yaşadığım için küfrettim ama unutmamak için ant içtim. Bir noktada belki de amacımdan cayarak kendi hasarlarımı hayat dersi haline getirdim. Oysa her acı kendine has tecrübeler biriktirir ve her tecrübe kendi özelinde alışkanlıkları ayaklar altına sererek mutlulukları köreltir. Ben aradaki çizgiyi bilemeyecek yaşta olduğum için sorgulamayı seçtim ve sen ölmeyi tercih edemeyecek olsan da acı çekmeyeceğin için yokluğunu bize kabul ettirdin. Zaman her şeyin ilacı değil, biz ilacımızı kendimiz üretip, kendimizi alıştırabileceğimiz yolları keşfettik. İsyan ettik, ağladık ve uzunca bir süre inkar ettik. Ama yüzleşmekten korktuğumuz her duygumuzu seninle öğrendik. Her şey faklı olabilirdi, çocuklarım sana teyze diyebilirdi, beni benden iyi tanıdığın için hatalarım daha az olabilirdi ama bizi alıştığımız düzeni bozan kurallar yok etti. Seni benden alan toprak, üzerine basa basa hayatıma devam etmeyi öğretti. Öyle ya da böyle, bata çıka dokuz sene zaten geçmişti, bugün tam on sene oldu fakat gel gör ki beni onuncu sene bitirdi ve ne üzücüdür ki beni en çok senin sesini unutmamış olmam sevindirdi. Nerede olduğumuzu, neleri unutamadığımızı bilmiyoruz, nereye gideceğimizi bilmiyoruz ama şimdiki zamana öylesine alışıyoruz ki, unutmamız gerekenlerle yaşayıp, hatırlamamız gerekenleri gömüyoruz. Alıştıklarımızın biraz farkında olsak, kim bilir neleri kaçırmamıza engel oluruz. Bunun cevabından o kadar korkuyoruz ki, gözümüzün önünde olup bitenleri asla doğru yorumlayamıyoruz. O kadar yoruldum ki on sene boyunca susmaktan, çoğul konuşmaya çalıştıkça omuzlarım ağırlaşıyor ama sevdiklerim de bana o kadar alıştı ki, bu konuştuklarımı bazen ciddiye bile almıyor. Oysa vaktimiz daralıyor, biz sadece görmezden geliyoruz.


Seray Şahiner'in, aynı adlı ödüllü romanından uyarladığı Kul oyunu tiyatroseverleri; Dolunay Soysert'in hayat verdiği Mercan'ın hayallerine, umutlarına ve hayal kırıklıklarına ortak ediyor. Tek kişilik Kul oyunu, 16 Ekim Salı akşamı 20.30'da TOY İstanbul'da. TOY İstanbul'da, 16 Ekim Salı akşamı 20.30'da sahnelenecek tek perdelik Kul oyununda Dolunay Soysert tek kişilik performans sergiliyor. Seray Şahiner'in, aynı adlı ödüllü romanından uyarladığı Kul oyunu, tiyatroseverleri, Dolunay Soysert'in hayat verdiği Mercan'ın hayallerine, umutlarına ve hayal kırıklıklarına ortak ediyor. Mercan, sayfalardan çıkarmışçasına canlı bir karakter... Görülmeden yaşayan, gördüklerinden bir yaşam kurma özlemiyle Mercan, tiyatroseverleri hem hüzünlü hikayesini dinlemeye hem de kendisiyle birlikte İstanbul'u bir umut haritası eşliğinde yeniden keşfetmeye çağırıyor. Arnavut kaldırımlarından havalanıp cemevlerine, camilere, kiliselere varan; dilek ağaçlarına bağlanmış çaputlarla rüzgara salınmış umutlar... Kulda, insan eliyle kurulmuş çelişkilerin ancak Tanrı eliyle değişebileceğine inananlar, dayanacak kimsesi olmayınca ayakta duramayanlar, dünyaya gölgesinden başka kök salamayanlar, ölülerden başka can yoldaşı bulamayanlar konuşuyor. Afife Tiyatro Ödülleri Yılın En Başarılı Kadın Oyuncusu ödülü sahibi, deneyimli tiyatro oyuncusu Dolunay Soysert, Kul'da çarpıcı oyunculuğuyla büyük beğeni topluyor. TOY İstanbul ve id İletişim'in ortak yapımcılığında sahnelenen Kul oyunu, Seray Şahiner'in aynı adlı son romanından uyarlandı. Hanımların Dikkatine kitabıyla 2012 Yunus Nadi Öykü Ödülü'nü, Antabus oyunuyla ise 2016 Afife Tiyatro Ödülleri'nde Cevat Fehmi Başkut Özel Ödülü'nü kazanan başarılı yazar Şahiner Kulu, aynı adlı romanından yola çıkarak tiyatro metni olarak yazdı. Yazar, Kul adlı kitabıyla Orhan Kemal Roman Ödülü'ne de değer görüldü. Yönetmen koltuğunda Mert Öner'in oturduğu oyunun dekor ve kostüm tasarımını Özlem Karabay, ışık tasarımını ise Ayşe Ayter yaptı.


'The Affair' dizisinin başrol oyuncusu Dominic West, James Bond serisinin yeni filminde Bond rolünü trans bir bireyin canlandırması gerektiğini dile getirdi. West'in önerisine özellikle serinin hayranları tarafından tepki gösterilirken, sosyal medyada konu hakkında birçok yorum yapıldı. The Affair dizisinin başrol oyuncusu Dominic West, James Bond serisinin yeni filminde Bond rolünün bir transa verilmesi gerektiğini söyledi. Daniel Craig'ın son kez olarak Bond'u canlandıracağı ve ünlü İngiliz yönetmen Danny Boyle'un senaryoda klişeleşmiş 'kötü Rus karakter' olması yönündeki ısrarlara dayanamayarak filmin yönetmeliğini bırakması sonrası vizyon tarihi ertelenen son James Bond filminden sonra seride Bond'u kimin canlandıracağı merak konusu olmaya devam ediyor. Konu hakkında son açıklama ise ünlü oyuncu Dominic West'ten geldi. Sunday Times'a konuşan West, trans birey Graf ile ilgili, O Bond olabilecek güzel bir kız. Gerçekten harika bir fikir. Trans bir Bond seçmeliler çünkü orduda çok fazla trans birey var yorumunda bulundu. West'in yorumlarından ötürü gurulandığı belirten Hannah Graf, Dominic bu rol için beni önerdiği için çok gururlandım. Ama yakın zamanda oyuncu olmayı düşünmüyorum. Tabii Bond'u bir transın oynanaması için hiçbir neden olamaz. Pek çok erkeği kahraman rollerinde oynarken, kadınları da ikincil konumda gördük şeklinde konuştu. İngiliz oyuncu ve yönetmen West'in önerisi sosyal medyada, özellikle James Bond serisinin tutkunları tarafından oldukça sert tepkilerle karşılandı. Öte yandan West'in önerisinden yola çıkarak, yeni Bond'u kimin canlandıracağı yönünde de birçok yorum yapıldı. 'Weiss #BDS 729/871' isimli Twitter kullanıcısı, yeni James Bond filminde Bond karakterini bir kedinin oynaması gerektiği önerisinde bulundu. I think next Bond should be a cat. David Fernandez isimli sosyal medya kullanıcısı ise daha geniş kapsamlı bir oyuncu profili çizerek, Ayrıca Bond'u canlandıracak oyuncu, göçmen geçmişi olan siyah bir birey olsun ve diğer tüm diğer azınlıklarında gönlünü almak için bir yandan da MS hastası olsun. Öte yandan içki kullanmayan bir vejeteryan olsun. Hayır lütfen. Hayır yorumunda bulundu. He's also going to be black with an immigrant background and suffers from MS just to appease all the other minorities. And he's teetotal and a vegetarian too. West'in önerisini yorumlayan Gazeteci Paul Joseph Watson, Bond'un engelli olmadığı gerçeği, engellilere yönelik bir ayrımcılık. Tüm film boyunca kötü adamları kovalamayan engelli bir Bond'a ihtiyacımız var ancak belki tekerlekli sandalye ile kötü adamların üzerine doğru itilebilir dedi. 'gordon horspool' isimli kullanıcı da, King Lear'ı Queen Lear ve Mary Poppins'i de Harry Poppins yapalım yorumunda bulundu. Richard Onslow Roper da West'in önerisine oldukça sert tepki gösterek, Eminim ki, Ian Fleming mezarında ters dönmüştür ifadelerini kullandı. I'm sure Ian Flemming must be rolling in his grave. Bond karekteri, yazarlık kariyerine başlamadan önce İngiliz Kraliyet Donanması'nda istihbarat subayı olarak görev yapan Ian Fleming tarafından yaratılmıştı.


Geçtiğimiz yılın en çok ses getiren oyunlarından Don Kişot'um Ben, 2019-2020 tiyatro sezonunda İstanbul'daki ilk oyunuyla 25 Eylül Çarşamba akşamı 20.30'da Zorlu PSM Turkcell Platinum Sahnesi'nde! Baba Sahne'nin, perdelerini açtığı günden bu yana kapalı gişe oynayan kahkaha dolu prodüksiyonu Don Kişot'um Benin başrollerini Ozan Güven ve Günay Karacaoğlu paylaşıyor. Baba Sahne prodüksiyonu Don Kişot'um Ben, bildiğimiz Don Kişotu, alışılmışın dışında bir yorumla sahneye taşıyor. Cervantes'in ölümsüz eseri Don Kişot, Mihail Bulgakov'un, dönemini yakalayan uyarlaması üzerinde yükselen metniyle bir defa daha yollara düşüyor. Oyunun yönetmen koltuğunda ise ödüllü yönetmen Emrah Eren oturuyor. Ozan Güven'in çılgın asilzade Don Kişot'a, Günay Karacaoğlu'nun ise ondan daha çılgın silahtarı Sancho Panza'ya hayat verdiği oyunda aynı zamanda; Nazlı Tosunoğlu, Ömür Arpacı, Serhan Ernak, Yüsra Geyik, Dilşad Bozyiğit, Diren Polatoğulları, Enis Aybar, Tuğba Eskicioğlu, Ali Kemal Aydın ve Rifat Durmuş rol alıyor. Tiyatroseverlerin büyük ilgi gösterdiği ve Baba Sahne'deki biletleri satışa çıkar çıkmaz tükenen Don Kişot'um Ben, yoğun istek üzerine Baba Sahne'nin yanı sıra Avrupa Yakası'nda da farklı salonlarda sahneleniyor. 25 Eylül 2019 Çarşamba akşamı saat 20.30'da Zorlu PSM Turkcell Platinum Sahnesi'nde tiyatroseverlerle buluşacak olan Don Kişot'um Bene ait biletler, zorlupsm. com'dan, Biletix'ten ve gişeden temin edilebilir. Irmak Bahçeci'nin dilimize çevirdiği Don Kişot'um Benin çok konuşulan müzikleri Can Şengün'ün, sahne tasarımı Barış Dinçel'in, kostüm tasarımı ise Sadık Kızılağaç'ın imzasını taşıyor.


Küresel iklim değişikliği yüzünden yeryüzündeki hayatın insanlıkla birlikte sona ermesi tehlikesi her zamankinden yakınken, ABD Başkanı Donald Trump, iklim değişikliğiyle mücadele yüzünden trilyonlarca dolarlık kayba uğramaya hazır olmadığını söyledi. CBS'in 60 Dakika programına röportaj veren Trump, seçim kampanyası döneminde küresel ısınmanın bir sahtekarlık olduğunu iddia ederken artık buna inanmadığını ifade etti. Ancak dünyada ısının yükselmesinin sorumlusunun insan olduğu konusunda şüpheleri bulunduğunu dile getiren Trump, küresel ısınmanın geri döndürülebileceğini dile getirdi. Oysa yenilenebilir enerji sektörü aynı zamanda büyük bir istihdam kaynağı. Fakat Trump kömür sektörünü yeninden canlandırmakla meşgul. 20 Ocak 2017'de koltuğa oturduğundan beri selefi Barack Obama'nın çevre koruma ve küresel ısınmayla mücadele adına kazanım niteliğindeki bütün düzenlemelerini iptal ettiren Trump, Kasım 2012'de attığı bir tweette, küresel ısınmanın, Çinliler tarafından Çinliler lehine Amerikan üretimini rekabet dışı bırakmak için uydurulduğunu savunmuştu. Trump'ın küresel ısınmayla mücadeleye indirdiği en büyük darbe ise Obama'nın büyük emek verdiği BM'nin Paris İklim Anlaşması'ndan ABD'yi geçen yıl çekmesi oldu. İklim değişikliğiyle ilgili değerlendirme yapan bir numaralı uluslararası organ olan Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli tarafından geçen hafta yayımlanan raporda, dünyanın 3 derecelik ısı yükselmesine doğru gittiği uyarısı yaptı.


Paylaştıkça artan mutluluğu kalpten kalbe taşıyarak pek çok ana eşlik eden Algida, MAX markası ve Onaranlar Kulübü ile bir dönüşüm yolculuğuna çıkıyor. MAX İleri Dönüşüm projesi, her gün dondurmalarının tadına bakan milyonlarca kişiye dondurma çubuklarının atıktan uçağa, kalemliğe, kuş yuvasına ve daha onlarca fikre nasıl dönüşebileceği konusunda ilham vermeyi amaçlıyor. Tüm ebeveyn ve çocukları daha sürdürülebilir bir dünya için ileri dönüşüm odağında oyuna davet ediyor. Bir dondurma çubuğu sadece bir dondurma çubuğu değildir! diyen MAX İleri Dönüşüm, bu dönüşüm yolculuğuna katılmak isteyenleri, maxileileridonusum. com internet sitesi üzerinden birbirinden farklı içerikleri incelemeye davet ediyor. Dondurma çubuklarını toplayan ve dönüştürmek isteyen herkes, maxileileridonusum. com sitesinden içlerinde Gökçe İrten, Bülent Gültek, Mert Dolapçıoğlu, Elif Atmaca, Dilara Akbal, Artemis Günebakanlı, Ece Ağırtmış, Burak Beceren, Fırat Neziroğlu, Uğur Acil, Salih Küçüktuna, Simay Bahçıvan gibi isimlerin olduğu gönüllü sanatçıların yaptıkları projeleri inceleyip, ilham alabilir. Ayrıca #maxileileridönüşüm hashtagi ile kendi dönüşüm projelerini de Instagram üzerinden paylaşarak herkesi ilham olmaya davet ediyor. Fikir Kütüphanesi isimli bölümde ise ebeveyn ve çocuklar, Onaranlar Kulübü'nün hazırladığı kılavuzlardan yararlanılabilir.


Bütünün içinde, kendinin dışında... Kendinin dışında, bütünün içinde... Senin yanında, benden uzakta. Sürreal bir boşluğu gözlerimle çizdim. Görmek, hissetmekten daha zordu. Salvador Dali, hayatım boyunca hiç elimi bırakmadı. Çünkü görmeden yürüdüğümüz yollarda kendimizi korumak imkansızdı. Bir denge kurabilmek bile zordu. Neyse ki manzaramız hiç karanlık olmadı. Ne zaman gözlerimiz kararsa, ışıltılı gökyüzünün yıldızları yeni bir şans için kayardı. Dolunayın etrafında kelebekler neşeyle uçardı. Çünkü boşluk, özgürlükten doğardı. Ellerim topraktaki külleri öperken gülümsüyor. Saçmalıklarla dolu rüyada gibiyim... Kimselerim birbirine karışmış, herkesi tanıyıp kendimi tanımıyorum. Kendi kemiklerimi arıyorum, hala benden kalan bir iz arıyorum dünyada. Oysa yaratacak gücüm de var, hissediyorum. Boşluğa düşer gibi yaşadım her anımı. Teslim olduğumu sandım ama zihnim en farklı halimden kimlikler yaratmıştı çoktan. Onların elinden tuttum ve bir oyun kurdum. Neden bazen kendimi hiç bulamayacağım yerlerde saklıyorum? Diğer ben 0 çizgisiyle hiçliğin kaynağı Greenwich gibi düşer önüme. Oysa sadece büyük bir kalabalığın ortasında onlara kalabalık olmayı göstermek istedim. Her anım boşluk gibiydi. Büyük bir uçurum bak aramızdaki rezonans. Dünyanın canavarları salınır ruhuma, frekansı sürrealist bir genlik çizer kalbimin eksenini. Kimse bilmez ama ben unutkan bir ritimle düz yolları bile tırmanırım. Bu kez kendime kolektif olacağım ki uyanalım bize. Sırada alışılmamış halimle alışıldık planlardan daha önce hiç alınmamış sonuçlar almak var. Aynı yere bakıyoruz sanarlar ama hiç bakılmamış noktasına değer gözlerim. Göremesem bile nerede ne var, baksam hissederim. Sırada hiç ulaşılmamış bir açıdan, hiç görülmemiş bir manzara yaratmak var. Ben seni de bilmeyi dilemişim ama çoktan... Sen ve sizin için harcansam artık bana bizder miydiniz? Ne bir faydam olur bundan, ne de bir aitliğim. İçimde zaten tüm karanlıklar coşkuyla alevleniyor, hücrelerimde küle dönüşüyor. Sadece dünya biraz daha saflaşsın. Bildiğinizi sandığınız her şey size geri dönüyor kendinizi yansıta yansıta. Çünkü her şey iç içe geçmiş, bir şeye ulaşmaya çalışıyor. Herkes kendi kuyruğunu ısıran yılanlar gibi davranıyor. Farklı bir şey yaratıyorum ilk kez kendim için. Hiç ihtiyacım yoktu belki de o topraklanmış kemiklere. Kelebeklerle barışıyorum, kanat çırpıyorum yaşam coşkusuyla ateşlerin üzerinde. Uzaklaşıyorum sonra oradan, kendime yaklaşmak için. Hep saf' tım aslında, kendimi başkalarından gözlerinden izlemeye takıntılı ruh halim uzaklaştırmış beni benden. Çünkü herkes gözlerini kullandığında görmek istediği gibi çizer resmimizi. Gözlerini kapat ve kalbinle bak. Salvador Dali, bunu yaptıktan sonra benim için elmanın üzerine bir kelebek çizdi.


Müzik kariyerinde 9. yılını geride bırakmaya hazırlanan ve 4 yıl önce Karanlığın Fısıltıları adlı ilk albümlerini yayınlayan doom metal grubu Sis, yeni klibi Hiçi sevenleriyle buluşturdu. Grubun, albümdeki ilgi gören şarkılarından biri olan Hiçin söz, müzik ve düzenlemesi Sis imzası taşıyor. Sis Hiçin hikayesini Dünyada salgın yüzünden birçok insan hayatını kaydediyor. Uzun süredir yaşanılan birçok haksızlıktan dolayı yasta olan dünyaya bir ton haksızlık yetmezmiş gibi bir de savaşlar eklenmeye başladı. Kurulduğumuz günden beri savaş karşıtı bir grup olduğumuz ortada. Bunu defalarca şarkılarımızda dile getirdik ve yine getiriyoruz. Çölleşen ruhların kendi çıkarları uğruna masum insanları bombalarla buluşturmasına sonuna kadar karşıyız. Ölüm çığlıklarını duyuyoruz ve bunu asla kabul etmiyoruz. İşte o yüzden bir Hiç olan bu dünyaya yeni klibimiz ile sesleniyoruz. şeklinde anlatıyor. Karanlığın Fısıltıları albümünün üçüncü video klibi olma özelliği de taşıyan Hiçin kurgusunu Emrullah Tamer Uz üstlendi. Pandemi nedeniyle iki yıl aradan sonra iki önemli konserle yeniden sahnelere dönen Sis, yakın zamanda konserlerine devam etmeyi ve yeni şarkılar üzerinde çalışmayı planlıyor.


Camdan baktım az önce, çok karanlıktı içim, sanki sokakta gördüğüm tüm ziftleri içmişim. Bazı şeylerin sebebini bulmakta iyiyimdir ama bilmiyorum bu sefer sigarayı kaçıncı özleyişim. Film izlerken panjurları kapalı unutup günün yanlış vaktinde saatlerce uyumuş gibiyim. Aynaya baktım az önce, deniz kenarında terk edilmiş kırık şezlong gibiydi suratım. Gözlerim yağmurun habercisi oldu ve şemsiyemi açtım. Sağanak yağışı ertelemekte iyiyimdir ama bilmiyorum kendimle olan bu savaşı ne zaman bıraktım. Yıllardır görmediğim bir tanıdığı aniden görmüşüm gibi öylece bakakaldım. Eski bir fanusa baktım az önce, bir aydır balığın suyu değiştirilmemiş gibi bulanıktı midem. Halbuki üç sene önce bitti kokusu burnumda tüten kahvem. Enerji patlamalarımı kontrol etmemekte iyiyimdir ama bilmiyorum hiçbir şeyden beklediğim tadı almamam hakkında ne düşünsem. Bir bira içsem ayılıp yeni rüyalara dalacak gibiyim, şu tatsızlık geçse de en sevdiğim mekana gidebilsem. Çiçeklerin topraklarına baktım az önce, bir kenarda açık unutulmuş poşetteki ekmek kadar kuruydu ellerim. Buna rağmen yine de en sevdiğim rengindeydi ojelerim. Vanilya ve hindistan cevizli kremler bulmakta iyiyimdir ama bilmiyorum neydi duştan sonra nemlendiricimi sürmeme nedenim. Uzun süre bakarsam kendiliğinden düzeleceğine inanacak gibiyim. Lavaboya baktım az önce, mevcut hatalar yetmezmiş gibi bir de yanlış nefes aldığım için sıkışmıştı soluk borum. En son ne zaman bir sohbet ben sussam da devam etmişti, unuttum. Anksiyetem yokmuş gibi davranmakta çok iyiyimdir ama bilmiyorum yine neden kendimi nefes alıp verişimi kontrol edemezken buldum. Hiçbir şey yolunda olmasa bile bir çaresini bulacağımı hatırlayıp, yeterince sessiz olursam en sevdiğim şarkıyı duyabilirim diye sustum. Mutfak masasına baktım az önce, bilmem kaç yıllık örtüsünden daha yorgun ve güçsüzdü bacaklarım. Durduğum yerden çok uzak göründü atmak istediğim adımlarım. Yeni tarifler deneyip güzel sonuçlar elde etmekte iyiyimdir ama bilmiyorum ne zaman bitti bilmediğim manzaralara çıkan yollarım. Hayalini dahi kurmak istesem, gözlerimi kapattığım an kutularına saklanır hatıralarım. Kar kürelerime baktım az önce, her şeye inat tüm karanlığı dağıtabilecek renklerle doluydu kalbim. Bu zamana kadar dokunduğum tüm kar taneleriyle eriyip sıfırlanmış gibiydi hayallerim. Kendim için büyük kötülükleri yine kendim yapma konusunda iyiyimdir ama bilmiyorum ne kadar zamandır sürüyor kalbimin sessizliğini kabullenişim. Her atışında bahaneler, her acıdığında çaresizlikler aksa da oluk oluk, sol yanımda bitmek bilmeyen konserlerim var benim. Baktığım her yerde karanlıklar vardı biraz biraz ve sokağa çıkma yasağı getirdim ben de düşüncelerime. Şehrin sokakları kadar sessiz şimdi iç sesim ama tek bir şey var içimde. Bunca vakit içimde taşıdığım, zaman zaman korktuğum ve hep yaşattığım hayallerimde. Herkesin soyut olduğuna inandığı ama benim her hücremde hissettiğim ve her an dokunduğum ellerimle. Biraz senden ve biraz da benden var baktığım her karanlığın bir köşesinde. Her anın, her parçan, her özelliğin, her şeyin çok net zihnimde. Bir şeyleri tarif etmekte iyiyimdir ama bilmiyorum seni tarif etmeye yetecek kaç tane sözcük var kelime haznemde. Görmediğim bir yüz seninki, kalbimin gelecek zamanında kaybettiğim, düşüncelerimin mezarlığında toprağa verdiğim. Dudaklarımdan büyüttüğüm çiçekleri toprağına ektiğim, tabutunun çivilerini göz bebeklerime çakıp böceklere teslim ettiğim bir yüz. Ona dokunmayın diye yalvarmak istediğim ama sesimi duyuramadığım bir mesafe. Sessiz çığlıklar atmakta iyiyimdir ama bilmiyorum bu sefer sıkıntı nerede. Daha önce duymadığım bir ses seninki, hiç içimden çıkmasın diye ciğerlerime hapsetmek ve nefesimi bırakmadan bir ömür beklemek istediğim bir ses. Bana şarkılar söyle diye yalvarmak istediğim ama sözlerini bir türlü ezberleyemediğim birkaç dize. Gereksiz tüm detayları hatırlamakta iyiyimdir ama bilmiyorum ne zamandır yer yok belleğimde. Bırakmaktan korktuğum bir el seninki, avuç içlerine en sevdiğim meyvenin köklerini sakladığım, heyecandan terledikçe özenle suladığım. Her parmağına düğümler atıp yüzükler bağladığım bir el. Her uzattığında uçuruma çekeceğinden emin olduğum ama her seferinde büyük zevk aldığım bir düşme. Ani çıkışlar yapmakta iyiyimdir ama bilmiyorum neden bu ağır çekim düşüşler hakim bedenime. İçinde olmaktan ürktüğüm bir kalp seninki, dışına çıkmaya cesaretim olmamasına rağmen, kendimi oradan alıkoyamadığım. Senin iznin olmadan çıkamayacağım ve çıktığım an hayatıma son verecek bir kalp. Göğüs kafesimi çıkarıp her kemiğimi seninkine eklemek istediğim ama zarar görmesin diye en gizli yerlere saklamaya çalışırken havasızlıktan her şeyi yok ettiğim bir hikaye. Bir şeyleri uzun süre saklamakta iyiyimdir ama bilmiyorum bu sonuçta yanlış nerede. Herkesin duymaktan korktuğu bir isim seninki, anıldığı an evlere ateş düşüren, aynı cümlede kullanıldığında insanları ağlatan ve baktığım her yerde görüp de düşünmeden duramadığım. Elden bir şey gelmeme durumunun adaşı, çaresizliğin eş anlamlısısın sen. Yarın kadar yakın ve dün gibi imkansızsın. Adın ölüm senin. Ne şimdi ne de sonra, tam şu anımda taşıdığım. Kayıplarımı içimde taşımakta da iyiyimdir ama bilmiyorum kaç defa ölüme baktım, öldürücü gücünü anlattım. Dört başı mamur bir ölüm olmayacak hiçbir zaman, biliyorum. Bu yüzdendir korkularımızın mahkemesinde hep başkalarını dar ağacına çıkarmamız, anlıyorum. Tüm kontrolsüzlüklerin farkında olsam da ölüm gerçekliğini düşünmeden yapamıyorum. Hayatımızın bir anda sonsuza kadar değişme ihtimalinin saniyelere bağlı olduğunu unutamıyorum. Bu yüzden insanlarla her anımı, her konuşmamı ve her sarılmamı bir daha şansım olmayacakmışçasına yaşıyorum. Bir daha görememe, konuşamama durumunda son paylaştıklarımız onlar olacağı için hiçbir anı riske atamıyorum ama gel gör ki bu korkuyla da baş edemiyorum. Eğer hayatımda olan biriysen şu an bunu okuyan ve anlayamadığın bir uzaklık girdiyse aramıza özür dilerim. Ben sadece aklıma dahi getirmek istemediğim ihtimallerden, kötü bir şey olmuşsa diye duyacaklarımdan ve belki de sana bir daha hiç ulaşamamaktan korkuyorum. Ve uzaktasın diye öfkeleniyorsam, bil ki o uzakları aşamamaktan tedirgin oluyorum. Bu yüzden ölüme karşı gelen merhabalar, yenileriyle yeri doldurulan hayatlar, kendine dikkat et ile biten vedalar ve birkaç anksiyeteli gözyaşı biriktiriyorum. Hiçbir sorun yokmuş gibi davranmakta da iyiyimdir ama bilmiyorum ne zamandır bu tedirginliği omuzlarımda taşımıyormuş gibi davranıyorum.


Dört X Dört, 2006 yılında başlayan serüvenlerine uzun bir aranın ardından güçlü bir albümle geri döndü. Serüvene yeni üyeleri Burak Tozkoparan ve Burhan Azemi ile devam eden rock müziğin sevilen gruplarından Dört X Dört üçüncü albümleri olan ''Belki'' ile tekrar dinleyicilerle buluştu. Rock müziğin temsilcilerinden Dört X Dört hakkında merak ettiğimiz soruları Deniz Tuzcuoğlu yanıtladı. Deniz Tuzcuoğlu: Bizi tam anlamıyla harekete geçiren 10-12 yıllık şarkılarımızı hala büyük bir tutkuyla çalmamızı isteyen dinleyenlerimiz oldu. Hemen her konserde kendi parçalarmız öyle tepkiler aldı ve o kadar istendi ki sonunda bizim de bu insanlara yeni bir şey vermemiz gerekliliği kafamıza dank etti diyorum ? yani sahneden inmemiş olmanın avantajını yaşadık. D. T.: Bu dönemde yüzlerce iyi kötü şeyin yayınlandığı bir dönemde kenara çekilmek üretim yapmamak doğru bir şey değildi tabii ama gerek grubun içindeki devinim gerek kafamızın oturması anlamında bu sürece ihtiyaç vardı. Kayıp olarak nitelendirilebilecek tek şey genel anlamda piyasanın bizden haberdar olmaması oldu, bunun dışında zaten hep göz önünde ve sahnedeydik.. D. T.: Kesinlikle beklediğimiz tepkilerdi çünkü aynı tepkileri sahne aldığımız her yerde alıyorduk, yeni şarkılar yavaş yavaş oturacak dinleyenlerde çünkü bu albümde hala o eski Dört X Dört ruhunun en saf hali olduğunu düşünüyorum yani onu yakalamaya ama modernize edip tekrar yaşatmaya çalıştık. D. T.: Az önce bahsettiğim şey olmalı işini çok severek yapmak, sahnede olmak bizim için inanılmaz bir duygu bunun her anının tadını çıkarmak ve izleyenlere de bu hissi yaşatmak istiyoruz, sanırım bu yüzden sahnemizi şarkılarımızı çok seviyorlar. O sahnede kan, ter ve gözyaşı olmazsa sadece eğlencenize eşlik eden bir şey olur ama gerçeklik varsa insanları yönlendirebilirsiniz. D. T.: Daha önce de dediğim gibi müzik duyguları ifade biçimi benim için ve bu duygulara sahip ya da bu duyguları hissedebilecek kitleyi arttıracak her türlü sosyal olşumun içinde olmak isterim, sanırım yaydığımız pozitif enerji de bizi bu tarz oluşumların içine itti, ne mutlu bize. Dünyadaki her türlü savaş ve kavganın ana nedeni sevgisizliktir bunu unutmayalım derim son olarak..


Dört X Dört, sekiz yıl aranın ardından üçüncü albümü Belkiyi TMC etiketiyle müzikseverlerin beğenisine sundu. Bu süre içinde hayranlarıyla konserlerinde buluşmaya devam eden, ünlü oyuncu Burak Tozkoparan ve Burhan Azemi'nin katılmasıyla dikkatleri çeken grup, söz ve müziklerin tamamı Deniz Tuzcuoğlu'na ait sekiz şarkıdan oluşan Belkiyi bir yılda tamamladı. Dört X Dört'ün yeni albümü Belkide; gerçek hikayeli sözleriyle Anlatamam, tamamen akustik ve canlı olarak kaydedilen Belki Sanki Bazen ve BÖSE şarkıları dikkat çekiyor. İyi bir hikaye anlatıcısı olmadığını belirten Deniz Tuzcuoğlu, şarkılarını genellikle kendi hayatından ilham alarak yazdığını söylüyor. Albümdeki yedi şarkının düzenlemesi Dört X Dört'e, Anlatamam şarkısının düzenlemesi ve remix versiyonu Taha Gürbüz'e ait. Albümde vokal ve gitar Deniz Tuzcuoğlu, gitar Alp Tiner, basgitar Burhan Azemi, davul Burak Tozkoparan tarafından çalındı. BÖSE ve İstanbul'dan şarkılarındaki davulda Ozan Demir, İstanbul'dan şarkısındaki perdesiz elektrogitar soloda Salih Korkut Peker yer aldı. Albümün mix ve mastering'leri Timuçin Aksüer ve Tanju Eren tarafından Stüdyo Bonzo ve Stüdyo Moda 101'de yapıldı. Albüm fotoğrafları Ethem Onur Parlar'a kapak tasarımı Özgecan Sezen ve Fırat Doğan'a ait. Vokalde Deniz Tuzcuoğlu, gitarda Alp Tiner, basgitarda Burhan Azemi ve davulda Burak Tozkoparan'dan oluşan Dört X Dört'ün üçüncü albümü Belki, tüm dijital platformlarda yayında!


Önce mideme beyaz leblebi gibi bir dolu yuvarlandı. Tedirginlik baş göstermemişti daha. Bulantı da yoktu üstelik. Gecenin şavkında henüz gaipten sesler de gelmemişti kulaklarıma. Dört duvar arasında tavandaki şekiller de bana bir şeyler anlatmıyordu hala. Hatırlıyorum. Ayna tam da karşımda duruyordu ve gözbebeklerim oldukça küçüktü daha. Silah sesleri gelmiyordu uzaktan, çığlıklar yankılanmıyordu duvarlarda daha. Hatırlıyorum. Aynadaki parmak izleri ete-kemiğe bürünmemişti daha. Müzik sesi uzaktan kulaklarımı okşuyor. Tedirginlik başladı. Müzik sesi beni korkutmaya başladı. Sesi tamamen kıstım. Kulaklarım sırt çevirmiş sese. Her nesneye farklı bir anlam yüklüyorum. Komşuların seslerini duyuyorum. Tıkırtılar ritimli geliyor. Muhtemelen seks yapıyorlar. Gözümün önüne iki kere çirkin ve yaşlı kadın sureti geldi. Kalp çarpıntılarım hızlanıyor. Kalp çarpıntılarımı duyuyorum. Korkuyorum. Zaman geçmiyor. Boğulacak gibi oluyorum. Terlemekten sırılsıklam oldum. Sürekli su içiyorum. Yutkunurken zorluk çekiyorum. Aynadaki parmak izlerine bakakaldım. Parmak izlerinden uzun tırnaklı, yaşlı ve çirkin kadının elleri çıkmaya çalışıyor. Beyhude bakışlarımla tavanı inceliyorum. Tavandaki şekiller hareket ediyor. Tavan gitgide bana yaklaşıyor. Korkuyorum. Ölen tanıdıklarım gözümün önünden geçiyor. Çocuk çığlıkları duyuyorum. Yaşlı kadın kahkaha atıyor. Aynadan gırç-gırç sesler geliyor. Kafam kazan gibi oldu. Şakaklarım acıyor. Sesler birbirine daha da karıştı. Çok daha fazla korkuyorum.


Netflix, şifre paylaşımını sınırlamak istediğini açıkladı. Şifre paylaşımı konusu, bu hafta Netflix'in 2019 üçüncü çeyrek kazanç raporuna ilişkin video röportajında ele alındı. Kullanıcılar şifrelerini paylaştığında, esasen tek bir Netflix hesabını paylaşıyorlar. Bu da doğal olarak Netflix'in iş modelini bozuyor çünkü bu iş modeline göre her hanenin kendi hesabına sahip olması gerekir. Kullanıcılar halihazırda tek bir oturumda birkaç görüntüleme profili ayarlayarak hesaplarını bir dereceye kadar paylaşabiliyorlar ama parola paylaşımı bu yaklaşımı başka bir düzeye taşıyor. Röportaj sırasında Netflix Ürün Yöneticisi Greg Peters'a kullanıcı tabanının belirli bir bölümünü kaybetmeden şirketin şifre paylaşımını nasıl ele almayı planladığı soruldu. Peters, Bunu gözlemlemeye devam ediyoruz yani duruma bakıyoruz. Tüketici dostu yöntemleri denerken, sınırları ne kadar zorlayabileceğimize de bir bakacağız dedi. Peters, şirketin hemen duyuracağı büyük planları olmadığını söyledi. Şifre paylaşımı, online yayın endüstrisinde bir süredir gündemde olan bir konu. Araştırma şirketi Magid'e göre, Y Kuşağı'nın yüzde 35'i online yayın platformlarındaki şifrelerini paylaşıyor. Bu oran X Kuşağı için yüzde 19, Bebek Patlaması Kuşağı içinse yüzde 13. Magid'in tahminlerine göre toplamda müşterilerin yüzde 9'u şifresini paylaşıyor. Bu oran ilk bakışta yüksek görünmese de milyonlarca dolar anlamına gelebilir.


Dostlar Tiyatrosu, kuruluşunun 50. yılında usta oyuncu Genco Erkal'ın uyarladığı, yönettiği ve aynı zamanda tek başına rol aldığı yeni oyunu Merhabayı tiyatroseverlerle buluşturmaya hazırlanıyor. Bu yıl 60. sanat yılını kutlayan ve tek kişilik oyunların ustası olan duayen sanatçı; Aziz Nesin, Bertolt Brecht, Can Yücel, Nazım Hikmet ve William Shakespeare'in yapıtlarından oluşan Merhaba oyunuyla yaşadığımız karanlık günlere ve geleceğimize ışık tutacak. 60. sanat yılını kutlayan usta sanatçı Genco Erkal'ın hem uyarladığı, hem yönettiği, hem de rol aldığı yeni oyunu Merhaba, kuruluşunun 50. yılını kutlayan Dostlar Tiyatrosu tarafından sahneye konuyor. İlk kez geçtiğimiz eylül ayında New York'ta sergilenen müzikli oyun Merhaba, Genco Erkal'ın Benim yazarlarım dediği Aziz Nesin, Bertolt Brecht, Can Yücel, Nazım Hikmet ve William Shakespeare'in yapıtlarından oluşuyor. Merhaba tiyatroseverleri, edebiyat aleminin bu beş büyük ustasıyla müzikli bir yolculuğa çıkaracak. Yıllar öncesinden seyirciye seslenen yazarlar; dünyanın ve ülkemizin halleri üzerine kimi zaman güldürücü, kimi zaman hüzünlü, öfkeli gözlemleriyle yaşadığımız karanlık günlere ve geleceğimize ışık tutacaklar. Genco Erkal yeni oyununun, üzerimize sinen umutsuzluğu silkeleyen bir tür moral aşısı işlevi görmesini umut ediyor. Müzikli bir gösteri olan Merhabada Fazıl Say, Kurt Weill, Yiğit Özatalay, Arif Erkin ve Selim Atakan'ın besteleri, piyano ve basklarnet eşliğinde seslendiriliyor. Sahne tasarımını Cihan Aşar'ın, giysi tasarımını Özlem Kaya'nın, ışık tasarımını Hakan Özipek'in yaptığı oyunun müzik yönetimini ve düzenlemesini ise Yiğit Özatalay üstleniyor.


Dr. David Molloy isimli bir doğurganlık uzmanı, Çinli araştırmacıların, dişi fareleri erkek eş olmadan doğum yaptırmasına yönelik yorumlarda bulundu. Molloy, teknolojik gelişmelere bağlı olarak, fareler üzerinde denenen ve sonuç alınan bu yöntemin yakın gelecekte insanlar üzerinde de kullanılabileceğini belirtti. Avustralya'da bir doğurganlık uzmanı, Avustralyalı kadınların 20 yıl içinde erkeksiz çocuk doğurmalarının mümkün olabileceğini söyledi. BBC'de yer alan habere göre, Dr. David Molloy, Çinli bilim insanlarının iki anneyle, baba olmadan yavru fareler üretmesini yorumladı. Çinli araştırmacılar, dişi farelerin birinden yumurta, diğerinden de yarı kromozomlu embriyonik kök hücre alarak, farelerin doğum yapması sağlandı. İki erkek fareden yavru üretme girişiminden ise sonuç alınamadı. Annesiz doğan yavrular, 48 saat içinde öldü. Dr. Molloy, doğurganlık ve genetik teknolojisinde sayesinde aynı şeyi insanlarda da yapmanın mümkün olduğunu, kadınların sperme ihtiyaç duymadan çocuk doğurabileceklerini söyledi. Halihazırda Avustralya yasaları, etik kaygılarla buna izin vermiyor. Ancak Dr. Molloy zamanla bu anlayışın değişeceğine inandığını belirterek Teknoloji gelişmeye devam edecek. Bunu durduramazsınız dedi. Avustralya'da yayımlanan Courier-Mail gazetesine konuşan Molloy, Bu, erkeğin sperm kalitesinin düşük olduğu heteroseksüel çiftlerin ve kadın çiftlerin kendi genetik çocuklarını doğurabilmeleri anlamına geliyor. Bir yumurtayı, bir dizi yarı kromozomla dölleyerek ve gen kurgulama yaparak insanlarda da bunu yapmak mümkün olacak dedi. Yeni Zelanda'daki Auckland Üniversitesi'nden Dr. Teresa Holm da Çin'deki araştırmayı, önemli bir ilerleme olarak niteledi ve gelecekte eşcinsel çiftlerin ikisinin de genlerini taşıyan çocukları olabileceğini söyledi. Adelaide Üniversitesi'nden doğurganlık uzmanı Robert Norman da Konsept insan doğurganlığı için özellikle de eşcinseller açısından çok ilginç. Ama böyle bir şeye girişmeden önce mevzut belirsizliklerin ortadan kaldırılması gerekiyor dedi.